(৯.) নৱকনিদ্দেসৱণ্ণনা
৯৬০. নৱকনিদ্দেসে নৱ আঘাতৱত্থূনীতি সত্তেসু উপ্পত্তিৱসেনেৱ কথিতানি. পুৰিসানং মলানীতি পুৰিসমলানি. নৱৱিধাতি নৱকোট্ঠাসা নৱপ্পভেদা ৱা.
৯৬৩. তণ্হং পটিচ্চাতি তণ্হং নিস্সায. পৰিযেসনাতি ৰূপাদিআৰম্মণপৰিযেসনা. সা হি তণ্হায সতি হোতি. লাভোতি ৰূপাদিআৰম্মণপটিলাভো. সো হি পৰিযেসনায সতি হোতি. ৱিনিচ্ছযো পন ঞাণতণ্হাদিট্ঠিৱিতক্কৱসেন চতুব্বিধো. তত্থ ‘‘সুখৱিনিচ্ছযং জঞ্ঞা, সুখৱিনিচ্ছযং ঞত্ৱা অজ্ঝত্তং সুখমনুযুঞ্জেয্যা’’তি (ম. নি. ৩.৩২৩) অযং ঞাণৱিনিচ্ছযো. ‘‘ৱিনিচ্ছযোতি দ্ৱে ৱিনিচ্ছযা – তণ্হাৱিনিচ্ছযো চ দিট্ঠিৱিনিচ্ছযো চা’’তি (মহানি. ১০২) এৱং আগতানি অট্ঠসততণ্হাৱিচৰিতানি তণ্হাৱিনিচ্ছযো. দ্ৱাসট্ঠি দিট্ঠিযো দিট্ঠিৱিনিচ্ছযো. ‘‘ছন্দো খো, দেৱানমিন্দ, ৱিতক্কনিদানো’’তি (দী. নি. ২.৩৫৮) ইমস্মিং পন সুত্তে ইধ ৱিনিচ্ছযোতি ৱুত্তো ৱিতক্কোযেৱ আগতো. লাভং লভিত্ৱা হি ইট্ঠানিট্ঠং সুন্দৰাসুন্দৰঞ্চ ৱিতক্কেনেৱ ৱিনিচ্ছিনাতি – ‘এত্তকং মে ৰূপাৰম্মণত্থায ভৱিস্সতি, এত্তকং সদ্দাদিআৰম্মণত্থায, এত্তকং ময্হং ভৱিস্সতি, এত্তকং পৰস্স, এত্তকং পৰিভুঞ্জিস্সামি, এত্তকং নিদহিস্সামী’তি. তেন ৱুত্তং ‘‘লাভং পটিচ্চ ৱিনিচ্ছযো’’তি.
ছন্দৰাগোতি এৱং অকুসলৱিতক্কেন ৱিতক্কিতে ৱত্থুস্মিং দুব্বলৰাগো চ বলৱৰাগো চ উপ্পজ্জতি. ইদঞ্হি ইধ ছন্দোতি দুব্বলৰাগস্সাধিৱচনং. অজ্ঝোসানন্তি অহং মমন্তি বলৱসন্নিট্ঠানং. পৰিগ্গহোতি তণ্হাদিট্ঠিৱসেন পৰিগ্গহকৰণং. মচ্ছৰিযন্তি পৰেহি সাধাৰণভাৱস্স অসহনতা. তেনেৱস্স পোৰাণা এৱং ৱচনত্থং ৱদন্তি – ‘‘ইদং অচ্ছৰিযং ময্হমেৱ হোতু, মা অঞ্ঞস্স অচ্ছৰিযং হোতূতি পৱত্তত্তা মচ্ছৰিযন্তি ৱুচ্চতী’’তি. আৰক্খোতি দ্ৱাৰপিদহনমঞ্জুসগোপনাদিৱসেন সুট্ঠু ৰক্খণং. অধিকৰোতীতি অধিকৰণং; কাৰণস্সেতং নামং. আৰক্খাধিকৰণন্তি ভাৱনপুংসকং; আৰক্খহেতূতি অত্থো. দণ্ডাদানাদীসু পৰনিসেধনত্থং দণ্ডস্স আদানং দণ্ডাদানং. একতোধাৰাদিনো সত্থস্স আদানং সত্থাদানং. কলহোতি কাযকলহোপি ৱাচাকলহোপি. পুৰিমো পুৰিমো ৱিৰোধো ৱিগ্গহো, পচ্ছিমো পচ্ছিমো ৱিৱাদো. তুৱং তুৱন্তি অগাৰৱৱচনং, ত্ৱং ত্ৱন্তি অত্থো.
৯৬৪. ইঞ্জিতানীতি ইঞ্জনানি চলনানি. অস্মীতি ইঞ্জিতমেতন্তিআদীহি সব্বপদেহি মানোৱ কথিতো. অহন্তি পৱত্তোপি হি মানো ইঞ্জিতমেৱ, অযমহন্তি পৱত্তোপি, নেৱসঞ্ঞীনাসঞ্ঞী ভৱিস্সন্তি পৱত্তোপি. সেসনৱকেহিপি মানোৱ কথিতো. মানো হি ইঞ্জনতো ইঞ্জিতং, মঞ্ঞনতো মঞ্ঞিতং, ফন্দনতো ফন্দিতং, পপঞ্চনতো পপঞ্চিতং. তেহি তেহি কাৰণেহি সঙ্খতত্তা সঙ্খতন্তি চ ৱুচ্চতি. সেসং সব্বত্থ উত্তানত্থমেৱাতি.
নৱকনিদ্দেসৱণ্ণনা.