༧. པ་བྦ་ཛྫཱ་ཀ་ཐཱ
༢༥. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བཱ་རཱ་ཎ་སི་ཡཾ ཡ་སོ ནཱ་མ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟོ སེ་ཊྛི་པུ་ཏྟོ སུ་ཁུ་མཱ་ལོ ཧོ་ཏི. ཏ་སྶ ཏ་ཡོ པཱ་སཱ་དཱ ཧོ་ནྟི – ཨེ་ཀོ ཧེ་མ་ནྟི་ཀོ, ཨེ་ཀོ གི་མྷི་ཀོ, ཨེ་ཀོ ཝ་སྶི་ཀོ. སོ ཝ་སྶི་ཀེ པཱ་སཱ་དེ ཙ་ཏྟཱ་རོ མཱ་སེ [ཝ་སྶི་ཀེ པཱ་སཱ་དེ ཝ་སྶི་ཀེ ཙ་ཏྟཱ་རོ མཱ་སེ (སཱི.)] ནི་པྤུ་རི་སེ་ཧི ཏཱུ་རི་ཡེ་ཧི པ་རི་ཙཱ་ར་ཡ་མཱ་ནོ ན ཧེ་ཊྛཱ་པཱ་སཱ་དཾ ཨོ་རོ་ཧ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཡ་ས་སྶ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟ་སྶ པ་ཉྩ་ཧི ཀཱ་མ་གུ་ཎེ་ཧི ས་མ་པྤི་ཏ་སྶ ས་མ་ངྒཱི་བྷཱུ་ཏ་སྶ པ་རི་ཙཱ་ར་ཡ་མཱ་ན་སྶ པ་ཊི་ཀ་ཙྩེ་ཝ [པ་ཊི་ག་ཙྩེ་ཝ (སཱི.)] ནི་དྡཱ ཨོ་ཀྐ་མི, པ་རི་ཛ་ན་སྶ་པི ནི་དྡཱ ཨོ་ཀྐ་མི, ས་བྦ་ར་ཏྟི་ཡོ ཙ ཏེ་ལ་པ་དཱི་པོ ཛྷཱ་ཡ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཡ་སོ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟོ པ་ཊི་ཀ་ཙྩེ་ཝ པ་བུ་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ ཨ་དྡ་ས ས་ཀཾ པ་རི་ཛ་ནཾ སུ་པ་ནྟཾ – ཨ་ཉྙི་སྶཱ ཀ་ཙྪེ ཝཱི་ཎཾ, ཨ་ཉྙི་སྶཱ ཀ་ཎྛེ མུ་དི་ངྒཾ, ཨ་ཉྙི་སྶཱ ཀ་ཙྪེ ཨཱ་ལ༹་མྦ་རཾ, ཨ་ཉྙཾ ཝི་ཀེ་སི་ཀཾ, ཨ་ཉྙཾ ཝི་ཀྑེ་ལི༹་ཀཾ, ཨ་ཉྙཱ ཝི་པྤ་ལ་པ་ནྟི་ཡོ, ཧ་ཏྠ་པྤ་ཏྟཾ སུ་སཱ་ནཾ མ་ཉྙེ. དི་སྭཱ་ན་སྶ ཨཱ་དཱི་ན་ཝོ པཱ་ཏུ་ར་ཧོ་སི, ནི་བྦི་དཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ ས་ཎྛཱ་སི. ཨ་ཐ ཁོ ཡ་སོ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟོ ཨུ་དཱ་ནཾ ཨུ་དཱ་ནེ་སི – ‘‘ཨུ་པ་དྡུ་ཏཾ ཝ་ཏ བྷོ, ཨུ་པ་སྶ་ཊྛཾ ཝ་ཏ བྷོ’’ཏི.
ཨ་ཐ ཁོ ཡ་སོ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟོ སུ་ཝ་ཎྞ་པཱ་དུ་ཀཱ་ཡོ ཨཱ་རོ་ཧི་ཏྭཱ ཡེ་ན ནི་ཝེ་ས་ན་དྭཱ་རཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི. ཨ་མ་ནུ་སྶཱ དྭཱ་རཾ ཝི་ཝ་རིཾ་སུ – མཱ ཡ་ས་སྶ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟ་སྶ ཀོ་ཙི ཨ་ནྟ་རཱ་ཡ་མ་ཀཱ་སི ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛྫཱ་ཡཱ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཡ་སོ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟོ ཡེ་ན ན་ག་ར་དྭཱ་རཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི. ཨ་མ་ནུ་སྶཱ དྭཱ་རཾ ཝི་ཝ་རིཾ་སུ – མཱ ཡ་ས་སྶ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟ་སྶ ཀོ་ཙི ཨ་ནྟ་རཱ་ཡ་མ་ཀཱ་སི ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛྫཱ་ཡཱ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཡ་སོ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟོ ཡེ་ན ཨི་སི་པ་ཏ་ནཾ མི་ག་དཱ་ཡོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི.
