৬. পৰাভৱসুত্তৱণ্ণনা

এৱং মে সুতন্তি পৰাভৱসুত্তং. কা উপ্পত্তি? মঙ্গলসুত্তং কিৰ সুত্ৱা দেৱানং এতদহোসি – ‘‘ভগৱতা মঙ্গলসুত্তে সত্তানং ৱুড্ঢিঞ্চ সোত্থিঞ্চ কথযমানেন একংসেন ভৱো এৱ কথিতো, নো পৰাভৱো. হন্দ দানি যেন সত্তা পৰিহাযন্তি ৱিনস্সন্তি, তং নেসং পৰাভৱম্পি পুচ্ছামা’’তি. অথ মঙ্গলসুত্তং কথিতদিৱসতো দুতিযদিৱসে দসসহস্সচক্কৱাড়েসু দেৱতাযো পৰাভৱসুত্তং সোতুকামা ইমস্মিং একচক্কৱাড়ে সন্নিপতিত্ৱা একৱালগ্গকোটিওকাসমত্তে দসপি ৱীসম্পি তিংসম্পি চত্তালীসম্পি পঞ্ঞাসম্পি সট্ঠিপি সত্ততিপি অসীতিপি সুখুমত্তভাৱে নিম্মিনিত্ৱা সব্বদেৱমাৰব্ৰহ্মানো সিৰিযা চ তেজেন চ অধিগয্হ ৱিৰোচমানং পঞ্ঞত্তৱৰবুদ্ধাসনে নিসিন্নং ভগৱন্তং পৰিৱাৰেত্ৱা অট্ঠংসু. ততো সক্কেন দেৱানমিন্দেন আণত্তো অঞ্ঞতৰো দেৱপুত্তো ভগৱন্তং পৰাভৱপঞ্হং পুচ্ছি. অথ ভগৱা পুচ্ছাৱসেন ইমং সুত্তমভাসি.

তত্থ ‘‘এৱং মে সুত’’ন্তিআদি আযস্মতা আনন্দেন ৱুত্তং. ‘‘পৰাভৱন্তং পুৰিস’’ন্তিআদিনা নযেন একন্তৰিকা গাথা দেৱপুত্তেন ৱুত্তা, ‘‘সুৱিজানো ভৱং হোতী’’তিআদিনা নযেন একন্তৰিকা এৱ অৱসানগাথা চ ভগৱতা ৱুত্তা, তদেতং সব্বম্পি সমোধানেত্ৱা ‘‘পৰাভৱসুত্ত’’ন্তি ৱুচ্চতি. তত্থ ‘‘এৱং মে সুত’’ন্তিআদীসু যং ৱত্তব্বং, তং সব্বং মঙ্গলসুত্তৱণ্ণনাযং ৱক্খাম.

৯১. পৰাভৱন্তং পুৰিসন্তিআদীসু পন পৰাভৱন্তন্তি পৰিহাযন্তং ৱিনস্সন্তং. পুৰিসন্তি যংকিঞ্চি সত্তং জন্তুং. মযং পুচ্ছামগোতমাতি সেসদেৱেহি সদ্ধিং অত্তানং নিদস্সেত্ৱা ওকাসং কাৰেন্তো সো দেৱপুত্তো গোত্তেন ভগৱন্তং আলপতি. ভৱন্তং পুট্ঠুমাগম্মাতি মযঞ্হি ভৱন্তং পুচ্ছিস্সামাতি ততো ততো চক্কৱাড়া আগতাতি অত্থো. এতেন আদৰং দস্সেতি. কিং পৰাভৱতো মুখন্তি এৱং আগতানং অম্হাকং ব্ৰূহি পৰাভৱতো পুৰিসস্স কিং মুখং, কিং দ্ৱাৰং, কা যোনি, কিং কাৰণং, যেন মযং পৰাভৱন্তং পুৰিসং জানেয্যামাতি অত্থো. এতেন ‘‘পৰাভৱন্তং পুৰিস’’ন্তি এত্থ ৱুত্তস্স পৰাভৱতো পুৰিসস্স পৰাভৱকাৰণং পুচ্ছতি. পৰাভৱকাৰণে হি ঞাতে তেন কাৰণসামঞ্ঞেন সক্কা যো কোচি পৰাভৱপুৰিসো জানিতুন্তি.

৯২. অথস্স ভগৱা সুট্ঠু পাকটীকৰণত্থং পটিপক্খং দস্সেত্ৱা পুগ্গলাধিট্ঠানায দেসনায পৰাভৱমুখং দীপেন্তো আহ ‘‘সুৱিজানো ভৱ’’ন্তি. তস্সত্থো – য্ৱাযং ভৱং ৱড্ঢন্তো অপৰিহাযন্তো পুৰিসো, সো সুৱিজানো হোতি, সুখেন অকসিৰেন অকিচ্ছেন সক্কা ৱিজানিতুং. যোপাযং পৰাভৱতীতি পৰাভৱো, পৰিহাযতি ৱিনস্সতি, যস্স তুম্হে পৰাভৱতো পুৰিসস্স মুখং মং পুচ্ছথ, সোপি সুৱিজানো. কথং? অযঞ্হি ধম্মকামো ভৱং হোতি দসকুসলকম্মপথধম্মং কামেতি, পিহেতি, পত্থেতি, সুণাতি, পটিপজ্জতি, সো তং পটিপত্তিং দিস্ৱা সুত্ৱা চ জানিতব্বতো সুৱিজানো হোতি. ইতৰোপি ধম্মদেস্সী পৰাভৱো, তমেৱ ধম্মং দেস্সতি, ন কামেতি, ন পিহেতি, ন পত্থেতি, ন সুণাতি, ন পটিপজ্জতি, সো তং ৱিপ্পটিপত্তিং দিস্ৱা সুত্ৱা চ জানিতব্বতো সুৱিজানো হোতীতি. এৱমেত্থ ভগৱা পটিপক্খং দস্সেন্তো অত্থতো ধম্মকামতং ভৱতো মুখং দস্সেত্ৱা ধম্মদেস্সিতং পৰাভৱতো মুখং দস্সেতীতি ৱেদিতব্বং.

৯৩. অথ সা দেৱতা ভগৱতো ভাসিতং অভিনন্দমানা আহ ‘‘ইতি হেত’’ন্তি. তস্সত্থো – ইতি হি যথা ৱুত্তো ভগৱতা, তথেৱ এতং ৱিজানাম, গণ্হাম, ধাৰেম, পঠমো সো পৰাভৱো সো ধম্মদেস্সিতালক্খণো পঠমো পৰাভৱো. যানি মযং পৰাভৱমুখানি ৱিজানিতুং আগতম্হা, তেসু ইদং তাৱ একং পৰাভৱমুখন্তি ৱুত্তং হোতি. তত্থ ৱিগ্গহো, পৰাভৱন্তি এতেনাতি পৰাভৱো. কেন চ পৰাভৱন্তি? যং পৰাভৱতো মুখং, কাৰণং, তেন. ব্যঞ্জনমত্তেন এৱ হি এত্থ নানাকৰণং, অত্থতো পন পৰাভৱোতি ৱা পৰাভৱতো মুখন্তি ৱা নানাকৰণং নত্থি. এৱমেকং পৰাভৱতো মুখং ৱিজানামাতি অভিনন্দিত্ৱা ততো পৰং ঞাতুকামতাযাহ ‘‘দুতিযং ভগৱা ব্ৰূহি, কিং পৰাভৱতো মুখ’’ন্তি. ইতো পৰঞ্চ ততিযং চতুত্থন্তিআদীসুপি ইমিনাৱ নযেনত্থো ৱেদিতব্বো.

৯৪. ব্যাকৰণপক্খেপি চ যস্মা তে তে সত্তা তেহি তেহি পৰাভৱমুখেহি সমন্নাগতা, ন একোযেৱ সব্বেহি, ন চ সব্বে একেনেৱ, তস্মা তেসং তেসং তানি তানি পৰাভৱমুখানি দস্সেতুং ‘‘অসন্তস্স পিযা হোন্তী’’তিআদিনা নযেন পুগ্গলাধিট্ঠানায এৱ দেসনায নানাৱিধানি পৰাভৱমুখানি ব্যাকাসীতি ৱেদিতব্বা.

তত্ৰাযং সঙ্খেপতো অত্থৱণ্ণনা – অসন্তো নাম ছ সত্থাৰো, যে ৱা পনঞ্ঞেপি অৱূপসন্তেন কাযৱচীমনোকম্মেন সমন্নাগতা, তে অসন্তো অস্সপিযা হোন্তি সুনক্খত্তাদীনং অচেলককোৰখত্তিযাদযো ৱিয. সন্তো নাম বুদ্ধপচ্চেকবুদ্ধসাৱকা. যে ৱা পনঞ্ঞেপি ৱূপসন্তেন কাযৱচীমনোকম্মেন সমন্নাগতা, তে সন্তে ন কুৰুতে পিযং, অত্তনো পিযে ইট্ঠে কন্তে মনাপে ন কুৰুতেতি অত্থো. ৱেনেয্যৱসেন হেত্থ ৱচনভেদো কতোতি ৱেদিতব্বো. অথ ৱা সন্তে ন কুৰুতেতি সন্তে ন সেৱতীতি অত্থো, যথা ‘‘ৰাজানং সেৱতী’’তি এতস্মিঞ্হি অত্থে ৰাজানং পিযং কুৰুতেতি সদ্দৱিদূ মন্তেন্তি. পিযন্তি পিযমানো, তুস্সমানো, মোদমানোতি অত্থো. অসতং ধম্মো নাম দ্ৱাসট্ঠি দিট্ঠিগতানি, দসাকুসলকম্মপথা ৱা. তং অসতং ধম্মং ৰোচেতি, পিহেতি, পত্থেতি, সেৱতি. এৱমেতায গাথায অসন্তপিযতা, সন্তঅপ্পিযতা, অসদ্ধম্মৰোচনঞ্চাতি তিৱিধং পৰাভৱতো মুখং ৱুত্তং. এতেন হি সমন্নাগতো পুৰিসো পৰাভৱতি পৰিহাযতি, নেৱ ইধ ন হুৰং ৱুড্ঢিং পাপুণাতি, তস্মা ‘‘পৰাভৱতো মুখ’’ন্তি ৱুচ্চতি. ৱিত্থাৰং পনেত্থ ‘‘অসেৱনা চ বালানং, পণ্ডিতানঞ্চ সেৱনা’’তি গাথাৱণ্ণনাযং ৱক্খাম.

৯৬. নিদ্দাসীলী নাম যো গচ্ছন্তোপি, নিসীদন্তোপি, তিট্ঠন্তোপি, সযানোপি নিদ্দাযতিযেৱ. সভাসীলী নাম সঙ্গণিকাৰামতং, ভস্সাৰামতমনুযুত্তো. অনুট্ঠাতাতি ৱীৰিযতেজৱিৰহিতো উট্ঠানসীলো ন হোতি, অঞ্ঞেহি চোদিযমানো গহট্ঠো ৱা সমানো গহট্ঠকম্মং, পব্বজিতো ৱা পব্বজিতকম্মং আৰভতি. অলসোতি জাতিঅলসো, অচ্চন্তাভিভূতো থিনেন ঠিতট্ঠানে ঠিতো এৱ হোতি, নিসিন্নট্ঠানে নিসিন্নো এৱ হোতি, অত্তনো উস্সাহেন অঞ্ঞং ইৰিযাপথং ন কপ্পেতি. অতীতে অৰঞ্ঞে অগ্গিম্হি উট্ঠিতে অপলাযনঅলসা চেত্থ নিদস্সনং. অযমেত্থ উক্কট্ঠপৰিচ্ছেদো, ততো লামকপৰিচ্ছেদেনাপি পন অলসো অলসোত্ৱেৱ ৱেদিতব্বো. ধজোৱ ৰথস্স, ধূমোৱ অগ্গিনো, কোধো পঞ্ঞাণমস্সাতি কোধপঞ্ঞাণো. দোসচৰিতো খিপ্পকোপী অৰুকূপমচিত্তো পুগ্গলো এৱৰূপো হোতি. ইমায গাথায নিদ্দাসীলতা, সভাসীলতা, অনুট্ঠানতা, অলসতা, কোধপঞ্ঞাণতাতি পঞ্চৱিধং পৰাভৱমুখং ৱুত্তং. এতেন হি সমন্নাগতো নেৱ গহট্ঠো গহট্ঠৱুড্ঢিং, ন পব্বজিতো পব্বজিতৱুড্ঢিং পাপুণাতি, অঞ্ঞদত্থু পৰিহাযতিযেৱ পৰাভৱতিযেৱ, তস্মা ‘‘পৰাভৱতো মুখ’’ন্তি ৱুচ্চতি.

