৯. জাণুস্সোণিসুত্তং
৬০. অথ খো জাণুস্সোণি ব্ৰাহ্মণো যেন ভগৱা তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা ভগৱতা সদ্ধিং…পে… একমন্তং নিসিন্নো খো জাণুস্সোণি ব্ৰাহ্মণো ভগৱন্তং এতদৱোচ – ‘‘যস্সস্সু, ভো গোতম, যঞ্ঞো ৱা সদ্ধং ৱা থালিপাকো ৱা দেয্যধম্মং ৱা, তেৱিজ্জেসু ব্ৰাহ্মণেসু দানং দদেয্যা’’তি. ‘‘যথা কথং পন, ব্ৰাহ্মণ, ব্ৰাহ্মণা তেৱিজ্জং পঞ্ঞপেন্তী’’তি? ‘‘ইধ খো, ভো গোতম, ব্ৰাহ্মণো উভতো সুজাতো হোতি মাতিতো চ পিতিতো চ সংসুদ্ধগহণিকো যাৱ সত্তমা পিতামহযুগা অক্খিত্তো অনুপক্কুট্ঠো জাতিৱাদেন, অজ্ঝাযকো মন্তধৰো, তিণ্ণং ৱেদানং পাৰগূ সনিঘণ্ডুকেটুভানং সাক্খৰপ্পভেদানং ইতিহাসপঞ্চমানং, পদকো, ৱেয্যাকৰণো, লোকাযতমহাপুৰিসলক্খণেসু অনৱযোতি. এৱং খো, ভো গোতম, ব্ৰাহ্মণা তেৱিজ্জং পঞ্ঞপেন্তী’’তি.
‘‘অঞ্ঞথা খো, ব্ৰাহ্মণ, ব্ৰাহ্মণা ব্ৰাহ্মণং তেৱিজ্জং পঞ্ঞপেন্তি, অঞ্ঞথা চ পন অৰিযস্স ৱিনযে তেৱিজ্জো হোতী’’তি. ‘‘যথা কথং পন, ভো গোতম, অৰিযস্স ৱিনযে তেৱিজ্জো হোতি? সাধু মে ভৱং গোতমো তথা ধম্মং দেসেতু যথা অৰিযস্স ৱিনযে তেৱিজ্জো হোতী’’তি. ‘‘তেন হি, ব্ৰাহ্মণ, সুণাহি, সাধুকং মনসি কৰোহি; ভাসিস্সামী’’তি. ‘‘এৱং, ভো’’তি খো জাণুস্সোণি ব্ৰাহ্মণো ভগৱতো পচ্চস্সোসি. ভগৱা এতদৱোচ –
‘‘ইধ পন, ব্ৰাহ্মণ, ভিক্খু ৱিৱিচ্চেৱ কামেহি…পে… চতুত্থং ঝানং উপসম্পজ্জ ৱিহৰতি.
‘‘সো এৱং সমাহিতে চিত্তে পৰিসুদ্ধে পৰিযোদাতে অনঙ্গণে ৱিগতূপক্কিলেসে মুদুভূতে কম্মনিযে ঠিতে আনেঞ্জপ্পত্তে পুব্বেনিৱাসানুস্সতিঞাণায চিত্তং অভিনিন্নামেতি. সো অনেকৱিহিতং পুব্বেনিৱাসং অনুস্সৰতি, সেয্যথিদং – একম্পি জাতিং দ্ৱেপি জাতিযো…পে… ইতি সাকাৰং সউদ্দেসং অনেকৱিহিতং পুব্বেনিৱাসং অনুস্সৰতি. অযমস্স পঠমা ৱিজ্জা অধিগতা হোতি; অৱিজ্জা ৱিহতা, ৱিজ্জা উপ্পন্না; তমো ৱিহতো, আলোকো উপ্পন্নো যথা তং অপ্পমত্তস্স আতাপিনো পহিতত্তস্স ৱিহৰতো.
