༢༢. བཱ་ཝཱི་ས་ཏི་མོ པ་རི་ཙྪེ་དོ

ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ན་ཝི་སུ་དྡྷི་ནི་དྡེ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༡༣༡༩-༢༡. ཨི་དཱ་ནི ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ན་ཝི་སུ་དྡྷི་ཡཱ ནི་དྡེ་སེ ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟེ སཱ ཡ་སྶ ཉཱ་ཎ་སྶ ཨ་ན་ནྟ་རཾ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, ཏཾ ཏཱ་ཝ ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘ཨི་ཏོ པ་ར’’ནྟི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཨི་ཏོ པ་རནྟི ཨི་ཏོ ཨ་ནུ་ལོ་མ་ཉཱ་ཎ་ཏོ ཨུ་པ་རི. ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནི་ཡ་ཋཱ་ན་ཏྟཱཏི ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཀི་ཙྩཾ ཀ་རོ་ནྟཾ ཀི་རི་ཡ་མ་ནོ་དྷཱ་ཏུ ཝི་ཡ མ་གྒ་སྶ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཊྛཱ་ནེ ཋི་ཏ་ཏྟཱ ཨ་བྦོ་ཧཱ་རི་ཀ་མེ་ཝ ཨུ་བྷ་ཡ་ཝི་སུ་དྡྷི་ལ་ཀྑ་ཎཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཀི་ཉྩཱ་པི ཨེ་ཝཾ, ཏ་ཐཱ་པི ཝུ་ཊྛཱ་ན་གཱ་མི་ནི་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་ཏྟཱ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་པ་ཀྑི་ཡ་མེ་ཝཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ སོ་ཏ་སྨིཾ, པ་ཏི་ཏ་ཏྟཱ ཝི་པ་སྶ་ནཱ’’ཏི. ཨེ་ཏེ་ན་སྶ པ་ཊི་པ་དཱ་ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ན་ཝི་སུ་དྡྷི་བྷ་ཛ་ནཾ ད་སྶེ་ཏི.

༡༣༢༢. པུ་ཐུ་ཛྫ་ནེ་སུ བྷ་ཝཾ པོ་ཐུ་ཛྫ་ནི་ཀཾ, ཏ་དེ་ཝ གོ་ཏྟཾ ཨ་རི་ཡེ་ཧི ཨ་ས་མྨི་སྶཱ པུ་ཐུ་ཛྫ་ན་ས་མ་ཉྙཱ་ཏི པོ་ཐུ་ཛྫ་ནི་ཀ་གོ་ཏྟཾ. ཨེ་ཀ་ཝཾ་ས་ཛཱ་ན་ཉྷི ས་མཱ་ནཱ ས་མ་ཉྙཱ ‘‘གོ་ཏྟ’’ནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏི, གཾ ཏཱ་ཡ་ཏི བུ་དྡྷིཾ, ཨ་བྷི་དྷཱ་ན་ཉྩ ཨེ་ཀཾ་སི་ཀ་ཝི་ས་ཡ་ཏཱ་ཡ ར་ཀྑ་ཏཱི་ཏི ཀ་ཏྭཱ. ཝཱ-ས་དྡོ ཝ་ཀྑ་མཱ་ན་ཏྠ་ཝི་ཀ་པྤ་ནེ. ཨ་བྷི་བྷུ་ཡྻ པ་ཝ་ཏྟི་ཏོ གོ་ཏྲ་བྷཱུ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. གོ་ཏྟཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི ནི་བྦཱ་ནཾ ‘‘ཨ་རི་ཡོ’’ཏི བུ་དྡྷི་ཡཱ, ཨ་བྷི་དྷཱ་ན་སྶ ཙ ཏཱ་ཡ་ན་ཏོ པ་ཝ་ཏྟ་ན་ཏོ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཏ་ཏོ བྷ་ཝ་ཏཱིཏི ཏ་ཏོ གོ་ཏྟ་ཏོ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་པ་ཙྩ་ཡ་ཏོ བྷ་ཝ་ཏི. ཨི་ཏི-ས་དྡོ ཙེ་ཏྠ ཧེ་ཏུ་ཏྠོ ད་ཊྛ་བྦོ. ཏེ་ན ཡ་སྨཱ ཏ་ཏོ བྷ་ཝ་ཏི, ཏ་སྨཱ གོ་ཏྲ་བྷཱུ་ཏི ཨ་ཏྠོ.

༡༣༢༣-༥. ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ན་ཝི་སུ་དྡྷི ཨེ་ཝ ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ན་སུ་དྡྷི་ཀཾ. ཏཾ ས་མྤཱ་དེ་ཏུཾ པ་ནི་ཙྪ་ཏཱ ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཡཾ ཨ་ཉྙཾ ཀི་ཉྩི་པི ཀཱ་ཏ་བྦཾ, ཏཾ ན་ཏྠཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཀ་སྨཱ ན་ཏྠཱི་ཏི ཙེ ཨཱ་ཧ ‘‘ཡཾ ཧཱི’’ཏི་ཨཱ་དི. ‘‘ཀ་ཏ་མེ་ཝཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟེ ‘‘ཀ་ཐ’’ནྟི ཨ་ནུ་ཡོ་ག་སྶ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏ་ཏྟཱ ‘‘ཨ་ནུ་ལོ་མཱ་ཝ་སཱ་ནཾ ཧཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཏཾ ས་མ་ཏྠེ་ཏི.

༡༣༢༦-༧. ཨེ་ཝཾ ཨུ་པྤ་ནྣ་ཨ་ནུ་ལོ་མ་ཉཱ་ཎ་སྶ པ་ན་སྶ ཨེ་ཏེ་ཧི ཏཱི་ཧི་པི ཨ་ནུ་ལོ་མ་ཉཱ་ཎེ་ཧི ཨ་ཏྟ་ནོ བ་ལཱ་ནུ་རཱུ་པེ་ན ཐཱུ་ལ་ཐཱུ་ལེ ས་ཙྩ་པ་ཊི་ཙྪཱ་ད་ཀ་ཏ་མ་མྷི ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་པི་ཏེ ས་བྦ་ས་ངྑཱ་ར་ག་ཏེ ཙི་ཏྟཾ ན པ་ཀྑ་ནྡ་ཏི, ན ལ་གྒ་ཏི, པ་དུ་མ་པ་ལཱ་ས་ཏོ ཨུ་ད་ཀཾ ཝི་ཡ པ་ཏི་ཀུ་ཊ་ཏི པ་ཏི་ཝ་ཊྚ་ཏི, ས་བྦཾ ནི་མི་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎ་མྤི ས་བྦཾ པ་ཝ་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎ་མྤི པ་ལི་བོ་དྷ་ཏོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏི, ཨ་ཐ་སྶ ས་བྦ་སྨིཾ ནི་མི་ཏྟ་པྤ་ཝ་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎེ པ་ལི་བོ་དྷ་ཏོ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏེ དུ་ཏི་ཡ་སྶ ཝཱ ཏ་ཏི་ཡ་སྶ ཝཱ ཨ་ནུ་ལོ་མ་ཉཱ་ཎ་སྶ ཨ་ན་ནྟ་རཾ གོ་ཏྲ་བྷུ་ཉཱ་ཎཾ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཏ་སྶཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. པ་ཋ་མཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཉྩེ་ཝ པ་ཋ་མཱ་བྷོ་ག་ཏཱ་པི ཙཱཏི པ་ཋ་མཱ་ཝ་ཛྫ་ནཾ པ་ཋ་མཱ་བྷོ་ག་བྷཱུ་ཏཾ. ས་ཀ་ཏྠེ ཧི ཨ་ཡཾ ཏཱ-པ་ཙྩ་ཡོ་ཏི. ཏ་ཏྠ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནཾ ཙི་ཏྟ་ས་ནྟཱ་ན་སྶ པ་རི་ཎཱ་མ་ན་ཝ་སེ་ན, ཨཱ་བྷོ་གོ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨཱ་བྷུ་ཛ་ན་ཝ་སེ་ན ད་ཊྛ་བྦོ.