༢༦. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ར་ཏྟི་ཡཱ པ་ཙྩཱུ་ས་ས་མ་ཡཾ པ་ཙྩུ་ཊྛཱ་ཡ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཀཱ་སེ ཙ་ངྐ་མ་ཏི. ཨ་དྡ་སཱ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཡ་སཾ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟཾ དཱུ་ར་ཏོ་ཝ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟཾ, དི་སྭཱ་ན ཙ་ངྐ་མཱ ཨོ་རོ་ཧི་ཏྭཱ པ་ཉྙ་ཏྟེ ཨཱ་ས་ནེ ནི་སཱི་དི. ཨ་ཐ ཁོ ཡ་སོ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ཨུ་དཱ་ནཾ ཨུ་དཱ་ནེ་སི – ‘‘ཨུ་པ་དྡུ་ཏཾ ཝ་ཏ བྷོ, ཨུ་པ་སྶ་ཊྛཾ ཝ་ཏ བྷོ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཡ་སཾ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨི་དཾ ཁོ, ཡ་ས, ཨ་ནུ་པ་དྡུ་ཏཾ, ཨི་དཾ ཨ་ནུ་པ་སྶ་ཊྛཾ. ཨེ་ཧི ཡ་ས, ནི་སཱི་ད, དྷ་མྨཾ ཏེ དེ་སེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཡ་སོ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟོ – ཨི་དཾ ཀི་ར ཨ་ནུ་པ་དྡུ་ཏཾ, ཨི་དཾ ཨ་ནུ་པ་སྶ་ཊྛ་ནྟི ཧ་ཊྛོ ཨུ་ད་གྒོ སུ་ཝ་ཎྞ་པཱ་དུ་ཀཱ་ཧི ཨོ་རོ་ཧི་ཏྭཱ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣ་སྶ ཁོ ཡ་ས་སྶ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟ་སྶ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ནུ་པུ་བྦིཾ ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་སི, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – དཱ་ན་ཀ་ཐཾ སཱི་ལ་ཀ་ཐཾ ས་གྒ་ཀ་ཐཾ, ཀཱ་མཱ་ནཾ ཨཱ་དཱི་ན་ཝཾ ཨོ་ཀཱ་རཾ སཾ་ཀི་ལེ་སཾ, ནེ་ཀྑ་མྨེ ཨཱ་ནི་སཾ་སཾ པ་ཀཱ་སེ་སི. ཡ་དཱ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཉྙཱ་སི ཡ་སཾ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟཾ ཀ་ལླ་ཙི་ཏྟཾ, མུ་དུ་ཙི་ཏྟཾ, ཝི་ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ཙི་ཏྟཾ, ཨུ་ད་གྒ་ཙི་ཏྟཾ, པ་ས་ནྣ་ཙི་ཏྟཾ, ཨ་ཐ ཡཱ བུ་དྡྷཱ་ནཾ སཱ་མུ་ཀྐཾ་སི་ཀཱ དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཱ ཏཾ པ་ཀཱ་སེ་སི – དུ་ཀྑཾ, ས་མུ་ད་ཡཾ, ནི་རོ་དྷཾ, མ་གྒཾ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ནཱ་མ སུ་དྡྷཾ ཝ་ཏྠཾ ཨ་པ་ག་ཏ་ཀཱ་ལ༹་ཀཾ ས་མྨ་དེ་ཝ ར་ཛ་ནཾ པ་ཊི་གྒ་ཎྷེ་ཡྻ, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཡ་ས་སྶ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟ་སྶ ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཨཱ་ས་ནེ ཝི་ར་ཛཾ ཝཱི་ཏ་མ་ལཾ དྷ་མྨ་ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དི – ཡཾ ཀི་ཉྩི ས་མུ་ད་ཡ་དྷ་མྨཾ, ས་བྦཾ ཏཾ ནི་རོ་དྷ་དྷ་མྨ་ནྟི.
༢༧. ཨ་ཐ ཁོ ཡ་ས་སྶ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟ་སྶ མཱ་ཏཱ པཱ་སཱ་དཾ ཨ་བྷི་རུ་ཧི་ཏྭཱ ཡ་སཾ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟཾ ཨ་པ་སྶ་ནྟཱི ཡེ་ན སེ་ཊྛི ག་ཧ་པ་ཏི ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ སེ་ཊྛིཾ ག་ཧ་པ་ཏིཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘པུ་ཏྟོ ཏེ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཡ་སོ ན དི་སྶ་ཏཱི’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ སེ་ཊྛི ག་ཧ་པ་ཏི ཙ་ཏུ་དྡི་སཱ ཨ་སྶ་དཱུ་ཏེ ཨུ་ཡྻོ་ཛེ་ཏྭཱ སཱ་མཾ་ཡེ་ཝ ཡེ་ན ཨི་སི་པ་ཏ་ནཾ མི་ག་དཱ་ཡོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི. ཨ་དྡ་སཱ ཁོ སེ་ཊྛི ག་ཧ་པ་ཏི སུ་ཝ་ཎྞ་པཱ་དུ་ཀཱ་ནཾ ནི་ཀྑེ་པཾ, དི་སྭཱ་ན ཏཾ་ཡེ་ཝ ཨ་ནུ་ག་མཱ་སི [ཨ་ནུ་ག་མཱ (སཱི. སྱཱ.)]