མ་ཧཱ་པ་ཛཱ་པ་ཏི་གོ་ཏ་མཱི་ཝ་ཏྠུ་ཀ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༤༠༢. བྷི་ཀྑུ་ནི་ཀྑ་ནྡྷ་ཀེ ས་ཀྐེ་སུ ཝི་ཧ་ར་ཏཱིཏི པ་ཋ་མ་ག་མ་ནེ་ན ག་ནྟྭཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི. མ་ཧཱ་པ་ཛཱ་པ་ཏི གོ་ཏ་མཱིཏི ཨེ་ཏྠ གོ་ཏ་མཱིཏི གོ་ཏྟཾ. ནཱ་མ་ཀ་ར་ཎ་དི་ཝ་སེ པ་ན་སྶཱ ལ་དྡྷ་ས་ཀྐཱ་རཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ལ་ཀྑ་ཎ་ས་མྤ་ཏྟིཾ དི་སྭཱ ‘‘ས་ཙེ ཨ་ཡཾ དྷཱི་ཏ་རཾ ལ་བྷི་སྶ་ཏི, ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ར་ཉྙོ མ་ཧེ་སཱི བྷ་ཝི་སྶ་ཏི. ས་ཙེ པུ་ཏྟཾ ལ་བྷི་སྶ་ཏི, ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་རཱ་ཛཱ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི་ཏི ཨུ་བྷ་ཡ་ཐཱ་པི མ་ཧ་ཏཱི་ཡེ་ཝ་སྶཱ པ་ཛཱ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’ཏི བྱཱ་ཀ་རིཾ་སུ, ཏ་སྨཱ པུ་ཏྟ་པ་ཛཱ་ཡ ཙེ་ཝ དྷཱི་ཏུ་པ་ཛཱ་ཡ ཙ མ་ཧ་ནྟ་ཏཱ་ཡ ‘‘མ་ཧཱ་པ་ཛཱ་པ་ཏཱི’’ཏི ནཱ་མཾ ཨ་ཀཾ་སུ, ཨི་དྷ པ་ན གོ་ཏྟེ་ན ས་དྡྷིཾ སཾ་ས་ནྡི་ཏྭཱ ‘‘མ་ཧཱ་པ་ཛཱ་པ་ཏི གོ་ཏ་མཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མཱིཏི བྷ་ག་ཝཱ ཀ་པི་ལ་པུ་རཾ ག་ནྟྭཱ པ་ཋ་མ་མེ་ཝ ན་ནྡཾ པ་བྦཱ་ཛེ་སི, ས་ཏྟ་མེ དི་ཝ་སེ རཱ་ཧུ་ལ་ཀུ་མཱ་རཾ. ཙུ་མྦ་ཊ་ཀ་ཀ་ལ་ཧེ པ་ན ཨུ་བྷ་ཡ་ན་ག་ར་ཝཱ་སི་ཀེ་སུ ཡུ་དྡྷ་ཏྠཱ་ཡ ནི་ཀྑ་ནྟེ་སུ ས་ཏྠཱ ག་ནྟྭཱ ཏེ རཱ་ཛཱ་ནོ ས་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ད་ཎྜ་སུ་ཏྟཾ (སུ. ནི. ༩༤༡ ཨཱ་ད་ཡོ) ཀ་ཐེ་སི. རཱ་ཛཱ་ནོ པ་སཱི་དི་ཏྭཱ ཨ་ཌྜྷ་ཏེ་ཡྻ་ས་ཏེ ཨ་ཌྜྷ་ཏེ་ཡྻ་ས་ཏེ དཱ་ར་ཀེ ཨ་དཾ་སུ. ཏཱ་ནི པ་ཉྩ ཀུ་མཱ་ར་ས་ཏཱ་ནི ས་ཏྠུ ས་ནྟི་ཀེ པ་བྦ་ཛིཾ་སུ. ཨ་ཐ ནེ་སཾ པ་ཛཱ་པ་ཏི་ཡོ སཱ་ས་ནཾ པེ་སེ་ཏྭཱ ཨ་ན་བྷི་ར་ཏིཾ ཨུ་པྤཱ་ད་ཡིཾ་སུ. ས་ཏྠཱ ཏེ་སཾ ཨ་ན་བྷི་ར་ཏི་ཡཱ ཨུ་པྤ་ནྣ་བྷཱ་ཝཾ ཉ་ཏྭཱ ཏེ པ་ཉྩ་ས་ཏེ ད་ཧ་ར་བྷི་ཀྑཱུ ཀུ་ཎཱ་ལ་ད་ཧཾ ནེ་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཀུ་ཎཱ་ལ་ཀཱ་ལེ ནི་སི་ནྣ་པུ་བྦེ པཱ་སཱ་ཎ་ཏ་ལེ ནི་སཱི་དི་ཏྭཱ ཀུ་ཎཱ་ལ་ཛཱ་ཏ་ཀཀ་ཐཱ་ཡ (ཛཱ. ༢.༢༡.ཀུ་ཎཱ་ལ་ཛཱ་ཏ་ཀ) ཏེ་སཾ ཨ་ན་བྷི་ར་ཏིཾ ཝི་ནོ་དེ་ཏྭཱ ས་བྦེ་པི ཏེ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལེ པ་ཏི་ཊྛཱ་པེ་སི, པུ་ན མ་ཧཱ་ཝ་ནཾ ཨཱ་ནེ་ཏྭཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་ཕ་ལེ. ཏེ་སཾ ཙི་ཏྟ་ཛཱ་ན་ན་ཏྠཾ པུ་ན་པི པ་ཛཱ་པ་ཏི་ཡོ སཱ་ས་ནཾ པ་ཧི་ཎིཾ་སུ. ཏེ ‘‘ཨ་བྷ་བྦཱ མ་ཡཾ གྷ་རཱ་ཝཱ་ས་སྶཱ’’ཏི པ་ཊི་སཱ་ས་ནཾ པ་ཧི་ཎིཾ་སུ. ཏཱ ‘‘ན དཱ་ནི ཨ་མྷཱ་ཀཾ པ་ར་གྷ་རཾ ག་ནྟུཾ ཡུ་ཏྟཾ, མ་ཧཱ་པ་ཛཱ་པ་ཏི་ཡཱ ས་ནྟི་ཀཾ ག་ནྟྭཱ པ་བྦ་ཛྫཾ ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་པེ་ཏྭཱ པ་བྦ་ཛི་སྶཱ་མཱ’’ཏི པ་ཉྩ་ས་ཏཱ་པི མ་ཧཱ་པ་ཛཱ་པ་ཏིཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ‘‘ཨ་ཡྻེ, ཨ་མྷཱ་ཀཾ པ་བྦ་ཛྫཾ ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་པེ་ཐཱ’’ཏི ཨཱ་ཧཾ་སུ. མ་ཧཱ་པ་ཛཱ་པ་ཏི ཙ ཏཱ ཨི་ཏྠི་ཡོ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, སེ་ཏ་ཙྪ་ཏྟ་སྶ ཧེ་ཊྛཱ ར་ཉྙོ པ་རི་ནི་བྦུ་ཏ་ཀཱ་ལེ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མཱི་ཏི་པི ཝ་ད་ནྟི་ཡེ་ཝ. པ་ཀྐཱ་མཱིཏི པུ་ན ཀ་པི་ལ་པུ་ར་མེ་ཝ པཱ་ཝི་སི.
ཡ་ཐཱ་བྷི་ར་ནྟཾ ཝི་ཧ་རི་ཏྭཱཏི བོ་དྷ་ནེ་ཡྻ་ས་ཏྟཱ་ནཾ ཨུ་པ་ནི་སྶ་ཡཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ནྟོ ཡ་ཐཱ་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡེ་ན ཝི་ཧ་རི་ཏྭཱ. ཙཱ་རི་ཀཾ པ་ཀྐཱ་མཱིཏི མ་ཧཱ་ཛ་ན་ས་ངྒ་ཧཾ ཀ་རོ་ནྟོ ཨུ་ཏྟ་མཱ་ཡ བུ་དྡྷ་སི་རི་ཡཱ ཨ་ནོ་པ་མེ་ན བུ་དྡྷ་ཝི་ལཱ་སེ་ན ཨ་ཏུ་རི་ཏ་ཙཱ་རི་ཀཾ པ་ཀྐཱ་མི. ས་མྦ་ཧུ་ལཱ་ཧི སཱ་ཀི་ཡཱ་ནཱི་ཧི ས་དྡྷིནྟི ཨ་ནྟོ་ནི་ཝེ་ས་ན་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ད་ས་བ་ལཾ ཨུ་དྡི་སྶ པ་བྦ་ཛྫཱ་ཝེ་སཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཏཱ་པི པ་ཉྩ་ས་ཏཱ སཱ་ཀི་ཡཱ་ནི་ཡོ པ་བྦ་ཛྫཱ་ཝེ་སཾ་ཡེ་ཝ གཱ་ཧཱ་པེ་ཏྭཱ ས་བྦཱ་ཧི་པི ཏཱ་ཧི ས་མྦ་ཧུ་ལཱ་ཧི སཱ་ཀི་ཡཱ་ནཱི་ཧི ས་དྡྷིཾ. པ་ཀྐཱ་མཱིཏི ག་མ་ནཾ ཨ་བྷི་ནཱི་ཧ་རི. ག་མ་ནཱ་བྷི་ནཱི་ཧ་ར་ཎ་ཀཱ་ལེ པ་ན་སྶཱ ‘‘སུ་ཀུ་མཱ་རཱ རཱ་ཛི་ཏྠི་ཡོ པ་ད་སཱ ག་ནྟུཾ ན ས་ཀྑི་སྶ་ནྟཱི’’ཏི སཱ་ཀི་ཡ་ཀོ་ལི་ཡ་རཱ་ཛཱ་ནོ སུ་ཝ་ཎྞ་སི་ཝི་ཀཱ་ཡོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པ་ཡིཾ་སུ, ཏཱ པ་ན ‘‘ཡཱ་ནེ ཨཱ་རུ་ཡ྄ཧ ག་ཙྪ་ནྟཱི་ཧི ས་ཏྠ་རི ཨ་གཱ་ར་ཝོ ཀ་ཏོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི ཨེ་ཀ་པ་ཎྞཱ་ས་ཡོ་ཛ་ནི་ཀཾ མ་གྒཾ པ་ད་སཱ་ཝ པ་ཊི་པ་ཛྫིཾ་སུ. རཱ་ཛཱ་ནོ་པི པུ་ར་ཏོ ཙ པ་ཙྪ་ཏོ ཙ ཨཱ་ར་ཀྑཾ སཾ་ཝི་ད་ཧཱ་པེ་ཏྭཱ ཏ་ཎྜུ་ལ་ས་པྤི་ཏེ་ལཱ་དཱི་ནཾ ས་ཀ་ཊཱ་ནི པཱུ་རེ་ཏྭཱ ‘‘ག་ཏ་ག་ཏ་ཊྛཱ་ནེ ཨཱ་ཧཱ་རཾ པ་ཊི་ཡཱ་དེ་ཐཱ’’ཏི པུ་རི་སེ པེ་ས་ཡིཾ་སུ. སཱུ་ནེ་ཧི པཱ་དེ་ཧཱིཏི ཏཱ་ས་ཉྷི སུ་ཁུ་མཱ་ལ་ཏྟཱ པཱ་དེ་སུ ཨེ་ཀོ ཕོ་ཊོ ཨུ་ཊྛེ་ཏི, ཨེ་ཀོ བྷི་ཛྫ་ཏི, ཨུ་བྷོ པཱ་དཱ ཀ་ཊ་ཀ་ཊྛི་ས་མྤ་རི་ཀི་ཎྞཱ ཝི་ཡ ཧུ་ཏྭཱ ཨུ་དྡྷུ་མཱ་ཏཱ. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘སཱུ་ནེ་ཧི པཱ་དེ་ཧཱི’’ཏི. བ་ཧི་དྭཱ་ར་ཀོ་ཊྛ་ཀེཏི དྭཱ་ར་ཀོ་ཊྛ་ཀ་སྶ བ་ཧི. ཀ་སྨཱ པ་ནེ་ཝཾ ཋི་ཏཱ་ཏི? ཨེ་ཝཾ ཀི་ར་སྶཱ ཨ་ཧོ་སི ‘‘ཨ་ཧཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན ཨ་ནུ་ཉྙཱ་ཏཱ ས་ཡ་མེ་ཝ པ་བྦ་ཛྫཱ་ཝེ་སཾ ཨ་གྒ་ཧེ་སིཾ, ཨེ་ཝཾ ག་ཧི་ཏ་བྷཱ་ཝོ ཙ པ་ན མེ ས་ཀ་ལ་ཛ་མྦུ་དཱི་པེ པཱ་ཀ་ཊོ ཛཱ་ཏོ, ས་ཙེ ས་ཏྠཱ པ་བྦ་ཛྫཾ ཨ་ནུ་ཛཱ་ནི་སྶ་ཏི, ཨི་ཙྩེ་ཏཾ ཀུ་ས་ལཾ. ས་ཙེ ནཱ་ནུ་ཛཱ་ནི་སྶ་ཏི, མ་ཧ་ཏཱི ག་ར་ཧཱ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’ཏི ཝི་ཧཱ་རཾ པ་ཝི་སི་ཏུཾ ཨ་ས་ཀྐོ་ནྟཱི རོ་ད་མཱ་ནཱ ཨ་ཊྛཱ་སི. ཀིཾ ནུ ཏྭཾ གོ་ཏ་མཱིཏི ཀིཾ ནུ རཱ་ཛ་ཀུ་ལཱ་ནཾ ཝི་པ་ཏྟི ཨུ་པྤ་ནྣཱ, ཀེ་ན ནུ ཏྭཾ ཀཱ་ར་ཎེ་ན ཨེ་ཝཾ ཝི་ཝ་ཎྞ་བྷཱ་ཝཾ པ་ཏྟཱ སཱུ་ནེ་ཧི པཱ་དེ་ཧི…པེ… ཋི་ཏཱ་ཏི.
ཨ་ཉྙེ་ན་པི པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ནཱཏི ཨ་ཉྙེ་ན་པི ཀཱ་ར་ཎེ་ན. ཨཱ་པཱ་དི་ཀཱཏི སཾ་ཝ་ཌྜྷི་ཀཱ, ཏུ་མྷཱ་ཀཾ ཧ་ཏྠ་པཱ་དེ་སུ ཧ་ཏྠ་པཱ་ད་ཀི་ཙྩཾ ཨ་སཱ་དྷེ་ནྟེ་སུ ཧ་ཏྠེ ཙ པཱ་དེ ཙ ཝ་ཌྜྷེ་ཏྭཱ པ་ཊི་ཛ་གྒི་ཀཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. པོ་སི་ཀཱཏི དི་ཝ་ས་སྶ དྭེ ཏ་ཡོ ཝཱ་རེ ན་ཧཱ་པེ་ཏྭཱ བྷོ་ཛེ་ཏྭཱ པཱ་ཡེ་ཏྭཱ ཏུ་མྷེ པོ་སེ་སི. ཐ་ཉྙཾ པཱ་ཡེ་སཱིཏི ན་ནྡ་ཀུ་མཱ་རོ ཀི་ར བོ་དྷི་ས་ཏྟ་ཏོ ཀ་ཏི་པཱ་ཧེ་ནེ་ཝ ད་ཧ་ར་ཏ་རོ. ཏ་སྨིཾ ཛཱ་ཏེ མ་ཧཱ་པ་ཛཱ་པ་ཏི ཨ་ཏྟ་ནོ པུ་ཏྟཾ དྷཱ་ཏཱི་ནཾ ད་ཏྭཱ ས་ཡཾ བོ་དྷི་ས་ཏྟ་སྶ དྷཱ་ཏི་ཀི་ཙྩཾ སཱ་དྷ་ཡ་མཱ་ནཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཐ་ཉྙཾ པཱ་ཡེ་སི. ཏཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཐེ་རོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ. སཱ་དྷུ བྷ་ནྟེཏི ‘‘བ་ཧུ་ཀཱ་རཱ’’ཏི་ཨཱ་དཱི་ཧི ཏ་སྶཱ གུ་ཎཾ ཀ་ཐེ་ཏྭཱ པུ་ན པ་བྦ་ཛྫཾ ཡཱ་ཙ་ནྟོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ.
མ་ཧཱ་པ་ཛཱ་པ་ཏི་གོ་ཏ་མཱི་ཝ་ཏྠུ་ཀ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.