༢༣. ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏ་བྦ་པ་ཉྩ་ཀ་ཀ་ཐཱ
༨༤. ཨི་དཱ་ནི =༠༡ ཡཾ ལ་ཀྑ་ཎཾ ཝུ་ཏྟ་ནྟི ས་མྦ་ནྡྷོ. ས་ངྑེ་པ་ཏོཏི ཨ་ངྒཱ་ནི ཨ་ནུ་དྡྷ་རི་ཏྭཱ ས་མཱ་ས་ཏོ. ཏ་ཏྠཱཏི ཡཾ ‘‘པ་ཉྩ་ཧི བྷི་ཀྑ་ཝེ ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ, ཏ་ཏྠ. ཨ་གུ་ཎ་ངྒེ་ཧཱིཏི གུ་ཎ་ཝི་ར་ཧི་ཏེ་ཧི ཨ་ངྒེ་ཧི. སོཏི བྷི་ཀྑུ. ན ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏ་བྦནྟི ཨེ་ཏྠ ཀ་མྨ་ཝཱ་ཙཱ་ཙ་རི་ཡེ་ན ཧུ་ཏྭཱ ན ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏ་བྦ་ནྟི ཨཱ་ས་ངྐཱ བྷ་ཝེ་ཡྻཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨུ་པ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡེ་ན ཧུ་ཏྭཱ ན ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏ་བྦ’’ནྟི. ཨེ་ཏྠཱཏི ཨེ་ཏེ་སུ པ་ཉྩ་ཀེ་སུ. ཨཱ་དཱི་སཱུཏི ཨེ་ཏྠ པུ་བྦོ ནི་ད་སྶ་ན་ཏྠོ ཨི་ཏི་ས་དྡོ ལོ་པོ ཧོ་ཏི. ཨི་ཏི་ཨཱ་དཱི་སཱུ་ཏི ཧི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ཡུ་ཏྟ་ཝ་སེ་ནཱཏི ཨ་ན་ནུ་རཱུ་པ་ཝ་སེ་ན. ཡོཏི བྷི་ཀྑུ. ཧཱིཏི ས་ཙྩཾ, ཡ་སྨཱ ཝཱ. པ་རེ ཙ ས་མཱ་ད་པེ་ཏུ་ནྟི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཏ་ཏྠཱཏི སཱི་ལ་ཀྑ་ནྡྷཱ་དི་ཀེ. པ་རི་ཧ་ར་ཏཱིཏི པ་རི་སཾ པ་རི་སྶ་ཡ་ཏོ ཧ་ར་ཏི ཨ་པ་ནེ་ཏི. ཏ་སྶཱཏི བྷི་ཀྑུ་ནོ. ‘‘སཱི་ལཱ་དཱི་ཧཱི’’ཏི་པ་དཾ ‘‘པ་རི་ཧཱ་ཡ་ཏི་ཡེ་ཝཱ’’ཏི་པ་དེ ཨ་པཱ་དཱ་ནཾ, ‘‘ན ཝ་ཌྜྷ་ཏཱི’’ཏི་པ་དེ ཀ་ར་ཎཾ. ཏ་སྨཱཏི་ཨཱ་དི ལ་དྡྷ་གུ་ཎཾ. ཏེ་ནཱཏི བྷི་ཀྑུ་ནཱ. ཀ་སྨཱ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཨ་ངྒ་ཝ་སེ་ན ན ཝུ་ཏྟ་ནྟི ཨཱ་ཧ ‘‘ན ཧཱི’’ཏི་ཨཱ་དི. ཧཱིཏི ཡ་སྨཱ. ཏ་སྶེ་ཝཱཏི ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝ་སྶེ་ཝ. ན ཝ་དེ་ཡྻཱཏི ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཨ་ན་བྷི་ར་ཏི་ཡཱ ཨ་ནུ་པྤ་ནྣ་ཏྟཱ ན ཝ་དེ་ཡྻ. ཡ་དི ན ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝ་སྶེ་ཝ ཨུ་པ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡཱ་ཙ་རི་ཡ་བྷཱ་ཝོ ཨ་ནུ་ཉྙཱ་ཏོ, ཨ་ཐ ཀ་སྨཱ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝ་པ་ཉྩ་ཀོ ཝུ་ཏྟོ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཡ་སྨཱ པ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཡ་སྨཱ ན པ་རི་ཧཱ་ཡ་ཏཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ.
ཨ་ནྟ་གྒཱ་ཧི་ཀཱ་ཡཱཏི ས་སྶ་ཏུ་ཙྪེ་ད་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨ་ནྟཾ ལཱ་མ་ཀཾ ག་ཎྷཱ་ཏི, ག་ཎྷཱ་པེ་ཏཱི་ཏི ཝཱ ཨ་ནྟ་གྒཱ་ཧི་ཀཱ, ཏཱ་ཡ. དི་ཊྛི་ཡཱཏི མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཡཱ. ཡ་ཏྟ་ཀཾ སུ་ཏནྟི བྷི་ཀྑུ་ནོ་ཝཱ་ད་ཀ་སི་ཀྑཱ་པ་དེ (པཱ་ཙི. ཨ་ཊྛ. ༡༤༥-༡༤༧) ཝུ་ཏྟཾ ཡ་ཏྟ་ཀཾ སུ་ཏཾ. ཏེ་ནཱཏི སུ་ཏེ་ན ऋ. ཡཾ ཨཱ་པ་ཏྟཱ་དི ཏེ་ན ཛཱ་ནི་ཏ་བྦ་ནྟི ཡོ་ཛ་ནཱ.
ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏཱིཏི ཨེ་ཏྠ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ནྣོ་ཏི ན ཛཱ་ནཱ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠཾ ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཨི་དཾ ནཱ་མཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཏ་ཏྠ ‘‘ཨཱ་པ་ནྣོ’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ‘‘ཨཱ་པ་ཏྟི’’ནྟི་པ་དཾ ‘‘ཨཱ་པ་ནྣོ’’ཏི་པཱ་ཋ་སེ་སེ་ན ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦ་ནྟི ད་སྶེ་ཏི.
ཨཱ་བྷི་ས་མཱ་ཙཱ་རི་ཀཱ་ཡཱཏི ཨེ་ཏྠ ཨུ་བྷ་ཏོ་ཝི་བྷ་ངྒ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣ་སཱི་ལ་ཏོ ཨ་བྷི་ཝི་སེ་སེ་ན ས་མྨཱ ཙ་རི་ཏ་བྦ་ནྟི ཨཱ་བྷི་ས་མཱ་ཙཱ་རཾ, ཁ་ནྡྷ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣཾ ཝ་ཏྟ་པ་ཊི་པ་ཏྟི་སཱི་ལཾ, ཏཾ ཨཱ་ར་བྦྷ པ་ཉྙ་ཏྟཱ ཨཱ་བྷི་ས་མཱ་ཙཱ་རི་ཀཱ, ཁ་ནྡྷ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣཱ སི་ཀྑཱ, ཏཱ་ཡ. ཨཱ་དི་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རི་ཡ་ཀཱ་ཡཱཏི ཨེ་ཏྠ མ་གྒ་ས་ངྑཱ་ཏ་སྶ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་སྶ ཨཱ་དི མ་རི་ཡཱ་དོ ཨཱ་དི་བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡོ, ཏ་སྨིཾ པ་ཝ་ཏྟཱ ཨཱ་དི་བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ཀཱ =༠༢, ཨུ་བྷ་ཏོ་ཝི་བྷ་ངྒ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣཱ སི་ཀྑཱ, ཏཱ་ཡ. སེ་ཀྑ་པ་ཎྞ་ཏྟི་ཡནྟི སི་ཀྑི་ཏ་བྦ་ཊྛེ་ན སི་ཀྑཱ, སཱ ཨེ་ཝ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ པ་ཉྙ་ཏྟ་ཏྟཱ སེ་ཀྑ་པ་ཎྞ་ཏྟི. ཨ་ཐ ཝཱ སི་ཀྑ་ནཾ སི་ཀྑཱ, ཏཱ་ཡ སི་ཀྑ་ན་ཏྠཱ་ཡ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ པ་ཉྙ་པཱི་ཡ་ཏཱི་ཏི སེ་ཀྑ་པ་ཎྞ་ཏྟི ཨུ་བྷ་ཏོ་ཝི་བྷ་ངྒ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣ་སི་ཀྑཱ་ཡེ་ཝ, ཏ་སྶཾ. ཨ་བྷི་དྷ་མྨེཏི ཨེ་ཏྠ སུ་ཏྟ་ནྟ་པཱ་ལི༹་ཏོ ཨ་བྷི ཨ་ཏི་རེ་ཀོ, ཨ་བྷི་ཝི་སི་ཊྛོ ཝཱ དྷ་མྨོ ཨ་བྷི་དྷ་མྨོ་ཏི ཝུ་ཏྟེ ནཱ་མ་རཱུ་པ་པ་རི་ཙྪེ་ད་ཀཾ ཨ་བྷི་དྷ་མྨ་པི་ཊ་ཀ་ནྟི ཨཱ་ཧ ‘‘ནཱ་མ་རཱུ་པ་པ་རི་ཙྪེ་དེ’’ཏི. ཨ་བྷི་ཝི་ན་ཡེཏི ཨེ་ཏྠ ཨ་བྷི་བྷ་ཝི་ཏྭཱ ཀཱ་ཡ་ཝཱ་ཙཾ ཝི་ནེ་ཏཱི་ཏི ཨ་བྷི་ཝི་ན་ཡོ, ཨ་བྷི་བྷ་ཝི་ཏྭཱ ཀཱ་ཡ་ཝཱ་ཙཾ ཝི་ནེ་ཏི ཨེ་ཏྠ, ཨེ་ཏེ་ནཱ་ཏི ཝཱ ཨ་བྷི་ཝི་ན་ཡོ་ཏི ཝུ་ཏྟེ ཝི་ན་ཡ་པི་ཊ་ཀ་ནྟི ཨཱ་ཧ ‘‘ས་ཀ་ལེ ཝི་ན་ཡ་པི་ཊ་ཀེ’’ཏི. ས་བྦ་ཏྠཱཏི ས་བྦེ་སུ པ་དེ་སུ, ས་བྦེ་སཾ ཝཱ པ་དཱ་ནཾ. ཨ་ཏྠོ ད་ཊྛ་བྦོ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ‘‘ཀཱ་ར་ཎེ་ནཱ’’ཏི ཨེ་ཏྠ ཀཱ་ར་ཎ་ས་དྡེ་ན ‘‘དྷ་མྨ་ཏོ’’ཏི ཨེ་ཏྠ དྷ་མྨ་ས་དྡ་སྶ ས་བྷཱ་ཝ་ཏྠཱ་ད་ཡོ ནི་ཝཱ་རེ་ཏྭཱ ཀཱ་ར་ཎ་ཏྠ་ཏཾ དཱི་པེ་ཏི, ཨེ་ན་ས་དྡེ་ན ཏོ་པ་ཙྩ་ཡ་སྶ ཝི་སེ་ས་ན་ཏྠཾ. ཨི་ཏཱིཏི ཨེ་ཝཾ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཙ་ཏུ་ཏྠེཏི ཙ་ཏུ་ཏྠ་པ་ཉྩ་ཀེ. ཙ་ཏུ་ཏྠ་པ་ཉྩ་ཀ་ཏོ ཏཱི་ཎི པ་དཱ་ནི, པ་ཉྩ་མ་པ་ཉྩ་ཀ་ཏོ དྭེ པ་དཱ་ནི ག་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཉྩ་ཀཾ ཀ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རོ པ་ཉྩ་ཀཱ’’ཏི. ཨ་ཊྛ་སུ པ་ཉྩ་ཀེ་སཱུ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ.
ཨི་ཏི སོ་ལ༹་ས་པ་ཉྩ་ཀ་ཝི་ནི་ཙྪ་ཡེ ཡོ་ཛ་ནཱ ས་མ་ཏྟཱ.