. ཨ་དྡ་སཱ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ སེ་ཊྛིཾ ག་ཧ་པ་ཏིཾ དཱུ་ར་ཏོ་ཝ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟཾ, དི་སྭཱ་ན བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ ཏ་ཐཱ་རཱུ་པཾ ཨི་དྡྷཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རཾ ཨ་བྷི་ས་ངྑ་རེ་ཡྻཾ ཡ་ཐཱ སེ་ཊྛི ག་ཧ་པ་ཏི ཨི་དྷ ནི་སི་ནྣོ ཨི་དྷ ནི་སི་ནྣཾ ཡ་སཾ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟཾ ན པ་སྶེ་ཡྻཱ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཏ་ཐཱ་རཱུ་པཾ ཨི་དྡྷཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རཾ ཨ་བྷི་ས་ངྑ་རེ་སི. ཨ་ཐ ཁོ སེ་ཊྛི ག་ཧ་པ་ཏི ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་པི, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཡ་སཾ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟཾ པ་སྶེ་ཡྻཱ’’ཏི? ཏེ་ན ཧི, ག་ཧ་པ་ཏི, ནི་སཱི་ད, ཨ་པྤེ་ཝ ནཱ་མ ཨི་དྷ ནི་སི་ནྣོ ཨི་དྷ ནི་སི་ནྣཾ ཡ་སཾ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟཾ པ་སྶེ་ཡྻཱ་སཱི་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ སེ་ཊྛི ག་ཧ་པ་ཏི – ཨི་དྷེ་ཝ ཀི་རཱ་ཧཾ ནི་སི་ནྣོ ཨི་དྷ ནི་སི་ནྣཾ ཡ་སཾ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟཾ པ་སྶི་སྶཱ་མཱི་ཏི ཧ་ཊྛོ ཨུ་ད་གྒོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣ་སྶ ཁོ སེ་ཊྛི་སྶ ག་ཧ་པ་ཏི་སྶ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ནུ་པུ་བྦིཾ ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་སི, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – དཱ་ན་ཀ་ཐཾ སཱི་ལ་ཀ་ཐཾ ས་གྒ་ཀ་ཐཾ, ཀཱ་མཱ་ནཾ ཨཱ་དཱི་ན་ཝཾ ཨོ་ཀཱ་རཾ སཾ་ཀི་ལེ་སཾ, ནེ་ཀྑ་མྨེ ཨཱ་ནི་སཾ་སཾ པ་ཀཱ་སེ་སི. ཡ་དཱ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཉྙཱ་སི སེ་ཊྛིཾ ག་ཧ་པ་ཏིཾ ཀ་ལླ་ཙི་ཏྟཾ, མུ་དུ་ཙི་ཏྟཾ, ཝི་ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ཙི་ཏྟཾ, ཨུ་ད་གྒ་ཙི་ཏྟཾ, པ་ས་ནྣ་ཙི་ཏྟཾ, ཨ་ཐ ཡཱ བུ་དྡྷཱ་ནཾ སཱ་མུ་ཀྐཾ་སི་ཀཱ དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཱ, ཏཾ པ་ཀཱ་སེ་སི – དུ་ཀྑཾ, ས་མུ་ད་ཡཾ, ནི་རོ་དྷཾ, མ་གྒཾ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ནཱ་མ སུ་དྡྷཾ ཝ་ཏྠཾ ཨ་པ་ག་ཏ་ཀཱ་ལ༹་ཀཾ ས་མྨ་དེ་ཝ ར་ཛ་ནཾ པ་ཊི་གྒ་ཎྷེ་ཡྻ ཨེ་ཝ་མེ་ཝ སེ་ཊྛི་སྶ ག་ཧ་པ་ཏི་སྶ ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཨཱ་ས་ནེ ཝི་ར་ཛཾ ཝཱི་ཏ་མ་ལཾ དྷ་མྨ་ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དི – ཡཾ ཀི་ཉྩི ས་མུ་ད་ཡ་དྷ་མྨཾ, ས་བྦཾ ཏཾ ནི་རོ་དྷ་དྷ་མྨ་ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ སེ་ཊྛི ག་ཧ་པ་ཏི དི་ཊྛ་དྷ་མྨོ པ་ཏྟ་དྷ་མྨོ ཝི་དི་ཏ་དྷ་མྨོ པ་རི་ཡོ་གཱ་ལ༹ྷ་དྷ་མྨོ ཏི་ཎྞ་ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪོ ཝི་ག་ཏ་ཀ་ཐཾ་ཀ་ཐོ ཝེ་སཱ་ར་ཛྫ་པྤ་ཏྟོ ཨ་པ་ར་པྤ་ཙྩ་ཡོ ས་ཏྠུ་སཱ་ས་ནེ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ, བྷ་ནྟེ, ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ, བྷ་ནྟེ, སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷ་ནྟེ, ནི་ཀྐུ་ཛྫི་ཏཾ [ནི་ཀུ་ཛྫི་ཏཾ (ཀ.)] ཝཱ ཨུ་ཀྐུ་ཛྫེ་ཡྻ, པ་ཊི་ཙྪ་ནྣཾ ཝཱ ཝི་ཝ་རེ་ཡྻ, མཱུ་ལ༹ྷ་སྶ ཝཱ མ་གྒཾ ཨཱ་ཙི་ཀྑེ་ཡྻ, ཨ་ནྡྷ་ཀཱ་རེ ཝཱ ཏེ་ལ་པ་ཛྫོ་ཏཾ དྷཱ་རེ་ཡྻ – ཙ་ཀྑུ་མ་ནྟོ རཱུ་པཱ་ནི ད་ཀྑ་ནྟཱི་ཏི – ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན དྷ་མྨོ པ་ཀཱ་སི་ཏོ. ཨེ་སཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ས་ར་ཎཾ ག་ཙྪཱ་མི, དྷ་མྨ་ཉྩ, བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་ཉྩ. ཨུ་པཱ་ས་ཀཾ མཾ བྷ་ག་ཝཱ དྷཱ་རེ་ཏུ ཨ་ཛྫ་ཏ་གྒེ པཱ་ཎུ་པེ་ཏཾ ས་ར་ཎཾ ག་ཏ’’ནྟི. སོ་ཝ ལོ་ཀེ པ་ཋ་མཾ ཨུ་པཱ་ས་ཀོ ཨ་ཧོ་སི ཏེ་ཝཱ་ཙི་ཀོ.
