༧. ཙི་ཏྟ་སཾ་ཡུ་ཏྟཾ
༡. སཾ་ཡོ་ཛ་ན་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༤༣. བྷོ་ག་གཱ་མནྟི བྷོ་གུ་པྤ་ཏྟི་གཱ་མཾ. པ་ཝ་ཏྟ་ཏཱིཏི ཨ་པྤ་ཊི་ཧ་ཏཾ ཧུ་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟ་ཏི པ་ཊི་ས་མྦྷི་ད་པྤ་ཏྟི་ཡཱ.
སཾ་ཡོ་ཛ་ན་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༢. པ་ཋ་མ་ཨི་སི་ད་ཏྟ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༤༤. ཨ་ཝི་སཱ་ར་ད་ཏྟཱཏི པ་ཉྷཾ བྱཱ་ཀཱ་ཏུཾ ཝེ་ཡྻ་ཏྟི་ཡཱ་བྷཱ་ཝེ་ན ཨ་ས་མ་ཏྠ་ཏྟཱ. ཨུ་པཱ་ས་ཀོ ཐེ་རེ་སུ བྱཱ་ཀཱ་ཏུཾ ཨ་ས་ཀྐོ་ནྟེ་སུ ས་ཡཾ བྱཱ་ཀཱ་ཏུ་ཀཱ་མོ པུ་ཙྪ་ཏི, ན ཝི་ཧེ་སཱ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. པ་ཋ་མ་ཝ་ཙ་ནེ་ན ཨ་བྱཱ་ཀ་རོ་ནྟེ དི་སྭཱ་ཝ པུ་ན་པྤུ་ནཾ པུ་ཙྪི་ཏཾ ཝི་ཧེ་སོ ཝི་ཡ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཀ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཝི་ཧེ་སེ་ཏཱི’’ཏི.
པ་ཋ་མ་ཨི་སི་ད་ཏྟ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༣. དུ་ཏི་ཡ་ཨི་སི་ད་ཏྟ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༤༥. ཨ་ཝ་ནྟི་ཡཱཏི ཨ་ཝ་ནྟི་ར་ཊྛེ, ཏཾ པ་ན མ་ཛ྄ཛྷི་མ་པ་དེ་ས་ཏོ ད་ཀྑི་ཎ་དི་སཱ་ཡཾ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ད་ཀྑི་ཎཱ་པ་ཐེ’’ཏི. ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡེ་ནཱཏི ཏ་སྶ ཝ་ཙ་ན་སྶ ཨ་ནུ་མོ་ད་ནཱ་དྷི་པྤཱ་ཡེ་ན ཝ་ད་ཏི, ན པ་ན ཏ་ཏོ ཀི་ཉྩི ག་ཧེ་ཏུ་ཀཱ་མ་ཏཱ་དྷི་པྤཱ་ཡེ་ན.
དུ་ཏི་ཡ་ཨི་སི་ད་ཏྟ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༤. མ་ཧ་ཀ་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༤༦. ཏེ་སཾ ཨ་ནུ་ཛཱ་ན་ནྟོཏི ཏེ་སཾ དཱ་ས་ཀ་མྨ་ཀ་རཱ་ནཾ སེ་ས་ཀེ ཡ་ཐཱ་རུ་ཙི ཝི་ཙཱ་ར་ཎཾ ཨ་ནུ་ཛཱ་ན་ནྟོ. ཀུ་དྷི་ཏནྟི བ་ལ་ཝ་ཏཱ སཱུ་རི་ཡ་ས་ནྟཱ་པེ་ན ས་ངྐུ་ཐི་ཏཾ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཧེ་ཊྛཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཨ་ཏི་ཏི་ཁི་ཎནྟི ཨ་ཏི་ཝི་ཡ ཏི་ཀྑ་དྷཱ་ཏུ་ཀཾ. ཨ་ས་མྦྷི་ནྣ་པ་དནྟི ཨ་ཉྙ་ཏྠ ཨ་ནཱ་ག་ཏ་ཏྟཱ ཏི་པི་ཊ་ཀེ ཨ་ཝོ་མི་སྶ་ཀ་པ་དཾ, ཨི་དྷེ་ཝ ཨཱ་ག་ཏ་པ་ད་ནྟི ཨ་ཏྠོ. པ་ཊི་ལཱི་ཡ་མཱ་ནེ་ནཱཏི པ་ཊི་ཀཾ་སེ་ན ཝི་སེ་ས་ནེ་ན ཝི་ལཱི་ཡ་མཱ་ནེ་ན ཀཱ་ཡེ་ན.
ཨེ་ཏྠ ཙཱཏི ཨེ་ཏ་སྨིཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནི་དྡྷི་ཀ་ར་ཎེ. ཨ་བྦྷ་མ་ཎྜ་པཾ ཀ་ཏྭཱཏི ས་མ་ནྟ་ཏོ ཚཱ་ད་ན་ཝ་སེ་ན མ་ཎྜ་པཾ ཝི་ཡ མེ་གྷ་པ་ཊ་ལཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏྭཱ. དེ་ཝོཏི མེ་གྷོ. ཨེ་ཀ་མེ་ཀཾ ཕུ་སི་ཏ་ཀཾ ཕུ་སཱ་ཡ་ཏུ ཛཱ་ལ་ཝི་ན་དྡྷཾ ཝི་ཡ ཝ་སྶ་ཏུ. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟ་པྤ་ཀཱ་རེ་ན ནཱ་ནཱ་པ་རི་ཀ་མྨཾ ནཱ་ནཱ་དྷི་ཊྛཱ་ནཾ ཨེ་ཀ་ཏོ པ་རི་ཀ་མྨཾ ཨེ་ཀ་ཏོ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ནྟི ཙ་ཏུ་ཀྐ་མེ་ཏྠ ས་མྦྷ་ཝ་ཏཱི་ཏི ད་སྶེ་ཏི ‘‘ཨེ་ཏྠ ཙཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ. ཡ་ཐཱ ཏ་ཐཱཏི ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟེ་སུ ཙ་ཏཱུ་སུ པ་ཀཱ་རེ་སུ ཡེ་ན ཝཱ ཏེ་ན ཝཱ པ་ཀཱ་རེ་ན ཀ་རོ་ནྟ་སྶ. ཀ་ཏ་པ་རི་ཀ་མྨ་སྶཱཏི ‘‘ཨེ་ཝཾ ཝཱ ཨེ་ཝཾ ཝཱ ཧོ་ཏཱུ’’ཏི པ་ཝ་ཏྟི་ཏ་པ་རི་ཀ་མྨ་ཙི་ཏྟ་སྶ. ‘‘པ་རི་ཀ་མྨཱ་ན་ནྟ་རེ་ནཱཏི ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་ད་ན་ཏྠཾ ས་མཱ་པ་ནྣ་པཱ་ད་ཀ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ཏོ ཝུ་ཊྛཱ་ཡ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཙི་ཏྟ་སྶ ཨེ་ཀཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཝཱི་ཐི་ཡཾ པ་ཝ་ཏྟ་པ་རི་ཀ་མྨཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟ’’ནྟི ཝ་ད་ནྟི.
