༤. བྷོ་ཛ་ན་ཝ་གྒོ
༡. ཨཱ་ཝ་ས་ཐ་པི་ཎྜ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ
༢༠༣. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཱ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྶ པཱུ་ག་སྶ ཨཱ་ཝ་ས་ཐ་པི་ཎྜོ པ་ཉྙ་ཏྟོ ཧོ་ཏི. ཚ་བྦ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑཱུ པུ་བྦ་ཎྷ་ས་མ་ཡཾ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ སཱ་ཝ་ཏྠིཾ པི་ཎྜཱ་ཡ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ པི་ཎྜཾ ཨ་ལ་བྷ་མཱ་ནཱ ཨཱ་ཝ་ས་ཐཾ ཨ་ག་མཾ་སུ. མ་ནུ་སྶཱ – ‘‘ཙི་ར་སྶ་མྤི བྷ་ད་ནྟཱ ཨཱ་ག་ཏཱ’’ཏི ཏེ ས་ཀྐ་ཙྩཾ པ་རི་ཝི་སིཾ་སུ. ཨ་ཐ ཁོ ཚ་བྦ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑཱུ དུ་ཏི་ཡ་མྤི དི་ཝ་སཾ…པེ… ཏ་ཏི་ཡ་མྤི དི་ཝ་སཾ པུ་བྦ་ཎྷ་ས་མ་ཡཾ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ སཱ་ཝ་ཏྠིཾ པི་ཎྜཱ་ཡ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ པི་ཎྜཾ ཨ་ལ་བྷ་མཱ་ནཱ ཨཱ་ཝ་ས་ཐཾ ག་ནྟྭཱ བྷུ་ཉྫིཾ་སུ. ཨ་ཐ ཁོ ཚ་བྦ་གྒི་ཡཱ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཀིཾ མ་ཡཾ ཀ་རི་སྶཱ་མ ཨཱ་རཱ་མཾ ག་ནྟྭཱ! ཧི་ཡྻོ་པི ཨི་དྷེ་ཝ ཨཱ་ག་ནྟ་བྦཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’ཏི, ཏ་ཏྠེ་ཝ ཨ་ནུ་ཝ་སི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་ཝ་སི་ཏྭཱ ཨཱ་ཝ་ས་ཐ་པི་ཎྜཾ བྷུ་ཉྫ་ནྟི. ཏི་ཏྠི་ཡཱ ཨ་པ་ས་ཀྐ་ནྟི. མ་ནུ་སྶཱ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ས་མ་ཎཱ ས་ཀྱ་པུ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ནུ་ཝ་སི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་ཝ་སི་ཏྭཱ ཨཱ་ཝ་ས་ཐ་པི་ཎྜཾ བྷུ་ཉྫི་སྶ་ནྟི! ན་ཡི་མེ་ས་ཉྙེ་ཝ ཨཱ་ཝ་ས་ཐ་པི་ཎྜོ པ་ཉྙ་ཏྟོ; ས་བྦེ་ས་ཉྙེ་ཝ ཨཱ་ཝ་ས་ཐ་པི་ཎྜོ པ་ཉྙ་ཏྟོ’’ཏི.
ཨ་སྶོ་སུཾ ཁོ བྷི་ཀྑཱུ ཏེ་སཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟཱ་ནཾ ཁི་ཡྻ་ནྟཱ་ནཾ ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟཱ་ནཾ. ཡེ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་པྤི་ཙྪཱ…པེ… ཏེ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཚ་བྦ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་ནུ་ཝ་སི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་ཝ་སི་ཏྭཱ ཨཱ་ཝ་ས་ཐ་པི་ཎྜཾ བྷུ་ཉྫི་སྶ་ནྟཱི་ཏི…པེ… ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏུ་མྷེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ནུ་ཝ་སི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་ཝ་སི་ཏྭཱ ཨཱ་ཝ་ས་ཐ་པི་ཎྜཾ བྷུ་ཉྫ་ཐཱ་ཏི? ‘‘ས་ཙྩཾ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཝི་ག་ར་ཧི བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཏུ་མྷེ, མོ་གྷ་པུ་རི་སཱ, ཨ་ནུ་ཝ་སི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་ཝ་སི་ཏྭཱ ཨཱ་ཝ་ས་ཐ་པི་ཎྜཾ བྷུ་ཉྫི་སྶ་ཐ! ནེ་ཏཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་སཱ, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
‘‘ཨེ་ཀོ ཨཱ་ཝ་ས་ཐ་པི་ཎྜོ བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦོ. ཏ་ཏོ ཙེ ཨུ་ཏྟ་རིཾ བྷུ་ཉྫེ་ཡྻ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི.
ཨེ་ཝ་ཉྩི་དཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
༢༠༤. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨཱ་ཡ་སྨཱ སཱ་རི་པུ་ཏྟོ ཀོ་ས་ལེ་སུ ཛ་ན་པ་དེ སཱ་ཝ་ཏྠིཾ ག་ཙྪ་ནྟོ ཡེ་ན ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ཨཱ་ཝ་ས་ཐོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི. མ་ནུ་སྶཱ – ‘‘ཙི་ར་སྶ་མྤི ཐེ་རོ ཨཱ་ག་ཏོ’’ཏི ས་ཀྐ་ཙྩཾ པ་རི་ཝི་སིཾ་སུ. ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ སཱ་རི་པུ་ཏྟ་སྶ བྷུ་ཏྟཱ་ཝི་སྶ ཁ་རོ ཨཱ་བཱ་དྷོ ཨུ་པྤ་ཛྫི, ནཱ་ས་ཀྑི ཏ་མྷཱ ཨཱ་ཝ་ས་ཐཱ པ་ཀྐ་མི་ཏུཾ. ཨ་ཐ ཁོ ཏེ མ་ནུ་སྶཱ དུ་ཏི་ཡ་མྤི དི་ཝ་སཾ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ སཱ་རི་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘བྷུ་ཉྫ་ཐ, བྷ་ནྟེ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ སཱ་རི་པུ་ཏྟོ – ‘‘བྷ་ག་ཝ་ཏཱ པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟཾ ཨ་ནུ་ཝ་སི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་ཝ་སི་ཏྭཱ ཨཱ་ཝ་ས་ཐ་པི་ཎྜཾ བྷུ་ཉྫི་ཏུ’’ནྟི ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཱ་ཡ་ནྟོ ན པ་ཊི་གྒ་ཧེ་སི; ཚི་ནྣ་བྷ་ཏྟོ ཨ་ཧོ་སི. ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ སཱ་རི་པུ་ཏྟོ སཱ་ཝ་ཏྠིཾ ག་ནྟྭཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སི. བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་སྨིཾ ནི་དཱ་ནེ ཨེ་ཏ་སྨིཾ པ་ཀ་ར་ཎེ དྷ་མྨིཾ ཀ་ཐཾ ཀ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, གི་ལཱ་ནེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨ་ནུ་ཝ་སི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་ཝ་སི་ཏྭཱ ཨཱ་ཝ་ས་ཐ་པི་ཎྜཾ བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
༢༠༥. ‘‘ཨ་གི་ལཱ་ནེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨེ་ཀོ ཨཱ་ཝ་ས་ཐ་པི་ཎྜོ བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦོ. ཏ་ཏོ ཙེ ཨུ་ཏྟ་རི བྷུ་ཉྫེ་ཡྻ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི.
༢༠༦. ཨ་གི་ལཱ་ནོ ནཱ་མ ས་ཀྐོ་ཏི ཏ་མྷཱ ཨཱ་ཝ་ས་ཐཱ པ་ཀྐ་མི་ཏུཾ.
གི་ལཱ་ནོ ནཱ་མ ན ས་ཀྐོ་ཏི ཏ་མྷཱ ཨཱ་ཝ་ས་ཐཱ པ་ཀྐ་མི་ཏུཾ.
ཨཱ་ཝ་ས་ཐ་པི་ཎྜོ ནཱ་མ པ་ཉྩ་ནྣཾ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ བྷོ་ཛ་ནཾ – སཱ་ལཱ་ཡ ཝཱ མ་ཎྜ་པེ ཝཱ རུ་ཀྑ་མཱུ་ལེ ཝཱ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཀཱ་སེ ཝཱ ཨ་ནོ་དི་སྶ ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠོ པ་ཉྙ་ཏྟོ ཧོ་ཏི. ཨ་གི་ལཱ་ནེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ཀིཾ བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦོ. ཏ་ཏོ ཙེ ཨུ་ཏྟ་རི ‘བྷུ་ཉྫི་སྶཱ་མཱི’ཏི པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
༢༠༧. ཨ་གི་ལཱ་ནོ ཨ་གི་ལཱ་ན་ས་ཉྙཱི ཏ་ཏུ་ཏྟ་རི ཨཱ་ཝ་ས་ཐ་པི་ཎྜཾ བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ཨ་གི་ལཱ་ནོ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ ཏ་ཏུ་ཏྟ་རི ཨཱ་ཝ་ས་ཐ་པི་ཎྜཾ བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ཨ་གི་ལཱ་ནོ གི་ལཱ་ན་ས་ཉྙཱི ཏ་ཏུ་ཏྟ་རིཾ ཨཱ་ཝ་ས་ཐ་པི་ཎྜཾ བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
གི་ལཱ་ནོ ཨ་གི་ལཱ་ན་ས་ཉྙཱི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. གི་ལཱ་ནོ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. གི་ལཱ་ནོ གི་ལཱ་ན་ས་ཉྙཱི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི.
༢༠༨. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི གི་ལཱ་ན་སྶ, ཨ་གི་ལཱ་ནོ ས་ཀིཾ བྷུ་ཉྫ་ཏི, ག་ཙྪ་ནྟོ, ཝཱ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟོ ཝཱ བྷུ་ཉྫ་ཏི, སཱ་མི་ཀཱ ནི་མ་ནྟེ་ཏྭཱ བྷོ་ཛེ་ནྟི, ཨོ་དི་སྶ པ་ཉྙ་ཏྟོ ཧོ་ཏི, ན ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠོ པ་ཉྙ་ཏྟོ ཧོ་ཏི, པ་ཉྩ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི ཋ་པེ་ཏྭཱ ས་བྦ་ཏྠ ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི, ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀ་སྶ, ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀ་སྶཱ་ཏི.
ཨཱ་ཝ་ས་ཐ་པི་ཎྜ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ པ་ཋ་མཾ.
༢. ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ན་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ
༢༠༩. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཝེ་ལུ༹་ཝ་ནེ ཀ་ལ་ནྡ་ཀ་ནི་ཝཱ་པེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན དེ་ཝ་ད་ཏྟོ པ་རི་ཧཱི་ན་ལཱ་བྷ་ས་ཀྐཱ་རོ ས་པ་རི་སོ ཀུ་ལེ་སུ ཝི་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱ ཝི་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱ བྷུ་ཉྫ་ཏི. མ་ནུ་སྶཱ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ས་མ་ཎཱ ས་ཀྱ་པུ་ཏྟི་ཡཱ ཀུ་ལེ་སུ ཝི་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱ ཝི་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱ བྷུ་ཉྫི་སྶ་ནྟི! ཀ་སྶ ས་མྤ་ནྣཾ ན མ་ནཱ་པཾ, ཀ་སྶ སཱ་དུཾ ན རུ་ཙྩ་ཏཱི’’ཏི! ཨ་སྶོ་སུཾ ཁོ བྷི་ཀྑཱུ ཏེ་སཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟཱ་ནཾ ཁི་ཡྻ་ནྟཱ་ནཾ ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟཱ་ནཾ. ཡེ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་པྤི་ཙྪཱ…པེ… ཏེ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ དེ་ཝ་ད་ཏྟོ ས་པ་རི་སོ ཀུ་ལེ་སུ ཝི་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱ ཝི་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱ བྷུ་ཉྫི་སྶ་ཏཱི’’ཏི…པེ… ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏྭཾ, དེ་ཝ་ད་ཏྟ, ས་པ་རི་སོ ཀུ་ལེ་སུ ཝི་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱ ཝི་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱ བྷུ་ཉྫ་སཱི་ཏི? ‘‘ས་ཙྩཾ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཝི་ག་ར་ཧི བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཏྭཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ས་པ་རི་སོ ཀུ་ལེ་སུ ཝི་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱ ཝི་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱ བྷུ་ཉྫི་སྶ་སི! ནེ་ཏཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
‘‘ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནེ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི.
ཨེ་ཝ་ཉྩི་དཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
༢༡༠. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན མ་ནུ་སྶཱ གི་ལཱ་ནེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ཏྟེ་ན ནི་མ་ནྟེ་ནྟི. བྷི་ཀྑཱུ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཱ་ཡ་ནྟཱ ནཱ་དྷི་ཝཱ་སེ་ནྟི – ‘‘པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ན’’ནྟི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་སྨིཾ ནི་དཱ་ནེ ཨེ་ཏ་སྨིཾ པ་ཀ་ར་ཎེ དྷ་མྨིཾ ཀ་ཐཾ ཀ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, གི་ལཱ་ནེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
‘‘ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནེ, ཨ་ཉྙ་ཏྲ ས་མ་ཡཱ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. ཏ་ཏྠཱ་ཡཾ ས་མ་ཡོ. གི་ལཱ་ན་ས་མ་ཡོ – ཨ་ཡཾ ཏ་ཏྠ ས་མ་ཡོ’’ཏི.
ཨེ་ཝ་ཉྩི་དཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
༢༡༡. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན མ་ནུ་སྶཱ ཙཱི་ཝ་ར་དཱ་ན་ས་མ་ཡེ ས་ཙཱི་ཝ་ར་བྷ་ཏྟཾ པ་ཊི་ཡཱ་དེ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ ནི་མ་ནྟེ་ནྟི – ‘‘བྷོ་ཛེ་ཏྭཱ ཙཱི་ཝ་རེ་ན ཨ་ཙྪཱ་དེ་སྶཱ་མཱ’’ཏི. བྷི་ཀྑཱུ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཱ་ཡ་ནྟཱ ནཱ་དྷི་ཝཱ་སེ་ནྟི – ‘‘པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ན’’ནྟི. ཙཱི་ཝ་རཾ པ་རི་ཏྟཾ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ…པེ… ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙཱི་ཝ་ར་དཱ་ན་ས་མ་ཡེ ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
‘‘ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནེ, ཨ་ཉྙ་ཏྲ ས་མ་ཡཱ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. ཏ་ཏྠཱ་ཡཾ ས་མ་ཡོ. གི་ལཱ་ན་ས་མ་ཡོ, ཙཱི་ཝ་ར་དཱ་ན་ས་མ་ཡོ – ཨ་ཡཾ ཏ་ཏྠ ས་མ་ཡོ’’ཏི.
ཨེ་ཝ་ཉྩི་དཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
༢༡༢. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན མ་ནུ་སྶཱ ཙཱི་ཝ་ར་ཀཱ་ར་ཀེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ཏྟེ་ན ནི་མ་ནྟེ་ནྟི. བྷི་ཀྑཱུ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཱ་ཡ་ནྟཱ ནཱ་དྷི་ཝཱ་སེ་ནྟི – ‘‘པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ན’’ནྟི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ…པེ… ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙཱི་ཝ་ར་ཀཱ་ར་ས་མ་ཡེ ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
‘‘ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནེ, ཨ་ཉྙ་ཏྲ ས་མ་ཡཱ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. ཏ་ཏྠཱ་ཡཾ ས་མ་ཡོ. གི་ལཱ་ན་ས་མ་ཡོ, ཙཱི་ཝ་ར་དཱ་ན་ས་མ་ཡོ, ཙཱི་ཝ་ར་ཀཱ་ར་ས་མ་ཡོ – ཨ་ཡཾ ཏ་ཏྠ ས་མ་ཡོ’’ཏི.
ཨེ་ཝ་ཉྩི་དཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
༢༡༣. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷི་ཀྑཱུ མ་ནུ་སྶེ་ཧི ས་དྡྷིཾ ཨ་དྡྷཱ་ནཾ ག་ཙྪ་ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཏེ མ་ནུ་སྶེ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘མུ་ཧུ་ཏྟཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨཱ་ག་མེ་ཐ; པི་ཎྜཱ་ཡ ཙ་རི་སྶཱ་མཱ’’ཏི. ཏེ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ‘‘ཨི་དྷེ་ཝ, བྷ་ནྟེ, བྷུ་ཉྫ་ཐཱ’’ཏི. བྷི་ཀྑཱུ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཱ་ཡ་ནྟཱ ན པ་ཊི་གྒ་ཎྷ་ནྟི – ‘‘པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ན’’ནྟི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ…པེ… ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་དྡྷཱ་ན་ག་མ་ན་ས་མ་ཡེ ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
‘‘ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནེ, ཨ་ཉྙ་ཏྲ ས་མ་ཡཱ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. ཏ་ཏྠཱ་ཡཾ ས་མ་ཡོ. གི་ལཱ་ན་ས་མ་ཡོ, ཙཱི་ཝ་ར་དཱ་ན་ས་མ་ཡོ, ཙཱི་ཝ་ར་ཀཱ་ར་ས་མ་ཡོ, ཨ་དྡྷཱ་ན་ག་མ་ན་ས་མ་ཡོ – ཨ་ཡཾ ཏ་ཏྠ ས་མ་ཡོ’’ཏི.
ཨེ་ཝ་ཉྩི་དཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
༢༡༤. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷི་ཀྑཱུ མ་ནུ་སྶེ་ཧི ས་དྡྷིཾ ནཱ་ཝཱ་ཡ ག་ཙྪ་ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཏེ མ་ནུ་སྶེ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘མུ་ཧུ་ཏྟཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཏཱི་རཾ ཨུ་པ་ནེ་ཐ; པི་ཎྜཱ་ཡ ཙ་རི་སྶཱ་མཱ’’ཏི. ཏེ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ‘‘ཨི་དྷེ་ཝ, བྷ་ནྟེ, བྷུ་ཉྫ་ཐཱ’’ཏི. བྷི་ཀྑཱུ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཱ་ཡ་ནྟཱ ན པ་ཊི་གྒ་ཎྷ་ནྟི – ‘‘པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ན’’ནྟི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ…པེ… ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ནཱ་ཝཱ་བྷི་རུ་ཧ་ན་ས་མ་ཡེ ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
‘‘ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནེ, ཨ་ཉྙ་ཏྲ ས་མ་ཡཱ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. ཏ་ཏྠཱ་ཡཾ ས་མ་ཡོ. གི་ལཱ་ན་ས་མ་ཡོ, ཙཱི་ཝ་ར་དཱ་ན་ས་མ་ཡོ, ཙཱི་ཝ་ར་ཀཱ་ར་ས་མ་ཡོ, ཨ་དྡྷཱ་ན་ག་མ་ན་ས་མ་ཡོ, ནཱ་ཝཱ་བྷི་རུ་ཧ་ན་ས་མ་ཡོ – ཨ་ཡཾ ཏ་ཏྠ ས་མ་ཡོ’’ཏི.
ཨེ་ཝ་ཉྩི་དཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
༢༡༥. ཏེ་ན ༠ ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན དི་སཱ་སུ ཝ་སྶཾ་ཝུ་ཊྛཱ བྷི་ཀྑཱུ རཱ་ཛ་ག་ཧཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟི བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ད་སྶ་ནཱ་ཡ. མ་ནུ་སྶཱ ནཱ་ནཱ་ཝེ་ར་ཛྫ་ཀེ བྷི་ཀྑཱུ པ་སྶི་ཏྭཱ བྷ་ཏྟེ་ན ནི་མ་ནྟེ་ནྟི. བྷི་ཀྑཱུ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཱ་ཡ་ནྟཱ ནཱ་དྷི་ཝཱ་སེ་ནྟི – ‘‘པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ན’’ནྟི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ…པེ… ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཡེ ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
‘‘ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནེ, ཨ་ཉྙ་ཏྲ ས་མ་ཡཱ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. ཏ་ཏྠཱ་ཡཾ ས་མ་ཡོ. གི་ལཱ་ན་ས་མ་ཡོ, ཙཱི་ཝ་ར་དཱ་ན་ས་མ་ཡོ, ཙཱི་ཝ་ར་ཀཱ་ར་ས་མ་ཡོ, ཨ་དྡྷཱ་ན་ག་མ་ན་ས་མ་ཡོ, ནཱ་ཝཱ་བྷི་རུ་ཧ་ན་ས་མ་ཡོ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཡོ – ཨ་ཡཾ ཏ་ཏྠ ས་མ་ཡོ’’ཏི.
ཨེ་ཝ་ཉྩི་དཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
༢༡༦. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ར་ཉྙོ མཱ་ག་དྷ་སྶ སེ་ནི་ཡ་སྶ བི་མྦི་སཱ་ར་སྶ ཉཱ་ཏི་སཱ་ལོ་ཧི་ཏོ ཨཱ་ཛཱི་ཝ་ཀེ་སུ པ་བྦ་ཛི་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ སོ ཨཱ་ཛཱི་ཝ་ཀོ ཡེ་ན རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ སེ་ནི་ཡོ བི་མྦི་སཱ་རོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ རཱ་ཛཱ་ནཾ མཱ་ག་དྷཾ སེ་ནི་ཡཾ བི་མྦི་སཱ་རཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨི་ཙྪཱ་མ་ཧཾ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ས་བྦ་པཱ་ས་ཎྜི་ཀ་བྷ་ཏྟཾ ཀཱ་ཏུ’’ནྟི. ‘‘ས་ཙེ ཏྭཾ, བྷ་ནྟེ, བུ་དྡྷ་པྤ་མུ་ཁཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷཾ པ་ཋ་མཾ བྷོ་ཛེ་ཡྻཱ་སི’’. ‘‘ཨེ་ཝཾ ཀ་རེ་ཡྻཱ་མཱི’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ སོ ཨཱ་ཛཱི་ཝ་ཀོ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ས་ནྟི་ཀེ དཱུ་ཏཾ པཱ་ཧེ་སི – ‘‘ཨ་དྷི་ཝཱ་སེ་ནྟུ མེ བྷི་ཀྑཱུ སྭཱ་ཏ་ནཱ་ཡ བྷ་ཏྟ’’ནྟི. བྷི་ཀྑཱུ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཱ་ཡ་ནྟཱ ནཱ་དྷི་ཝཱ་སེ་ནྟི – ‘‘པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ན’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ སོ ཨཱ་ཛཱི་ཝ་ཀོ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ས་དྡྷིཾ ས་མྨོ་དི, ས་མྨོ་ད་ནཱི་ཡཾ ཀ་ཐཾ སཱ་ར་ཎཱི་ཡཾ ཝཱི་ཏི་སཱ་རེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཨ་ཊྛཱ་སི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཋི་ཏོ ཁོ སོ ཨཱ་ཛཱི་ཝ་ཀོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘བྷ་ཝ་མྤི གོ་ཏ་མོ པ་བྦ་ཛི་ཏོ, ཨ་ཧ་མྤི པ་བྦ་ཛི་ཏོ; ཨ་ར་ཧ་ཏི པ་བྦ་ཛི་ཏོ པ་བྦ་ཛི་ཏ་སྶ པི་ཎྜཾ པ་ཊི་གྒ་ཧེ་ཏུཾ. ཨ་དྷི་ཝཱ་སེ་ཏུ མེ བྷ་ཝཾ གོ་ཏ་མོ སྭཱ་ཏ་ནཱ་ཡ བྷ་ཏྟཾ ས་དྡྷིཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ་ནཱ’’ཏི. ཨ་དྷི་ཝཱ་སེ་སི བྷ་ག་ཝཱ ཏུ་ཎྷཱི་བྷཱ་ཝེ་ན. ཨ་ཐ ཁོ སོ ཨཱ་ཛཱི་ཝ་ཀོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་དྷི་ཝཱ་ས་ནཾ ཝི་དི་ཏྭཱ པ་ཀྐཱ་མི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་སྨིཾ ནི་དཱ་ནེ ཨེ་ཏ་སྨིཾ པ་ཀ་ར་ཎེ དྷ་མྨིཾ ཀ་ཐཾ ཀ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མ་ཎ་བྷ་ཏྟ་ས་མ་ཡེ ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
༢༡༧. ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནེ , ཨ་ཉྙ་ཏྲ ས་མ་ཡཱ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. ཏ་ཏྠཱ་ཡཾ ས་མ་ཡོ. གི་ལཱ་ན་ས་མ་ཡོ, ཙཱི་ཝ་ར་དཱ་ན་ས་མ་ཡོ, ཙཱི་ཝ་ར་ཀཱ་ར་ས་མ་ཡོ, ཨ་དྡྷཱ་ན་ག་མ་ན་ས་མ་ཡོ, ནཱ་ཝཱ་བྷི་རུ་ཧ་ན་ས་མ་ཡོ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཡོ, ས་མ་ཎ་བྷ་ཏྟ་ས་མ་ཡོ – ཨ་ཡཾ ཏ་ཏྠ ས་མ་ཡོ’’ཏི.
༢༡༨. ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནཾ ནཱ་མ ཡ་ཏྠ ཙ་ཏྟཱ་རོ བྷི་ཀྑཱུ པ་ཉྩ་ནྣཾ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རེ་ན བྷོ་ཛ་ནེ་ན ནི་མ་ནྟི་ཏཱ བྷུ་ཉྫ་ནྟི. ཨེ་ཏཾ ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནཾ ནཱ་མ.
ཨ་ཉྙ་ཏྲ ས་མ་ཡཱཏི ཋ་པེ་ཏྭཱ ས་མ་ཡཾ.
གི་ལཱ་ན་ས་མ་ཡོ ནཱ་མ ཨ་ནྟ་མ་སོ པཱ་དཱ་པི ཕ་ལི་ཏཱ [ཕཱ་ལི་ཏཱ (སྱཱ. ཀ.)] ཧོ་ནྟི. ‘‘གི་ལཱ་ན་ས་མ་ཡོ’’ཏི བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ.
ཙཱི་ཝ་ར་དཱ་ན་ས་མ་ཡོ ནཱ་མ ཨ་ན་ཏྠ་ཏེ ཀ་ཐི་ནེ ཝ་སྶཱ་ན་སྶ པ་ཙྪི་མོ མཱ་སོ, ཨ་ཏྠ་ཏེ ཀ་ཐི་ནེ པ་ཉྩ་མཱ་སཱ. ‘‘ཙཱི་ཝ་ར་དཱ་ན་ས་མ་ཡོ’’ཏི བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ.
ཙཱི་ཝ་ར་ཀཱ་ར་ས་མ་ཡོ ནཱ་མ ཙཱི་ཝ་རེ ཀ་ཡི་ར་མཱ་ནེ. ‘‘ཙཱི་ཝ་ར་ཀཱ་ར་ས་མ་ཡོ’’ཏི བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ.
ཨ་དྡྷཱ་ན་ག་མ་ན་ས་མ་ཡོ ནཱ་མ ‘‘ཨ་དྡྷ་ཡོ་ཛ་ནཾ ག་ཙྪི་སྶཱ་མཱི’’ཏི བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ, ག་ཙྪ་ནྟེ་ན བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ, ག་ཏེ་ན བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ.
ནཱ་ཝཱ་བྷི་རུ་ཧ་ན་ས་མ་ཡོ ནཱ་མ ‘‘ནཱ་ཝཾ ཨ་བྷི་རུ་ཧི་སྶཱ་མཱི’’ཏི བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ, ཨཱ་རུ་ལ༹ྷེ་ན བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ, ཨོ་རུ་ལ༹ྷེ་ན བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ.
མ་ཧཱ་ས་མ་ཡོ ནཱ་མ ཡ་ཏྠ དྭེ ཏ་ཡོ བྷི་ཀྑཱུ པི་ཎྜཱ་ཡ ཙ་རི་ཏྭཱ ཡཱ་པེ་ནྟི, ཙ་ཏུ་ཏྠེ ཨཱ་ག་ཏེ ན ཡཱ་པེ་ནྟི. ‘‘མ་ཧཱ་ས་མ་ཡོ’’ཏི བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ.
ས་མ་ཎ་བྷ་ཏྟ་ས་མ་ཡོ ནཱ་མ ཡོ ཀོ་ཙི པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀ་ས་མཱ་པ་ནྣོ བྷ་ཏྟཾ ཀ་རོ་ཏི. ‘‘ས་མ་ཎ་བྷ་ཏྟ་ས་མ་ཡོ’’ཏི བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་ཉྙ་ཏྲ ས་མ་ཡཱ བྷུ་ཉྫི་སྶཱ་མཱི’’ཏི པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
༢༡༩. ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནེ ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ན་ས་ཉྙཱི, ཨ་ཉྙ་ཏྲ ས་མ་ཡཱ, བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ, ཨ་ཉྙ་ཏྲ ས་མ་ཡཱ, བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནེ ན་ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ན་ས་ཉྙཱི, ཨ་ཉྙ་ཏྲ ས་མ་ཡཱ, བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
ན་ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནེ ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ན་ས་ཉྙཱི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ན་ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ན་ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནེ ན་ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ན་ས་ཉྙཱི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི.
༢༢༠. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི ས་མ་ཡེ, དྭེ ཏ་ཡོ ཨེ་ཀ་ཏོ བྷུ་ཉྫ་ནྟི, པི་ཎྜཱ་ཡ ཙ་རི་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་ཏོ ས་ནྣི་པ་ཏི་ཏྭཱ བྷུ་ཉྫ་ནྟི, ནི་ཙྩ་བྷ་ཏྟཾ, ས་ལཱ་ཀ་བྷ་ཏྟཾ, པ་ཀྑི་ཀཾ, ཨུ་པོ་ས་ཐི་ཀཾ, པཱ་ཊི་པ་དི་ཀཾ, པ་ཉྩ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི ཋ་པེ་ཏྭཱ ས་བྦ་ཏྠ ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི, ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀ་སྶ, ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀ་སྶཱ་ཏི.
ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ན་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ དུ་ཏི་ཡཾ.
༣. པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ན་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ
༢༢༡. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི མ་ཧཱ་ཝ་ནེ ཀཱུ་ཊཱ་གཱ་ར་སཱ་ལཱ་ཡཾ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ པ་ཎཱི་ཏཱ་ནཾ བྷ་ཏྟཱ་ནཾ བྷ་ཏྟ་པ་ཊི་པཱ་ཊི ཨ་དྷི་ཊྛི་ཏཱ ཧོ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྶ ད་ལི་དྡ་སྶ ཀ་མྨ་ཀཱ་ར་སྶ [ཀ་མྨ་ཀ་ར་སྶ (སཱི.)] ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ན ཁོ ཨི་དཾ ཨོ་ར་ཀཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ཡ་ཐ་ཡི་མེ མ་ནུ་སྶཱ ས་ཀྐ་ཙྩཾ བྷ་ཏྟཾ ཀ་རོ་ནྟི; ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧ་མྤི བྷ་ཏྟཾ ཀ་རེ་ཡྻ’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ སོ ད་ལི་དྡོ ཀ་མྨ་ཀཱ་རོ ཡེ་ན ཀི་ར་པ་ཏི་ཀོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཏཾ ཀི་ར་པ་ཏི་ཀཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨི་ཙྪཱ་མ་ཧཾ, ཨ་ཡྻ་པུ་ཏྟ, བུ་དྡྷ་པྤ་མུ་ཁ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་སྶ བྷ་ཏྟཾ ཀཱ་ཏུཾ. དེ་ཧི མེ ཝེ་ཏ་ན’’ནྟི. སོ་པི ཁོ ཀི་ར་པ་ཏི་ཀོ ས་དྡྷོ ཧོ་ཏི པ་ས་ནྣོ. ཨ་ཐ ཁོ སོ ཀི་ར་པ་ཏི་ཀོ ཏ་སྶ ད་ལི་དྡ་སྶ ཀ་མྨ་ཀཱ་ར་སྶ ཨ་བྦྷཱ་ཏི་རེ་ཀཾ [ཨ་ཏི་རེ་ཀཾ (སྱཱ.)] ཝེ་ཏ་ནཾ ཨ་དཱ་སི. ཨ་ཐ ཁོ སོ ད་ལི་དྡོ ཀ་མྨ་ཀཱ་རོ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ སོ ད་ལི་དྡོ ཀ་མྨ་ཀཱ་རོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་དྷི་ཝཱ་སེ་ཏུ མེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ སྭཱ་ཏ་ནཱ་ཡ བྷ་ཏྟཾ ས་དྡྷིཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ་ནཱ’’ཏི. ‘‘མ་ཧཱ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ. ཛཱ་ནཱ་ཧཱི’’ཏི. ‘‘ཧོ་ཏུ [ཧོ་ཏུ མེ (ཀ.)] བྷ་ནྟེ, མ་ཧཱ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ. བ་ཧཱུ མེ བ་ད་རཱ པ་ཊི་ཡ་ཏྟཱ བ་ད་ར་མི་སྶེ་ན པེ་ཡྻཱ པ་རི་པཱུ་རི་སྶ་ནྟཱི’’ཏི. ཨ་དྷི་ཝཱ་སེ་སི བྷ་ག་ཝཱ ཏུ་ཎྷཱི་བྷཱ་ཝེ་ན.
ཨ་ཐ ཁོ སོ ད་ལི་དྡོ ཀ་མྨ་ཀཱ་རོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་དྷི་ཝཱ་ས་ནཾ ཝི་དི་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ པ་ད་ཀྑི་ཎཾ ཀ་ཏྭཱ པ་ཀྐཱ་མི. ཨ་སྶོ་སུཾ ཁོ བྷི་ཀྑཱུ – ‘‘ད་ལི་དྡེ་ན ཀི་ར ཀ་མྨ་ཀཱ་རེ་ན སྭཱ་ཏ་ནཱ་ཡ བུ་དྡྷ་པྤ་མུ་ཁོ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ ནི་མ་ནྟི་ཏོ, བ་ད་ར་མི་སྶེ་ན པེ་ཡྻཱ པ་རི་པཱུ་རི་སྶ་ནྟཱི’’ཏི. ཏེ ཀཱ་ལ་སྶེ་ཝ པི་ཎྜཱ་ཡ ཙ་རི་ཏྭཱ བྷུ་ཉྫིཾ་སུ. ཨ་སྶོ་སུཾ ཁོ མ་ནུ་སྶཱ – ‘‘ད་ལི་དྡེ་ན ཀི་ར ཀ་མྨ་ཀཱ་རེ་ན བུ་དྡྷ་པྤ་མུ་ཁོ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ ནི་མ་ནྟི་ཏོ’’ཏི. ཏེ ད་ལི་དྡ་སྶ ཀ་མྨ་ཀཱ་ར་སྶ པ་ཧཱུ་ཏཾ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ ཨ་བྷི་ཧ་རིཾ་སུ. ཨ་ཐ ཁོ སོ ད་ལི་དྡོ ཀ་མྨ་ཀཱ་རོ ཏ་སྶཱ ར་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན པ་ཎཱི་ཏཾ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ པ་ཊི་ཡཱ་དཱ་པེ་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཀཱ་ལཾ ཨཱ་རོ་ཙཱ་པེ་སི – ‘‘ཀཱ་ལོ, བྷ་ནྟེ, ནི་ཊྛི་ཏཾ བྷ་ཏྟ’’ནྟི.
ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ པུ་བྦ་ཎྷ་ས་མ་ཡཾ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ ཡེ་ན ཏ་སྶ ད་ལི་དྡ་སྶ ཀ་མྨ་ཀཱ་ར་སྶ ནི་ཝེ་ས་ནཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ པ་ཉྙ་ཏྟེ ཨཱ་ས་ནེ ནི་སཱི་དི ས་དྡྷིཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ་ན. ཨ་ཐ ཁོ སོ ད་ལི་དྡོ ཀ་མྨ་ཀཱ་རོ བྷ་ཏྟ་གྒེ བྷི་ཀྑཱུ པ་རི་ཝི་ས་ཏི. བྷི་ཀྑཱུ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ‘‘ཐོ་ཀཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, དེ་ཧི. ཐོ་ཀཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, དེ་ཧཱི’’ཏི. ‘‘མཱ ཁོ ཏུ་མྷེ, བྷ་ནྟེ, ‘ཨ་ཡཾ ད་ལི་དྡོ ཀ་མྨ་ཀཱ་རོ’ཏི ཐོ་ཀཾ ཐོ་ཀཾ པ་ཊི་གྒ་ཎྷི་ཏྠ. པ་ཧཱུ་ཏཾ མེ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ པ་ཊི་ཡ་ཏྟཾ.
པ་ཊི་གྒ་ཎྷ་ཐ, བྷ་ནྟེ, ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠ’’ནྟི. ‘‘ན ཁོ མ་ཡཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨེ་ཏཾ་ཀཱ་ར་ཎཱ ཐོ་ཀཾ ཐོ་ཀཾ པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་མ. ཨ་པི་ཙ, མ་ཡཾ ཀཱ་ལ་སྶེ་ཝ པི་ཎྜཱ་ཡ ཙ་རི་ཏྭཱ བྷུ་ཉྫི་མྷཱ; ཏེ་ན མ་ཡཾ ཐོ་ཀཾ ཐོ་ཀཾ པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་མཱ’’ཏི.
ཨ་ཐ ཁོ སོ ད་ལི་དྡོ ཀ་མྨ་ཀཱ་རོ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ཏི ཁི་ཡྻ་ཏི ཝི་པཱ་ཙེ་ཏི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ བྷ་ད་ནྟཱ མ་ཡཱ ནི་མ་ནྟི་ཏཱ ཨ་ཉྙ་ཏྲ བྷུ་ཉྫི་སྶ་ནྟི! ན ཙཱ་ཧཾ པ་ཊི་བ་ལོ ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠཾ དཱ་ཏུ’’ནྟི? ཨ་སྶོ་སུཾ ཁོ བྷི་ཀྑཱུ ཏ་སྶ ད་ལི་དྡ་སྶ ཀ་མྨ་ཀཱ་ར་སྶ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟ་སྶ ཁི་ཡྻ་ནྟ་སྶ ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟ་སྶ. ཡེ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་པྤི་ཙྪཱ…པེ… ཏེ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་ཉྙ་ཏྲ ནི་མ་ནྟི་ཏཱ ཨ་ཉྙ་ཏྲ བྷུ་ཉྫི་སྶ་ནྟཱི’’ཏི…པེ… ས་ཙྩཾ ཀི་ར, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑཱུ ཨ་ཉྙ་ཏྲ ནི་མ་ནྟི་ཏཱ ཨ་ཉྙ་ཏྲ བྷུ་ཉྫ་ནྟཱི་ཏི? ‘‘ས་ཙྩཾ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཝི་ག་ར་ཧི བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཏེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མོ་གྷ་པུ་རི་སཱ ཨ་ཉྙ་ཏྲ ནི་མ་ནྟི་ཏཱ ཨ་ཉྙ་ཏྲ བྷུ་ཉྫི་སྶ་ནྟི! ནེ་ཏཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
‘‘པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ནེ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི.
ཨེ་ཝ་ཉྩི་དཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
༢༢༢. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ བྷི་ཀྑུ གི་ལཱ་ནོ ཧོ་ཏི. ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ བྷི་ཀྑུ པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ཡེ་ན སོ བྷི་ཀྑུ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཏཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘བྷུ་ཉྫཱ་ཧི, ཨཱ་ཝུ་སོ’’ཏི. ‘‘ཨ་ལཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨ་ཏྠི མེ བྷ་ཏྟ་པ་ཙྩཱ་སཱ’’ཏི. ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ པི་ཎྜ་པཱ་ཏོ ཨུ་སྶཱུ་རེ [ཨུ་སྶཱུ་རེ་ན (ཀ.)] ཨཱ་ཧ་རཱི་ཡི་ཏྠ. སོ བྷི་ཀྑུ ན ཙི་ཏྟ་རཱུ་པཾ བྷུ་ཉྫི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་སྨིཾ ནི་དཱ་ནེ ཨེ་ཏ་སྨིཾ པ་ཀ་ར་ཎེ དྷ་མྨིཾ ཀ་ཐཾ ཀ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, གི་ལཱ་ནེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
‘‘པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ནེ, ཨ་ཉྙ་ཏྲ ས་མ་ཡཱ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. ཏ་ཏྠཱ་ཡཾ ས་མ་ཡོ. གི་ལཱ་ན་ས་མ་ཡོ – ཨ་ཡཾ ཏ་ཏྠ ས་མ་ཡོ’’ཏི.
ཨེ་ཝ་ཉྩི་དཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
༢༢༣. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན མ་ནུ་སྶཱ ཙཱི་ཝ་ར་དཱ་ན་ས་མ་ཡེ ས་ཙཱི་ཝ་ར་བྷ་ཏྟཾ པ་ཊི་ཡཱ་དེ་ཏྭཱ [པ་ཊི་ཡཱ་དཱ་པེ་ཏྭཱ (ཨི་ཏི་པི)] བྷི་ཀྑཱུ ནི་མ་ནྟེ་ནྟི – ‘‘བྷོ་ཛེ་ཏྭཱ ཙཱི་ཝ་རེ་ན ཨ་ཙྪཱ་དེ་སྶཱ་མཱ’’ཏི. བྷི་ཀྑཱུ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཱ་ཡ་ནྟཱ ནཱ་དྷི་ཝཱ་སེ་ནྟི – ‘‘པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ན’’ནྟི. ཙཱི་ཝ་རཾ པ་རི་ཏྟཾ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ…པེ… ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙཱི་ཝ་ར་དཱ་ན་ས་མ་ཡེ པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
‘‘པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ནེ, ཨ་ཉྙ་ཏྲ ས་མ་ཡཱ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. ཏ་ཏྠཱ་ཡཾ ས་མ་ཡོ. གི་ལཱ་ན་ས་མ་ཡོ, ཙཱི་ཝ་ར་དཱ་ན་ས་མ་ཡོ – ཨ་ཡཾ ཏ་ཏྠ ས་མ་ཡོ’’ཏི.
ཨེ་ཝ་ཉྩི་དཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
༢༢༤. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན མ་ནུ་སྶཱ ཙཱི་ཝ་ར་ཀཱ་ར་ཀེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ཏྟེ་ན ནི་མ་ནྟེ་ནྟི. བྷི་ཀྑཱུ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཱ་ཡ་ནྟཱ ནཱ་དྷི་ཝཱ་སེ་ནྟི – ‘‘པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ན’’ནྟི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ…པེ… ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙཱི་ཝ་ར་ཀཱ་ར་ས་མ་ཡེ པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
༢༢༥. ‘‘པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ནེ, ཨ་ཉྙ་ཏྲ ས་མ་ཡཱ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. ཏ་ཏྠཱ་ཡཾ ས་མ་ཡོ. གི་ལཱ་ན་ས་མ་ཡོ, ཙཱི་ཝ་ར་དཱ་ན་ས་མ་ཡོ, ཙཱི་ཝ་ར་ཀཱ་ར་ས་མ་ཡོ – ཨ་ཡཾ ཏ་ཏྠ ས་མ་ཡོ’’ཏི.
ཨེ་ཝ་ཉྩི་དཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
༢༢༦. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ པུ་བྦ་ཎྷ་ས་མ་ཡཾ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏཱ ཨཱ་ན་ནྡེ་ན པ་ཙྪཱ་ས་མ་ཎེ་ན ཡེ་ན ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ཀུ་ལཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ པ་ཉྙ་ཏྟེ ཨཱ་ས་ནེ ནི་སཱི་དི. ཨ་ཐ ཁོ ཏེ མ་ནུ་སྶཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཙ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཙ ཨཱ་ན་ནྡ་སྶ བྷོ་ཛ་ནཾ ཨ་དཾ་སུ. ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཱ་ཡ་ནྟོ ན པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི. ‘‘ག་ཎྷཱ་ཧི [པ་ཏི་ག་ཎྷཱ་ཧི (སཱི.)], ཨཱ་ན་ནྡཱ’’ཏི. ‘‘ཨ་ལཾ, བྷ་ག་ཝཱ, ཨ་ཏྠི མེ བྷ་ཏྟ་པ་ཙྩཱ་སཱ’’ཏི. ‘‘ཏེ་ན་ཧཱ་ན་ནྡ, ཝི་ཀ་པྤེ་ཏྭཱ ག་ཎྷཱ་ཧཱི’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་སྨིཾ ནི་དཱ་ནེ ཨེ་ཏ་སྨིཾ པ་ཀ་ར་ཎེ དྷ་མྨིཾ ཀ་ཐཾ ཀ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝི་ཀ་པྤེ་ཏྭཱ [བྷ་ཏྟ་པ་ཙྩཱ་སཾ ཝི་ཀ་པྤེ་ཏྭཱ (སྱཱ.)] པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝི་ཀ་པྤེ་ཏ་བྦཾ – ‘མ་ཡ྄ཧཾ བྷ་ཏྟ་པ་ཙྩཱ་སཾ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མ་སྶ ད་མྨཱི’’’ཏི.
༢༢༧. པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ནཾ ནཱ་མ པ་ཉྩ་ནྣཾ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རེ་ན བྷོ་ཛ་ནེ་ན ནི་མ་ནྟི་ཏོ, ཏཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ཉྙཾ པ་ཉྩ་ནྣཾ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཨེ་ཏཾ པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ནཾ ནཱ་མ.
ཨ་ཉྙ་ཏྲ ས་མ་ཡཱཏི ཋ་པེ་ཏྭཱ ས་མ་ཡཾ.
གི་ལཱ་ན་ས་མ་ཡོ ནཱ་མ ན ས་ཀྐོ་ཏི ཨེ་ཀཱ་ས་ནེ ནི་སི་ནྣོ ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠཾ བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ. ‘‘གི་ལཱ་ན་ས་མ་ཡོ’’ཏི བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ.
ཙཱི་ཝ་ར་དཱ་ན་ས་མ་ཡོ ནཱ་མ ཨ་ན་ཏྠ་ཏེ ཀ་ཐི་ནེ ཝ་སྶཱ་ན་སྶ པ་ཙྪི་མོ མཱ་སོ, ཨ་ཏྠ་ཏེ ཀ་ཐི་ནེ པ་ཉྩ མཱ་སཱ. ‘‘ཙཱི་ཝ་ར་དཱ་ན་ས་མ་ཡོ’’ཏི བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ.
ཙཱི་ཝ་ར་ཀཱ་ར་ས་མ་ཡོ ནཱ་མ ཙཱི་ཝ་རེ ཀ་ཡི་ར་མཱ་ནེ. ‘‘ཙཱི་ཝ་ར་ཀཱ་ར་ས་མ་ཡོ’’ཏི བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་ཉྙ་ཏྲ ས་མ་ཡཱ བྷུ་ཉྫི་སྶཱ་མཱི’’ཏི པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
༢༢༨. པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ནེ པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ན་ས་ཉྙཱི, ཨ་ཉྙ་ཏྲ ས་མ་ཡཱ, བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ནེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ, ཨ་ཉྙ་ཏྲ ས་མ་ཡཱ, བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ནེ ན་པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ན་ས་ཉྙཱི, ཨ་ཉྙ་ཏྲ ས་མ་ཡཱ, བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
ན་པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ནེ པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ན་ས་ཉྙཱི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ན་པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ནེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ན་པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ནེ ན་པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ན་ས་ཉྙཱི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི.
༢༢༩. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི ས་མ་ཡེ, ཝི་ཀ་པྤེ་ཏྭཱ བྷུ་ཉྫ་ཏི, དྭེ ཏ་ཡོ ནི་མ་ནྟ་ནེ ཨེ་ཀ་ཏོ བྷུ་ཉྫ་ཏི, ནི་མ་ནྟ་ན་པ་ཊི་པཱ་ཊི་ཡཱ བྷུ་ཉྫ་ཏི, ས་ཀ་ལེ་ན གཱ་མེ་ན ནི་མ་ནྟི་ཏོ ཏ་སྨིཾ གཱ་མེ ཡ་ཏྠ ཀ་ཏྠ་ཙི བྷུ་ཉྫ་ཏི, ས་ཀ་ལེ་ན པཱུ་གེ་ན ནི་མ་ནྟི་ཏོ ཏ་སྨིཾ པཱུ་གེ ཡ་ཏྠ ཀ་ཏྠ་ཙི བྷུ་ཉྫ་ཏི, ནི་མ་ནྟི་ཡ་མཱ་ནོ བྷི་ཀྑཾ ག་ཧེ་སྶཱ་མཱི་ཏི བྷ་ཎ་ཏི, ནི་ཙྩ་བྷ་ཏྟེ, ས་ལཱ་ཀ་བྷ་ཏྟེ, པ་ཀྑི་ཀེ, ཨུ་པོ་ས་ཐི་ཀེ, པཱ་ཊི་པ་དི་ཀེ, པ་ཉྩ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི ཋ་པེ་ཏྭཱ ས་བྦ་ཏྠ ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི, ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀ་སྶ, ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀ་སྶཱ་ཏི.
པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ན་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ ཏ་ཏི་ཡཾ.
༤. ཀཱ་ཎ་མཱ་ཏུ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ
༢༣༠. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཀཱ་ཎ་མཱ་ཏཱ ཨུ་པཱ་སི་ཀཱ ས་དྡྷཱ ཧོ་ཏི པ་ས་ནྣཱ. ཀཱ་ཎཱ གཱ་མ་ཀེ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྶ པུ་རི་ས་སྶ དི་ནྣཱ ཧོ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཀཱ་ཎཱ མཱ་ཏུ་གྷ་རཾ ཨ་ག་མཱ་སི ཀེ་ན་ཙི་དེ་ཝ ཀ་ར་ཎཱི་ཡེ་ན. ཨ་ཐ ཁོ ཀཱ་ཎཱ་ཡ སཱ་མི་ཀོ ཀཱ་ཎཱ་ཡ ས་ནྟི་ཀེ དཱུ་ཏཾ པཱ་ཧེ་སི – ‘‘ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏུ ཀཱ་ཎཱ, ཨི་ཙྪཱ་མི ཀཱ་ཎཱ་ཡ ཨཱ་ག་ཏ’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ ཀཱ་ཎ་མཱ་ཏཱ ཨུ་པཱ་སི་ཀཱ ‘‘ཀི་སྨིཾ ཝི་ཡ རི་ཏྟ་ཧ་ཏྠཾ ག་ནྟུ’’ནྟི པཱུ་ཝཾ [པཱུ་པཾ (ཎྭཱ་དི)] པ་ཙི. པ་ཀྐེ པཱུ་ཝེ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ པི་ཎྜ་ཙཱ་རི་ཀོ བྷི་ཀྑུ ཀཱ་ཎ་མཱ་ཏཱ་ཡ ཨུ་པཱ་སི་ཀཱ་ཡ ནི་ཝེ་ས་ནཾ པཱ་ཝི་སི. ཨ་ཐ ཁོ ཀཱ་ཎ་མཱ་ཏཱ ཨུ་པཱ་སི་ཀཱ ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ པཱུ་ཝཾ དཱ་པེ་སི. སོ ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ ཨ་ཉྙ་སྶ ཨཱ་ཙི་ཀྑི. ཏ་སྶ་པི པཱུ་ཝཾ དཱ་པེ་སི. སོ་པི ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ ཨ་ཉྙ་སྶ ཨཱ་ཙི་ཀྑི. ཏ་སྶ་པི པཱུ་ཝཾ དཱ་པེ་སི. ཡ་ཐཱ་པ་ཊི་ཡ་ཏྟཾ པཱུ་ཝཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཾ ཨ་ག་མཱ་སི. དུ་ཏི་ཡ་མྤི ཁོ ཀཱ་ཎཱ་ཡ སཱ་མི་ཀོ ཀཱ་ཎཱ་ཡ ས་ནྟི་ཀེ དཱུ་ཏཾ པཱ་ཧེ་སི – ‘‘ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏུ ཀཱ་ཎཱ, ཨི་ཙྪཱ་མི ཀཱ་ཎཱ་ཡ ཨཱ་ག་ཏ’’ནྟི. དུ་ཏི་ཡ་མྤི ཁོ ཀཱ་ཎ་མཱ་ཏཱ ཨུ་པཱ་སི་ཀཱ ‘‘ཀི་སྨིཾ ཝི་ཡ རི་ཏྟ་ཧ་ཏྟཾ ག་ནྟུ’’ནྟི པཱུ་ཝཾ པ་ཙི. པ་ཀྐེ པཱུ་ཝེ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ པི་ཎྜ་ཙཱ་རི་ཀོ བྷི་ཀྑུ ཀཱ་ཎ་མཱ་ཏཱ་ཡ ཨུ་པཱ་སི་ཀཱ་ཡ ནི་ཝེ་ས་ནཾ པཱ་ཝི་སི. ཨ་ཐ ཁོ ཀཱ་ཎ་མཱ་ཏཱ ཨུ་པཱ་སི་ཀཱ ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ པཱུ་ཝཾ དཱ་པེ་སི. སོ ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ ཨ་ཉྙ་སྶ ཨཱ་ཙི་ཀྑི. ཏ་སྶ་པི པཱུ་ཝཾ དཱ་པེ་སི. སོ་པི ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ ཨ་ཉྙ་སྶ ཨཱ་ཙི་ཀྑི. ཏ་སྶ་པི པཱུ་ཝཾ དཱ་པེ་སི. ཡ་ཐཱ་པ་ཊི་ཡ་ཏྟཾ པཱུ་ཝཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཾ ཨ་ག་མཱ་སི. ཏ་ཏི་ཡ་མྤི ཁོ ཀཱ་ཎཱ་ཡ སཱ་མི་ཀོ ཀཱ་ཎཱ་ཡ ས་ནྟི་ཀེ དཱུ་ཏཾ པཱ་ཧེ་སི – ‘‘ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏུ ཀཱ་ཎཱ, ཨི་ཙྪཱ་མི ཀཱ་ཎཱ་ཡ ཨཱ་ག་ཏཾ. ས་ཙེ ཀཱ་ཎཱ ནཱ་ག་ཙྪི་སྶ་ཏི, ཨ་ཧཾ ཨ་ཉྙཾ པ་ཛཱ་པ་ཏིཾ ཨཱ་ནེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི. ཏ་ཏི་ཡ་མྤི ཁོ ཀཱ་ཎ་མཱ་ཏཱ ཨུ་པཱ་སི་ཀཱ ཀི་སྨིཾ ཝི་ཡ རི་ཏྟ་ཧ་ཏྠཾ ག་ནྟུ་ནྟི པཱུ་ཝཾ པ་ཙི. པ་ཀྐེ པཱུ་ཝེ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ པི་ཎྜ་ཙཱ་རི་ཀོ བྷི་ཀྑུ ཀཱ་ཎ་མཱ་ཏཱ་ཡ ཨུ་པཱ་སི་ཀཱ་ཡ ནི་ཝེ་ས་ནཾ པཱ་ཝི་སི. ཨ་ཐ ཁོ ཀཱ་ཎ་མཱ་ཏཱ ཨུ་པཱ་སི་ཀཱ ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ པཱུ་ཝཾ དཱ་པེ་སི. སོ ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ ཨ་ཉྙ་སྶ ཨཱ་ཙི་ཀྑི. ཏ་སྶ་པི པཱུ་ཝཾ དཱ་པེ་སི. སོ་པི ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ ཨ་ཉྙ་སྶ ཨཱ་ཙི་ཀྑི. ཏ་སྶ་པི པཱུ་ཝཾ དཱ་པེ་སི. ཡ་ཐཱ་པ་ཊི་ཡ་ཏྟཾ པཱུ་ཝཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཾ ཨ་ག་མཱ་སི. ཨ་ཐ ཁོ ཀཱ་ཎཱ་ཡ སཱ་མི་ཀོ ཨ་ཉྙཾ པ་ཛཱ་པ་ཏིཾ ཨཱ་ནེ་སི.
ཨ་སྶོ་སི ཁོ ཀཱ་ཎཱ – ‘‘ཏེ་ན ཀི་ར པུ་རི་སེ་ན ཨ་ཉྙཱ པ་ཛཱ་པ་ཏི ཨཱ་ནཱི་ཏཱ’’ཏི. སཱ རོ་ད་ནྟཱི ཨ་ཊྛཱ་སི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ པུ་བྦ་ཎྷ་ས་མ་ཡཾ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ ཡེ་ན ཀཱ་ཎ་མཱ་ཏཱ་ཡ ཨུ་པཱ་སི་ཀཱ་ཡ ནི་ཝེ་ས་ནཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ པ་ཉྙ་ཏྟེ ཨཱ་ས་ནེ ནི་སཱི་དི. ཨ་ཐ ཁོ ཀཱ་ཎ་མཱ་ཏཱ ཨུ་པཱ་སི་ཀཱ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣཾ ཁོ ཀཱ་ཎ་མཱ་ཏ་རཾ ཨུ་པཱ་སི་ཀཾ བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཀི་སྶཱ་ཡཾ ཀཱ་ཎཱ རོ་ད་ཏཱི’’ཏི? ཨ་ཐ ཁོ ཀཱ་ཎ་མཱ་ཏཱ ཨུ་པཱ་སི་ཀཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཀཱ་ཎ་མཱ་ཏ་རཾ ཨུ་པཱ་སི་ཀཾ དྷ་མྨི་ཡཱ ཀ་ཐཱ་ཡ ས་ནྡ་སྶེ་ཏྭཱ ས་མཱ་ད་པེ་ཏྭཱ ས་མུ་ཏྟེ་ཛེ་ཏྭཱ ས་མྤ་ཧཾ་སེ་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ པ་ཀྐཱ་མི.
༢༣༡. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ས་ཏྠོ རཱ་ཛ་ག་ཧཱ པ་ཊི་ཡཱ་ལོ་ཀཾ ག་ནྟུ་ཀཱ་མོ ཧོ་ཏི. ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ པི་ཎྜ་ཙཱ་རི་ཀོ བྷི་ཀྑུ ཏཾ ས་ཏྠཾ པི་ཎྜཱ་ཡ པཱ་ཝི་སི. ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ཨུ་པཱ་ས་ཀོ ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ས་ཏྟུཾ དཱ་པེ་སི. སོ ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ ཨ་ཉྙ་སྶ ཨཱ་ཙི་ཀྑི. ཏ་སྶ་པི ས་ཏྟུཾ དཱ་པེ་སི. སོ ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ ཨ་ཉྙ་སྶ ཨཱ་ཙི་ཀྑི. ཏ་སྶ་པི ས་ཏྟུཾ དཱ་པེ་སི. ཡ་ཐཱ་པ་ཊི་ཡ་ཏྟཾ པཱ་ཐེ་ཡྻཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཾ ཨ་ག་མཱ་སི. ཨ་ཐ ཁོ སོ ཨུ་པཱ་ས་ཀོ ཏེ མ་ནུ་སྶེ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་ཛྫ་ཎྷོ, ཨ་ཡྻཱ, ཨཱ་ག་མེ་ཐ, ཡ་ཐཱ་པ་ཊི་ཡ་ཏྟཾ པཱ་ཐེ་ཡྻཾ ཨ་ཡྻཱ་ནཾ དི་ནྣཾ. པཱ་ཐེ་ཡྻཾ པ་ཊི་ཡཱ་དེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི. ‘‘ནཱ་ཡྻོ [ནཱ་ཡྻ (སྱཱ.)] ས་ཀྐཱ ཨཱ་ག་མེ་ཏུཾ, པ་ཡཱ་ཏོ ས་ཏྠོ’’ཏི ཨ་ག་མཾ་སུ. ཨ་ཐ ཁོ ཏ་སྶ ཨུ་པཱ་ས་ཀ་སྶ པཱ་ཐེ་ཡྻཾ པ་ཊི་ཡཱ་དེ་ཏྭཱ པ་ཙྪཱ ག་ཙྪ་ནྟ་སྶ ཙོ་རཱ ཨ་ཙྪི་ནྡིཾ་སུ. མ་ནུ་སྶཱ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ས་མ་ཎཱ ས་ཀྱ་པུ་ཏྟི་ཡཱ ན མ་ཏྟཾ ཛཱ་ནི་ཏྭཱ པ་ཊི་གྒ་ཧེ་སྶ་ནྟི! ཨ་ཡཾ ཨི་མེ་སཾ ད་ཏྭཱ པ་ཙྪཱ ག་ཙྪ་ནྟོ ཙོ་རེ་ཧི ཨ་ཙྪི་ནྣོ’’ཏི. ཨ་སྶོ་སུཾ ཁོ བྷི་ཀྑཱུ ཏེ་སཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟཱ་ནཾ ཁི་ཡྻ་ནྟཱ་ནཾ ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟཱ་ནཾ. ཨ་ཐ ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་སྨིཾ ནི་དཱ་ནེ ཨེ་ཏ་སྨིཾ པ་ཀ་ར་ཎེ དྷ་མྨིཾ ཀ་ཐཾ ཀ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ཏེ་ན ཧི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ པ་ཉྙ་པེ་སྶཱ་མི ད་ས ཨ་ཏྠ་ཝ་སེ པ་ཊི་ཙྩ – ས་ངྒྷ་སུ་ཊྛུ་ཏཱ་ཡ, ས་ངྒྷ་ཕཱ་སུ་ཏཱ་ཡ…པེ… ཝི་ན་ཡཱ་ནུ་གྒ་ཧཱ་ཡ. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
༢༣༢. ‘‘བྷི་ཀྑུཾ པ་ནེ་ཝ ཀུ་ལཾ ཨུ་པ་ག་ཏཾ པཱུ་ཝེ་ཧི ཝཱ མ་ནྠེ་ཧི ཝཱ ཨ་བྷི་ཧ་ཊྛུཾ པ་ཝཱ་རེ་ཡྻ, ཨཱ་ཀ་ངྑ་མཱ་ནེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ དྭ་ཏྟི་པ་ཏྟ་པཱུ་རཱ པ་ཊི་གྒ་ཧེ་ཏ་བྦཱ ཏ་ཏོ ཙེ ཨུ་ཏྟ་རི པ་ཊི་གྒ་ཎྷེ་ཡྻ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. དྭ་ཏྟི་པ་ཏྟ་པཱུ་རེ པ་ཊི་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ཏ་ཏོ ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ས་དྡྷིཾ སཾ་ཝི་བྷ་ཛི་ཏ་བྦཾ. ཨ་ཡཾ ཏ་ཏྠ སཱ་མཱི་ཙཱི’’ཏི.
༢༣༣. བྷི་ཀྑུཾ པ་ནེ་ཝ ཀུ་ལཾ ཨུ་པ་ག་ཏནྟི ཀུ་ལཾ ནཱ་མ ཙ་ཏྟཱ་རི ཀུ་ལཱ་ནི – ཁ་ཏྟི་ཡ་ཀུ་ལཾ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ་ཀུ་ལཾ, ཝེ་སྶ་ཀུ་ལཾ, སུ་དྡ་ཀུ་ལཾ.
ཨུ་པ་ག་ཏནྟི ཏ་ཏྠ ག་ཏཾ.
པཱུ་ཝཾ ནཱ་མ ཡཾ་ཀི་ཉྩི པ་ཧེ་ཎ་ཀ་ཏྠཱ་ཡ པ་ཊི་ཡ་ཏྟཾ.
མ་ནྠཾ ནཱ་མ ཡཾ་ཀི་ཉྩི པཱ་ཐེ་ཡྻ་ཏྠཱ་ཡ པ་ཊི་ཡ་ཏྟཾ.
ཨ་བྷི་ཧ་ཊྛུཾ པ་ཝཱ་རེ་ཡྻཱཏི ཡཱ་ཝ་ཏ་ཀཾ ཨི་ཙྪ་སི ཏཱ་ཝ་ཏ་ཀཾ ག་ཎྷཱ་ཧཱི་ཏི.
ཨཱ་ཀ་ངྑ་མཱ་ནེ་ནཱཏི ཨི་ཙྪ་མཱ་ནེ་ན.
དྭ་ཏྟི་པ་ཏྟ་པཱུ་རཱ པ་ཊི་གྒ་ཧེ་ཏ་བྦཱཏི དྭེ་ཏ་ཡོ པ་ཏྟ་པཱུ་རཱ པ་ཊི་གྒ་ཧེ་ཏ་བྦཱ.
ཏ་ཏོ ཙེ ཨུ་ཏྟ་རི པ་ཊི་ག་ཎྷེ་ཡྻཱཏི ཏ་ཏུ་ཏྟ་རི པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
དྭ་ཏྟི་པ་ཏྟ་པཱུ་རེ པ་ཊི་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ཏ་ཏོ ནི་ཀྑ་མ་ནྟེ་ན བྷི་ཀྑུཾ པ་སྶི་ཏྭཱ ཨཱ་ཙི་ཀྑི་ཏ་བྦཾ – ‘‘ཨ་མུ་ཏྲ མ་ཡཱ དྭ་ཏྟི་པ་ཏྟ་པཱུ་རཱ པ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏཱ, མཱ ཁོ ཏ་ཏྠ པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱི’’ཏི. ས་ཙེ པ་སྶི་ཏྭཱ ན ཨཱ་ཙི་ཀྑ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ས་ཙེ ཨཱ་ཙི་ཀྑི་ཏེ པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ.
ཏ་ཏོ ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ས་དྡྷིཾ སཾ་ཝི་བྷ་ཛི་ཏ་བྦནྟི པ་ཊི་ཀྐ་མ་ནཾ ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱ སཾ་ཝི་བྷ་ཛི་ཏ་བྦཾ.
ཨ་ཡཾ ཏ་ཏྠ སཱ་མཱི་ཙཱིཏི ཨ་ཡཾ ཏ་ཏྠ ཨ་ནུ་དྷ་མྨ་ཏཱ.
༢༣༤. ཨ་ཏི་རེ་ཀ་དྭ་ཏྟི་པ་ཏྟ་པཱུ་རེ ཨ་ཏི་རེ་ཀ་ས་ཉྙཱི པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ཨ་ཏི་རེ་ཀ་དྭ་ཏྟི་པ་ཏྟ་པཱུ་རེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ཨ་ཏི་རེ་ཀ་དྭ་ཏྟི་པ་ཏྟ་པཱུ་རེ ཨཱུ་ན་ཀ་ས་ཉྙཱི པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
ཨཱུ་ན་ཀ་དྭ་ཏྟི་པ་ཏྟ་པཱུ་རེ ཨ་ཏི་རེ་ཀ་ས་ཉྙཱི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨཱུ་ན་ཀ་དྭ་ཏྟི་པ་ཏྟ་པཱུ་རེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨཱུ་ན་ཀ་དྭ་ཏྟི་པ་ཏྟ་པཱུ་རེ ཨཱུ་ན་ཀ་ས་ཉྙཱི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི.
༢༣༥. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི དྭ་ཏྟི་པ་ཏྟ་པཱུ་རེ པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི, ཨཱུ་ན་ཀ་དྭ་ཏྟི་པ་ཏྟ་པཱུ་རེ པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི, ན པ་ཧེ་ཎ་ཀ་ཏྠཱ་ཡ ན པཱ་ཐེ་ཡྻ་ཏྠཱ་ཡ པ་ཊི་ཡ་ཏྟཾ དེ་ནྟི, པ་ཧེ་ཎ་ཀ་ཏྠཱ་ཡ ཝཱ པཱ་ཐེ་ཡྻ་ཏྠཱ་ཡ ཝཱ པ་ཊི་ཡ་ཏྟ་སེ་ས་ཀཾ དེ་ནྟི, ག་མ་ནེ པ་ཊི་པྤ་སྶ་དྡྷེ དེ་ནྟི, ཉཱ་ཏ་ཀཱ་ནཾ པ་ཝཱ་རི་ཏཱ་ནཾ, ཨ་ཉྙ་སྶ་ཏྠཱ་ཡ, ཨ་ཏྟ་ནོ དྷ་ནེ་ན, ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀ་སྶ, ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀ་སྶཱ་ཏི.
ཀཱ་ཎ་མཱ་ཏུ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ.
༥. པ་ཋ་མ་པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ
༢༣༦. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ བྷི་ཀྑཱུ ནི་མ་ནྟེ་ཏྭཱ བྷོ་ཛེ་སི. བྷི་ཀྑཱུ བྷུ་ཏྟཱ་ཝཱི པ་ཝཱ་རི་ཏཱ ཉཱ་ཏི་ཀུ་ལཱ་ནི ག་ནྟྭཱ ཨེ་ཀ་ཙྩེ བྷུ་ཉྫིཾ་སུ ཨེ་ཀ་ཙྩེ པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ཨ་ག་མཾ་སུ. ཨ་ཐ ཁོ སོ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ པ་ཊི་ཝི་སྶ་ཀེ [པ་ཊི་ཝི་ས་ཀེ (ཡོ་ཛ་ནཱ)] ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘བྷི་ཀྑཱུ མ་ཡཱ ཨ་ཡྻཱ ས་ནྟ་པྤི་ཏཱ. ཨེ་ཐ, ཏུ་མྷེ་པི ས་ནྟ་པྤེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི. ཏེ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ‘‘ཀིཾ ཏྭཾ, ཨ་ཡྻོ [ཨ་ཡྻ (སྱཱ.)], ཨ་མྷེ ས་ནྟ་པྤེ་སྶ་སི? ཡེ་པི ཏ་ཡཱ ནི་མ་ནྟི་ཏཱ ཏེ་པི ཨ་མྷཱ་ཀཾ གྷ་རཱ་ནི ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཨེ་ཀ་ཙྩེ བྷུ་ཉྫིཾ་སུ ཨེ་ཀ་ཙྩེ པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ཨ་ག་མཾ་སཱུ’’ཏི!
ཨ་ཐ ཁོ སོ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ཏི ཁི་ཡྻ་ཏི ཝི་པཱ་ཙེ་ཏི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ བྷ་ད་ནྟཱ ཨ་མྷཱ་ཀཾ གྷ་རེ བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཨ་ཉྙ་ཏྲ བྷུ་ཉྫི་སྶ་ནྟི! ན ཙཱ་ཧཾ པ་ཊི་བ་ལོ ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠཾ དཱ་ཏུ’’ནྟི! ཨ་སྶོ་སུཾ ཁོ བྷི་ཀྑཱུ ཏ་སྶ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་སྶ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟ་སྶ ཁི་ཡྻ་ནྟ་སྶ ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟ་སྶ. ཡེ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་པྤི་ཙྪཱ…པེ… ཏེ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ བྷི་ཀྑཱུ བྷུ་ཏྟཱ་ཝཱི པ་ཝཱ་རི་ཏཱ ཨ་ཉྙ་ཏྲ བྷུ་ཉྫི་སྶ་ནྟཱི’’ཏི…པེ… ས་ཙྩཾ ཀི་ར, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑཱུ བྷུ་ཏྟཱ་ཝཱི པ་ཝཱ་རི་ཏཱ ཨ་ཉྙ་ཏྲ བྷུ་ཉྫ་ནྟཱི་ཏི? ‘‘ས་ཙྩཾ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཝི་ག་ར་ཧི བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཏེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མོ་གྷ་པུ་རི་སཱ བྷུ་ཏྟཱ་ཝཱི པ་ཝཱ་རི་ཏཱ ཨ་ཉྙ་ཏྲ བྷུ་ཉྫི་སྶ་ནྟི! ནེ་ཏཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
‘‘ཡོ པ་ན བྷི་ཀྑུ བྷུ་ཏྟཱ་ཝཱི པ་ཝཱ་རི་ཏོ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ཝཱ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ ཝཱ ཁཱ་དེ་ཡྻ ཝཱ བྷུ་ཉྫེ་ཡྻ ཝཱ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི.
ཨེ་ཝ་ཉྩི་དཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
༢༣༧. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷི་ཀྑཱུ གི་ལཱ་ནཱ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ པ་ཎཱི་ཏེ པི་ཎྜ་པཱ་ཏེ ནཱི་ཧ་ར་ནྟི. གི་ལཱ་ནཱ ན ཙི་ཏྟ་རཱུ་པཾ བྷུ་ཉྫ་ནྟི. ཏཱ་ནི བྷི་ཀྑཱུ ཚ་ཊྚེ་ནྟི. ཨ་སྶོ་སི ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་ཙྩཱ་ས་དྡཾ མ་ཧཱ་ས་དྡཾ ཀཱ་ཀོ་ར་ཝ་ས་དྡཾ. སུ་ཏྭཱ་ན ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཨཱ་ན་ནྡཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ཀིཾ ནུ ཁོ སོ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཨུ་ཙྩཱ་ས་དྡོ མ་ཧཱ་ས་དྡོ ཀཱ་ཀོ་ར་ཝ་ས་དྡོ’’ཏི? ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སི. ‘‘བྷུ་ཉྫེ་ཡྻུཾ པ་ནཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑཱུ གི་ལཱ་ནཱ་ཏི་རི་ཏྟ’’ནྟི. ‘‘ན བྷུ་ཉྫེ་ཡྻུཾ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་སྨིཾ ནི་དཱ་ནེ ཨེ་ཏ་སྨིཾ པ་ཀ་ར་ཎེ དྷ་མྨིཾ ཀ་ཐཾ ཀ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི བྷི་ཀྑ་ཝེ, གི་ལཱ་ན་སྶ ཙ ཨ་གི་ལཱ་ན་སྶ ཙ ཨ་ཏི་རི་ཏྟཾ བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཏི་རི་ཏྟཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ – ‘‘ཨ་ལ་མེ་ཏཾ ས་བྦ’’ནྟི. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
༢༣༨. ‘‘ཡོ པ་ན བྷི་ཀྑུ བྷུ་ཏྟཱ་ཝཱི པ་ཝཱ་རི་ཏོ ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟཾ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ཝཱ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ ཝཱ ཁཱ་དེ་ཡྻ ཝཱ བྷུ་ཉྫེ་ཡྻ ཝཱ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི.
༢༣༩. ཡོ པ་ནཱཏི ཡོ ཡཱ་དི་སོ…པེ… བྷི་ཀྑཱུཏི…པེ… ཨ་ཡཾ ཨི་མ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ བྷི་ཀྑཱུ་ཏི.
བྷུ་ཏྟཱ་ཝཱི ནཱ་མ པ་ཉྩ་ནྣཾ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ བྷོ་ཛ་ནཾ ཨ་ནྟ་མ་སོ ཀུ་ས་གྒེ་ན་པི བྷུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
པ་ཝཱ་རི་ཏོ ནཱ་མ ཨ་ས་ནཾ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི, བྷོ་ཛ་ནཾ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི, ཧ་ཏྠ་པཱ་སེ ཋི་ཏོ ཨ་བྷི་ཧ་ར་ཏི, པ་ཊི་ཀྑེ་པོ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི.
ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟཾ ནཱ་མ ཨ་ཀ་པྤི་ཡ་ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨ་པྤ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏ་ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨ་ནུ་ཙྩཱ་རི་ཏ་ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨ་ཧ་ཏྠ་པཱ་སེ ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨ་བྷུ་ཏྟཱ་ཝི་ནཱ ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, བྷུ་ཏྟཱ་ཝི་ནཱ པ་ཝཱ་རི་ཏེ་ན ཨཱ་ས་ནཱ ཝུ་ཊྛི་ཏེ་ན ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ‘‘ཨ་ལ་མེ་ཏཾ ས་བྦ་ནྟི ཨ་ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི, ན གི་ལཱ་ནཱ་ཏི་རི་ཏྟཾ ཧོ་ཏི’’ – ཨེ་ཏཾ ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟཾ ནཱ་མ.
ཨ་ཏི་རི་ཏྟཾ ནཱ་མ ཀ་པྤི་ཡ་ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, པ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏ་ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨུ་ཙྩཱ་རི་ཏ་ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཧ་ཏྠ་པཱ་སེ ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, བྷུ་ཏྟཱ་ཝི་ནཱ ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, བྷུ་ཏྟཱ་ཝི་ནཱ པ་ཝཱ་རི་ཏེ་ན ཨཱ་ས་ནཱ ཨ་ཝུ་ཊྛི་ཏེ་ན ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ‘‘ཨ་ལ་མེ་ཏཾ ས་བྦ’’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི, གི་ལཱ་ནཱ་ཏི་རི་ཏྟཾ ཧོ་ཏི – ཨེ་ཏཾ ཨ་ཏི་རི་ཏྟཾ ནཱ་མ.
ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ནཱ་མ པ་ཉྩ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི – ཡཱ་མ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ས་ཏྟཱ་ཧ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝི་ཀཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ཝ་སེ་སཾ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ནཱ་མ.
བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ ནཱ་མ པ་ཉྩ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི – ཨོ་ད་ནོ, ཀུ་མྨཱ་སོ, ས་ཏྟུ, མ་ཙྪོ, མཾ་སཾ.
‘‘ཁཱ་དི་སྶཱ་མི བྷུ་ཉྫི་སྶཱ་མཱི’’ཏི པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
༢༤༠. ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟེ ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟ་ས་ཉྙཱི ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ཝཱ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ ཝཱ ཁཱ་ད་ཏི ཝཱ བྷུ་ཉྫ་ཏི ཝཱ, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ཝཱ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ ཝཱ ཁཱ་ད་ཏི ཝཱ བྷུ་ཉྫ་ཏི ཝཱ, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟེ ཨ་ཏི་རི་ཏྟ་ས་ཉྙཱི ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ཝཱ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ ཝཱ ཁཱ་ད་ཏི ཝཱ བྷུ་ཉྫ་ཏི ཝཱ, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
ཡཱ་མ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ས་ཏྟཱ་ཧ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝི་ཀཾ ཨཱ་ཧཱ་ར་ཏྠཱ་ཡ པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ཏི་རི་ཏྟེ ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟ་ས་ཉྙཱི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ཏི་རི་ཏྟེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ཏི་རི་ཏྟེ ཨ་ཏི་རི་ཏྟ་ས་ཉྙཱི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི.
༢༤༡. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི ཨ་ཏི་རི་ཏྟཾ ཀཱ་རཱ་པེ་ཏྭཱ བྷུ་ཉྫ་ཏི, ‘‘ཨ་ཏི་རི་ཏྟཾ ཀཱ་རཱ་པེ་ཏྭཱ བྷུ་ཉྫི་སྶཱ་མཱི’’ཏི པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི, ཨ་ཉྙ་སྶ་ཏྠཱ་ཡ ཧ་ར་ནྟོ ག་ཙྪ་ཏི, གི་ལཱ་ན་སྶ སེ་ས་ཀཾ བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཡཱ་མ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ས་ཏྟཱ་ཧ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝི་ཀཾ ས་ཏི པ་ཙྩ་ཡེ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀ་སྶ, ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀ་སྶཱ་ཏི.
པ་ཋ་མ་པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ པ་ཉྩ་མཾ.
༦. དུ་ཏི་ཡ་པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ
༢༤༢. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན དྭེ བྷི་ཀྑཱུ ཀོ་ས་ལེ་སུ ཛ་ན་པ་དེ སཱ་ཝ་ཏྠིཾ ཨ་དྡྷཱ་ན་མ་གྒ་པྤ་ཊི་པ་ནྣཱ ཧོ་ནྟི. ཨེ་ཀོ བྷི་ཀྑུ ཨ་ནཱ་ཙཱ་རཾ ཨཱ་ཙ་ར་ཏི. དུ་ཏི་ཡོ བྷི་ཀྑུ ཏཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘མཱ་ཝུ་སོ, ཨེ་ཝ་རཱུ་པ་མ་ཀཱ་སི, ནེ་ཏཾ ཀ་པྤ་ཏཱི’’ཏི. སོ ཏ་སྨིཾ ཨུ་པ་ན་ནྡྷི. ཨ་ཐ ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ སཱ་ཝ་ཏྠིཾ ཨ་ག་མཾ་སུ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྶ པཱུ་ག་སྶ ས་ངྒྷ་བྷ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. དུ་ཏི་ཡོ བྷི་ཀྑུ བྷུ་ཏྟཱ་ཝཱི པ་ཝཱ་རི་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨུ་པ་ན་དྡྷོ [ཨུ་པ་ན་ནྡྷོ (ཀ.)] བྷི་ཀྑུ ཉཱ་ཏི་ཀུ་ལཾ ག་ནྟྭཱ པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ཡེ་ན སོ བྷི་ཀྑུ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཏཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘བྷུ་ཉྫཱ་ཧི, ཨཱ་ཝུ་སོ’’ཏི. ‘‘ཨ་ལཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, པ་རི་པུ་ཎྞོ་མྷཱི’’ཏི. ‘‘སུ་ནྡ་རོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, པི་ཎྜ་པཱ་ཏོ, བྷུ་ཉྫཱ་ཧཱི’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ སོ བྷི་ཀྑུ ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ནི་པྤཱི་ལི༹་ཡ་མཱ་ནོ ཏཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ བྷུ་ཉྫི. ཨུ་པ་ན་དྡྷོ བྷི་ཀྑུ ཏཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཏྭ་མྤི [ཏྭཾ ཧི (སྱཱ.)] ནཱ་མ, ཨཱ་ཝུ་སོ, མཾ ཝ་ཏྟ་བྦཾ མ་ཉྙ་སི ཡཾ ཏྭཾ བྷུ་ཏྟཱ་ཝཱི པ་ཝཱ་རི་ཏོ ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟཾ བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫ་སཱི’’ཏི. ‘‘ན་ནུ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨཱ་ཙི་ཀྑི་ཏ་བྦ’’ནྟི. ‘‘ན་ནུ, ཨཱ་ཝུ་སོ, པུ་ཙྪི་ཏ་བྦ’’ནྟི.
ཨ་ཐ ཁོ སོ བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སི. ཡེ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་པྤི་ཙྪཱ…པེ… ཏེ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑུཾ བྷུ་ཏྟཱ་ཝིཾ པ་ཝཱ་རི་ཏཾ ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟེ་ན བྷོ་ཛ་ནེ་ན ཨ་བྷི་ཧ་ཊྛུཾ པ་ཝཱ་རེ་སྶ་ཏཱི’’ ཏི…པེ… ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏྭཾ, བྷི་ཀྑུ, བྷི་ཀྑུཾ བྷུ་ཏྟཱ་ཝིཾ པ་ཝཱ་རི་ཏཾ ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟེ་ན བྷོ་ཛ་ནེ་ན ཨ་བྷི་ཧ་ཊྛུཾ པ་ཝཱ་རེ་སཱི་ཏི? ‘‘ས་ཙྩཾ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཝི་ག་ར་ཧི བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཏྭཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, བྷི་ཀྑུཾ བྷུ་ཏྟཱ་ཝིཾ པ་ཝཱ་རི་ཏཾ ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟེ་ན བྷོ་ཛ་ནེ་ན ཨ་བྷི་ཧ་ཊྛུཾ པ་ཝཱ་རེ་སྶ་སི! ནེ་ཏཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན བྷི་ཀྑ་ཝེ ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
༢༤༣. ‘‘ཡོ པ་ན བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑུཾ བྷུ་ཏྟཱ་ཝིཾ པ་ཝཱ་རི་ཏཾ ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟེ་ན ཁཱ་ད་ནཱི་ཡེ་ན ཝཱ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡེ་ན ཝཱ ཨ་བྷི་ཧ་ཊྛུཾ པ་ཝཱ་རེ་ཡྻ – ‘ཧ་ནྡ, བྷི་ཀྑུ, ཁཱ་ད ཝཱ བྷུ་ཉྫ ཝཱ’ཏི, ཛཱ་ནཾ ཨཱ་སཱ་ད་ནཱ་པེ་ཀྑོ, བྷུ་ཏྟ་སྨིཾ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི.