༢༨. ཨ་ཐ ཁོ ཡ་ས་སྶ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟ་སྶ པི་ཏུ་ནོ དྷ་མྨེ དེ་སི་ཡ་མཱ་ནེ ཡ་ཐཱ་དི་ཊྛཾ ཡ་ཐཱ་ཝི་དི་ཏཾ བྷཱུ་མིཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ནྟ་སྶ ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་ཡ ཨཱ་ས་ཝེ་ཧི ཙི་ཏྟཾ ཝི་མུ་ཙྩི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཡ་ས་སྶ ཁོ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟ་སྶ པི་ཏུ་ནོ དྷ་མྨེ དེ་སི་ཡ་མཱ་ནེ ཡ་ཐཱ་དི་ཊྛཾ ཡ་ཐཱ་ཝི་དི་ཏཾ བྷཱུ་མིཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ནྟ་སྶ ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་ཡ ཨཱ་ས་ཝེ་ཧི ཙི་ཏྟཾ ཝི་མུ་ཏྟཾ. ཨ་བྷ་བྦོ ཁོ ཡ་སོ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟོ ཧཱི་ནཱ་ཡཱ་ཝ་ཏྟི་ཏྭཱ ཀཱ་མེ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ, སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི པུ་བྦེ ཨ་གཱ་རི་ཀ་བྷཱུ་ཏོ; ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ ཏཾ ཨི་དྡྷཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རཾ པ་ཊི་པྤ་སྶ་མྦྷེ་ཡྻ’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཏཾ ཨི་དྡྷཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རཾ པ་ཊི་པྤ་སྶ་མྦྷེ་སི. ཨ་དྡ་སཱ ཁོ སེ་ཊྛི ག་ཧ་པ་ཏི ཡ་སཾ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟཾ ནི་སི་ནྣཾ, དི་སྭཱ་ན ཡ་སཾ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘མཱ་ཏཱ ཏེ ཏཱ་ཏ, ཡ་ས, པ་རི་དེ་ཝ [པ་རི་དེ་ཝཱི (ཀ.)] སོ་ཀ་ས་མཱ་པ་ནྣཱ, དེ་ཧི མཱ་ཏུ་ཡཱ ཛཱི་ཝི་ཏ’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ ཡ་སོ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་ལློ་ཀེ་སི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ སེ་ཊྛིཾ ག་ཧ་པ་ཏིཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, ག་ཧ་པ་ཏི, ཡ་སྶ སེ་ཀྑེ་ན ཉཱ་ཎེ་ན སེ་ཀྑེ་ན ད་སྶ་ནེ་ན དྷ་མྨོ དི་ཊྛོ ཝི་དི་ཏོ སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ཏ་ཡཱ? ཏ་སྶ ཡ་ཐཱ་དི་ཊྛཾ ཡ་ཐཱ་ཝི་དི་ཏཾ བྷཱུ་མིཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ནྟ་སྶ ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་ཡ ཨཱ་ས་ཝེ་ཧི ཙི་ཏྟཾ ཝི་མུ་ཏྟཾ. བྷ་བྦོ ནུ ཁོ སོ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཧཱི་ནཱ་ཡཱ་ཝ་ཏྟི་ཏྭཱ ཀཱ་མེ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི པུ་བྦེ ཨ་གཱ་རི་ཀ་བྷཱུ་ཏོ’’ཏི? ‘‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ’’. ‘‘ཡ་ས་སྶ ཁོ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཀུ་ལ་པུ་ཏྟ་སྶ སེ་ཀྑེ་ན ཉཱ་ཎེ་ན སེ་ཀྑེ་ན ད་སྶ་ནེ་ན དྷ་མྨོ དི་ཊྛོ ཝི་དི་ཏོ སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ཏ་ཡཱ. ཏ་སྶ ཡ་ཐཱ་དི་ཊྛཾ ཡ་ཐཱ་ཝི་དི་ཏཾ བྷཱུ་མིཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ནྟ་སྶ ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་ཡ ཨཱ་ས་ཝེ་ཧི ཙི་ཏྟཾ ཝི་མུ་ཏྟཾ. ཨ་བྷ་བྦོ ཁོ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཡ་སོ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟོ ཧཱི་ནཱ་ཡཱ་ཝ་ཏྟི་ཏྭཱ ཀཱ་མེ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི པུ་བྦེ ཨ་གཱ་རི་ཀ་བྷཱུ་ཏོ’’ཏི. ‘‘ལཱ་བྷཱ, བྷ་ནྟེ, ཡ་ས་སྶ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟ་སྶ, སུ་ལ་དྡྷཾ, བྷ་ནྟེ, ཡ་ས་སྶ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟ་སྶ, ཡ་ཐཱ ཡ་ས་སྶ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟ་སྶ ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་ཡ ཨཱ་ས་ཝེ་ཧི ཙི་ཏྟཾ ཝི་མུ་ཏྟཾ. ཨ་དྷི་ཝཱ་སེ་ཏུ མེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཛྫ་ཏ་ནཱ་ཡ བྷ་ཏྟཾ ཡ་སེ་ན ཀུ་ལ་པུ་ཏྟེ་ན པ་ཙྪཱ་ས་མ་ཎེ་ནཱ’’ཏི. ཨ་དྷི་ཝཱ་སེ་སི བྷ་ག་ཝཱ ཏུ་ཎྷཱི་བྷཱ་ཝེ་ན. ཨ་ཐ ཁོ སེ་ཊྛི ག་ཧ་པ་ཏི བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་དྷི་ཝཱ་ས་ནཾ ཝི་དི་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ པ་ད་ཀྑི་ཎཾ ཀ་ཏྭཱ པ་ཀྐཱ་མི. ཨ་ཐ ཁོ ཡ་སོ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟོ ཨ་ཙི་ར་པ་ཀྐ་ནྟེ སེ་ཊྛི་མྷི ག་ཧ་པ་ཏི་མྷི བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ལ་བྷེ་ཡྻཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་ནྟི་ཀེ པ་བྦ་ཛྫཾ, ལ་བྷེ་ཡྻཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ད’’ནྟི. ‘‘ཨེ་ཧི བྷི་ཀྑཱུ’’ཏི བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཝོ་ཙ – ‘‘སྭཱ་ཀྑཱ་ཏོ དྷ་མྨོ, ཙ་ར བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ ས་མྨཱ དུ་ཀྑ་སྶ ཨ་ནྟ་ཀི་རི་ཡཱ་ཡཱ’’ཏི. སཱ་ཝ ཏ་སྶ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨུ་པ་ས་མྤ་དཱ ཨ་ཧོ་སི. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ས་ཏྟ ལོ་ཀེ ཨ་ར་ཧ་ནྟོ ཧོ་ནྟི.
ཡ་ས་སྶ པ་བྦ་ཛྫཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༢༩. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ པུ་བྦ་ཎྷ་ས་མ་ཡཾ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏཱ ཡ་སེ་ན པ་ཙྪཱ་ས་མ་ཎེ་ན ཡེ་ན སེ་ཊྛི་སྶ ག་ཧ་པ་ཏི་སྶ ནི་ཝེ་ས་ནཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ པ་ཉྙ་ཏྟེ ཨཱ་ས་ནེ ནི་སཱི་དི. ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཡ་ས་སྶ མཱ་ཏཱ ཙ པུ་རཱ་ཎ་དུ་ཏི་ཡི་ཀཱ ཙ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དིཾ་སུ. ཏཱ་སཾ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ནུ་པུ་བྦིཾ ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་སི, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – དཱ་ན་ཀ་ཐཾ སཱི་ལ་ཀ་ཐཾ ས་གྒ་ཀ་ཐཾ, ཀཱ་མཱ་ནཾ ཨཱ་དཱི་ན་ཝཾ ཨོ་ཀཱ་རཾ སཾ་ཀི་ལེ་སཾ, ནེ་ཀྑ་མྨེ ཨཱ་ནི་སཾ་སཾ པ་ཀཱ་སེ་སི. ཡ་དཱ ཏཱ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཉྙཱ་སི ཀ་ལླ་ཙི་ཏྟཱ, མུ་དུ་ཙི་ཏྟཱ, ཝི་ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ཙི་ཏྟཱ, ཨུ་ད་གྒ་ཙི་ཏྟཱ, པ་ས་ནྣ་ཙི་ཏྟཱ, ཨ་ཐ ཡཱ བུ་དྡྷཱ་ནཾ སཱ་མུ་ཀྐཾ་སི་ཀཱ དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཱ ཏཾ པ་ཀཱ་སེ་སི – དུ་ཀྑཾ, ས་མུ་ད་ཡཾ, ནི་རོ་དྷཾ, མ་གྒཾ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ནཱ་མ སུ་དྡྷཾ ཝ་ཏྠཾ ཨ་པ་ག་ཏ་ཀཱ་ལ༹་ཀཾ ས་མྨ་དེ་ཝ ར་ཛ་ནཾ པ་ཊི་གྒ་ཎྷེ་ཡྻ, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཏཱ་སཾ ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཨཱ་ས་ནེ ཝི་ར་ཛཾ ཝཱི་ཏ་མ་ལཾ དྷ་མྨ་ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དི – ཡཾ ཀི་ཉྩི ས་མུ་ད་ཡ་དྷ་མྨཾ, ས་བྦཾ ཏཾ ནི་རོ་དྷ་དྷ་མྨ་ནྟི. ཏཱ དི་ཊྛ་དྷ་མྨཱ པ་ཏྟ་དྷ་མྨཱ ཝི་དི་ཏ་དྷ་མྨཱ པ་རི་ཡོ་གཱ་ལ༹ྷ་དྷ་མྨཱ ཏི་ཎྞ་ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ ཝི་ག་ཏ་ཀ་ཐཾ་ཀ་ཐཱ ཝེ་སཱ་ར་ཛྫ་པྤ་ཏྟཱ ཨ་པ་ར་པྤ་ཙྩ་ཡཱ ས་ཏྠུ་སཱ་ས་ནེ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ, བྷ་ནྟེ, ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ, བྷ་ནྟེ…པེ… ཨེ་ཏཱ མ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ས་ར་ཎཾ ག་ཙྪཱ་མ, དྷ་མྨ་ཉྩ, བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་ཉྩ. ཨུ་པཱ་སི་ཀཱ་ཡོ ནོ བྷ་ག་ཝཱ དྷཱ་རེ་ཏུ ཨ་ཛྫ་ཏ་གྒེ པཱ་ཎུ་པེ་ཏཱ ས་ར་ཎཾ ག་ཏཱ’’ཏི. ཏཱ ཙ ལོ་ཀེ པ་ཋ་མཾ ཨུ་པཱ་སི་ཀཱ ཨ་ཧེ་སུཾ ཏེ་ཝཱ་ཙི་ཀཱ.
ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཡ་ས་སྶ མཱ་ཏཱ ཙ པི་ཏཱ ཙ པུ་རཱ་ཎ་དུ་ཏི་ཡི་ཀཱ ཙ བྷ་ག་ཝ་ནྟ་ཉྩ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟ་ཉྩ ཡ་སཾ པ་ཎཱི་ཏེ་ན ཁཱ་ད་ནཱི་ཡེ་ན བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡེ་ན ས་ཧ་ཏྠཱ ས་ནྟ་པྤེ་ཏྭཱ ས་མྤ་ཝཱ་རེ་ཏྭཱ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ བྷུ་ཏྟཱ་ཝིཾ ཨོ་ནཱི་ཏ་པ་ཏྟ་པཱ་ཎིཾ, ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དིཾ་སུ. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཡ་ས་སྶ མཱ་ཏ་ར་ཉྩ པི་ཏ་ར་ཉྩ པུ་རཱ་ཎ་དུ་ཏི་ཡི་ཀ་ཉྩ དྷ་མྨི་ཡཱ ཀ་ཐཱ་ཡ ས་ནྡ་སྶེ་ཏྭཱ ས་མཱ་ད་པེ་ཏྭཱ ས་མུ་ཏྟེ་ཛེ་ཏྭཱ ས་མྤ་ཧཾ་སེ་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ པ་ཀྐཱ་མི.
༣༠. ཨ་སྶོ་སུཾ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཡ་ས་སྶ ཙ་ཏྟཱ་རོ གི་ཧི་ས་ཧཱ་ཡ་ཀཱ བཱ་རཱ་ཎ་སི་ཡཾ སེ་ཊྛཱ་ནུ་སེ་ཊྛཱི་ནཾ ཀུ་ལཱ་ནཾ པུ་ཏྟཱ – ཝི་མ་ལོ, སུ་བཱ་ཧུ, པུ་ཎྞ་ཛི, ག་ཝ་མྤ་ཏི – ཡ་སོ ཀི་ར ཀུ་ལ་པུ་ཏྟོ ཀེ་ས་མ་སྶུཾ ཨོ་ཧཱ་རེ་ཏྭཱ ཀཱ་སཱ་ཡཱ་ནི ཝ་ཏྠཱ་ནི ཨ་ཙྪཱ་དེ་ཏྭཱ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛི་ཏོ་ཏི. སུ་ཏྭཱ་ན ནེ་སཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ན ཧི ནཱུ་ན སོ ཨོ་ར་ཀོ དྷ་མྨ་ཝི་ན་ཡོ, ན སཱ ཨོ་ར་ཀཱ པ་བྦ་ཛྫཱ, ཡ་ཏྠ ཡ་སོ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟོ ཀེ་ས་མ་སྶུཾ ཨོ་ཧཱ་རེ་ཏྭཱ ཀཱ་སཱ་ཡཱ་ནི ཝ་ཏྠཱ་ནི ཨ་ཙྪཱ་དེ་ཏྭཱ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛི་ཏོ’’ཏི. ཏེ [ཏེ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཛ་ནཱ (ཀ.)] ཡེ་ནཱ་ཡ་སྨཱ ཡ་སོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཡ་སཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཨ་ཊྛཾ་སུ. ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཡ་སོ ཏེ ཙ་ཏྟཱ་རོ གི་ཧི་ས་ཧཱ་ཡ་ཀེ ཨཱ་དཱ་ཡ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཡ་སོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨི་མེ མེ, བྷ་ནྟེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ གི་ཧི་ས་ཧཱ་ཡ་ཀཱ བཱ་རཱ་ཎ་སི་ཡཾ སེ་ཊྛཱ་ནུ་སེ་ཊྛཱི་ནཾ ཀུ་ལཱ་ནཾ པུ་ཏྟཱ – ཝི་མ་ལོ, སུ་བཱ་ཧུ, པུ་ཎྞ་ཛི, ག་ཝ་མྤ་ཏི. ཨི་མེ [ཨི་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ (ཀ.)] བྷ་ག་ཝཱ ཨོ་ཝ་ད་ཏུ ཨ་ནུ་སཱ་ས་ཏཱུ’’ཏི. ཏེ་སཾ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ནུ་པུ་བྦིཾ ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་སི, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – དཱ་ན་ཀ་ཐཾ སཱི་ལ་ཀ་ཐཾ ས་གྒ་ཀ་ཐཾ ཀཱ་མཱ་ནཾ ཨཱ་དཱི་ན་ཝཾ ཨོ་ཀཱ་རཾ སཾ་ཀི་ལེ་སཾ ནེ་ཀྑ་མྨེ ཨཱ་ནི་སཾ་སཾ པ་ཀཱ་སེ་སི, ཡ་དཱ ཏེ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཉྙཱ་སི ཀ་ལླ་ཙི་ཏྟེ མུ་དུ་ཙི་ཏྟེ ཝི་ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ཙི་ཏྟེ ཨུ་ད་གྒ་ཙི་ཏྟེ པ་ས་ནྣ་ཙི་ཏྟེ, ཨ་ཐ ཡཱ བུ་དྡྷཱ་ནཾ སཱ་མུ་ཀྐཾ་སི་ཀཱ དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཱ, ཏཾ པ་ཀཱ་སེ་སི དུ་ཀྑཾ ས་མུ་ད་ཡཾ ནི་རོ་དྷཾ མ་གྒཾ, སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ནཱ་མ སུ་དྡྷཾ ཝ་ཏྠཾ ཨ་པ་ག་ཏ་ཀཱ་ལ༹་ཀཾ ས་མྨ་དེ་ཝ ར་ཛ་ནཾ པ་ཊི་གྒ་ཎྷེ་ཡྻ, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཏེ་སཾ ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཨཱ་ས་ནེ ཝི་ར་ཛཾ ཝཱི་ཏ་མ་ལཾ དྷ་མྨ་ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དི ‘‘ཡཾ ཀི་ཉྩི ས་མུ་ད་ཡ་དྷ་མྨཾ, ས་བྦཾ ཏཾ ནི་རོ་དྷ་དྷ་མྨ’’ནྟི. ཏེ དི་ཊྛ་དྷ་མྨཱ པ་ཏྟ་དྷ་མྨཱ ཝི་དི་ཏ་དྷ་མྨཱ པ་རི་ཡོ་གཱ་ལ༹ྷ་དྷ་མྨཱ ཏི་ཎྞ་ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ ཝི་ག་ཏ་ཀ་ཐཾ་ཀ་ཐཱ ཝེ་སཱ་ར་ཛྫ་པྤ་ཏྟཱ ཨ་པ་ར་པྤ་ཙྩ་ཡཱ ས་ཏྠུ་སཱ་ས་ནེ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘ལ་བྷེ་ཡྻཱ་མ མ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་ནྟི་ཀེ པ་བྦ་ཛྫཾ, ལ་བྷེ་ཡྻཱ་མ ཨུ་པ་ས་མྤ་ད’’ནྟི. ‘‘ཨེ་ཐ བྷི་ཀྑ་ཝོ’’ཏི བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཝོ་ཙ – ‘‘སྭཱ་ཀྑཱ་ཏོ དྷ་མྨོ, ཙ་ར་ཐ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ ས་མྨཱ དུ་ཀྑ་སྶ ཨ་ནྟ་ཀི་རི་ཡཱ་ཡཱ’’ཏི. སཱ་ཝ ཏེ་སཾ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་དཱ ཨ་ཧོ་སི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ དྷ་མྨི་ཡཱ ཀ་ཐཱ་ཡ ཨོ་ཝ་དི ཨ་ནུ་སཱ་སི. ཏེ་སཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨི་ཡཱ ཀ་ཐཱ་ཡ ཨོ་ཝ་དི་ཡ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཨ་ནུ་སཱ་སི་ཡ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་ཡ ཨཱ་ས་ཝེ་ཧི ཙི་ཏྟཱ་ནི ཝི་མུ་ཙྩིཾ་སུ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨེ་ཀཱ་ད་ས ལོ་ཀེ ཨ་ར་ཧ་ནྟོ ཧོ་ནྟི.
ཙ་ཏུ་གི་ཧི་ས་ཧཱ་ཡ་ཀ་པ་བྦ་ཛྫཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༣༡. ཨ་སྶོ་སུཾ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཡ་ས་སྶ པ་ཉྙཱ་ས་མ་ཏྟཱ གི་ཧི་ས་ཧཱ་ཡ་ཀཱ ཛཱ་ན་པ་དཱ པུ་བྦཱ་ནུ་པུ་བྦ་ཀཱ་ནཾ ཀུ་ལཱ་ནཾ པུ་ཏྟཱ – ཡ་སོ ཀི་ར ཀུ་ལ་པུ་ཏྟོ ཀེ་ས་མ་སྶུཾ ཨོ་ཧཱ་རེ་ཏྭཱ ཀཱ་སཱ་ཡཱ་ནི ཝ་ཏྠཱ་ནི ཨ་ཙྪཱ་དེ་ཏྭཱ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛི་ཏོ་ཏི. སུ་ཏྭཱ་ན ནེ་སཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ན ཧི ནཱུ་ན སོ ཨོ་ར་ཀོ དྷ་མྨ་ཝི་ན་ཡོ, ན སཱ ཨོ་ར་ཀཱ པ་བྦ་ཛྫཱ, ཡ་ཏྠ ཡ་སོ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟོ ཀེ་ས་མ་སྶུཾ ཨོ་ཧཱ་རེ་ཏྭཱ ཀཱ་སཱ་ཡཱ་ནི ཝ་ཏྠཱ་ནི ཨ་ཙྪཱ་དེ་ཏྭཱ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛི་ཏོ’’ཏི. ཏེ ཡེ་ནཱ་ཡ་སྨཱ ཡ་སོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཡ་སཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཨ་ཊྛཾ་སུ. ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཡ་སོ ཏེ པ་ཉྙཱ་ས་མ་ཏྟེ གི་ཧི་ས་ཧཱ་ཡ་ཀེ ཨཱ་དཱ་ཡ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཡ་སོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨི་མེ མེ, བྷ་ནྟེ, པ་ཉྙཱ་ས་མ་ཏྟཱ གི་ཧི་ས་ཧཱ་ཡ་ཀཱ ཛཱ་ན་པ་དཱ པུ་བྦཱ་ནུ་པུ་བྦ་ཀཱ་ནཾ ཀུ་ལཱ་ནཾ པུ་ཏྟཱ. ཨི་མེ བྷ་ག་ཝཱ ཨོ་ཝ་ད་ཏུ ཨ་ནུ་སཱ་ས་ཏཱུ’’ཏི. ཏེ་སཾ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ནུ་པུ་བྦིཾ ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་སི, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – དཱ་ན་ཀ་ཐཾ སཱི་ལ་ཀ་ཐཾ ས་གྒ་ཀ་ཐཾ ཀཱ་མཱ་ནཾ ཨཱ་དཱི་ན་ཝཾ ཨོ་ཀཱ་རཾ སཾ་ཀི་ལེ་སཾ ནེ་ཀྑ་མྨེ ཨཱ་ནི་སཾ་སཾ པ་ཀཱ་སེ་སི. ཡ་དཱ ཏེ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཉྙཱ་སི ཀ་ལླ་ཙི་ཏྟེ མུ་དུ་ཙི་ཏྟེ ཝི་ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ཙི་ཏྟེ ཨུ་ད་གྒ་ཙི་ཏྟེ པ་ས་ནྣ་ཙི་ཏྟེ, ཨ་ཐ ཡཱ བུ་དྡྷཱ་ནཾ སཱ་མུ་ཀྐཾ་སི་ཀཱ དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཱ, ཏཾ པ་ཀཱ་སེ་སི དུ་ཀྑཾ ས་མུ་ད་ཡཾ ནི་རོ་དྷཾ མ་གྒཾ, སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ནཱ་མ སུ་དྡྷཾ ཝ་ཏྠཾ ཨ་པ་ག་ཏ་ཀཱ་ལ༹་ཀཾ ས་མྨ་དེ་ཝ ར་ཛ་ནཾ པ་ཊི་གྒ་ཎྷེ་ཡྻ, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཏེ་སཾ ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཨཱ་ས་ནེ ཝི་ར་ཛཾ ཝཱི་ཏ་མ་ལཾ དྷ་མྨ་ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དི ཡཾ ཀི་ཉྩི ས་མུ་ད་ཡ་དྷ་མྨཾ, ས་བྦཾ ཏཾ ནི་རོ་དྷ་དྷ་མྨ་ནྟི. ཏེ དི་ཊྛ་དྷ་མྨཱ པ་ཏྟ་དྷ་མྨཱ ཝི་དི་ཏ་དྷ་མྨཱ པ་རི་ཡོ་གཱ་ལ༹ྷ་དྷ་མྨཱ ཏི་ཎྞ་ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ ཝི་ག་ཏ་ཀ་ཐཾ་ཀ་ཐཱ ཝེ་སཱ་ར་ཛྫ་པྤ་ཏྟཱ ཨ་པ་ར་པྤ་ཙྩ་ཡཱ ས་ཏྠུ་སཱ་ས་ནེ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘ལ་བྷེ་ཡྻཱ་མ མ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་ནྟི་ཀེ པ་བྦ་ཛྫཾ, ལ་བྷེ་ཡྻཱ་མ ཨུ་པ་ས་མྤ་ད’’ནྟི. ‘‘ཨེ་ཐ བྷི་ཀྑ་ཝོ’’ཏི བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཝོ་ཙ – ‘‘སྭཱ་ཀྑཱ་ཏོ དྷ་མྨོ, ཙ་ར་ཐ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ ས་མྨཱ དུ་ཀྑ་སྶ ཨ་ནྟ་ཀི་རི་ཡཱ་ཡཱ’’ཏི. སཱ་ཝ ཏེ་སཾ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་དཱ ཨ་ཧོ་སི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ དྷ་མྨི་ཡཱ ཀ་ཐཱ་ཡ ཨོ་ཝ་དི ཨ་ནུ་སཱ་སི. ཏེ་སཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨི་ཡཱ ཀ་ཐཱ་ཡ ཨོ་ཝ་དི་ཡ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཨ་ནུ་སཱ་སི་ཡ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་ཡ ཨཱ་ས་ཝེ་ཧི ཙི་ཏྟཱ་ནི ཝི་མུ་ཙྩིཾ་སུ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨེ་ཀ་ས་ཊྛི ལོ་ཀེ ཨ་ར་ཧ་ནྟོ ཧོ་ནྟི.
པ་ཉྙཱ་ས་གི་ཧི་ས་ཧཱ་ཡ་ཀ་པ་བྦ་ཛྫཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
ནི་ཊྛི་ཏཱ ཙ པ་བྦ་ཛྫཱ་ཀ་ཐཱ.