১৮. ধম্মহদযৱিভঙ্গো
১. সব্বসঙ্গাহিকৱাৰৱণ্ণনা
৯৭৮. ইদানি তদনন্তৰে ধম্মহদযৱিভঙ্গে পাড়িপৰিচ্ছেদো তাৱ এৱং ৱেদিতব্বো – এত্থ হি আদিতোৱ খন্ধাদীনং দ্ৱাদসন্নং কোট্ঠাসানং ৱসেন সব্বসঙ্গাহিকৱাৰো নাম ৱুত্তো. দুতিযো তেসংযেৱ ধম্মানং কামধাতুআদীসু উপ্পত্তানুপ্পত্তিদস্সনৱাৰো নাম. ততিযো তত্থেৱ পৰিযাপন্নাপৰিযাপন্নদস্সনৱাৰো নাম. চতুত্থো তীসু ভূমীসু উপ্পত্তিক্খণে ৱিজ্জমানাৱিজ্জমানধম্মদস্সনৱাৰো নাম. পঞ্চমো তেসং ধম্মানং ভূমন্তৰৱসেন দস্সনৱাৰো নাম. ছট্ঠো গতীসু উপ্পাদককম্মআযুপ্পমাণদস্সনৱাৰো নাম. সত্তমো অভিঞ্ঞেয্যাদিৱাৰো নাম. অট্ঠমো সাৰম্মণানাৰম্মণৱাৰো নাম. নৱমো তেসং খন্ধাদিধম্মানং দিট্ঠসুতাদিৱসেন সঙ্গহেত্ৱা দস্সনৱাৰো নাম. দসমো কুসলত্তিকাদিৱসেন সঙ্গহেত্ৱা দস্সনৱাৰো নাম.
৯৭৯. এৱং দসহি ৱাৰেহি পৰিচ্ছিন্নায পাড়িযা পঠমে তাৱ সব্বসঙ্গাহিকৱাৰে ‘‘অৱীচিতো যাৱ ভৱগ্গং এত্থন্তৰে কতি খন্ধা’’তি পুচ্ছিতে ‘‘একোতি ৱা…পে… চত্তাৰোতি ৱা ছাতি ৱা অৱত্ৱা পঞ্চাতি ৱত্তুং সমত্থো অঞ্ঞো নত্থী’’তি অত্তনো ঞাণবলং দীপেন্তো পঞ্চক্খন্ধাতি পুচ্ছানুৰূপং ৱিস্সজ্জনং আহ. যথাপুচ্ছং ৱিস্সজ্জনঞ্হি সব্বঞ্ঞুব্যাকৰণং নামাতি ৱুচ্চতি. দ্ৱাদসাযতনানীতিআদীসুপি এসেৱ নযো. ৰূপক্খন্ধাদীনং পভেদো খন্ধৱিভঙ্গাদীসু ৱুত্তনযেনেৱ ৱেদিতব্বো.
২. উপ্পত্তানুপ্পত্তিৱাৰৱণ্ণনা
৯৯১. দুতিযৱাৰে যে ধম্মা কামভৱে কামধাতুসম্ভূতানঞ্চ সত্তানং উপ্পজ্জন্তি – কামধাতুযং পৰিযাপন্না ৱা অপৰিযাপন্না ৱা – তে সব্বে সঙ্গহেত্ৱা কামধাতুযা পঞ্চক্খন্ধাতিআদি ৱুত্তং. ৰূপধাতুআদীসুপি এসেৱ নযো. যস্মা পন ৰূপধাতুপৰিযাপন্নানং সত্তানং ঘানাযতনাদীনং অভাৱেন গন্ধাযতনাদীনি আযতনাদিকিচ্চং ন কৰোন্তি, তস্মা ৰূপধাতুযা ছ আযতনানি, নৱ ধাতুযোতিআদি ৱুত্তং. যস্মা চ ওকাসৱসেন ৱা সত্তুপ্পত্তিৱসেন ৱা অপৰিযাপন্নধাতু নাম নত্থি, তস্মা অপৰিযাপন্নধাতুযাতি অৱত্ৱা যং যং অপৰিযাপন্নং তং তদেৱ দস্সেতুং অপৰিযাপন্নে কতি খন্ধাতিআদি ৱুত্তং.