མ་ཧ་ཀ་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༥. པ་ཋ་མ་ཀཱ་མ་བྷཱུ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༤༧. ཨེ་ལཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི དོ་སོ, ཏཾ ཨེ་ཏ་སྶ ན་ཏྠཱི་ཏི ནེ་ལཾ, ཏཾ ཨ་ངྒཾ ཨེ་ཏ་སྶཱ་ཏི ནེ་ལ་ངྒོ, སུ་ཝི་སུ་དྡྷ་སཱི་ལ་གུ་ཎོ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ནེ་ལ་ངྒ་ནྟི ཁོ, བྷ་ནྟེ, སཱི་ལཱ་ན་མེ་ཏཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ན’’ནྟི. ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ པ་ན དོ་སཱ་བྷཱ་ཝ་མེ་ཝ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ནེ་ལ་ངྒོ་ཏི ནི་དྡོ་སོ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཨེ་ཏཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟནྟི མ་ཧཱ་ཀ་པྤི་ན་ཏྠེ་རཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ. ཨ་ཏྟ་ནོ དི་ཊྛེ་ན ཀ་ཐེ་སཱིཏི ཨ་ཏྟ་ནོ ས་བྦ་ཉྙུ་ཏ་ཉྙཱ་ཎེ་ན པ་ཙྩ་ཀྑ་ཏོ ཨུ་པ་ལ་ཀྑི་ཏེ་ན ཨ་ཏྠེ་ན ཀ་ཐེ་སི. ཨ་ཡཾ པ་ན ན་ཡ་གྒཱ་ཧེ་ནཱཏི ཨ་ཡཾ པ་ན ག་ཧ་པ་ཏི ཨ་སུ་ཏྭཱ ཀེ་ཝ་ལཾ ན་ཡ་གྒཱ་ཧེ་ན ཨཱ་ཧ.
པ་ཋ་མ་ཀཱ་མ་བྷཱུ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༦. དུ་ཏི་ཡ་ཀཱ་མ་བྷཱུ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༤༨. ནི་རོ་དྷཾ ཝ་ལ་ཉྫེ་ཏི ཨ་ནཱ་གཱ་མི་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཨི་མེ ས་ངྑཱ་རཱཏི ཨི་མེ ‘‘ཀཱ་ཡ་ས་ངྑཱ་རོ, ཝ་ཙཱི་ས་ངྑཱ་རོ, ཙི་ཏྟ་ས་ངྑཱ་རོ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་མཱ་ནཱ ཏ་ཡོ ས་ངྑཱ་རཱ. ས་དྡ་ཏོ་པི, ཨ་ཏྠ་ཏོ་པི ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ མི་སྶཱ, ཏ་ཏོ ཨེ་ཝ ཨཱ་ལུ་ལི༹་ཏཱ ཨཱ་ཀུ་ལཱ, ཨ་ཝི་བྷཱུ་ཏཱ དུ་བྦི་བྷཱ་ཝ་ནཱ, དུ་དྡཱི་པ་ནཱ ཨ་ས་ངྐ་ར་ཏོ དཱི་པེ་ཏུཾ དུ་ཀྐ་རཱ. ཏ་ཐཱ ཧི ཀུ་ས་ལ་ཙེ་ཏ་ནཱ ཨེ་ཝ ‘‘ཀཱ་ཡ་ས་ངྑཱ་རོ’’ཏི་པི ཝུ་ཙྩ་ཏི, ‘‘ཝ་ཙཱི་ས་ངྑཱ་རོ’’ཏི་པི, ‘‘ཙི་ཏྟ་ས་ངྑཱ་རོ’’ཏི་པི. ཨ་སྶཱ་ས་པ་སྶཱ་སཱ་པི ཀ་ཏྠ་ཙི ‘‘ཀཱ་ཡ་ས་ངྑཱ་རོ’’ཏི, ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་རཱ་པི ‘‘ཝ་ཙཱི་ས་ངྑཱ་རོ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ནྟི, ས་ཉྙཱ་ཝེ་ད་ནཱ་པི ‘‘ཙི་ཏྟ་ས་ངྑཱ་རོ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ནྟི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཏ་ཐཱ ཧཱི’’ཏི་ཨཱ་དི. ཏ་ཏྠ ཨཱ་ཀ་ཌྜྷི་ཏྭཱ ག་ཧ་ཎཾ ཨཱ་དཱ་ནཾ, ས་མྤ་ཏྟ་སྶ ཧ་ཏྠེ ཀ་ར་ཎཾ ག་ཧ་ཎཾ, ག་ཧི་ཏ་སྶ ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཾ མུ་ཉྩ་ནཾ, ཕ་ནྡ་ནཾ ཙོ་པ་ནཾ པཱ་པེ་ཏྭཱ ནི་པྥཱ་དེ་ཏྭཱ. ཧ་ནུ་ས་ཉྩོ་པ་ནནྟི ཀཱ་ཡ་ཝི་ཉྙ་ཏྟི་ཝ་སེ་ན པུ་བྦ་བྷཱ་གེ ཧ་ནུ་ས་ཉྩོ་པ་ནཾ ཀ་ཏྭཱ. ཨེ་ཝ་ཉྷི ཝ་ཙཱི་བྷེ་ད་ཀ་ར་ཎཾ. ཨེ་ཝཾ ཨི་མེཏི་ཨཱ་དི ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་སྶ ཨ་ཏྠ་སྶ ནི་ག་མ་ནཾ.
