༡. ཀ་ཐི་ན་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
ནི་སྶ་གྒི་ཡེ་སུ པ་ན ཙཱི་ཝ་ར་ཝ་གྒ་སྶ ཏཱ་ཝ པ་ཋ་མ་སི་ཀྑཱ་པ་དེ ནི་ཊྛི་ཏ་ཙཱི་ཝ་ར་སྨིནྟི སཱུ་ཙི་ཀ་མྨ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནེ་ན ཝཱ, ‘‘ན་ཊྛཾ ཝཱ ཝི་ན་ཊྛཾ ཝཱ ད་ཌྜྷཾ ཝཱ ཙཱི་ཝ་རཱ་སཱ ཝཱ ཨུ་པ་ཙྪི་ནྣཱ’’ཏི (པཱ་རཱ. ༤༦༣) ཨི་མེ་སུ ཝཱ ཡེ་ན ཀེ་ན་ཙི ཨཱ་ཀཱ་རེ་ན ནི་ཊྛི་ཏེ ཙཱི་ཝ་ར་སྨིཾ, ཙཱི་ཝ་ར་སྶ ཀ་ར་ཎ་པ་ལི་བོ་དྷེ ཨུ་པ་ཙྪི་ནྣེ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ཏྠ་ཏ་ཀ་ཐི་ན་སྶ ཧི བྷི་ཀྑུ་ནོ ཡཱ་ཝ ཨི་མེ་ཧཱ་ཀཱ་རེ་ཧི ཙཱི་ཝ་ར་པ་ལི་བོ་དྷོ ན ཚི་ཛྫ་ཏི, ཏཱ་ཝ ཀ་ཐི་ནཱ་ནི་སཾ་སཾ ལ་བྷ་ཏི. ཨུ་བྦྷ་ཏ་སྨིཾ ཀ་ཐི་ནེཏི ཡཾ ས་ངྒྷ་སྶ ཀ་ཐི་ནཾ ཨ་ཏྠ་ཏཾ, ཏ་སྨི་ཉྩ ཨུ་བྦྷ་ཏེ. ཏ་ཏྲེ་ཝཾ ས་ངྑེ་པ་ཏོ ཀ་ཐི་ན་ཏྠཱ་རོ ཙ ཨུ་བྦྷཱ་རོ ཙ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཨ་ཡ་ཉྷི ཀ་ཐི་ན་ཏྠཱ་རོ ནཱ་མ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ པུ་རི་མ་ཝ་སྶཾ་ཝུ་ཊྛཱ་ནཾ ཨ་ནུ་ཉྙཱ་ཏོ, སོ ས་བྦ་ནྟི་མེ་ན པ་རི་ཙྪེ་དེ་ན པ་ཉྩ་ནྣཾ ཛ་ནཱ་ནཾ ཝ་ཊྚ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཡ་ཏྠ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཝཱ ཏ་ཡོ ཝཱ དྭེ ཝཱ ཨེ་ཀོ ཝཱ པུ་རི་མ་ཝ་སྶཾ ཨུ་པ་ག་ཏོ, ཏ་ཏྠ པ་ཙྪི་མ་ཝ་སྶཱུ་པ་ག་ཏེ ག་ཎ་པཱུ་ར་ཀེ ཀ་ཏྭཱ ཨ་ཏྠ་རི་ཏ་བྦཾ, ཏེ ཙ ག་ཎ་པཱུ་ར་ཀཱ་ཝ ཧོ་ནྟི, ཨཱ་ནི་སཾ་སེ ན ལ་བྷ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ས་ཙེ པུ་རི་མ་ཝ་སྶཾ་ཝུ་ཊྛཱ་ནཾ ག་ཧ་ཊྛ་པ་བྦ་ཛི་ཏེ་སུ ཡོ ཀོ་ཙི དྷ་མྨེ་ན ས་མེ་ན ཙཱི་ཝ་རཾ དེ་ཏི ‘‘ཨི་མི་ནཱ ཀ་ཐི་ནཾ ཨ་ཏྠ་ར་ཐཱ’’ཏི (མ་ཧཱ་ཝ. ༣༠༦-༣༠༩), ཏཾ ཁ་ནྡྷ་ཀེ ཝུ་ཏྟཱ་ཡ ཉ་ཏྟི་དུ་ཏི་ཡ་ཀ་མྨ་ཝཱ་ཙཱ་ཡ ཀ་ཐི་ན་ཏྠཱ་རཱ་ར་ཧ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ དཱ་ཏ་བྦཾ. ཏེ་ན ཏ་ད་ཧེ་ཝ པ་ཉྩ ཝཱ ཨ་ཏི་རེ་ཀཱ་ནི ཝཱ ཁ་ཎྜཱ་ནི ཚི་ནྡི་ཏྭཱ ས་ངྒྷཱ་ཊི ཝཱ ཨུ་ཏྟ་རཱ་ས་ངྒོ ཝཱ ཨ་ནྟ་ར་ཝཱ་ས་ཀོ ཝཱ ཀཱ་ཏ་བྦོ, སེ་ས་བྷི་ཀྑཱུ་ཧི་པི ཏ་སྶ ས་ཧཱ་ཡེ་ཧི བྷ་ཝི་ཏ་བྦཾ, ས་ཙེ ཀ་ཏ་ཙཱི་ཝ་ར་མེ་ཝ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, སུ་ནྡ་ར་མེ་ཝ. ཨ་ཙྪི་ནྣཱ་སི་བྦི་ཏཾ པ་ན ན ཝ་ཊྚ་ཏི. ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ཙེ ས་ངྒྷཱ་ཊི་ཡཱ ཨ་ཏྠ་རི་ཏུ་ཀཱ་མོ ཧོ་ཏི, པོ་རཱ་ཎི་ཀཾ ས་ངྒྷཱ་ཊིཾ པ་ཙྩུ་དྡྷ་རི་ཏྭཱ ན་ཝཾ ས་ངྒྷཱ་ཊིཾ ཨ་དྷི་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ ‘‘ཨི་མཱ་ཡ ས་ངྒྷཱ་ཊི་ཡཱ ཀ་ཐི་ནཾ ཨ་ཏྠ་རཱ་མཱི’’ཏི ཨ་ཏྠ་རི་ཏ་བྦཾ. ཨུ་ཏྟ་རཱ་ས་ངྒ་ཨ་ནྟ་ར་ཝཱ་ས་ཀེ་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཏ་ཏོ ཏེ་ན པུ་རི་མ་ཝ་སྶཾ་ཝུ་ཊྛེ ཨ་ནྟོ་སཱི་མཱ་ག་ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ‘‘ཨ་ཏྠ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ, ས་ངྒྷ་སྶ ཀ་ཐི་ནཾ, དྷ་མྨི་ཀོ ཀ་ཐི་ན་ཏྠཱ་རོ, ཨ་ནུ་མོ་ད་ཐཱ’’ཏི (པ་རི. ༤༡༣) ཝ་ཏྟ་བྦཾ, ཐེ་རཱ་ན་ཉྩ ན་ཝཱ་ན་ཉྩ བ་ཧཱུ་ན་ཉྩ ཨེ་ཀ་སྶ ཙ ཨ་ནུ་རཱུ་པཾ ས་ལླ་ཀྑེ་ཏྭཱ ཝ་ཏྟ་བྦཾ. ཏེ་ཧི་པི ‘‘ཨ་ཏྠ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ, ས་ངྒྷ་སྶ ཀ་ཐི་ན’’ནྟི ཝཱ ‘‘ཨ་ཏྠ་ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ས་ངྒྷ་སྶ ཀ་ཐི་ན’’ནྟི ཝཱ ཝ་ཏྭཱ ‘‘དྷ་མྨི་ཀོ ཀ་ཐི་ན་ཏྠཱ་རོ, ཨ་ནུ་མོ་དཱ་མཱ’’ཏི ཝཱ ‘‘ཨ་ནུ་མོ་དཱ་མཱི’’ཏི ཝཱ ཝ་ཏྟ་བྦཾ. པུ་རི་མ་ཝ་སྶཾ་ཝུ་ཊྛེ་སུ་པི ཡེ ཨ་ནུ་མོ་ད་ནྟི, ཏེ་སཾ་ཡེ་ཝ ཨ་ཏྠ་ཏཾ ཧོ་ཏི ཀ་ཐི་ནཾ. ཏེ ཏ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཡཱ་ཝ ཀ་ཐི་ན་སྶུ་བྦྷཱ་རཱ ཨ་ནཱ་མ་ནྟ་ཙཱ་རོ, ཨ་ས་མཱ་དཱ་ན་ཙཱ་རོ, ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠ་ཙཱི་ཝ་རཾ, ག་ཎ་བྷོ་ཛ་ནཾ, ཡོ ཙ ཏ་ཏྠ ཙཱི་ཝ་རུ་པྤཱ་དོ, ཏ་སྨིཾ ཨཱ་ཝཱ་སེ ས་ངྒྷ་སྶ ཨུ་པྤ་ནྣ་ཙཱི་ཝ་ར་ཉྩཱ་ཏི ཨི་མེ པ་ཉྩཱ་ནི་སཾ་སེ ལ་བྷ་ནྟི, ཨ་ཡཾ ཏཱ་ཝ ཀ་ཐི་ན་ཏྠཱ་རོ. ཏཾ པ་ནེ་ཏཾ ཀ་ཐི་ནཾ ‘‘ཨ་ཊྛི་མཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མཱ་ཏི་ཀཱ ཀ་ཐི་ན་སྶུ་བྦྷཱ་རཱ་ཡ པ་ཀྐ་མ་ན་ནྟི་ཀཱ ནི་ཊྛཱ་ན་ནྟི་ཀཱ ས་ནྣི་ཊྛཱ་ན་ནྟི་ཀཱ ནཱ་ས་ན་ནྟི་ཀཱ ས་ཝ་ན་ནྟི་ཀཱ ཨཱ་སཱ་ཝ་ཙྪེ་དི་ཀཱ སཱི་མཱ་ཏི་ཀྐ་མ་ན་ནྟི་ཀཱ ས་ཧུ་བྦྷཱ་རཱ’’ཏི (མ་ཧཱ་ཝ. ༣༡༠) ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟཱ་སུ ཨ་ཊྛ་སུ མཱ་ཏི་ཀཱ་སུ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་ཝ་སེ་ན ཨུ་དྡྷ་རཱི་ཡ་ཏི, ཏ་ཏྠ ཝི་ཏྠཱ་ར་ཝི་ནི་ཙྪ་ཡོ ས་མ་ནྟ་པཱ་སཱ་དི་ཀཱ་ཡཾ (མ་ཧཱ་ཝ. ཨ་ཊྛ. ༣༡༠) ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཨི་ཏི ‘‘ཨུ་བྦྷ་ཏ་སྨིཾ ཀ་ཐི་ནེ’’ཏི་ཨི་མི་ནཱ སེ་ས་པ་ལི་བོ་དྷཱ་བྷཱ་ཝཾ ད་སྶེ་ཏི.