৩. পৰিযাপন্নাপৰিযাপন্নৱাৰৱণ্ণনা
৯৯৯. ততিযৱাৰে কামধাতুপৰিযাপন্নাতি কামধাতুভজনট্ঠেন পৰিযাপন্না; তংনিস্সিতা তদন্তোগধা কামধাতুত্ৱেৱ সঙ্খং গতাতি অত্থো. সেসপদেসুপি এসেৱ নযো. পৰিযাপন্নাতি ভৱৱসেন ওকাসৱসেন চ পৰিচ্ছিন্না. অপৰিযাপন্নাতি তথা অপৰিচ্ছিন্না.
৪. ধম্মদস্সনৱাৰৱণ্ণনা
১০০৭. চতুত্থৱাৰে একাদসাযতনানীতি সদ্দাযতনৱজ্জানি. তঞ্হি একন্তেন পটিসন্ধিযং নুপ্পজ্জতি. ইমিনা নযেন সব্বত্থ অত্থো ৱেদিতব্বো. সত্তকে ‘‘দেৱানং অসুৰান’’ন্তি গতিৱসেন অৱত্ৱা অৱিসেসেন গব্ভসেয্যকানন্তি ৱুত্তং. তস্মা যত্থ যত্থ গব্ভসেয্যকা সম্ভৱন্তি তত্থ তত্থ তেসং সত্তাযতনানি ৱেদিতব্বানি. তথা ধাতুযো. সেসমেত্থ উত্তানত্থমেৱ. পঞ্চমৱাৰে যং ৱত্তব্বং তং ধম্মসঙ্গহট্ঠকথাযং ৱুত্তমেৱ.
৬. উপ্পাদককম্মআযুপ্পমাণৱাৰৱণ্ণনা
(১.) উপ্পাদককম্মং
১০২১. ছট্ঠৱাৰে পঞ্চহি কামগুণেহি নানপ্পকাৰেহি ৱা ইদ্ধিৱিসেসেহি দিব্বন্তীতি দেৱা. সম্মুতিদেৱাতি ‘দেৱো, দেৱী’তি এৱং লোকসম্মুতিযা দেৱা. উপপত্তিদেৱাতি দেৱলোকে উপ্পন্নত্তা উপপত্তিযা দেৱা. ৱিসুদ্ধিদেৱাতি সব্বেসং দেৱানং পূজাৰহা সব্বকিলেসৱিসুদ্ধিযা দেৱা. ৰাজানোতি মুদ্ধাভিসিত্তখত্তিযা. দেৱিযোতি তেসং মহেসিযো. কুমাৰাতি অভিসিত্তৰাজূনং অভিসিত্তদেৱিযা কুচ্ছিস্মিং উপ্পন্নকুমাৰা.
উপোসথকম্মং কত্ৱাতি চাতুদ্দসাদীসু অট্ঠঙ্গসমন্নাগতং উপোসথং উপৱসিত্ৱা. ইদানি যস্মা পৰিত্তদানাদিপুঞ্ঞকম্মং মনুস্সসোভগ্যতায পচ্চযো, মত্তসো কতং মনুস্সসোভগ্যতায অধিমত্তং, অধিমত্তভাৱেপি নানপ্পকাৰভেদতো নানপ্পকাৰস্স খত্তিযমহাসালাদিভাৱস্স পচ্চযো, তস্মা তস্স ৱসেন উপপত্তিভেদং দস্সেন্তো অপ্পেকচ্চে গহপতিমহাসালানন্তিআদিমাহ. তত্থ মহাসাৰো এতেসন্তি মহাসাৰা; ৰ-কাৰস্স পন ল-কাৰং কত্ৱা মহাসালাতি ৱুত্তং. গহপতিযোৱ মহাসালা, গহপতীসু ৱা মহাসালাতি গহপতিমহাসালা. সেসেসুপি এসেৱ নযো. তত্থ যস্স গেহে পচ্ছিমন্তেন চত্তালীসকোটিধনং নিধানগতং হোতি, কহাপণানঞ্চ পঞ্চ অম্বণানি দিৱসৱড়ঞ্জো নিক্খমতি – অযং গহপতিমহাসালো নাম. যস্স পন গেহে পচ্ছিমন্তেন অসীতিকোটিধনং নিধানগতং হোতি, কহাপণানঞ্চ দসঅম্বণানি দিৱসৱড়ঞ্জো নিক্খমতি – অযং ব্ৰাহ্মণমহাসালো নাম. যস্স পন গেহে পচ্ছিমন্তেন কোটিসতধনং নিধানগতং হোতি, কহাপণানঞ্চ ৱীসতি অম্বণানি দিৱসৱড়ঞ্জো নিক্খমতি – অযং খত্তিযমহাসালো নাম.
সহব্যতন্তি সহভাৱং; সভাগা হুত্ৱা নিব্বত্তন্তীতি অত্থো. চাতুমহাৰাজিকানন্তিআদীসু চাতুমহাৰাজিকা নাম সিনেৰুপব্বতস্স ৱেমজ্ঝে হোন্তি. তেসু পব্বতট্ঠকাপি অত্থি, আকাসট্ঠাপি; তেসং পৰম্পৰা চক্কৱাড়পব্বতং পত্তা. খিড্ডাপদোসিকা, মনোপদোসিকা, সীতৱলাহকা, উণ্হৱলাহকা, চন্দিমা দেৱপুত্তো, সূৰিযো দেৱপুত্তোতি এতে সব্বেপি চাতুমহাৰাজিকদেৱলোকট্ঠকা এৱ.
তেত্তিংস জনা তত্থ উপপন্নাতি তাৱতিংসা. অপিচ তাৱতিংসাতি তেসং দেৱানং নামমেৱাতি ৱুত্তং. তেপি অত্থি পব্বতট্ঠকা, অত্থি আকাসট্ঠকা. তেসং পৰম্পৰা চক্কৱাড়পব্বতং পত্তা. তথা যামাদীনং. একদেৱলোকেপি হি দেৱানং পৰম্পৰা চক্কৱাড়পব্বতং অপ্পত্তা নাম নত্থি. তত্থ দিব্বং সুখং যাতা পযাতা সম্পত্তাতি যামা. তুট্ঠা পহট্ঠাতি তুসিতা. পকতিপটিযত্তাৰম্মণতো অতিৰেকেন ৰমিতুকামকালে যথাৰুচিতে ভোগে নিম্মিনিত্ৱা ৰমন্তীতি নিম্মানৰতী. চিত্তাচাৰং ঞত্ৱা পৰেহি নিম্মিতেসু ভোগেসু ৱসং ৱত্তেন্তীতি পৰনিম্মিতৱসৱত্তী.
(২.) আযুপ্পমাণং
১০২২. অপ্পং ৱা ভিয্যোতি দুতিযং ৱস্সসতং অপ্পত্ৱা ৱীসায ৱা তিংসায ৱা চত্তালীসায ৱা পঞ্ঞাসায ৱা সট্ঠিযা ৱা ৱস্সেহি অধিকম্পি ৱস্সসতন্তি অত্থো. সব্বম্পি হেতং দুতিযং ৱস্সসতং অপ্পত্তত্তা অপ্পন্তি ৱুত্তং.
১০২৪. ব্ৰহ্মপাৰিসজ্জাদীসু মহাব্ৰহ্মানং পাৰিসজ্জা পৰিচাৰিকাতি ব্ৰহ্মপাৰিসজ্জা. তেসং পুৰোহিতভাৱে ঠিতাতি ব্ৰহ্মপুৰোহিতা. ৱণ্ণৱন্ততায চেৱ দীঘাযুকতায চ মহন্তো ব্ৰহ্মাতি মহাব্ৰহ্মা, তেসং মহাব্ৰহ্মানং. ইমে তযোপি জনা পঠমজ্ঝানভূমিযং একতলে ৱসন্তি; আযুঅন্তৰং পন নেসং নানা.
