১০. দুতিযকোসলসুত্তৱণ্ণনা
৩০. দসমে উয্যোধিকা নিৱত্তো হোতীতি যুদ্ধতো নিৱত্তো হোতি. লদ্ধাধিপ্পাযোতি মহাকোসলৰঞ্ঞা কিৰ বিম্বিসাৰস্স ধীতৰং দেন্তেন দ্ৱিন্নং ৰজ্জানং অন্তৰে সতসহস্সুট্ঠানো কাসিগামো নাম ধীতু দিন্নো. অজাতসত্তুনা পিতৰি মাৰিতে মাতাপিস্স ৰঞ্ঞো ৱিযোগসোকেন নচিৰস্সেৱ মতা. ততো ৰাজা পসেনদিকোসলো ‘‘অজাতসত্তুনা মাতাপিতৰো মাৰিতা, মম পিতু সন্তকো গামো’’তি তস্সত্থায অট্টং কৰোতি, অজাতসত্তুপি ‘‘মম মাতু সন্তকো’’তি তস্স গামস্সত্থায. দ্ৱেপি মাতুলভাগিনেয্যা চতুৰঙ্গিনিং সেনং সন্নয্হিত্ৱা যুজ্ঝিংসু. তত্থ পসেনদিকোসলো দ্ৱে ৱাৰে অজাতসত্তুনা পৰাজিতো নগৰমেৱ পাৱিসি. ততিযৱাৰে ‘‘কথং নু খো মে জযো ভৱেয্যা’’তি উপস্সুতিৱসেন যুজ্ঝিতব্বাকাৰং ঞত্ৱা ব্যূহং ৰচযিত্ৱা উভোহি পস্সেহি পৰিক্খিপিত্ৱা অজাতসত্তুং গণ্হি. তাৱদেৱ জযাধিপ্পাযস্স লদ্ধত্তা লদ্ধাধিপ্পাযো নাম অহোসি.
যেন আৰামো তেন পাযাসীতি বহিনগৰে জযখন্ধাৱাৰং নিৱেসেত্ৱা ‘‘যাৱ নগৰং অলঙ্কৰোন্তি, তাৱ দসবলং ৱন্দিস্সামি. নগৰং পৱিট্ঠকালতো পট্ঠায হি পপঞ্চো হোতী’’তি অমচ্চগণপৰিৱুতো যেনাৰামো তেন পাযাসি, আৰামং পাৱিসি. কস্মিং কালে পাৱিসীতি? পিণ্ডপাতপ্পটিক্কন্তানং ভিক্খূনং ওৱাদং দত্ৱা সম্মাসম্বুদ্ধে গন্ধকুটিং পৱিট্ঠে ভিক্খুসঙ্ঘে চ ওৱাদং সম্পটিচ্ছিত্ৱা অত্তনো অত্তনো ৰত্তিট্ঠানদিৱাট্ঠানানি গতে. চঙ্কমন্তীতি কস্মিং সমযে চঙ্কমন্তি? পণীতভোজনপচ্চযস্স থিনমিদ্ধস্স ৱিনোদনত্থং, দিৱা পধানিকা ৱা তে. তাদিসানঞ্হি পচ্ছাভত্তং চঙ্কমিত্ৱা ন্হত্ৱা সৰীৰং উতুং গাহাপেত্ৱা নিসজ্জ সমণধম্মং কৰোন্তানং চিত্তং একগ্গং হোতি. যে তে ভিক্খূতি সো কিৰ ‘‘কহং সত্থা কহং সুগতোতি পৰিৱেণেন পৰিৱেণং আগন্ত্ৱা পুচ্ছিত্ৱাৱ পৱিসিস্সামী’’তি ৱিলোকেন্তো অৰঞ্ঞহত্থী ৱিয মহাচঙ্কমে চঙ্কমমানে পংসুকূলিকে ভিক্খূ দিস্ৱা তেসং সন্তিকং অগমাসি. তং সন্ধাযেতং