৯. অভযাথেৰীগাথাৱণ্ণনা
অভযে ভিদুৰো কাযোতিআদিকা অভযত্থেৰিযা গাথা. অযম্পি পুৰিমবুদ্ধেসু কতাধিকাৰা তত্থ তত্থ ভৱে ৱিৱট্টূপনিস্সযং পুঞ্ঞং উপচিনন্তী সিখিস্স ভগৱতো কালে খত্তিযমহাসালকুলে নিব্বত্তিত্ৱা ৱিঞ্ঞুতং পত্ৱা অৰুণৰঞ্ঞো অগ্গমহেসী অহোসি. ৰাজা তস্সা একদিৱসং গন্ধসম্পন্নানি সত্ত উপ্পলানি অদাসি. সা তানি গহেত্ৱা ‘‘কিং মে ইমেহি পিড়ন্ধন্তেহি. যংনূনাহং ইমেহি ভগৱন্তং পূজেস্সামী’’তি চিন্তেত্ৱা নিসীদি. ভগৱা চ ভিক্খাচাৰৱেলাযং ৰাজনিৱেসনং পাৱিসি. সা ভগৱন্তং দিস্ৱা পসন্নমানসা পচ্চুগ্গন্ত্ৱা তেহি পুপ্ফেহি পূজেত্ৱা পঞ্চপতিট্ঠিতেন ৱন্দি. সা তেন পুঞ্ঞকম্মেন দেৱমনুস্সেসু সংসৰন্তী ইমস্মিং বুদ্ধুপ্পাদে উজ্জেনিযং কুলগেহে নিব্বত্তিত্ৱা ৱিঞ্ঞুতং পত্ৱা অভযমাতুসহাযিকা হুত্ৱা তায পব্বজিতায তস্সা সিনেহেন সযম্পি পব্বজিত্ৱা তায সদ্ধিং ৰাজগহে ৱসমানা একদিৱসং অসুভদস্সনত্থং সীতৱনং অগমাসি. সত্থা গন্ধকুটিযং নিসিন্নোৱ তস্সা অনুভূতপুব্বং আৰম্মণং পুৰতো কত্ৱা তস্সা উদ্ধুমাতকাদিভাৱং পকাসেসি. তং দিস্ৱা সংৱেগমানসা অট্ঠাসি. সত্থা ওভাসং ফৰিত্ৱা পুৰতো নিসিন্নং ৱিয অত্তানং দস্সেত্ৱা –
৩৫. ‘‘অভযে ভিদুৰো কাযো, যত্থ সত্তা পুথুজ্জনা;
নিক্খিপিস্সামিমং দেহং, সম্পজানা সতীমতী.
৩৬. ‘‘বহূহি দুক্খধম্মেহি, অপ্পমাদৰতায মে;
তণ্হক্খযো অনুপ্পত্তো, কতং বুদ্ধস্স সাসন’’ন্তি. –
ইমা গাথা অভাসি. সা গাথাপৰিযোসানে অৰহত্তং পাপুণি. তেন ৱুত্তং অপদানে (অপ. থেৰী ২.১.৭১-৯০) –
‘‘নগৰে অৰুণৱতিযা, অৰুণো নাম খত্তিযো;
তস্স ৰঞ্ঞো অহুং ভৰিযা, ৱাৰিতং ৱাৰযামহং.
‘‘সত্তমালং গহেত্ৱান, উপ্পলা দেৱগন্ধিকা;
নিসজ্জ পাসাদৱৰে, এৱং চিন্তেসি তাৱদে.
‘‘কিং মে ইমাহি মালাহি, সিৰসাৰোপিতাহি মে;
ৱৰং মে বুদ্ধসেট্ঠস্স, ঞাণম্হি অভিৰোপিতং.
‘‘সম্বুদ্ধং পটিমানেন্তী, দ্ৱাৰাসন্নে নিসীদহং;
যদা এহিতি সম্বুদ্ধো, পূজযিস্সং মহামুনিং.
‘‘ককুধো ৱিলসন্তোৱ, মিগৰাজাৱ কেসৰী;
ভিক্খুসঙ্ঘেন সহিতো, আগচ্ছি ৱীথিযা জিনো.
‘‘বুদ্ধস্স ৰংসিং দিস্ৱান, হট্ঠা সংৱিগ্গমানসা;
দ্ৱাৰং অৱাপুৰিত্ৱান, বুদ্ধসেট্ঠমপূজযিং.
