༤. ཙ་ཏུ་ཏྠ་པཱ་རཱ་ཛི་ཀཾ
༦༧༤. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཚ་བྦ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ ཨ་ཝ་སྶུ་ཏཱ ཨ་ཝ་སྶུ་ཏ་སྶ པུ་རི་ས་པུ་གྒ་ལ་སྶ ཧ་ཏྠ་གྒ་ཧ་ཎ་མྤི སཱ་དི་ཡ་ནྟི, ས་ངྒྷཱ་ཊི་ཀ་ཎྞ་གྒ་ཧ་ཎ་མྤི སཱ་དི་ཡ་ནྟི, ས་ནྟི་ཊྛ་ནྟི་པི, ས་ལླ་པ་ནྟི་པི, ས་ངྐེ་ཏ་མྤི ག་ཙྪ་ནྟི, པུ་རི་ས་སྶ་པི ཨ་བྦྷཱ་ག་མ་ནཾ སཱ་དི་ཡ་ནྟི, ཚ་ནྣ་མྤི ཨ་ནུ་པ་ཝི་ས་ནྟི, ཀཱ་ཡ་མྤི ཏ་ད་ཏྠཱ་ཡ ཨུ་པ་སཾ་ཧ་ར་ནྟི ཨེ་ཏ་སྶ ཨ་ས་དྡྷ་མྨ་སྶ པ་ཊི་སེ་ཝ་ན་ཏྠཱ་ཡ. ཡཱ ཏཱ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ ཨ་པྤི་ཙྪཱ…པེ… ཏཱ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཚ་བྦ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ ཨ་ཝ་སྶུ་ཏཱ ཨ་ཝ་སྶུ་ཏ་སྶ པུ་རི་ས་པུ་གྒ་ལ་སྶ ཧ་ཏྠ་གྒ་ཧ་ཎ་མྤི སཱ་དི་ཡི་སྶ་ནྟི, ས་ངྒྷཱ་ཊི་ཀ་ཎྞ་གྒ་ཧ་ཎ་མྤི སཱ་དི་ཡི་སྶ་ནྟི, ས་ནྟི་ཊྛི་སྶ་ནྟི་པི, ས་ལླ་པི་སྶ་ནྟི་པི, ས་ངྐེ་ཏ་མྤི ག་ཙྪི་སྶ་ནྟི, པུ་རི་ས་སྶ་པི ཨ་བྦྷཱ་ག་མ་ནཾ སཱ་དི་ཡི་སྶ་ནྟི, ཚ་ནྣ་མྤི ཨ་ནུ་པ་ཝི་སི་སྶ་ནྟི, ཀཱ་ཡ་མྤི ཏ་ད་ཏྠཱ་ཡ ཨུ་པ་སཾ་ཧ་རི་སྶ་ནྟི ཨེ་ཏ་སྶ ཨ་ས་དྡྷ་མྨ་སྶ པ་ཊི་སེ་ཝ་ན་ཏྠཱ་ཡཱ’’ཏི…པེ… ས་ཙྩཾ ཀི་ར, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཚ་བྦ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ ཨ་ཝ་སྶུ་ཏཱ ཨ་ཝ་སྶུ་ཏ་སྶ པུ་རི་ས་པུ་གྒ་ལ་སྶ ཧ་ཏྠ་གྒ་ཧ་ཎ་མྤི སཱ་དི་ཡ་ནྟི, ས་ངྒྷཱ་ཊི་ཀ་ཎྞ་གྒ་ཧ་ཎ་མྤི སཱ་དི་ཡ་ནྟི, ས་ནྟི་ཊྛ་ནྟི་པི, ས་ལླ་པ་ནྟི་པི, ས་ངྐེ་ཏ་མྤི ག་ཙྪ་ནྟི, པུ་རི་ས་སྶ་པི ཨ་བྦྷཱ་ག་མ་ནཾ སཱ་དི་ཡ་ནྟི, ཚ་ནྣ་མྤི ཨ་ནུ་པ་ཝི་ས་ནྟི, ཀཱ་ཡ་མྤི ཏ་ད་ཏྠཱ་ཡ ཨུ་པ་སཾ་ཧ་ར་ནྟི ཨེ་ཏ་སྶ ཨ་ས་དྡྷ་མྨ་སྶ པ་ཊི་སེ་ཝ་ན་ཏྠཱ་ཡཱ་ཏི? ‘‘ས་ཙྩཾ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཝི་ག་ར་ཧི བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཚ་བྦ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ ཨ་ཝ་སྶུ་ཏཱ ཨ་ཝ་སྶུ་ཏ་སྶ པུ་རི་ས་པུ་གྒ་ལ་སྶ ཧ་ཏྠ་གྒ་ཧ་ཎ་མྤི སཱ་དི་ཡི་སྶ་ནྟི, ས་ངྒྷཱ་ཊི་ཀ་ཎྞ་གྒ་ཧ་ཎ་མྤི སཱ་དི་ཡི་སྶ་ནྟི, ས་ནྟི་ཊྛི་སྶ་ནྟི་པི, ས་ལླ་པི་སྶ་ནྟི་པི, ས་ངྐེ་ཏ་མྤི ག་ཙྪི་སྶ་ནྟི, པུ་རི་ས་སྶ་པི ཨ་བྦྷཱ་ག་མ་ནཾ སཱ་དི་ཡི་སྶ་ནྟི, ཚ་ནྣ་མྤི ཨ་ནུ་པ་ཝི་སི་སྶ་ནྟི, ཀཱ་ཡ་མྤི ཏ་ད་ཏྠཱ་ཡ ཨུ་པ་སཾ་ཧ་རི་སྶ་ནྟི ཨེ་ཏ་སྶ ཨ་ས་དྡྷ་མྨ་སྶ པ་ཊི་སེ་ཝ་ན་ཏྠཱ་ཡ! ནེ་ཏཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་ས་ནྟུ –
༦༧༥. ‘‘ཡཱ པ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱི ཨ་ཝ་སྶུ་ཏཱ ཨ་ཝ་སྶུ་ཏ་སྶ པུ་རི་ས་པུ་གྒ་ལ་སྶ ཧ་ཏྠ་གྒ་ཧ་ཎཾ ཝཱ སཱ་དི་ཡེ་ཡྻ, ས་ངྒྷཱ་ཊི་ཀ་ཎྞ་གྒ་ཧ་ཎཾ ཝཱ སཱ་དི་ཡེ་ཡྻ, ས་ནྟི་ཊྛེ་ཡྻ ཝཱ, ས་ལླ་པེ་ཡྻ ཝཱ, ས་ངྐེ་ཏཾ ཝཱ ག་ཙྪེ་ཡྻ, པུ་རི་ས་སྶ ཝཱ ཨ་བྦྷཱ་ག་མ་ནཾ སཱ་དི་ཡེ་ཡྻ, ཚ་ནྣཾ ཝཱ ཨ་ནུ་པ་ཝི་སེ་ཡྻ, ཀཱ་ཡཾ ཝཱ ཏ་ད་ཏྠཱ་ཡ ཨུ་པ་སཾ་ཧ་རེ་ཡྻ ཨེ་ཏ་སྶ ཨ་ས་དྡྷ་མྨ་སྶ པ་ཊི་སེ་ཝ་ན་ཏྠཱ་ཡ, ཨ་ཡ་མྤི པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ ཧོ་ཏི ཨ་སཾ་ཝཱ་སཱ ཨ་ཊྛ་ཝ་ཏྠུ་ཀཱ’’ཏི.
༦༧༦. ཡཱ པ་ནཱཏི ཡཱ ཡཱ་དི་སཱ…པེ… བྷི་ཀྑུ་ནཱིཏི…པེ… ཨ་ཡཾ ཨི་མ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཱ བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ཏི.
ཨ་ཝ་སྶུ་ཏཱ ནཱ་མ སཱ་ར་ཏྟཱ ཨ་པེ་ཀྑ་ཝ་ཏཱི པ་ཊི་བ་དྡྷ་ཙི་ཏྟཱ.
ཨ་ཝ་སྶུ་ཏོ ནཱ་མ སཱ་ར་ཏྟོ ཨ་པེ་ཀྑ་ཝཱ པ་ཊི་བ་དྡྷ་ཙི་ཏྟོ.
པུ་རི་ས་པུ་གྒ་ལོ ནཱ་མ མ་ནུ་སྶ་པུ་རི་སོ, ན ཡ་ཀྑོ ན པེ་ཏོ ན ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ག་ཏོ ཝི་ཉྙཱུ པ་ཊི་བ་ལོ ཀཱ་ཡ་སཾ་ས་གྒཾ ས་མཱ་པ་ཛྫི་ཏུཾ.
