༥. ཙཱི་ཝ་ར་དཱ་ན་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ
༡༦༩. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ བྷི་ཀྑུ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རི་སྶཱ ཝི་སི་ཁཱ་ཡ པི་ཎྜཱ་ཡ ཙ་ར་ཏི. ཨ་ཉྙ་ཏ་རཱ་པི བྷི་ཀྑུ་ནཱི ཏ་སྶཱ ཝི་སི་ཁཱ་ཡ པི་ཎྜཱ་ཡ ཙ་ར་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ སོ བྷི་ཀྑུ ཏཾ བྷི་ཀྑུ་ནིཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ག་ཙྪ, བྷ་གི་ནི, ཨ་མུ་ཀ་སྨིཾ ཨོ་ཀཱ་སེ བྷི་ཀྑཱ དི་ཡྻ་ཏཱི’’ཏི. སཱ་པི ཁོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ‘‘ག་ཙྪཱ་ཡྻ, ཨ་མུ་ཀ་སྨིཾ ཨོ་ཀཱ་སེ བྷི་ཀྑཱ དི་ཡྻ་ཏཱི’’ཏི. ཏེ ཨ་བྷི་ཎྷ་ད་སྶ་ནེ་ན ས་ནྡི་ཊྛཱ ཨ་ཧེ་སུཾ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ས་ངྒྷ་སྶ ཙཱི་ཝ་རཾ བྷཱ་ཛཱི་ཡ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ སཱ བྷི་ཀྑུ་ནཱི ཨོ་ཝཱ་དཾ ག་ནྟྭཱ ཡེ་ན སོ བྷི་ཀྑུ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཏཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཨ་ཊྛཱ་སི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཋི་ཏཾ ཁོ ཏཾ བྷི་ཀྑུ་ནིཾ སོ བྷི་ཀྑུ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་ཡཾ མེ, བྷ་གི་ནི, ཙཱི་ཝ་ར་པ་ཊི་ཝཱི་སོ [པ་ཊི་ཝིཾ་སོ (སཱི.), པ་ཊི་ཝི་སོ (ཨི་ཏི་པི)]; སཱ་དི་ཡི་སྶ་སཱི’’ཏི? ‘‘ཨཱ་མཱ་ཡྻ, དུ་བྦ་ལ་ཙཱི་ཝ་རཱ་མྷཱི’’ཏི.
ཨ་ཐ ཁོ སོ བྷི་ཀྑུ ཏ་སྶཱ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡཱ ཙཱི་ཝ་རཾ ཨ་དཱ་སི. སོ་པི ཁོ བྷི་ཀྑུ དུ་བྦ་ལ་ཙཱི་ཝ་རོ ཧོ་ཏི. བྷི་ཀྑཱུ ཏཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘ཀ་རོ་ཧི དཱ་ནི ཏེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཙཱི་ཝ་ར’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ སོ བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སི. ཡེ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་པྤི་ཙྪཱ…པེ… ཏེ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡཱ ཙཱི་ཝ་རཾ ད་སྶ་ཏཱི’’ཏི…པེ… ‘‘ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏྭཾ, བྷི་ཀྑུ, བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡཱ ཙཱི་ཝ་རཾ ཨ་དཱ་སཱི’’ཏི? ‘‘ས་ཙྩཾ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ‘‘ཉཱ་ཏི་ཀཱ ཏེ, བྷི་ཀྑུ, ཨ་ཉྙཱ་ཏི་ཀཱ’’ཏི? ‘‘ཨ་ཉྙཱ་ཏི་ཀཱ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ‘‘ཨ་ཉྙཱ་ཏ་ཀོ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཨ་ཉྙཱ་ཏི་ཀཱ་ཡ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི པ་ཏི་རཱུ་པཾ ཝཱ ཨ་པྤ་ཏི་རཱུ་པཾ ཝཱ ས་ནྟཾ ཝཱ ཨ་ས་ནྟཾ ཝཱ. ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཏྭཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཨ་ཉྙཱ་ཏི་ཀཱ་ཡ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡཱ ཙཱི་ཝ་རཾ ད་སྶ་སི! ནེ་ཏཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
‘‘ཡོ པ་ན བྷི་ཀྑུ ཨ་ཉྙཱ་ཏི་ཀཱ་ཡ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡཱ ཙཱི་ཝ་རཾ ད་དེ་ཡྻ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི.
