༣. ཏ་ཏི་ཡ་བྷཱ་ཎ་ཝཱ་རོ
༣༡༩. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨུ་པ་ན་ནྡོ ས་ཀྱ་པུ་ཏྟོ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ གཱ་མ་ཀཱ་ཝཱ་སཾ ཨ་ག་མཱ་སི. ཏ་ཏྠ་པི སེ་ནཱ་ས་ནཾ ཨ་གྒ་ཧེ་སི. ཨ་ཐ ཁོ ཏེ་སཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཨ་ཡཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨུ་པ་ན་ནྡོ ས་ཀྱ་པུ་ཏྟོ བྷ་ཎྜ་ན་ཀཱ་ར་ཀོ ཀ་ལ་ཧ་ཀཱ་ར་ཀོ ཝི་ཝཱ་ད་ཀཱ་ར་ཀོ བྷ་སྶ་ཀཱ་ར་ཀོ ས་ངྒྷེ ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་ཀཱ་ར་ཀོ. ས་ཙཱ་ཡཾ ཨི་དྷ ཝ་སྶཾ ཝ་སི་སྶ་ཏི, ས་བྦེ་ཝ མ་ཡཾ ན ཕཱ་སུ བྷ་ཝི་སྶཱ་མ. ཧ་ནྡ ནཾ པུ་ཙྪཱ་མཱ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཨུ་པ་ན་ནྡཾ ས་ཀྱ་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘ན་ནུ ཏ་ཡཱ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཨུ་པ་ན་ནྡ, སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ ག་ཧི་ཏ’’ནྟི? ‘‘ཨེ་ཝ་མཱ་ཝུ་སོ’’ཏི. ‘‘ཀིཾ པ་ན ཏྭཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཨུ་པ་ན་ནྡ, ཨེ་ཀོ དྭེ པ་ཊི་བཱ་ཧ་སཱི’’ཏི? ‘‘ཨི་དྷ་དཱ་ནཱ་ཧཾ ཨཱ་ཝུ་སོ, མུ་ཉྩཱ་མི; ཏ་ཏྠ ག་ཎྷཱ་མཱི’’ཏི. ཡེ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་པྤི་ཙྪཱ…པེ… ཏེ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨུ་པ་ན་ནྡོ ས་ཀྱ་པུ་ཏྟོ ཨེ་ཀོ དྭེ པ་ཊི་བཱ་ཧེ་སྶ་ཏཱི’’ཏི! བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ…པེ… ‘‘ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏྭཾ, ཨུ་པ་ན་ནྡ, ཨེ་ཀོ དྭེ པ་ཊི་བཱ་ཧ་སཱི’’ཏི? ‘‘ས་ཙྩཾ བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཝི་ག་ར་ཧི བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཏྭཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཨེ་ཀོ དྭེ པ་ཊི་བཱ་ཧི་སྶ་སི? ཏ་ཏྠ ཏ་ཡཱ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ག་ཧི་ཏཾ ཨི་དྷ མུ་ཏྟཾ, ཨི་དྷ ཏ་ཡཱ ག་ཧི་ཏཾ ཏ་ཏྲ མུ་ཏྟཾ. ཨེ་ཝཾ ཁོ ཏྭཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཨུ་བྷ་ཡ་ཏྠ པ་རི་བཱ་ཧི་རོ. ནེ་ཏཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… ཝི་ག་ར་ཧི་ཏྭཱ…པེ… དྷ་མྨིཾ ཀ་ཐཾ ཀ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀེ་ན དྭེ པ་ཊི་བཱ་ཧེ་ཏ་བྦཱ. ཡོ པ་ཊི་བཱ་ཧེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶཱ’’ཏི.
༣༢༠. [པཱ་ཙི. ༤༣༨] ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཝི་ན་ཡ་ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་ཏི, ཝི་ན་ཡ་སྶ ཝ་ཎྞཾ བྷཱ་ས་ཏི, ཝི་ན་ཡ་པ་རི་ཡ་ཏྟི་ཡཱ ཝ་ཎྞཾ བྷཱ་ས་ཏི, ཨཱ་དི་སྶ ཨཱ་དི་སྶ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨུ་པཱ་ལི་སྶ ཝ་ཎྞཾ བྷཱ་ས་ཏི. བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘བྷ་ག་ཝཱ ཁོ ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཝི་ན་ཡ་ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་ཏི, ཝི་ན་ཡ་སྶ ཝ་ཎྞཾ བྷཱ་ས་ཏི, ཝི་ན་ཡ་པ་རི་ཡ་ཏྟི་ཡཱ ཝ་ཎྞཾ བྷཱ་ས་ཏི, ཨཱ་དི་སྶ ཨཱ་དི་སྶ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨུ་པཱ་ལི་སྶ ཝ་ཎྞཾ བྷཱ་ས་ཏི. ཧ་ནྡ མ་ཡཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨུ་པཱ་ལི་སྶ ས་ནྟི་ཀེ ཝི་ན་ཡཾ པ་རི་ཡཱ་པུ་ཎཱ་མཱ’’ཏི. ཏེ་དྷ [ཏེ ཙ (སྱཱ. ཀ.)] བ་ཧཱུ བྷི་ཀྑཱུ ཐེ་རཱ ཙ ན་ཝཱ ཙ མ་ཛ྄ཛྷི་མཱ ཙ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨུ་པཱ་ལི་སྶ ས་ནྟི་ཀེ ཝི་ན་ཡཾ པ་རི་ཡཱ་པུ་ཎ་ནྟི. ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨུ་པཱ་ལི ཋི་ཏ་ཀོ་ཝ ཨུ་དྡི་ས་ཏི ཐེ་རཱ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ གཱ་ར་ཝེ་ན. ཐེ་རཱ་པི བྷི་ཀྑཱུ ཋི་ཏ་ཀཱ་ཝ ཨུ་དྡི་སཱ་པེ་ནྟི དྷ་མྨ་གཱ་ར་ཝེ་ན. ཏ་ཏྠ ཐེ་རཱ ཙེ་ཝ བྷི་ཀྑཱུ ཀི་ལ་མ་ནྟི, ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཙ ཨུ་པཱ་ལི ཀི་ལ་མ་ཏི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ན་ཝ་ཀེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨུ་དྡི་ས་ནྟེ་ན ས་མ་ཀེ ཝཱ ཨཱ་ས་ནེ ནི་སཱི་དི་ཏུཾ, ཨུ་ཙྩ་ཏ་རེ ཝཱ དྷ་མྨ་གཱ་ར་ཝེ་ན; ཐེ་རེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨུ་དྡི་སཱ་པེ་ནྟེ་ན ས་མ་ཀེ ཝཱ ཨཱ་ས་ནེ ནི་སཱི་དི་ཏུཾ, ནཱི་ཙ་ཏ་རེ ཝཱ དྷ་མྨ་གཱ་ར་ཝེ་ནཱ’’ཏི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བ་ཧཱུ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨུ་པཱ་ལི་སྶ ས་ནྟི་ཀེ ཋི་ཏ་ཀཱ ཨུ་དྡེ་སཾ པ་ཊི་མཱ་ནེ་ནྟཱ ཀི་ལ་མ་ནྟི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མཱ་ནཱ་ས་ནི་ཀེ་ཧི ས་ཧ ནི་སཱི་དི་ཏུ’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཀི་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ནུ ཁོ ས་མཱ་ནཱ་ས་ནི་ཀོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི? བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ – ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏི་ཝ་སྶ་ནྟ་རེ་ན ས་ཧ ནི་སཱི་དི་ཏུ’’ནྟི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ས་མྦ་ཧུ་ལཱ བྷི་ཀྑཱུ ས་མཱ་ནཱ་ས་ནི་ཀཱ མ་ཉྩེ [ཨེ་ཀ་མ་ཉྩེ (སྱཱ.)] ནི་སཱི་དི་ཏྭཱ མ་ཉྩཾ བྷི་ནྡིཾ་སུ, པཱི་ཋེ [ཨེ་ཀ་པཱི་ཋེ (སྱཱ.)] ནི་སཱི་དི་ཏྭཱ པཱི་ཋཾ བྷི་ནྡིཾ་སུ. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏི་ཝ་གྒ་སྶ མ་ཉྩཾ, ཏི་ཝ་གྒ་སྶ པཱི་ཋ’’ནྟི. ཏི་ཝ་གྒོ་པི མ་ཉྩེ ནི་སཱི་དི་ཏྭཱ མ་ཉྩཾ བྷི་ནྡི, པཱི་ཋེ ནི་སཱི་དི་ཏྭཱ པཱི་ཋཾ བྷི་ནྡི…པེ… ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དུ་ཝ་གྒ་སྶ མ་ཉྩཾ, དུ་ཝ་གྒ་སྶ པཱི་ཋ’’ནྟི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷི་ཀྑཱུ ཨ་ས་མཱ་ནཱ་ས་ནི་ཀེ་ཧི ས་ཧ དཱི་གྷཱ་ས་ནེ ནི་སཱི་དི་ཏུཾ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཱ་ཡ་ནྟི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཋ་པེ་ཏྭཱ པ་ཎྜ་ཀཾ, མཱ་ཏུ་གཱ་མཾ, ཨུ་བྷ་ཏོ་བྱ་ཉྫ་ན་ཀཾ, ཨ་ས་མཱ་ནཱ་ས་ནི་ཀེ་ཧི ས་ཧ དཱི་གྷཱ་ས་ནེ ནི་སཱི་དི་ཏུ’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཀི་ཏྟ་ཀཾ པ་ཙྪི་མཾ ནུ ཁོ དཱི་གྷཱ་ས་ནཾ ཧོ་ཏཱི’’ཏི? བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཡཾ ཏི་ཎྞཾ པ་ཧོ་ཏི, ཨེ་ཏྟ་ཀཾ པ་ཙྪི་མཾ དཱི་གྷཱ་ས་ན’’ནྟི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཝི་སཱ་ཁཱ མི་གཱ་ར་མཱ་ཏཱ ས་ངྒྷ་སྶ ཨ་ཏྠཱ་ཡ སཱ་ལི༹་ནྡཾ པཱ་སཱ་དཾ ཀཱ་རཱ་པེ་ཏུ་ཀཱ་མཱ ཧོ་ཏི ཧ་ཏྠི་ན་ཁ་ཀཾ. ཨ་ཐ ཁོ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཀིཾ ནུ ཁོ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ པཱ་སཱ་ད་པ་རི་བྷོ་གོ ཨ་ནུ་ཉྙཱ་ཏོ ཀིཾ ཨ་ན་ནུ་ཉྙཱ་ཏོ’’ཏི? བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་བྦཾ པཱ་སཱ་ད་པ་རི་བྷོ་ག’’ནྟི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ར་ཉྙོ པ་སེ་ན་དི་སྶ ཀོ་ས་ལ་སྶ ཨ་ཡྻི་ཀཱ ཀཱ་ལ་ངྐ་ཏཱ ཧོ་ཏི. ཏ་སྶ ཀཱ་ལ་ངྐི་རི་ཡཱ་ཡ ས་ངྒྷ་སྶ བ་ཧུཾ ཨ་ཀ་པྤི་ཡ་བྷ་ཎྜཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཧོ་ཏི, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཨཱ་ས་ནྡི, པ་ལླ་ངྐོ, གོ་ན་ཀོ, ཙི་ཏྟ་ཀོ, པ་ཊི་ཀཱ, པ་ཊ་ལི་ཀཱ, ཏཱུ་ལི་ཀཱ, ཝི་ཀ་ཏི་ཀཱ, ཨུ་དྡ་ལོ་མཱི, ཨེ་ཀ་ནྟ་ལོ་མཱི, ཀ་ཊྚི་སྶཾ, ཀོ་སེ་ཡྻཾ, ཀུ་ཏྟ་ཀཾ, ཧ་ཏྠ་ཏྠ་རཾ, ཨ་སྶ་ཏྠ་རཾ, ར་ཐ་ཏྠ་རཾ, ཨ་ཛི་ན་པྤ་ཝེ་ཎི, ཀ་ད་ལི་མི་ག་པྤ་ཝ་ར་པ་ཙྩ་ཏྠ་ར་ཎཾ, ས་ཨུ་ཏྟ་ར་ཙྪ་དཾ, ཨུ་བྷ་ཏོ་ལོ་ཧི་ཏ་ཀཱུ་པ་དྷཱ་ནཾ. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨཱ་ས་ནྡི་ཡཱ པཱ་དེ ཚི་ནྡི་ཏྭཱ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ, པ་ལླ་ངྐ་སྶ ཝཱ་ལེ༹ བྷི་ནྡི་ཏྭཱ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ, ཏཱུ་ལི་ཀཾ ཝི་ཛ་ཊེ་ཏྭཱ བི་བྦོ་ཧ་ནཾ ཀཱ་ཏུཾ, ཨ་ཝ་སེ་སཾ བྷཱུ་མ་ཏྠ་ར་ཎཾ [སུ་མྨ་ཏྠ་ར་ཎཾ (སཱི. སྱཱ.)] ཀཱ་ཏུ’’ནྟི.
