(১৭৭) ১. মনুস্সলোককথা

৮০২. ন ৱত্তব্বং – ‘‘বুদ্ধো ভগৱা মনুস্সলোকে অট্ঠাসী’’তি? আমন্তা. ননু অত্থি বুদ্ধৱুত্থানি চেতিযানি আৰামৱিহাৰগামনিগমনগৰানি ৰট্ঠানি জনপদানীতি? আমন্তা. হঞ্চি অত্থি বুদ্ধৱুত্থানি চেতিযানি আৰামৱিহাৰগামনিগমনগৰানি ৰট্ঠানি জনপদানি, তেন ৱত ৰে ৱত্তব্বে – ‘‘বুদ্ধো ভগৱা মনুস্সলোকে অট্ঠাসী’’তি.

ন ৱত্তব্বং – ‘‘বুদ্ধো ভগৱা মনুস্সলোকে অট্ঠাসী’’তি? আমন্তা. ননু ভগৱা লুম্বিনিযা জাতো, বোধিযা মূলে অভিসম্বুদ্ধো, বাৰাণসিযং ভগৱতা ধম্মচক্কং পৱত্তিতং, চাপালে চেতিযে আযুসঙ্খাৰো ওস্সট্ঠো, কুসিনাৰাযং ভগৱা পৰিনিব্বুতোতি? আমন্তা. হঞ্চি ভগৱা লুম্বিনিযা জাতো…পে… কুসিনাৰাযং ভগৱা পৰিনিব্বুতো, তেন ৱত ৰে ৱত্তব্বে – ‘‘বুদ্ধো ভগৱা মনুস্সলোকে অট্ঠাসী’’তি.

ন ৱত্তব্বং – ‘‘বুদ্ধো ভগৱা মনুস্সলোকে অট্ঠাসী’’তি? আমন্তা. ননু ৱুত্তং ভগৱতা – ‘‘একমিদাহং, ভিক্খৱে, সমযং উক্কট্ঠাযং ৱিহৰামি সুভগৱনে সালৰাজমূলে’’তি [দী. নি. ২.৯১]; ‘‘একমিদাহং, ভিক্খৱে, সমযং উৰুৱেলাযং ৱিহৰামি অজপালনিগ্ৰোধে পঠমাভিসম্বুদ্ধো’’তি [অ. নি. ৪.২১]; ‘‘একমিদাহং, ভিক্খৱে, সমযং ৰাজগহে ৱিহৰামি ৱেড়ুৱনে কড়ন্দকনিৱাপে’’তি [দী. নি. ২.১৮০]; ‘‘একমিদাহং, ভিক্খৱে, সমযং সাৱত্থিযং ৱিহৰামি জেতৱনে অনাথপিণ্ডিকস্স আৰামে’’তি; ‘‘একমিদাহং, ভিক্খৱে, সমযং ৱেসালিযং ৱিহৰামি মহাৱনে কূটাগাৰসালায’’ন্তি [দী. নি. ৩.১১]! অত্থেৱ সুত্তন্তোতি? আমন্তা. তেন হি বুদ্ধো ভগৱা মনুস্সলোকে অট্ঠাসীতি.

৮০৩. বুদ্ধো ভগৱা মনুস্সলোকে অট্ঠাসীতি? আমন্তা. ননু ভগৱা লোকে জাতো, লোকে সংৱড্ঢো, লোকং অভিভুয্য ৱিহৰতি অনুপলিত্তো লোকেনাতি [অ. নি. ৪.৩৬]? আমন্তা. হঞ্চি ভগৱা লোকে জাতো, লোকে সংৱড্ঢো, লোকং অভিভুয্য ৱিহৰতি অনুপলিত্তো লোকেন, নো চ ৱত ৰে ৱত্তব্বে – ‘‘বুদ্ধো ভগৱা মনুস্সলোকে অট্ঠাসী’’তি.

মনুস্সলোককথা নিট্ঠিতা.