ཨེ་ཝ་ཉྩི་དཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
༡༧༠. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷི་ཀྑཱུ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཱ་ཡ་ནྟཱ བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ནཾ པཱ་རི་ཝ་ཏྟ་ཀཾ [པཱ་རི་ཝ་ཊྚ་ཀཾ (ཨི་ཏི་པི)] ཙཱི་ཝ་རཾ ན དེ་ནྟི. བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཨ་ཡྻཱ ཨ་མྷཱ་ཀཾ པཱ་རི་ཝ་ཏྟ་ཀཾ ཙཱི་ཝ་རཾ ན ད་སྶ་ནྟཱི’’ཏི! ཨ་སྶོ་སུཾ ཁོ བྷི་ཀྑཱུ ཏཱ་སཾ བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ནཾ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟཱི་ནཾ ཁི་ཡྻ་ནྟཱི་ནཾ ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟཱི་ནཾ. ཨ་ཐ ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་སྨིཾ ནི་དཱ་ནེ ཨེ་ཏ་སྨིཾ པ་ཀ་ར་ཎེ དྷ་མྨིཾ ཀ་ཐཾ ཀ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཉྩ་ནྣཾ པཱ་རི་ཝ་ཏྟ་ཀཾ དཱ་ཏུཾ. བྷི་ཀྑུ་སྶ, བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡཱ, སི་ཀྑ་མཱ་ནཱ་ཡ, སཱ་མ་ཎེ་ར་སྶ, སཱ་མ་ཎེ་རི་ཡཱ – ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མེ་སཾ པ་ཉྩ་ནྣཾ པཱ་རི་ཝ་ཏྟ་ཀཾ དཱ་ཏུཾ. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
༡༧༡. ‘‘ཡོ པ་ན བྷི་ཀྑུ ཨ་ཉྙཱ་ཏི་ཀཱ་ཡ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡཱ ཙཱི་ཝ་རཾ ད་དེ་ཡྻ, ཨ་ཉྙ་ཏྲ པཱ་རི་ཝ་ཏྟ་ཀཱ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི.
༡༧༢. ཡོ པ་ནཱཏི ཡོ ཡཱ་དི་སོ…པེ… བྷི་ཀྑཱུཏི…པེ… ཨ་ཡཾ ཨི་མ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ བྷི་ཀྑཱུ་ཏི.
ཨ་ཉྙཱ་ཏི་ཀཱ ནཱ་མ མཱ་ཏི་ཏོ ཝཱ པི་ཏི་ཏོ ཝཱ ཡཱ་ཝ ས་ཏྟ་མཱ པི་ཏཱ་མ་ཧ་ཡུ་གཱ ཨ་ས་མྦ་དྡྷཱ.
བྷི་ཀྑུ་ནཱི ནཱ་མ ཨུ་བྷ་ཏོ་ས་ངྒྷེ ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣཱ.
ཙཱི་ཝ་རཾ ནཱ་མ ཚ་ནྣཾ ཙཱི་ཝ་རཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ཙཱི་ཝ་རཾ ཝི་ཀ་པྤ་ནུ་པ་གཾ པ་ཙྪི་མཾ [ཝི་ཀ་པྤ་ནུ་པ་ག་པ་ཙྪི་མཾ (སཱི.)].
ཨ་ཉྙ་ཏྲ པཱ་རི་ཝ་ཏྟ་ཀཱཏི ཋ་པེ་ཏྭཱ པཱ་རི་ཝ་ཏྟ་ཀཾ དེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
༡༧༣. ཨ་ཉྙཱ་ཏི་ཀཱ་ཡ ཨ་ཉྙཱ་ཏི་ཀ་ས་ཉྙཱི ཙཱི་ཝ་རཾ དེ་ཏི, ཨ་ཉྙ་ཏྲ པཱ་རི་ཝ་ཏྟ་ཀཱ, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ཨ་ཉྙཱ་ཏི་ཀཱ་ཡ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ ཙཱི་ཝ་རཾ དེ་ཏི, ཨ་ཉྙ་ཏྲ པཱ་རི་ཝ་ཏྟ་ཀཱ, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ཨ་ཉྙཱ་ཏི་ཀཱ་ཡ ཉཱ་ཏི་ཀ་ས་ཉྙཱི ཙཱི་ཝ་རཾ དེ་ཏི, ཨ་ཉྙ་ཏྲ པཱ་རི་ཝ་ཏྟ་ཀཱ, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
ཨེ་ཀ་ཏོ ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣཱ་ཡ ཙཱི་ཝ་རཾ དེ་ཏི, ཨ་ཉྙ་ཏྲ པཱ་རི་ཝ་ཏྟ་ཀཱ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཉཱ་ཏི་ཀཱ་ཡ ཨ་ཉྙཱ་ཏི་ཀ་ས་ཉྙཱི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཉཱ་ཏི་ཀཱ་ཡ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཉཱ་ཏི་ཀཱ་ཡ ཉཱ་ཏི་ཀ་ས་ཉྙཱི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི.
༡༧༤. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི ཉཱ་ཏི་ཀཱ་ཡ, པཱ་རི་ཝ་ཏྟ་ཀཾ པ་རི་ཏྟེ་ན ཝཱ ཝི་པུ་ལཾ, ཝི་པུ་ལེ་ན ཝཱ པ་རི་ཏྟཾ, བྷི་ཀྑུ་ནཱི ཝི་སྶཱ་སཾ ག་ཎྷཱ་ཏི, ཏཱ་ཝ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ག་ཎྷཱ་ཏི, ཙཱི་ཝ་རཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ཉྙཾ པ་རི་ཀྑཱ་རཾ དེ་ཏི, སི་ཀྑ་མཱ་ནཱ་ཡ, སཱ་མ་ཎེ་རི་ཡཱ, ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀ་སྶ, ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀ་སྶཱ་ཏི.
ཙཱི་ཝ་ར་དཱ་ན་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ པ་ཉྩ་མཾ.