༢༤༤. ཡོ པ་ནཱཏི ཡོ ཡཱ་དི་སོ…པེ… བྷི་ཀྑཱུཏི…པེ… ཨ་ཡཾ ཨི་མ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ བྷི་ཀྑཱུ་ཏི.
བྷི་ཀྑུནྟི ཨ་ཉྙཾ བྷི་ཀྑུཾ.
བྷུ་ཏྟཱ་ཝཱི ནཱ་མ པ་ཉྩ་ནྣཾ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ བྷོ་ཛ་ནཾ, ཨ་ནྟ་མ་སོ ཀུ་ས་གྒེ་ན་པི བྷུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
པ་ཝཱ་རི་ཏོ ནཱ་མ ཨ་ས་ནཾ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི, བྷོ་ཛ་ནཾ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི, ཧ་ཏྠ་པཱ་སེ ཋི་ཏོ ཨ་བྷི་ཧ་ར་ཏི, པ་ཊི་ཀྑེ་པོ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི.
ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟཾ ནཱ་མ ཨ་ཀ་པྤི་ཡ་ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨ་པྤ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏ་ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨ་ནུ་ཙྩཱ་རི་ཏ་ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨ་ཧ་ཏྠ་པཱ་སེ ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨ་བྷུ་ཏྟཱ་ཝི་ནཱ ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, བྷུ་ཏྟཱ་ཝི་ནཱ པ་ཝཱ་རི་ཏེ་ན ཨཱ་ས་ནཱ ཝུ་ཊྛི་ཏེ་ན ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ‘‘ཨ་ལ་མེ་ཏཾ ས་བྦ’’ནྟི ཨ་ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི, ན གི་ལཱ་ནཱ་ཏི་རི་ཏྟཾ ཧོ་ཏི – ཨེ་ཏཾ ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟཾ ནཱ་མ.
ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ནཱ་མ པ་ཉྩ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི – ཡཱ་མ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ས་ཏྟཱ་ཧ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝི་ཀཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ཝ་སེ་སཾ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ནཱ་མ.
བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ ནཱ་མ པ་ཉྩ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི – ཨོ་ད་ནོ, ཀུ་མྨཱ་སོ, ས་ཏྟུ, མ་ཙྪོ, མཾ་སཾ.
ཨ་བྷི་ཧ་ཊྛུཾ པ་ཝཱ་རེ་ཡྻཱཏི ཡཱ་ཝ་ཏ་ཀཾ ཨི་ཙྪ་སི ཏཱ་ཝ་ཏ་ཀཾ ག་ཎྷཱ་ཧཱི་ཏི.
ཛཱ་ནཱ་ཏི ནཱ་མ སཱ་མཾ ཝཱ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ཉྙེ ཝཱ ཏ་སྶ ཨཱ་རོ་ཙེ་ནྟི, སོ ཝཱ ཨཱ་རོ་ཙེ་ཏི.
ཨཱ་སཱ་ད་ནཱ་པེ་ཀྑོཏི ‘‘ཨི་མི་ནཱ ཨི་མཾ ཙོ་དེ་སྶཱ་མི སཱ་རེ་སྶཱ་མི པ་ཊི་ཙོ་དེ་སྶཱ་མི པ་ཊི་སཱ་རེ་སྶཱ་མི མ་ངྐུ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཨ་བྷི་ཧ་ར་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཏ་སྶ ཝ་ཙ་ནེ་ན ‘‘ཁཱ་དི་སྶཱ་མི བྷུ་ཉྫི་སྶཱ་མཱི’’ཏི པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. བྷོ་ཛ་ན་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནེ ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
༢༤༥. པ་ཝཱ་རི་ཏེ པ་ཝཱ་རི་ཏ་ས་ཉྙཱི ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟེ་ན ཁཱ་ད་ནཱི་ཡེ་ན ཝཱ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡེ་ན ཝཱ ཨ་བྷི་ཧ་ཊྛུཾ པ་ཝཱ་རེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. པ་ཝཱ་རི་ཏེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟེ་ན ཁཱ་ད་ནཱི་ཡེ་ན ཝཱ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡེ་ན ཝཱ ཨ་བྷི་ཧ་ཊྛུཾ པ་ཝཱ་རེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. པ་ཝཱ་རི་ཏེ ཨ་པྤ་ཝཱ་རི་ཏ་ས་ཉྙཱི ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟེ་ན ཁཱ་ད་ནཱི་ཡེ་ན ཝཱ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡེ་ན ཝཱ ཨ་བྷི་ཧ་ཊྛུཾ པ་ཝཱ་རེ་ཏི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི. ཡཱ་མ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ས་ཏྟཱ་ཧ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝི་ཀཾ ཨཱ་ཧཱ་ར་ཏྠཱ་ཡ ཨ་བྷི་ཧ་ར་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཏ་སྶ ཝ་ཙ་ནེ་ན ‘‘ཁཱ་དི་སྶཱ་མི བྷུ་ཉྫི་སྶཱ་མཱི’’ཏི པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་པྤ་ཝཱ་རི་ཏེ པ་ཝཱ་རི་ཏ་ས་ཉྙཱི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་པྤ་ཝཱ་རི་ཏེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་པྤ་ཝཱ་རི་ཏེ ཨ་པྤ་ཝཱ་རི་ཏ་ས་ཉྙཱི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི.
༢༤༦. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི ཨ་ཏི་རི་ཏྟཾ ཀཱ་རཱ་པེ་ཏྭཱ དེ་ཏི, ‘‘ཨ་ཏི་རི་ཏྟཾ ཀཱ་རཱ་པེ་ཏྭཱ བྷུ་ཉྫཱ་ཧཱི’’ཏི དེ་ཏི, ཨ་ཉྙ་སྶ་ཏྠཱ་ཡ ཧ་ར་ནྟོ ག་ཙྪཱ་ཧཱི་ཏི དེ་ཏི, གི་ལཱ་ན་སྶ སེ་ས་ཀཾ དེ་ཏི, ‘‘ཡཱ་མ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ས་ཏྟཱ་ཧ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝི་ཀཾ ས་ཏི པ་ཙྩ་ཡེ པ་རི་བྷུ་ཉྫཱ’’ཏི དེ་ཏི, ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀ་སྶ, ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀ་སྶཱ་ཏི.
དུ་ཏི་ཡ་པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ ཚ་ཊྛཾ.
༧. ཝི་ཀཱ་ལ་བྷོ་ཛ་ན་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ
༢༤༧. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཝེ་ལུ༹་ཝ་ནེ ཀ་ལ་ནྡ་ཀ་ནི་ཝཱ་པེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན རཱ་ཛ་ག་ཧེ གི་ར་གྒ་ས་མ་ཛྫོ ཧོ་ཏི. ས་ཏྟ་ར་ས་ཝ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑཱུ གི་ར་གྒ་ས་མ་ཛྫཾ ད་སྶ་ནཱ་ཡ ཨ་ག་མཾ་སུ. མ་ནུ་སྶཱ ས་ཏྟ་ར་ས་ཝ་གྒི་ཡེ བྷི་ཀྑཱུ པ་སྶི་ཏྭཱ ན་ཧཱ་པེ་ཏྭཱ ཝི་ལི་མྤེ་ཏྭཱ བྷོ་ཛེ་ཏྭཱ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ཨ་དཾ་སུ. ས་ཏྟ་ར་ས་ཝ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑཱུ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ཨཱ་རཱ་མཾ ག་ནྟྭཱ ཚ་བྦ་གྒི་ཡེ བྷི་ཀྑཱུ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘ག་ཎྷཱ་ཐཱ་ཝུ་སོ, ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ཁཱ་ད་ཐཱ’’ཏི. ‘‘ཀུ་ཏོ ཏུ་མྷེ་ཧི, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ལ་དྡྷ’’ནྟི? ས་ཏྟ་ར་ས་ཝ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑཱུ ཚ་བྦ་གྒི་ཡཱ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཀིཾ པ་ན ཏུ་མྷེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཝི་ཀཱ་ལེ བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫ་ཐཱ’’ཏི? ‘‘ཨེ་ཝ་མཱ་ཝུ་སོ’’ཏི. ཚ་བྦ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ས་ཏྟ་ར་ས་ཝ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑཱུ ཝི་ཀཱ་ལེ བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫི་སྶ་ནྟཱི’’ཏི! ཨ་ཐ ཁོ ཚ་བྦ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑཱུ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ཡེ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་པྤི་ཙྪཱ…པེ… ཏེ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ས་ཏྟ་ར་ས་ཝ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑཱུ ཝི་ཀཱ་ལེ བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫི་སྶ་ནྟཱི’’ཏི…པེ… ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏུ་མྷེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝི་ཀཱ་ལེ བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫ་ཐཱ་ཏི? ‘‘ས་ཙྩཾ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཝི་ག་ར་ཧི བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཏུ་མྷེ, མོ་གྷ་པུ་རི་སཱ, ཝི་ཀཱ་ལེ བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫི་སྶ་ཐ! ནེ་ཏཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་སཱ, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
༢༤༨. ཡོ པ་ན བྷི་ཀྑུ ཝི་ཀཱ་ལེ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ཝཱ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ ཝཱ ཁཱ་དེ་ཡྻ ཝཱ བྷུ་ཉྫེ་ཡྻ ཝཱ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི.
༢༤༩. ཡོ པ་ནཱཏི ཡོ ཡཱ་དི་སོ…པེ… བྷི་ཀྑཱུཏི…པེ… ཨ་ཡཾ ཨི་མ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ བྷི་ཀྑཱུ་ཏི.
ཝི་ཀཱ་ལོ ནཱ་མ མ་ཛ྄ཛྷ་ནྷི་ཀེ ཝཱི་ཏི་ཝ་ཏྟེ ཡཱ་ཝ ཨ་རུ་ཎུ་གྒ་མ་ནཱ.
ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ནཱ་མ པ་ཉྩ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི – ཡཱ་མ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ས་ཏྟཱ་ཧ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝི་ཀཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ཝ་སེ་སཾ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ནཱ་མ.
བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ ནཱ་མ པ་ཉྩ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི – ཨོ་ད་ནོ, ཀུ་མྨཱ་སོ, ས་ཏྟུ, མ་ཙྪོ, མཾ་སཾ.
‘‘ཁཱ་དི་སྶཱ་མི བྷུ་ཉྫི་སྶཱ་མཱི’’ཏི པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
༢༥༠. ཝི་ཀཱ་ལེ ཝི་ཀཱ་ལ་ས་ཉྙཱི ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ཝཱ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ ཝཱ ཁཱ་ད་ཏི ཝཱ བྷུ་ཉྫ་ཏི ཝཱ, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ཝི་ཀཱ་ལེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ཝཱ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ ཝཱ ཁཱ་ད་ཏི ཝཱ བྷུ་ཉྫ་ཏི ཝཱ, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ཝི་ཀཱ་ལེ ཀཱ་ལ་ས་ཉྙཱི ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ཝཱ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ ཝཱ ཁཱ་ད་ཏི ཝཱ བྷུ་ཉྫ་ཏི ཝཱ, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
ཡཱ་མ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ས་ཏྟཱ་ཧ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝི་ཀཾ ཨཱ་ཧཱ་ར་ཏྠཱ་ཡ པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཀཱ་ལེ ཝི་ཀཱ་ལ་ས་ཉྙཱི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཀཱ་ལེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཀཱ་ལེ ཀཱ་ལ་ས་ཉྙཱི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི.
༢༥༡. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི ཡཱ་མ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ས་ཏྟཱ་ཧ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝི་ཀཾ ས་ཏི པ་ཙྩ་ཡེ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀ་སྶ, ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀ་སྶཱ་ཏི.
ཝི་ཀཱ་ལ་བྷོ་ཛ་ན་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ ས་ཏྟ་མཾ.