৫. ৱস্সকাৰসুত্তং

৩৫. একং সমযং ভগৱা ৰাজগহে ৱিহৰতি ৱেড়ুৱনে কলন্দকনিৱাপে. অথ খো ৱস্সকাৰো ব্ৰাহ্মণো মগধমহামত্তো যেন ভগৱা তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা ভগৱতা সদ্ধিং সম্মোদি. সম্মোদনীযং কথং সাৰণীযং ৱীতিসাৰেত্ৱা একমন্তং নিসীদি. একমন্তং নিসিন্নো খো ৱস্সকাৰো ব্ৰাহ্মণো মগধমহামত্তো ভগৱন্তং এতদৱোচ –

‘‘চতূহি খো মযং, ভো গোতম, ধম্মেহি সমন্নাগতং মহাপঞ্ঞং মহাপুৰিসং পঞ্ঞাপেম. কতমেহি চতূহি? ইধ, ভো গোতম, বহুস্সুতো হোতি তস্স তস্সেৱ সুতজাতস্স তস্স তস্সেৱ খো পন ভাসিতস্স অত্থং জানাতি – ‘অযং ইমস্স ভাসিতস্স অত্থো, অযং ইমস্স ভাসিতস্স অত্থো’তি. সতিমা খো পন হোতি চিৰকতম্পি চিৰভাসিতম্পি সৰিতা অনুস্সৰিতা যানি খো পন তানি গহট্ঠকানি কিংকৰণীযানি, তত্থ দক্খো হোতি অনলসো, তত্ৰুপাযায ৱীমংসায সমন্নাগতো অলং কাতুং অলং সংৱিধাতুং. ইমেহি খো মযং, ভো গোতম, চতূহি ধম্মেহি সমন্নাগতং মহাপঞ্ঞং মহাপুৰিসং পঞ্ঞাপেম. সচে মে [সচে পন মে (সী. ক.), সচে মে পন (পী.)], ভো গোতম, অনুমোদিতব্বং অনুমোদতু মে ভৱং গোতমো; সচে পন মে, ভো গোতম, পটিক্কোসিতব্বং পটিক্কোসতু মে ভৱং গোতমো’’তি.

‘‘নেৱ খো ত্যাহং, ব্ৰাহ্মণ, অনুমোদামি ন পটিক্কোসামি. চতূহি খো অহং, ব্ৰাহ্মণ, ধম্মেহি সমন্নাগতং মহাপঞ্ঞং মহাপুৰিসং পঞ্ঞাপেমি. কতমেহি চতূহি? ইধ, ব্ৰাহ্মণ, বহুজনহিতায পটিপন্নো হোতি বহুজনসুখায; বহুস্স জনতা অৰিযে ঞাযে পতিট্ঠাপিতা, যদিদং কল্যাণধম্মতা কুসলধম্মতা. সো যং ৱিতক্কং আকঙ্খতি ৱিতক্কেতুং তং ৱিতক্কং ৱিতক্কেতি, যং ৱিতক্কং নাকঙ্খতি ৱিতক্কেতুং ন তং ৱিতক্কং ৱিতক্কেতি; যং সঙ্কপ্পং আকঙ্খতি সঙ্কপ্পেতুং তং সঙ্কপ্পং সঙ্কপ্পেতি, যং সঙ্কপ্পং নাকঙ্খতি সঙ্কপ্পেতুং ন তং সঙ্কপ্পং সঙ্কপ্পেতি. ইতি চেতোৱসিপ্পত্তো হোতি ৱিতক্কপথে. চতুন্নং ঝানানং আভিচেতসিকানং দিট্ঠধম্মসুখৱিহাৰানং নিকামলাভী হোতি অকিচ্ছলাভী অকসিৰলাভী. আসৱানং খযা অনাসৱং চেতোৱিমুত্তিং পঞ্ঞাৱিমুত্তিং দিট্ঠেৱ ধম্মে সযং অভিঞ্ঞা সচ্ছিকত্ৱা উপসম্পজ্জ ৱিহৰতি. নেৱ খো ত্যাহং, ব্ৰাহ্মণ, অনুমোদামি ন পন পটিক্কোসামি. ইমেহি খো অহং, ব্ৰাহ্মণ, চতূহি ধম্মেহি সমন্নাগতং মহাপঞ্ঞং মহাপুৰিসং পঞ্ঞাপেমী’’তি.

‘‘অচ্ছৰিযং, ভো গোতম, অব্ভুতং, ভো গোতম! যাৱ সুভাসিতং চিদং ভোতা গোতমেন. ইমেহি চ মযং, ভো গোতম, চতূহি ধম্মেহি সমন্নাগতং ভৱন্তং গোতমং ধাৰেম; ভৱঞ্হি গোতমো বহুজনহিতায পটিপন্নো বহুজনসুখায; বহু তে [বহুস্স (স্যা. কং. ক.)] জনতা অৰিযে ঞাযে পতিট্ঠাপিতা, যদিদং কল্যাণধম্মতা কুসলধম্মতা. ভৱঞ্হি গোতমো যং ৱিতক্কং আকঙ্খতি ৱিতক্কেতুং তং ৱিতক্কং ৱিতক্কেতি, যং ৱিতক্কং নাকঙ্খতি ৱিতক্কেতুং ন তং ৱিতক্কং ৱিতক্কেতি, যং সঙ্কপ্পং আকঙ্খতি সঙ্কপ্পেতুং তং সঙ্কপ্পং সঙ্কপ্পেতি, যং সঙ্কপ্পং নাকঙ্খতি সঙ্কপ্পেতুং ন তং সঙ্কপ্পং সঙ্কপ্পেতি. ভৱঞ্হি গোতমো চেতোৱসিপ্পত্তো ৱিতক্কপথে. ভৱঞ্হি গোতমো চতুন্নং ঝানানং আভিচেতসিকানং দিট্ঠধম্মসুখৱিহাৰানং নিকামলাভী অকিচ্ছলাভী অকসিৰলাভী. ভৱঞ্হি গোতমো আসৱানং খযা অনাসৱং চেতোৱিমুত্তিং পঞ্ঞাৱিমুত্তিং দিট্ঠেৱ ধম্মে সযং অভিঞ্ঞা সচ্ছিকত্ৱা উপসম্পজ্জ ৱিহৰতী’’তি.

‘‘অদ্ধা খো ত্যাহং, ব্ৰাহ্মণ, আসজ্জ উপনীয ৱাচা ভাসিতা. অপি চ, ত্যাহং ব্যাকৰিস্সামি – ‘অহঞ্হি, ব্ৰাহ্মণ, বহুজনহিতায পটিপন্নো বহুজনসুখায; বহু মে [বহুস্স (স্যা. কং. ক.)] জনতা অৰিযে ঞাযে পতিট্ঠাপিতা, যদিদং কল্যাণধম্মতা কুসলধম্মতা. অহঞ্হি, ব্ৰাহ্মণ, যং ৱিতক্কং আকঙ্খামি ৱিতক্কেতুং তং ৱিতক্কং ৱিতক্কেমি, যং ৱিতক্কং নাকঙ্খামি ৱিতক্কেতুং ন তং ৱিতক্কং ৱিতক্কেমি, যং সঙ্কপ্পং আকঙ্খামি সঙ্কপ্পেতুং তং সঙ্কপ্পং সঙ্কপ্পেমি, যং সঙ্কপ্পং নাকঙ্খামি সঙ্কপ্পেতুং ন তং সঙ্কপ্পং সঙ্কপ্পেমি. অহঞ্হি, ব্ৰাহ্মণ, চেতোৱসিপ্পত্তো ৱিতক্কপথে. অহঞ্হি, ব্ৰাহ্মণ, চতুন্নং ঝানানং আভিচেতসিকানং দিট্ঠধম্মসুখৱিহাৰানং নিকামলাভী অকিচ্ছলাভী অকসিৰলাভী. অহঞ্হি, ব্ৰাহ্মণ, আসৱানং খযা অনাসৱং চেতোৱিমুত্তিং পঞ্ঞাৱিমুত্তিং দিট্ঠেৱ ধম্মে সযং অভিঞ্ঞা সচ্ছিকত্ৱা উপসম্পজ্জ ৱিহৰামী’’’তি.

‘‘যো ৱেদি সব্বসত্তানং, মচ্চুপাসপ্পমোচনং;

হিতং দেৱমনুস্সানং, ঞাযং ধম্মং পকাসযি;

যং ৱে দিস্ৱা চ সুত্ৱা চ, পসীদন্তি বহূ জনা [পসীদতি বহুজ্জনো (সী. স্যা. কং. পী.)].

‘‘মগ্গামগ্গস্স কুসলো, কতকিচ্চো অনাসৱো;

বুদ্ধো অন্তিমসাৰীৰো [অন্তিমধাৰিতো (ক.)], ‘‘(মহাপঞ্ঞো) [( ) স্যা. পোত্থকে নত্থি] মহাপুৰিসোতি ৱুচ্চতী’’তি. পঞ্চমং;