ཧ་ཏྠ་གྒ་ཧ་ཎཾ ཝཱ སཱ་དི་ཡེ་ཡྻཱཏི ཧ་ཏྠོ ནཱ་མ ཀ་པྤ་རཾ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ ཡཱ་ཝ ཨ་གྒ་ན་ཁཱ. ཨེ་ཏ་སྶ ཨ་ས་དྡྷ་མྨ་སྶ པ་ཊི་སེ་ཝ་ན་ཏྠཱ་ཡ ཨུ་བྦྷ་ཀྑ་ཀཾ ཨ་དྷོ་ཛཱ་ཎུ་མ་ཎྜ་ལཾ ག་ཧ་ཎཾ སཱ་དི་ཡ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ་སྶ.
ས་ངྒྷཱ་ཊི་ཀ་ཎྞ་གྒ་ཧ་ཎཾ ཝཱ སཱ་དི་ཡེ་ཡྻཱཏི ཨེ་ཏ་སྶ ཨ་ས་དྡྷ་མྨ་སྶ པ་ཊི་སེ་ཝ་ན་ཏྠཱ་ཡ ནི་ཝ་ཏྠཾ ཝཱ པཱ་རུ་ཏཾ ཝཱ ག་ཧ་ཎཾ སཱ་དི་ཡ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ་སྶ.
ས་ནྟི་ཊྛེ་ཡྻ ཝཱཏི ཨེ་ཏ་སྶ ཨ་ས་དྡྷ་མྨ་སྶ པ་ཊི་སེ་ཝ་ན་ཏྠཱ་ཡ པུ་རི་ས་སྶ ཧ་ཏྠ་པཱ་སེ ཏི་ཊྛ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ་སྶ.
ས་ལླ་པེ་ཡྻ ཝཱཏི ཨེ་ཏ་སྶ ཨ་ས་དྡྷ་མྨ་སྶ པ་ཊི་སེ་ཝ་ན་ཏྠཱ་ཡ པུ་རི་ས་སྶ ཧ་ཏྠ་པཱ་སེ ཋི་ཏཱ ས་ལླ་པ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ་སྶ.
ས་ངྐེ་ཏཾ ཝཱ ག་ཙྪེ་ཡྻཱཏི ཨེ་ཏ་སྶ ཨ་ས་དྡྷ་མྨ་སྶ པ་ཊི་སེ་ཝ་ན་ཏྠཱ་ཡ པུ་རི་སེ་ན – ‘‘ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མཾ ཨོ་ཀཱ་སཾ [ཨི་དཾ པ་དཾ ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ ན དི་སྶ་ཏི] ཨཱ་ག་ཙྪཱ’’ཏི – ཝུ་ཏྟཱ ག་ཙྪ་ཏི. པ་དེ པ་དེ ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. པུ་རི་ས་སྶ ཧ་ཏྠ་པཱ་སཾ ཨོ་ཀྐ་ནྟ་མ་ཏྟེ ཨཱ་པ་ཏྟི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ་སྶ.
པུ་རི་ས་སྶ ཝཱ ཨ་བྦྷཱ་ག་མ་ནཾ སཱ་དི་ཡེ་ཡྻཱཏི ཨེ་ཏ་སྶ ཨ་ས་དྡྷ་མྨ་སྶ པ་ཊི་སེ་ཝ་ན་ཏྠཱ་ཡ པུ་རི་ས་སྶ ཨ་བྦྷཱ་ག་མ་ནཾ སཱ་དི་ཡ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཧ་ཏྠ་པཱ་སཾ ཨོ་ཀྐ་ནྟ་མ་ཏྟེ ཨཱ་པ་ཏྟི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ་སྶ.
ཚ་ནྣཾ ཝཱ ཨ་ནུ་པ་ཝི་སེ་ཡྻཱཏི ཨེ་ཏ་སྶ ཨ་ས་དྡྷ་མྨ་སྶ པ་ཊི་སེ་ཝ་ན་ཏྠཱ་ཡ ཡེ་ན ཀེ་ན་ཙི པ་ཊི་ཙྪ་ནྣཾ ཨོ་ཀཱ་སཾ པ་ཝི་ཊྛ་མ་ཏྟེ ཨཱ་པ་ཏྟི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ་སྶ.