৯৮. মাতাতি জনিকা ৱেদিতব্বা. পিতাতি জনকোযেৱ. জিণ্ণকং সৰীৰসিথিলতায. গতযোব্বনং যোব্বনাতিক্কমেন আসীতিকং ৱা নাৱুতিকং ৱা সযং কম্মানি কাতুমসমত্থং. পহু সন্তোতি সমত্থো সমানো সুখং জীৱমানো. ন ভৰতীতি ন পোসেতি. ইমায গাথায মাতাপিতূনং অভৰণং, অপোসনং, অনুপট্ঠানং একংযেৱ পৰাভৱমুখং ৱুত্তং. এতেন হি সমন্নাগতো যং তং –

‘‘তায নং পাৰিচৰিযায, মাতাপিতূসু পণ্ডিতা;

ইধেৱ নং পসংসন্তি, পেচ্চ সগ্গে পমোদতী’’তি. (ইতিৱু. ১০৬; অ. নি. ৪.৬৩) –

মাতাপিতুভৰণে আনিসংসং ৱুত্তং. তং ন পাপুণাতি, অঞ্ঞদত্থু ‘‘মাতাপিতৰোপি ন ভৰতি, কং অঞ্ঞং ভৰিস্সতী’’তি নিন্দঞ্চ ৱজ্জনীযতঞ্চ দুগ্গতিঞ্চ পাপুণন্তো পৰাভৱতিযেৱ, তস্মা ‘‘পৰাভৱতো মুখ’’ন্তি ৱুচ্চতি.

১০০. পাপানং বাহিতত্তা ব্ৰাহ্মণং, সমিতত্তা সমণং. ব্ৰাহ্মণকুলপ্পভৱম্পি ৱা ব্ৰাহ্মণং, পব্বজ্জুপগতং সমণং, ততো অঞ্ঞং ৱাপি যংকিঞ্চি যাচনকং. মুসাৱাদেন ৱঞ্চেতীতি ‘‘ৱদ, ভন্তে, পচ্চযেনা’’তি পৱাৰেত্ৱা যাচিতো ৱা পটিজানিত্ৱা পচ্ছা অপ্পদানেন তস্স তং আসং ৱিসংৱাদেতি. ইমায গাথায ব্ৰাহ্মণাদীনং মুসাৱাদেন ৱঞ্চনং একংযেৱ পৰাভৱমুখং ৱুত্তং. এতেন হি সমন্নাগতো ইধ নিন্দং, সম্পৰাযে দুগ্গতিং সুগতিযম্পি অধিপ্পাযৱিপত্তিঞ্চ পাপুণাতি. ৱুত্তঞ্হেতং –

‘‘দুস্সীলস্স সীলৱিপন্নস্স পাপকো কিত্তিসদ্দো অব্ভুগ্গচ্ছতী’’তি (দী. নি. ২.১৪৯; অ. নি. ৫.২১৩; মহাৱ. ২৮৫).

তথা –

‘‘চতূহি, ভিক্খৱে, ধম্মেহি সমন্নাগতো যথাভতং নিক্খিত্তো এৱং নিৰযে. কতমেহি চতূহি? মুসাৱাদী হোতী’’তিআদি (অ. নি. ৪.৮২).

তথা –

‘‘ইধ, সাৰিপুত্ত, একচ্চো সমণং ৱা ব্ৰাহ্মণং ৱা উপসঙ্কমিত্ৱা পৱাৰেতি, ‘ৱদ, ভন্তে, পচ্চযেনা’তি, সো যেন পৱাৰেতি, তং ন দেতি. সো চে ততো চুতো ইত্থত্তং আগচ্ছতি. সো যং যদেৱ ৱণিজ্জং পযোজেতি, সাস্স হোতি ছেদগামিনী. ইধ পন সাৰিপুত্ত…পে… সো যেন পৱাৰেতি, ন তং যথাধিপ্পাযং দেতি. সো চে ততো চুতো ইত্থত্তং আগচ্ছতি. সো যং যদেৱ ৱণিজ্জং পযোজেতি, সাস্স ন হোতি যথাধিপ্পাযা’’তি (অ. নি. ৪.৭৯).

এৱমিমানি নিন্দাদীনি পাপুণন্তো পৰাভৱতিযেৱ, তস্মা ‘‘পৰাভৱতো মুখ’’ন্তি ৱুত্তং.

১০২. পহূতৱিত্তোতি পহূতজাতৰূপৰজতমণিৰতনো. সহিৰঞ্ঞোতি সকহাপণো. সভোজনোতি অনেকসূপব্যঞ্জনভোজনসম্পন্নো. একো ভুঞ্জতি সাদূনীতি সাদূনি ভোজনানি অত্তনো পুত্তানম্পি অদত্ৱা পটিচ্ছন্নোকাসে ভুঞ্জতীতি একো ভুঞ্জতি সাদূনি. ইমায গাথায ভোজনগিদ্ধতায ভোজনমচ্ছৰিযং একংযেৱ পৰাভৱমুখং ৱুত্তং. এতেন হি সমন্নাগতো নিন্দং ৱজ্জনীযং দুগ্গতিন্তি এৱমাদীনি পাপুণন্তো পৰাভৱতিযেৱ, তস্মা ‘‘পৰাভৱতো মুখ’’ন্তি ৱুত্তং. ৱুত্তনযেনেৱ সব্বং সুত্তানুসাৰেন যোজেতব্বং, অতিৱিত্থাৰভযেন পন ইদানি যোজনানযং অদস্সেত্ৱা অত্থমত্তমেৱ ভণাম.

১০৪. জাতিত্থদ্ধো নাম যো ‘‘অহং জাতিসম্পন্নো’’তি মানং জনেত্ৱা তেন থদ্ধো ৱাতপূৰিতভস্তা ৱিয উদ্ধুমাতো হুত্ৱা ন কস্সচি ওনমতি. এস নযো ধনগোত্তত্থদ্ধেসু. সঞ্ঞাতিং অতিমঞ্ঞেতীতি অত্তনো ঞাতিম্পি জাতিযা অতিমঞ্ঞতি সক্যা ৱিয ৱিটটূভং. ধনেনাপি চ ‘‘কপণো অযং দলিদ্দো’’তি অতিমঞ্ঞতি, সামীচিমত্তম্পি ন কৰোতি, তস্স তে ঞাতযো পৰাভৱমেৱ ইচ্ছন্তি. ইমায গাথায ৱত্থুতো চতুব্বিধং, লক্খণতো একংযেৱ পৰাভৱমুখং ৱুত্তং.

১০৬. ইত্থিধুত্তোতি ইত্থীসু সাৰত্তো, যংকিঞ্চি অত্থি, তং সব্বম্পি দত্ৱা অপৰাপৰং ইত্থিং সঙ্গণ্হাতি. তথা সব্বম্পি অত্তনো সন্তকং নিক্খিপিত্ৱা সুৰাপানপযুত্তো সুৰাধুত্তো. নিৱত্থসাটকম্পি নিক্খিপিত্ৱা জূতকীড়নমনুযুত্তো অক্খধুত্তো. এতেহি তীহি ঠানেহি যংকিঞ্চিপি লদ্ধং হোতি, তস্স ৱিনাসনতো লদ্ধং লদ্ধং ৱিনাসেতীতি ৱেদিতব্বো. এৱংৱিধো পৰাভৱতিযেৱ, তেনস্সেতং ইমায গাথায তিৱিধং পৰাভৱমুখং ৱুত্তং.

১০৮. সেহি দাৰেহীতি অত্তনো দাৰেহি. যো অত্তনো দাৰেহি অসন্তুট্ঠো হুত্ৱা ৱেসিযাসু পদুস্সতি, তথা পৰদাৰেসু, সো যস্মা ৱেসীনং ধনপ্পদানেন পৰদাৰসেৱনেন চ ৰাজদণ্ডাদীহি পৰাভৱতিযেৱ, তেনস্সেতং ইমায গাথায দুৱিধং পৰাভৱমুখং ৱুত্তং.

১১০. অতীতযোব্বনোতি যোব্বনমতিচ্চ আসীতিকো ৱা নাৱুতিকো ৱা হুত্ৱা আনেতি পৰিগ্গণ্হাতি. তিম্বৰুত্থনিন্তি তিম্বৰুফলসদিসত্থনিং তৰুণদাৰিকং. তস্সা ইস্সা ন সুপতীতি ‘‘দহৰায মহল্লকেন সদ্ধিং ৰতি চ সংৱাসো চ অমনাপো, মা হেৱ খো তৰুণং পত্থেয্যা’’তি ইস্সায তং ৰক্খন্তো ন সুপতি. সো যস্মা কামৰাগেন চ ইস্সায চ ডয্হন্তো বহিদ্ধা কম্মন্তে চ অপ্পযোজেন্তো পৰাভৱতিযেৱ, তেনস্সেতং ইমায গাথায ইমং ইস্সায অসুপনং একংযেৱ পৰাভৱমুখং ৱুত্তং.

