༨. གཱ་མ་ཎི་སཾ་ཡུ་ཏྟཾ
༡. ཙ་ཎྜ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༥༣. ‘‘ཡེ་ན མི་དྷེ་ཀ་ཙྩོ ཙ་ཎྜོ ཙ་ཎྜོ་ཏྭེ་ཝ ས་ངྑཾ ག་ཙྪ་ཏཱི’’ཏི ཨེ་ཝཾ པ་ཉྷ་པུ་ཙྪ་ནེ་ན དྷ་མྨ་ས་ངྒཱ་ཧ་ཀ་ཏྠེ་རེ་ཧི ཙ་ཎྜོ་ཏི ག་ཧི་ཏ་ནཱ་མོ. པཱ་ཀ་ཊཾ ཀ་རོ་ཏཱི་ཏི ད་སྶེ་ཏི ཨ་ཏྟ་ནོ ཙ་ཎྜ་བྷཱ་ཝཾ.
ཙ་ཎྜ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༢. ཏཱ་ལ་པུ་ཊ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༥༤. ཝཱ་ལོ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི ཏཱ་ལོ, ཏ་སྶ ཏཱ་ལ་པུ་ཊཾ ནཱ་མ. ཡ་ཐཱ ཨཱ་མ་ལ་ཀཱི་ཕ་ལ་ས་མཱ་ན་ཀཾ, སོ པ་ན ཏཱ་ལ་ས་དི་ས་མུ་ཁ་ཝ་ཎྞ་ཏྟཱ ཏཱ་ལ་པུ་ཊོ་ཏི ཨེ་ཝཾ་ནཱ་མ་ཀོ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཏ་སྶ ཀི་རཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཨ་བྷི་ནཱི་ཧཱ་ར་ས་མྤ་ནྣོ ཨ་ནེ་ཀེ་སུ ཀ་པྤེ་སུ ས་མྦྷ་ཏ་སཱ་ཝ་ཀ་བོ་དྷི་ས་མྦྷཱ་རོ. ཏ་ཐཱ ཧེ་ས ཨ་སཱི་ཏི་ཡཱ མ་ཧཱ་སཱ་ཝ་ཀེ་སུ ཨ་བྦྷ་ནྟ་རོ ཛཱ་ཏོ. ས་ཧ་སྶཾ དེ་ནྟི ན་ཙྩཾ པ་སྶི་ཏུ་ཀཱ་མཱ. ས་མ་ཛྫ་ཝེ་སནྟི ནེ་པ་ཙྩ་ཝེ་སཾ. ཀཱི་ལ༹ཾ ཀ་ཏྭཱཏི ན་ཙྩ་ཀཱི་ལི༹་ཏཾ ཀཱི་ལི༹་ཏྭཱ, ན་ཙྩི་ཏྭཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
པུ་བྦེ ཏ་ཐཱ་པ་ཝ་ཏྟ་ཝུ་ཏྟ་ནྟ་ད་སྶ་ནེ ས་ཙྩེ་ན, ཏ་བྦི་པ་རི་ཡཱ་ཡེ ཨ་ལི་ཀེ་ན. རཱ་ག་པ་ཙྩ་ཡཱཏི རཱ་གུ་པྤ་ཏྟི་ཡཱ ཀཱ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏཱ. མུ་ཁ་ཏོ…པེ… ད་སྶ་ནཱ་ད་ཡོཏི ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན མུ་ཁ་ཏོ ཨ་གྒི་ཛཱ་ལ་ནི་ཀྑ་མ་ད་སྶ་ནཱ་དི་ཀེ ས་ངྒ་ཎྷཱ་ཏི. ཨ་ཉྙེ ཙ…པེ… ཨ་བྷི་ན་ཡཱཏི ཀཱ་མ་སྶཱ་ད་སཾ་ཡུ་ཏྟཱ་ནཾ སི་ངྒཱ་ར་ཧ་སྶ་ཨ་བྦྷུ་ཏ་ར་སཱ་ན་ཉྩེ་ཝ ‘‘ཨ་ཉྙེ ཙཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟ་ས་ནྟ་བཱི་བྷ་ཙྪ་ར་སཱ་ན་ཉྩ ད་སྶ་ན་ཀཱ ཨ་བྷི་ན་ཡཱ. དོ་ས་པ་ཙྩ་ཡཱཏི དོ་སུ་པྤ་ཏྟི་ཡཱ ཀཱ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏཱ. ཧ་ཏྠ་པཱ་ད་ཙྪེ་དཱ་དཱིཏི ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ནཾ རུ་དྡ་ཝཱི་ར་བྷ་ཡཱ་ན་ཀ་ར་སཱ་ནཾ ད་སྶ་ན་ཀཱ ཨ་བྷི་ན་ཡཱ. མོ་ཧ་པ་ཙྩ་ཡཱཏི མོ་ཧུ་པྤ་ཏྟི་ཡཱ ཀཱ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏཱ. ཨེ་ཝ་མཱ་ད་ཡོཏི ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ནཾ ཀ་རུ་ཎཱ་ས་ནྟ་བྷ་ཡཱ་ན་ཀ་ར་སཱ་ནཾ ད་སྶ་ན་ཀཱ ཨ་བྷི་ན་ཡཱ. ཏེ ཧི ར་སེ ས་ནྡྷཱ་ཡ པཱ་ལི༹་ཡཾ ‘‘ཡེ དྷ་མྨཱ ར་ཛ་ནཱི་ཡཱ, ཡེ དྷ་མྨཱ དོ་ས་ནཱི་ཡཱ, ཡེ དྷ་མྨཱ མོ་ཧ་ནཱི་ཡཱ’’ཏི ཙ ཝུ་ཏྟཾ.
ན་ཊ་ཝེ་སཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ་ཝ པ་ཙྩ་ནྟི ཀ་མྨ་ས་རི་ཀྑ་ཝི་པཱ་ཀ་ཝ་སེ་ན. ཏཾ ས་ནྡྷཱ་ཡཱཏི ཏཾ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟཾ ནི་ར་ཡེ པ་ཙྩ་ནཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ. ཨེ་ཏཾ ‘‘པ་ཧཱ་སོ ནཱ་མ ནི་ར་ཡོ, ཏ་ཏྠ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་ཏཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཡ་ཐཱ ལོ་ཀེ ཨ་ཏྠ་ཝི་སེ་ས་ཝ་སེ་ན ས་ཀ་མྨ་ཀཱ་ནི་པི པ་དཱ་ནི ཨ་ཀ་མྨ་ཀཱ་ནི བྷ་ཝ་ནྟི ‘‘ཝི་མུ་ཙྩ་ཏི པུ་རི་སོ’’ཏི, ཨེ་ཝཾ ཨི་དྷ ཨ་ཏྠ་ཝི་སེ་ས་ཝ་སེ་ན ཨ་ཀ་མྨ་ཀཾ ས་ཀ་མྨ་ཀཾ ཀ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟཾ – ‘‘ནཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཏཾ རོ་དཱ་མཱི’’ཏི. ཀོ པ་ན སོ ཨ་ཏྠ་ཝི་སེ་སོ? ཨ་ས་ཧ་ནཾ ཨ་ཀྑ་མ་ནཾ, ཏ་སྨཱ ན རོ་དཱ་མི ན ས་ཧཱ་མི, ན ཨ་ཀྑ་མཱ་མཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. རོ་ད་ན་ཀཱ་ར་ཎ་ཉྷི ཨ་ས་ཧ་ནྟོ ཏེ་ན ཨ་བྷི་བྷཱུ་ཏོ རོ་ད་ཏི. ཏ་མེ་ཝ་སྶ ས་ཀ་མྨ་ཀ་བྷཱ་ཝ་སྶ ཀཱ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏཾ ཨ་ཏྠ་ཝི་སེ་སཾ ‘‘ན ཨ་སྶུ་ཝི་མོ་ཙ་ན་མ་ཏྟེ་ནཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. མ་ཏཾ ཝཱ, ཨ་མྨ, རོ་ད་ནྟཱིཏི ཨེ་ཏྠཱ་པི མ་ཏཾ རོ་ད་ནྟི, ཏ་སྶ མ་ར་ཎཾ ན ས་ཧ་ནྟི, ན་ཀྑ་མ་ནྟཱི་ཏི པཱ་ཀ་ཊོ་ཡ་མ་ཏྠོ་ཏི.
ཏཱ་ལ་པུ་ཊ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༣-༥. ཡོ་དྷཱ་ཛཱི་ཝ་སུ་ཏྟཱ་དི་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༥༥-༣༥༧. ཡུ་ཛ྄ཛྷ་ནཾ ཡོ་དྷོ, སོ ཨཱ་ཛཱི་ཝོ ཨེ་ཏ་སྶཱ་ཏི ཡོ་དྷཱ་ཛཱི་ཝོ. ཏེ་ནཱ་ཧ – ‘‘ཡུ་དྡྷེ་ན ཛཱི་ཝི་ཀཾ ཀ་པྤ་ན་ཀོ’’ཏི, ཨུ་སྶཱ་ཧཾ ཝཱ་ཡཱ་མཾ ཀ་རོ་ཏཱིཏི ཡུ་ཛ྄ཛྷ་ན་ཝ་སེ་ན ཨུ་སྶཱ་ཧཾ ཝཱ་ཡཱ་མཾ ཀ་རོ་ཏི. པ་རི་ཡཱ་པཱ་དེ་ནྟཱིཏི མ་ར་ཎ་པ་རི་ཡ་ནྟི་ཀཾ ཨཱ་པ་དཾ པཱ་པེ་ནྟི. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘མ་ར་ཎཾ པ་ཊི་པ་ཛྫཱ་པེ་ནྟཱི’’ཏི. དུ་ཊྛུ ཋ་པི་ཏནྟི དུ་ཊྛཱ་ཀཱ་རེ་ན ཨ་ཏྟ་ནོ པ་རེ་ས་ཉྩ ཨ་ཏྠཱ་ཝ་ཧ་བྷཱ་ཝཾ ན ག་ཏཾ པ་ཊི་པ་ནྣཾ. པ་རེ་ཧི ས་ངྒཱ་མེ ཛི་ཏཱ ཧ་ཏཱ ཨེ་ཏྠ ཛཱ་ཡ་ནྟཱི་ཏི པ་ར་ཛི་ཏོ ནཱ་མ ནི་ར་ཡོ. ཨ་སི་དྷ་ནུ་ག་དཱ་ཡ་ས་ངྐུ་ཙ་ཀྐཱ་ནི པ་ཉྩཱ་ཝུ་དྷཱ་ནི. ཏཾ ས་ནྡྷཱ་ཡཱཏི ཏཾ ཡོ་དྷཱ་ཛཱི་ཝཾ པུ་གྒ་ལཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ. ཨེ་ཏཾ ‘‘ཡོ སོ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཙ་ཏུ་ཏྠ་པ་ཉྩ་མེ་སཱུཏི ཧ་ཏྠཱ་རོ་ཧ་ཨ་སྶཱ་རོ་ཧ་སུ་ཏྟེ་སུ. ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོཏི ཨེ་སོ ཏ་ཏི་ཡེ ཝུ་ཏྟོ ཨེ་ཝ ཨ་ཏྠ་ཏོ ཝི་སེ་སཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ.
