(১৪) ৪. পুগ্গলৱগ্গো

১. সংযোজনসুত্তৱণ্ণনা

১৩১. চতুত্থস্স পঠমে উপপত্তিপটিলাভিযানীতি যেহি অনন্তৰা উপপত্তিং পটিলভতি. ভৱপটিলাভিযানীতি উপপত্তিভৱস্স পটিলাভায পচ্চযানি. সকদাগামিস্সাতি ইদং অপ্পহীনসংযোজনেসু অৰিযেসু উত্তমকোটিযা গহিতং. যস্মা পন অন্তৰাপৰিনিব্বাযিস্স অন্তৰা উপপত্তি নত্থি, যং পন সো তত্থ ঝানং সমাপজ্জতি, তং কুসলত্তা ‘‘উপপত্তিভৱস্স পচ্চযো’’ তেৱ সঙ্খ্যং গচ্ছতি. তস্মাস্স ‘‘উপপত্তিপটিলাভিযানি সংযোজনানি পহীনানি, ভৱপটিলাভিযানি সংযোজনানি অপ্পহীনানী’’তি ৱুত্তং. ওৰম্ভাগিযেসু চ অপ্পহীনং উপাদায সকদাগামিস্স অৱিসেসেন ‘‘ওৰম্ভাগিযানি সংযোজনানি অপ্পহীনানী’’তি ৱুত্তং. সেসমেত্থ উত্তানমেৱ.

২. পটিভানসুত্তৱণ্ণনা

১৩২. দুতিযে যুত্তপ্পটিভানো নো মুত্তপ্পটিভানোতি পঞ্হং কথেন্তো যুত্তমেৱ কথেতি, সীঘং পন ন কথেতি, সণিকমেৱ কথেতীতি অত্থো. ইমিনা নযেন সব্বপদানি ৱেদিতব্বানি.

৩. উগ্ঘটিতঞ্ঞূসুত্তৱণ্ণনা

১৩৩. ততিযে চতুন্নম্পি পুগ্গলানং ইমিনা সুত্তেন ৱিসেসো ৱেদিতব্বো –

‘‘কতমো চ পুগ্গলো উগ্ঘটিতঞ্ঞূ, যস্স পুগ্গলস্স সহ উদাহটৱেলায ধম্মাভিসমযো হোতি, অযং ৱুচ্চতি পুগ্গলো উগ্ঘটিতঞ্ঞূ. কতমো চ পুগ্গলো ৱিপঞ্চিতঞ্ঞূ, যস্স পুগ্গলস্স ৱিত্থাৰেন অত্থে ৱিভজিযমানে ধম্মাভিসমযো হোতি, অযং ৱুচ্চতি পুগ্গলো ৱিপঞ্চিতঞ্ঞূ. কতমো চ পুগ্গলো নেয্যো, যস্স পুগ্গলস্স উদ্দেসতো পৰিপুচ্ছতো যোনিসোমনসিকৰোতো কল্যাণমিত্তে সেৱতো ভজতো পযিৰুপাসতো অনুপুব্বেন ধম্মাভিসমযো হোতি, অযং ৱুচ্চতি পুগ্গলো নেয্যো. কতমো চ পুগ্গলো পদপৰমো, যস্স পুগ্গলস্স বহুম্পি সুণতো বহুম্পি ভণতো বহুম্পি ধাৰযতো বহুম্পি ৱাচযতো ন তায জাতিযা ধম্মাভিসমযো হোতি, অযং ৱুচ্চতি পুগ্গলো পদপৰমো’’তি (পু. প. ১৪৮-১৫১).