১১২. সোণ্ডিন্তি মচ্ছমংসাদীসু লোলং গেধজাতিকং. ৱিকিৰণিন্তি তেসং অত্থায ধনং পংসুকং ৱিয ৱিকিৰিত্ৱা নাসনসীলং. পুৰিসং ৱাপি তাদিসন্তি পুৰিসো ৱাপি যো এৱৰূপো হোতি, তং যো ইস্সৰিযস্মিং ঠপেতি, লঞ্ছনমুদ্দিকাদীনি দত্ৱা ঘৰাৱাসে কম্মন্তে ৱা ৱণিজ্জাদিৱোহাৰেসু ৱা তদেৱ ৱাৱটং কাৰেতি. সো যস্মা তস্স দোসেন ধনক্খযং পাপুণন্তো পৰাভৱতিযেৱ, তেনস্সেতং ইমায গাথায তথাৱিধস্স ইস্সৰিযস্মিং ঠপনং একংযেৱ পৰাভৱমুখং ৱুত্তং.

১১৪. অপ্পভোগো নাম সন্নিচিতানঞ্চ ভোগানং আযমুখস্স চ অভাৱতো. মহাতণ্হোতি মহতিযা ভোগতণ্হায সমন্নাগতো, যং লদ্ধং, তেন অসন্তুট্ঠো. খত্তিযে জাযতে কুলেতি খত্তিযানং কুলে জাযতি. সো চ ৰজ্জং পত্থযতীতি সো এতায মহাতণ্হতায অনুপাযেন উপ্পটিপাটিযা অত্তনো দাযজ্জভূতং অলব্ভনেয্যং ৱা পৰসন্তকং ৰজ্জং পত্থেতি, সো এৱং পত্থেন্তো যস্মা তম্পি অপ্পকং ভোগং যোধাজীৱাদীনং দত্ৱা ৰজ্জং অপাপুণন্তো পৰাভৱতিযেৱ, তেনস্সেতং ইমায গাথায ৰজ্জপত্থনং একংযেৱ পৰাভৱমুখং ৱুত্তং.

১১৫. ইতো পৰং যদি সা দেৱতা ‘‘তেৰসমং ভগৱা ব্ৰূহি…পে… সতসহস্সিমং ভগৱা ব্ৰূহী’’তি পুচ্ছেয্য, তম্পি ভগৱা কথেয্য. যস্মা পন সা দেৱতা ‘‘কিং ইমেহি পুচ্ছিতেহি, একমেত্থ ৱুড্ঢিকৰং নত্থী’’তি তানি পৰাভৱমুখানি অসুয্যমানা এত্তকম্পি পুচ্ছিত্ৱা ৱিপ্পটিসাৰী হুত্ৱা তুণ্হী অহোসি, তস্মা ভগৱা তস্সাসযং ৱিদিত্ৱা দেসনং নিট্ঠাপেন্তো ইমং গাথং অভাসি ‘‘এতে পৰাভৱে লোকে’’তি.

তত্থ পণ্ডিতোতি পৰিৱীমংসায সমন্নাগতো. সমৱেক্খিযাতি পঞ্ঞাচক্খুনা উপপৰিক্খিত্ৱা. অৰিযোতি ন মগ্গেন, ন ফলেন, অপিচ খো, পন এতস্মিং পৰাভৱসঙ্খাতে অনযে ন ইৰিযতীতি অৰিযো. যেন দস্সনেন যায পঞ্ঞায পৰাভৱে দিস্ৱা ৱিৱজ্জেতি, তেন সম্পন্নত্তা দস্সনসম্পন্নো. স লোকং ভজতে সিৱন্তি সো এৱৰূপো সিৱং খেমমুত্তমমনুপদ্দৱং দেৱলোকং ভজতি, অল্লীযতি, উপগচ্ছতীতি ৱুত্তং হোতি. দেসনাপৰিযোসানে পৰাভৱমুখানি সুত্ৱা উপ্পন্নসংৱেগানুৰূপং যোনিসো পদহিত্ৱা সোতাপত্তিসকদাগামিঅনাগামিফলানি পত্তা দেৱতা গণনং ৱীতিৱত্তা. যথাহ –

‘‘মহাসমযসুত্তে চ, অথো মঙ্গলসুত্তকে;

সমচিত্তে ৰাহুলোৱাদে, ধম্মচক্কে পৰাভৱে.

‘‘দেৱতাসমিতী তত্থ, অপ্পমেয্যা অসঙ্খিযা;

ধম্মাভিসমযো চেত্থ, গণনাতো অসঙ্খিযো’’তি.

পৰমত্থজোতিকায খুদ্দক-অট্ঠকথায

সুত্তনিপাত-অট্ঠকথায পৰাভৱসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.