ৱুত্তং. দস্সনকামাতি পস্সিতুকামা. ৱিহাৰোতি গন্ধকুটিং সন্ধায আহংসু. অতৰমানোতি অতুৰিতো, সণিকং পদপমাণট্ঠানে পদং নিক্খিপন্তো ৱত্তং কত্ৱা সুসম্মট্ঠং মুত্তজালসিন্দুৱাৰসদিসং ৱালুকং অৱিনাসেন্তোতি অত্থো. আলিন্দন্তি পমুখং. অগ্গড়ন্তি কৱাটং. উক্কাসিত্ৱাতি উক্কাসিতসদ্দং কত্ৱা. আকোটেহীতি অগ্গনখেন ঈসকং কুঞ্চিকাছিদ্দসমীপে কোটেহীতি ৱুত্তং হোতি. দ্ৱাৰং কিৰ অতিউপৰি অমনুস্সা, অতিহেট্ঠা দীঘজাতিকা কোটেন্তি. তথা অকোটেত্ৱা মজ্ঝে ছিদ্দসমীপে কোটেতব্বন্তি ইদং দ্ৱাৰকোটনৱত্তন্তি ৱদন্তি. ৱিৱৰি ভগৱা দ্ৱাৰন্তি ন ভগৱা উট্ঠায দ্ৱাৰং ৱিৱৰতি, ৱিৱৰতূতি পন হত্থং পসাৰেতি. ততো ‘‘ভগৱা তুম্হেহি অনেককপ্পকোটীসু দানং দদমানেহি ন সহত্থা দ্ৱাৰৱিৱৰণকম্মং কত’’ন্তি সযমেৱ দ্ৱাৰং ৱিৱটং. তং পন যস্মা ভগৱতো মনেন ৱিৱটং, তস্মা ‘‘ৱিৱৰি ভগৱা দ্ৱাৰ’’ন্তি ৱত্তুং ৱট্টতি.
মেত্তূপহাৰন্তি মেত্তাসম্পযুত্তং কাযিকৱাচসিকউপহাৰং. কতঞ্ঞুতন্তি অযঞ্হি ৰাজা পুব্বে থূলসৰীৰো অহোসি, দোণপাকং ভুঞ্জতি. অথস্স ভগৱা দিৱসে দিৱসে থোকং থোকং হাপনত্থায –
‘‘মনুজস্স সদা সতীমতো,
মত্তং জানতো লদ্ধভোজনে;
তনুকস্স ভৱন্তি ৱেদনা,
সণিকং জীৰতি আযুপালয’’ন্তি. (সং. নি. ১.১২৪) –
ইমং ওৱাদং অদাসি. সো ইমস্মিং ওৱাদে ঠত্ৱা দিৱসে দিৱসে থোকং থোকং হাপেত্ৱা অনুক্কমেন নাড়িকোদনপৰমতায সণ্ঠাসি, গত্তানিপিস্স তনূনি থিৰানি জাতানি. তং ভগৱতা কতং উপকাৰং সন্ধায ‘‘কতঞ্ঞুতং খো অহং, ভন্তে, কতৱেদিতং সম্পস্সমানো’’তি আহ. অৰিযে ঞাযেতি সহৱিপস্সনকে মগ্গে. ৱুদ্ধসীলোতি ৱড্ঢিতসীলো. অৰিযসীলোতি অপোথুজ্জনিকেহি সীলেহি সমন্নাগতো. কুসলসীলোতি অনৱজ্জেহি সীলেহি সমন্নাগতো. আৰঞ্ঞকোতি জাযমানোপি অৰঞ্ঞে জাতো, অভিসম্বুজ্ঝমানোপি অৰঞ্ঞে অভিসম্বুদ্ধো, দেৱৱিমানকপ্পায গন্ধকুটিযা ৱসন্তোপি অৰঞ্ঞেযেৱ ৱসীতি দস্সেন্তো এৱমাহ. সেসং সব্বত্থ উত্তানত্থমেৱাতি.
মহাৱগ্গো ততিযো.