ཨ་ཝི་སྶ་ཛྫི་ཡ་ཝ་ཏྠུ
༣༢༡. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཱ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྨིཾ གཱ་མ་ཀཱ་ཝཱ་སེ ཨཱ་ཝཱ་སི་ཀཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨུ་པ་དྡུ་ཏཱ ཧོ་ནྟི ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀ་ག་མི་ཀཱ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ པ་ཉྙ་པེ་ནྟཱ. ཨ་ཐ ཁོ ཏེ་སཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཨེ་ཏ་ར་ཧི ཁོ མ་ཡཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨུ་པ་དྡུ་ཏཱ ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀ་ག་མི་ཀཱ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ པ་ཉྙ་པེ་ནྟཱ. ཧ་ནྡ མ་ཡཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ས་བྦཾ ས་ངྒྷི་ཀཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ ཨེ་ཀ་སྶ དེ་མ. ཏ་སྶ ས་ནྟ་ཀཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་སྶཱ་མཱ’’ཏི. ཏེ ས་བྦཾ ས་ངྒྷི་ཀཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ ཨེ་ཀ་སྶ ཨ་དཾ་སུ. ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀཱ བྷི་ཀྑཱུ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘ཨ་མྷཱ་ཀཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, སེ་ནཱ་ས་ནཾ པ་ཉྙཱ་པེ་ཐཱ’’ཏི. ‘‘ན་ཏྠཱ་ཝུ་སོ, ས་ངྒྷི་ཀཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ; ས་བྦཾ ཨ་མྷེ་ཧི ཨེ་ཀ་སྶ དི་ནྣ’’ནྟི. ‘‘ཀིཾ པ་ན ཏུ་མྷེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ས་ངྒྷི་ཀཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཐཱ’’ཏི? ‘‘ཨེ་ཝ་མཱ་ཝུ་སོ’’ཏི. ཡེ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་པྤི་ཙྪཱ…པེ… ཏེ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ བྷི་ཀྑཱུ ས་ངྒྷི་ཀཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་སྶ་ནྟཱི’’ཏི [ཝི་སྶ་ཛྫི་སྶ་ནྟཱི་ཏི (ཀ.)]! ཨ་ཐ ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ…པེ… ‘‘ས་ཙྩཾ ཀི་ར, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑཱུ ས་ངྒྷི་ཀཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ནྟཱི’’ཏི? ‘‘ས་ཙྩཾ བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཝི་ག་ར་ཧི བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཏེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མོ་གྷ་པུ་རི་སཱ ས་ངྒྷི་ཀཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་སྶ་ནྟི? ནེ་ཏཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… ཝི་ག་ར་ཧི་ཏྭཱ…པེ… དྷ་མྨིཾ ཀ་ཐཾ ཀ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི –
‘‘པ་ཉྩི་མཱ་ནི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཝི་སྶ་ཛྫི་ཡཱ་ནི, ན ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཏ་བྦཱ་ནི [ན ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏ་བྦཱ་ནི (ཀ.)], ས་ངྒྷེ་ན ཝཱ ག་ཎེ་ན ཝཱ པུ་གྒ་ལེ་ན ཝཱ. ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏཱ་ནི་པི ཨ་ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏཱ་ནི ཧོ་ནྟི. ཡོ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ་སྶ. ཀ་ཏ་མཱ་ནི པ་ཉྩ? ཨཱ་རཱ་མོ, ཨཱ་རཱ་མ་ཝ་ཏྠུ – ཨི་དཾ པ་ཋ་མཾ ཨ་ཝི་སྶ་ཛྫི་ཡཾ, ན ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཏ་བྦཾ, ས་ངྒྷེ་ན ཝཱ ག་ཎེ་ན ཝཱ པུ་གྒ་ལེ་ན ཝཱ. ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏ་མྤི ཨ་ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏཾ ཧོ་ཏི. ཡོ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ་སྶ.
‘‘ཝི་ཧཱ་རོ, ཝི་ཧཱ་ར་ཝ་ཏྠུ – ཨི་དཾ དུ་ཏི་ཡཾ ཨ་ཝི་སྶ་ཛྫི་ཡཾ, ན ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཏ་བྦཾ, ས་ངྒྷེ་ན ཝཱ ག་ཎེ་ན ཝཱ པུ་གྒ་ལླེ་ན ཝཱ. ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏ་མྤི ཨ་ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏཾ ཧོ་ཏི. ཡོ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ་སྶ.
‘‘མ་ཉྩོ, པཱི་ཋཾ, བྷི་སི, བི་བྦོ་ཧ་ནཾ – ཨི་དཾ ཏ་ཏི་ཡཾ ཨ་ཝི་སྶ་ཛྫི་ཡཾ, ན ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཏ་བྦཾ, ས་ངྒྷེ་ན ཝཱ ག་ཎེ་ན ཝཱ པུ་གྒ་ལེ་ན ཝཱ. ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏ་མྤི ཨ་ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏཾ ཧོ་ཏི. ཡོ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ་སྶ.
‘‘ལོ་ཧ་ཀུ་མྦྷཱི, ལོ་ཧ་བྷཱ་ཎ་ཀཾ, ལོ་ཧ་ཝཱ་ར་ཀོ, ལོ་ཧ་ཀ་ཊཱ་ཧཾ, ཝཱ་སི, པ་ར་སུ [ཕ་ར་སུ (སཱི. སྱཱ. ཀ.)], ཀུ་ཋཱ་རཱི [ཀུ་དྷཱ་རཱི (ཀ.)], ཀུ་དཱ་ལོ, ནི་ཁཱ་ད་ནཾ – ཨི་དཾ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ ཨ་ཝི་སྶ་ཛྫི་ཡཾ, ན ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཏ་བྦཾ, ས་ངྒྷེ་ན ཝཱ ག་ཎེ་ན ཝཱ པུ་གྒ་ལེ་ན ཝཱ. ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏ་མྤི ཨ་ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏཾ ཧོ་ཏི. ཡོ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ་སྶ.
‘‘ཝ་ལླི, ཝེ་ལུ༹, མུ་ཉྫཾ, པ་བྦ་ཛཾ [བ་བྦ་ཛཾ (སཱི.)], ཏི་ཎཾ, མ་ཏྟི་ཀཱ, དཱ་རུ་བྷ་ཎྜཾ, མ་ཏྟི་ཀཱ་བྷ་ཎྜཾ – ཨི་དཾ པ་ཉྩ་མཾ ཨ་ཝི་སྶ་ཛྫི་ཡཾ, ན ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཏ་བྦཾ, ས་ངྒྷེ་ན ཝཱ ག་ཎེ་ན ཝཱ པུ་གྒ་ལེ་ན ཝཱ. ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏ་མྤི ཨ་ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏཾ ཧོ་ཏི. ཡོ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ་སྶ. ཨི་མཱ་ནི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཉྩ ཨ་ཝི་སྶ་ཛྫི་ཡཱ་ནི, ན ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཏ་བྦཱ་ནི, ས་ངྒྷེ་ན ཝཱ ག་ཎེ་ན ཝཱ པུ་གྒ་ལེ་ན ཝཱ. ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏཱ་ནི་པི ཨ་ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏཱ་ནི ཧོ་ནྟི. ཡོ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ་སྶཱ’’ཏི.
ཨ་ཝེ་བྷ་ངྒི་ཡ་ཝ་ཏྠུ
༣༢༢. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཡ་ཐཱ་བྷི་ར་ནྟཾ ཝི་ཧ་རི་ཏྭཱ ཡེ་ན ཀཱི་ཊཱ་གི་རི ཏེ་ན ཙཱ་རི་ཀཾ པ་ཀྐཱ་མི མ་ཧ་ཏཱ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ་ན ས་དྡྷིཾ པ་ཉྩ་མ་ཏྟེ་ཧི བྷི་ཀྑུ་ས་ཏེ་ཧི སཱ་རི་པུ་ཏྟ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནེ་ཧི ཙ. ཨ་སྶོ་སུཾ ཁོ ཨ་སྶ་ཛི་པུ་ན་བྦ་སུ་ཀཱ བྷི་ཀྑཱུ – ‘‘བྷ་ག་ཝཱ ཀི་ར ཀཱི་ཊཱ་གི་རིཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏི མ་ཧ་ཏཱ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ་ན ས་དྡྷིཾ པ་ཉྩ་མ་ཏྟེ་ཧི བྷི་ཀྑུ་ས་ཏེ་ཧི སཱ་རི་པུ་ཏྟ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནེ་ཧི ཙ’’. ‘‘ཧ་ནྡ མ་ཡཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ས་བྦཾ ས་ངྒྷི་ཀཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ བྷཱ་ཛེ་མ. པཱ་པི་ཙྪཱ སཱ་རི་པུ་ཏྟ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནཱ, པཱ་པི་ཀཱ་ནཾ ཨི་ཙྪཱ་ནཾ ཝ་སཾ ག་ཏཱ; ན མ་ཡཾ ཏེ་སཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ པ་ཉྙ་པེ་སྶཱ་མཱ’’ཏི, ཏེ ས་བྦཾ ས་ངྒྷི་ཀཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ བྷཱ་ཛེ་སུཾ. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན ཙཱ་རི་ཀཾ ཙ་ར་མཱ་ནོ ཡེ་ན ཀཱི་ཊཱ་གི་རི ཏ་ད་ཝ་ས་རི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ས་མྦ་ཧུ་ལེ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ག་ཙྪ་ཐ ཏུ་མྷེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ; ཨ་སྶ་ཛི་པུ་ན་བྦ་སུ་ཀེ བྷི་ཀྑཱུ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཐ – ‘བྷ་ག་ཝཱ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏི མ་ཧ་ཏཱ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ་ན ས་དྡྷིཾ པ་ཉྩ་མ་ཏྟེ་ཧི བྷི་ཀྑུ་ས་ཏེ་ཧི སཱ་རི་པུ་ཏྟ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནེ་ཧི ཙ. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཙ, ཨཱ་ཝུ་སོ, སེ་ནཱ་ས་ནཾ པ་ཉྙ་པེ་ཐ, བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་སྶ ཙ, སཱ་རི་པུ་ཏྟ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནཱ་ན་ཉྩཱ’’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཝཾ བྷ་ནྟེ’’ཏི ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པ་ཊི་སྶུ་ཏྭཱ ཡེ་ན ཨ་སྶ་ཛི་པུ་ན་བྦ་སུ་ཀཱ བྷི་ཀྑཱུ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨ་སྶ་ཛི་པུ་ན་བྦ་སུ་ཀེ བྷི་ཀྑཱུ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘བྷ་ག་ཝཱ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏི མ་ཧ་ཏཱ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ་ན ས་དྡྷིཾ པ་ཉྩ་མ་ཏྟེ་ཧི བྷི་ཀྑུ་ས་ཏེ་ཧི སཱ་རི་པུ་ཏྟ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནེ་ཧི ཙ. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཙ, ཨཱ་ཝུ་སོ, སེ་ནཱ་ས་ནཾ པ་ཉྙ་པེ་ཐ, བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་སྶ ཙ, སཱ་རི་པུ་ཏྟ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནཱ་ན་ཉྩཱ’’ཏི. ‘‘ན་ཏྠཱ་ཝུ་སོ, ས་ངྒྷི་ཀཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ. ས་བྦཾ ཨ་མྷེ་ཧི བྷཱ་ཛི་ཏཾ. སྭཱ་ག་ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ. ཡ་སྨིཾ ཝི་ཧཱ་རེ བྷ་ག་ཝཱ ཨི་ཙྪི་སྶ་ཏི ཏ་སྨིཾ ཝི་ཧཱ་རེ ཝ་སི་སྶ་ཏི. པཱ་པི་ཙྪཱ སཱ་རི་པུ་ཏྟ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནཱ, པཱ་པི་ཀཱ་ནཾ ཨི་ཙྪཱ་ནཾ ཝ་སཾ ག་ཏཱ. ན མ་ཡཾ ཏེ་སཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ པ་ཉྙ་པེ་སྶཱ་མཱ’’ཏི. ‘‘ཀིཾ པ་ན ཏུ་མྷེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ས་ངྒྷི་ཀཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ བྷཱ་ཛི་ཏྠཱ’’ཏི? ‘‘ཨེ་ཝ་མཱ་ཝུ་སོ’’ཏི. ཡེ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་པྤི་ཙྪཱ…པེ… ཏེ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཨ་སྶ་ཛི་པུ་ན་བྦ་སུ་ཀཱ བྷི་ཀྑཱུ ས་ངྒྷི་ཀཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ བྷཱ་ཛེ་སྶ་ནྟཱི’’ཏི! ཨ་ཐ ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ…པེ… ས་ཙྩཾ ཀི་ར, བྷི་ཀྑ་ཝེ…པེ… ‘‘ས་ཙྩཾ བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཝི་ག་ར་ཧི བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཏེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མོ་གྷ་པུ་རི་སཱ ས་ངྒྷི་ཀཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ བྷཱ་ཛེ་སྶ་ནྟི? ནེ་ཏཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… ཝི་ག་ར་ཧི་ཏྭཱ…པེ… དྷ་མྨིཾ ཀ་ཐཾ ཀ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི –
‘‘པ་ཉྩི་མཱ་ནི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཝེ་བྷ་ངྒི་ཡཱ་ནི [ཨ་ཝེ་བྷ་ངྒི་ཀཱ་ནི (ཀ.)], ན ཝི་བྷ་ཛི་ཏ་བྦཱ་ནི, ས་ངྒྷེ་ན ཝཱ ག་ཎེ་ན ཝཱ པུ་གྒ་ལེ་ན ཝཱ. ཝི་བྷ་ཏྟཱ་ནི་པི ཨ་ཝི་བྷ་ཏྟཱ་ནི ཧོ་ནྟི. ཡོ ཝི་བྷ་ཛེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ་སྶ. ཀ་ཏ་མཱ་ནི པ་ཉྩ? ཨཱ་རཱ་མོ, ཨཱ་རཱ་མ་ཝ་ཏྠུ – ཨི་དཾ པ་ཋ་མཾ ཨ་ཝེ་བྷ་ངྒི་ཡཾ, ན ཝི་བྷ་ཛི་ཏ་བྦཾ, ས་ངྒྷེ་ན ཝཱ ག་ཎེ་ན ཝཱ པུ་གྒ་ལེ་ན ཝཱ. ཝི་བྷ་ཏྟ་མྤི ཨ་ཝི་བྷ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཡོ ཝི་བྷ་ཛེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ་སྶ.
‘‘ཝི་ཧཱ་རོ, ཝི་ཧཱ་ར་ཝ་ཏྠུ – ཨི་དཾ དུ་ཏི་ཡཾ ཨ་ཝེ་བྷ་ངྒི་ཡཾ, ན ཝི་བྷ་ཛི་ཏ་བྦཾ, ས་ངྒྷེ་ན ཝཱ ག་ཎེ་ན ཝཱ པུ་གྒ་ལེ་ན ཝཱ. ཝི་བྷ་ཏྟ་མྤི ཨ་ཝི་བྷ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཡོ ཝི་བྷ་ཛེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ་སྶ.
‘‘མ་ཉྩོ, པཱི་ཋཾ, བྷི་སི, བི་བྦོ་ཧ་ནཾ – ཨི་དཾ ཏ་ཏི་ཡཾ ཨ་ཝེ་བྷ་ངྒི་ཡཾ, ན ཝི་བྷ་ཛི་ཏ་བྦཾ, ས་ངྒྷེ་ན ཝཱ ག་ཎེ་ན ཝཱ པུ་གྒ་ལེ་ན ཝཱ. ཝི་བྷ་ཏྟ་མྤི ཨ་ཝི་བྷ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཡོ ཝི་བྷ་ཛེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ་སྶ.
‘‘ལོ་ཧ་ཀུ་མྦྷཱི, ལོ་ཧ་བྷཱ་ཎ་ཀཾ, ལོ་ཧ་ཝཱ་ར་ཀོ, ལོ་ཧ་ཀ་ཊཱ་ཧཾ, ཝཱ་སཱི, པ་ར་སུ, ཀུ་ཋཱ་རཱི, ཀུ་དཱ་ལོ, ནི་ཁཱ་ད་ནཾ – ཨི་དཾ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ ཨ་ཝེ་བྷ་ངྒི་ཡཾ, ན ཝི་བྷ་ཛི་ཏ་བྦཾ, ས་ངྒྷེ་ན ཝཱ ག་ཎེ་ན ཝཱ པུ་གྒ་ལེ་ན ཝཱ. ཝི་བྷ་ཏྟ་མྤི ཨ་ཝི་བྷ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཡོ ཝི་བྷ་ཛེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ་སྶ.
‘‘ཝ་ལླཱི, ཝེ་ལུ༹, མུ་ཉྫཾ, པ་བྦ་ཛཾ, ཏི་ཎཾ, མ་ཏྟི་ཀཱ, དཱ་རུ་བྷ་ཎྜཾ, མ་ཏྟི་ཀཱ་བྷ་ཎྜཾ – ཨི་དཾ པ་ཉྩ་མཾ ཨ་ཝེ་བྷ་ངྒི་ཡཾ, ན ཝི་བྷ་ཛི་ཏ་བྦཾ, ས་ངྒྷེ་ན ཝཱ ག་ཎེ་ན ཝཱ པུ་གྒ་ལེ་ན ཝཱ. ཝི་བྷ་ཏྟ་མྤི ཨ་ཝི་བྷ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཡོ ཝི་བྷ་ཛེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ་སྶ. ཨི་མཱ་ནི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཉྩ ཨ་ཝེ་བྷ་ངྒི་ཡཱ་ནི, ན ཝི་བྷ་ཛི་ཏ་བྦཱ་ནི, ས་ངྒྷེ་ན ཝཱ ག་ཎེ་ན ཝཱ པུ་གྒ་ལེ་ན ཝཱ. ཝི་བྷ་ཏྟཱ་ནི་པི ཨ་ཝི་བྷ་ཏྟཱ་ནི ཧོ་ནྟི. ཡོ ཝི་བྷ་ཛེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ་སྶཱ’’ཏི.
