১৩. সুমনাদেৱীৱত্থু

ইধ নন্দতীতি ইমং ধম্মদেসনং সত্থা জেতৱনে ৱিহৰন্তো সুমনাদেৱিং আৰব্ভ কথেসি.

সাৱত্থিযঞ্হি দেৱসিকং অনাথপিণ্ডিকস্স গেহে দ্ৱে ভিক্খূসহস্সানি ভুঞ্জন্তি, তথা ৱিসাখায মহাউপাসিকায. সাৱত্থিযং যো যো দানং দাতুকামো হোতি, সো সো তেসং উভিন্নং ওকাসং লভিত্ৱাৱ কৰোতি. কিং কাৰণা? ‘‘তুম্হাকং দানগ্গং অনাথপিণ্ডিকো ৱা ৱিসাখা ৱা আগতা’’তি পুচ্ছিত্ৱা, ‘‘নাগতা’’তি ৱুত্তে সতসহস্সং ৱিস্সজ্জেত্ৱা কতদানম্পি ‘‘কিং দানং নামেত’’ন্তি গৰহন্তি. উভোপি হি তে ভিক্খুসঙ্ঘস্স ৰুচিঞ্চ অনুচ্ছৱিককিচ্চানি চ অতিৱিয জানন্তি, তেসু ৱিচাৰেন্তেসু ভিক্খূ চিত্তৰূপং ভুঞ্জন্তি. তস্মা সব্বে দানং দাতুকামা তে গহেত্ৱাৱ গচ্ছন্তি. ইতি তে অত্তনো অত্তনো ঘৰে ভিক্খূ পৰিৱিসিতুং ন লভন্তি. ততো ৱিসাখা, ‘‘কো নু খো মম ঠানে ঠত্ৱা ভিক্খুসঙ্ঘং পৰিৱিসিস্সতী’’তি উপধাৰেন্তী পুত্তস্স ধীতৰং দিস্ৱা তং অত্তনো ঠানে ঠপেসি. সা তস্সা নিৱেসনে ভিক্খুসঙ্ঘং পৰিৱিসতি. অনাথপিণ্ডিকোপি মহাসুভদ্দং নাম জেট্ঠধীতৰং ঠপেসি. সা ভিক্খূনং ৱেয্যাৱচ্চং কৰোন্তী ধম্মং সুণন্তী সোতাপন্না হুত্ৱা পতিকুলং অগমাসি. ততো চূড়সুভদ্দং ঠপেসি. সাপি তথেৱ কৰোন্তী সোতাপন্না হুত্ৱা পতিকুলং গতা. অথ সুমনদেৱিং নাম কনিট্ঠধীতৰং ঠপেসি. সা পন ধম্মং সুত্ৱা সকদাগামিফলং পত্ৱা কুমাৰিকাৱ হুত্ৱা তথাৰূপেন অফাসুকেন আতুৰা আহাৰুপচ্ছেদং কত্ৱা পিতৰং দট্ঠুকামা হুত্ৱা পক্কোসাপেসি. সো একস্মিং দানগ্গে তস্সা সাসনং সুত্ৱাৱ আগন্ত্ৱা, ‘‘কিং, অম্ম সুমনে’’তি আহ. সাপি নং আহ – ‘‘কিং, তাত কনিট্ঠভাতিকা’’তি? ‘‘ৱিলপসি অম্মা’’তি? ‘‘ন ৱিলপামি, কনিট্ঠভাতিকা’’তি. ‘‘ভাযসি, অম্মা’’তি? ‘‘ন ভাযামি, কনিট্ঠভাতিকা’’তি. এত্তকং ৱত্ৱাযেৱ পন সা কালমকাসি. সো সোতাপন্নোপি সমানো সেট্ঠিধীতৰি উপ্পন্নসোকং অধিৱাসেতুং অসক্কোন্তো ধীতু সৰীৰকিচ্চং কাৰেত্ৱা ৰোদন্তো সত্থু সন্তিকং গন্ত্ৱা, ‘‘কিং, গহপতি, দুক্খী দুম্মনো অস্সুমুখো ৰোদমানো আগতোসী’’তি ৱুত্তে, ‘‘ধীতা মে, ভন্তে, সুমনদেৱী কালকতা’’তি আহ. ‘‘অথ কস্মা সোচসি, ননু সব্বেসং একংসিকং মৰণ’’ন্তি? ‘‘জানামেতং, ভন্তে, এৱৰূপা নাম মে হিৰিওত্তপ্পসম্পন্না ধীতা, সা মৰণকালে সতিং পচ্চুপট্ঠাপেতুং অসক্কোন্তী ৱিলপমানা মতা, তেন মে অনপ্পকং দোমনস্সং উপ্পজ্জতী’’তি. ‘‘কিং পন তায কথিতং মহাসেট্ঠী’’তি? ‘‘অহং তং, ভন্তে, ‘অম্ম, সুমনে’তি আমন্তেসিং. অথ মং আহ – ‘কিং, তাত, কনিট্ঠভাতিকা’তি? ‘ৱিলপসি, অম্মা’তি? ‘ন ৱিলপামি, কনিট্ঠভাতিকা’তি. ‘ভাযসি, অম্মা’তি? ‘ন ভাযামি কনিট্ঠভাতিকা’তি. এত্তকং ৱত্ৱা কালমকাসী’’তি. অথ নং ভগৱা আহ – ‘‘ন তে মহাসেট্ঠি ধীতা ৱিলপতী’’তি. ‘‘অথ কস্মা ভন্তে এৱমাহা’’তি? ‘‘কনিট্ঠত্তাযেৱ. ধীতা হি তে, গহপতি, মগ্গফলেহি তযা মহল্লিকা. ত্ৱঞ্হি সোতাপন্নো, ধীতা পন তে সকদাগামিনী. সা মগ্গফলেহি তযা মহল্লিকত্তা তং এৱমাহা’’তি. ‘‘এৱং, ভন্তে’’তি? ‘‘এৱং, গহপতী’’তি. ‘‘ইদানি কুহিং নিব্বত্তা, ভন্তে’’তি? ‘‘তুসিতভৱনে, গহপতী’’তি. ‘‘ভন্তে, মম ধীতা ইধ ঞাতকানং অন্তৰে নন্দমানা ৱিচৰিত্ৱা ইতো গন্ত্ৱাপি নন্দনট্ঠানেযেৱ নিব্বত্তা’’তি. অথ নং সত্থা ‘‘আম, গহপতি, অপ্পমত্তা নাম গহট্ঠা ৱা পব্বজিতা ৱা ইধ লোকে চ পৰলোকে চ নন্দন্তিযেৱা’’তি ৱত্ৱা ইমং গাথমাহ –

১৮. ‘‘ইধ নন্দতি পেচ্চ নন্দতি, কতপুঞ্ঞো উভযত্থ নন্দতি;

পুঞ্ঞং মে কতন্তি নন্দতি, ভিয্যো নন্দতি সুগ্গতিং গতো’’তি.

তত্থ ইধাতি ইধ লোকে কম্মনন্দনেন নন্দতি. পেচ্চাতি পৰলোকে ৱিপাকনন্দনেন নন্দতি. কতপুঞ্ঞোতি নানপ্পকাৰস্স পুঞ্ঞস্স কত্তা. উভযত্থাতি ইধ ‘‘কতং মে কুসলং, অকতং মে পাপ’’ন্তি নন্দতি, পৰত্থ ৱিপাকং অনুভৱন্তো নন্দতি. পুঞ্ঞং মেতি ইধ নন্দন্তো পন ‘‘পুঞ্ঞং মে কত’’ন্তি সোমনস্সমত্তেনেৱ কম্মনন্দনং উপাদায নন্দতি. ভিয্যোতি ৱিপাকনন্দনেন পন সুগতিং গতো সত্তপঞ্ঞাসৱস্সকোটিযো সট্ঠিৱস্সসতসহস্সানি দিব্বসম্পত্তিং অনুভৱন্তো তুসিতপুৰে অতিৱিয নন্দতীতি.

গাথাপৰিযোসানে বহূ সোতাপন্নাদযো অহেসুং. মহাজনস্স সাত্থিকা ধম্মদেসনা জাতাতি.

সুমনাদেৱীৱত্থু তেৰসমং.