༥. པ་ཋ་མ་པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ
༢༣༦. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ བྷི་ཀྑཱུ ནི་མ་ནྟེ་ཏྭཱ བྷོ་ཛེ་སི. བྷི་ཀྑཱུ བྷུ་ཏྟཱ་ཝཱི པ་ཝཱ་རི་ཏཱ ཉཱ་ཏི་ཀུ་ལཱ་ནི ག་ནྟྭཱ ཨེ་ཀ་ཙྩེ བྷུ་ཉྫིཾ་སུ ཨེ་ཀ་ཙྩེ པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ཨ་ག་མཾ་སུ. ཨ་ཐ ཁོ སོ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ པ་ཊི་ཝི་སྶ་ཀེ [པ་ཊི་ཝི་ས་ཀེ (ཡོ་ཛ་ནཱ)] ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘བྷི་ཀྑཱུ མ་ཡཱ ཨ་ཡྻཱ ས་ནྟ་པྤི་ཏཱ. ཨེ་ཐ, ཏུ་མྷེ་པི ས་ནྟ་པྤེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི. ཏེ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ‘‘ཀིཾ ཏྭཾ, ཨ་ཡྻོ [ཨ་ཡྻ (སྱཱ.)], ཨ་མྷེ ས་ནྟ་པྤེ་སྶ་སི? ཡེ་པི ཏ་ཡཱ ནི་མ་ནྟི་ཏཱ ཏེ་པི ཨ་མྷཱ་ཀཾ གྷ་རཱ་ནི ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཨེ་ཀ་ཙྩེ བྷུ་ཉྫིཾ་སུ ཨེ་ཀ་ཙྩེ པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ཨ་ག་མཾ་སཱུ’’ཏི!
ཨ་ཐ ཁོ སོ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ཏི ཁི་ཡྻ་ཏི ཝི་པཱ་ཙེ་ཏི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ བྷ་ད་ནྟཱ ཨ་མྷཱ་ཀཾ གྷ་རེ བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཨ་ཉྙ་ཏྲ བྷུ་ཉྫི་སྶ་ནྟི! ན ཙཱ་ཧཾ པ་ཊི་བ་ལོ ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠཾ དཱ་ཏུ’’ནྟི! ཨ་སྶོ་སུཾ ཁོ བྷི་ཀྑཱུ ཏ་སྶ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་སྶ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟ་སྶ ཁི་ཡྻ་ནྟ་སྶ ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟ་སྶ. ཡེ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་པྤི་ཙྪཱ…པེ… ཏེ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ བྷི་ཀྑཱུ བྷུ་ཏྟཱ་ཝཱི པ་ཝཱ་རི་ཏཱ ཨ་ཉྙ་ཏྲ བྷུ་ཉྫི་སྶ་ནྟཱི’’ཏི…པེ… ས་ཙྩཾ ཀི་ར, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑཱུ བྷུ་ཏྟཱ་ཝཱི པ་ཝཱ་རི་ཏཱ ཨ་ཉྙ་ཏྲ བྷུ་ཉྫ་ནྟཱི་ཏི? ‘‘ས་ཙྩཾ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཝི་ག་ར་ཧི བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཏེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མོ་གྷ་པུ་རི་སཱ བྷུ་ཏྟཱ་ཝཱི པ་ཝཱ་རི་ཏཱ ཨ་ཉྙ་ཏྲ བྷུ་ཉྫི་སྶ་ནྟི! ནེ་ཏཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
‘‘ཡོ པ་ན བྷི་ཀྑུ བྷུ་ཏྟཱ་ཝཱི པ་ཝཱ་རི་ཏོ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ཝཱ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ ཝཱ ཁཱ་དེ་ཡྻ ཝཱ བྷུ་ཉྫེ་ཡྻ ཝཱ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི.
ཨེ་ཝ་ཉྩི་དཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
༢༣༧. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷི་ཀྑཱུ གི་ལཱ་ནཱ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ པ་ཎཱི་ཏེ པི་ཎྜ་པཱ་ཏེ ནཱི་ཧ་ར་ནྟི. གི་ལཱ་ནཱ ན ཙི་ཏྟ་རཱུ་པཾ བྷུ་ཉྫ་ནྟི. ཏཱ་ནི བྷི་ཀྑཱུ ཚ་ཊྚེ་ནྟི. ཨ་སྶོ་སི ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་ཙྩཱ་ས་དྡཾ མ་ཧཱ་ས་དྡཾ ཀཱ་ཀོ་ར་ཝ་ས་དྡཾ. སུ་ཏྭཱ་ན ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཨཱ་ན་ནྡཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ཀིཾ ནུ ཁོ སོ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཨུ་ཙྩཱ་ས་དྡོ མ་ཧཱ་ས་དྡོ ཀཱ་ཀོ་ར་ཝ་ས་དྡོ’’ཏི? ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སི. ‘‘བྷུ་ཉྫེ་ཡྻུཾ པ་ནཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑཱུ གི་ལཱ་ནཱ་ཏི་རི་ཏྟ’’ནྟི. ‘‘ན བྷུ་ཉྫེ་ཡྻུཾ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་སྨིཾ ནི་དཱ་ནེ ཨེ་ཏ་སྨིཾ པ་ཀ་ར་ཎེ དྷ་མྨིཾ ཀ་ཐཾ ཀ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི བྷི་ཀྑ་ཝེ, གི་ལཱ་ན་སྶ ཙ ཨ་གི་ལཱ་ན་སྶ ཙ ཨ་ཏི་རི་ཏྟཾ བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཏི་རི་ཏྟཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ – ‘‘ཨ་ལ་མེ་ཏཾ ས་བྦ’’ནྟི. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
༢༣༨. ‘‘ཡོ པ་ན བྷི་ཀྑུ བྷུ་ཏྟཱ་ཝཱི པ་ཝཱ་རི་ཏོ ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟཾ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ཝཱ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ ཝཱ ཁཱ་དེ་ཡྻ ཝཱ བྷུ་ཉྫེ་ཡྻ ཝཱ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི.