‘‘সো এৱং সমাহিতে চিত্তে পৰিসুদ্ধে পৰিযোদাতে অনঙ্গণে ৱিগতূপক্কিলেসে মুদুভূতে কম্মনিযে ঠিতে আনেঞ্জপ্পত্তে সত্তানং চুতূপপাতঞাণায চিত্তং অভিনিন্নামেতি. সো দিব্বেন চক্খুনা ৱিসুদ্ধেন অতিক্কন্তমানুসকেন…পে… যথাকম্মূপগে সত্তে পজানাতি. অযমস্স দুতিযা ৱিজ্জা অধিগতা হোতি; অৱিজ্জা ৱিহতা, ৱিজ্জা উপ্পন্না; তমো ৱিহতো, আলোকো উপ্পন্নো যথা তং অপ্পমত্তস্স আতাপিনো পহিতত্তস্স ৱিহৰতো.
‘‘সো এৱং সমাহিতে চিত্তে পৰিসুদ্ধে পৰিযোদাতে অনঙ্গণে ৱিগতূপক্কিলেসে মুদুভূতে কম্মনিযে ঠিতে আনেঞ্জপ্পত্তে আসৱানং খযঞাণায চিত্তং অভিনিন্নামেতি. সো ‘ইদং দুক্খ’ন্তি যথাভূতং পজানাতি…পে… ‘অযং দুক্খনিৰোধগামিনী পটিপদা’তি যথাভূতং পজানাতি; ‘ইমে আসৱা’তি যথাভূতং পজানাতি…পে… ‘অযং আসৱনিৰোধগামিনী পটিপদা’তি যথাভূতং পজানাতি. তস্স এৱং জানতো এৱং পস্সতো কামাসৱাপি চিত্তং ৱিমুচ্চতি, ভৱাসৱাপি চিত্তং ৱিমুচ্চতি, অৱিজ্জাসৱাপি চিত্তং ৱিমুচ্চতি; ৱিমুত্তস্মিং ৱিমুত্তমিতি ঞাণং হোতি. ‘খীণা জাতি, ৱুসিতং ব্ৰহ্মচৰিযং, কতং কৰণীযং, নাপৰং ইত্থত্তাযা’তি পজানাতি. অযমস্স ততিযা ৱিজ্জা অধিগতা হোতি; অৱিজ্জা ৱিহতা, ৱিজ্জা উপ্পন্না; তমো ৱিহতো, আলোকো উপ্পন্নো যথা তং অপ্পমত্তস্স আতাপিনো পহিতত্তস্স ৱিহৰতো’’তি.
‘‘যো সীলব্বতসম্পন্নো, পহিতত্তো সমাহিতো;
চিত্তং যস্স ৱসীভূতং, একগ্গং সুসমাহিতং.
[ধ. প. ৪২৩; ইতিৱু. ৯৯] ‘‘পুব্বেনিৱাসং যো ৱেদী, সগ্গাপাযঞ্চ পস্সতি;
অথো জাতিক্খযং পত্তো, অভিঞ্ঞাৱোসিতো মুনি.
‘‘এতাহি তীহি ৱিজ্জাহি, তেৱিজ্জো হোতি ব্ৰাহ্মণো;
তমহং ৱদামি তেৱিজ্জং, নাঞ্ঞং লপিতলাপন’’ন্তি.
‘‘এৱং খো, ব্ৰাহ্মণ, অৰিযস্স ৱিনযে তেৱিজ্জো হোতী’’তি. ‘‘অঞ্ঞথা, ভো গোতম, ব্ৰাহ্মণানং তেৱিজ্জো, অঞ্ঞথা চ পন অৰিযস্স ৱিনযে তেৱিজ্জো হোতি. ইমস্স চ, ভো গোতম, অৰিযস্স ৱিনযে তেৱিজ্জস্স ব্ৰাহ্মণানং তেৱিজ্জো কলং নাগ্ঘতি সোড়সিং’’.
‘‘অভিক্কন্তং, ভো গোতম…পে… উপাসকং মং ভৱং গোতমো ধাৰেতু অজ্জতগ্গে পাণুপেতং সৰণং গত’’ন্তি. নৱমং.