ད་སཱ་ཧ་པ་ར་མནྟི ད་ས ཨ་ཧཱ་ནི པ་ར་མོ པ་རི་ཙྪེ་དོ ཨ་སྶཱ་ཏི ད་སཱ་ཧ་པ་ར་མོ, ཏཾ ད་སཱ་ཧ་པ་ར་མཾ ཀཱ་ལཾ དྷཱ་རེ་ཏ་བྦ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. ཨ་དྷི་ཊྛི་ཏ་ཝི་ཀ་པྤི་ཏེ་སུ ཨ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣ་ཏྟཱ ཨ་ཏི་རེ་ཀཾ ཙཱི་ཝ་ར་ནྟི ཨ་ཏི་རེ་ཀ་ཙཱི་ཝ་རཾ, ཙཱི་ཝ་རཾ ནཱ་མ ཁོ་མཾ ཀ་པྤཱ་སི་ཀཾ ཀོ་སེ་ཡྻཾ ཀ་མྦ་ལཾ སཱ་ཎཾ བྷ་ངྒ་ནྟི ཨེ་ཏེ་སཾ ཝཱ ཏ་ད་ནུ་ལོ་མཱ་ནཾ ཝཱ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ཨ་ཡ་མ་སྶ ཛཱ་ཏི, པ་མཱ་ཎ་ཏོ པ་ན ཏཾ ཝི་ཀ་པྤ་ནུ་པ་གཾ པ་ཙྪི་མཾ ཨི་དྷ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཾ. ཝུ་ཏྟ་ཉྷེ་ཏཾ ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨཱ་ཡཱ་མ་ཏོ ཨ་ཊྛ་ངྒུ་ལཾ སུ་ག་ཏ་ངྒུ་ལེ་ན ཙ་ཏུ་ར་ངྒུ་ལ་ཝི་ཏྠ་ཏཾ པ་ཙྪི་མཾ ཙཱི་ཝ་རཾ ཝི་ཀ་པྤེ་ཏུ’’ནྟི (མ་ཧཱ་ཝ. ༣༥༨). ཡཾ པ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨ་དྷི་ཊྛི་ཏ་ཝི་ཀ་པྤི་ཏེ་སུ ཨ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣ་ཏྟཱ’’ཏི, ཨེ་ཏྠ ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏི་ཙཱི་ཝ་རཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏུཾ ན ཝི་ཀ་པྤེ་ཏུཾ, ཝ་སྶི་ཀ་སཱ་ཊི་ཀཾ ཝ་སྶཱ་ནཾ ཙ་ཏུ་མཱ་སཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏུཾ ཏ་ཏོ པ་རཾ ཝི་ཀ་པྤེ་ཏུཾ, ནི་སཱི་ད་ནཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏུཾ ན ཝི་ཀ་པྤེ་ཏུཾ པ་ཙྩ་ཏྠ་ར་ཎཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏུཾ ན ཝི་ཀ་པྤེ་ཏུཾ, ཀ་ཎྜུ་པྤ་ཊི་ཙྪཱ་དིཾ ཡཱ་ཝ ཨཱ་བཱ་དྷཱ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏུཾ ཏ་ཏོ པ་རཾ ཝི་ཀ་པྤེ་ཏུཾ, མུ་ཁ་པུ་ཉྪ་ན་ཙོ་ལ༹་ཀཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏུཾ ན ཝི་ཀ་པྤེ་ཏུཾ, པ་རི་ཀྑཱ་ར་ཙོ་ལ༹ཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏུཾ ན ཝི་ཀ་པྤེ་ཏུ’’ནྟི (མ་ཧཱ་ཝ. ༣༥༨) ཨི་མི་ནཱ ན་ཡེ་ན ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦ་ཝི་ཀ་པྤེ་ཏ་བྦ་ཏཱ ཛཱ་ནི་ཏ་བྦཱ. ཏ་ཏྠ ཏི་ཙཱི་ཝ་རཾ ཨ་དྷི་ཊྛ་ཧ་ནྟེ་ན ར་ཛི་ཏྭཱ ཀ་པྤ་བི་ནྡུཾ ད་ཏྭཱ པ་མཱ་ཎ་ཡུ་ཏྟ་མེ་ཝ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦཾ, ཏ་སྶ པ་མཱ་ཎཾ ཨུ་ཀྐ་ཊྛ་པ་རི་ཙྪེ་དེ་ན སུ་ག་ཏ་ཙཱི་ཝ་ར་ཏོ ཨཱུ་ན་ཀཾ ཝ་ཊྚ་ཏི, ལཱ་མ་ཀ་པ་རི་ཙྪེ་དེ་ན ས་ངྒྷཱ་ཊི་ཡཱ ཏཱ་ཝ ཨུ་ཏྟ་རཱ་ས་ངྒ་སྶ ཙ དཱི་གྷ་ཏོ མུ་ཊྛི་པ་ཉྩ་ཀཾ, ཏི་རི་ཡཾ མུ་ཊྛི་ཏྟི་ཀཾ, ཨ་ནྟ་ར་ཝཱ་ས་ཀོ དཱི་གྷ་ཏོ མུ་ཊྛི་པ་ཉྩ་ཀོ, ཏི་རི་ཡཾ དྭི་ཧ་ཏྠོ་པི ཝ་ཊྚ་ཏི. ཝུ་ཏྟ་པྤ་མཱ་ཎ་ཏོ པ་ན ཨ་ཏི་རེ་ཀ་ཉྩ ཨཱུ་ན་ཀ་ཉྩ ‘‘པ་རི་ཀྑཱ་ར་ཙོ་ལ༹’’ནྟི ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦཾ. ཏ་ཏྠ ཡ་སྨཱ ‘‘དྭེ ཙཱི་ཝ་ར་སྶ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཱ་ནི ཀཱ་ཡེ་ན ཝཱ ཨ་དྷི་ཊྛེ་ཏི, ཝཱ་ཙཱ་ཡ ཝཱ ཨ་དྷི་ཊྛེ་ཏཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ, ཏ་སྨཱ པུ་རཱ་ཎ་ས་ངྒྷཱ་ཊིཾ ‘‘ཨི་མཾ ས་ངྒྷཱ་ཊིཾ པ་ཙྩུ་དྡྷ་རཱ་མཱི’’ཏི པ་ཙྩུ་དྡྷ་རི་ཏྭཱ ན་ཝཾ ཧ་ཏྠེ་ན ག་ཧེ་ཏྭཱ ‘‘ཨི་མཾ ས་ངྒྷཱ་ཊིཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་མཱི’’ཏི ཙི་ཏྟེ་ན ཨཱ་བྷོ་གཾ ཀ་ཏྭཱ ཀཱ་ཡ་ཝི་ཀཱ་རཾ ཀ་རོ་ནྟེ་ན ཀཱ་ཡེ་ན ཝཱ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦཱ, ཝ་ཙཱི་བྷེ་དཾ ཀ་ཏྭཱ ཝཱ་ཙཱ་ཡ ཝཱ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦཱ. ཏ་ཏྲ དུ་ཝི་དྷཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཾ – ས་ཙེ ཧ་ཏྠ་པཱ་སེ ཧོ་ཏི, ‘‘ཨི་མཾ ས་ངྒྷཱ་ཊིཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་མཱི’’ཏི ཝཱ་ཙཱ བྷི་ནྡི་ཏ་བྦཱ. ཨ་ཐ ཨ་ནྟོ་ག་བྦྷཱ་དཱི་སུ སཱ་མ་ནྟ་ཝི་ཧཱ་རེ ཝཱ ཧོ་ཏི, ཋ་པི་ཏ་ཊྛཱ་ནཾ ས་ལླ་ཀྑེ་ཏྭཱ ‘‘ཨེ་ཏཾ ས་ངྒྷཱ་ཊིཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་མཱི’’ཏི ཝཱ་ཙཱ བྷི་ནྡི་ཏ་བྦཱ. ཨེ་ས ན་ཡོ ཨུ་ཏྟ་རཱ་ས་ངྒེ ཙ ཨ་ནྟ་ར་ཝཱ་ས་ཀེ ཙ. ནཱ་མ་མ་ཏྟ་མེ་ཝ ཧི ཝི་སེ་སོ. ཏ་སྨཱ ས་བྦཱ་ནི ས་ངྒྷཱ་ཊིཾ ཨུ་ཏྟ་རཱ་ས་ངྒཾ ཨ་ནྟ་ར་ཝཱ་ས་ཀ་ནྟི ཨེ་ཝཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ཏྟ་ནོ ནཱ་མེ་ནེ་ཝ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦཱ་ནི. ས་ཙེ ཨ་དྷི་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ ཋ་པི་ཏ་ཝ་ཏྠེ་ཧི ས་ངྒྷཱ་ཊི་ཨཱ་དཱི་ནི ཀ་རོ་ཏི, ནི་ཊྛི་ཏེ ར་ཛ་ནེ ཙ ཀ་པྤེ ཙ ‘‘ཨི་མཾ པ་ཙྩུ་དྡྷ་རཱ་མཱི’’ཏི པ་ཙྩུ་དྡྷ་རི་ཏྭཱ པུ་ན ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦཱ་ནི. ཨི་ད་ཉྩ པ་ན ཏི་ཙཱི་ཝ་རཾ སུ་ཁ་པ་རི་བྷོ་ག་ཏྠཾ པ་རི་ཀྑཱ་ར་ཙོ་ལ༹ཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏུ་མྤི ཝ་ཊྚ་ཏི.
ཝ་སྶི་ཀ་སཱ་ཊི་ཀཱ ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟ་པ་མཱ་ཎཱ ནཱ་མཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཝ་སྶི་ཀེ མཱ་སེ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦཱ, ཏ་ཏོ པ་རཾ པ་ཙྩུ་དྡྷ་རི་ཏྭཱ ཝི་ཀ་པྤེ་ཏ་བྦཱ, ཝ་ཎྞ་བྷེ་ད་མ་ཏྟ་ར་ཏྟཱ་པི ཙེ་སཱ ཝ་ཊྚ་ཏི, དྭེ པ་ན ན ཝ་ཊྚ་ནྟི. ནི་སཱི་ད་ནཾ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦ་མེ་ཝ, ཏ་ཉྩ ཁོ པ་མཱ་ཎ་ཡུ་ཏྟཾ ཨེ་ཀ་མེ་ཝ, དྭེ ན ཝ་ཊྚ་ནྟི. པ་ཙྩ་ཏྠ་ར་ཎ་མྤི ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦ་མེ་ཝ, ཏཾ པ་ན མ་ཧ་ནྟ་མྤི ཨེ་ཀ་མྤི བ་ཧཱུ་ནི་པི ཝ་ཊྚ་ནྟི, ནཱི་ལ་མྤི པཱི་ཏ་ཀ་མྤི ས་ད་ས་མྤི པུ་པྥ་ད་ས་མྤཱི་ཏི ས་བྦ་པྤ་ཀཱ་ར་མྤི ཝ་ཊྚ་ཏི. ཀ་ཎྜུ་པྤ་ཊི་ཙྪཱ་དི ཡཱ་ཝ ཨཱ་བཱ་དྷོ ཨ་ཏྠི, ཏཱ་ཝ པ་མཱ་ཎི་ཀཱ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦཱ, ཨཱ་བཱ་དྷེ ཝཱུ་པ་ས་ནྟེ པ་ཙྩུ་དྡྷ་རི་ཏྭཱ ཝི་ཀ་པྤེ་ཏ་བྦཱ, སཱ ཨེ་ཀཱ་ཝ ཝ་ཊྚ་ཏི. མུ་ཁ་པུ་ཉྪ་ན་ཙོ་ལ༹ཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦ་མེ་ཝ, ཏཾ པ་ན ཨེ་ཀ་མྤི བ་ཧཱུ་ནི་པི མ་ཧ་ནྟ་མྤི ཝ་ཊྚ་ཏི་ཡེ་ཝ. པ་རི་ཀྑཱ་ར་ཙོ་ལེ༹ ག་ཎ་ནཱ ན་ཏྠི, ཡ་ཏྟ་ཀཾ ཨི་ཙྪ་ཏི, ཏ་ཏྟ་ཀཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦ་མེ་ཝ. ཐ་ཝི་ཀཱ་པི པ་རི་སྶཱ་ཝ་ན་མྤི ཝི་ཀ་པྤ་ནུ་པ་གཾ པ་ཙྪི་མ་པ་མཱ་ཎཾ ‘‘པ་རི་ཀྑཱ་ར་ཙོ་ལ༹’’ནྟི ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦ་མེ་ཝ, བ་ཧཱུ་ནི་པི ཨེ་ཀ་ཏོ ཀ་ཏྭཱ ‘‘ཨི་མཱ་ནི ཙཱི་ཝ་རཱ་ནི པ་རི་ཀྑཱ་ར་ཙོ་ལཱ༹་ནི ཨ་དྷི་ཊྛཱ་མཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ན་ཡེ་ན ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི་ཡེ་ཝ. མ་ཉྩ་བྷི་སི པཱི་ཋ་བྷི་སི བི་བྦོ་ཧ་ནཾ པཱ་ཝཱ་རོ ཀོ་ཛ་ཝོ་ཏི ཨེ་ཏེ་སུ པ་ན སེ་ནཱ་ས་ན་པ་རི་ཀྑཱ་ར་ཏྠཱ་ཡ དི་ནྣ་པ་ཙྩ་ཏྠ་ར་ཎེ ཙ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཀི་ཙྩཾ ན་ཏྠི་ཡེ་ཝ. ས་བྦ་ཉྩ པ་ནེ་ཏཾ ཝུ་ཏྟ་པྤ་ཀཱ་རེ་ན ཨ་དྷི་ཊྛི་ཏ་ཙཱི་ཝ་རཾ ཨ་ཉྙ་སྶ དཱ་ནེ་ན, ཨ་ཙྪི་ནྡི་ཏྭཱ ག་ཧ་ཎེ་ན, ཝི་སྶཱ་ས་གྒཱ་ཧེ་ན, ཧཱི་ནཱ་ཡཱ་ཝ་ཏྟ་ནེ་ན, སི་ཀྑཱ་པ་ཙྩ་ཀྑཱ་ནེ་ན, ཀཱ་ལ་ངྐི་རི་ཡཱ་ཡ, ལི་ངྒ་པ་རི་ཝ་ཏྟ་ནེ་ན, པ་ཙྩུ་དྡྷ་ར་ཎེ་ནཱ་ཏི ཨི་མེ་ཧི ཨ་ཊྛ་ཧི ཀཱ་ར་ཎེ་ཧི ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཾ ཝི་ཛ་ཧ་ཏི. ཏི་ཙཱི་ཝ་རཾ པ་ན ཀ་ནི་ཊྛ་ངྒུ་ལི་ན་ཁ་པི་ཊྛི་པྤ་མཱ་ཎེ་ན ཚི་དྡེ་ནཱ་པི ཝི་ཛ་ཧ་ཏི, ཏ་ཉྩ ཁོ ཝི་ནི་བྦེ་དྷེ་ནེ་ཝ. ས་ཙེ ཧི ཚི་དྡ་སྶ ཨ་བྦྷ་ནྟ་རེ ཨེ་ཀ་ཏ་ནྟུ་པི ཨ་ཙྪི་ནྣོ ཧོ་ཏི, ར་ཀྑ་ཏི་ཡེ་ཝ. ཏ་ཏྠ ས་ངྒྷཱ་ཊི་ཡཱ ཙ ཨུ་ཏྟ་རཱ་ས་ངྒ་སྶ ཙ དཱི་གྷ་ནྟ་ཏོ ཝི་ད་ཏྠི་པྤ་མཱ་ཎ་སྶ ཏི་རི་ཡ་ནྟ་ཏོ ཨ་ཊྛ་ངྒུ་ལ་པྤ་མཱ་ཎ་སྶ པ་དེ་ས་སྶ ཨོ་ར་ཏོ ཚི་དྡཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཾ བྷི་ནྡ་ཏི, ཨ་ནྟ་ར་ཝཱ་ས་ཀེ་པི དཱི་གྷ་ནྟ་ཏོ ཨེ་ཏ་དེ་ཝ པ་མཱ་ཎཾ, ཏི་རི་ཡ་ནྟེ་ན པ་ན ཙ་ཏུ་ར་ངྒུ་ལ་ཏཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ཏི་ཎྞ་ནྣ་མྤི ཝུ་ཏྟོ་ཀཱ་ས་སྶ པ་ར་ཏོ ན བྷི་ནྡ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཚི་དྡེ ཛཱ་ཏེ ཏི་ཙཱི་ཝ་རཾ ཨ་ཏི་རེ་ཀ་ཙཱི་ཝ་ར་ཊྛཱ་ནེ ཏི་ཊྛ་ཏི, སཱུ་ཙི་ཀ་མྨཾ ཀ་ཏྭཱ པུ་ན ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦཾ. ཝ་སྶི་ཀ་སཱ་ཊི་ཀཱ ཝ་སྶཱ་ན་མཱ་སཱ་ཏི་ཀྐ་མེ་ནཱ་པི, ཀ་ཎྜུ་པྤ་ཊི་ཙྪཱ་དི ཨཱ་བཱ་དྷ་ཝཱུ་པ་ས་མེ་ནཱ་པི ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཾ ཝི་ཛ་ཧ་ཏི. ཏ་སྨཱ སཱ ཏ་ཏོ པ་རཾ ཝི་ཀ་པྤེ་ཏ་བྦཱ. ཝི་ཀ་པྤ་ན་ལ་ཀྑ་ཎཾ པ་ན ས་བྦ་ཙཱི་ཝ་རཱ་ནཾ ཝི་ཀ་པྤ་ན་སི་ཀྑཱ་པ་དེ་ཡེ་ཝ ཝ་ཎྞ་ཡི་སྶཱ་མ. ཀེ་ཝ་ལ་ཉྷི ཨི་མ་སྨིཾ ཨོ་ཀཱ་སེ ཡཾ ཨེ་ཝཾ ཨ་ན་དྷི་ཊྛི་ཏཾ ཨ་ཝི་ཀ་པྤི་ཏ་ཉྩ, ཏཾ ‘‘ཨ་ཏི་རེ་ཀ་ཙཱི་ཝ་ར’’ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
ཏཾ ཨ་ཏི་ཀྐཱ་མ་ཡ་ཏོ ནི་སྶ་གྒི་ཡཾ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡནྟི ཏཾ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་ཛཱ་ཏི་པྤ་མཱ་ཎཾ ཙཱི་ཝ་རཾ་ད་སཱ་ཧ་པ་ར་མཾ ཀཱ་ལཾ ཨ་ཏི་ཀྐཱ་མ་ཡ་ཏོ ཨེ་ཏྠ་ནྟ་རེ ཡ་ཐཱ ཨ་ཏི་རེ་ཀ་ཙཱི་ཝ་རཾ ན ཧོ་ཏི, ཏ་ཐཱ ཨ་ཀྲུ་བྦ་ཏོ ནི་སྶ་གྒི་ཡཾ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ, ཏ་ཉྩ ཙཱི་ཝ་རཾ ནི་སྶ་གྒི་ཡཾ ཧོ་ཏི, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ ཨཱ་པ་ཏྟི ཙ་སྶ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ཐ ཝཱ ནི་སྶ་ཛྫ་ནཾ ནི་སྶ་གྒི་ཡཾ, པུ་བྦ་བྷཱ་གེ ཀ་ཏྟ་བྦ་སྶ ཝི་ན་ཡ་ཀ་མྨ་སྶེ་ཏཾ ནཱ་མཾ, ནི་སྶ་གྒི་ཡ་མ་སྶ ཨ་ཏྠཱི་ཏི ནི་སྶ་གྒི་ཡ་མི་ཙྩེ་ཝ. ཀིཾ ཏཾ? པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. ཏཾ ཨ་ཏི་ཀྐཱ་མ་ཡ་ཏོ ས་ཧ ནི་སྶ་གྒི་ཡེ་ན ནི་སྶ་གྒི་ཡ་ཝི་ན་ཡ་ཀ་མྨཾ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཡ་མེ་ཏྠ ཨ་ཏྠོ. ཏ་ཉྩ པ་ནེ་ཏཾ ཙཱི་ཝ་རཾ ཡཾ དི་ཝ་སཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ, ཏ་སྶ ཡོ ཨ་རུ་ཎོ, སོ ཨུ་པྤ་ནྣ་དི་ཝ་ས་ནི་སྶི་ཏོ, ཏ་སྨཱ ཙཱི་ཝ་རུ་པྤཱ་ད་དི་ཝ་སེ་ན ས་དྡྷིཾ ཨེ་ཀཱ་ད་སེ ཨ་རུ་ཎུ་གྒ་མ་ནེ ད་སཱ་ཧཱ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཏཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ས་ངྒྷ་སྶ ཝཱ ག་ཎ་སྶ ཝཱ པུ་གྒ་ལ་སྶ ཝཱ ནི་སྶ་ཛྫི་ཏ་བྦཾ, ཏ་ཏྲཱ་ཡཾ ན་ཡོ – ས་ངྒྷ་སྶ ཏཱ་ཝ ཨེ་ཝཾ ནི་སྶ་ཛྫི་ཏ་བྦཾ ‘‘ཨི་དཾ མེ, བྷ་ནྟེ, ཙཱི་ཝ་རཾ ད་ས་ཧཱ་ཏི་ཀྐ་ནྟཾ ནི་སྶ་གྒི་ཡཾ, ཨི་མཱ་ཧཾ ས་ངྒྷ་སྶ ནི་སྶ་ཛྫཱ་མཱི’’ཏི ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ ‘‘ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཀཾ ནི་སྶ་གྒི་ཡཾ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ ཨཱ་པ་ནྣོ, ཏཾ པ་ཊི་དེ་སེ་མཱི’’ཏི ཨེ་ཝཾ ཨཱ་པ་ཏྟི དེ་སེ་ཏ་བྦཱ. ས་ཙེ དྭེ ཧོ་ནྟི, ‘‘དྭེ’’ཏི ཝ་ཏྟ་བྦཾ, ས་ཙེ ཏ་དུ་ཏྟ་རི, ‘‘ས་མྦ་ཧུ་ལཱ’’ཏི ཝ་ཏྟ་བྦཾ. ནི་སྶ་ཛྫ་ནེ་པི ས་ཙེ དྭེ ཝཱ བ་ཧཱུ་ནི ཝཱ ཧོ་ནྟི, ‘‘ཨི་མཱ་ནི མེ, བྷ་ནྟེ, ཙཱི་ཝ་རཱ་ནི ད་སཱ་ཧཱ་ཏི་ཀྐ་ནྟཱ་ནི ནི་སྶ་གྒི་ཡཱ་ནི, ཨི་མཱ་ནཱ་ཧཾ ས་ངྒྷ་སྶ ནི་སྶ་ཛྫཱ་མཱི’’ཏི ཝ་ཏྟ་བྦཾ, པཱ་ལི༹ཾ ཝ་ཏྟུཾ ཨ་ས་ཀྐོ་ནྟེ་ན ཨ་ཉྙ་ཐཱ་པི ཝ་ཏྟ་བྦཾ. བྱ་ཏྟེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ པ་ཊི་བ་ལེ་ན ས་ངྒྷོ ཉཱ་པེ་ཏ་བྦོ ‘‘སུ་ཎཱ་ཏུ མེ, བྷ་ནྟེ, ས་ངྒྷོ, ཨ་ཡཾ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མོ བྷི་ཀྑུ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ས་ར་ཏི ཝི་ཝ་ར་ཏི ཨུ་ཏྟཱ་ནིཾ ཀ་རོ་ཏི དེ་སེ་ཏི, ཡ་དི ས་ངྒྷ་སྶ པ་ཏྟ་ཀ་ལླཾ, ཨ་ཧཾ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ པ་ཊི་གྒ་ཎྷེ་ཡྻ’’ནྟི (ཙཱུ་ལ༹་ཝ. ༢༣༩), ཨི་མི་ནཱ ལ་ཀྑ་ཎེ་ན ཨཱ་པ་ཏྟིཾ པ་ཊི་གྒ་ཎྷི་ཏྭཱ ཝ་ཏྟ་བྦོ ‘‘པ་སྶ་སཱི’’ཏི, ‘‘ཨཱ་མ པ་སྶཱ་མཱི’’ཏི, ‘‘ཨཱ་ཡ་ཏིཾ སཾ་ཝ་རེ་ཡྻཱ་སཱི’’ཏི, ‘‘སཱ་དྷུ སུ་ཊྛུ སཾ་ཝ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི. དྭཱི་སུ པ་ན ས་མྦ་ཧུ་ལཱ་སུ ཝཱ པུ་རི་མ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝ་ཙ་ན་བྷེ་དོ ཀཱ་ཏ་བྦོ. དེ་སི་ཏཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ‘‘སུ་ཎཱ་ཏུ མེ, བྷ་ནྟེ, ས་ངྒྷོ, ཨི་དཾ ཙཱི་ཝ་རཾ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ནི་སྶ་གྒི་ཡཾ ས་ངྒྷ་སྶ ནི་སྶ་ཊྛཾ, ཡ་དི ས་ངྒྷ་སྶ པ་ཏྟ་ཀ་ལླཾ, ས་ངྒྷོ ཨི་མཾ ཙཱི་ཝ་རཾ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ད་དེ་ཡྻཱ’’ཏི (པཱ་རཱ. ༤༦༤) ཨེ་ཝཾ ནི་སྶ་ཊྛ་ཙཱི་ཝ་རཾ དཱ་ཏ་བྦཾ, དྭཱི་སུ བ་ཧཱུ་སུ ཝཱ ཝ་ཙ་ན་བྷེ་དོ ཀཱ་ཏ་བྦོ.
ག་ཎ་སྶ པ་ན ནི་སྶ་ཛྫ་ནྟེ་ན ‘‘ཨི་མཱ་ཧ’’ནྟི ཝཱ ‘‘ཨི་མཱ་ནི ཨ་ཧ’’ནྟི ཝཱ ཝ་ཏྭཱ ‘‘ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཱ་ནཾ ནི་སྶ་ཛྫཱ་མཱི’’ཏི ཝ་ཏྟ་བྦཾ, ཨཱ་པ་ཏྟི་པྤ་ཊི་གྒཱ་ཧ་ཀེ་ནཱ་པི ‘‘སུ་ཎ་ནྟུ མེ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཱ, ཨ་ཡཾ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མོ བྷི་ཀྑུ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ས་ར་ཏི…པེ… དེ་སེ་ཏི, ཡ་དཱ་ཡ་སྨ་ནྟཱ་ནཾ པ་ཏྟ་ཀ་ལླ’’ནྟི ཝ་ཏྟ་བྦཾ, ཙཱི་ཝ་ར་དཱ་ནེ་པི ‘‘སུ་ཎ་ནྟུ མེ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཱ, ཨི་དཾ ཙཱི་ཝ་རཾ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ནི་སྶ་གྒི་ཡཾ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཱ་ནཾ ནི་སྶ་ཊྛཾ, ཡ་དཱ་ཡ་སྨ་ནྟཱ་ནཾ པ་ཏྟ་ཀ་ལླཾ, ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཱ ཨི་མཾ ཙཱི་ཝ་རཾ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ད་དེ་ཡྻུ’’ནྟི (པཱ་རཱ. ༤༦༦) ཝ་ཏྟ་བྦཾ, སེ་སཾ པུ་རི་མ་ས་དི་ས་མེ་ཝ. པུ་གྒ་ལ་སྶ པ་ན ནི་སྶ་ཛྫ་ནྟེ་ན ‘‘ཨི་མཱ་ཧ’’ནྟི ཝཱ ‘‘ཨི་མཱ་ནི ཨ་ཧ’’ནྟི ཝཱ ཝ་ཏྭཱ ‘‘ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ནི་སྶ་ཛྫཱ་མཱི’’ཏི ཝ་ཏྟ་བྦཾ, ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ ‘‘ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཀཾ ནི་སྶ་གྒི་ཡཾ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ ཨཱ་པ་ནྣོ, ཏཾ པ་ཊི་དེ་སེ་མཱི’’ཏི ཨེ་ཝཾ ཨཱ་པ་ཏྟི དེ་སེ་ཏ་བྦཱ. ས་ཙེ པ་ན ན་ཝ་ཀ་ཏ་རོ ཧོ་ཏི, ‘‘ཨཱ་ཝུ་སོ’’ཏི ཝ་ཏྟ་བྦཾ, ཏེ་ནཱ་པི ‘‘པ་སྶ་སཱི’’ཏི ཝཱ ‘‘པ་སྶ་ཐཱ’’ཏི ཝཱ ཝུ་ཏྟེ ‘‘ཨཱ་མ, བྷ་ནྟེ’’ཏི ཝཱ ‘‘ཨཱ་མ ཨཱ་ཝུ་སོ’’ཏི ཝཱ ཝ་ཏྭཱ ‘‘པ་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཝ་ཏྟ་བྦཾ, ཏ་ཏོ ‘‘ཨཱ་ཡ་ཏིཾ སཾ་ཝ་རེ་ཡྻཱ་སཱི’’ཏི ཝཱ ‘‘སཾ་ཝ་རེ་ཡྻཱ་ཐཱ’’ཏི ཝཱ ཝུ་ཏྟེ ‘‘སཱ་དྷུ སུ་ཊྛུ སཾ་ཝ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཝ་ཏྟ་བྦཾ. ཨེ་ཝཾ དེ་སི་ཏཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ‘‘ཨི་མཾ ཙཱི་ཝ་རཾ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ད་མྨཱི’’ཏི དཱ་ཏ་བྦཾ, དྭཱི་སུ ཏཱི་སུ ཝཱ པུ་བྦེ ཝུ་ཏྟཱ་ནུ་སཱ་རེ་ནེ་ཝ ན་ཡོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. དྭི་ནྣཾ པ་ན ཡ་ཐཱ ག་ཎ་སྶ, ཨེ་ཝཾ ནི་སྶ་ཛྫི་ཏ་བྦཾ, ཏ་ཏོ ཨཱ་པ་ཏྟི་པྤ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎ་ཉྩ ནི་སྶ་ཊྛ་ཙཱི་ཝ་ར་དཱ་ན་ཉྩ ཏེ་སཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རེ་ན ཡ་ཐཱ ཨེ་ཀེ་ན པུ་གྒ་ལེ་ན, ཏ་ཐཱ ཀཱ་ཏ་བྦཾ, ཨི་དཾ པ་ན ས་བྦ་ནི་སྶ་གྒི་ཡེ་སུ ཝི་དྷཱ་ནཾ. ཙཱི་ཝ་རཾ པ་ཏྟོ ནི་སཱི་ད་ན་ནྟི ཝ་ཏྠུ་མ་ཏྟ་མེ་ཝ ཧི ནཱ་ནཾ, པ་ར་མྨུ་ཁཾ པ་ན ཝ་ཏྠུ ‘‘ཨེ་ཏ’’ནྟི ནི་སྶ་ཛྫི་ཏ་བྦཾ. ས་ཙེ བ་ཧཱུ་ནི ཧོ་ནྟི, ‘‘ཨེ་ཏཱ་ནཱི’’ཏི ཝ་ཏྟ་བྦཾ. ནི་སྶ་ཊྛ་དཱ་ནེ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ནི་སྶ་ཊྛ་ཝ་ཏྠུཾ ‘‘དི་ནྣ་མི་དཾ ཨི་མི་ནཱ མ་ཡ྄ཧ’’ནྟི ས་ཉྙཱ་ཡ ན པ་ཊི་དེ་ནྟ་སྶ དུ་ཀྐ་ཊཾ, ཏ་སྶ ས་ནྟ་ཀ་བྷཱ་ཝཾ ཉ་ཏྭཱ ལེ་སེ་ན ཨ་ཙྪི་ནྡ་ནྟོ སཱ་མི་ཀ་སྶ དྷུ་ར་ནི་ཀྑེ་པེ་ན བྷ་ཎྜཾ ཨ་གྒྷཱ་པེ་ཏྭཱ ཀཱ་རེ་ཏ་བྦོ་ཏི.
ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ ཚ་བྦ་གྒི་ཡེ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་ར་བྦྷ ཨ་ཏི་རེ་ཀ་ཙཱི་ཝ་ར་དྷཱ་ར་ཎ་ཝ་ཏྠུ་སྨིཾ པ་ཉྙ་ཏྟཾ, ‘‘ད་སཱ་ཧ་པ་ར་མ’’ནྟི ཨ་ཡ་མེ་ཏྠ ཨ་ནུ་པ་ཉྙ་ཏྟི, སཱ་དྷཱ་ར་ཎ་པ་ཉྙ་ཏྟི, ཨ་ནཱ་ཎ་ཏྟི་ཀཾ, ཨ་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ནྟ་སྶ དུ་ཀྐ་ཊཾ, ཡ་ཐཱ ཙ ཨི་དྷ, ཨེ་ཝཾ ས་བྦ་ཏྠ, ཏ་སྨཱ ནཾ པ་ར་ཏོ ན ཝ་ཀྑཱ་མ. ད་སཱ་ཧཾ ཨ་ན་ཏི་ཀྐ་ནྟེ་པི ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟ་ས་ཉྙི་ནོ ཝེ་མ་ཏི་ཀ་སྶ ཙ དུ་ཀྐ་ཊཾ. ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟེ ཨ་ན་ཏི་ཀྐ་ནྟ་ས་ཉྙི་ནོ་པི ཝེ་མ་ཏི་ཀ་སྶ་པི ནི་སྶ་གྒི་ཡཾ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་མེ་ཝ, ཏ་ཐཱ ཨ་ན་དྷི་ཊྛི་ཏཱ་ཝི་ཀ་པྤི་ཏ་ཨ་ཨ་སྶ་ཛྫི་ཏ་ཨ་ན་ཊྛཱ་ཝི་ན་ཊྛ་ཨ་ད་ཌྜྷཱ་ཝི་ལུ་ཏྟེ་སུ ཨ་དྷི་ཊྛི་ཏཱ་དི་ས་ཉྙི་ནོ. ཨ་ནྟོ་ད་སཱ་ཧཾ ཨ་དྷི་ཊྛི་ཏེ ཝི་ཀ་པྤི་ཏེ ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏེ ན་ཊྛེ ཝི་ན་ཊྛེ ད་ཌྜྷེ ཨ་ཙྪི་ནྣེ ཝི་སྶཱ་སེ་ན གཱ་ཧི་ཏེ ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀཱ་དཱི་ན་ཉྩ ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི. ཨཱ་ཙཱ་ར་ཝི་པ་ཏྟི, ཡ་ཐཱ ཙ ཨི་དཾ, ཨེ་ཝཾ ཨི་ཏོ པ་རཱ་ནི་པི, ཨུ་བྷ་ཏོ་པཱ་ཏི་མོ་ཀྑེ་སུ་པི ཧི པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ་ནི ཙ ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་སཱ ཙ སཱི་ལ་ཝི་པ་ཏྟི, སེ་སཱ་པ་ཏྟི་ཡོ ཨཱ་ཙཱ་ར་ཝི་པ་ཏྟི, ཨཱ་ཛཱི་ཝ་ཝི་པ་ཏྟི ཝཱ དི་ཊྛི་ཝི་པ་ཏྟི ཝཱ ཀཱ་ཙི ཨཱ་པ་ཏྟི ནཱ་མ ན་ཏྠི. ཨཱ་ཛཱི་ཝ་ཝི་པ་ཏྟི་པ་ཙྩ་ཡཱ པ་ན ཋ་པེ་ཏྭཱ དུ་བྦྷཱ་སི་ཏཾ ཚ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཀྑ་ནྡྷཱ པ་ཉྙ་ཏྟཱ, དི་ཊྛི་ཝི་པ་ཏྟི་པ་ཙྩ་ཡཱ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་དུ་ཀྐ་ཊ་ཝ་སེ་ན དྭེ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཀྑ་ནྡྷཱ པ་ཉྙ་ཏྟཱ་ཏི, ཨི་ད་མེ་ཏྠ ལ་ཀྑ་ཎཾ, ཨི་ཏི ཝི་པ་ཏྟི་ཀ་ཐཱ ཨི་དྷེ་ཝ ནི་ཊྛི་ཏཱ་ཏི, ན ནཾ ཨི་ཏོ པ་རཾ ཝི་ཙཱ་ར་ཡི་སྶཱ་མ. ཛཱ་ཏི་པྤ་མཱ་ཎ་ས་མྤ་ནྣ་སྶ ཙཱི་ཝ་ར་སྶ ཨ་ཏྟ་ནོ ས་ནྟ་ཀ་ཏཱ, ག་ཎ་ནུ་པ་ག་ཏཱ, ཚི་ནྣ་པ་ལི་བོ་དྷ་བྷཱ་ཝོ, ཨ་ཏི་རེ་ཀ་ཙཱི་ཝ་ར་ཏཱ, ད་སཱ་ཧཱ་ཏི་ཀྐ་མོ་ཏི ཨི་མཱ་ནེ་ཏྠ པ་ཉྩ ཨ་ངྒཱ་ནི. ཀ་ཐི་ན་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ, ཨ་ཀི་རི་ཡཾ, ནོ་ས་ཉྙཱ་ཝི་མོ་ཀྑཾ, ཨ་ཙི་ཏྟ་ཀཾ, པ་ཎྞ་ཏྟི་ཝ་ཛྫཾ, ཀཱ་ཡ་ཀ་མྨཾ, ཝ་ཙཱི་ཀ་མྨཾ, ཏི་ཙི་ཏྟཾ, ཏི་ཝེ་ད་ན་ནྟི.
ཀ་ཐི་ན་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.