༢༣༩. ཡོ པ་ནཱཏི ཡོ ཡཱ་དི་སོ…པེ… བྷི་ཀྑཱུཏི…པེ… ཨ་ཡཾ ཨི་མ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ བྷི་ཀྑཱུ་ཏི.
བྷུ་ཏྟཱ་ཝཱི ནཱ་མ པ་ཉྩ་ནྣཾ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ བྷོ་ཛ་ནཾ ཨ་ནྟ་མ་སོ ཀུ་ས་གྒེ་ན་པི བྷུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
པ་ཝཱ་རི་ཏོ ནཱ་མ ཨ་ས་ནཾ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི, བྷོ་ཛ་ནཾ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི, ཧ་ཏྠ་པཱ་སེ ཋི་ཏོ ཨ་བྷི་ཧ་ར་ཏི, པ་ཊི་ཀྑེ་པོ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི.
ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟཾ ནཱ་མ ཨ་ཀ་པྤི་ཡ་ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨ་པྤ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏ་ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨ་ནུ་ཙྩཱ་རི་ཏ་ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨ་ཧ་ཏྠ་པཱ་སེ ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨ་བྷུ་ཏྟཱ་ཝི་ནཱ ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, བྷུ་ཏྟཱ་ཝི་ནཱ པ་ཝཱ་རི་ཏེ་ན ཨཱ་ས་ནཱ ཝུ་ཊྛི་ཏེ་ན ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ‘‘ཨ་ལ་མེ་ཏཾ ས་བྦ་ནྟི ཨ་ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི, ན གི་ལཱ་ནཱ་ཏི་རི་ཏྟཾ ཧོ་ཏི’’ – ཨེ་ཏཾ ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟཾ ནཱ་མ.
ཨ་ཏི་རི་ཏྟཾ ནཱ་མ ཀ་པྤི་ཡ་ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, པ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏ་ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨུ་ཙྩཱ་རི་ཏ་ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཧ་ཏྠ་པཱ་སེ ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, བྷུ་ཏྟཱ་ཝི་ནཱ ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, བྷུ་ཏྟཱ་ཝི་ནཱ པ་ཝཱ་རི་ཏེ་ན ཨཱ་ས་ནཱ ཨ་ཝུ་ཊྛི་ཏེ་ན ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ‘‘ཨ་ལ་མེ་ཏཾ ས་བྦ’’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི, གི་ལཱ་ནཱ་ཏི་རི་ཏྟཾ ཧོ་ཏི – ཨེ་ཏཾ ཨ་ཏི་རི་ཏྟཾ ནཱ་མ.
ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ནཱ་མ པ་ཉྩ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི – ཡཱ་མ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ས་ཏྟཱ་ཧ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝི་ཀཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ཝ་སེ་སཾ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ནཱ་མ.
བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ ནཱ་མ པ་ཉྩ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི – ཨོ་ད་ནོ, ཀུ་མྨཱ་སོ, ས་ཏྟུ, མ་ཙྪོ, མཾ་སཾ.
‘‘ཁཱ་དི་སྶཱ་མི བྷུ་ཉྫི་སྶཱ་མཱི’’ཏི པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
༢༤༠. ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟེ ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟ་ས་ཉྙཱི ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ཝཱ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ ཝཱ ཁཱ་ད་ཏི ཝཱ བྷུ་ཉྫ་ཏི ཝཱ, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ཝཱ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ ཝཱ ཁཱ་ད་ཏི ཝཱ བྷུ་ཉྫ་ཏི ཝཱ, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟེ ཨ་ཏི་རི་ཏྟ་ས་ཉྙཱི ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ཝཱ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ ཝཱ ཁཱ་ད་ཏི ཝཱ བྷུ་ཉྫ་ཏི ཝཱ, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
ཡཱ་མ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ས་ཏྟཱ་ཧ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝི་ཀཾ ཨཱ་ཧཱ་ར་ཏྠཱ་ཡ པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ཏི་རི་ཏྟེ ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟ་ས་ཉྙཱི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ཏི་རི་ཏྟེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ཏི་རི་ཏྟེ ཨ་ཏི་རི་ཏྟ་ས་ཉྙཱི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི.
༢༤༡. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི ཨ་ཏི་རི་ཏྟཾ ཀཱ་རཱ་པེ་ཏྭཱ བྷུ་ཉྫ་ཏི, ‘‘ཨ་ཏི་རི་ཏྟཾ ཀཱ་རཱ་པེ་ཏྭཱ བྷུ་ཉྫི་སྶཱ་མཱི’’ཏི པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི, ཨ་ཉྙ་སྶ་ཏྠཱ་ཡ ཧ་ར་ནྟོ ག་ཙྪ་ཏི, གི་ལཱ་ན་སྶ སེ་ས་ཀཾ བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཡཱ་མ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ས་ཏྟཱ་ཧ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝི་ཀཾ ས་ཏི པ་ཙྩ་ཡེ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀ་སྶ, ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀ་སྶཱ་ཏི.
པ་ཋ་མ་པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ པ་ཉྩ་མཾ.