པ་ད་ཏྠཾ པུ་ཙྪ་ཏི ཨི་ཏ་ར་ས་ངྑཱ་རེ་ཧི པ་ད་ཏྠ་ཏོ ཝི་སེ་སཾ ཀ་ཐཱ་པེ་སྶཱ་མཱི་ཏི. ཀཱ་ཡ་ནི་སྶི་ཏཱཏི ཨེ་ཏྠ ཀཱ་ཡ་ནི་སྶི་ཏ་ཏཱ ཙ ནེ་སཾ ཏ་བྦྷཱ་ཝ་བྷཱ་ཝི་ཏཱ་ཡ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ, ན ཀཱ་ཡ་སྶ ནི་སྶ་ཡ་པ་ཙྩ་ཡ་ཏཱ་ཝ་སེ་ནཱ་ཏི ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘ཀཱ་ཡེ ས་ཏི ཧོ་ནྟི, ཨ་ས་ཏི ན ཧོ་ནྟཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཀཱ་ཡོཏི ཙེ་ཏྠ ཀ་ར་ཛ་ཀཱ་ཡོ ད་ཊྛ་བྦོ. ཙི་ཏྟ་ནི་སྶི་ཏཱཏི ཙི་ཏྟཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཏཾ ནི་སྶ་ཡ་པ་ཙྩ་ཡ་བྷཱུ་ཏཾ ལ་བྷི་ཏྭཱ ཨུ་པྤ་ནྣཱ.
‘‘ས་མཱ་པ་ཛྫཱ་མཱི’’ཏི པ་ད་སྶ ས་མཱི་པེ ཝུ་ཙྩ་མཱ་ནཾ ‘‘ས་མཱ་པ་ཛྫི་སྶ’’ནྟི པ་དཾ ཨཱ་ས་ནྣཱ་ནཱ་ག་ཏ་ཀཱ་ལ་ཝཱ་ཙཱི ཨེ་ཝ བྷ་ཝི་ཏུཾ ཡུ་ཏྟཾ, ན ཨི་ཏ་ར་ནྟི ཨཱ་ཧ – ‘‘པ་ད་དྭ་ཡེ་ན ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཀཱ་ལོ ཀ་ཐི་ཏོ’’ཏི. ཏ་ཡི་དཾ ཏ་སྶ ཏ་ཐཱ ཝ་ཏྟ་བྦ་ཏཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ, ན པ་ན ཏ་སྶ ཏ་ཐཱ ཙི་ཏྟ་པ་ཝ་ཏྟི་ས་མྦྷ་ཝ་ཏོ. ས་མཱ་པ་ནྣེ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. པུ་རི་མེ་ཧཱིཏི ‘‘ས་མཱ་པ་ཛྫི་སྶཾ ས་མཱ་པ་ཛྫཱ་མཱི’’ཏི དྭཱི་ཧི པ་དེ་ཧི. པ་ཙྪི་མེ་ནཱཏི ‘‘ས་མཱ་པ་ནྣོ’’ཏི པ་དེ་ན.
བྷཱ་ཝི་ཏཾ ཧོ་ཏི ཨུ་པྤཱ་དི་ཏཾ ཧོ་ཏི ནི་རོ་དྷ་ས་མཱ་པ་ནྣ་ཏྠཱ་ཡ. ཨ་ནུ་པུ་བྦ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ས་མཱ་པ་ཛྫ་ན་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ཡ ནི་རོ་དྷ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ བྷཱ་ཝི་ཏཾ ཧོ་ཏི. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཡཾ ཏ’’ནྟི་ཨཱ་དི. དུ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ་ཡེ་ཝཱཏི དུ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ཀྑ་ཎེ ནི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི. ཏ་ཏྠ ཨ་ནུ་པྤ་ཛྫ་ན་ཏོ ཨ་ནུ་པྤཱ་ད་ན་ཏོ ཧེ་ཊྛཱ ནི་རོ་དྷོ་ཏི ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ. ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཨ་རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷཱ་ནཾ ཏ་ཛྫཱ པ་རི་ཀ་མྨ་སི་དྡྷཱ ཡཱ ཨ་པྤ་ཝ་ཏྟི, ཏ་ཏྠ ‘‘ནི་རོ་དྷ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ས་ཉྙཱ’’ཏི, ཡཱ ནེ་སཾ ཏ་ཐཱ ཨ་པྤ་ཝ་ཏྟི. སཱ ‘‘ཨ་ནྟོ་ནི་རོ་དྷེ ནི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ཏཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟཱ.
‘‘ཙི་ཏྟ་ས་ངྑཱ་རོ ནི་རུ་དྡྷོ’’ཏི ཝ་ཙ་ན་ཏོ ཏ་ད་ཉྙེ་སཾ ཨ་ནི་རོ་དྷཾ ཨི་ཙྪ་ནྟཱ་ནཾ ཝཱ་དཾ ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘ཙི་ཏྟ་ས་ངྑཱ་རོ ནི་རུ་དྡྷོ་ཏི ཝ་ཙ་ན་ཏོ’’ཏི་ཨཱ་དིཾ ཝ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠ ཨ་ཏི་པྤ་ས་ངྒ་ད་སྶ་ན་མུ་ཁེ་ན ཏཾ ཝཱ་དཾ ནི་སེ་དྷེ་ཏུཾ ‘‘ཏེ ཝ་ཏྟ་བྦཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཨ་བྷི་ནི་ཝེ་སཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱཏི ཡ་ཐཱ་ག་ཏེ བྱ་ཉྫ་ན་མ་ཏྟེ ཨ་བྷི་ནི་ཝེ་སཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ. ཨཱ་ཙ་རི་ཡཱ་ནཾ ན་ཡེཏི ཨཱ་ཙ་རི་ཡཱ་ནཾ པ་ར་མྤ་རཱ་ག་ཏེ དྷ་མྨ་ན་ཡེ དྷ་མྨ་ནེ་ཏྟི་ཡཾ ཋ་ཏྭཱ.
ཀི་རི་ཡ་མ་ཡ་པ་ཝ་ཏྟ་སྨིནྟི པ་རི་ཏྟ་བྷཱུ་མ་ཀ་ཀུ་ས་ལཱ་ཀུ་ས་ལ་དྷ་མྨ་པ་བ་ནྡྷེ ཝ་ཏྟ་མཱ་ནེ. ཏ་སྨི་ཉྷི ཝ་ཏྟ་མཱ་ནེ ཀཱ་ཡི་ཀ-ཝཱ་ཙ་སི་ཀ-ཀི་རི་ཡ་ས་མྤ་ཝ་ཏྟི ཧོ་ཏི, ད་སྶ་ན-ས་ཝ་ནཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་གྒ་ཧ་ཎེ པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ནེ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏེ་ནཱ་ཧ – ‘‘བ་ཧི་དྡྷཱ་ར་མྨ་ཎེ་སུ པ་སཱ་དེ གྷ་ཊྚེ་ནྟེ་སཱུ’’ཏི. མ་ཀྑི་ཏཱ་ནི ཝི་ཡཱཏི པུ་ཉྪི་ཏཱ་ནི ཝི་ཡ ཧོ་ནྟི གྷ་ཊྚ་ནཱ་ཡ ཝི་བཱ་དྷི་ཏ་ཏྟཱ. ཨེ་ཏེ་ནཱ་ཡཾ གྷ་ཊྚ་ནཱ པ་ཉྩ་དྭཱ་རི་ཀ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ནཾ ཝེ་ག་སཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནཱ་ཡ ན ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ནྟི ད་སྶེ་ཏི. ཏེ་ནེ་ཝཱ་ཧ – ‘‘ཨ་ནྟོ་ནི་རོ་དྷེ པ་ཉྩ པ་སཱ་དཱ ཨ་ཏི་ཝི་ཡ ཝི་རོ་ཙ་ནྟཱི’’ཏི.
ཏ་ཏོ པ་རཾ ས་ཙི་ཏྟ་ཀོ བྷ་ཝི་སྶཱ་མཱིཏི ཨི་དཾ ཨ་ཏྠ་ཏོ ཨཱ་པ་ནྣཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟཾ – ‘‘ཨེ་ཏྟ་ཀཾ ཀཱ་ལཾ ཨ་ཙི་ཏྟ་ཀོ བྷ་ཝི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཨེ་ཏེ་ནེ་ཝ ཏ་སྶ ཨ་ཏྠ་སྶ སི་དྡྷ་ཏྟཱ. ཡཾ ཨེ་ཝཾ བྷཱ་ཝི་ཏནྟི ཨེ་ཏྠ ཝི་སུཾ ཙི་ཏྟ་སྶ བྷཱ་ཝ་ནཱ ནཱ་མ ན་ཏྠི, ཨ་དྡྷཱ་ན་པ་རི་ཙྪེ་དཾ པ་ན ཀ་ཏྭཱ ནི་རོ་དྷ་ས་མཱ་པ་ཏྟ་ཏྠཱ་ཡ ཀཱ་ཏ་བྦ་པ་རི་ཀ་མྨ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ ཨེ་ཝ ཏ་སྶ སི་ཛ྄ཛྷ་ན་ཏོ.
སཱ པ་ནེ་སཱ ནི་རོ་དྷ་ཀ་ཐཱ. དྭཱི་ཧི བ་ལེ་ཧཱིཏི ས་མ་ཐ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་བ་ལེ་ཧི. ཏ་ཡོ ཙ ས་ངྑཱ་རཱ་ནནྟི ཏི་ཎྞཾ ཀཱ་ཡ་ཝ་ཙཱི་ཙི་ཏྟ་ས་ངྑཱ་རཱ་ནཾ པ་ཊི་པྤ་སྶ་དྡྷི་ཡཱ. སོ་ལ༹་ས་ཧི ཉཱ་ཎ་ཙ་རི་ཡཱ་ཧཱིཏི ཨ་ནི་ཙྩཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ཊྛ་ནྣཾ ཨ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ་ཉཱ་ཎཱ་ནཾ, ཨ་ཊྛ་ནྣ་ཉྩ མ་གྒ་ཕ་ལ་ཉཱ་ཎཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཨི་མཱ་ཧི སོ་ལ༹་ས་ཧི ཉཱ་ཎ་པྤ་ཝ་ཏྟཱི་ཧི. ན་ཝ་ཧི ས་མཱ་དྷི་ཙ་རི་ཡཱ་ཧཱིཏི ཨ་ཊྛ ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡོ ཨ་ཊྛ ས་མཱ་དྷི་ཙ་རི་ཡཱ, ཏཱ་སཾ ཨུ་པ་ཙཱ་ར་ས་མཱ་དྷི ས་མཱ་དྷི་བྷཱ་ཝ་སཱ་མ་ཉྙེ་ན ཨེ་ཀཱ ས་མཱ་དྷི་ཙ་རི་ཡཱ་ཏི ཨེ་ཝཾ ན་ཝ་ཧི ས་མཱ་དྷི་ཙ་རི་ཡཱ་ཧི. ཝ་སཱི་བྷཱ་ཝ་ཏཱ་པ་ཉྙཱཏི ཝ་སཱི་བྷཱ་ཝ་ཏཱ་ས་ངྑཱ་ཏཱ པ་ཉྙཱ. ས་བྦཱ་ཀཱ་རེ་ན ཝི་སུ་དྡྷི་མ་གྒེ ཀ་ཐི་ཏཱ, ཏེ ཏཱ་ཝ ཨཱ་ཀཱ་རཱ ཏི་ཊྛ་ནྟུ, ས་རཱུ་པ་མ་ཏྟ་སྶ པ་ན་སྶ ཝ་ཏྟ་བྦ་ནྟི ཨཱ་ཧ – ‘‘ཀོ པ་ནཱ་ཡཾ ནི་རོ་དྷོ ནཱ་མཱ’’ཏི. ཡ་དི ཁ་ནྡྷཱ་ནཾ ཨ་པྤ་ཝ་ཏྟི, ཨ་ཐ ཀི་མ་ཏྠ་མེ་ཏཾ ཛྷཱ་ན་སུ་ཁཱ་དིཾ ཝི་ཡ ས་མཱ་པ་ཛྫ་ནྟཱིཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ས་ངྑཱ་རཱ་ན’’ནྟི་ཨཱ་དི.
ཕ་ལ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཙི་ཏྟནྟི ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ ཨ་ནཱ་གཱ་མི་ཕ་ལ་ཙི་ཏྟཾ. ‘‘ཏ་ཏོ པ་རཾ བྷ་ཝ་ངྒ་ས་མ་ཡེ’’ཏི ཝུ་ཏྟ་ཏྟཱ ཨཱ་ཧ ‘‘ཀིཾ པ་ན…པེ… ན ས་མུ་ཊྛཱ་པེ་ཏཱི’’ཏི. ས་མུ་ཊྛཱ་པེ་ཏི རཱུ་པ་ས་མུ་པྤཱ་ད་ཀ་ཏྟཱ. ཨི་མ་སྶཱཏི ནི་རོ་དྷཾ ས་མཱ་པ་ནྣ་བྷི་ཀྑུ་ནོ. སཱ ན ས་མུ་ཊྛཱ་པེ་ཏཱིཏི སཱ ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཛ྄ཛྷཱ་ནི་ཀཱ ཕ་ལ་ས་མཱ་པ་ཏྟི ན ས་མུ་ཊྛཱ་པེ་ཏི ཨ་སྶཱ་ས་པ་སྶཱ་སེ. ཕ་ལ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཛ྄ཛྷཱ་ནི་ཀ་བྷཱ་ཝོ ཀ་ཐཾ ནི་ཙྪི་ཏོ་ཏི ཨཱ་ཧ – ‘‘ཀིཾ ཝཱ ཨེ་ཏེ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཝ་ཀྑ་མཱ་ནཱ་ཀཱ་རེ་ན་པི པ་རི་ཧཱ་རོ ཧོ་ཏཱི་ཏི. ས་ནྟ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཏོཏི ནི་རོ་དྷ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་མེ་ཝ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝ་ད་ཏི. ཨ་བྦོ་ཧཱ་རི་ཀཱ ཧོ་ནྟི ཨ་ཏི་སུ་ཁུ་མ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏྟཱ, ས་ཉྫཱི་ཝ་ཏྠེ་ར་སྶ པུ་བྦེ ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཀྑ་ཎེ ཨ་སྶཱ་ས་པ་སྶཱ་སཱ ཨ་བྦོ་ཧཱ་རི་ཀ་བྷཱ་ཝཾ ག་ཙྪ་ནྟི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘བྷ་ཝ་ངྒ་ས་མ་ཡེ་ནེ་ཝེ་ཏཾ ཀ་ཐི་ཏ’’ནྟི.
ཀི་རི་ཡ་མ་ཡ …པེ… ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏཱིཏི ཀ་སྨཱ ཝུ་ཏྟཾ? ན་ནུ བྷ་ཝ་ངྒུ་པྤ་ཏྟི་ཀཱ་ལ་མྤི ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་རཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟེ་ཝཱ་ཏི? ཀི་ཉྩཱ་པི ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི, ཝ་ཙཱི་ས་ངྑཱ་ར་ལ་ཀྑ་ཎ་པྤ་ཏྟཱ པ་ན ན ཧོ་ནྟཱི་ཏི ཨི་མ་མ་ཏྠཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཀིཾ བྷ་ཝ་ངྒ’’ནྟི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ.
སུ་ཉྙ་ཏོ ཕ་སྶོ་ཏི་ཨཱ་ད་ཡོ ས་གུ་ཎེ་ན་པི ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ་ནཱཏི ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་བྷཱུ་ཏ་མེ་ཏཾ. སུ་ཉྙ་ཏཱ ནཱ་མ ཕ་ལ་ས་མཱ་པ་ཏྟི ནི་ཙྩ་སུ་ཁ་ཨ་ཏྟ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏོ སུ་ཉྙ་ཏྟཱ. ‘‘སུ་ཉྙ་ཏོ ཕ་སྶོ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན སུ་ཉྙ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏྟཱ. ཨ་ནི་མི་ཏྟཱ ནཱ་མ ཕ་ལ་ས་མཱ་པ་ཏྟི རཱ་ག་ནི་མི་ཏྟཱ་དཱི་ནཾ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཨ་པྤ་ཎི་ཧི་ཏཱ ནཱ་མ ཕ་ལ་ས་མཱ་པ་ཏྟི རཱ་ག་པ་ཎི་དྷི་ཨཱ་དཱི་ན་མ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. སེ་སཾ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡ་མེ་ཝ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཨ་ནི་མི་ཏྟ་པྤ་ཎི་ཧི་ཏེ་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ’’ཏི. རཱ་ག་ནི་མི་ཏྟཱ་དཱི་ནནྟི ཨེ་ཏྠ ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན ས་ངྑཱ་ར་ནི་མི་ཏྟ་སྶ་པི ས་ངྒ་ཧོ ད་ཊྛ་བྦོ. ཡ་ད་གྒེ་ན ཕ་ལ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ས་མྥ་སྶོ སུ་ཉྙ་ཏོ ནཱ་མ, ཏ་ད་གྒེ་ན ཕ་ལ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་པི སུ་ཉྙ་ཏཱ ནཱ་མ, ཕ་སྶ་སཱི་སེ་ན པ་ན དེ་ས་ནཱ ཨཱ་ག་ཏཱ་ཏི ཏ་ཐཱ ཝུ་ཏྟཾ. ཨ་ནི་མི་ཏྟ་པྤ་ཎི་ཧི་ཏེ་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ.
ཨཱ་ག་མ་ནཾ ཨེ་ཏྠ, ཨེ་ཏཱ་ཡཱ་ཏི ཝཱ ཨཱ་ག་མ་ནི་ཀཱ, སཱ ཨེ་ཝ ཨཱ་ག་མ་ནི་ཡཱ ཀ-ཀཱ་ར་སྶ ཡ-ཀཱ་རཾ ཀ་ཏྭཱ. ཝུ་ཊྛཱ་ཏི ནི་མི་ཏྟ་ཏོ མ་གྒ་སྶ ཨུ་པྤཱ་ད་ནེ་ན. ཨ་ནི་མི་ཏྟཱ ནཱ་མ ནི་ཙྩ་ནི་མི་ཏྟ་སྶ ཨུ་གྒྷཱ་ཊ་ན་ཏོ. ཨེ་ཏྠ ཙ ཝུ་ཊྛཱ་ན་མེ་ཝ པ་མཱ་ཎཾ, ན པ་རི་གྒ་ཧ་ད་སྶ་ནཱ་ནི. ཨ་པྤ་ཎི་ཧི་ཏཱ ནཱ་མ སུ་ཁ་པ་ཎི་དྷི་ཡཱ པ་ཊི་པ་ཀྑ་ཏོ. སུ་ཉྙ་ཏཱ ནཱ་མ ཨ་ཏྟ་དི་ཊྛི་ཡཱ ཨུ་ཛུ་པ་ཊི་པ་ཀྑ་ཏྟཱ ས་ཏྟ་སུ་ཉྙ་ཏཱ་ཡ སུ་དི་ཊྛ་ཏྟཱ. མ་གྒོ ཨ་ནི་མི་ཏྟོ ནཱ་མ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ག་མ་ན་ཏོ. ཕ་ལཾ ཨ་ནི་མི་ཏྟཾ ནཱ་མ མ་གྒཱ་ག་མ་ན་ཏོ. ཝི་ཀ་པྤོ ཨཱ་པ་ཛྫེ་ཡྻ ཨཱ་ག་མ་ན་སྶ ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ན་སྶ ཨ་བྷཱ་ཝེ་ན, ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ ཨ་ནི་མི་ཏྟཱ་དི་ནཱ་མ་ལཱ་བྷོ ཨ་ཝ་ཝ་ཏྠི་ཏོ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཏ་སྨཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཡ་སྨཱ པ་ན སཱ མ་གྒ་ཝུ་ཊྛཱ་ན་ཀཱ་ལེ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ་པི ཧོ་ཏཱི་ཏི ཏ་སྶ ཝ་སེ་ན མ་གྒ་ཕ་ལཱ་ནཾ ཝི་ཡ ཕ་སྶ་སྶ་པི པ་ཝ་ཏྟི་རཱུ་པ་ཏྟཱ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟོ ཝི་ཀ་པྤོ ཨ་ན་ཝ་ས་རོ་ཏི ད་ཊྛ་བྦཾ. ཏ་ཡོ ཕ་སྶཱ ཕུ་ས་ནྟཱིཏི པུ་གྒ་ལ་བྷེ་ད་ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟཾ. ན ཧི ཨེ་ཀཾ་ཡེ་ཝ པུ་གྒ་ལཾ ཨེ་ཏ་སྨིཾ ཁ་ཎེ ཏ་ཡོ ཕ་སྶཱ ཕུ་ས་ནྟི. ‘‘ཏི་ཝི་དྷོ ཕ་སྶོ ཕུ་ས་ཏཱི’’ཏི ཝཱ བྷ་ཝི་ཏ་བྦཾ. ཡ་སྨཱ པ་ན ‘‘ནི་རོ་དྷ་ཕ་ལ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཝུ་ཊྛི་ཏ་སྶཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཡ་སྶ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟཱ ཏ་ཡོ ཨེ་ཝ ཕ་སྶཱ ས་མྦྷ་ཝ་ནྟི, ཏ་སྶ ཨ་ན་ཝ་སེ་ས་གྒ་ཧ་ཎ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཏ་ཡོ ཕ་སྶཱ ཕུ་ས་ནྟཱི’’ཏི.
ནི་བྦཱ་ནཾ ཝི་ཝེ་ཀོ ནཱ་མ ས་བྦ་ས་ངྑཱ་ར་ཝི་ཝི་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཏ་སྨིཾ ཝི་ཝེ་ཀེ ཨེ་ཀ་ནྟེ་ནེ་ཝ ནི་ནྣ་པོ་ཎ་ཏྟཱ ཨེ་ཝ ཧི ཏེ པ་ཊི་པྤ་སྶ་དྡྷ་ས་བྦུ་སྶུ་ཀྐཱ ཨུ་ཏྟ་མ་པུ་རི་སཱ ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཁ་ནྡྷཱ་ནཾ ཨ་པྤ་ཝ་ཏྟིཾ ཨ་ན་ཝ་སེ་ས་གྒ་ཧ་ཎ་ལ་ཀྑ་ཎཾ ནི་རོ་དྷ་ས་མཱ་པ་ཏྟིཾ ས་མཱ་པ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི.
དུ་ཏི་ཡ་ཀཱ་མ་བྷཱུ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༧. གོ་ད་ཏྟ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༤༩. ནེ་སནྟི ཨ་པྤ་མཱ་ཎ་ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟི-ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙ་ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟི་ས་ཉྙི་ཏཱ་ནཾ ཛྷཱ་ནཱ་ནཾ. ཨ་ཏྠོ་པི ནཱ་ནཱ་ཏི ཨཱ་ནེ་ཏྭཱ ཡོ་ཛ་ནཱ. ཕ་ར་ཎ་ཨ་པྤ་མཱ་ཎ་ཏཱ་ཡ ‘‘ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟཱི’’ཏི ལ་དྡྷ་ནཱ་མཾ བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་ར་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ནྟི ཨཱ་ཧ ‘‘བྷཱུ་མ་ནྟ་ར་ཏོ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཱ ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟཱིཏི ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ན་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ནྟི ཨཱ་ཧ ‘‘བྷཱུ་མ་ནྟ་ར་ཏོ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཝི་པ་སྶ་ནཱཏི ཨ་ནི་ཙྩཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ, ས་བྦཱ་པི ཝཱ. པ་མཱ་ཎ་ཀ་ར་ཎོ ནཱ་མ ཡ་སྶ ས་ཡཾ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, ཏ་སྶ གུ་ཎཱ་བྷཱ་ཝ་ད་སྶ་ན་ཝ་སེ་ན པ་མཱ་ཎ་ཀ་ར་ཎ་ཏོ.
ཕ་ར་ཎ་ཨ་པྤ་མཱ་ཎ་ཏཱ་ཡཱཏི ཕ་ར་ཎ་ཝ་སེ་ན ཨ་པྤ་མཱ་ཎ་གོ་ཙ་ར་ཏཱ་ཡ. ནི་བྦཱ་ན་མྤི ཨ་པྤ་མཱ་ཎ་མེ་ཝ པ་མཱ་ཎ་གོ་ཙ་རཱ་ནཾ ཀི་ལེ་སཱ་ནཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་བྷཱ་ཝ་སྶ་པི ཨ་ནཱ་ག་མ་ན་ཏོ. ཁ་ལནྟི ཁ་ལེ པ་སཱ་རི་ཏ་སཱ་ལི་སཱི་སཱ་དི་བྷ་ཎྜཾ. ཀི་ཉྩེ་ཧཱིཏི མ་དྡ་སྶུ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘མ་དྡ་ན་ཊྛོ’’ཏི. ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་བྷཱུ་ཏཾ, པ་ལི་བུ་དྡྷ་ཀཾ ཝཱ ན་ཏྠི ཨེ་ཏ་སྶ ཀི་ཉྩ་ན་ནྟི ཨ་ཀི་ཉྩ་ནཾ, ཨ་ཀི་ཉྩ་ན་མེ་ཝ ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཾ.
རཱུ་པ་ནི་མི་ཏྟ་སྶཱཏི ཀ་སི་ཎ་རཱུ་པ་ནི་མི་ཏྟ་སྶ. ན ག་ཧི་ཏཱཏི ས་རཱུ་པ་ཏོ ན ག་ཧི་ཏཱ, ཨ་ཏྠ་ཏོ པ་ན ག་ཧི་ཏཱ ཨེ་ཝ. ཏེ་ནཱ་ཧ – ‘‘སཱ སུ་ཉྙཱ རཱ་གེ་ནཱ་ཏི་ཨཱ་དི་ཝ་ཙ་ན་ཏོ ས་བྦ་ཏྠ ཨ་ནུ་པ་ཝི་ཏྠཱ་ཝཱ’’ཏི.
ནཱ་ནཱཏི ས་དྡ་ཝ་སེ་ན. ཨེ་ཀ་ཏྠཱཏི ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཝ་སེ་ན ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་བྷཱ་ཝེ་ན ཨེ་ཀ་ས་བྷཱ་ཝཱ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཨ་པྤ་མཱ་ཎཾ…པེ… ཨེ་ཀ་ཏྠཱ’’ཏི. ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཝ་སེ་ནཱཏི ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་སྶ ཝ་སེ་ན. ཙ་ཏྟཱ་རོ ཧི མ་གྒཱ, ཙ་ཏྟཱ་རི ཕ་ལཱ་ནི ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཝ་སེ་ན ནི་བྦཱ་ན་པ་ཝི་ཊྛ་ཏཱ་ཡ ཨེ་ཀ་ཏྠཱ ཨེ་ཀཱ་ར་མྨ་ཎཱ. ཨ་ཉྙ་སྨིཾ པ་ན ཋཱ་ནེཏི ཨི་དཾ ཝི་སུཾ ཝི་སུཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟཾ ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ་དི པ་རི་ཡཱ་ཡ་ཝུ་ཏྟཾ, ནི་བྦཱ་ནཾ ཨཱ་ར་བྦྷ པ་ཝ་ཏྟ་ན་ཏོ. ཏ་སྨཱ ‘‘ཨ་ཉྙ་སྨི’’ནྟི ཨི་དཾ ཏེ་ན ཏེ་ན པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ ཨཱ་ག་ཏ་བྷཱ་ཝཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ.
གོ་ད་ཏྟ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༨. ནི་ག་ཎྛ་ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༥༠. ཨཱ་ག་ཏཱ་ག་མོཏི ཝཱ་ཙུ་གྒ་ཏ་པ་རི་ཡ་ཏྟི་དྷ་མྨོ. ཝི་ཉྙཱ་ཏ་སཱ་ས་ནོཏི པ་ཊི་ཝི་དྡྷ་ས་ཏྠུ་སཱ་ས་ནོ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཨ་ནཱ་གཱ་མཱི’’ཏི་ཨཱ་དི. ན་གྒ་བྷོ་གྒནྟི ཨ་ཝ་ས་ན་བྷཱ་ཝེ་ན ན་གྒཾ, ཀུ་ཊི་ལ་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡ་ཏཱ་ཡ བྷོ་གྒཾ, ཏ་ཏོ ཨེ་ཝ ནི་སྶི་རི་ཀཾ. ན་གྒ་ཏཱ་ཡ ཧི སོ རཱུ་པེ་ན ནི་སྶི་རི་ཀོ, བྷོ་གྒ་ཏཱ་ཡ ཙི་ཏྟེ་ན. བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་དྡྷཱ་ཡཱཏི བྷ་ག་ཝ་ཏི ས་དྡྷཱ་ཡ. ཏ་སྨིཾ ས་དྡ་ཧ་ནཱ ཨོ་ཀ་པྤ་ནཱ ཏ་སྶ ས་དྡྷཱ་ཏི་པི ཝ་ཏྟ་བྦ་ཏཾ ལ་བྷ་ཏི. ག་ཙྪཱ་མཱིཏི ཨཱ་ག་ཙྪཱ་མི, བུ་ཛ྄ཛྷཱ་མཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨེ་ཏཾ ནི་ག་ཎྛེ་ན པུ་ཙྪི་ཏ་མ་ཏྠ་མཱ་ཧ.
