༡. པཱ་ཏི་མོ་ཀྑུ་དྡེ་ས་ཡཱ་ཙ་ནཱ
༣༨༣. [ཨུ་དཱ. ༤༥; ཨ. ནི. ༨.༢༠] ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི པུ་བྦཱ་རཱ་མེ མི་གཱ་ར་མཱ་ཏུ པཱ་སཱ་དེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏ་ད་ཧུ་པོ་ས་ཐེ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་པ་རི་ཝུ་ཏོ ནི་སི་ནྣོ ཧོ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཱ་ཡ ར་ཏྟི་ཡཱ ནི་ཀྑ་ནྟེ པ་ཋ་མེ ཡཱ་མེ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ ཨེ་ཀཾ་སཾ ཨུ་ཏྟ་རཱ་ས་ངྒཾ ཀ་རི་ཏྭཱ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ན་ཉྫ་ལིཾ པ་ཎཱ་མེ་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཱ, བྷ་ནྟེ, ར་ཏྟི, ནི་ཀྑ་ནྟོ པ་ཋ་མོ ཡཱ་མོ, ཙི་ར་ནི་སི་ནྣོ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ. ཨུ་དྡི་ས་ཏུ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ པཱ་ཏི་མོ་ཀྑ’’ནྟི. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ བྷ་ག་ཝཱ ཏུ་ཎྷཱི ཨ་ཧོ་སི. དུ་ཏི་ཡ་མྤི ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཱ་ཡ ར་ཏྟི་ཡཱ ནི་ཀྑ་ནྟེ མ་ཛ྄ཛྷི་མེ ཡཱ་མེ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ ཨེ་ཀཾ་སཾ ཨུ་ཏྟ་རཱ་ས་ངྒཾ ཀ་རི་ཏྭཱ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ན་ཉྫ་ལིཾ པ་ཎཱ་མེ་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཱ, བྷ་ནྟེ, ར་ཏྟི, ནི་ཀྑ་ནྟོ མ་ཛ྄ཛྷི་མོ ཡཱ་མོ, ཙི་ར་ནི་སི་ནྣོ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ. ཨུ་དྡི་ས་ཏུ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ པཱ་ཏི་མོ་ཀྑ’’ནྟི. དུ་ཏི་ཡ་མྤི ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཏུ་ཎྷཱི ཨ་ཧོ་སི. ཏ་ཏི་ཡ་མྤི ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཱ་ཡ ར་ཏྟི་ཡཱ ནི་ཀྑ་ནྟེ པ་ཙྪི་མེ ཡཱ་མེ ཨུ་དྡྷ་སྟེ ཨ་རུ་ཎེ ན་ནྡི་མུ་ཁི་ཡཱ ར་ཏྟི་ཡཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ ཨེ་ཀཾ་སཾ ཨུ་ཏྟ་རཱ་ས་ངྒཾ ཀ་རི་ཏྭཱ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ན་ཉྫ་ལིཾ པ་ཎཱ་མེ་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཱ, བྷ་ནྟེ, ར་ཏྟི, ནི་ཀྑ་ནྟོ པ་ཙྪི་མོ ཡཱ་མོ, ཨུ་དྡྷ་སྟཾ ཨ་རུ་ཎཾ ན་ནྡི་མུ་ཁི ར་ཏྟི, ཙི་ར་ནི་སི་ནྣོ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ. ཨུ་དྡི་ས་ཏུ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ པཱ་ཏི་མོ་ཀྑ’’ནྟི. ‘‘ཨ་པ་རི་སུ་དྡྷཱ, ཨཱ་ན་ནྡ, པ་རི་སཱ’’ཏི.
ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ན་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཀཾ ནུ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ པུ་གྒ་ལཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ‘ཨ་པ་རི་སུ་དྡྷཱ, ཨཱ་ན་ནྡ, པ་རི་སཱ’’’ཏི? ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནོ ས་བྦཱ་ཝ་ནྟཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷཾ ཙེ་ཏ་སཱ ཙེ་ཏོ པ་རི་ཙྩ མ་ན་སཱ་ཀཱ་སི. ཨ་དྡ་སཱ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནོ ཏཾ པུ་གྒ་ལཾ དུ་སྶཱི་ལཾ པཱ་པ་དྷ་མྨཾ ཨ་སུ་ཙི་ས་ངྐ་སྶ་ར་ས་མཱ་ཙཱ་རཾ པ་ཊི་ཙྪ་ནྣ་ཀ་མྨ་ནྟཾ ཨ་སྶ་མ་ཎཾ ས་མ་ཎ་པ་ཊི་ཉྙཾ ཨ་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རིཾ བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རི་པ་ཊི་ཉྙཾ ཨ་ནྟོ་པཱུ་ཏིཾ ཨ་ཝ་སྶུ་ཏཾ ཀ་ས་མྦུ་ཛཱ་ཏཾ [ཀ་ས་མྦུ་ཀ་ཛཱ་ཏཾ (ཀ.)] མ་ཛ྄ཛྷེ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་སྶ ནི་སི་ནྣཾ. དི་སྭཱ་ན ཡེ་ན སོ པུ་གྒ་ལོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཏཾ པུ་གྒ་ལཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨུ་ཊྛེ་ཧི, ཨཱ་ཝུ་སོ, དི་ཊྛོ་སི བྷ་ག་ཝ་ཏཱ; ན་ཏྠི ཏེ བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ས་དྡྷིཾ སཾ་ཝཱ་སོ’’ཏི. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ སོ པུ་གྒ་ལོ ཏུ་ཎྷཱི ཨ་ཧོ་སི. དུ་ཏི་ཡ་མྤི ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནོ ཏཾ པུ་གྒ་ལཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨུ་ཊྛེ་ཧི, ཨཱ་ཝུ་སོ, དི་ཊྛོ་སི བྷ་ག་ཝ་ཏཱ; ན་ཏྠི ཏེ བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ས་དྡྷིཾ སཾ་ཝཱ་སོ’’ཏི. དུ་ཏི་ཡ་མྤི ཁོ སོ པུ་གྒ་ལོ ཏུ་ཎྷཱི ཨ་ཧོ་སི. ཏ་ཏི་ཡ་མྤི ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནོ ཏཾ པུ་གྒ་ལཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨུ་ཊྛེ་ཧི, ཨཱ་ཝུ་སོ, དི་ཊྛོ་སི བྷ་ག་ཝ་ཏཱ; ན་ཏྠི ཏེ བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ས་དྡྷིཾ སཾ་ཝཱ་སོ’’ཏི. ཏ་ཏི་ཡ་མྤི ཁོ སོ པུ་གྒ་ལོ ཏུ་ཎྷཱི ཨ་ཧོ་སི. ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནོ ཏཾ པུ་གྒ་ལཾ བཱ་ཧཱ་ཡཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ བ་ཧི་དྭཱ་ར་ཀོ་ཊྛ་ཀཱ ནི་ཀྑཱ་མེ་ཏྭཱ སཱུ་ཙི་གྷ་ཊི་ཀཾ ད་ཏྭཱ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ནི་ཀྑཱ་མི་ཏོ སོ, བྷ་ནྟེ, པུ་གྒ་ལོ མ་ཡཱ; སུ་དྡྷཱ པ་རི་སཱ; ཨུ་དྡི་ས་ཏུ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ པཱ་ཏི་མོ་ཀྑ’’ནྟི.
‘‘ཨ་ཙྪ་རི་ཡཾ, མོ་གྒ་ལླཱ་ན, ཨ་བྦྷུ་ཏཾ, མོ་གྒ་ལླཱ་ན, ཡཱ་ཝ བཱ་ཧཱ་ག་ཧ་ཎཱ་པི ནཱ་མ སོ མོ་གྷ་པུ་རི་སོ ཨཱ་ག་མེ་སྶ་ཏཱི’’ཏི! ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི –