৫. কেসমুত্তিসুত্তৱণ্ণনা
৬৬. পঞ্চমে কালামানং নিগমোতি কালামা নাম খত্তিযা, তেসং নিগমো. কেসমুত্তিযাতি কেসমুত্তনিগমৱাসিনো. উপসঙ্কমিংসূতি সপ্পিনৱনীতাদিভেসজ্জানি চেৱ অট্ঠৱিধপানকানি চ গাহাপেত্ৱা উপসঙ্কমিংসু. সকংযেৱ ৱাদং দীপেন্তীতি অত্তনোযেৱ লদ্ধিং কথেন্তি. জোতেন্তীতি পকাসেন্তি. খুংসেন্তীতি ঘট্টেন্তি. ৱম্ভেন্তীতি অৱজানন্তি. পৰিভৱন্তীতি লামকং কৰোন্তি. ওমক্খিং কৰোন্তীতি উক্খিত্তকং কৰোন্তি, উক্খিপিত্ৱা ছড্ডেন্তি. অপৰেপি, ভন্তেতি সো কিৰ অটৱিমুখে গামো, তস্মা তত্থ অটৱিং অতিক্কন্তা চ অতিক্কমিতুকামা চ ৱাসং কপ্পেন্তি. তেসুপি পঠমং আগতা অত্তনো লদ্ধিং দীপেত্ৱা পক্কমিংসু, পচ্ছা আগতা ‘‘কিং তে জানন্তি, অম্হাকং অন্তেৱাসিকা তে, অম্হাকং সন্তিকে কিঞ্চি কিঞ্চি সিপ্পং উগ্গণ্হিংসূ’’তি অত্তনো লদ্ধিং দীপেত্ৱা পক্কমিংসু. কালামা একলদ্ধিযম্পি সণ্ঠহিতুং ন সক্খিংসু. তে এতমত্থং দীপেত্ৱা ভগৱতো এৱমাৰোচেত্ৱা তেসং নো, ভন্তেতিআদিমাহংসু. তত্থ হোতেৱ কঙ্খাতি হোতিযেৱ কঙ্খা. ৱিচিকিচ্ছাতি তস্সেৱ ৱেৱচনং. অলন্তি যুত্তং.
মা অনুস্সৱেনাতি অনুস্সৱকথাযপি মা গণ্হিত্থ. মা পৰম্পৰাযাতি পৰম্পৰকথাযপি মা গণ্হিত্থ. মা ইতিকিৰাযাতি এৱং কিৰ এতন্তি মা গণ্হিত্থ. মা পিটকসম্পদানেনাতি অম্হাকং পিটকতন্তিযা সদ্ধিং সমেতীতি মা গণ্হিত্থ. মা তক্কহেতূতি তক্কগ্গাহেনপি মা গণ্হিত্থ. মা নযহেতূতি নযগ্গাহেনপি মা গণ্হিত্থ. মা আকাৰপৰিৱিতক্কেনাতি সুন্দৰমিদং কাৰণন্তি এৱং কাৰণপৰিৱিতক্কেনপি মা গণ্হিত্থ. মা দিট্ঠিনিজ্ঝানক্খন্তিযাতি অম্হাকং নিজ্ঝাযিত্ৱা খমিত্ৱা গহিতদিট্ঠিযা সদ্ধিং সমেতীতিপি মা গণ্হিত্থ. মা ভব্বৰূপতাযাতি অযং ভিক্খু ভব্বৰূপো, ইমস্স কথং গহেতুং যুত্তন্তিপি মা গণ্হিত্থ. মা সমণো নো গৰূতি অযং সমণো অম্হাকং গৰু, ইমস্স কথং গহেতুং যুত্তন্তিপি মা গণ্হিত্থ. সমত্তাতি পৰিপুণ্ণা. সমাদিন্নাতি গহিতা পৰামট্ঠা. যংস হোতীতি যং কাৰণং তস্স পুগ্গলস্স হোতি. অলোভাদযো লোভাদিপটিপক্খৱসেন ৱেদিতব্বা. ৱিগতাভিজ্ঝোতিআদীহি মেত্তায পুব্বভাগো কথিতো.
ইদানি মেত্তাদিকং কম্মট্ঠানং কথেন্তো মেত্তাসহগতেনাতিআদিমাহ. তত্থ কম্মট্ঠানকথায ৱা ভাৱনানযে ৱা পাড়িৱণ্ণনায ৱা যং ৱত্তব্বং সিযা, তং সব্বং ৱিসুদ্ধিমগ্গে (ৱিসুদ্ধি. ১.২৪০) ৱুত্তমেৱ. এৱং অৱেৰচিত্তোতি এৱং অকুসলৱেৰস্স চ পুগ্গলৱেৰিনো চ নত্থিতায অৱেৰচিত্তো. অব্যাবজ্ঝচিত্তোতি কোধচিত্তস্স অভাৱেন নিদ্দুক্খচিত্তো. অসংকিলিট্ঠচিত্তোতি কিলেসস্স নত্থিতায অসংকিলিট্ঠচিত্তো. ৱিসুদ্ধচিত্তোতি কিলেসমলাভাৱেন ৱিসুদ্ধচিত্তো হোতীতি অত্থো. তস্সাতি তস্স এৱৰূপস্স অৰিযসাৱকস্স. অস্সাসাতি অৱস্সযা পতিট্ঠা. সচে খো পন অত্থি পৰো লোকোতি যদি ইমম্হা লোকা পৰলোকো নাম অত্থি. অথাহং কাযস্স ভেদা পৰম্মৰণা…পে… উপপজ্জিস্সামীতি অত্থেতং কাৰণং, যেনাহং কাযস্স ভেদা পৰম্মৰণা সুগতিং সগ্গং লোকং উপপজ্জিস্সামীতি এৱং সব্বত্থ নযো ৱেদিতব্বো. অনীঘন্তি নিদ্দুক্খং. সুখিন্তি সুখিতং. উভযেনেৱ ৱিসুদ্ধং অত্তানং সমনুপস্সামীতি যঞ্চ পাপং ন কৰোমি, যঞ্চ কৰোতোপি ন কৰীযতি, ইমিনা উভযেনাপি ৱিসুদ্ধং অত্তানং সমনুপস্সামি. সেসং সব্বত্থ উত্তানত্থমেৱাতি.