ན་ཝ་ཀ་མྨ་དཱ་ན་ཀ་ཐཱ
༣༢༣. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཀཱི་ཊཱ་གི་རི་སྨིཾ ཡ་ཐཱ་བྷི་ར་ནྟཾ ཝི་ཧ་རི་ཏྭཱ ཡེ་ན ཨཱ་ལ༹་ཝཱི ཏེ་ན ཙཱ་རི་ཀཾ པ་ཀྐཱ་མི. ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན ཙཱ་རི་ཀཾ ཙ་ར་མཱ་ནོ ཡེ་ན ཨཱ་ལ༹་ཝཱི ཏ་ད་ཝ་ས་རི. ཏ་ཏྲ སུ་དཾ བྷ་ག་ཝཱ ཨཱ་ལ༹་ཝི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨ་གྒཱ་ལ༹་ཝེ ཙེ་ཏི་ཡེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨཱ་ལ༹་ཝ་ཀཱ [ཨཱ་ལ༹་ཝི་ཀཱ (སྱཱ. ཀ.)] བྷི་ཀྑཱུ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ་ནི ན་ཝ་ཀ་མྨཱ་ནི དེ་ནྟི – པི་ཎྜ་ནི་ཀྑེ་པ་ན་མ་ཏྟེ་ན་པི ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དེ་ནྟི; ཀུ་ཊྚ་ལེ་པ་ན་མ་ཏྟེ་ན་པི ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དེ་ནྟི; དྭཱ་ར་ཊྛ་པ་ན་མ་ཏྟེ་ན་པི ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དེ་ནྟི; ཨ་གྒ་ལ༹་ཝ་ཊྚི་ཀ་ར་ཎ་མ་ཏྟེ་ན་པི ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དེ་ནྟི; ཨཱ་ལོ་ཀ་ས་ནྡྷི་ཀ་ར་ཎ་མ་ཏྟེ་ན་པི ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དེ་ནྟི; སེ་ཏ་ཝ་ཎྞ་ཀ་ར་ཎ་མ་ཏྟེ་ན་པི ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དེ་ནྟི; ཀཱ་ལ༹་ཝ་ཎྞ་ཀ་ར་ཎ་མ་ཏྟེ་ན་པི ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དེ་ནྟི; གེ་རུ་ཀ་པ་རི་ཀ་མྨ་ཀ་ར་ཎ་མ་ཏྟེ་ན་པི ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དེ་ནྟི; ཚཱ་ད་ན་མ་ཏྟེ་ན་པི ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དེ་ནྟི; བ་ནྡྷ་ན་མ་ཏྟེ་ན་པི ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དེ་ནྟི; བྷ་ཎྜི་ཀཱ་ཊྛ་པ་ན་མ་ཏྟེ་ན་པི ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དེ་ནྟི; ཁ་ཎྜ་ཕུ་ལླ་པ་ཊི་ས་ངྑ་ར་ཎ་མ་ཏྟེ་ན་པི ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དེ་ནྟི; པ་རི་བྷ་ཎྜ་ཀ་ར་ཎ་མ་ཏྟེ་ན་པི ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དེ་ནྟི; ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶི་ཀ་མྤི ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དེ་ནྟི; ཏིཾ་ས་ཝ་སྶི་ཀ་མྤི ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དེ་ནྟི; ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝི་ཀ་མྤི ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དེ་ནྟི; དྷཱུ་མ་ཀཱ་ལི་ཀ་མྤི པ་རི་ཡོ་སི་ཏཾ ཝི་ཧཱ་རཾ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དེ་ནྟི. ཡེ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་པྤི་ཙྪཱ…པེ… ཏེ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཨཱ་ལ༹་ཝ་ཀཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ་ནི ན་ཝ་ཀ་མྨཱ་ནི ད་སྶ་ནྟི – པི་ཎྜ་ནི་ཀྑེ་པ་ན་མ་ཏྟེ་ན་པི ན་ཝ་ཀ་མྨཾ ད་སྶ་ནྟི; ཀུ་ཊྚ་ལེ་པ་ན་མ་ཏྟེ་ན་པི… དྭཱ་ར་ཊྛ་པ་ན་མ་ཏྟེ་ན་པི … ཨ་གྒ་ལ༹་ཝ་ཊྚི་ཀ་ར་ཎ་མ་ཏྟེ་ན་པི… ཨཱ་ལོ་ཀ་ས་ནྡྷི་ཀ་ར་ཎ་མ་ཏྟེ་ན་པི… སེ་ཏ་ཝ་ཎྞ་ཀ་ར་ཎ་མ་ཏྟེ་ན་པི… ཀཱ་ལ༹་ཝ་ཎྞ་ཀ་ར་ཎ་མ་ཏྟེ་ན་པི… གེ་རུ་ཀ་པ་རི་ཀ་མྨ་ཀ་ར་ཎ་མ་ཏྟེ་ན་པི… ཚཱ་དེ་ན་མ་ཏྟེ་ན་པི… བ་ནྡྷ་ན་མ་ཏྟེ་ན་པི… བྷ་ཎྜི་ཀཱ་ལ༹་པ་ན་མ་ཏྟེ་ན་པི… ཁ་ཎྜ་ཕུ་ལླ་པ་ཊི་ས་ངྑ་ར་ཎ་མ་ཏྟེ་ན་པི… པ་རི་བྷ་ཎྜ་ཀ་ར་ཎ་མ་ཏྟེ་ན་པི… ཝི་ས་ཏི་ཝ་སྶི་ཀ་མྤི… ཏིཾ་ས་ཝ་སྶི་ཀ་མྤི… ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝི་ཀ་མྤི… དྷཱུ་མ་ཀཱ་ལི་ཀ་མྤི པ་རི་ཡོ་སི་ཏཾ ཝི་ཧཱ་རཾ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ ད་སྶ་ནྟཱི’’ཏི! བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ…པེ… ས་ཙྩཾ ཀི་ར, བྷི་ཀྑ་ཝེ…པེ… ‘‘ས་ཙྩཾ བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི…པེ… ཝི་ག་ར་ཧི་ཏྭཱ…པེ… དྷ་མྨིཾ ཀ་ཐཾ ཀ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པི་ཎྜ་ནི་ཀྑེ་པ་ན་མ་ཏྟེ་ན ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དཱ་ཏ་བྦཾ; ན ཀུ་ཊྚ་ལེ་པ་ན་མ་ཏྟེ་ན ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དཱ་ཏ་བྦཾ. ན དྭཱ་ར་ཊྛ་པ་ན་མ་ཏྟེ་ན ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དཱ་ཏ་བྦཾ. ན ཨ་གྒ་ལ༹་ཝ་ཊྚི་ཀ་ར་ཎ་མ་ཏྟེ་ན ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དཱ་ཏ་བྦཾ. ན ཨཱ་ལོ་ཀ་ས་ནྡྷི་ཀ་ར་ཎ་མ་ཏྟེ་ན ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དཱ་ཏ་བྦཾ. ན སེ་ཏ་ཝ་ཎྞ་ཀ་ར་ཎ་མ་ཏྟེ་ན ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དཱ་ཏ་བྦཾ. ན ཀཱ་ལ༹་ཝ་ཎྞ་ཀ་ར་ཎ་མ་ཏྟེ་ན ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དཱ་ཏ་བྦཾ. ན གེ་རུ་ཀ་པ་རི་ཀ་མྨ་ཀ་ར་ཎ་མ་ཏྟེ་ན ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དཱ་ཏ་བྦཾ. ན ཚཱ་དེ་ན་མ་ཏྟེ་ན ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དཱ་ཏ་བྦཾ. ན བ་ནྡྷ་ན་མ་ཏྟེ་ན ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དཱ་ཏ་བྦཾ. ན བྷ་ཎྜི་ཀཱ་ལ༹་པ་ན་མ་ཏྟེ་ན ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དཱ་ཏ་བྦཾ. ན ཁ་ཎྜ་ཕུ་ལླ་པ་ཊི་ས་ངྑ་ར་ཎ་མ་ཏྟེ་ན ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དཱ་ཏ་བྦཾ. ན པ་རི་བྷ་ཎྜ་ཀ་ར་ཎ་མ་ཏྟེ་ན ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དཱ་ཏ་བྦཾ. ན ཝི་ས་ཏི་ཝ་སྶི་ཀཾ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དཱ་ཏ་བྦཾ. ན ཏིཾ་ས་ཝ་སྶི་ཀཾ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དཱ་ཏ་བྦཾ. ན ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝི་ཀཾ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དཱ་ཏ་བྦཾ. ན དྷཱུ་མ་ཀཱ་ལི་ཀ་མྤི པ་རི་ཡོ་སི་ཏཾ ཝི་ཧཱ་རཾ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དཱ་ཏ་བྦཾ. ཡོ ད་དེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཀ་ཏཾ ཝཱ ཝི་པྤ་ཀ་ཏཾ ཝཱ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དཱ་ཏུཾ, ཁུ་དྡ་ཀེ ཝི་ཧཱ་རེ ཀ་མྨཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ ཚ་པྤ་ཉྩ་ཝ་སྶི་ཀཾ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དཱ་ཏུཾ, ཨ་ཌྜྷ་ཡོ་གེ ཀ་མྨཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ ས་ཏྟ་ཊྛ་ཝ་སྶི་ཀཾ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དཱ་ཏུཾ, མ་ཧ་ལླ་ཀེ ཝི་ཧཱ་རེ པཱ་སཱ་དེ ཝཱ ཀ་མྨཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ ད་ས་དྭཱ་ད་ས་ཝ་སྶི་ཀཾ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དཱ་ཏུ’’ནྟི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷི་ཀྑཱུ ས་བྦེ ཝི་ཧཱ་རེ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དེ་ནྟི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་བྦེ ཝི་ཧཱ་རེ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དཱ་ཏ་བྦཾ. ཡོ ད་དེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶཱ’’ཏི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷི་ཀྑཱུ ཨེ་ཀ་སྶ དྭེ དེ་ནྟི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་སྶ དྭེ དཱ་ཏ་བྦཱ. ཡོ ད་དེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶཱ’’ཏི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷི་ཀྑཱུ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨ་ཉྙཾ ཝཱ་སེ་ནྟི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ན་ཝ་ཀ་མྨཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨ་ཉྙོ ཝཱ་སེ་ཏ་བྦོ. ཡོ ཝཱ་སེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶཱ’’ཏི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷི་ཀྑཱུ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ས་ངྒྷི་ཀཾ པ་ཊི་བཱ་ཧེ་ནྟི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ན་ཝ་ཀ་མྨཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ས་ངྒྷི་ཀཾ པ་ཊི་བཱ་ཧི་ཏ་བྦཾ. ཡོ པ་ཊི་བཱ་ཧེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀཾ ཝ་ར་སེ་ཡྻཾ ག་ཧེ་ཏུ’’ནྟི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷི་ཀྑཱུ ནི་སྶཱི་མེ ཋི་ཏ་སྶ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དེ་ནྟི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ནི་སྶཱི་མེ ཋི་ཏ་སྶ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ དཱ་ཏ་བྦཾ. ཡོ ད་དེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶཱ’’ཏི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷི་ཀྑཱུ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ས་བྦ་ཀཱ་ལཾ པ་ཊི་བཱ་ཧ་ནྟི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ན་ཝ་ཀ་མྨཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ས་བྦ་ཀཱ་ལཾ པ་ཊི་བཱ་ཧི་ཏ་བྦཾ. ཡོ པ་ཊི་བཱ་ཧེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝ་སྶཱ་ནཾ ཏེ་མཱ་སཾ པ་ཊི་བཱ་ཧི་ཏུཾ, ཨུ་ཏུ་ཀཱ་ལཾ པ་ན ན པ་ཊི་བཱ་ཧི་ཏུ’’ནྟི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷི་ཀྑཱུ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཀྐ་མ་ནྟི་པི, ཝི་བྦྷ་མ་ནྟི་པི, ཀཱ་ལ་མྤི ཀ་རོ་ནྟི; སཱ་མ་ཎེ་རཱ་པི པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི; སི་ཀྑཾ པ་ཙྩ་ཀྑཱ་ཏ་ཀཱ་པི པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི; ཨ་ནྟི་མ་ཝ་ཏྠུཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ནྣ་ཀཱ་པི པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི; ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀཱ་པི པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི; ཁི་ཏྟ་ཙི་ཏྟཱ་པི པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི; ཝེ་ད་ནཱ་ཊྚཱ་པི པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི; ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ད་སྶ་ནེ ཨུ་ཀྑི་ཏྟ་ཀཱ་པི པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི; ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་པྤ་ཊི་ཀ་མྨེ ཨུ་ཀྑི་ཏྟ་ཀཱ་པི པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི; པཱ་པི་ཀཱ་ཡ དི་ཊྛི་ཡཱ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་གྒེ ཨུ་ཀྑི་ཏྟ་ཀཱ་པི པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི; པ་ཎྜ་ཀཱ་པི པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི; ཐེ་ཡྻ་སཾ་ཝཱ་ས་ཀཱ་པི པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི; ཏི་ཏྠི་ཡ་པ་ཀྐ་ནྟ་ཀཱ་པི
པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི; ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ག་ཏཱ་པི པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི; མཱ་ཏུ་གྷཱ་ཏ་ཀཱ་པི པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི; པི་ཏུ་གྷཱ་ཏ་ཀཱ་པི པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི; ཨ་ར་ཧ་ནྟ་གྷཱ་ཏ་ཀཱ་པི པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི; བྷི་ཀྑུ་ནི་དཱུ་ས་ཀཱ་པི པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི; ས་ངྒྷ་བྷེ་ད་ཀཱ་པི པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི; ལོ་ཧི་ཏུ་པྤཱ་ད་ཀཱ་པི པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི; ཨུ་བྷ་ཏོ་བྱ་ཉྫ་ན་ཀཱ་པི པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ.
‘‘ཨི་དྷ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཀྐ་མ་ཏི – མཱ ས་ངྒྷ་སྶ ཧཱ་ཡཱི་ཏི ཨ་ཉྙ་སྶ དཱ་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨི་དྷ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝི་བྦྷ་མ་ཏི…པེ… ཀཱ་ལ་ངྐ་རོ་ཏི, སཱ་མ་ཎེ་རོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, སི་ཀྑཾ པ་ཙྩ་ཀྑཱ་ཏ་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ནྟི་མ་ཝ་ཏྠུཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ནྣ་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཁི་ཏྟ་ཙི་ཏྟོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝེ་ད་ནཱ་ཊྚོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ད་སྶ་ནེ ཨུ་ཀྑི་ཏྟ་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་པྤ་ཊི་ཀ་མྨེ ཨུ་ཀྑི་ཏྟ་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, པཱ་པི་ཀཱ་ཡ དི་ཊྛི་ཡཱ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་གྒེ ཨུ་ཀྑི་ཏྟ་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, པ་ཎྜ་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཐེ་ཡྻ་སཾ་ཝཱ་ས་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཏི་ཏྠི་ཡ་པ་ཀྐ་ནྟ་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ག་ཏོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, མཱ་ཏུ་གྷཱ་ཏ་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, པི་ཏུ་གྷཱ་ཏ་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ར་ཧ་ནྟ་གྷཱ་ཏ་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, བྷི་ཀྑུ་ནཱི་དཱུ་ས་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ས་ངྒྷ་བྷེ་ད་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ལོ་ཧི་ཏུ་པྤཱ་ད་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨུ་བྷ་ཏོ་བྱ་ཉྫ་ན་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི – མཱ ས་ངྒྷ་སྶ ཧཱ་ཡཱི་ཏི ཨ་ཉྙ་སྶ དཱ་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨི་དྷ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝི་པྤ་ཀ་ཏེ པ་ཀྐ་མ་ཏི – མཱ ས་ངྒྷ་སྶ ཧཱ་ཡཱི་ཏི ཨ་ཉྙ་སྶ དཱ་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨི་དྷ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝི་པྤ་ཀ་ཏེ ཝི་བྦྷ་མ་ཏི…པེ… ཨུ་བྷ་ཏོ་བྱ་ཉྫ་ན་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི – མཱ ས་ངྒྷ་སྶ ཧཱ་ཡཱི་ཏི ཨ་ཉྙ་སྶ དཱ་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨི་དྷ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ པ་རི་ཡོ་སི་ཏེ པ་ཀྐ་མ་ཏི – ཏ་སྶེ་ཝེ་ཏཾ.
‘‘ཨི་དྷ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ པ་རི་ཡོ་སི་ཏེ ཝི་བྦྷ་མ་ཏི…པེ… ཀཱ་ལ་ངྐ་རོ་ཏི, སཱ་མ་ཎེ་རོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, སི་ཀྑཾ པ་ཙྩ་ཀྑཱ་ཏ་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ནྟི་མ་ཝ་ཏྠུཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ནྣ་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི – ས་ངྒྷོ སཱ་མཱི.
‘‘ཨི་དྷ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ པ་རི་ཡོ་སི་ཏེ ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཁི་ཏྟ་ཙི་ཏྟོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝེ་ད་ནཱ་ཊྚོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ད་སྶ་ནེ ཨུ་ཀྑི་ཏྟ་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་པྤ་ཊི་ཀ་མྨེ ཨུ་ཀྑི་ཏྟ་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, པཱ་པི་ཀཱ་ཡ དི་ཊྛི་ཡཱ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་གྒེ ཨུ་ཀྑི་ཏྟ་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི – ཏ་སྶེ་ཝེ་ཏཾ.
‘‘ཨི་དྷ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ པ་རི་ཡོ་སི་ཏེ པ་ཎྜ་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཐེ་ཡྻ་སཾ་ཝཱ་ས་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཏི་ཏྠི་ཡ་པ་ཀྐ་ནྟ་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ག་ཏོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, མཱ་ཏུ་གྷཱ་ཏ་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, པི་ཏུ་གྷཱ་ཏ་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ར་ཧ་ནྟ་གྷཱ་ཏ་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, བྷི་ཀྑུ་ནཱི་དཱུ་ས་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ས་ངྒྷ་བྷེ་ད་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ལོ་ཧི་ཏུ་པྤཱ་ད་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨུ་བྷ་ཏོ་བྱ་ཉྫ་ན་ཀོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི – ས་ངྒྷོ སཱ་མཱི’’ཏི.
ཨ་ཉྙ་ཏྲ་པ་རི་བྷོ་ག་པ་ཊི་ཀྑེ་པཱ་དི
༣༢༤. [པཱ་རཱ. ༡༥༧] ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷི་ཀྑཱུ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྶ ཨུ་པཱ་ས་ཀ་སྶ ཝི་ཧཱ་ར་པ་རི་བྷོ་གཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏྲ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ སོ ཨུ་པཱ་ས་ཀོ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ཏི ཁི་ཡྻ་ཏི ཝི་པཱ་ཙེ་ཏི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ བྷ་ད་ནྟཱ ཨ་ཉྙ་ཏྲ པ་རི་བྷོ་གཾ ཨ་ཉྙ་ཏྲ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་སྶ་ནྟཱི’’ཏི! བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཉྙ་ཏྲ པ་རི་བྷོ་གོ ཨ་ཉྙ་ཏྲ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦོ. ཡོ པ་རི་བྷུ་ཉྫེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶཱ’’ཏི.
[པཱ་རཱ. ༡༥༧] ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷི་ཀྑཱུ ཨུ་པོ་ས་ཐ་གྒ་མྤི ས་ནྣི་ས་ཛྫ་མྤི ཧ་རི་ཏུཾ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཱ་ཡ་ནྟཱ ཚ་མཱ་ཡ ནི་སཱི་ད་ནྟི. ག་ཏྟཱ་ནི་པི ཙཱི་ཝ་རཱ་ནི་པི པཾ་སུ་ཀི་ཏཱ་ནི ཧོ་ནྟི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏཱ་ཝ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ཧ་རི་ཏུ’’ནྟི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ས་ངྒྷ་སྶ མ་ཧཱ་ཝི་ཧཱ་རོ ཨུ་ནྡྲི་ཡ་ཏི. བྷི་ཀྑཱུ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཱ་ཡ་ནྟཱ སེ་ནཱ་ས་ནཾ ནཱ་ཏི་ཧ་ར་ནྟི [ནཱ་བྷི་ཧ་ར་ནྟི (ཀ.)]. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, གུ་ཏྟ་ཏྠཱ་ཡ ཧ་རི་ཏུ’’ནྟི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ས་ངྒྷ་སྶ སེ་ནཱ་ས་ན་པ་རི་ཀྑཱ་རི་ཀོ མ་ཧ་གྒྷོ ཀ་མྦ་ལོ ཨུ་པྤ་ནྣོ ཧོ་ཏི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཕཱ་ཏི་ཀ་མྨ་ཏྠཱ་ཡ པ་རི་ཝ་ཏྟེ་ཏུ’’ནྟི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ས་ངྒྷ་སྶ སེ་ནཱ་ས་ན་པ་རི་ཀྑཱ་རི་ཀཾ མ་ཧ་གྒྷཾ དུ་སྶཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཧོ་ཏི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཕཱ་ཏི་ཀ་མྨ་ཏྠཱ་ཡ པ་རི་ཝ་ཏྟེ་ཏུ’’ནྟི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ས་ངྒྷ་སྶ ཨ་ཙྪ་ཙ་མྨཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཧོ་ཏི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པཱ་ད་པུ་ཉྪ་ནིཾ ཀཱ་ཏུ’’ནྟི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ས་ངྒྷ་སྶ ཙ་ཀྐ་ལི་ཀཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཧོ་ཏི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པཱ་ད་པུ་ཉྪ་ནིཾ ཀཱ་ཏུ’’ནྟི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ས་ངྒྷ་སྶ ཙོ་ལ༹་ཀཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཧོ་ཏི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པཱ་ད་པུ་ཉྪ་ནིཾ ཀཱ་ཏུ’’ནྟི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷི་ཀྑཱུ ཨ་དྷོ་ཏེ་ཧི པཱ་དེ་ཧི སེ་ནཱ་ས་ནཾ ཨ་ཀྐ་མ་ནྟི. སེ་ནཱ་ས་ནཾ དུ་སྶ་ཏི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་དྷོ་ཏེ་ཧི པཱ་དེ་ཧི སེ་ནཱ་ས་ནཾ ཨ་ཀྐ་མི་ཏ་བྦཾ. ཡོ ཨ་ཀྐ་མེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶཱ’’ཏི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷི་ཀྑཱུ ཨ་ལླེ་ཧི པཱ་དེ་ཧི སེ་ནཱ་ས་ནཾ ཨ་ཀྐ་མ་ནྟི. སེ་ནཱ་ས་ནཾ དུ་སྶ་ཏི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ལླེ་ཧི པཱ་དེ་ཧི སེ་ནཱ་ས་ནཾ ཨ་ཀྐ་མི་ཏ་བྦཾ. ཡོ ཨ་ཀྐ་མེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶཱ’’ཏི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷི་ཀྑཱུ ས་ཨུ་པཱ་ཧ་ནཱ སེ་ནཱ་ས་ནཾ ཨ་ཀྐ་མ་ནྟི. སེ་ནཱ་ས་ནཾ དུ་སྶ་ཏི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཨུ་པཱ་ཧ་ནེ་ན སེ་ནཱ་ས་ནཾ ཨ་ཀྐ་མི་ཏ་བྦཾ. ཡོ ཨ་ཀྐ་མེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶཱ’’ཏི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷི་ཀྑཱུ པ་རི་ཀ་མྨ་ཀ་ཏཱ་ཡ བྷཱུ་མི་ཡཱ ནི་ཊྛུ་བྷ་ནྟི. ཝ་ཎྞོ དུ་སྶ་ཏི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་རི་ཀ་མྨ་ཀ་ཏཱ་ཡ བྷཱུ་མི་ཡཱ ནི་ཊྛུ་བྷི་ཏ་བྦཾ. ཡོ ནི་ཊྛུ་བྷེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཁེ་ལ༹་མ་ལླ་ཀ’’ནྟི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན མ་ཉྩ་པཱ་དཱ་པི པཱི་ཋ་པཱ་དཱ་པི པ་རི་ཀ་མྨ་ཀ་ཏཾ བྷཱུ་མིཾ ཝི་ལི་ཁ་ནྟི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙོ་ལ༹་ཀེ་ན པ་ལི་ཝེ་ཋེ་ཏུ’’ནྟི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷི་ཀྑཱུ པ་རི་ཀ་མྨ་ཀ་ཏཾ བྷི་ཏྟིཾ ཨ་པ་སྶེ་ནྟི. ཝ་ཎྞོ དུ་སྶ་ཏི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་རི་ཀ་མྨ་ཀ་ཏཱ བྷི་ཏྟི ཨ་པ་སྶེ་ཏ་བྦཱ. ཡོ ཨ་པ་སྶེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་པ་སྶེ་ན་ཕ་ལ་ཀ’’ནྟི. ཨ་པ་སྶེ་ན་ཕ་ལ་ཀཾ ཧེ་ཊྛ་ཏོ བྷཱུ་མིཾ ཝི་ལི་ཁ་ཏི, ཨུ་པ་རི་ཏོ བྷི་ཏྟི་ཉྩ. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཧེ་ཊྛ་ཏོ ཙ ཨུ་པ་རི་ཏོ ཙ ཙོ་ལ༹་ཀེ་ན པ་ལི་ཝེ་ཋེ་ཏུ’’ནྟི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷི་ཀྑཱུ དྷོ་ཏ་པཱ་ད་ཀཱ ནི་པ་ཛྫི་ཏུཾ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཱ་ཡ་ནྟི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཙྩ་ཏྠ་རི་ཏྭཱ ནི་པ་ཛྫི་ཏུ’’ནྟི.
ས་ངྒྷ་བྷ་ཏྟཱ་དི་ཨ་ནུ་ཛཱ་ན་ནཾ
༣༢༥. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨཱ་ལ༹་ཝི་ཡཾ ཡ་ཐཱ་བྷི་ར་ནྟཾ ཝི་ཧ་རི་ཏྭཱ ཡེ་ན རཱ་ཛ་ག་ཧཾ ཏེ་ན ཙཱ་རི་ཀཾ པ་ཀྐཱ་མི. ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན ཙཱ་རི་ཀཾ ཙ་ར་མཱ་ནོ ཡེ་ན རཱ་ཛ་ག་ཧཾ ཏ་ད་ཝ་ས་རི. ཏ་ཏྲ སུ་དཾ བྷ་ག་ཝཱ རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཝེ་ལུ༹་ཝ་ནེ ཀ་ལ་ནྡ་ཀ་ནི་ཝཱ་པེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན རཱ་ཛ་ག་ཧཾ དུ་བྦྷི་ཀྑཾ ཧོ་ཏི. མ་ནུ་སྶཱ ན ས་ཀྐོ་ནྟི ས་ངྒྷ་བྷ་ཏྟཾ ཀཱ་ཏུཾ; ཨི་ཙྪ་ནྟི ཨུ་དྡེ་ས་བྷ་ཏྟཾ ནི་མ་ནྟ་ནཾ ས་ལཱ་ཀ་བྷ་ཏྟཾ པ་ཀྑི་ཀཾ ཨུ་པོ་ས་ཐི་ཀཾ པཱ་ཊི་པ་དི་ཀཾ ཀཱ་ཏུཾ. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ངྒྷ་བྷ་ཏྟཾ ཨུ་དྡེ་ས་བྷ་ཏྟཾ ནི་མ་ནྟ་ནཾ ས་ལཱ་ཀ་བྷ་ཏྟཾ པ་ཀྑི་ཀཾ ཨུ་པོ་ས་ཐི་ཀཾ པཱ་ཊི་པ་དི་ཀ’’ནྟི.
བྷ་ཏྟུ་དྡེ་ས་ཀ་ས་མྨུ་ཏི
༣༢༦. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཚ་བྦ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝ་ར་བྷ་ཏྟཱ་ནི ག་ཧེ་ཏྭཱ ལཱ་མ་ཀཱ་ནི བྷ་ཏྟཱ་ནི བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ དེ་ནྟི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཾ བྷི་ཀྑུཾ བྷ་ཏྟུ་དྡེ་ས་ཀཾ ས་མྨ་ནྣི་ཏུཾ – ཡོ ན ཚ་ནྡཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ, ན དོ་སཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ, ན མོ་ཧཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ, ན བྷ་ཡཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ, ཨུ་དྡི་ཊྛཱ་ནུ་དྡི་ཊྛ་ཉྩ ཛཱ་ནེ་ཡྻ. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མྨ་ནྣི་ཏ་བྦོ. པ་ཋ་མཾ བྷི་ཀྑུ ཡཱ་ཙི་ཏ་བྦོ, ཡཱ་ཙི་ཏྭཱ བྱ་ཏྟེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ པ་ཊི་བ་ལེ་ན ས་ངྒྷོ ཉཱ་པེ་ཏ་བྦོ –
‘‘སུ་ཎཱ་ཏུ མེ, བྷ་ནྟེ, ས་ངྒྷོ. ཡ་དི ས་ངྒྷ་སྶ པ་ཏྟ་ཀ་ལླཾ, ས་ངྒྷོ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མཾ བྷི་ཀྑུཾ བྷ་ཏྟུ་དྡེ་ས་ཀཾ ས་མྨ་ནྣེ་ཡྻ. ཨེ་སཱ ཉ་ཏྟི.
‘‘སུ་ཎཱ་ཏུ མེ, བྷ་ནྟེ, ས་ངྒྷོ. ས་ངྒྷོ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མཾ བྷི་ཀྑུཾ བྷ་ཏྟུ་དྡེ་ས་ཀཾ ས་མྨ་ནྣ་ཏི. ཡ་སྶཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཁ་མ་ཏི ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷ་ཏྟུ་དྡེ་ས་ཀ་སྶ ས་མྨུ་ཏི, སོ ཏུ་ཎྷ་སྶ; ཡ་སྶ ན་ཀྑ་མ་ཏི, སོ བྷཱ་སེ་ཡྻ.
‘‘ས་མྨ་ཏོ ས་ངྒྷེ་ན ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མོ བྷི་ཀྑུ བྷ་ཏྟུ་དྡེ་ས་ཀོ. ཁ་མ་ཏི ས་ངྒྷ་སྶ, ཏ་སྨཱ ཏུ་ཎྷཱི, ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ དྷཱ་ར་ཡཱ་མཱི’’ཏི.
ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ཏྟུ་དྡེ་ས་ཀཱ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཀ་ཐཾ ནུ ཁོ བྷ་ཏྟཾ ཨུ་དྡི་སི་ཏ་བྦ’’ནྟི? བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ལཱ་ཀཱ་ཡ ཝཱ པ་ཊྚི་ཀཱ་ཡ ཝཱ [པ་ཊི་ཀཱ་ཡ ཝཱ (སྱཱ.)] ཨུ་པ་ནི་བ་ནྡྷི་ཏྭཱ ཨོ་པུ་ཉྫི་ཏྭཱ བྷ་ཏྟཾ ཨུ་དྡི་སི་ཏུ’’ནྟི.
སེ་ནཱ་ས་ན་པ་ཉྙཱ་པ་ཀཱ་དི་ས་མྨུ་ཏི
༣༢༧. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ས་ངྒྷ་སྶ སེ་ནཱ་ས་ན་པ་ཉྙཱ་པ་ཀོ ན ཧོ་ཏི…པེ… བྷ་ཎྜཱ་གཱ་རི་ཀོ ན ཧོ་ཏི…པེ… ཙཱི་ཝ་ར་པྤ་ཊི་གྒཱ་ཧ་ཀོ ན ཧོ་ཏི…པེ… ཙཱི་ཝ་ར་བྷཱ་ཛ་ཀོ ན ཧོ་ཏི…པེ… ཡཱ་གུ་བྷཱ་ཛ་ཀོ ན ཧོ་ཏི…པེ… ཕ་ལ་བྷཱ་ཛ་ཀོ ན ཧོ་ཏི…པེ… ཁ་ཛྫ་ཀ་བྷཱ་ཛ་ཀོ ན ཧོ་ཏི. ཁ་ཛྫ་ཀཾ ཨ་བྷཱ་ཛི་ཡ་མཱ་ནཾ ན་སྶ་ཏི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཾ བྷི་ཀྑུཾ ཁ་ཛྫ་ཀ་བྷཱ་ཛ་ཀཾ ས་མྨ་ནྣི་ཏུཾ – ཡོ ན ཚ་ནྡཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ, ན དོ་སཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ, ན མོ་ཧཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ, ན བྷ་ཡཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ, བྷཱ་ཛི་ཏཱ་བྷཱ་ཛི་ཏ་ཉྩ ཛཱ་ནེ་ཡྻ. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མྨ་ནྣི་ཏ་བྦོ. པ་ཋ་མཾ བྷི་ཀྑུ ཡཱ་ཙི་ཏ་བྦོ, ཡཱ་ཙི་ཏྭཱ བྱ་ཏྟེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ པ་ཊི་བ་ལེ་ན ས་ངྒྷོ ཉཱ་པེ་ཏ་བྦོ –
‘‘སུ་ཎཱ་ཏུ མེ, བྷ་ནྟེ, ས་ངྒྷོ. ཡ་དི ས་ངྒྷ་སྶ པ་ཏྟ་ཀ་ལླཾ, ས་ངྒྷོ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མཾ བྷི་ཀྑུཾ ཁ་ཛྫ་ཀ་བྷཱ་ཛ་ཀཾ ས་མྨ་ནྣེ་ཡྻ. ཨེ་སཱ ཉ་ཏྟི.
‘‘སུ་ཎཱ་ཏུ མེ, བྷ་ནྟེ, ས་ངྒྷོ. ས་ངྒྷོ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མཾ བྷི་ཀྑུཾ ཁ་ཛྫ་ཀ་བྷཱ་ཛ་ཀཾ ས་མྨ་ནྣ་ཏི. ཡ་སྶཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཁ་མ་ཏི ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཁ་ཛྫ་ཀ་བྷཱ་ཛ་ཀ་སྶ ས་མྨུ་ཏི, སོ ཏུ་ཎྷ་སྶ; ཡ་སྶ ན་ཀྑ་མ་ཏི, སོ བྷཱ་སེ་ཡྻ.
‘‘ས་མྨ་ཏོ ས་ངྒྷེ་ན ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མོ བྷི་ཀྑུ ཁ་ཛྫ་ཀ་བྷཱ་ཛ་ཀོ. ཁ་མ་ཏི ས་ངྒྷ་སྶ, ཏ་སྨཱ ཏུ་ཎྷཱི, ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ དྷཱ་ར་ཡཱ་མཱི’’ཏི.
ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་ཀ་ཝི་སྶ་ཛྫ་ཀ་ས་མྨུ་ཏི
༣༢༨. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ས་ངྒྷ་སྶ བྷ་ཎྜཱ་གཱ་རེ ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་ཀོ པ་རི་ཀྑཱ་རོ ཨུ་པྤ་ནྣོ [ཨུ་སྶ་ནྣོ (སྱཱ.)] ཧོ་ཏི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་ཀ་ཝི་སྶ་ཛྫ་ཀཾ ས་མྨ་ནྣི་ཏུཾ – ཡོ ན ཚ་ནྡཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ, ན དོ་སཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ, ན མོ་ཧཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ, ན བྷ་ཡཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ, ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏཱ་ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏ་ཉྩ ཛཱ་ནེ་ཡྻ. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མྨ་ནྣི་ཏ་བྦོ. པ་ཋ་མཾ བྷི་ཀྑུ ཡཱ་ཙི་ཏ་བྦོ, ཡཱ་ཙི་ཏྭཱ བྱ་ཏྟེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ པ་ཊི་བ་ལེ་ན ས་ངྒྷོ ཉཱ་པེ་ཏ་བྦོ –
‘‘སུ་ཎཱ་ཏུ མེ, བྷ་ནྟེ, ས་ངྒྷོ. ཡ་དི ས་ངྒྷ་སྶ པ་ཏྟ་ཀ་ལླཾ, ས་ངྒྷོ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་ཀ་ཝི་སྶ་ཛྫ་ཀཾ ས་མྨ་ནྣེ་ཡྻ. ཨེ་སཱ ཉ་ཏྟི.
‘‘སུ་ཎཱ་ཏུ མེ, བྷ་ནྟེ, ས་ངྒྷོ. ས་ངྒྷོ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་ཀ་ཝི་སྶ་ཛྫ་ཀཾ ས་མྨ་ནྣ་ཏི. ཡ་སྶཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཁ་མ་ཏི ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་ཀ་ཝི་སྶ་ཛྫ་ཀ་སྶ ས་མྨུ་ཏི, སོ ཏུ་ཎྷ་སྶ; ཡ་སྶ ན་ཀྑ་མ་ཏི, སོ བྷཱ་སེ་ཡྻ.
‘‘ས་མྨ་ཏོ ས་ངྒྷེ་ན ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མོ བྷི་ཀྑུ ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་ཀ་ཝི་སྶ་ཛྫ་ཀོ. ཁ་མ་ཏི ས་ངྒྷ་སྶ, ཏ་སྨཱ ཏུ་ཎྷཱི, ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ དྷཱ་ར་ཡཱ་མཱི’’ཏི.
ཏེ་ན ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་ཀ་ཝི་སྶ་ཛྫ་ཀེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨེ་ཀཱ [ཨེ་ཀེ་ཀཱ (སཱི.)] སཱུ་ཙི དཱ་ཏ་བྦཱ, ས་ཏྠ་ཀཾ དཱ་ཏ་བྦཾ, ཨུ་པཱ་ཧ་ནཱ དཱ་ཏ་བྦཱ, ཀཱ་ཡ་བ་ནྡྷ་ནཾ དཱ་ཏ་བྦཾ, ཨཾ་ས་བ་ནྡྷ་ཀོ དཱ་ཏ་བྦོ, པ་རི་སྶཱ་ཝ་ནཾ དཱ་ཏ་བྦཾ, དྷ་མྨ་ཀ་ར་ཎོ དཱ་ཏ་བྦོ, ཀུ་སི དཱ་ཏ་བྦཱ, ཨ་ཌྜྷ་ཀུ་སི དཱ་ཏ་བྦཱ, མ་ཎྜ་ལཾ དཱ་ཏ་བྦཾ, ཨ་ཌྜྷ་མ་ཎྜ་ལཾ དཱ་ཏ་བྦཾ, ཨ་ནུ་ཝཱ་ཏོ དཱ་ཏ་བྦོ, པ་རི་བྷ་ཎྜཾ དཱ་ཏ་བྦཾ. ས་ཙེ ཧོ་ཏི ས་ངྒྷ་སྶ ས་པྤི ཝཱ ཏེ་ལཾ ཝཱ མ་དྷུ ཝཱ ཕཱ་ཎི་ཏཾ ཝཱ, ས་ཀིཾ པ་ཊི་སཱ་ཡི་ཏུཾ དཱ་ཏ་བྦཾ. ས་ཙེ པུ་ན་པི ཨ་ཏྠོ ཧོ་ཏི, པུ་ན་པི དཱ་ཏ་བྦཾ.
སཱ་ཊི་ཡ་གྒཱ་ཧཱ་པ་ཀཱ་དི་ས་མྨུ་ཏི
༣༢༩. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ས་ངྒྷ་སྶ སཱ་ཊི་ཡ་གྒཱ་ཧཱ་པ་ཀོ ན ཧོ་ཏི…པེ… པ་ཏྟ་གྒཱ་ཧཱ་པ་ཀོ ན ཧོ་ཏི…པེ… ཨཱ་རཱ་མི་ཀ་པེ་ས་ཀོ ན ཧོ་ཏི…པེ… སཱ་མ་ཎེ་ར་པེ་ས་ཀོ ན ཧོ་ཏི. སཱ་མ་ཎེ་རཱ ཨ་པེ་སི་ཡ་མཱ་ནཱ ཀ་མྨཾ ན ཀ་རོ་ནྟི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཾ བྷི་ཀྑུཾ སཱ་མ་ཎེ་ར་པེ་ས་ཀཾ ས་མྨ་ནྣི་ཏུཾ – ཡོ ན ཚ་ནྡཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ, ན དོ་སཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ, ན མོ་ཧཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ, ན བྷ་ཡཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ, པེ་སི་ཏཱ་པེ་སི་ཏ་ཉྩ ཛཱ་ནེ་ཡྻ. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མྨ་ནྣི་ཏ་བྦོ. པ་ཋ་མཾ བྷི་ཀྑུ ཡཱ་ཙི་ཏ་བྦོ, ཡཱ་ཙི་ཏྭཱ བྱ་ཏྟེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ པ་ཊི་བ་ལེ་ན ས་ངྒྷོ ཉཱ་པེ་ཏ་བྦོ –
‘‘སུ་ཎཱ་ཏུ མེ, བྷ་ནྟེ, ས་ངྒྷོ. ཡ་དི ས་ངྒྷ་སྶ པ་ཏྟ་ཀ་ལླཾ, ས་ངྒྷོ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མཾ བྷི་ཀྑུཾ སཱ་མ་ཎེ་ར་པེ་ས་ཀཾ ས་མྨ་ནྣེ་ཡྻ. ཨེ་སཱ ཉ་ཏྟི.
‘‘སུ་ཎཱ་ཏུ མེ, བྷ་ནྟེ, ས་ངྒྷོ. ས་ངྒྷོ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མཾ བྷི་ཀྑུཾ སཱ་མ་ཎེ་ར་པེ་ས་ཀཾ ས་མྨ་ནྣ་ཏི. ཡ་སྶཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཁ་མ་ཏི ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ སཱ་མ་ཎེ་ར་པེ་ས་ཀ་སྶ ས་མྨུ་ཏི, སོ ཏུ་ཎྷ་སྶ; ཡ་སྶ ན་ཀྑ་མ་ཏི, སོ བྷཱ་སེ་ཡྻ.
‘‘ས་མྨ་ཏོ ས་ངྒྷེ་ན ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མོ བྷི་ཀྑུ སཱ་མ་ཎེ་ར་པེ་ས་ཀོ. ཁ་མ་ཏི ས་ངྒྷ་སྶ, ཏ་སྨཱ ཏུ་ཎྷཱི, ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ དྷཱ་ར་ཡཱ་མཱི’’ཏི.
ཏ་ཏི་ཡ་བྷཱ་ཎ་ཝཱ་རོ ནི་ཊྛི་ཏོ.
སེ་ནཱ་ས་ན་ཀྑ་ནྡྷ་ཀོ ཚ་ཊྛོ.
ཏ་སྶུ་དྡཱ་ནཾ –
ཝི་ཧཱ་རཾ བུ་དྡྷ་སེ་ཊྛེ་ན, ཨ་པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཏ་དཱ ཨ་ཧུ;
ཏ་ཧཾ ཏ་ཧཾ ནི་ཀྑ་མ་ནྟི, ཝཱ་སཱ ཏེ ཛི་ན་སཱ་ཝ་ཀཱ.
སེ་ཊྛཱི ག་ཧ་པ་ཏི དི་སྭཱ, བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨི་ད་མ་བྲ་ཝི;
ཀཱ་རཱ་པེ་ཡྻཾ ཝ་སེ་ཡྻཱ་ཐ, པ་ཊི་པུ་ཙྪིཾ་སུ ནཱ་ཡ་ཀཾ.
ཝི་ཧཱ་རཾ ཨ་ཌྜྷ་ཡོ་ག་ཉྩ, པཱ་སཱ་དཾ ཧ་མྨི་ཡཾ གུ་ཧཾ;
པ་ཉྩ་ལེ་ཎཾ ཨ་ནུ་ཉྙཱ་སི, ཝི་ཧཱ་རེ སེ་ཊྛི ཀཱ་ར་ཡི.
ཛ་ནོ ཝི་ཧཱ་རཾ ཀཱ་རེ་ཏི, ཨ་ཀ་ཝཱ་ཊཾ ཨ་སཾ་ཝུ་ཏཾ;
ཀ་ཝཱ་ཊཾ པི་ཊྛ་ས་ངྒྷཱ་ཊཾ, ཨུ་དུ་ཀྑ་ལ་ཉྩ ཨུ་ཏྟ་རི.
ཨཱ་ཝི་ཉྪ་ན་ཙྪི་དྡཾ ར་ཛྫུཾ, ཝ་ཊྚི་ཉྩ ཀ་པི་སཱི་ས་ཀཾ;
སཱུ་ཙི་གྷ་ཊི་ཏཱ་ལ༹་ཙྪི་དྡཾ, ལོ་ཧ་ཀ་ཊྛ་ཝི་སཱ་ཎ་ཀཾ.
ཡ་ནྟ་ཀཾ སཱུ་ཙི་ཀ་ཉྩེ་ཝ, ཚ་ད་ནཾ ཨུ་ལླི་ཏྟཱ་ཝ་ལི་ཏྟཾ;
ཝེ་དི་ཛཱ་ལ་ས་ལཱ་ཀ་ཉྩ, ཙ་ཀྐ་ལི ས་ནྠ་རེ་ན ཙ.
མི་ཌྜྷི བི་ད་ལ་མ་ཉྩ་ཉྩ, སོ་སཱ་ནི་ཀ་མ་སཱ་ར་ཀོ;
བུ་ནྡི་ཀུ་ལི༹་ར་པཱ་ད་ཉྩ, ཨཱ་ཧ་ཙྩཱ་ས་ནྡི ཨུ་ཙྩ་ཀེ.
ས་ཏྟ་ངྒོ ཙ བྷ་དྡ་པཱི་ཋཾ, པཱི་ཋ་ཀེ་ལ༹་ཀ་པཱ་ད་ཀཾ;
ཨཱ་མ་ལཱ་ཕ་ལ་ཀཱ ཀོ་ཙྪཱ, པ་ལཱ་ལ་པཱི་ཋ་མེ་ཝ ཙ.
ཨུ་ཙྩཱ་ཧི་པ་ཊི་པཱ་ད་ཀཱ, ཨ་ཊྛ་ངྒུ་ལི ཙ པཱ་ད་ཀཱ;
སུ་ཏྟཾ ཨ་ཊྛ་པ་དཾ ཙོ་ལ༹ཾ, ཏཱུ་ལི་ཀཾ ཨ་ཌྜྷ་ཀཱ་ཡི་ཀཾ.
གི་ར་གྒོ བྷི་སི་ཡོ ཙཱ་པི, དུ་སྶཾ སེ་ནཱ་ས་ན་མྤི ཙ;
ཨོ་ན་དྡྷཾ ཧེ་ཊྛཱ པ་ཏ་ཏི, ཨུ་པྤཱ་ཊེ་ཏྭཱ ཧ་ར་ནྟི ཙ.
བྷ་ཏྟི་ཉྩ ཧ་ཏྠ་བྷ་ཏྟི་ཉྩ, ཨ་ནུ་ཉྙཱ་སི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ;
ཏི་ཏྠི་ཡཱ ཝི་ཧཱ་རེ ཙཱ་པི, ཐུ་སཾ ས་ཎྷ་ཉྩ མ་ཏྟི་ཀཱ.
ཨི་ཀྐཱ་སཾ པཱ་ཎི་ཀཾ ཀུ་ཎྜཾ, སཱ་ས་པཾ སི་ཏྠ་ཏེ་ལ་ཀཾ;
ཨུ་སྶ་ནྣེ པ་ཙྩུ་དྡྷ་རི་ཏུཾ, ཕ་རུ་སཾ ག་ཎྜུ་མ་ཏྟི་ཀཾ.
ཨི་ཀྐཱ་སཾ པ་ཊི་བྷཱ་ན་ཉྩ, ནཱི་ཙཱ ཙ་ཡོ ཙ ཨཱ་རུ་ཧཾ;
པ་རི་པ་ཏ་ནྟི ཨཱ་ལ༹་ཀཱ, ཨ་ཌྜྷ་ཀུ་ཊྚཾ ཏ་ཡོ པུ་ན.
ཁུ་དྡ་ཀེ ཀུ་ཊྚ་པཱ་དོ ཙ, ཨོ་ཝ་སྶ་ཏི ས་རཾ ཁི་ལཾ;
ཙཱི་ཝ་ར་ཝཾ་སཾ ར་ཛྫུ་ཉྩ, ཨཱ་ལི༹་ནྡཾ ཀི་ཊི་ཀེ་ན ཙ.
ཨཱ་ལ་མྦ་ནཾ ཏི་ཎ་ཙུ་ཎྞཾ, ཧེ་ཊྛཱ་མ་གྒེ ན་ཡཾ ཀ་རེ;
ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཀཱ་སེ ཨོ་ཏ་པྤ་ཏི, སཱ་ལཾ ཧེ་ཊྛཱ ཙ བྷཱ་ཛ་ནཾ.
ཝི་ཧཱ་རོ ཀོ་ཊྛ་ཀོ ཙེ་ཝ, པ་རི་ཝེ་ཎ་གྒི་སཱ་ལ་ཀཾ;
ཨཱ་རཱ་མེ ཙ པུ་ན ཀོ་ཊྛེ, ཧེ་ཊྛ་ཉྙེ་ཝ ན་ཡཾ ཀ་རེ.
སུ་དྷཾ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི ཙ, ས་དྡྷོ སཱི་ཏ་ཝ་ནཾ ཨ་གཱ;
དི་ཊྛ་དྷ་མྨོ ནི་མ་ནྟེ་སི, ས་ཧ ས་ངྒྷེ་ན ནཱ་ཡ་ཀཾ.
ཨཱ་ཎཱ་པེ་ས་ནྟ་རཱ་མ་གྒེ, ཨཱ་རཱ་མཾ ཀཱ་ར་ཡཱི ག་ཎོ;
ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ, པུ་ར་ཏོ ཙ པ་རི་གྒ་ཧི.
ཀོ ཨ་ར་ཧ་ཏི བྷ་ཏྟ་གྒེ, ཏི་ཏྟི་ར་ཉྩ ཨ་ཝ་ནྡི་ཡཱ;
པ་རི་གྒ་ཧི་ཏ་ནྟ་ར་གྷ་རཱ, ཏཱུ་ལོ སཱ་ཝ་ཏྠི ཨོ་ས་རི.
པ་ཏི་ཊྛཱ་པེ་སི ཨཱ་རཱ་མཾ, བྷ་ཏྟ་གྒེ ཙ ཀོ་ལཱ་ཧ་ལཾ;
གི་ལཱ་ནཱ ཝ་ར་སེ་ཡྻཱ ཙ, ལེ་སཱ ས་ཏྟ་ར་སཱ ཏ་ཧིཾ.
ཀེ་ན ནུ ཁོ ཀ་ཐཾ ནུ ཁོ, ཝི་ཧཱ་ར་གྒེ་ན བྷཱ་ཛ་ཡི;
པ་རི་ཝེ་ཎཾ ཨ་ནུ་བྷཱ་ག་ཉྩ, ཨ་ཀཱ་མཱ བྷཱ་གཾ ནོ ད་དེ.
ནི་སྶཱི་མཾ ས་བྦ་ཀཱ་ལ་ཉྩ, གཱ་ཧཱ སེ་ནཱ་ས་ནེ ཏ་ཡོ;
ཨུ་པ་ན་ནྡོ ཙ ཝ་ཎྞེ་སི, ཋི་ཏ་ཀཱ ས་མ་ཀཱ་ས་ནཱ.
ས་མཱ་ནཱ་ས་ནི་ཀཱ བྷི་ནྡིཾ་སུ, ཏི་ཝ་གྒཱ ཙ དུ་ཝ་གྒི་ཀཾ;
ཨ་ས་མཱ་ནཱ་ས་ནི་ཀཱ དཱི་གྷཾ, སཱ་ལི༹་ནྡཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ.
ཨ་ཡྻི་ཀཱ ཙ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ, བྷཱ་ཛི་ཏ་ཉྩ ཀཱི་ཊཱ་གི་རེ;
ཨཱ་ལ༹་ཝཱི པི་ཎྜ་ཀ་ཀུ་ཊྚེ་ཧི, དྭཱ་ར་ཨ་གྒ་ལ༹་ཝ་ཊྚི་ཀཱ.
ཨཱ་ལོ་ཀ་སེ་ཏ་ཀཱ་ལ༹་ཉྩ, གེ་རུ་ཚཱ་ད་ན་བ་ནྡྷ་ནཱ;
བྷ་ཎྜི་ཁ་ཎྜ་པ་རི་བྷ་ཎྜཾ, ཝཱི་ས ཏིཾ་སཱ ཙ ཀཱ་ལི་ཀཱ.
ཨོ་སི་ཏེ ཨ་ཀ་ཏཾ ཝི་པྤཾ, ཁུ་དྡེ ཚ་པྤ་ཉྩ་ཝ་སྶི་ཀཾ;
ཨ་ཌྜྷ་ཡོ་གེ ཙ ས་ཏྟ་ཊྛ, མ་ཧ་ལླེ ད་ས དྭཱ་ད་ས.
ས་བྦཾ ཝི་ཧཱ་རཾ ཨེ་ཀ་སྶ, ཨ་ཉྙཾ ཝཱ་སེ་ནྟི ས་ངྒྷི་ཀཾ;
ནི་སྶཱི་མཾ ས་བྦ་ཀཱ་ལ་ཉྩ, པ་ཀྐ་མི ཝི་བྦྷ་མ་ནྟི ཙ.
ཀཱ་ལ་ཉྩ སཱ་མ་ཎེ་ར་ཉྩ, སི་ཀྑཱ་པ་ཙྩ་ཀྑ་ཨ་ནྟི་མཾ;
ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཁི་ཏྟ་ཙི་ཏྟཱ ཙ, ཝེ་ད་ནཱ་པ་ཏྟི་ད་སྶ་ནཱ.
ཨ་པྤ་ཊི་ཀ་མྨ་དི་ཊྛི་ཡཱ, པ་ཎྜ་ཀཱ ཐེ་ཡྻ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ;
ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་མཱ་ཏུ་པི་ཏུ, ཨ་ར་ཧ་ནྟཱ ཙ དཱུ་ས་ཀཱ.
བྷེ་ད་ཀཱ ལོ་ཧི་ཏུ་པྤཱ་དཱ, ཨུ་བྷ་ཏོ ཙཱ་པི བྱ་ཉྫ་ན་ཀཱ;
མཱ ས་ངྒྷ་སྶ པ་རི་ཧཱ་ཡི, ཀ་མྨཾ ཨ་ཉྙ་སྶ དཱ་ཏ་ཝེ.
ཝི་པྤ་ཀ་ཏེ ཙ ཨ་ཉྙ་སྶ, ཀ་ཏེ ཏ་སྶེ་ཝ པ་ཀྐ་མེ;
ཝི་བྦྷ་མ་ཏི ཀཱ་ལ་ངྐ་ཏོ, སཱ་མ་ཎེ་རོ ཙ ཛཱ་ཡ་ཏི.
པ་ཙྩ་ཀྑཱ་ཏོ ཙ སི་ཀྑཱ་ཡ, ཨ་ནྟི་མ་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ནྣ་ཀོ ཡ་དི;
ས་ངྒྷོ་ཝ སཱ་མི་ཀོ ཧོ་ཏི, ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཁི་ཏྟ་ཝེ་ད་ནཱ.
ཨ་ད་སྶ་ནཱ་པྤ་ཊི་ཀ་མྨེ, དི་ཊྛི ཏ་སྶེ་ཝ ཧོ་ཏི ཏཾ;
པ་ཎྜ་ཀོ ཐེ་ཡྻ་ཏི་ཏྠཱི ཙ, ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་མཱ་ཏུ་པེ་ཏྟི་ཀཾ.
གྷཱ་ཏ་ཀོ དཱུ་ས་ཀོ ཙཱ་པི, བྷེ་ད་ལོ་ཧི་ཏ་བྱ་ཉྫ་ནཱ;