৪. উট্ঠানফলসুত্তৱণ্ণনা

১৩৪. চতুত্থে উট্ঠানৱীৰিযেনেৱ দিৱসং ৱীতিনামেত্ৱা তস্স নিস্সন্দফলমত্তং কিঞ্চিদেৱ লভিত্ৱা জীৱিকং কপ্পেতি, তং পন উট্ঠানং আগম্ম কিঞ্চি পুঞ্ঞফলং নপ্পটিলভতি, অযং উট্ঠানফলূপজীৱী ন কম্মফলূপজীৱী নাম. চাতুমহাৰাজিকে পন দেৱে আদিং কত্ৱা সব্বেপি দেৱা উট্ঠানৱীৰিযেন ৱিনা পুঞ্ঞফলস্সেৱ উপজীৱনতো কম্মফলূপজীৱিনো ন উট্ঠানফলূপজীৱিনো নাম. ৰাজৰাজমহামত্তাদযো উট্ঠানফলূপজীৱিনো চ কম্মফলূপজীৱিনো চ. নেৰযিকসত্তা নেৱ উট্ঠানফলূপজীৱিনো ন কম্মফলূপজীৱিনো. ইমস্মিং সুত্তে পুঞ্ঞফলমেৱ কম্মফলন্তি অধিপ্পেতং, তঞ্চ তেসং নত্থি.

৫. সাৱজ্জসুত্তৱণ্ণনা

১৩৫. পঞ্চমে পঠমো অন্ধবালপুথুজ্জনো, দুতিযো অন্তৰন্তৰা কুসলকাৰকো লোকিযপুথুজ্জনো, ততিযো সোতাপন্নো, সকদাগামিঅনাগামিনোপি এতেনেৱ সঙ্গহিতা. চতুত্থো খীণাসৱো. সো হি একন্তেনেৱ অনৱজ্জো.

৬-৭. সীলসুত্তাদিৱণ্ণনা

১৩৬-১৩৭. ছট্ঠে পঠমো লোকিযমহাজনো, দুতিযো সুক্খৱিপস্সকো সোতাপন্নো চ সকদাগামী চ, ততিযো অনাগামী. সো হি যস্মা তঙ্খণিকম্পি উপপত্তিনিমিত্তকং ঝানং পটিলভতিযেৱ, তস্মা সুক্খৱিপস্সকোপি সমাধিস্মিং পৰিপূৰকাৰীযেৱ. চতুত্থো খীণাসৱোযেৱ. সো হি সব্বেসং সীলাদিপচ্চনীকানং পহীনত্তা সব্বত্থ পৰিপূৰকাৰী নাম. সত্তমেপি ছট্ঠে ৱুত্তনযেনেৱ পুগ্গলপৰিচ্ছেদো ৱেদিতব্বো.

৮. নিকট্ঠসুত্তৱণ্ণনা

১৩৮. অট্ঠমে নিকট্ঠকাযোতি নিগ্গতকাযো. অনিকট্ঠচিত্তোতি অনুপৱিট্ঠচিত্তো. কাযেনেৱ গামতো নিক্খন্তো, চিত্তেন অৰঞ্ঞে ৱসন্তোপি গামমেৱ পৱিট্ঠোতি ৱুত্তং হোতি. ইমিনা নযেন সব্বত্থ অত্থো ৱেদিতব্বো.

৯. ধম্মকথিকসুত্তৱণ্ণনা

১৩৯. নৱমে অসহিতন্তি অত্থেন অসংযুত্তং. ন কুসলা হোতীতি ন ছেকা হোতি. সহিতাসহিতস্সাতি অত্থনিস্সিতস্স ৱা অনিস্সিতস্স ৱা. এৱং সব্বত্থ অত্থো ৱেদিতব্বো.

১০. ৱাদীসুত্তৱণ্ণনা

১৪০. দসমে অত্থতো পৰিযাদানং গচ্ছতীতি অট্ঠকথং পুচ্ছিতো পৰিযাদানং পৰিক্খযং গচ্ছতি, কথেতুং ন সক্কোতি. নো ব্যঞ্জনতোতি ব্যঞ্জনং পনস্স পৱত্ততি ন পৰিযাদিযতি. এসেৱ নযো সব্বত্থাতি.

পুগ্গলৱগ্গো চতুত্থো.