༡༣༢༨-༣༣. ཨ་ན་ནྟ་རཱ་དཱི་ཧཱིཏི ཨ་ན་ནྟ་ར་ས་མ་ན་ནྟ་ར་ཨཱ་སེ་ཝ་ན་ཨུ་པ་ནི་སྶ་ཡ་ན་ཏྠི་ཝི་ག་ཏ་ཝ་སེ་ན ཚ་ཧི པ་ཙྩ་ཡེ་ཧི. མུ་དྡྷནྟི མུ་དྡྷ་བྷཱུ་ཏཾ. ཨེ་ཀ་ནྟི་ཀ་ཏཱ་ཡ ཨེ་ཀ་ཝཱ་ར་མེ་ཝ ཙ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ན་ཏོ པུ་ན་རཱ་ཝ་ཏྟཱ་བྷཱ་ཝེ་ན པ་ན ཨ་ནཱ་ཝ་ཏྟཾ. ཨ་ནཱ་ཝ་ཛྫ་ན་མྤི ཙཱཏི ཨ་ནཱ་ཝ་ཛྫ་ན་མྤི་ས་མཱ་ནཾ. ས་ཉྙཾ ད་ཏྭཱ ཝི་ཡཱཏི ‘‘ཨེ་ཝཾ ཨུ་པྤ་ཛྫཱ་ཧཱི’’ཏི ས་ཉྙཾ ད་ཏྭཱ ཝི་ཡ. ཨ་ནི་བྦི་དྡྷ་པུ་བྦནྟི ཨ་པ་དཱ་ལི་ཏ་པུ་བྦཾ. ཝི་དྡྷཾ་སེ་ནྟོ་ཝཱཏི ཝི་ནཱ་སེ་ནྟོ ཨེ་ཝ. ཛཱ་ཡ་ཏཱིཏི ནི་བྦ་ཏྟ་ཏི. ཨེ་ཏྠ ཙ ཨི་མཾ ཨུ་པ་མཾ ཨཱ་ཧ་ར་ནྟི – ཨེ་ཀོ ཀི་ར ཨི་སྶཱ་སོ ཨ་ཊྛ་ཨུ་ས་བྷ་མ་ཏྟེ པ་དེ་སེ ཕ་ལ་ཀ་ས་ཏཾ ཋ་པཱ་པེ་ཏྭཱ ཝ་ཏྠེ་ན མུ་ཁཾ ཝེ་ཋེ་ཏྭཱ ས་རཾ ས་ནྣ་ཡ྄ཧི་ཏྭཱ ཙ་ཀྐ་ཡ་ནྟེ ཨ་ཊྛཱ་སི, ཨ་ཉྙོ པུ་རི་སོ ཙ་ཀྐ་ཡ་ནྟཾ ཨཱ་ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ ཡ་དཱ ཨི་སྶཱ་ས་སྶ ཕ་ལ་ཀཾ ཨ་བྷི་མུ་ཁཾ ཧོ་ཏི, ཏ་དཱ ཏ་ཏྠ ད་ཎྜ་ཀེ་ན ས་ཉྙཾ དེ་ཏི. ཨི་སྶཱ་སོ ད་ཎྜ་ཀ་ས་ཉྙཾ ཨ་མུ་ཉྩི་ཏྭཱ་ཝ ས་རཾ ཁི་པི་ཏྭཱ ཕ་ལ་ཀ་ས་ཏ་ནི་བྦི་ཛ྄ཛྷ་ཏི. ཏ་ཏྠ ད་ཎྜ་ཀ་ས་ཉྙཾ དེ་ནྟོ ཝི་ཡ གོ་ཏྲ་བྷུ་ཉཱ་ཎཾ, ཨི་སྶཱ་སོ ཝི་ཡ མ་གྒ་ཉཱ་ཎཾ, ད་ཎྜ་ཀ་ས་ཉྙཾ ཨ་མུ་ཉྩི་ཏྭཱ་ཝ ཕ་ལ་ཀ་ས་ཏཾ ནི་བྦི་ཛ྄ཛྷ་ནཾ ཝི་ཡ མ་གྒ་ཉཱ་ཎ་སྶ གོ་ཏྲ་བྷུ་ཉཱ་ཎེ་ན དི་ནྣ་ས་ཉྙཾ ཨ་མུ་ཉྩི་ཏྭཱ་ཝ ནི་བྦཱ་ནཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཀ་ཏྭཱ ཨ་ནི་བྦི་དྡྷ་པུ་བྦཱ་ནཾ ཨ་པ་དཱ་ལི་ཏ་པུ་བྦཱ་ནཾ ལོ་བྷ་དོ་ས་མོ་ཧ་ཀྑ་ནྡྷཱ་ནཾ ནི་བྦི་ཛ྄ཛྷ་ན་ནྟི.

