১০. পৰিব্বাজকসুত্তং

৩০. একং সমযং ভগৱা ৰাজগহে ৱিহৰতি গিজ্ঝকূটে পব্বতে. তেন খো পন সমযেন সম্বহুলা অভিঞ্ঞাতা অভিঞ্ঞাতা পৰিব্বাজকা সিপ্পিনিকাতীৰে [সপ্পিনিযা তীৰে (সী. পী.), সিপ্পিনিযা তীৰে (স্যা. কং.), সিপ্পিনিযা নদিযা তীৰে (ক.)] পৰিব্বাজকাৰামে পটিৱসন্তি, সেয্যথিদং অন্নভাৰো ৱৰধৰো সকুলুদাযী চ পৰিব্বাজকো অঞ্ঞে চ অভিঞ্ঞাতা অভিঞ্ঞাতা পৰিব্বাজকা. অথ খো ভগৱা সাযন্হসমযং পটিসল্লানা ৱুট্ঠিতো যেন সিপ্পিনিকাতীৰং পৰিব্বাজকাৰামো তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা পঞ্ঞত্তে আসনে নিসীদি. নিসজ্জ খো ভগৱা তে পৰিব্বাজকে এতদৱোচ –

‘‘চত্তাৰিমানি, পৰিব্বাজকা, ধম্মপদানি অগ্গঞ্ঞানি ৰত্তঞ্ঞানি ৱংসঞ্ঞানি পোৰাণানি অসংকিণ্ণানি অসংকিণ্ণপুব্বানি, ন সংকীযন্তি ন সংকীযিস্সন্তি, অপ্পটিকুট্ঠানি সমণেহি ব্ৰাহ্মণেহি ৱিঞ্ঞূহি. কতমানি চত্তাৰি? অনভিজ্ঝা, পৰিব্বাজকা, ধম্মপদং অগ্গঞ্ঞং ৰত্তঞ্ঞং ৱংসঞ্ঞং পোৰাণং অসংকিণ্ণং অসংকিণ্ণপুব্বং, ন সংকীযতি ন সংকীযিস্সতি, অপ্পটিকুট্ঠং সমণেহি ব্ৰাহ্মণেহি ৱিঞ্ঞূহি. অব্যাপাদো, পৰিব্বাজকা, ধম্মপদং…পে… সম্মাসতি, পৰিব্বাজকা, ধম্মপদং…পে… সম্মাসমাধি, পৰিব্বাজকা, ধম্মপদং অগ্গঞ্ঞং ৰত্তঞ্ঞং ৱংসঞ্ঞং পোৰাণং অসংকিণ্ণং অসংকিণ্ণপুব্বং, ন সংকীযতি ন সংকীযিস্সতি, অপ্পটিকুট্ঠং সমণেহি ব্ৰাহ্মণেহি ৱিঞ্ঞূহি. ইমানি খো, পৰিব্বাজকা, চত্তাৰি ধম্মপদানি অগ্গঞ্ঞানি ৰত্তঞ্ঞানি ৱংসঞ্ঞানি পোৰাণানি অসংকিণ্ণানি অসংকিণ্ণপুব্বানি, ন সংকীযন্তি ন সংকীযিস্সন্তি, অপ্পটিকুট্ঠানি সমণেহি ব্ৰাহ্মণেহি ৱিঞ্ঞূহি.

‘‘যো খো, পৰিব্বাজকা, এৱং ৱদেয্য – ‘অহমেতং অনভিজ্ঝং ধম্মপদং পচ্চক্খায অভিজ্ঝালুং কামেসু তিব্বসাৰাগং সমণং ৱা ব্ৰাহ্মণং ৱা পঞ্ঞাপেস্সামী’তি, তমহং তত্থ এৱং ৱদেয্যং – ‘এতু ৱদতু ব্যাহৰতু পস্সামিস্সানুভাৱ’ন্তি. সো ৱত, পৰিব্বাজকা, অনভিজ্ঝং ধম্মপদং পচ্চক্খায অভিজ্ঝালুং কামেসু তিব্বসাৰাগং সমণং ৱা ব্ৰাহ্মণং ৱা পঞ্ঞাপেস্সতীতি নেতং ঠানং ৱিজ্জতি.

‘‘যো খো, পৰিব্বাজকা, এৱং ৱদেয্য – ‘অহমেতং অব্যাপাদং ধম্মপদং পচ্চক্খায ব্যাপন্নচিত্তং পদুট্ঠমনসঙ্কপ্পং সমণং ৱা ব্ৰাহ্মণং ৱা পঞ্ঞাপেস্সামী’তি, তমহং তত্থ এৱং ৱদেয্যং – ‘এতু ৱদতু ব্যাহৰতু পস্সামিস্সানুভাৱ’ন্তি. সো ৱত, পৰিব্বাজকা, অব্যাপাদং ধম্মপদং পচ্চক্খায ব্যাপন্নচিত্তং পদুট্ঠমনসঙ্কপ্পং সমণং ৱা ব্ৰাহ্মণং ৱা পঞ্ঞাপেস্সতীতি নেতং ঠানং ৱিজ্জতি.

‘‘যো খো, পৰিব্বাজকা, এৱং ৱদেয্য – ‘অহমেতং সম্মাসতিং ধম্মপদং পচ্চক্খায মুট্ঠস্সতিং অসম্পজানং সমণং ৱা ব্ৰাহ্মণং ৱা পঞ্ঞাপেস্সামী’তি, তমহং তত্থ এৱং ৱদেয্যং – ‘এতু ৱদতু ব্যাহৰতু পস্সামিস্সানুভাৱ’ন্তি. সো ৱত, পৰিব্বাজকা, সম্মাসতিং ধম্মপদং পচ্চক্খায মুট্ঠস্সতিং অসম্পজানং সমণং ৱা ব্ৰাহ্মণং ৱা পঞ্ঞাপেস্সতীতি নেতং ঠানং ৱিজ্জতি.

‘‘যো খো, পৰিব্বাজকা, এৱং ৱদেয্য – ‘অহমেতং সম্মাসমাধিং ধম্মপদং পচ্চক্খায অসমাহিতং ৱিব্ভন্তচিত্তং সমণং ৱা ব্ৰাহ্মণং ৱা পঞ্ঞাপেস্সামী’তি, তমহং তত্থ এৱং ৱদেয্যং – ‘এতু ৱদতু ব্যাহৰতু পস্সামিস্সানুভাৱ’ন্তি. সো ৱত, পৰিব্বাজকা, সম্মাসমাধিং ধম্মপদং পচ্চক্খায অসমাহিতং ৱিব্ভন্তচিত্তং সমণং ৱা ব্ৰাহ্মণং ৱা পঞ্ঞাপেস্সতীতি নেতং ঠানং ৱিজ্জতি.

‘‘যো খো, পৰিব্বাজকা, ইমানি চত্তাৰি ধম্মপদানি গৰহিতব্বং পটিক্কোসিতব্বং মঞ্ঞেয্য, তস্স দিট্ঠেৱ ধম্মে চত্তাৰো সহধম্মিকা ৱাদানুপাতা গাৰয্হা ঠানা [ৱাদানুৱাদা গাৰয্হং ঠানং (ম. নি. ৩.৮)] আগচ্ছন্তি. কতমে চত্তাৰো? অনভিজ্ঝং চে ভৱং ধম্মপদং গৰহতি পটিক্কোসতি, যে চ হি [যে চ (ম. নি. ৩.১৪২-১৪৩)] অভিজ্ঝালূ কামেসু তিব্বসাৰাগা সমণব্ৰাহ্মণা তে ভোতো পুজ্জা তে ভোতো পাসংসা. অব্যাপাদং চে ভৱং ধম্মপদং গৰহতি পটিক্কোসতি, যে চ হি ব্যাপন্নচিত্তা পদুট্ঠমনসঙ্কপ্পা সমণব্ৰাহ্মণা তে ভোতো পুজ্জা তে ভোতো পাসংসা. সম্মাসতিং চে ভৱং ধম্মপদং গৰহতি পটিক্কোসতি, যে চ হি মুট্ঠস্সতী অসম্পজানা সমণব্ৰাহ্মণা তে ভোতো পুজ্জা তে ভোতো পাসংসা. সম্মাসমাধিং চে ভৱং ধম্মপদং গৰহতি পটিক্কোসতি, যে চ হি অসমাহিতা ৱিব্ভন্তচিত্তা সমণব্ৰাহ্মণা তে ভোতো পুজ্জা তে ভোতো পাসংসা.

‘‘যো খো, পৰিব্বাজকা, ইমানি চত্তাৰি ধম্মপদানি গৰহিতব্বং পটিক্কোসিতব্বং মঞ্ঞেয্য, তস্স দিট্ঠেৱ ধম্মে ইমে চত্তাৰো সহধম্মিকা ৱাদানুপাতা গাৰয্হা ঠানা আগচ্ছন্তি. যেপি তে পৰিব্বাজকা অহেসুং উক্কলা ৱস্সভঞ্ঞা [ৱস্সভিঞ্ঞা (ক.) সং. নি. ৩.৬২ পস্সিতব্বং] অহেতুকৱাদা অকিৰিযৱাদা নত্থিকৱাদা, তেপি ইমানি চত্তাৰি ধম্মপদানি ন গৰহিতব্বং ন পটিক্কোসিতব্বং অমঞ্ঞিংসু. তং কিস্স হেতু? নিন্দাব্যাৰোসনউপাৰম্ভভযা’’তি [উপৱাদভযাতি (ক.) ম. নি. ৩.১৫০; সং. নি. ৩.৬২ পস্সিতব্বং].

‘‘অব্যাপন্নো সদা সতো, অজ্ঝত্তং সুসমাহিতো;

অভিজ্ঝাৱিনযে সিক্খং, অপ্পমত্তোতি ৱুচ্চতী’’তি. দসমং;

উৰুৱেলৱগ্গো ততিযো.