২০. ৱীসতিমৱগ্গো
(১৯৮) ৫. মগ্গকথা
৮৭২. পঞ্চঙ্গিকো মগ্গোতি? আমন্তা. ননু অট্ঠঙ্গিকো মগ্গো ৱুত্তো ভগৱতা, সেয্যথিদং – সম্মাদিট্ঠি…পে… সম্মাসমাধীতি? আমন্তা. হঞ্চি অট্ঠঙ্গিকো মগ্গো ৱুত্তো ভগৱতা, সেয্যথিদং – সম্মাদিট্ঠি …পে… সম্মাসমাধি, নো চ ৱত ৰে ৱত্তব্বে – ‘‘পঞ্চঙ্গিকো মগ্গো’’তি.
পঞ্চঙ্গিকো মগ্গোতি? আমন্তা. ননু ৱুত্তং ভগৱতা –
‘‘মগ্গানং অট্ঠঙ্গিকো সেট্ঠো, সচ্চানং চতুৰো পদা;
ৱিৰাগো সেট্ঠো ধম্মানং, দ্ৱিপদানঞ্চ চক্খুমা’’তি [ধ. প. ২৭৩ ধম্মপদে].
অত্থেৱ সুত্তন্তোতি? আমন্তা. তেন হি অট্ঠঙ্গিকো মগ্গোতি.
৮৭৩. সম্মাৱাচা মগ্গঙ্গং, সা চ ন মগ্গোতি? আমন্তা. সম্মাদিট্ঠি মগ্গঙ্গং, সা চ ন মগ্গোতি? ন হেৱং ৱত্তব্বে…পে… সম্মাৱাচা মগ্গঙ্গং, সা চ ন মগ্গোতি? আমন্তা. সম্মাসঙ্কপ্পো…পে… সম্মাৱাযামো…পে… সম্মাসতি…পে… সম্মাসমাধি মগ্গঙ্গং, সো চ ন মগ্গোতি? ন হেৱং ৱত্তব্বে…পে….
সম্মাকম্মন্তো…পে… সম্মাআজীৱো মগ্গঙ্গং, সো চ ন মগ্গোতি? আমন্তা. সম্মাদিট্ঠি…পে… সম্মাসমাধি মগ্গঙ্গং, সো চ ন মগ্গোতি? ন হেৱং ৱত্তব্বে…পে….
সম্মাদিট্ঠি মগ্গঙ্গং, সা চ মগ্গোতি? আমন্তা. সম্মাৱাচা মগ্গঙ্গং, সা চ মগ্গোতি? ন হেৱং ৱত্তব্বে…পে… সম্মাদিট্ঠি মগ্গঙ্গং, সা চ মগ্গোতি? আমন্তা. সম্মাকম্মন্তো…পে… সম্মাআজীৱো মগ্গঙ্গং, সো চ মগ্গোতি? ন হেৱং ৱত্তব্বে…পে….
সম্মাসঙ্কপ্পো…পে… সম্মাৱাযামো…পে… সম্মাসতি…পে… সম্মাসমাধি মগ্গঙ্গং, সো চ মগ্গোতি? আমন্তা. সম্মাৱাচা…পে… সম্মাকম্মন্তো…পে… সম্মাআজীৱো মগ্গঙ্গং, সো চ মগ্গোতি? ন হেৱং ৱত্তব্বে…পে….
৮৭৪. অৰিযো অট্ঠঙ্গিকো মগ্গোতি? আমন্তা. ননু ৱুত্তং ভগৱতা – ‘‘পুব্বেৱ খো পনস্স কাযকম্মং ৱচীকম্মং আজীৱো সুপৰিসুদ্ধো হোতি; এৱমস্সাযং অৰিযো অট্ঠঙ্গিকো মগ্গো ভাৱনাপাৰিপূৰিং গচ্ছতী’’তি [ম. নি. ৩.৪৩১]! অত্থেৱ সুত্তন্তোতি? আমন্তা. তেন হি পঞ্চঙ্গিকো মগ্গোতি.
৮৭৫. পঞ্চঙ্গিকো মগ্গোতি? আমন্তা. ননু ৱুত্তং ভগৱতা – ‘‘যস্মিং খো, সুভদ্দ, ধম্মৱিনযে অৰিযো অট্ঠঙ্গিকো মগ্গো ন উপলব্ভতি, সমণোপি তত্থ ন উপলব্ভতি, দুতিযোপি তত্থ সমণো ন উপলব্ভতি, ততিযোপি তত্থ সমণো ন উপলব্ভতি, চতুত্থোপি তত্থ সমণো ন উপলব্ভতি. যস্মিঞ্চ খো, সুভদ্দ, ধম্মৱিনযে অৰিযো অট্ঠঙ্গিকো মগ্গো উপলব্ভতি, সমণোপি তত্থ উপলব্ভতি, দুতিযোপি…পে… ততিযোপি…পে… চতুত্থোপি তত্থ সমণো উপলব্ভতি. ইমস্মিং খো, সুভদ্দ, ধম্মৱিনযে অৰিযো অট্ঠঙ্গিকো মগ্গো উপলব্ভতি. ইধেৱ, সুভদ্দ, সমণো, ইধ দুতিযো সমণো, ইধ ততিযো সমণো, ইধ চতুত্থো সমণো. সুঞ্ঞা পৰপ্পৱাদা সমণেভি অঞ্ঞেহী’’তি [দী. নি. ২.২১৪]! অত্থেৱ সুত্তন্তোতি? আমন্তা. তেন হি অট্ঠঙ্গিকো মগ্গোতি.
মগ্গকথা নিট্ঠিতা.