༡༣༣༥-༨. ཨ་ནཱ་མ་ཏ་གྒ…པེ… མ་ཧོ་ད་དྷིནྟི ཨ་ཊྛ་མ་བྷ་ཝ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ནི་བྦ་ཏྟ་ཀཾ ཨ་ཉྙཱ་ཏ་ཀོ་ཊིཾ སཾ་སཱ་ར་ཝ་ཊྚ་དུ་ཀྑ་མ་ཧཱ་ས་མུ་དྡཾ. པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱ་དི་པ་ཉྩ་ཝེ་རཱ་ནི ཙེ་ཝ པ་ཉྩ་ཝཱི་ས་ཏི མ་ཧཱ་བྷ་ཡཱ་ནི ཙཱ་ཏི ས་བྦ་ཝེ་ར་བྷ་ཡཱ་ནི. ཨ་ནེ་ཀེ་པི ཨཱ་ནི་སཾ་སེཏི ར་ཏ་ན་ཏྟ་ཡེ ནི་ཝི་ཊྛ་ས་དྡྷཱ་དི་ཀེ ཨཱ་ནི་སཾ་སེ. ཨཱ་དི་མ་གྒེ་ནཱཏི སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་མ་གྒ་ས་ངྑཱ་ཏེ་ན པ་ཋ་མ་མ་གྒེ་ན. པ་ཋ་མ་མ་གྒ་ཉཱ་ཎ་ཝ་ཎྞ་ནཱ.

༡༣༣༩. ཏ་སྶེ་ཝཱ་ན་ནྟ་རནྟི ཏ་སྶ ཨ་ན་ནྟ་རཾ་ཡེ་ཝ. དྭེ་པི ཏཱི་ཎི ཝཱཏི ནཱ་ཏི་ཏི་ཀྑ་པ་ཉྙ་སྶ དྭེ, ཏི་ཀྑ་པ་ཉྙ་སྶ ཏཱི་ཎི ཕ་ལ་ཙི་ཏྟཱ་ནི.

༡༣༤༠-༣. ‘‘ཨ་ཛཱ་ནི་ཏྭཱ ཝ་ད་ནྟི ཏེ’’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠ ཀཱ་ར་ཎཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཨེ་ཀ་སྶཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. པ་ཉྩ་མཾ མ་གྒ་ཙི་ཏྟནྟི ཨི་མི་ནཱ་ཝ ཚ་ཊྛ་སྶ ཨ་བྷཱ་ཝ་དཱི་པ་ནེ་ན ‘‘ཨེ་ཀཾ ཕ་ལ་ཙི་ཏྟ’’ནྟི ཝ་ད་ཏོ གོ་ད་ཏྟ་ཏྠེ་ར་སྶ ཝཱ་དོ་པི པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟོ.

༡༣༤༤. ‘‘ཨེ་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ’’ཏི པ་ཋ་མ་མ་གྒ་སྶ ཨུ་པྤ་ཏྟི་ཨ་ན་ནྟ་རཾ ཕ་ལ་སྶ ཨུ་པྤ་ཏྟི་མ་ཏྟེ་ན. སོ་ཏཱ་པ་ནྣོ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏཱིཏི སོ་ཏཱ་པ་ནྣོ ནཱ་མ དུ་ཏི་ཡོ ཨ་རི་ཡ་པུ་གྒ་ལོ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. སོ དེ་ཝ་ར་ཛྫ་ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ར་ཛྫཱ་དི་པ་མཱ་ད་ཊྛཱ་ནཾ ཨཱ་ག་མྨ བྷུ་སཾ པ་མ་ཏྟོ་པི ཧུ་ཏྭཱ ཀཱ་མ་སུ་ག་ཏི་ཡཾ ས་ཏྟ་ཀྑ་ཏྟུ་མེ་ཝ ས་ནྡྷཱ་ཝི་ཏྭཱ སཾ་ས་རི་ཏྭཱ དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟ་ཀ་ར་ཎ་ས་མ་ཏྠོ ཧོ་ཏི. ཡ་ཐཱ་ཧ –

‘‘ཀི་ཉྩཱ་པི ཏེ ཧོ་ནྟི བྷུ་སཾ པ་མ་ཏྟཱ,

ན ཏེ བྷ་ཝཾ ཨ་ཊྛ་མ་མཱ་དི་ཡ་ནྟཱི’’ཏི. (ཁུ. པཱ. ༦.༩; སུ. ནི. ༢༣༢; ནེ་ཏྟི. ༡༡༥);

རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་ལོ་ཀེ་སུ པ་ན ན ཏ་ཐཱ ནི་ཡ་མོ་ཏི ཨཱ་ཙ་རི་ཡཱ.

༡༣༤༧. ཕ་ལཱ་དཱི་ནནྟི ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན པ་ཧཱི་ན་ཀི་ལེ་སཱ་དི་ཀེ ས་ངྒ་ཎྷཱ་ཏི. ཏ་ཐཱ ཙ ‘‘ཨི་མི་ནཱ ཝ་ཏཱ་ཧཾ མ་གྒེ་ན ཨཱ་ག་ཏོ’’ཏི པ་ཋ་མཾ མ་གྒཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཏི, ཏ་ཏོ ‘‘ཨ་ཡཾ མེ ཨཱ་ནི་སཾ་སོ ལ་དྡྷོ’’ཏི ཕ་ལཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཏི, ཏ་ཏོ ‘‘ཨི་མེ ནཱ་མ མེ ཀི་ལེ་སཱ པ་ཧཱི་ནཱ’’ཏི པ་ཧཱི་ན་ཀི་ལེ་སེ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཏི, ཏ་ཏོ ‘‘ཨི་མེ ནཱ་མ མེ ཀི་ལེ་སཱ ཨ་ཝ་སི་ཊྛཱ’’ཏི ཨུ་པ་རི་མ་གྒ་ཏྟ་ཡ་ཝ་ཛ྄ཛྷེ ཀི་ལེ་སེ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཏི, ཨ་ཝ་སཱ་ནེ ‘‘ཨ་ཡཾ མེ དྷ་མྨོ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏོ པ་ཊི་ཝི་དྡྷོ’’ཏི ཨ་མ་ཏཾ ནི་བྦཱ་ནཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཏི. ཨི་ཏི སོ་ཏཱ་པ་ནྣ་སྶ པ་ཉྩ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཉཱ་ཎཱ་ནི ཧོ་ནྟི. ཡ་ཐཱ ཙ སོ་ཏཱ་པ་ནྣ་སྶ, ཨེ་ཝཾ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མི་ཨ་ནཱ་གཱ་མཱི་ན་མྤི. ཨ་ར་ཧ་ཏོ པ་ན ཨ་ཝ་སི་ཊྛ་ཀི་ལེ་ས་པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎཾ ནཱ་མ ན་ཏྠི. ཨེ་ཝཾ ས་བྦཱ་ནི་པི ཨེ་ཀཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཉཱ་ཎཱ་ནི. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཉཱ་ཎཱ་ནི, བྷ་ཝ་ནྟེ་ཀཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏཱི’’ཏི.

༡༣༤༨-༥༠. ཡཱ་སཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཝ་སེ་ན ཨི་མཱ་ནི ཉཱ་ཎཱ་ནི པ་ཝ་ཏྟ་ནྟི, ཏཱ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘མ་གྒོ ཕ་ལ་ཉྩཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཨུ་ཀྐ་ཊྛ་པ་རི་ཙྪེ་དོ་ཡེ་ཝ ཙེ་སོ. པ་ཧཱི་ནཱ་ཝ་སི་ཊྛ་ཀི་ལེ་ས་པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཉྷི སེ་ཁཱ་ན་མྤི ཧོ་ཏི ཝཱ ན ཝཱ. ན ཧི ས་བྦེ་ཝ ཏ་ཏྠ ས་མ་ཏྠཱ ཧོ་ནྟི. ཏེ་ནེ་ཝ ཧི མ་ཧཱ་ནཱ་མོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ པུ་ཙྪི ‘‘ཀོ སུ ནཱ་མ མེ དྷ་མྨོ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱི་ནོ, ཡེ་ན མེ ཨེ་ཀ་དཱ ལོ་བྷ་དྷ་མྨཱ་པི ཙི་ཏྟཾ པ་རི་ཡཱ་དཱ་ཡ ཏི་ཊྛ་ནྟཱི’’ཏི་ཨཱ་དི (མ. ནི. ༡.༡༧༥). ཡོ་ག་མཱ་ར་བྷ་ཏེཏི ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཝཱ ཨཱ་ས་ནེ ནི་སི་ནྣོ, ཨ་པ་རེ་ན ཝཱ ས་མ་ཡེ་ན ཀཱ་མ་རཱ་ག་བྱཱ་པཱ་དཱ་ནཾ ཏ་ནུ་བྷཱ་ཝ་ཀ་རཱ་ཡ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མི་མ་གྒ་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ཡ དུ་ཏི་ཡཱ་ཡ བྷཱུ་མི་ཡཱ ཨ་དྷི་ག་མ་ཏྠཱ་ཡ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡོ་གཾ ཀ་རོ་ཏི, དུ་ཏི་ཡ་བྷཱ་ཝོ ཙ་སྶ དེ་ས་ནཱ་ཝ་སེ་ན, ཨུ་པྤ་ཏྟི་ཝ་སེ་ན ཙ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ་ནཾ པ་ན ནི་སྶ་ཡ་བྷཱ་ཝེ་ན ཏེ དྷ་མྨཱ བྷ་ཝ་ནྟི ཨེ་ཏྠཱ་ཏི བྷཱུ་མི, ཡ་སྨཱ ཝཱ ས་མཱ་ནེ་པི ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་བྷཱ་ཝེ ས་ཡ་མྤི བྷ་ཝ་ཏི, ན ནི་བྦཱ་ནཾ ཝི་ཡ ཨ་པཱ་ཏུ་བྷཱུ་ཏཾ, ཏ་སྨཱ་པི ‘‘བྷཱུ་མཱི’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཉཱ་ཎེ་ན པ་རི་མ་ཛྫ་ཏཱིཏི ཏེ་ན ཏེ་ནཱ་ཀཱ་རེ་ན ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཾ ཏི་ཀྑ་ཏ་ར་ཏཾ ས་མྤཱ་དེ་ཏྭཱ, བ་ལ་བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ་ན་ཉྩ པ་ཊུ་ཏ་ར་བྷཱ་ཝཾ སཱ་དྷེ་ཏྭཱ ལ་ཀྑ་ཎ་ཏྟ་ཡཾ ཏཱི་ར་ཎ་ཝ་སེ་ན པ་རི་མ་ཛྫ་ཏི.

༡༣༥༡-༢. ཏ་ཏྠ ཨ་པ་རཱ་པ་རཾ ཉཱ་ཎཾ ཙཱ་རེ་ནྟོ པ་རི་ཝ་ཏྟེ་ཏི. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཝཱི་ཐིཾ ཨོ་གཱ་ཧ་ཏཱི’’ཏི. ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནཱཏི ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡ་ཉཱ་ཎཱ་དཱི་ནཾ ཨུ་པྤཱ་ད་ནེ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ. གོ་ཏྲ་བྷུ་སྶ ཨ་ན་ནྟ་རནྟི ཨེ་ཏྠ གོ་ཏྲ་བྷུ ཝི་ཡ གོ་ཏྲ་བྷུ. པ་ཋ་མ་མ་གྒ་པུ་རེ་ཙཱ་རི་ཀ་ཉཱ་ཎ་ཉྷི པུ་ཐུ་ཛྫ་ན་གོ་ཏྟཱ་བྷི་བྷ་ཝ་ན་ཏོ, ཨ་རི་ཡ་གོ་ཏྟ་བྷ་ཝ་ན་ཏོ ཙ ནི་པྤ་རི་ཡཱ་ཡ་ཏོ ‘‘གོ་ཏྲ་བྷཱུ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཨི་དཾ པ་ན ཏཾ་ས་དི་ས་ཏཱ་ཡ པ་རི་ཡཱ་ཡ་ཏོ གོ་ཏྲ་བྷུ. ཨེ་ཀ་ཙྩ་སཾ་ཀི་ལེ་ས་ཝི་སུ་དྡྷི་ཡཱ, པ་ན ཨ་ཙྩ་ནྟ་ཝི་སུ་དྡྷི་ཡཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཀ་ར་ཎ་ཏོ ཙ ‘‘ཝོ་དཱ་ན’’ནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཏེ་ནཱ་ཧ པ་ཊྛཱ་ནེ ‘‘ཨ་ནུ་ལོ་མཾ ཝོ་དཱ་ན་སྶ ཨ་ན་ནྟ་ར་པ་ཙྩ་ཡེ་ན པ་ཙྩ་ཡོ’’ཏི (པ་ཊྛཱ. ༡.༡.༤༡༧). ཡ་སྨཱ པ་ན པ་ཊི་ས་མྦྷི་དཱ་མ་གྒེ ‘‘ཨུ་པྤཱ་དཱ་དི་ཨ་བྷི་བྷ་ཝ་ན་ཊྛཾ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ ཨ་ཊྛ གོ་ཏྲ་བྷུ་དྷ་མྨཱ ས་མཱ་དྷི་ཝ་སེ་ན ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི, ད་ས གོ་ཏྲ་བྷུ་དྷ་མྨཱ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱི’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ (པ་ཊི. མ. ༡.༦༠) གོ་ཏྲ་བྷུ་ནཱ་མ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ཨཱ་ག་ཏཾ, ཏ་སྨཱ ཨི་དྷཱ་པི ‘‘གོ་ཏྲ་བྷུ་སྶ ཨ་ན་ནྟ་ར’’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ གོ་ཏྟ་ས་ངྑཱ་ཏ་ནི་བྦཱ་ན་ཏོ བྷཱུ་ཏ་ནྟི ཀ་ཏྭཱ. དུ་ཏི་ཡ་མ་གྒ་ཉཱ་ཎ་ཝ་ཎྞ་ནཱ.

༡༣༥༥-༧. ཡནྟི ཡ་སྨཱ. ས་ཀི་དེ་ཝཱཏི ཨེ་ཀ་ཝཱ་ར་མེ་ཝ. ཨི་མཾ ལོ་ཀཾ ཨཱ་ག་ནྟྭཱཏི ཨི་མི་ནཱ པ་ཉྩ་སུ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མཱི་སུ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀོ་ཝ ག་ཧི་ཏོ. ཨེ་ཀ་ཙྩོ ཧི ཨི་དྷ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མི་ཕ་ལཾ པ་ཏྭཱ ཨི་དྷེ་ཝ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡ་ཏི, ཨེ་ཀ་ཙྩོ ཨི་དྷ པ་ཏྭཱ དེ་ཝ་ལོ་ཀེ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡ་ཏི, ཨེ་ཀ་ཙྩོ དེ་ཝ་ལོ་ཀེ པ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠེ་ཝ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡ་ཏི, ཨེ་ཀ་ཙྩོ དེ་ཝ་ལོ་ཀེ པ་ཏྭཱ ཨི་དྷཱུ་པ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡ་ཏཱི་ཏི ཨི་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ་པི ཨི་དྷ ན ག་ཧི་ཏཱ. ཡོ པ་ན ཨི་དྷ པ་ཏྭཱ དེ་ཝ་ལོ་ཀེ ཡཱ་ཝ་ཏཱ་ཡུ་ཀཾ ཝ་སི་ཏྭཱ ཨི་དྷཱུ་པ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡ་ཏི, ཨ་ཡ་མེ་ཀོ་ཝ ཨི་དྷ ག་ཧི་ཏོ་ཏི. ཨ་ནྟ་ཀ་རོ བྷ་ཝེཏི དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟ་ཀ་རོ བྷ་ཝེ་ཡྻ, བྷ་ཝེ ཝཱ ཨ་ནྟ་ཀ་རོ བྷ་ཝ་སྶ ཨ་ནྟ་ཀ་རོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏ་ཏི་ཡཱ་ཡ བྷཱུ་མི་ཡཱ པ་ཏྟི་ཡཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. བྱཱ་པཱ་ད་ཀཱ་མ་རཱ་གཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ནཱ་ཡཱཏི ཏེ་སཾ་ཡེ་ཝ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མི་མ་གྒེ་ན ཏ་ནུ་ཀ་རཱ་ནཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ནི་ར་ཝ་སེ་ས་པྤ་ཧཱ་ནཱ་ཡ. ཏ་ཏི་ཡ་མ་གྒ་ཉཱ་ཎ་ཝ་ཎྞ་ནཱ.

༡༣༦༣-༧. པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝ་སེ་ན ཀཱ་མ་བྷ་ཝ་སྶ ཨ་ནཱ་ག་མ་ན་ཏོ ཨ་ནཱ་གཱ་མཱི. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཏ་ཏྠེ་ཝ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི’’ཏི. ཏ་ཏྠེ་ཝཱཏི སུ་དྡྷཱ་ཝཱ་སེ ཝཱ ཨ་ཉྙ་ཏྠ ཝཱ ཡ་ཏྠ ཨུ་པྤ་ནྣོ, ཏ་ཏྠེ་ཝ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡི. ཨ་ནཱ་ཝ་ཏྟི་ས་བྷཱ་ཝོཏི ཏ་སྨཱ ལོ་ཀཱ ཨི་དྷ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་གྒ་ཧ་ཎ་ཝ་སེ་ན ཨི་མཾ ལོ་ཀཾ པུ་ན་རཱ་ག་མ་ནཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨ་ནཱ་ཝ་ཏྟ་ན་ས་བྷཱ་ཝོ, བུ་དྡྷ་ད་སྶ་ན་ཐེ་ར་ད་སྶ་ན་དྷ་མྨ་སྶ་ཝ་ནཱ་ནཾ པ་ན་ཏྠཱ་ཡ ཨཱ་ག་མ་ནཾ ཧོ་ཏི་ཡེ་ཝ. རཱུ་པ་རཱ་གཱ་དི་པ་ཧཱ་ནཱ་ཡཱཏི རཱུ་པ་རཱ་ག་ཨ་རཱུ་པ་རཱ་ག་མཱ་ན་ཨུ་དྡྷ་ཙྩ་ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ནཾ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨུ་དྡྷ་མྦྷཱ་གི་ཡ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ནི་ར་ཝ་སེ་ས་པྤ་ཧཱ་ནཱ་ཡ. ཝི་དྡྷཾ་སཱ་ཡཱཏི ཝི་ནཱ་སཱ་ཡ. ཙ་ཏུ་ཏྠ་མ་གྒ་ཉཱ་ཎ་ཝ་ཎྞ་ནཱ.

༡༣༧༡-༤. མ་ཧཱ་ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝོཏི མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ནི་བ་དྡྷ་པཱུ་ཛཱ་ཝ་ཙ་ན་མེ་ཏཾ, ན ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ་ཝ་ཙ་ནཾ ‘‘ཡ་ཐཱ མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནོ’’ཏི. ན ཧི ཙཱུ་ལ༹་ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝོ ནཱ་མ ཨ་ཏྠི. ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟོ ས་ད་ཏྠོ ས་ཀ་ཏྠོ, པཱུ་ཛ་ཏྠོ ཝཱ ཨེ་ཏེ་ནཱ་ཏི ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟ་ས་ད་ཏྠོ, ས་ད་ཏྠོ་ཏི ཙ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཏ་ཉྷི ཨ་ཏྟུ་པ་ནི་བ་ནྡྷ་ན་ཊྛེ་ན, ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ཨ་ཝི་ཛ་ཧ་ན་ཊྛེ་ན, ཨ་ཏྟ་ནོ པ་ར་མ་ཏྠ་ཊྛེ་ན ཙ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ཏྠ་ཏྟཱ ‘‘ས་ད་ཏྠོ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཁཱི་ཎཱ་ནི ད་ས་པི བྷ་ཝ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནི ཨེ་ཏ་སྶཱ་ཏི ཁཱི་ཎ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནོ. ད་ཀྑི་ཎཾ ཨ་ར་ཧ་ཏཱི་ཏི ད་ཀྑི་ཎེ་ཡྻོ. ཙ་ཏ་སྶོ་པཱིཏི སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་མ་གྒོ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མི་མ་གྒོ ཨ་ནཱ་གཱ་མི་མ་གྒོ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་མ་གྒོ་ཏི ཙ་ཏ་སྶོ་པི. ཝི་སུ་དྡྷི་ཀཱ་མེ་ནཱཏི ཨ་ཏྟ་ནོ ཝི་སུ་དྡྷིཾ ཨི་ཙྪ་ནྟེ་ན. ཏ་པོ་ཡེ་ཝ དྷ་ན་མ་སྶཱ་ཏི ཏ་པོ་དྷ་ནོ, ཏེ་ན.

ཨི་ཏི ཨ་བྷི་དྷ་མྨ་ཏྠ་ཝི་ཀཱ་སི་ནི་ཡཱ ནཱ་མ

ཨ་བྷི་དྷ་མྨཱ་ཝ་ཏཱ་ར་སཾ་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཡ

ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ན་ཝི་སུ་དྡྷི་ནི་དྡེ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.