ཡོ་དྷཱ་ཛཱི་ཝ་སུ་ཏྟཱ་དི་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༦. ཨ་སི་བ་ནྡྷ་ཀ་པུ་ཏྟ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༥༨. པ་ཙྪཱ་བྷཱུ་མི་ཝཱ་སི་ནོཏི ཨ་པ་ར་དེ་ས་ཝཱ་སི་ནོ. ཨུ་ད་ཀ་སུ་དྡྷི་ཀ་བྷཱ་ཝ་ཛཱ་ན་ན་ཏྠཱ་ཡཱཏི ཨ་ཏྟ་ནོ ཨུ་ད་ཀ་སུ་དྡྷི་ཀ་བྷཱ་ཝཾ ཛཱ་ན་ན་ཏྠ་ཉྩེ་ཝ ལོ་ཀ་སྶ ཙ ཨུ་ད་ཀེ་ན སུ་དྡྷི ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨི་མ་སྶ ཨ་ཏྠ་སྶ ཛཱ་ན་ན་ཏྠ་ཉྩ. ཨུ་པ་རི ཡཱ་པེ་ནྟཱིཏི ཨུ་པ་རི བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀཾ ཡཱ་པེ་ནྟི. ས་མྨཱ ཉཱ་པེ་ནྟཱིཏི ས་མྨཱ ཨུ་ཛུ་ཀཾ་ཡེ་ཝ ས་གྒཾ ལོ་ཀཾ ག་མེ་ནྟི. ཏེ་ནཱ་ཧ – ‘‘ས་གྒཾ ནཱ་མ ཨོ་ཀྐཱ་མེ་ནྟཱི’’ཏི, ཨ་ཝ་ཀྐཱ་མེ་ནྟི ཨོ་གཱ་ཧཱ་པེ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ནུ་པ་རི་ག་ཙྪེ་ཡྻཱཏི ཨ་ནུ་པ་རི་ཏོ ག་ཙྪེ་ཡྻ.
ཨ་སི་བ་ནྡྷ་ཀ་པུ་ཏྟ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༧. ཁེ་ཏྟཱུ་པ་མ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༥༩. ཐ་དྡྷནྟི ཀ་ཐི་ནཾ ལཱུ་ཁཾ. ཨཱུ་ས་རནྟི ཨཱུ་ས་ཛཱ་ཏཾ. ཙ་ཏཱུ་ཧི་པི ཨོ་གྷེ་ཧི ཨ་ན་བྷི་བྷ་ཝ་ནཱི་ཡ་ཏཱ་ཡ ཨ་ཧཾ དཱི་པོ. ས་བྦ་པ་རི་སྶ་ཡེ་ཧི ཨ་ན་བྷི་བྷ་ཝ་ནཱི་ཡ་ཏཱ་ཡ ཨ་ཧཾ ལེ་ཎོ. ས་བྦ་དུ་ཀྑ་པ་རི་ཏྟཱ་ས་ན་ཏོ ཏཱ་ཡ་ན་ཊྛེ་ན ཨ་ཧཾ ཏཱ་ཎཾ. ས་བྦ་བྷ་ཡ་ཧིཾ་ས་ན་ཏོ ཨ་ཧཾ ས་ར་ཎནྟི ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦཾ.
ཨུ་ད་ཀ་མ་ཎི་ཀོཏི མ་ཧ་ནྟཾ ཨུ་ད་ཀ་བྷཱ་ཛ་ནཾ. བ་ཧི ཝི་སྶ་ནྡ་ན་ཝ་སེ་ན ཨུ་ད་ཀཾ ན ཧ་ར་ཏཱི་ཏི ཨ་ཧཱ་རཱི, པ་རི་ཏོ ན པ་གྒྷ་ར་ཏཱི་ཏི ཨ་པ་རི་ཧཱ་རཱི. ས་ཀྐ་ཙྩ་མེ་ཝ དེ་སེ་ནྟི ས་དྡྷ་མྨ་གཱ་ར་ཝ་སྶ ས་བྦ་ས་ཏྟེ་སུ མ་ཧཱ་ཀ་རུ་ཎཱ་ཡ ཙ བུ་དྡྷཱ་ནཾ ས་མཱ་ན་ར་ས་ཏྟཱ. ཙ་ཏ་སྶོ པ་ན པ་རི་སཱ ས་ཏྠུ་གཱ་ར་ཝེ་ན ཨ་ཏྟ་ནོ ཙ ས་དྡྷཱ་ས་མྤ་ནྣ་ཏཱ་ཡ ས་དྡ་ཧི་ཏྭཱ ཨོ་ཀ་པྤེ་ཏྭཱ སུ་ཎ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ཏཱ དེ་ས་ནཱ་ཕ་ལེ་ན ཡུ་ཛྫ་ནྟི. ཀི་ཙྩ་སི་དྡྷི་ཡཱ ས་ཏྠུ དེ་ས་ནཱ ཏ་ཏྠ ས་ཀྐ་ཙྩ་དེ་ས་ནཱ ནཱ་མ ཛཱ་ཏཱ.
ཁེ་ཏྟཱུ་པ་མ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༨. ས་ངྑ་དྷ་མ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༦༠. ‘‘ཡོ ཀོ་ཙི པུ་རི་སོ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱི མུ་སཱ་ཝཱ་དཱི, ས་བྦོ སོ ཨཱ་པཱ་ཡི་ཀོ’’ཏི ཝ་ཏྭཱ པུ་ན ‘‘ཡཾ་བ་ཧུ་ལཾ ཡཾ་བ་ཧུ་ལཾ ཀ་རོ་ཏི, ཏེ་ན དུ་གྒ་ཏིཾ ག་ཙྪ་ཏཱི’’ཏི ཝ་ད་ནྟོ ཨ་ཏྟ་ནཱ་ཝ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝཱ་དཾ བྷི་ནྡ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེཏི ཡ་དི བ་ཧུ་སོ ཀ་ཏེ་ན པཱ་པ་ཀ་མྨེ་ན ཨཱ་པཱ་ཡི་ཀོ, ‘‘ཡོ ཀོ་ཙི པཱ་ཎ་མ་ཏི་པཱ་ཏེ་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ཝ་ཙ་ནཾ མི་ཙྪཱ་ཏི. ཙ་ཏྟཱ་རི པ་དཱ་ནཱིཏི ‘‘ཡོ ཀོ་ཙི པཱ་ཎ་མ་ཏི་པཱ་ཏེ་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ན་ཡེ་ན ཝུ་ཏྟཱ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨ་ཏྠ་ཀོ་ཊྛཱ་སཱ. དི་ཊྛི་ཡཱ པ་ཙྩ་ཡཱ ཧོ་ནྟི ‘‘ཨ་ཏྠི ཁོ པ་ན མ་ཡཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཨ་ཡོ་ནི་སོ ཨུ་མྨུ་ཛྫ་ནྟ་སྶ. བ་ལ་ས་མྤ་ནྣོཏི ས་མ་ཏྠོ. ས་ངྑ་དྷ་མ་ཀོཏི ས་ངྑ་སྶ དྷ་མ་ན་ཀི་ཙྩེ ཚེ་ཀོ. ཨ་དུ་ཀྑེ་ནཱཏི སུ་ཁེ་ན. ཨུ་པ་ཙཱ་རོ་པི ཨ་པྤ་ནཱ་པི ཝ་ཊྚ་ཏི ཨུ་བྷི་ནྣཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཝ་ཙ་ན་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཨ་པྤ་མཱ་ཎ་ཀ་ཏ་བྷཱ་ཝོ ལ་བྦྷ་ཏེ་ཝ. ཏ་ཐཱ ཧི ཏཾ ཀི་ལེ་སཱ་ནཾ ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ན་ས་མ་ཏྠ་ཏཱ་ཡ དཱི་གྷ་ས་ནྟཱ་ན་ཏཱ་ཡ ཝི་པུ་ལ་ཕ་ལ་ཏཱ་ཡ ཙ ‘‘མ་ཧ་གྒ་ཏ’’ནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏི.
ན ཨོ་ཧཱི་ཡ་ཏཱིཏི ཡ་སྨིཾ ས་ནྟཱ་ནེ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀ་མྨཾ, མ་ཧ་གྒ་ཏ་ཀ་མྨ་ཉྩ ཀ་ཏཱུ་པ་ཙི་ཏཾ ཝི་པཱ་ཀ་དཱ་ནེ ལ་དྡྷཱ་ཝ་ས་རཾ ཧུ་ཏྭཱ ཋི་ཏཾ, ཏེ་སུ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀ་མྨཾ ཨི་ཏ་རཾ ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱ ས་ཡཾ ཏ་ཏྠ ཨོ་ཧཱི་ཡི་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝི་པཱ་ཀཾ དཱ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི, མ་ཧ་གྒ་ཏ་ཀ་མྨ་མེ་ཝ པ་ན ཨི་ཏ་རཾ པ་ཊི་བཱ་ཧི་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝི་པཱ་ཀཾ དཱ་ཏུཾ ས་ཀྐོ་ཏི ག་རུ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཏཾ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀ་མྨ’’ནྟི་ཨཱ་དི. ཀི་ལེ་ས་ཝ་སེ་ནཱཏི པཱ་པ་ཀ་མྨ་སྶ མཱུ་ལ་བྷཱུ་ཏ་ཀི་ལེ་ས་ཝ་སེ་ན. པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱ་ད་ཡོ ཧི དོ་ས་མོ་ཧ་ལོ་བྷཱ་དི་མཱུ་ལ་ཀི་ལེ་ས་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཱ. ཀི་ལེ་ས་ཝ་སེ་ནཱཏི ཝཱ ཀ་མྨ་ཀི་ལེ་ས་ཝ་སེ་ན. ཝུ་ཏྟ་ཉྷེ་ཏཾ – ‘‘པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏོ ཁོ, ག་ཧ་པ་ཏི་པུ་ཏྟ, ཀ་མྨ་ཀི་ལེ་སོ’’ཏི་ཨཱ་དི (དཱི. ནི. ༣.༢༤༥). ཡ་ཐཱ་ནུ་ས་ནྡྷི་ནཱ་ཝ ག་ཏནྟི ཡ་ཐཱ་ནུ་ས་ནྡྷི་ས་ངྑཱ་ཏ་ཨ་ནུ་ས་ནྡྷི་ནཱ ཨོ་སཱ་ནཾ ག་ཏཾ སཾ་ཀི་ལེ་ས་ས་མྨུ་ཁེ་ན ཨུ་ཊྛི་ཏཱ་ཡ ཝོ་དཱ་ན་དྷ་མྨ་ཝ་སེ་ན ནི་ཊྛཱ་པི་ཏ་ཏྟཱ.
ས་ངྑ་དྷ་མ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༩. ཀུ་ལ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༦༡. ཨེ་ཝཾ པ་ཝ་ཏྟ་ཨཱི་ཧི་ཏི་ཀཱཏི ཨེ་ཝཾ དྭི་དྷཱ པ་ཝ་ཏྟ་ཨཱི་ཧི་ཏི་ཀཱ. དྭཱི་ཧི་ཏི་ཀཱ དུ་ཀྐ་ར་ཛཱི་ཝི་ཀ་པ་ཡོ་གཱ. ས་ལཱ་ཀ་མ་ཏྟཾ ཝུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏྠཱ་ཏི ས་ལཱ་ཀཱ ཝུ་ཏྟཱ, པུ་རི་མ་པ་དེ ཨུ་ཏྟ་ར་པ་ད་ལོ་པོ. ཨུ་བྷ་ཏོ་ཀོ་ཊི་ཀནྟི ཡ་དི ‘‘ཀུ་ལཱ་ནུ་ད་ཡཾ ན ཝ་ཎྞེ་མཱི’’ཏི ཝ་ད་ཏི, ‘‘བྷཱུ་ཏཱ ནི་ཀྐ་རུ་ཎཱ ས་མ་ཎ ཏུ་མྷེ’’ཏི ཝཱ་དཾ ཨཱ་རོ་པེ་ཧི. ཨ་ཐ ས་བྦ་དཱ་པི ‘‘ཀུ་ལཱ་ནུ་ད་ཡཾ ཝ་ཎྞེ་མཱི’’ཏི ཝ་ད་ཏི. ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ ‘‘ཀ་སྨཱ ཨེ་ཝཾ དུ་བྦྷི་ཀྑེ ཀཱ་ལེ མ་ཧ་ཏི་ཡཱ པ་རི་སཱ་ཡ པ་རི་ཝུ་ཏོ ཛ་ན་པ་ད་ཙཱ་རི་ཀཾ ཙ་ར་ནྟཱ ཀུ་ལཱུ་པ་ཙྪེ་དཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ཐཱ’’ཏི ཨེ་ཝཾ ཨུ་བྷ་ཏོ་ཀོ་ཊི་ཀཾ ཝཱ་དཾ ཨཱ་རོ་པེ་ཧཱི་ཏི གཱ་མ་ཎིཾ ཨུ་ཡྻོ་ཛེ་སི.
དྭེ ཨ་ནྟེཏི ཨུ་བྷོ ཀོ་ཊི་ཡོ. བ་ཧི ནཱི་ཧ་རི་ཏུནྟི ན ཝ་ཎྞེ་མི ཝ་ཎྞེ་མཱི་ཏི དྭེ ཨ་ནྟེ མོ་ཙེ་ནྟོ ཏཾ པུ་ཙྪི་ཏ་མ་ཏྠཾ བ་ཧི ནཱི་ཧ་ར་ཏི ནཱ་མ. ཏ་ཏྠ དོ་སཾ ད་ཏྭཱ ཙོ་དེ་ནྟོ ཏཾ ཨ་པུ་ཙྪཾ ཀ་རོ་ནྟོ གི་ལི་ཏྭཱ ཝི་ཡ ཨ་ནྟོ པ་ཝེ་སེ་ཏི ནཱ་མ.
ཨི་ཏོ སོ གཱ་མ་ཎཱིཏི་ཨཱ་དི ཨ་ཏྟ་ནོ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨ་ཉྙེ་ས་ཉྩ ཨ་ཏྠ་ཀཱ་མཱ་ནཾ བྷི་ཀྑ་པྤ་དཱ་ནེ་ན ཨ་ནི་ཊྛ་པྤ་ཏྟི་ཨ་བྷཱ་ཝ་ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ཨཱ་ར་དྡྷཾ. དཱ་ནེ་ན ས་མྦྷཱུ་ཏཱ་ནཱིཏི དཱ་ན་མ་ཡེ་ན པུ་ཉྙ་ཀི་རི་ཡ་ཝ་ཏྠུ་ནཱ ས་མྨ་དེ་ཝ བྷཱུ་ཏིཾ ཝ་ཌྜྷིཾ པ་ཏྟཱ་ནི. ས་ཙྩེ་ན ཨ་རི་ཡ་ཝོ་ཧཱ་རེ་ན ས་མྨ་དེ་ཝ བྷཱུ་ཏཱ་ནི ཨུ་པྤ་ནྣཱ་ནི ས་ཙྩ་ས་མྦྷཱུ་ཏཱ་ནཱིཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ས་ཙྩཾ ནཱ་མ ས་ཙྩ་ཝཱ་དི་ཏཱ’’ཏི. སེ་ས་སཱི་ལནྟི ཨ་ཊྛ་ཝི་དྷ་ཨ་རི་ཡ་ཝོ་ཧཱ་ར་ཏོ ཨ་ཉྙ་སཱི་ལཾ. ནི་ཧི་ཏནྟི ཏ་སྨིཾ ཀུ་ལེ པུ་བྦ་པུ་རི་སེ་ཧི ནི་དྷཱ་ན་བྷཱ་ཝེ་ན ནི་ཧི་ཏཾ. དུ་པྤ་ཡུ་ཏྟཱཏི ཀ་སི་ཝཱ་ཎི་ཛྫཱ་དི་ཝ་སེ་ན དུ་ཊྛུ པ་ཡུ་ཏྟཱ ཀ་མྨ་ནྟཱ. ཝི་པ་ཛྫ་ནྟཱིཏི ན་སྶ་ནྟི. ཀུ་ལ་ངྒཱ་རོཏི ཀུ་ལ་སྶ ཨ་ངྒཱ་ར་ས་དི་སོ ཝི་ནཱ་ས་ཀ་པུ་གྒ་ལོ. ཨ་ནི་ཙྩ་ཏཱཏི མ་ར་ཎཾ. ཏ་སྨིཾ ཀུ་ལེ པ་དྷཱ་ན་པུ་རི་སཱ་ནཾ བྷོ་གཱ་ནཾ ཝཱ ས་བྦ་སོ ཝི་ནཱ་སོ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཧུ་ཏྭཱ ཨ་བྷཱ་ཝོ’’ཏི་ཨཱ་དི.
ཀུ་ལ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༡༠. མ་ཎི་ཙཱུ་ལ༹་ཀ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༦༢. ཏཾ པ་རི་སནྟི ཏཾ རཱ་ཛ་ནྟེ་པུ་རེ ནི་སི་ནྣཾ རཱ་ཛ་པ་རི་སཾ. ན་ཡ་གྒཱ་ཧེཏི ཀུ་ཏོ་ཙི་པི ཨ་སུ་ཏྭཱ ཀེ་ཝ་ལཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨེ་ཝ མ་ཏི་ཡཱ ན་ཡ་གྒ་ཧ་ཎེ ཋ་ཏྭཱ.
ཀཱ་རེ་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི ས་ཏི ས་མྦྷ་ཝེ པ་ཊི་ས་ངྑཱ་ར་སྶ, སེ་ནཱ་ས་ན་ཝི་ནཱ་སོ ན ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པེ་ཀྑི་ཏ་བྦོ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཨ་ཏྟ་ནོ ཨེ་ཏྠ ཀི་ཙྩཱ་ཝ་སཱ་ནེ ཡཾ གི་ཧཱི་ནཾ་ཡེ་ཝ ས་ནྟ་ཀཾ ཏཱ་ཝ་ཀཱ་ལི་ཀཾ, ཏཾ གི་ཧི་ཝི་ཀ་ཏ་ནྟི ཨཱ་ཧ ‘‘གི་ཧི་ཝི་ཀ་ཏཾ ཀ་ཏྭཱ’’ཏི. ན ཝ་དཱ་མི པ་བྦ་ཛྫི་ཏཱ་སཱ་རུ་པྤ་ཏོ.
མ་ཎི་ཙཱུ་ལ༹་ཀ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༡༡. བྷ་དྲ་ཀ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༦༣. ཨེ་ཝཾ་ནཱ་མ་ཀེཏི མ་ལླཱ ནཱ་མ ཛཱ་ན་པ་དི་ནོ རཱ་ཛ་ཀུ་མཱ་རཱ, ནེ་སཾ ནི་ཝཱ་ས་ཏཱ་ཡ ‘‘མ་ལླཱ’’ཨི་ཙྩེ་ཝ བ་ཧུ་ཝ་ཙ་ན་ཝ་སེ་ན ལ་དྡྷ་ནཱ་མ་ཏྟཱ ཨེ་ཝཾ་ནཱ་མ་ཀེ ཛ་ན་པ་དེ. ན་ཏྠི ཨེ་ཏ་སྶ པ་ཏྟི་ཡཱ ཀཱ་ལ་ནྟ་ར་ས་ཉྙི་ཏོ ཀཱ་ལོ་ཏི ཨ་ཀཱ་ལོ, སོ ཨེ་ཝ ཨ་ཀཱ་ལི་ཀོ. ཏེ་ནཱ་ཧ – ‘‘ཀཱ་ལཾ ཨ་ན་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ པ་ཏྟེ་ནཱ’’ཏི. སོ པ་ན ‘‘ཡཾ་ཀི་ཉྩི དུ་ཀྑཾ ཨུ་པྤ་ཛྫ་མཱ་ནཾ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, ས་བྦཾ ཏཾ ཚ་ནྡ་མཱུ་ལ་ཀ’’ནྟི ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟོ དུ་ཀྑ་སྶ ཚ་ནྡ་མཱུ་ལ་བྷཱ་ཝོ, ཨེ་ཝཾ ཚ་ནྡ་མཱུ་ལ་ཀ་སྶ དུ་ཀྑ་སྶ ཀ་ཐི་ཏ་ཏྟཱ ‘‘ཨི་མ་སྨིཾ སུ་ཏྟེ ཝ་ཊྚ་དུ་ཀྑཾ ཀ་ཐི་ཏ’’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ.
བྷ་དྲ་ཀ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༡༢. རཱ་སི་ཡ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༦༤. རཱ་སིཾ ཀ་ཏྭཱ མཱ་ར་པཱ་ས་ཝ་སེ་ན, ཏ་ཏྲཱ་པི ཨ་ནྟ་ར་བྷེ་དེ་ན ཝི་བྷ་ཛི་ཏྭཱ པུ་ཙྪི་ཏ་བྦ་པ་ཉྷེ ཨེ་ཀ་ཏོ རཱ་སིཾ ཀ་ཏྭཱ. ཏ་པ་ནཾ ཨ་ཏྟ་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཾ ཏ་པོ, སོ ཨེ་ཏ་སྶ ཨ་ཏྠཱི་ཏི ཏ་པ་སྶཱི, ཏཾ ཏ་པ་སྶིཾ. སོ པ་ན ཏཾ ཏ་པཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཋི་ཏོ ནཱ་མ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཏ་པ་ནི་སྶི་ཏ་ཀ’’ནྟི. སོ པ་ན ཨ་ནེ་ཀཱ་ཀཱ་ར་བྷེ་དེ་ན ལཱུ་ཁཾ ཕ་རུ་སཾ ཛཱི་ཝ་ན་སཱི་ལ་ཏྟཱ ལཱུ་ཁ་ཛཱི་ཝཱི ནཱ་མ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ལཱུ་ཁ་ཛཱི་ཝི་ཀ’’ནྟི. མ་ཛ྄ཛྷི་མཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ཏྟི་ཡཱ ཨུ་པྤ་ཐ་བྷཱ་ཝེ་ན ཨ་ཝ་ནི་ཡཱ ག་ནྡྷ་བྦཱ་ཏི ཨ་ནྟཱ, ཏ་ཏོ ཨེ་ཝ ལཱ་མ་ཀ་ཏྟཱ ཨ་ནྟཱ. ལཱ་མ་ཀ་མྤི ‘‘ཨ་ནྟོ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི ‘‘ཨ་ནྟ་མི་དཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཛཱི་ཝི་ཀཱ་ནཾ (ཨི་ཏི་ཝུ. ༩༡; སཾ. ནི. ༣.༨༠), ཨེ་ཀོ ཨ་ནྟོ’’ཏི ཨེ་ཝ་མཱ་དཱི་སུ (སཾ. ནི. ༢.༡༥; ༣.༩༠). ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ པ་ན ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་ཨཱ་དྷཱ་ར་བྷཱ་ཝཾ ཨུ་རཱི་ཀ་ཏྭཱ ‘‘ཀོ་ཊྛཱ་སཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཧཱི་ནོ གཱ་མོ་ཏི པཱ་ལི༹. གཱ་མ-ས་དྡོ ཧཱི་ན་པ་རི་ཡཱ་ཡོ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡེ་ནཱ་ཧ ‘‘གཱ་མྨོ’’ཏི. གཱ་མེ བྷ་ཝོ་ཏི གཱ་མྨོ. གཱ་མ-ས་དྡོ ཙེ་ཏྠ གཱ་མ་ཝཱ་སི་ཝི་ས་ཡོ ‘‘གཱ་མོ ཨཱ་ག་ཏོ’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཝི་ཡ. ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ པ་ན ‘‘གཱ་མ་ཝཱ་སཱི་ནཾ དྷ་མྨོ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ, ཏེ་སཾ ཙཱ་རི་ཏྟ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ཏྟ-ས་དྡོ ཨི་དྷ ས་རཱི་ར་པ་རི་ཡཱ་ཡོ ‘‘ཨ་ཏྟ་ནྟ་པོ’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཝི་ཡཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ས་རཱི་ར་དུ་ཀྑ་ཀ་ར་ཎ་ནྟི ཨ་ཏྠོ’’ཏི.
ཨེ་ཏྠཱཏི ཨེ་ཏ་སྨིཾ ཏ་པ་ནི་སྶི་ཏ་ག་ར་ཧི་ཏ་བྦ་པ་དེ ཀ་སྨཱ ཨ་ནྟ་དྭ་ཡ་མ་ཛ྄ཛྷི་མ་པ་ཊི་པ་དཱ་ག་ཧ་ཎཾ? ཨ་ཏྟ་ཀི་ལ་མ་ཐཱ་ནུ་ཡོ་གོ ཏཱ་ཝ ག་ཡ྄ཧ་ཏུ ཨི་ད་མ་ཏྠི་ཏཱ་ཡཱ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཀཱ་མ་བྷོ་གཱི་ཏ་པ་ནི་སྶི་ཏ་ཀ་ནི་ཛྫ་ར་ཝ་ཏྠཱུ་ནཾ ད་སྶ་ནེ ཡ་ཐཱ་དྷི་པྤེ་ཏ་སྶ ཨ་ཏྠ་སྶ ཝི་བྷ་ཛི་ཏྭཱ ཀ་ཐ་ནཾ ས་མྦྷ་ཝ་ཏཱི་ཏི ཏེ ད་སྶེ་ཏྭཱ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏ་ཏྠོ ཀ་ཐི་ཏོ.
ཏ་མ་ཏྠནྟི ཡོ ‘‘ཀཱ་མ་བྷོ་གཱི་ཏ་པ་ནི་སྶི་ཏ་ཀེ་སུ ག་ར་ཧི་ཏ་བྦེ་ཡེ་ཝ ག་ར་ཧ་ཏི, པ་སཾ་སི་ཏ་བྦེ་ཡེ་ཝ ཙ པ་སཾ་ས་ཏཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟོ ཨ་ཏྠོ, ཏ་མ་ཏྠཾ པ་ཀཱ་སེ་ནྟོ. སཱ་ཧ་སི་ཀ་ཀ་མྨེ་ནཱཏི ཨ་ཡུ་ཏྟེ་ན ཀ་མྨེ་ན. དྷ་མྨེ་ན ཙ ཨ་དྷ་མྨེ་ན ཙཱཏི དྷ་མྨི་ཀེ་ན ཨ་དྷ་མྨི་ཀེ་ན ཙ. ཨ་ཡོ་ནི་སོ པ་ཝ་ཏྟཾ བཱ་ཧི་ར་ཀཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཙོ་ད་ཀོ ‘‘ཀ་ཐ’’ནྟི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཨི་ཏ་རོ ན་ཡི་དཾ ཏཱ་དི་སཾ ཨ་ཏྟ་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཾ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཾ, ཨ་ཐ ཁོ ཡོ་ནི་སོ པ་ཝ་ཏྟཾ སཱ་ས་ནི་ཀ་མེ་ཝཱ་ཏི ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘ཙ་ཏུ་ར་ངྒ་ཝཱི་རི་ཡ་ཝ་སེ་ན ཙཱ’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ‘‘ཀཱ་མཾ ཏ་ཙོ ཙ ནྷཱ་རུ ཙ ཨ་ཊྛི ཙ ཨ་ཝ་སི་སྶ་ཏཱུ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ (མ. ནི. ༢.༡༨༤; སཾ. ནི. ༢.༢༢.༢༣༧; ཨ. ནི. ༢.༥) ན་ཡེ་ན ཝུ་ཏྟཱ ས་རཱི་རེ་ནི་ར་པེ་ཀྑ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ ཨུ་སྶུ་ཀྐཱ་པ་ན་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟཱ ཝཱི་རི་ཡ་བྷཱ་ཝ་ནཱ ‘‘ཙ་ཏུ་ར་ངྒ་ཝཱི་རི་ཡ་ཝ་སེ་ནཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཱ. ཏ་ཐཱ ཨ་བྦྷོ་ཀཱ་སི་ཀ་ནེ་ས་ཛྫི་ཀ་ཏ་པཱ་དི་ནི་སྶི་ཏཱ་ཝ ཀི་ལེ་ས་ནི་མྨ་ཐ་ན་ཡོ་གྱཱ ཝཱི་རི་ཡ་བྷཱ་ཝ་ནཱ ‘‘དྷུ་ཏ་ངྒ་ཝ་སེ་ན ཙཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཱ་ཏི. ཨ་རི་ཡ་མ་གྒེ་ན ནི་སྶེ་ས་ཀི་ལེ་སཱ་ནཾ པ་ཛ་ཧ་ནཱ ནི་ཛྫ་རཱ. སཱ ཙ ཨ་ཏྟ་པ་ཙྩ་ཀྑ་ཏཱ་ཡ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཱ ཏི་ཎྞཾ མཱུ་ལ་ཀི་ལེ་སཱ་ནཾ པ་ཛ་ཧ་ནེ་ན ‘‘ཏི་སྶོ’’ཏི ཙ ཝུ་ཏྟཱ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཨེ་ཀོ་པཱི’’ཏི་ཨཱ་དི.
རཱ་སི་ཡ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༡༣. པཱ་ཊ་ལི་ཡ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༦༥. ‘‘མཱ་ཡ་ཉྩཱ་ཧཾ པ་ཛཱ་ནཱ་མཱི’’ཏི ཝ་ཙ་ནཾ ཀཱ་མཾ ཏེ་སཾ མཱ་ཡཱ་ཝཱི་བྷཱ་ཝ་ད་སྶ་ན་པ་རཾ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ པ་ན མཱ་ཡཱ་སཱ་ཋེ་ཡྻཱ་དི་ཀ་སྶ ས་བྦ་སྶ པཱ་པ་དྷ་མྨ་སྶ བོ་དྷི་མཱུ་ལེ ཨེ་ཝ སེ་ཏུ་གྷཱ་ཏོ, ཏ་སྨཱ ས་བྦ་སོ པ་ཧཱི་ན་མཱ་ཡོ, ས་བྦ་ཉྙུ་ཏཱ་ཡ མཱ་ཡཾ ཨ་ཉྙེ ཙ ཉེ་ཡྻེ ས་བྦ་སོ ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘མཱ་ཡ་ཉྩཱ་ཧཾ, གཱ་མ་ཎི, པ་ཛཱ་ནཱ་མཱི’’ཏི་ཨཱ་དི. མཱ་ཡ་ཉྩ པ་ཛཱ་ནཱ་མཱིཏི ན ཀེ་ཝ་ལ་མ་ཧཾ མཱ་ཡཾ ཨེ་ཝ ཛཱ་ནཱ་མི, ཨ་ཐ ཁོ ཨ་ཉྙ་མྤི ཨི་ད་ཉྩི་ད་ཉྩ ཛཱ་ནཱ་མཱི་ཏི.
ཨི་ཏྠི་ཀཱ་མེ་ཧཱིཏི ཨི་ཏྠཱི་ཧི ཙེ་ཝ ཏ་ད་ཉྙ་ཀཱ་མེ་ཧི ཙ. ཨེ་ཀ་སྨིཾ ཋཱ་ནེཏི ཨེ་ཀ་སྨིཾ པ་དེ་སེ. ཨེ་ཀེ་ཀ་སྶེ་ཝ ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀ་སྶ ག་ཧ་ཊྛ་སྶ ཝཱ པ་བྦ་ཛི་ཏ་སྶ ཝཱ. ས་ཏྟི་ཨ་ནུ་རཱུ་པེ་ནཱཏི ཝི་བྷ་ཝ་ས་ཏྟི་ཨ་ནུ་རཱུ་པེ་ན. བ་ལཱ་ནུ་རཱུ་པེ་ནཱཏི པ་རི་ཝཱ་ར་བ་ལཱ་ནུ་རཱུ་པེ་ན. ས་ཏྟི་ཨ་ནུ་རཱུ་པེ་ནཱཏི ཝཱ ས་དྡྷཱ་ས་ཏྟི་ཨ་ནུ་རཱུ་པེ་ན. བ་ལཱ་ནུ་རཱུ་པེ་ནཱཏི ཝི་བྷ་ཝ་བ་ལཱ་ནུ་རཱུ་པེ་ན. དྷ་མྨེ་སུ ས་མཱ་དྷི ད་ས་ཀུ་ས་ལ་དྷ་མྨེ་སུ ས་མཱ་དྷཱ་ནཾ. ཨ་གྒ་ཧི་ཏ་ཙི་ཏྟ་ཏཱ པ་རི་ཡུ་ཊྛ་ཀཱ་རི་ཏཱ. ཏེ་ན ལོ་ཀི་ཡ་སཱི་ལ་ཝི་སུ་དྡྷི དི་ཊྛི་ཝི་སུ་དྡྷི ཙ ཝུ་ཏྟཱ. ཏ་ཐཱ ཙཱ་ཧ – ‘‘ཀོ ཙཱ་དི ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ, སཱི་ལ་ཉྩ སུ་ཝི་སུ་དྡྷཾ དི་ཊྛི ཙ ཨུ་ཛུ་ཀཱ’’ཏི (སཾ. ནི. ༥.༣༦༩). ཏ་ཏྠ པ་ཏི་ཊྛི་ཏ་སྶ ཨུ་པ་རི ཀ་ཏྟ་བྦཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘དྷ་མྨ་ས་མཱ་དྷི་སྨིཾ ཋི་ཏོ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཨ་ཡཾ པ་ཊི་པ་དཱཏི ཏ་སྶ ཀ་མྨ་ཕ་ལ་ཝཱ་དི་ནོ ས་ཏྠུ ཝ་ཙ་ནཾ ས་བྦེ་ས་ཉྩ ཨ་ཡཾ མ་ཡ྄ཧཾ སཱི་ལ་སཾ་ཝ་ར་བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་ར་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ས་ངྑཱ་ཏཱ་པ་ཊི་པ་དཱ ཨ་ན་པ་རཱ་དྷ་ཀ་ཏཱ་ཡ ཨེ་ཝ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི. ཛ་ཡ་གྒཱ་ཧོཏི ཨུ་བྷ་ཡ་ཐཱ་པི མ་ཡ྄ཧཾ ཀཱ་ཙི ཛཱ་ནི ན་ཏྠི.
པ་ཉྩ དྷ་མྨཱ དྷ་མྨ་ས་མཱ་དྷི ནཱ་མ, ཝི་པ་སྶ་ནཱ་མ་གྒ་ཕ་ལ་དྷ་མྨ་མ་ཏྟཾ ཝཱ. ཏ་ཏི་ཡ་ཝི་ཀ་པྤེ སཱི་ལཱ་དི་ཝི་སུ་དྡྷི་ཡཱ ས་དྡྷིཾ བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་རཱ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་ཏི་ཝི་དྷ་དྷ་མྨཱ་ཝ་ཧ་ཏྟཱ ཨེ་ཝ དྷ་མྨ་ས་མཱ་དྷི ནཱ་མ. པཱུ་རེ་ནྟ་སྶ ཨུ་པྤ་ནྣཱ ཙི་ཏྟེ་ཀ་གྒ་ཏཱཏི ཝུ་ཏྟ་ཁ་ཎི་ཀ་ཙི་ཏྟེ་ཀ་གྒ་ཏཱ. སཱ་པི ཙི་ཏྟ་སྶ ས་མཱ་དྷཱ་ན་ཏོ ‘‘ཙི་ཏྟ་ས་མཱ་དྷཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟཱ, ཏ་སྶ པ་ཊི་པ་ཀྑཾ ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ནྟཱི ས་མུ་ཙྪི་ནྡ་ནྟཱི ཙ ཧུ་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟཱ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་ས་མཱ་དྷི ཨེ་ཝ ཝི་སེ་སེ་ན ཙི་ཏྟ་ས་མཱ་དྷི ནཱ་མ.
པཱ་ཊ་ལི་ཡ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
གཱ་མ་ཎི་སཾ་ཡུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.