১০২৫. পৰিত্তা আভা এতেসন্তি পৰিত্তাভা. অপ্পমাণা আভা এতেসন্তি অপ্পমাণাভা. দণ্ডদীপিকায অচ্চি ৱিয এতেসং সৰীৰতো আভা ছিজ্জিত্ৱা ছিজ্জিত্ৱা পতন্তী ৱিয সৰতি ৱিসৰতীতি আভস্সৰা. ইমেপি তযো জনা দুতিযজ্ঝানভূমিযং একতলে ৱসন্তি; আযুঅন্তৰং পন নেসং নানা.
১০২৬. পৰিত্তা সুভা এতেসন্তি পৰিত্তসুভা. অপ্পমাণা সুভা এতেসন্তি অপ্পমাণসুভা. সুভেন ওকিণ্ণা ৱিকিণ্ণা, সুভেন সৰীৰপ্পভাৱণ্ণেন একগ্ঘনা, সুৱণ্ণমঞ্জুসায ঠপিতসম্পজ্জলিতকঞ্চনপিণ্ডসস্সিৰীকাতি সুভকিণ্হা. ইমেপি তযো জনা ততিযজ্ঝানভূমিযং একতলে ৱসন্তি; আযুঅন্তৰং পন নেসং নানা.
১০২৭. আৰম্মণনানত্ততাতি আৰম্মণস্স নানত্তভাৱো. মনসিকাৰনানত্ততাদীসুপি এসেৱ নযো. এত্থ একস্স পথৱীকসিণং আৰম্মণং হোতি…পে… একস্স ওদাতকসিণন্তি ইদং আৰম্মণনানত্তং. একো পথৱীকসিণং মনসি কৰোতি…পে… একো ওদাতকসিণন্তি ইদং মনসিকাৰনানত্তং. একস্স পথৱীকসিণে ছন্দো হোতি…পে… একস্স ওদাতকসিণেতি ইদং ছন্দনানত্তং. একো পথৱীকসিণে পত্থনং কৰোতি…পে… একো ওদাতকসিণেতি ইদং পণিধিনানত্তং. একো পথৱীকসিণৱসেন অধিমুচ্চতি…পে… একো ওদাতকসিণৱসেনাতি ইদং অধিমোক্খনানত্তং. একো পথৱীকসিণৱসেন চিত্তং অভিনীহৰতি…পে… একো ওদাতকসিণৱসেনাতি ইদং অভিনীহাৰনানত্তং. একস্স পথৱীকসিণপৰিচ্ছিন্দনকপঞ্ঞা হোতি…পে… একস্স ওদাতকসিণপৰিচ্ছিন্দনকপঞ্ঞাতি ইদং পঞ্ঞানানত্তং. তত্থ আৰম্মণমনসিকাৰা পুব্বভাগেন কথিতা. ছন্দপণিধিঅধিমোক্খাভিনীহাৰা অপ্পনাযপি ৱত্তন্তি উপচাৰেপি. পঞ্ঞা পন লোকিযলোকুত্তৰমিস্সকা কথিতা.