‘‘সত্ত উপ্পলপুপ্ফানি, পৰিকিণ্ণানি অম্বৰে;
ছদিং কৰোন্তো বুদ্ধস্স, মত্থকে ধাৰযন্তি তে.
‘‘উদগ্গচিত্তা সুমনা, ৱেদজাতা কতঞ্জলী;
তত্থ চিত্তং পসাদেত্ৱা, তাৱতিংসমগচ্ছহং.
‘‘মহানেলস্স ছাদনং, ধাৰেন্তি মম মুদ্ধনি;
দিব্বগন্ধং পৱাযামি, সত্তুপ্পলস্সিদং ফলং.
‘‘কদাচি নীযমানায, ঞাতিসঙ্ঘেন মে তদা;
যাৱতা পৰিসা ময্হং, মহানেলং ধৰীযতি.
‘‘সত্ততি দেৱৰাজূনং, মহেসিত্তমকাৰযিং;
সব্বত্থ ইস্সৰা হুত্ৱা, সংসৰামি ভৱাভৱে.
‘‘তেসট্ঠি চক্কৱত্তীনং, মহেসিত্তমকাৰযিং;
সব্বে মমনুৱত্তন্তি, আদেয্যৱচনা অহুং.
‘‘উপ্পলস্সেৱ মে ৱণ্ণো, গন্ধো চেৱ পৱাযতি;
দুব্বণ্ণিযং ন জানামি, বুদ্ধপূজাযিদং ফলং.
‘‘ইদ্ধিপাদেসু কুসলা, বোজ্ঝঙ্গভাৱনাৰতা;
অভিঞ্ঞাপাৰমিপ্পত্তা, বুদ্ধপূজাযিদং ফলং.
‘‘সতিপট্ঠানকুসলা, সমাধিঝানগোচৰা;
সম্মপ্পধানমনুযুত্তা, বুদ্ধপূজাযিদং ফলং.
‘‘ৱীৰিযং মে ধুৰধোৰয্হং, যোগক্খেমাধিৱাহনং;
সব্বাসৱপৰিক্খীণা, নত্থি দানি পুনব্ভৱো.
‘‘একতিংসে ইতো কপ্পে, যং পুপ্ফমভিপূজযিং;
দুগ্গতিং নাভিজানামি, বুদ্ধপূজাযিদং ফলং.
‘‘কিলেসা ঝাপিতা ময্হং…পে… কতং বুদ্ধস্স সাসন’’ন্তি. (অপ. থেৰী ২.১.৭১-৯০);
অৰহত্তং পন পত্ৱা উদানেন্তী তা এৱ গাথা পৰিৱত্তিত্ৱা অভাসি.
তত্থ অভযেতি অত্তানমেৱ আলপতি. ভিদুৰোতি ভিজ্জনসভাৱো, অনিচ্চোতি অত্থো. যত্থ সত্তা পুথুজ্জনাতি যস্মিং খণেন ভিজ্জনসীলে অসুচিদুগ্গন্ধজেগুচ্ছপটিক্কূলসভাৱে কাযে ইমে অন্ধপুথুজ্জনা সত্তা লগ্গা লগ্গিতা. নিক্খিপিস্সামিমং দেহন্তি অহং পন ইমং দেহং পূতিকাযং পুন অনাদানেন নিৰপেক্খা খিপিস্সামি ছড্ডেস্সামি. তত্থ কাৰণমাহ ‘‘সম্পজানা সতীমতী’’তি.
বহূহি দুক্খধম্মেহীতি জাতিজৰাদীহি অনেকেহি দুক্খধম্মেহি ফুট্ঠাযাতি অধিপ্পাযো. অপ্পমাদৰতাযাতি তায এৱ দুক্খোতিণ্ণতায পটিলদ্ধসংৱেগত্তা সতিঅৱিপ্পৱাসসঙ্খাতে অপ্পমাদে ৰতায. সেসং ৱুত্তনযমেৱ. এত্থ চ সত্থাৰা দেসিতনিযামেন –
‘‘নিক্খিপাহি ইমং দেহং, অপ্পমাদৰতায তে;
তণ্হক্খযং পাপুণাহি, কৰোহি বুদ্ধসাসন’’ন্তি. –
পাঠো, থেৰিযা ৱুত্তনিযামেনেৱ পন সংগীতিং আৰোপিতত্তা. অপ্পমাদৰতায তেতি অপ্পমাদৰতায তযা ভৱিতব্বন্তি অত্থো.
অভযাথেৰীগাথাৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.