ཀཱ་ཡཾ ཨུ་ནྣཱ་མེ་ཏྭཱཏི ཀཱ་ཡཾ ཨ་བྦྷུ་ནྣཱ་མེ་ཏྭཱ. ཀུ་ཙྪིཾ ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱཏི པི་ཊྛི་ཡཱ ནི་ནྣ་མ་ནེ་ན ཀུ་ཙྪིཾ པུ་ར་ཏོ ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱ. གཱི་ཝཾ པ་སཱ་ར་ཎ་ཝ་སེ་ན པ་གྒ་ཡ྄ཧ པ་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ས་བྦཾ དི་སཾ པེ་ཀྑ་མཱ་ནོ. ས་བྦ་མི་དཾ ནི་ག་ཎྛ་སྶ པ་ཧ་ཊྛཱ་ཀཱ་ར་ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ‘‘ཨི་དཱ་ནི ས་མ་ཎ་སྶ གོ་ཏ་མ་སྶ ཨུ་པ་རི ཝཱ་དཾ ཨཱ་རོ་པེ་ཏུཾ ལ་བྦྷ་ཏཱི’’ཏི. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཝཱ་ཏཾ ཝཱ སོ’’ཏི་ཨཱ་དི. ས་ཀཱ་ར་ཎཱཏི ཡུ་ཏྟི་ས་ཧི་ཏཱ. པ་ཉྷ་མ་གྒོཏི པ་ཉྷ་ས་ངྑཱ་ཏོ ཝཱི་མཾ་སཱ, ཨེ་ཝཾ བྷ་ཝི་ཏ་བྦ་ནྟི ཙི་ཏྟེ་ནེ་ཝ པ་རི་ཝཱི་མཾ་སཱ པ་ཉྷཱ. ཨེ་ཀོ ཨུ་དྡེ་སོཏི ཨེ་ཀཾ ཨུ་དྡི་ས་ནཾ ཨ་ཏྠ་སྶ སཾ་ཁི་ཏྟ་ཝ་ཙ་ནཾ. ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎནྟི ནི་དྡི་ས་ནཾ ཨ་ཏྠ་སྶ ཝི་ཙཱ་རེ་ཏྭཱ ཀ་ཐ་ནཾ. ཨེ་ཝནྟི ཨི་མི་ནཱ ན་ཡེ་ན. ས་བྦ་ཏྠཱཏི ས་བྦེ་སུ པ་ཉྷུ་དྡེ་ས་ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎེ་སུ ཨ་ཏྠོ ཝི་ཏྠཱ་ར་ཏོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ.
ནི་ག་ཎྛ་ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༩. ཨ་ཙེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༥༡. ཨ་ལཾ ས་མ་ཏྠོ ཨ་རི་ཡ་བྷཱ་ཝཱ་ཡཱ་ཏི ཨ་ལ་མ་རི་ཡོ. ཉེ་ཡྻ་ཛཱ་ན་ན་ཊྛེ་ན ཉཱ་ཎ་མེ་ཝ པ་ཙྩ་ཀྑ་ཏོ ད་སྶ་ན་ཊྛེ་ན ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ནཾ, སོ་ཡེ་ཝ ཨ་ཏི་ས་ཡ་ཊྛེ་ན ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ན་ཝི་སེ་སོ. པཱ་ཝ་ལཱ༹ ཝུ་ཙྩ་ཏི ཨཱ་ནི་ས་ད་པ་དེ་སོ, ཏཾ པཱ་ཝ་ལ༹ཾ ར་ཛོ་ཧ་ར་ཎ་ཏྠཾ ནི་པྥོ་ཊཱི་ཡ་ཏི ཨེ་ཏཱ་ཡཱ་ཏི པཱ་ཝ་ལ༹་ནི་པྥོ་ཊ་ནཱ, མོ་ར་པི་ཉྪ་ཝ་ཏྟི.
ཨ་ཙེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༡༠. གི་ལཱ་ན་ད་སྶ་ན་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༥༢. མ་ཏྟ་རཱ་ཛཱ ནཱ་མ ཨེ་ཀོ བྷུ་མྨ་དེ་ཝོ བྷཱུ་ཏཱ་དྷི་པ་ཏི སུ་རཱ་པོ་ཏ་ལ་རུ་ཀྑ་ནི་ཝཱ་སཱི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘མ་ཏྟ་རཱ་ཛ་ཀཱ་ལེ’’ཏི. ‘‘ཨོ་ས་དྷི་ཏི་ཎ་ཝ་ན་པྤ་ཏཱི་སཱུ’’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏེ ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མཾ ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘ཧ་རཱི་ཏ་ཀཱ…པེ… རུ་ཀྑེ་སུ ཙཱ’’ཏི ཨཱ་ཧ. པ་ཏྠ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཙི་ཏྟཾ ཋ་པེ་ཧི. ས་མི་ཛ྄ཛྷི་སྶ་ཏཱིཏི ཡ་ཐཱ་དྷི་པྤཱ་ཡཾ ས་མི་ཛ྄ཛྷི་སྶ་ཏི. ཏེ་ན ཧཱིཏི ཡ་སྨཱ ཏཾ དེ་ཝཱ་པི ཨཱ་ས་ནྣ་མ་ར་ཎཾ མ་ཉྙ་ནྟི, ཏ་སྨཱ སཱ ཝ་ར་མེ་ཝ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཏཾ ཏུ་མྷཱ་ཀཾ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཧི་ཏཱ་ཡ སུ་ཁཱ་ཡ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ.
གི་ལཱ་ན་ད་སྶ་ན་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
ཙི་ཏྟ་སཾ་ཡུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.