অসঞ্ঞসত্তানন্তি সঞ্ঞাৱিৰহিতানং সত্তানং. একচ্চে হি তিত্থাযতনে পব্বজিত্ৱা ‘চিত্তং নিস্সায ৰজ্জনদুস্সনমুয্হনানি নাম হোন্তী’তি চিত্তে দোসং দিস্ৱা ‘অচিত্তকভাৱো নাম সোভনো, দিট্ঠধম্মনিব্বানমেত’ন্তি সঞ্ঞাৱিৰাগং জনেত্ৱা তত্ৰূপগং পঞ্চমং সমাপত্তিং ভাৱেত্ৱা তত্থ নিব্বত্তন্তি. তেসং উপপত্তিক্খণে একো ৰূপক্খন্ধোযেৱ নিব্বত্ততি. ঠত্ৱা নিব্বত্তো ঠিতকো এৱ হোতি, নিসীদিত্ৱা নিব্বত্তো নিসিন্নকোৱ নিপজ্জিত্ৱা নিব্বত্তো নিপন্নোৱ. চিত্তকম্মৰূপকসদিসা হুত্ৱা পঞ্চ কপ্পসতানি তিট্ঠন্তি. তেসং পৰিযোসানে সো ৰূপকাযো অন্তৰধাযতি, কামাৱচৰসঞ্ঞা উপ্পজ্জতি; তেন ইধ সঞ্ঞুপ্পাদেন তে দেৱা তম্হা কাযা চুতাতি পঞ্ঞাযন্তি.
ৱিপুলা ফলা এতেসন্তি ৱেহপ্ফলা. অত্তনো সম্পত্তিযা ন হাযন্তি ন ৱিহাযন্তীতি অৱিহা. ন কঞ্চি সত্তং তপ্পন্তীতি অতপ্পা. সুন্দৰা দস্সনা অভিৰূপা পাসাদিকাতি সুদস্সা. সুট্ঠ পস্সন্তি, সুন্দৰমেতেসং ৱা দস্সনন্তি সুদস্সী. সব্বেহি এৱ গুণেহি চ ভৱসম্পত্তিযা চ জেট্ঠা, নত্থেত্থ কনিট্ঠাতি অকনিট্ঠা.
১০২৮. আকাসানঞ্চাযতনং উপগতাতি আকাসানঞ্চাযতনূপগা. ইতৰেসুপি এসেৱ নযো. ইতি ছ কামাৱচৰা, নৱ ব্ৰহ্মলোকা, পঞ্চ সুদ্ধাৱাসা, চত্তাৰো অৰূপা অসঞ্ঞসত্তৱেহপ্ফলেহি সদ্ধিং ছব্বীসতি দেৱলোকা; মনুস্সলোকেন সদ্ধিং সত্তৱীসতি.
তত্থ সম্মাসম্বুদ্ধেন মনুস্সানং দেৱানঞ্চ আযুং পৰিচ্ছিন্দমানেন চতূসু অপাযেসু ভুম্মদেৱেসু চ আযু পৰিচ্ছিন্নং তং কস্মাতি? নিৰযে তাৱ কম্মমেৱ পমাণং. যাৱ কম্মং ন খীযতি, ন তাৱ চৱন্তি. তথা সেসঅপাযেসু. ভুম্মদেৱানম্পি কম্মমেৱ পমাণং. তত্থ নিব্বত্তা হি কেচি সত্তাহমত্তং তিট্ঠন্তি, কেচি অদ্ধমাসং, কেচি মাসং, কপ্পং তিট্ঠমানাপি অত্থিযেৱ.
তত্থ মনুস্সেসু গিহিভাৱে ঠিতাযেৱ সোতাপন্নাপি হোন্তি, সকদাগামিফলম্পি অনাগামিফলম্পি অৰহত্তফলম্পি পাপুণন্তি. তেসু সোতাপন্নাদযো যাৱজীৱং তিট্ঠন্তি. খীণাসৱা পন পৰিনিব্বাযন্তি ৱা পব্বজন্তি ৱা. কস্মা? অৰহত্তং নাম সেট্ঠগুণো, গিহিলিঙ্গং হীনং, তং হীনতায উত্তমং গুণং ধাৰেতুং ন সক্কোতি. তস্মা তে পৰিনিব্বাতুকামা ৱা পব্বজিতুকামা ৱা হোন্তি.
ভুম্মদেৱা পন অৰহত্তং পত্ৱাপি যাৱজীৱং তিট্ঠন্তি. ছসু কামাৱচৰদেৱেসু সোতাপন্নসকদাগামিনো যাৱজীৱং তিট্ঠন্তি; অনাগামিনা ৰূপভৱং গন্তুং ৱট্টতি, খীণাসৱেন পৰিনিব্বাতুং. কস্মা? নিলীযনোকাসস্স অভাৱা. ৰূপাৱচৰাৰূপাৱচৰেসু সব্বেপি যাৱজীৱং তিট্ঠন্তি. তত্থ ৰূপাৱচৰে নিব্বত্তা সোতাপন্নসকদাগামিনো ন পুন ইধাগচ্ছন্তি, তত্থেৱ পৰিনিব্বাযন্তি. এতে হি ঝানঅনাগামিনো নাম.
অট্ঠসমাপত্তিলাভীনং পন কিং নিযমেতি? পগুণজ্ঝানং. যদেৱস্স পগুণং হোতি, তেন উপ্পজ্জতি. সব্বেসু পন পগুণেসু কিং নিযমেতি? পত্থনা. যত্থ উপপত্তিং পত্থেতি তত্থেৱ উপপজ্জতি. পত্থনায অসতি কিং নিযমেতি? মৰণসমযে সমাপন্না সমাপত্তি. মৰণসমযে সমাপন্না নত্থি, কিং নিযমেতি? নেৱসঞ্ঞানাসঞ্ঞাযতনসমাপত্তি. একংসেন হি সো নেৱসঞ্ঞানাসঞ্ঞাযতনে উপপজ্জতি. নৱসু ব্ৰহ্মলোকেসু নিব্বত্তঅৰিযসাৱকানং তত্ৰূপপত্তিপি হোতি উপৰূপপত্তিপি ন হেট্ঠূপপত্তি. পুথুজ্জনানং পন তত্ৰূপপত্তিপি হোতি উপৰূপপত্তিপি হেট্ঠূপপত্তিপি. পঞ্চসু সুদ্ধাৱাসেসু চতূসু চ অৰূপেসু অৰিযসাৱকানং তত্ৰূপপত্তিপি হোতি উপৰূপপত্তিপি. পঠমজ্ঝানভূমিযং নিব্বত্তো অনাগামী নৱ ব্ৰহ্মলোকে সোধেত্ৱা মত্থকে ঠিতো পৰিনিব্বাতি. ৱেহপ্ফলা, অকনিট্ঠা, নেৱসঞ্ঞানাসঞ্ঞাযতনন্তি ইমে তযো দেৱলোকা সেট্ঠভৱা নাম. ইমেসু তীসু ঠানেসু নিব্বত্তঅনাগামিনো নেৱ উদ্ধং গচ্ছন্তি, ন অধো, তত্থ তত্থেৱ পৰিনিব্বাযন্তীতি. ইদমেত্থ পকিণ্ণকং.
৭. অভিঞ্ঞেয্যাদিৱাৰৱণ্ণনা
১০৩০. সত্তমৱাৰে সলক্খণপৰিগ্গাহিকায অভিঞ্ঞায ৱসেন অভিঞ্ঞেয্যতা ৱেদিতব্বা. ঞাততীৰণপহানপৰিঞ্ঞানং ৱসেন পৰিঞ্ঞেয্যতা. সা চ ৰূপক্খন্ধো অভিঞ্ঞেয্যো পৰিঞ্ঞেয্যো ন পহাতব্বোতিআদীসু ঞাততীৰণপৰিঞ্ঞাৱসেনেৱ ৱেদিতব্বা. সমুদযসচ্চং অভিঞ্ঞেয্যং পৰিঞ্ঞেয্যং পহাতব্বন্তিআদীসু পহানপৰিঞ্ঞাৱসেন.
অট্ঠমৱাৰে ৰূপাদিআৰম্মণানং চক্খুৱিঞ্ঞাণাদীনং ৱসেন সাৰম্মণানাৰম্মণতা ৱেদিতব্বা. নৱমৱাৰো উত্তানত্থোযেৱ. দসমৱাৰেপি যং ৱত্তব্বং সিযা তং সব্বং তত্থ তত্থ পঞ্হাপুচ্ছকৱাৰে ৱুত্তমেৱাতি.
সম্মোহৱিনোদনিযা ৱিভঙ্গট্ঠকথায
ধম্মহদযৱিভঙ্গৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
নিগমনকথা
এত্তাৱতা চ –
অভিধম্মং দেসেন্তো, ধম্মগৰু ধম্মগাৰৱযুত্তানং;
দেৱানং দেৱপুৰে, দেৱগণসহস্সপৰিৱাৰো.
দুতিযং অদুতিযপুৰিসো, যং আহ ৱিভঙ্গপকৰণং নাথো;
অট্ঠাৰসহি ৱিভঙ্গেহি, মণ্ডিতমণ্ডপেয্যগুণো.
অত্থপ্পকাসনত্থং, তস্সাহং যাচিতো ঠিতগুণেন;
যতিনা অদন্ধগতিনা, সুবুদ্ধিনা বুদ্ধঘোসেন.
যং আৰভিং ৰচযিতুং, অট্ঠকথং সুনিপুণেসু অত্থেসু;
সম্মোহৱিনোদনতো, সম্মোহৱিনোদনিং নাম.
পোৰাণট্ঠকথানং, সাৰং আদায সা অযং নিট্ঠং;
পত্তা অনন্তৰাযেন, পাড়িযা ভাণৱাৰেহি.
চত্তালীসায যথা, একেন চ এৱমেৱ সব্বেপি;
নিট্ঠং ৱজন্তু ৱিমলা, মনোৰথা সব্বসত্তানং.
সদ্ধম্মস্স ঠিতত্থং, যঞ্চ ইমং ৰচযতা মযা পুঞ্ঞং;
পত্তং তেন সমত্তং, পাপুণতু সদেৱকো লোকো.
সুচিৰং তিট্ঠতু ধম্মো, ধম্মাভিৰতো সদা ভৱতু লোকো;
নিচ্চং খেমসুভিক্খাদি-সম্পদা জনপদা হোন্তূতি.
পৰমৱিসুদ্ধসদ্ধাবুদ্ধিৱীৰিযপটিমণ্ডিতেন সীলাচাৰজ্জৱমদ্দৱাদিগুণসমুদযসমুদিতেন সকসমযসমযন্তৰগহনজ্ঝোগাহণসমত্থেন পঞ্ঞাৱেয্যত্তিযসমন্নাগতেন তিপিটকপৰিযত্তিপ্পভেদে সাট্ঠকথে সত্থুসাসনে অপ্পটিহতঞাণপ্পভাৱেন মহাৱেয্যাকৰণেন কৰণসম্পত্তিজনিতসুখৱিনিগ্গতমধুৰোদাৰৱচনলাৱণ্ণযুত্তেন যুত্তমুত্তৱাদিনা ৱাদীৱৰেন মহাকৱিনা পভিন্নপটিসম্ভিদাপৰিৱাৰে ছড়ভিঞ্ঞাপটিসম্ভিদাদিপ্পভেদগুণপটিমণ্ডিতে উত্তৰিমনুস্সধম্মে সুপ্পতিট্ঠিতবুদ্ধীনং থেৰৱংসপ্পদীপানং থেৰানং মহাৱিহাৰৱাসীনং ৱংসালঙ্কাৰভূতেন ৱিপুলৱিসুদ্ধবুদ্ধিনা বুদ্ধঘোসোতি গৰূহি গহিতনামধেয্যেন থেৰেন কতা অযং সম্মোহৱিনোদনী নাম ৱিভঙ্গট্ঠকথা.
তাৱ তিট্ঠতু লোকস্মিং, লোকনিত্থৰণেসিনং;
দস্সেন্তী কুলপুত্তানং, নযং পঞ্ঞাৱিসুদ্ধিযা.
যাৱ বুদ্ধোতি নামম্পি, সুদ্ধচিত্তস্স তাদিনো;
লোকম্হি লোকজেট্ঠস্স, পৱত্ততি মহেসিনোতি.
সম্মোহৱিনোদনী নাম ৱিভঙ্গ-অট্ঠকথা নিট্ঠিতা.