ཀཱ་ཡཾ ཝཱ ཏ་ད་ཏྠཱ་ཡ ཨུ་པ་སཾ་ཧ་རེ་ཡྻཱཏི ཨེ་ཏ་སྶ ཨ་ས་དྡྷ་མྨ་སྶ པ་ཊི་སེ་ཝ་ན་ཏྠཱ་ཡ པུ་རི་ས་སྶ ཧ་ཏྠ་པཱ་སེ ཋི་ཏཱ ཀཱ་ཡཾ ཨུ་པ་སཾ་ཧ་ར་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ་སྶ.
ཨ་ཡ་མྤཱིཏི པུ་རི་མཱ་ཡོ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ ཝུ་ཙྩ་ཏི.
པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ ཧོ་ཏཱིཏི སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ནཱ་མ ཏཱ་ལོ མ་ཏྠ་ཀ་ཙྪི་ནྣོ ཨ་བྷ་བྦོ པུ་ན ཝི་རུ་ལ༹ྷི་ཡཱ ཨེ་ཝ་མེ་ཝ བྷི་ཀྑུ་ནཱི ཨ་ཊྛ་མཾ ཝ་ཏྠུཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟཱི ཨ་སྶ་མ་ཎཱི ཧོ་ཏི ཨ་ས་ཀྱ་དྷཱི་ཏཱ. ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ ཧོ་ཏཱི་ཏི.
ཨ་སཾ་ཝཱ་སཱཏི སཾ་ཝཱ་སོ ནཱ་མ ཨེ་ཀ་ཀ་མྨཾ ཨེ་ཀུ་དྡེ་སོ ས་མ་སི་ཀྑ་ཏཱ. ཨེ་སོ སཾ་ཝཱ་སོ ནཱ་མ. སོ ཏཱ་ཡ ས་དྡྷིཾ ན་ཏྠི. ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི ཨ་སཾ་ཝཱ་སཱ་ཏི.
༦༧༧. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི ཨ་ས་ཉྩི་ཙྩ, ཨ་སྶ་ཏི་ཡཱ, ཨ་ཛཱ་ན་ནྟི་ཡཱ, ཨ་སཱ་དི་ཡ་ནྟི་ཡཱ, ཨུ་མྨ་ཏྟི་ཀཱ་ཡ, ཁི་ཏྟ་ཙི་ཏྟཱ་ཡ, ཝེ་ད་ནཱ་ཊྚཱ་ཡ, ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀཱ་ཡཱ་ཏི.
ཙ་ཏུ་ཏྠ་པཱ་རཱ་ཛི་ཀཾ ས་མ་ཏྟཾ.
ཨུ་དྡི་ཊྛཱ ཁོ, ཨ་ཡྻཱ་ཡོ, ཨ་ཊྛ པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ དྷ་མྨཱ. ཡེ་སཾ བྷི་ཀྑུ་ནཱི ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ཝཱ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ཝཱ ཨཱ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ ན ལ་བྷ་ཏི བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ཧི ས་དྡྷིཾ སཾ་ཝཱ་སཾ, ཡ་ཐཱ པུ་རེ ཏ་ཐཱ པ་ཙྪཱ, པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ ཧོ་ཏི ཨ་སཾ་ཝཱ་སཱ. ཏ་ཏྠཱ་ཡྻཱ་ཡོ པུ་ཙྪཱ་མི – ‘‘ཀ་ཙྩི་ཏྠ པ་རི་སུ་དྡྷཱ’’? དུ་ཏི་ཡ་མྤི པུ་ཙྪཱ་མི – ‘‘ཀ་ཙྩི་ཏྠ པ་རི་སུ་དྡྷཱ’’? ཏ་ཏི་ཡ་མྤི པུ་ཙྪཱ་མི – ‘‘ཀ་ཙྩི་ཏྠ པ་རི་སུ་དྡྷཱ’’? པ་རི་སུ་དྡྷེ་ཏྠཱ་ཡྻཱ་ཡོ, ཏ་སྨཱ ཏུ་ཎྷཱི, ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ དྷཱ་ར་ཡཱ་མཱི་ཏི.
བྷི་ཀྑུ་ནི་ཝི་བྷ་ངྒེ པཱ་རཱ་ཛི་ཀ་ཀ་ཎྜཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ.