༢༠. ཝཱི་ས་ཏི་མོ པ་རི་ཙྪེ་དོ
མ་གྒཱ་མ་གྒ་ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ན་ཝི་སུ་དྡྷི་ནི་དྡེ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༢༦༣. ཨི་དཱ་ནི ཀ་ངྑཱ་ཝི་ཏ་ར་ཎ་ཝི་སུ་དྡྷི་ཡཱ ཨ་ན་ནྟ་རཾ ཨུ་དྡི་ཊྛཱ་ཡ མ་གྒཱ་མ་གྒ་ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ན་ཝི་སུ་དྡྷི་ཡཱ ནི་དྡེ་ས་ཀྐ་མོ ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟོ, སཱ པ་ན ཡ་སྨཱ ཨོ་བྷཱ་སཱ་དི་ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་ས་ས་མྦྷ་ཝེ ས་ཏི ཧོ་ཏི, ཨོ་བྷཱ་སཱ་ད་ཡོ ཙ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡ་ཉཱ་ཎེ ས་མྦྷ་ཝ་ནྟི, ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡ་ཉཱ་ཎ་ཉྩ ཏི་ལ་ཀྑ་ཎ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ ས་ཏི ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, ཏ་སྶ ཙ ཀ་ལཱ་པ་ས་མྨ་ས་ནཾ ཨཱ་དི. ཏ་ཉྷི ཨ་ཏཱི་ཏཱ་དི་བྷེ་ད་བྷི་ནྣཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ས་ངྑི་པི་ཏྭཱ ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ན་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་ན་ཏོ ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀ་སྶ སུ་ཀ་ར་ས་མྨ་ས་ནཾ, ཏ་སྨཱ པ་ཋ་མཾ ཏ་ཏྠེ་ཝ ཨ་བྷི་ཡོ་གཾ ཀ་རོ་ནྟེ་ན ཀ་མ་ཏོ ཏཾ ས་མྤཱ་དེ་ཏ་བྦ་ནྟི ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཀ་ལཱ་པ་ས་མྨ་ས་ནེ་ནེ་ཝཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཨ་ཐ ཝཱ དྭི་ནྣཾ ཝི་སུ་དྡྷཱི་ན་མ་ནྟ་རེ ཀ་ལཱ་པ་ས་མྨ་ས་ནཾ ཧོ་ཏི, ཏ་ཉྩ ཁོ དྭཱི་སུ ཨེ་ཀཱ་ཡ ཝི་སུ་དྡྷི་ཡཱ ས་ངྒ་ཧེ་ཏ་བྦཾ, མ་གྒཱ་མ་གྒ་ཉཱ་ཎ་སྶ ཙ ཨཱ་དི་བྷཱུ་ཏ་ཏྟཱ ཏ་ཏྠེ་ཝ་སྶ ས་ངྒ་ཧོ ཡུ་ཏྟོ་ཏི ཨེ་ཏྠེ་ཝ ནཾ ས་ངྒ་ཧི་ཏུ་ཀཱ་མ་ཏཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཀ་ལཱ་པ་ས་མྨ་ས་ནེ་ནེ་ཝཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཀེ་ཙི པ་ན ཀ་ལཱ་པ་ས་མྨ་ས་ནཾ ནཱ་མ ཨེ་ཀ་ཝི་སུ་དྡྷི་ཡ་མྤི ན ཨ་ནྟོ་ག་དྷ་ནྟི ཏཾ ཨ་ནཱ་མ་སི་ཏྭཱ་ཝ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཙཱ་རཾ ཝ་ཎྞེ་ནྟི. ཀ་ལཱ་པ་ས་མྨ་ས་ནེ་ནེ་ཝཱཏི ཨ་ཏཱི་ཏཱ་དི་བྷེ་ད་བྷི་ནྣཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ས་ངྑི་པི་ཏྭཱ ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ན་ཝ་སེ་ན ཀ་ལཱ་པ་ཏོ, ཀ་ལཱ་པཱ་ནཾ ཝཱ ས་མྨ་ས་ནེ་ན མ་གྒཱ་མ་གྒ་ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ན་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ ཡོ་གོ ཀ་ར་ཎཱི་ཡོ. ཨ་ཐ ཝཱ བྷུ་མྨ་ཏྠེ ཀ་ར་ཎ་ནི་དྡེ་ས་ཝ་སེ་ན ཀ་ལཱ་པ་ས་མྨ་ས་ནེ ཡོ་གོ ཀ་ར་ཎཱི་ཡོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ‘‘ཀ་ལཱ་པ་ས་མྨ་ས་ནེ་ནེ་ཝ ཡོ་གོ ཀ་ར་ཎཱི་ཡོ’’ཏི ཝ་ཏྭཱ་པི ཏཾ པ་ན ཝི་སུ་དྡྷི་མ་གྒ་ཏོ (ཝི་སུ་དྡྷི. ༢.༦༩༢) ག་ཧེ་ཏ་བྦ་ནྟི ག་ནྠ་ཝི་ཏྠཱ་ར་པ་རི་ཧཱ་ར་ཏྠཾ ཨི་དྷ ན ད་སྶི་ཏ་ནྟི.
༡༢༦༤. པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣ་སྶ དྷ་མྨ་སྶཱཏི ས་ནྟ་ཏི་པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣ་སྶ, ཁ་ཎ་པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣ་སྶ ཝཱ. ཨཱ་དི་ཏོ པ་ན ཁ་ཎ་པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣ་སྶ ཨུ་ད་ཡ་ཝ་ཡཾ དུ་པྤ་རི་གྒ་ཧཾ, ཏ་སྨཱ ས་ནྟ་ཏི་པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣ་ཝ་སེ་ན པ་ཋ་མཾ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ. ནི་བྦ་ཏྟཱིཏི དྭི་ནྣཾ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན པ་ཋ་མཱ་བྷི་ནི་བྦ་ཏྟི ཙ ཁ་ཎ་ནི་བྦ་ཏྟི ཙ. ཝི་པ་རི་ཎཱ་མོཏི ཝི་ནཱ་སོ.
༡༢༦༥. ཨ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ་པི ཉཱ་ཎནྟི ཡཱ ཨུ་ད་ཡ་སྶ ཙ ཝ་ཡ་སྶ ཙ ཨ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ, སཱ ཉཱ་ཎ་ནྟི ཝ་ར་ཉཱ་ཎེ་ན ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷེ་ན དེ་སི་ཏཾ. ཏ་ཏྲཱ་ཡཾ པཱ་ལི༹ –
‘‘ཀ་ཐཾ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཝི་པ་རི་ཎཱ་མཱ་ནུ་པ་སྶ་ནེ པ་ཉྙཱ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶ་ནེ ཉཱ་ཎཾ? ཛཱ་ཏཾ རཱུ་པཾ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཾ, ཏ་སྶ ནི་བྦ་ཏྟི་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཨུ་ད་ཡོ. ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཝ་ཡོ. ཨ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ ཉཱ་ཎཾ. ཛཱ་ཏཱ ཝེ་ད་ནཱ…པེ… ས་ཉྙཱ… ས་ངྑཱ་རཱ… ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ… ཛཱ་ཏཾ ཙ་ཀྑུཾ…པེ… ཛཱ་ཏོ བྷ་ཝོ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣོ, ཏ་སྶ ནི་བྦ་ཏྟི་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཨུ་ད་ཡོ. ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཝ་ཡོ. ཨ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ ཉཱ་ཎ’’ནྟི (པ་ཊི. མ. ༡.༤༩).
ཨེ་ཏྠ པ་ན ཨུ་ད་ཡ་ད་སྶ་ནཾ ཡཱ་ཝ་དེ་ཝ ཁ་ཡ་ད་སྶ་ན་ནྟི ཝ་ཡ་ད་སྶ་ན་སྶ པ་དྷཱ་ན་ཏཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཝི་པ་རི་ཎཱ་མཱ་ནུ་པ་སྶ་ནེ པ་ཉྙཱ’’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏཾ པ་ན ཝ་ཡ་ད་སྶ་ནཾ ཨུ་ད་ཡ་ད་སྶ་ན་པུ་བྦ་ཀ་ནྟི ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶ་ནེ ཉཱ་ཎ’’ནྟི.
༡༢༦༦-༨. པུ་བྦེ ཨུ་པྤ་ཏྟི་ཏོཏི ཛ་ན་ན་ཏོ པུ་བྦེ ཨ་ནུ་པྤ་ནྣ་སྶཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ནི་ཙ་ཡོ རཱ་སི ཝཱ ན་ཏྠི, ཡ་ཏོ ཨཱ་ག་ཙྪེ་ཡྻ ཨུ་པྤ་ཛྫ་མཱ་ནཾ ཨ་ལ་དྡྷ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་སྶ ས་བྦེ་ན ས་བྦཾ ཨ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ན་ཏྟཱ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཏ་ཐཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏོ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཡ་ཐཱ ཨ་ནཱ་ག་ཏེ ཨ་དྡྷཱ་ནེ ཨི་མེ དྷ་མྨཱ ས་བྦེ་ན ས་བྦཾ ན་ཏྠི, ཨེ་ཝཾ ཨ་ཏཱི་ཏེ་པི ཨ་དྡྷཱ་ན་ནྟི ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘ཏ་ཐཱ ནི་རུ་ཛ྄ཛྷ་མཱ་ན་སྶཱ’’ཏི་ཨཱ་དིཾ ཝ་ཏྭཱ ཨ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ་ནཾ་ཡེ་ཝ རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་དྷ་མྨཱ་ནཾ ཧེ་ཏུ་པ་ཙྩ་ཡ་ས་མ་ཝཱ་ཡེ ཨུ་པྤཱ་དོ, ཨུ་པྤ་ཛྫི་ཏྭཱ ཙ ས་བྦ་སོ ཨ་བྷཱ་ཝཱུ་པ་ག་མོ་ཏི ཨི་མ་མ་ཏྠཾ ས་མུ་དཱ་ཡ་ག་ཏཾ ཏ་དེ་ཀ་དེ་ས་བྷཱུ་ཏཱ་ཡ ཨུ་པ་མཱ་ཡ ཝི་བྷཱ་ཝེ་ཏུཾ ཨི་མ་སྨིཾ ཋཱ་ནེ ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡ (ཝི་སུ་དྡྷི. ༢.༧༢༣) ཝཱི་ཎཱུ་པ་མཱ ཨཱ་ག་ཏཱ. སཱ ཨི་དྷཱ་པི ཨཱ་ཧ་རི་ཏྭཱ ཝ་ཏྟ་བྦཱ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡེ་ན ‘‘ཨེ་ཏྠ ཝཱི་ཎཱུ་པ་མཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཨེ་ཏ་སྶ་ཏྠ་སྶཱཏི ཨ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ་ནཾ་ཡེ་ཝ ཨུ་པྤཱ་དོ, ཨུ་པྤ་ནྣཱ་ན་ཉྩ པ་ར་ཏོ ཨ་བྷཱ་ཝོ་ཏི ཨི་མ་སྶ ཨ་ཏྠ་སྶ པ་ཀཱ་ས་ནེ. ཝཱི་ཎཱུ་པ་མཱཏི ཝཱི་ཎཱ་ཝ་སེ་ན ཨཱ་ག་ཏཱ ཨུ་པ་མཱ. སཱ པ་ནེ་ཝཾ ད་ཊྛ་བྦཱ – ཡ་ཐཱ ཝཱི་ཎཱ་ཡ ཝཱ་དི་ཡ་མཱ་ནཱ་ཡ ཨུ་པྤ་ནྣ་སྶ ས་དྡ་སྶ ནེ་ཝ ཨུ་པྤ་ཏྟི་ཏོ པུ་བྦེ ས་ནྣི་ཙ་ཡོ ཨ་ཏྠི, ན ཨུ་པྤ་ཛྫ་མཱ་ནོ ས་ནྣི་ཙ་ཡ་ཏོ ཨཱ་ག་ཏོ. ན ནི་རུ་ཛ྄ཛྷ་མཱ་ན་སྶ དི་སཱ་ཝི་དི་སཱ་ག་མ་ནཾ ཨ་ཏྠི, ན ནི་རུ་དྡྷོ ཀ་ཏྠ་ཙི ས་ནྣི་ཙི་ཏོ ཏི་ཊྛ་ཏི, ཨ་ཐ ཁོ ཝཱི་ཎ་ཉྩ ཝཱི་ཎ་ཝཱ་ད་ན་ཉྩ པུ་རི་ས་སྶ ཙ ཏ་ཛྫཾ ཝཱ་ཡཱ་མཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨ་ཧུ་ཏྭཱ ས་མྦྷོ་ཏི, ཧུ་ཏྭཱ པ་ཊི་ཝེ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ས་བྦེ་པི རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་དྷ་མྨཱ ཨ་ཧུ་ཏྭཱ ས་མྦྷོ་ནྟི, ཧུ་ཏྭཱ པ་ཊི་ཝེ་ནྟཱི་ཏི.
༡༢༦༩-༧༠. ཨེ་ཝཾ ས་ངྑེ་པ་ཏོ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡ་མ་ན་སི་ཀཱ་ར་ཝི་དྷིཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ པུ་ན ཡཱ་ནི ཨེ་ཏ་སྶེ་ཝ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡ་ཉཱ་ཎ་སྶ ཝི་བྷ་ངྒེ ‘‘ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ས་མུ་ད་ཡཱ རཱུ་པ་ས་མུ་ད་ཡོ’’ཏི (པ་ཊི. མ. ༡.༥༠) པ་ཙྩ་ཡ་ས་མུ་ད་ཡ་ཊྛེ་ན རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶ ཨུ་ད་ཡཾ པ་སྶ་ཏི, ‘‘ཏ་ཎྷཱ་ས་མུ་ད་ཡཱ…པེ… ཀ་མྨ་ས་མུ་ད་ཡཱ…པེ… ཨཱ་ཧཱ་ར་ས་མུ་ད་ཡཱ རཱུ་པ་ས་མུ་ད་ཡོ’’ཏི (པ་ཊི. མ. ༡.༥༠) པ་ཙྩ་ཡ་ས་མུ་ད་ཡ་ཊྛེ་ན རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶ ཨུ་ད་ཡཾ པ་སྶ་ཏི, ནི་བྦ་ཏྟི་ལ་ཀྑ་ཎཾ པ་སྶ་ནྟོ་པི རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶ ཨུ་ད་ཡཾ པ་སྶ་ཏི, རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶ ཨུ་ད་ཡཾ པ་སྶ་ནྟོ ཨི་མཱ་ནི པ་ཉྩ ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི པ་སྶ་ཏི. ‘‘ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ནི་རོ་དྷཱ རཱུ་པ་ནི་རོ་དྷོ’’ཏི (པ་ཊི. མ. ༡.༥༠) པ་ཙྩ་ཡ་ནི་རོ་དྷ་ཊྛེ་ན རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶ ཝ་ཡཾ པ་སྶ་ཏི, ‘‘ཏ་ཎྷཱ་ནི་རོ་དྷཱ…པེ… ཀ་མྨ་ནི་རོ་དྷཱ…པེ… ཨཱ་ཧཱ་ར་ནི་རོ་དྷཱ རཱུ་པ་ནི་རོ་དྷོ’’ཏི (པ་ཊི. མ. ༡.༥༠) པ་ཙྩ་ཡ་ནི་རོ་དྷ་ཊྛེ་ན རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶ ཝ་ཡཾ པ་སྶ་ཏི, ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་ལ་ཀྑ་ཎཾ པ་སྶ་ནྟོ་པི རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶ ཝ་ཡཾ པ་སྶ་ཏི, རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶ ཝ་ཡཾ པ་སྶ་ནྟོ ཨི་མཱ་ནི པ་ཉྩ ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི པ་སྶ་ཏི. ཏ་ཐཱ ‘‘ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ས་མུ་ད་ཡཱ ཝེ་ད་ནཱ་ས་མུ་ད་ཡོ’’ཏི (པ་ཊི. མ. ༡.༥༠) པ་ཙྩ་ཡ་ས་མུ་ད་ཡ་ཊྛེ་ན ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶ ཨུ་ད་ཡཾ པ་སྶ་ཏི, ‘‘ཏ་ཎྷཱ་ས་མུ་ད་ཡཱ…པེ… ཀ་མྨ་ས་མུ་ད་ཡཱ…པེ… ཕ་སྶ་ས་མུ་ད་ཡཱ ཝེ་ད་ནཱ་ས་མུ་ད་ཡོ’’ཏི (པ་ཊི. མ. ༡.༥༠) པ་ཙྩ་ཡ་ས་མུ་ད་ཡ་ཊྛེ་ན ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶ ཨུ་ད་ཡཾ པ་སྶ་ཏི, ནི་བྦ་ཏྟི་ལ་ཀྑ་ཎཾ པ་སྶ་ནྟོ ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶ ཨུ་ད་ཡཾ པ་སྶ་ཏི, ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶ ཨུ་ད་ཡཾ པ་སྶ་ནྟོ ཨི་མཱ་ནི པ་ཉྩ ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི པ་སྶ་ཏི. ‘‘ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ནི་རོ་དྷཱ…པེ… ཏ་ཎྷཱ་ནི་རོ་དྷཱ…པེ… ཀ་མྨ་ནི་རོ་དྷཱ…པེ… ཕ་སྶ་ནི་རོ་དྷཱ ཝེ་ད་ནཱ་ནི་རོ་དྷོ’’ཏི (པ་ཊི. མ. ༡.༥༠) པ་ཙྩ་ཡ་ནི་རོ་དྷ་ཊྛེ་ན ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶ ཝ་ཡཾ པ་སྶ་ཏི, ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་ལ་ཀྑ་ཎཾ པ་སྶ་ནྟོ་པི ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶ ཝ་ཡཾ པ་སྶ་ཏི, ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶ ཝ་ཡཾ པ་སྶ་ནྟོ ཨི་མཱ་ནི པ་ཉྩ ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི པ་སྶ་ཏི, ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶ ཝི་ཡ ས་ཉྙཱ་ས་ངྑཱ་ར་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཀྑ་ནྡྷཱ་ནཾ. ཨ་ཡཾ པ་ན ཝི་སེ་སོ – ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶ ཕ་སྶ་ཊྛཱ་ནེ ‘‘ནཱ་མ་རཱུ་པ་ས་མུ་ད་ཡཱ ནཱ་མ་རཱུ་པ་ནི་རོ་དྷཱ’’ཏི.
ཨེ་ཝཾ ཨེ་ཀེ་ཀ་སྶ ཁ་ནྡྷ་སྶ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡ་ད་སྶ་ནེ ད་ས ད་ས ཀ་ཏྭཱ ས་མ་པ་ཉྙཱ་ས ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི ཝུ་ཏྟཱ་ནི, ཏེ་སཾ ཝ་སེ་ན་པི ‘‘ཨེ་ཝ་མྤི རཱུ་པ་ས་མུ་ད་ཡོ, ཨེ་ཝ་མྤི རཱུ་པ་ཝ་ཡོ, ཨེ་ཝ་མྤི རཱུ་པཾ ཨུ་དེ་ཏི, ཨེ་ཝ་མྤི རཱུ་པཾ ཝེ་ཏཱི’’ཏི པ་ཙྩ་ཡ་ཏོ ཙེ་ཝ ཁ་ཎ་ཏོ ཙ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཙ མ་ན་སི་ཀཱ་ར་ཝི་དྷིཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཏ་སྶེ་ཝ ཉཱ་ཎ་སྶཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཏ་ཏྠ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ས་མུ་ད་ཡཱཏི ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཡ ཨུ་པྤཱ་དཱ, ཨ་ཏྠི་བྷཱ་ཝཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ནི་རོ་དྷ་ཝི་རུ་དྡྷོ ཧི ཨུ་པྤཱ་དོ ཨ་ཏྠི་བྷཱ་ཝོ ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ པུ་རི་མ་བྷ་ཝ་སི་དྡྷཱ་ཡ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཡ ས་ཏི ཨི་མ་སྨིཾ བྷ་ཝེ རཱུ་པ་ས་མུ་ད་ཡོ རཱུ་པ་སྶ ཨུ་པྤཱ་དོ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨཱ་དི-ས་དྡ་ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་སུ ‘‘ཏ་ཎྷཱ་ས་མུ་ད་ཡཱ རཱུ་པ་ས་མུ་ད་ཡོ, ཀ་མྨ་ས་མུ་ད་ཡཱ རཱུ་པ་ས་མུ་ད་ཡོ, ཨཱ་ཧཱ་ར་ས་མུ་ད་ཡཱ རཱུ་པ་ས་མུ་ད་ཡོ’’ཏི ཙ, ཏ་ཐཱ ཝ་ཡ་ད་སྶ་ནེ ‘‘ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ནི་རོ་དྷཱ རཱུ་པ་ནི་རོ་དྷོ, ཏ་ཎྷཱ་ནི་རོ་དྷཱ… ཀ་མྨ་ནི་རོ་དྷཱ… ཨཱ་ཧཱ་ར་ནི་རོ་དྷཱ རཱུ་པ་ནི་རོ་དྷོ’’ཏི ཙ ཨཱ་དཱི་སུ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་དཱི་ཧི ཏཱི་ཧི ཨ་ཏཱི་ཏ་ཀཱ་ལི་ཀཱ་ནི ཏེ་སཾ ས་ཧ་ཀཱ་རཱི་ཀཱ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏཱ་ནི ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ་དཱི་ནི་པི ག་ཧི་ཏཱ་ནེ་ཝཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
པ་ཝ་ཏྟི་པ་ཙྩ་ཡེ་སུ ཀ་བ་ལཱི༹་ཀཱ་རཱ་ཧཱ་ར་སྶ བ་ལ་ཝ་ཏཱ་ཡ སོ ཨེ་ཝ ག་ཧི་ཏོ ‘‘ཨཱ་ཧཱ་ར་ས་མུ་ད་ཡཱ’’ཏི. ཏ་སྨིཾ པ་ན ག་ཧི་ཏེ པ་ཝ་ཏྟི་པ་ཙྩ་ཡ་ཏཱ་སཱ་མ་ཉྙེ་ན ཨུ་ཏུ་ཙི་ཏྟཱ་ནི་པི ག་ཧི་ཏཱ་ནེ་ཝ ཧོ་ནྟཱི་ཏི ཙ་ཏུ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནི་ཀ་རཱུ་པ་སྶ པ་ཙྩ་ཡ་ཏོ ཨུ་ད་ཡ་ད་སྶ་ནཾ ཝི་བྷཱ་ཝི་ཏ་མེ་ཝཱ་ཏི ད་ཊྛ་བྦཾ. ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཏ་ཎྷཱུ་པ་ནི་སྶ་ཡ་ས་ཧི་ཏེ་ནེ་ཝ ཀ་མྨུ་ནཱ རཱུ་པ་ཀཱ་ཡ་སྶ ནི་བྦ་ཏྟི, ཨ་ས་ཏི ཙ ཨ་ཝི་ཛྫཱུ་པ་ནི་སྶ་ཡཱ་ཡ བྷ་ཝ་ནི་ཀ་ནྟི་ཡཱ ཛཱ་ཏི་ཡཱ ཨ་ས་མྦྷ་ཝོ་ཡེ་ཝཱ་ཏི. ཡ་ཐཱ རཱུ་པ་སྶ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཏ་ཎྷཱུ་པ་ནི་སྶ་ཡ་ཏཱ, ཨེ་ཝཾ ཝེ་ད་ནཱ་དཱི་ན་མྤི ད་ཊྛ་བྦཱ. ཨཱ་ཧཱ་རོ པ་ན ཨུ་པྤ་ནྣ་སྶ རཱུ་པ་སྶ པོ་ས་ཀོ ཀ་བ་ལཱི༹་ཀཱ་རཱ་ཧཱ་ར་སྶ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏ་ཏྟཱ, ཀཱ་མཾ ཡ་ཐཱ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཏྟཱ ཝཱ དེ་ས་ནཱ་ཡ. ཨུ་ཀྐ་ཊྛ་ནི་དྡེ་སེ་ན ཝཱ ཨཱ་ཧཱ་ར་གྒ་ཧ་ཎཾ. ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ནི་རོ་དྷཱཏི ཨ་གྒ་མ་གྒ་ཉཱ་ཎེ་ན ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཡ ཨ་ནུ་པྤཱ་ད་ནི་རོ་དྷ་ཏོ ཨ་ནཱ་ག་ཏ་སྶ རཱུ་པ་སྶ ཨ་ནུ་པྤཱ་ད་ནི་རོ་དྷོ ཧོ་ཏི པ་ཙྩ་ཡཱ་བྷཱ་ཝེ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ‘‘ཏ་ཎྷཱ་ནི་རོ་དྷཱ ཀ་མྨ་ནི་རོ་དྷོ’’ཏི ཨེ་ཏྠཱ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཨཱ་ཧཱ་ར་ནི་རོ་དྷཱཏི པ་ཝ་ཏྟི་པ་ཙྩ་ཡ་སྶ ཀ་བ་ལཱི༹་ཀཱ་རཱ་ཧཱ་ར་སྶ ཨ་བྷཱ་ཝེ. རཱུ་པ་ནི་རོ་དྷོཏི ཏཾ་ས་མུ་ཊྛཱ་ན་རཱུ་པ་སྶ ཨ་བྷཱ་ཝོ ཧོ་ཏཱི་ཏི. སེ་སཾ ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡཱ་ནུ་སཱ་རེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཨ་ཡཾ པ་ན ཝི་སེ་སོ – ‘‘ཕུ་ཊྛོ ཝེ་དེ་ཏི, ཕུ་ཊྛོ ས་ཉྫཱ་ནཱ་ཏི, ཕུ་ཊྛོ ཙེ་ཏེ་ཏཱི་ཏི (སཾ. ནི. ༤.༩༣), ཕ་སྶ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཝེ་ད་ནཱ, ཙ་ཀྑུ་ས་མྥ་སྶ་ཛཱ ཝེ་ད་ནཱ, ས་ཉྙཱ ཙེ་ཏ་ནཱ’’ཏི ཝ་ཙ་ན་ཏོ ཕ་སྶོ ཝེ་ད་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ས་ངྑཱ་ར་ཀྑ་ནྡྷཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟི་པ་ཙྩ་ཡོ, ཏ་ནྣི་རོ་དྷཱ ཙ ཏེ་སཾ ནི་རོ་དྷོ, མ་ཧཱ་པ་དཱ་ན་མ་ཧཱ་ནི་དཱ་ན་སུ་ཏྟེ་སུ, ཨ་བྷི་དྷ་མྨེ ཙ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་པ་ཙྩ་ཡ་ཝཱ་རེ ‘‘ནཱ་མ་རཱུ་པ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎ’’ནྟི (དཱི. ནི. ༢.༥༧, ༩༧; ཀ་ཐཱ. ༧༡༩) ཝ་ཙ་ན་ཏོ ནཱ་མ་རཱུ་པཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་སྶ པ་ཝ་ཏྟི་པ་ཙྩ་ཡོ, ཏ་ནྣི་རོ་དྷཱ ཙ ཏ་སྶ ནི་རོ་དྷོ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཕ་སྶ་ས་མུ་ད་ཡཱ ཝེ་ད་ནཱ་ས་མུ་ད་ཡོ’’ཏི་ཨཱ་དི.
༡༢༧༡. ད་ས ད་སཱཏི རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶ ཨུ་ད་ཡ་ད་སྶ་ནེ ཨ་ཝི་ཛྫཱ ཏ་ཎྷཱ ཀ་མྨཾ ཨཱ་ཧཱ་རོ་ཏི ཨི་མེ་སཾ པ་ཙྩ་ཡཱ་ནཾ ཨ་ཏྠི་ཏཱ་ས་ངྑ་ཏ་ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི ཙེ་ཝ རཱུ་པ་སྶ ནི་བྦ་ཏྟི་ལ་ཀྑ་ཎ་ཉྩཱ་ཏི ཨི་མཱ་ནི པ་ཉྩ ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི, ཝ་ཡ་ད་སྶ་ནེ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་དཱི་ནཾ ཙ་ཏུ་ནྣཾ པ་ཙྩ་ཡཱ་ནཾ ཨ་ནུ་པྤཱ་ད་ནི་རོ་དྷོ, རཱུ་པ་སྶ ཁ་ཎ་ནི་རོ་དྷོ ཙཱ་ཏི ཨི་མཱ་ནི པ་ཉྩ ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནཱི་ཏི རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶ ད་ས ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི, ཏ་ཐཱ ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷཱ་དཱི་ནཾ ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནཱི་ཏི ཨེ་ཝཾ ས་མ་པ་ཉྙཱ་ས ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི ཧོ་ནྟི. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘པ་ཉྙཱ་ས ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནཱི’’ཏི. ལ་ཀྑ་ཎ་ཊྛོ པ་ན ཏེ་སཾ ཙ་ཏུ་ནྣཾ པ་ཙྩ་ཡཱ་ནཾ ཨ་ཏྠི་ཏཱ, ཨ་ནུ་པྤཱ་ད་ནི་རོ་དྷོ ཙཱ་ཏི ཨ་ཊྛ ལ་ཀྑཱི་ཡ་ཏི ཨེ་ཏེ་ཧི རཱུ་པཱ་དཱི་ནཾ ཨུ་ད་ཡོ ཙ ཝ་ཡོ ཙཱ་ཏི ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི. ཙ་ཏུ་ནྣ་ཉྷི པ་ཙྩ་ཡཱ་ནཾ ཨ་ཏྠི་ཏཱ་ཧི རཱུ་པཱ་དི་ཨུ་ད་ཡོ ལ་ཀྑཱི་ཡ་ཏི, ཨ་ནུ་པྤཱ་ད་ནི་རོ་དྷ་ཨ་ཙྩ་ནྟ་ནི་རོ་དྷེ་ཧི ཝ་ཡོ, ནི་བྦ་ཏྟི་ཝི་པ་རི་ཎཱ་མཱ་ནི པ་ན ས་ངྑ་ཏ་ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནེ་ཝཱ་ཏི. དྷ་མྨེ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ཏཱིཏི རཱུ་པཱ་དི་ཀེ དྷ་མྨེ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡ་ཝ་ནྟེ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ཏི. ཨེ་ཏྠ ཙ ཀེ་ཙི ཏཱ་ཝ ཨཱ་ཧུ ‘‘ཨ་རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷཱ་ནཾ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡ་ད་སྶ་ནཾ ཨ་དྡྷཱ་ས་ནྟ་ཏི་ཝ་སེ་ན, ན ཁ་ཎ་ཝ་སེ་ནཱ’’ཏི, ཏེ་སཾ མ་ཏེ་ན ཁ་ཎ་ཏོ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡ་ད་སྶ་ན་མེ་ཝ ན སི་ཡཱ. ཨ་པ་རེ པ་ནཱ་ཧུ ‘‘པ་ཙྩ་ཡ་ཏོ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡ་ད་སྶ་ནེ་ན ཨ་ཏཱི་ཏཱ་དི་ཝི་བྷཱ་གཾ ཨ་ནཱ་མ་སི་ཏྭཱ ས་བྦ་སཱ་དྷཱ་ར་ཎ་ཏོ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་དི་པ་ཙྩ་ཡཱ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ས་མྦྷ་ཝཾ ལ་བྦྷ་མཱ་ན་ཏཾ པ་སྶ་ཏི, ན ཨུ་པྤཱ་དཾ. ཨ་ཝི་ཛྫཱ་དི་ཨ་བྷཱ་ཝེ ཙ ཏ་སྶཱ ཨ་ས་མྦྷ་ཝཾ ཨ་ལ་བྦྷ་མཱ་ན་ཏཾ པ་སྶ་ཏི, ན བྷ་ངྒ་ཀྑ་ཎ་ཏོ. ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡ་སྶ ད་སྶ་ནེ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཱ་ནཾ ཨུ་པྤཱ་དཾ, བྷ་ངྒ་ཉྩ པ་སྶ་ཏཱི’’ཏི, ཏཾ ཨ་ཡུ་ཏྟཾ. ས་ནྟ་ཏི་ཝ་སེ་ན ཧི རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་དྷ་མྨེ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡ་ཏོ མ་ན་སི ཀ་རོ་ནྟ་སྶ ཨ་ནུ་ཀྐ་མེ་ན བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ བ་ལ་པྤ་ཏྟ་ཀཱ་ལེ ཉཱ་ཎ་སྶ ཏི་ཀྑ་ཝི་ས་ད་བྷཱ་ཝ་པྤ་ཏྟི་ཡཱ ཁ་ཎ་ཏོ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡཱ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧ་ནྟཱི་ཏི.
༡༢༧༢-༥. ཨ་ཡ་ཉྷི པ་ཋ་མཾ པ་ཙྩ་ཡ་ཏོ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡཾ མ་ན་སི ཀ་རོ་ནྟོ པ་ཙྪཱ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་དི་ཀེ པ་ཙྩ་ཡ་དྷ་མྨེ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཏྭཱ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡ་ཝ་ནྟེ ཁ་ནྡྷེ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཏེ་སཾ པ་ཙྩ་ཡ་ཏོ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡ་ད་སྶ་ན་མུ་ཁེ་ན ཁ་ཎ་ཏོ་པི ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡཾ མ་ན་སི ཀ་རོ་ཏི. ཏ་སྶ ཡ་དཱ ཉཱ་ཎཾ ཏི་ཀྑཾ ཝི་ས་དཾ ཧུ་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟ་ཏི, ཏ་དཱ རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་དྷ་མྨཱ ཁ་ཎེ ཁ་ཎེ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱ, བྷི་ཛྫ་ནྟཱ ཙ ཧུ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧ་ནྟི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨེ་ཝཾ རཱུ་པུ་ད་ཡོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དི. ཏ་ཏྠ ཨེ་ཝཾ རཱུ་པུ་ད་ཡོཏི ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ས་མུ་ད་ཡཱ…པེ… ཏ་ཎྷཱ་ས་མུ་ད་ཡཱ…པེ… ཀ་མྨ…པེ… ཨཱ་ཧཱ་ར་ས་མུ་ད་ཡཱ་པི རཱུ་པ་སྶ ས་མྦྷ་ཝོ. ཨེ་ཝ་མ་སྶ ཝ་ཡོཏི ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ནི་རོ་དྷཱ…པེ… ཏ་ཎྷཱ་ནི་རོ་དྷཱ…པེ… ཀ་མྨ…པེ… ཨཱ་ཧཱ་ར་ནི་རོ་དྷཱ རཱུ་པ་སྶ ཝ་ཡོ ཨ་ནུ་པྤཱ་དོ་ཏི ཨ་ཡཾ པ་ཙྩ་ཡ་ཏོ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན མ་ན་སི་ཀཱ་རོ. ཨུ་དེ་ཏི ཨེ་ཝཾ རཱུ་པ་མྤཱིཏི ཨེ་ཝཾ ས་མུ་ད་ཡ་ཏོ ཀ་མྨ་ས་མུ་ཊྛཱ་ན་རཱུ་པ་མྤི ཨཱ་ཧཱ་ར་ཨུ་ཏུ་ཙི་ཏྟ་ས་མུ་ཊྛཱ་ན་རཱུ་པ་མྤི ཨུ་དེ་ཏི ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ནི་བྦ་ཏྟ་ཏི. ཨེ་ཝཾ རཱུ་པཾ ཏུ ཝེ་ཏཱིཏི ཀ་མྨ་ས་མུ་ཊྛཱ་ན་རཱུ་པ་མྤི ཨཱ་ཧཱ་ར་ཨུ་ཏུ་ཙི་ཏྟ་ས་མུ་ཊྛཱ་ན་རཱུ་པ་མྤི ཨེ་ཝཾ ཝེ་ཏི ནི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཡཾ ཁ་ཎ་ཏོ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན མ་ན་སི་ཀཱ་རོ. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨེ་ཝཾ པ་ཙྩ་ཡ་ཏོ་པེ་ཏྠ ཁ་ཎ་ཏོ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡ’’ནྟི. ས་བྦ་དྷ་མྨཱ པཱ་ཀ་ཊཱ ཧོ་ནྟཱིཏི ཨི་ཏི ཨི་མེ དྷ་མྨཱ ཨ་ཧུ་ཏྭཱ ས་མྦྷོ་ནྟི, ཧུ་ཏྭཱ པ་ཊི་ཝེ་ནྟི. ཡ་ཐཱ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣེ, ཨེ་ཝཾ ཨ་ཏཱི་ཏཱ་ནཱ་ག་ཏེ་པཱི་ཏི ན་ཡ་ཝ་སེ་ན ཨ་ཏཱི་ཏཱ་དི་དྷ་མྨཱ་ནཾ དྭེ་དྷཱ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡཾ པ་སྶ་ཏོ ས་ཙྩ་པ་ཊི་ཙྩ་ས་མུ་པྤཱ་ད་ན་ཡ་ལ་ཀྑ་ཎ་བྷེ་དཱ པཱ་ཀ་ཊཱ ཧོ་ནྟི. ཏ་སྶེ་ཝཾ པཱ་ཀ་ཊཱི་བྷཱུ་ཏ་ས་བྦ་དྷ་མྨ་ས་བྷཱ་ཝ་སྶ ‘‘ཨེ་ཝཾ ཀི་ར ནཱ་མི་མེ དྷ་མྨཱ ཨ་ནུ་པྤ་ནྣ་པུ་བྦཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི, ཨུ་པྤ་ནྣཱ ནི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟཱི’’ཏི ནི་ཙྩ་ན་ཝཱ་ཝ ཧུ་ཏྭཱ ས་ངྑཱ་རཱ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧ་ནྟི. ན ཀེ་ཝ་ལ་ཉྩ ནི་ཙྩ་ན་ཝཱ་ཝ, ཨུ་ད་ཀེ ད་ཎྜ་ཀེ་ན ཀ་ཏ་ལེ་ཁཱ ཝི་ཡ, ཨཱ་ར་གྒེ ཋ་པི་ཏ་སཱ་ས་པོ ཝི་ཡ, ཝི་ཛྫུ་ས་ཉྩཱ་རོ ཝི་ཡ ཙ པ་རི་ཏྟ་ཀཱ་ལ་ཊྛཱ་ཡི་ནོ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧ་ནྟི. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཨུ་ད་ཀེ ད་ཎྜ་རཱ་ཛཱི་ཝཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཨུ་ད་ཀེ ད་ཎྜ་རཱ་ཛི་ཨཱ་ད་ཡོ་ཝ ཀི་ཉྩཱ་པི ཨུ་ཏྟ་རུ་ཏྟ་རི ཨ་ཏི་པ་རི་ཏྟ་ཊྛཱ་ཡི་བྷཱ་ཝ་ནི་ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ད་སྶི་ཏཱ, ཏ་ཐཱ་པི ད་ནྡྷ་ནི་རོ་དྷཱ ཨེ་ཝ ནི་ད་སྶི་ཏཱ, ཏ་ཏོ་པི ལ་ཧུ་ཏ་ར་ནི་རོ་དྷ་ཏྟཱ ས་ངྑཱ་རཱ་ནཾ. ཏ་ཐཱ ཧི ག་མ་ན་སྶཱ་དཱ་ནཾ དེ་ཝ་པུ་ཏྟཱ་ནཾ ཧེ་ཊྛུ་པ་རི་ཡེ་ན པ་རི་མུ་ཁཾ དྷཱ་ཝ་ནྟཱ་ནཾ སི་ར་སི, པཱ་དེ ཙ བ་དྡྷ་ཁུ་ར་དྷཱ་རཱ་ས་ནྣི་པཱ་ཏ་ཏོ་པི སཱི་གྷ་ཏ་རོ རཱུ་པ་ནི་རོ་དྷོ ཝུ་ཏྟོ, པ་གེ་ཝ ཨ་རཱུ་པ་དྷ་མྨཱ་ནཾ. ན ཀེ་ཝ་ལཾ པ་རི་ཏྟ་ཏ་ར་ཀཱ་ལ་ཊྛཱ་ཡི་ནོ་ཝ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧ་ནྟི, ཨ་ཐ ཁོ ཨ་སཱ་རཱ་པི ཁཱ་ཡ་ནྟཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཀ་ད་ལཱི’’ཏི་ཨཱ་དི. ཏ་ཏྠ མ་ཎྜ་ལཱ་ཀཱ་རེ་ན ཨཱ་ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཡ་མཱ་ནཾ ཨ་ལཱ་ཏ་མེ་ཝ ཨ་ལཱ་ཏ་ཙ་ཀྐཾ. མ་ནྟོ་ས་དྷ་པྤ་བྷཱ་ཝི་ཏཱ ཨི་ནྡ་ཛཱ་ལཱ་དི་ཀཱ མཱ་ཡཱ.
༡༢༧༦-༧. ཨེ་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱཏི ཡྭཱ་ཡཾ ཀ་ལཱ་པ་ས་མྨ་ས་ན་ནི་ཡོ་ཛ་ན་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཡཱ་ཝ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡ་པ་ཊི་ཝེ་དྷཱ་ཡ བྷཱ་ཝ་ནཱ ཝི་དྷི ཨཱ་ར་དྡྷོ, ཨེ་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཝི་དྷཱ་ནེ་ན ཀ་ལཱ་པ་ས་མྨ་ས་ན་མྤི ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡ་ཉཱ་ཎུ་པྤཱ་ད་སྶེ་ཝ པ་རི་ཀ་མྨ་ནྟི. ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡ་ད་སྶ་ནཾ ཉཱ་ཎ་ནྟི ས་མྦ་ནྡྷོ. ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི ཙ…པེ… ཋི་ཏནྟི ཝ་ཡ་དྷ་མྨ་མེ་ཝ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, ཨུ་པྤ་ནྣ་ཉྩ ཝ་ཡཾ ཨུ་པེ་ཏཱི་ཏི ཨི་མི་ནཱ ཨཱ་ཀཱ་རེ་ན ས་མ་པ་ཉྙཱ་ས ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི པ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ ཋི་ཏཾ. ཨ་དྷུ་ནཱ ཨུ་པྤ་ནྣཾ ན ཏཱ་ཝ བ་ལ་པྤ་ཏྟ་ནྟི ཨཱ་ཧ ‘‘ཏ་རུ་ཎ’’ནྟི. ཀ་ལཱ་པ་ས་མྨ་ས་ནཱ་དི་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་ས་མྨ་ས་ནཾ ནི་པྤ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ས་མ་ཉྙཾ ལ་བྷ་ཏི. ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ་དི་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་མེ་ཝ ལ་བྷ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཡ་སྶ ཙཱ’’ཏི་ཨཱ་དི.
༡༢༧༨-༨༠. ཨ་ཐ་སྶ ཨི་མཱ་ཡ ཏ་རུ་ཎ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ ཝི་པ་སྶ་ནྟ་སྶ ད་ས ཝི་པ་སྶ་ནུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཨེ་ཏཱ་ཡཱཏི ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ཡ ཏ་རུ་ཎ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ, ན བྷ་ངྒཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ་དི་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ཡ ཏ་རུ་ཎ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ, ནཱ་པི ནི་བྦི་དཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ་དི་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ཡ བ་ལ་ཝ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ན ཧི ཏ་དཱ ཝི་པ་སྶ་ནུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི. ཝི་པ་སྶ་ཀ་སྶཱཏི ཙ ཝི་པ་སྶ་ཀ་སྶེ་ཝཱ་ཏི ཨེ་ཝ-ཀཱ་རོ ལུ་ཏྟ་ནི་དྡི་ཊྛོ. ཏེ་ནེ་ཝ ཝ་ཀྑ་ཏི ‘‘ས་མྤ་ཏྟ་པ་ཊི་ཝེ་དྷ་སྶཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. དི་ཊྛི་གྒཱ་ཧཱ་དི་ཝ་ཏྠུ་བྷཱ་ཝེ་ན ཝི་པ་སྶ་ནཾ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་ས་ནྟཱི་ཏི ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཱ. ས་མྤ་ཏྟོ ཙ་ཏུ་ས་ཙྩ་ཕ་ལ་པ་ཊི་ཝེ་དྷོ ཡེ་ན སོ ས་མྤ་ཏྟ་པ་ཊི་ཝེ་དྷོ, སོ ཙ སོ་ཏཱ་པ་ནྣཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘སོ་ཏཱ་པ་ནྣཱ་དི་ནོ’’ཏི. ཨ་པི་ཙཱཏི ཨ་ཡཾ ཝ་ཀྑ་མཱ་ན་ས་མུ་ཙྩ་ཡ་ཏྠོ. ཨི་ད་ཉྩ ཨུ་ཀྐ་ཊྛ་ནི་དྡེ་ས་ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟཾ བ་ལ་ཝ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་པ་ཏྟ་སྶཱ་པི ཨ་ནུ་པྤ་ཛྫ་ན་ཏོ. ས་མྤ་ཏྟ་པ་ཊི་ཝེ་དྷ་སྶཱཏི ཝཱ བ་ལ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་པ་ཏྟཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ. སོ་པི ཧི པ་ཊི་ཝེ་དྷ་པྤ་ཏྟི་ཡཱ ཨཱ་ས་ནྣཱ་ར་ཧ་དེ་སེ ཋི་ཏ་ཏྟཱ ས་མྤ་ཏྟ་པ་ཊི་ཝེ་དྷོ ནཱ་མ ཧོ་ཏི. ཨེ་ཝ་ཉྩ ས་ཏི ཨ་པི་ཙཱཏི ཝུ་ཏྟ་ས་མུ་ཙྩ་ཡ་ཏྠོ ཧོ་ཏི. ཨ་ཐ ཝཱ ཨ་པི-ས་དྡོ ཝུ་ཏྟ་ས་མུ་ཙྩ་ཡ་ཏྠོ. ཙ-ས་དྡོ ཨ་ཝུ་ཏྟ་ས་མུ་ཙྩ་ཡ་ཏྠོ. ཏེ་ན ནི་ཀྑི་ཏྟ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ས་ངྒ་ཎྷཱ་ཏི. ཝི་པ་སྶ་ནཾ ཨཱ་ར་བྷི་ཏྭཱ ཨ་ནྟ་རཱ ཝོ་སཱ་ནཾ ཨཱ་པ་ནྣ་སྶཱ་པི ཝི་པ་སྶ་ནུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཱ ན ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི. ཝི་པྤ་ཊི་པ་ནྣ་སྶཱཏི སཱི་ལ་ཝི་པ་ཏྟི་ཨཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཡ་ཐཱ ཏ་ཐཱ ཝི་པྤ་ཊི་པ་ནྣ་ཀ་སྶ, ག་ར་ཧི་ཏ་བྦ་པ་ཊི་པ་ནྣ་སྶཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ཐ ཝཱ ཝི་པྤ་ཊི་པ་ནྣ་སྶཱཏི ཝི་པ་སྶ་ནཱ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ཡ ས་མྨཱ་པ་ཊི་པ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་བྷཱ་ཝེ་ན ཝི་ར་ཧི་ཏ་པ་ཊི་པ་ཏྟི་ཀ་སྶ.
༡༢༨༡. ཝི་པ་སྶ་ནཱ་པ་ཊི་པ་ཏྟི་ཡེ་ཝ ཧི ས་ས་མྦྷཱ་རཱ པུ་བྦ་བྷཱ་གེ ས་མྨཱ་པ་ཊི་པ་ཏྟི, ཏ་ད་ཉྙཱ ཝི་པྤ་ཊི་པ་ཏྟི, ཏེ་ནེ་ཝ་སྶ ཝི་སུ་དྡྷི་པ་ཀྑེ ‘‘ས་མྨཱ་ཝ པ་ཊི་པ་ནྣ་སྶཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. སཱ ཙ ནི་ཀྑི་ཏྟ་དྷུ་ར་སྶཱ་པི ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨི་མ་སྨིཾ པ་ཀྑེ ནི་ཀྑི་ཏྟ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནོ་པི ཨི་མི་ནཱ་ཝ ས་ངྒ་ཧི་ཏོ ཧོ་ཏཱི་ཏི. ས་མྨཱ་ཝ པ་ཊི་པ་ནྣ་སྶཱཏི ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟ་ཝི་དྷཱ་ནེ་ན ས་མྨཱ ཨེ་ཝ པ་ཊི་པ་ནྣ་སྶ, ན ཝི་པྤ་ཊི་པ་ནྣ་སྶ ཝཱ ནི་ཀྑི་ཏྟ་དྷུ་ར་སྶ ཝཱ. ཡུ་ཏྟ་ཡོ་ག་སྶཱཏི ཡུ་ཏྟེ་ན ཡོ་གེ་ན, ཉཱ་ཎེ་ན ཝཱ བྷཱ་ཝ་ན་མ་ནུ་ཡུ་ཉྫ་ན་སཱི་ལ་སྶ. སཱ པ་ན ཡུ་ཏྟ་ཡོ་གི་ཏཱ ས་མ་ཐ་ཝ་སེ་ནཱ་པི ཧོ་ཏཱི་ཏི ཏ་ནྣི་ཝ་ཏྟ་ན་ཏྠ་མཱ་ཧ ‘‘ས་དཱ ཝི་པ་སྶ་ཀ་སྶེ་ཝཱ’’ཏི. ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱིཏི ཨེ་ཏྠཱ་པི ཨེ་ཝ-ཀཱ་རོ ས་མྦ་ནྡྷི་ཏ་བྦོ, ཏེ་ན ན ནུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ཉྙ་ཐཱ མ་གྒཱ་མ་གྒ་ཉཱ་ཎ་སྶེ་ཝ ཨ་ས་མྦྷ་ཝ་ཏོ. ཀི་རཱཏི ཨ་ནུ་སྶུ་ཏི་ཡཾ. སཱ པ་ནེ་སཱ ཨ་ནུ་སྶུ་ཏི པཱ་ལི༹་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ཨཱ་ག་ཏཱ་ཏི ད་ཊྛ་བྦཾ. ཡ་ཐཱ་ཧ –
‘‘ཀ་ཐཾ དྷ་མྨུ་དྡྷ་ཙྩ་ཝི་གྒ་ཧི་ཏཾ མཱ་ན་སཾ ཧོ་ཏི? ཨ་ནི་ཙྩ་ཏོ མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏོ ཨོ་བྷཱ་སོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, ཨོ་བྷཱ་སོ དྷ་མྨོ་ཏི ཨོ་བྷཱ་སཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫེ་ཏི, ཏ་ཏོ ཝི་ཀྑེ་པོ ཨུ་དྡྷ་ཙྩཾ, ཏེ་ན ཨུ་དྡྷ་ཙྩེ་ན ཝི་གྒ་ཧི་ཏ་མཱ་ན་སོ ཨ་ནི་ཙྩ་ཏོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ནཾ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. དུ་ཀྑ་ཏོ…པེ… ཨ་ན་ཏྟ་ཏོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ནཾ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཏ་ཐཱ ཨ་ནི་ཙྩ་ཏོ མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏོ ཉཱ་ཎཾ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི…པེ… པཱི་ཏི པ་སྶ་དྡྷི སུ་ཁཾ ཨ་དྷི་མོ་ཀྑོ པ་གྒ་ཧོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ནཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ ནི་ཀ་ནྟི ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, ནི་ཀ་ནྟི དྷ་མྨོ་ཏི ནི་ཀ་ནྟིཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫེ་ཏི, ཏ་ཏོ ཝི་ཀྑེ་པོ ཨུ་དྡྷ་ཙྩཾ, ཏེ་ན ཨུ་དྡྷ་ཙྩེ་ན ཝི་གྒ་ཧི་ཏ་མཱ་ན་སོ ཨ་ནི་ཙྩ་ཏོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ནཾ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. དུ་ཀྑ་ཏོ…པེ… ཨ་ན་ཏྟ་ཏོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ནཾ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏཱི’’ཏི (པ་ཊི. མ. ༢.༦).
༡༢༨༢. ཨི་དཱ་ནི ཏེ་སཾ ཨོ་བྷཱ་སཱ་དཱི་ནཾ ས་རཱུ་པ་ཝི་བྷཱ་ཝ་ན་ཏྠཾ ཏེ་སུ ཨུ་པྤ་ནྣེ་སུ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ ཨུ་པ་ཀྐི་ལི་སྶ་ནཱ་ཀཱ་ར་ཉྩ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ ཨོ་བྷཱ་སོཏི ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཙི་ཏྟ་ས་མུ་ཊྛི་ཏཾ, ས་ས་ནྟ་ཏི་པ་ཏི་ཏ་ཨུ་ཏུ་ས་མུ་ཊྛཱ་ན་ཉྩ བྷཱ་སུ་རཾ རཱུ་པཾ. ཏ་ཏྠ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཙི་ཏྟ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ ཡོ་གི་ནོ ས་རཱི་ར་ཊྛ་མེ་ཝ པ་བྷ་སྶ་རཾ ཧུ་ཏྭཱ ཏི་ཊྛ་ཏི, ཨི་ཏ་རཾ ས་རཱི་རཾ མུ་ཉྩི་ཏྭཱ ཉཱ་ཎཱ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ་ནུ་རཱུ་པཾ ས་མ་ནྟ་ཏོ ཕ་ར་ཏི, ཏཾ ཏ་སྶེ་ཝ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི, ཏེ་ན ཕུ་ཊྛོ་ཀཱ་སེ རཱུ་པ་ག་ཏ་མྤི པ་སྶ་ཏི. པ་སྶ་ནྟོ ཙ ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎེ་ན པ་སྶ་ཏི, ཨུ་དཱ་ཧུ མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎེ་ནཱ་ཏི ཝཱི་མཾ་སི་ཏ་བྦ་མེ་ཏ་ནྟི ཝ་ད་ནྟི. ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་དྷ་མྨ་པཱ་ལཏྠེ་རེ་ན པ་ན ‘‘དི་བྦ་ཙ་ཀྑུ་ལཱ་བྷི་ནོ ཝི་ཡ ཏཾ མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཝི་ཉྙེ་ཡྻ་མེ་ཝཱ་ཏི ཡུ་ཏྟཾ ཝི་ཡ དི་སྶ་ཏཱི’’ཏི (ཝི་སུ་དྡྷི. མ་ཧཱ. ༢.༧༣༣) ཝུ་ཏྟཾ.
༡༢༨༣-༤. མ་གྒ་པྤ་ཏྟོ ཕ་ལ་པྤ་ཏྟོ, ཨ་ཧ་མ་སྨཱི་ཏི ག་ཎྷ་ཏཱིཏི ‘‘ན ཝ་ཏ མེ ཨི་ཏོ པུ་བྦེ ཨེ་ཝ་རཱུ་པོ ཨོ་བྷཱ་སོ ཨུ་པྤ་ནྣ་པུ་བྦོ, ཨ་དྡྷཱ ཨ་རི་ཡ་མ་གྒཾ པ་ཏྟོ་སྨི, ཕ་ལཾ ས་ཙྪཱ་ཀཱ་སི’’ནྟི ཨ་མ་གྒཾ་ཡེ་ཝ ‘‘མ་གྒོ’’ཏི ག་ཎྷཱ་ཏི. ཏ་སྶེ་ཝཾ པ་ན ག་ཎྷ་ཏོཏི ཏ་སྶ ཨ་མ་གྒཾ་ཡེ་ཝ ‘‘མ་གྒོ’’ཏི ག་ཎྷ་ནྟ་སྶ. ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཝཱི་ཐཱིཏི པ་ཊི་པཱ་ཊི་ཡཱ པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ནཱ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཝ ཨུ་ཀྐ་ནྟཱ ནཱ་མ ཧོ་ཏི, ཡོ་གི་ནོ ‘‘མ་གྒཾ པ་ཏྟོ་སྨཱི’’ཏི ཨ་དྷི་མཱ་ནེ་ན ཝི་སྶ་ཊྛ་ཏྟཱ. ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཝཱི་ཐི་ནྟི་པི པཱ་ཋོ, ཏ་སྶེ་ཝཾ ག་ཎྷ་ཏོ ཝི་པ་སྶ་ནཱ ཏ་ཏོ་ཡེ་ཝ ཝཱི་ཐིཾ ཨུ་ཀྐ་ནྟཱ ནཱ་མ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨོ་བྷཱ་ས་མེ་ཝ སོ བྷི་ཀྑུ, ཨ་སྶཱ་དེ་ནྟོ ནི་སཱི་ད་ཏཱིཏི སོ བྷི་ཀྑུ ཨ་ཏྟ་ནཱ ཨཱ་ར་དྡྷཾ ཝི་པ་སྶ་ནཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཏྭཱ ཨོ་བྷཱ་ས་མེ་ཝ ལོ་བྷ་ཝ་སེ་ན ཝཱ དི་ཊྛི་ཝ་སེ་ན ཝཱ ཨ་སྶཱ་དེ་ནྟོ ནི་སཱི་ད་ཏི. སོ ཁོ པ་ནཱ་ཡཾ ཨོ་བྷཱ་སོ ཀ་སྶ་ཙི བྷི་ཀྑུ་ནོ པ་ལླ་ངྐ་ཊྛཱ་ན་མ་ཏྟ་མེ་ཝ ཨོ་བྷཱ་སེ་ནྟོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, ཀ་སྶ་ཙི ཨ་ནྟོ་ག་བྦྷཾ, ཀ་སྶ་ཙི བ་ཧི་ག་བྦྷཾ, ཀ་སྶ་ཙི ས་ཀ་ལ་ཝི་ཧཱ་རཾ གཱ་ཝུ་ཏཾ ཨ་ཌྜྷ་ཡོ་ཛ་ནཾ ཡོ་ཛ་ནཾ དྭི་ཡོ་ཛ་ནཾ ཏི་ཡོ་ཛ་ནཾ, ཀ་སྶ་ཙི པ་ཐ་ཝཱི་ཏ་ལ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཡཱ་ཝ ཨ་ཀ་ནི་ཊྛ་བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀཱ ཨེ་ཀཱ་ལོ་ཀཾ ཀུ་རུ་མཱ་ནོ, ཡ་ཐཱ ས་མུ་དྡ་མྷི ཡོ་ཛ་ན་མ་ཏྟེ མ་ཙྪ་ཀ་ཙྪ་པཱ པ་ཉྙཱ་ཡ་ནྟི, ཨེ་ཝཾ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི. བྷ་ག་ཝ་ཏོ པ་ན ད་ས་ས་ཧ་སྶི་ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏུཾ ཨོ་བྷཱ་སེ་ནྟོ ཨུ་ད་པཱ་དི.
༡༢༨༥. ཝི་པ་སྶ་ནཱ་པཱི་ཏཱིཏི ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཙི་ཏྟ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ པཱི་ཏི. ཁུ་དྡི་ཀཱ་དི་ཀཱ ཧེ་ཊྛཱ ཝ་ཎྞི་ཏཱ་ཡེ་ཝ, ཨ་ཡ་ཉྩ པ་ཉྩ་ཝི་དྷཱ པཱི་ཏི ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ་ཡ ཝཱི་ཐི་པ་ཊི་པ་ནྣཱ་ཡ ཨ་ནུ་ཀྐ་མེ་ན ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. མ་ཏྠ་ཀ་པྤ་ཏྟེ་ན པ་ན ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡ་ཉཱ་ཎེ་ན ས་དྡྷིཾ ཕ་ར་ཎཱ་པཱི་ཏི་ཡེ་ཝ ཧོ་ཏི. ཨུ་པ་ཙཱ་ར་པྤ་ན་ཀྑ་ཎ་ཏོ ཨ་ཉྙ་དཱ་པི ཧི ཕ་ར་ཎཱ་པཱི་ཏི ཧོ་ཏི་ཡེ་ཝཱ་ཏི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ ‘‘ས་ཀ་ལ་ས་རཱི་རཾ པཱུ་ར་ཡ་མཱ་ནཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏཱི’’ཏི (ཝི་སུ་དྡྷི. ༢.༧༣༤; དྷ. ས. ཨ་ཊྛ. ༡.དྷ་མྨུ་དྡེ་ས་ཝཱ་ར ཛྷཱ་ན་ངྒ་རཱ་སི་ཝ་ཎྞ་ནཱ).
༡༢༨༦-༧. ཡོ་གི་ནོ…པེ… ཧོ་ནྟི ཧཱིཏི ཡ་སྶཱ་ཡཾ པ་སྶ་དྡྷི ཨུ་པྤ་ནྣཱ, ཏ་སྶ ཡོ་གི་ནོ ར་ཏྟི་ཊྛཱ་ནེ ཝཱ དི་ཝཱ་ཊྛཱ་ནེ ཝཱ ནི་སི་ནྣ་སྶ ཀཱ་ཡ་ཙི་ཏྟཱ་ནི པ་སྶ་དྡྷཱ་ནེ་ཝ ཧོ་ནྟི, ནེ་ཝ ད་ར་ཐོ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. པ་སྶ་དྡྷི་ཨཱ་དཱི་ནི ཚ ཡུ་ག་ལཱ༹་ནི ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་ཡོ་གཱི་ནཱི་ཏི པ་སྶ་དྡྷི་ཡཱ ཨུ་པྤ་ནྣཱ་ཡ ཨི་ཏ་རཱ་པི ཨུ་པྤ་ནྣཱ་ཡེ་ཝ ཧོ་ནྟཱི་ཏི ཀི་ཙྩ་ད་སྶ་ན་མུ་ཁེ་ན ཏཱ ས་བྦཱ་པི ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘ལ་ཧཱུ་ནི ཙཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཨེ་ཏྠ ཙ ཀཱ་ཡ-གྒ་ཧ་ཎེ་ན རཱུ་པ་ཀཱ་ཡ་སྶཱ་པི ག་ཧ་ཎཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ, ན ཝེ་ད་ནཱ་དི་ཀྑ་ནྡྷ་ཏྟ་ཡ་སྶེ་ཝ. ཀཱ་ཡ་པ་སྶ་དྡྷི་ཨཱ་ད་ཡོ ཧི རཱུ་པ་ཀཱ་ཡ་སྶཱ་པི ད་ར་ཐཱ་དི་ནི་མྨ་དྡ་ཀཱ་ཏི. ཀ་མྨ་ཉྙཱ་ནེ་ཝ ཧོ་ནྟཱིཏི ན ཀེ་ཝ་ལཾ ཀ་མྨ་ཉྙཱ་ནེ་ཝ སུ་ཝི་ས་དཱ་ནི ཨུ་ཛུ་ཀཱ་ནི་ཡེ་ཝ ཧོ་ནྟི, ཨ་ཝི་ནཱ་བྷཱ་ཝི་ཏཱ་ཡ པ་ན ཏ་དུ་བྷ་ཡཾ ཝི་སུཾ ན ཝུ་ཏྟཾ. ཀཱ་ཡ་ཙི་ཏྟཱ་ནཾ པ་སྶ་དྡྷཱ་དི་བྷཱ་ཝོ ཙ ཏེ་སཾ ཨ་པ་སྶ་དྡྷཱ་དི་ཧེ་ཏུ་བྷཱུ་ཏཱ་ནཾ ཨུ་དྡྷ་ཙྩཱ་དི་ཐི་ན་མི་དྡྷཱ་དི་དི་ཊྛི་མཱ་ནཱ་དི་སེ་ས་ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ་དི་ཨ་སྶ་དྡྷི་ཡཱ་དི་མཱ་ཡཱ་སཱ་ཋེ་ཡྻཱ་དི་སཾ་ཀི་ལེ་ས་དྷ་མྨཱ་ནཾ ཝི་དྡྷཾ་ས་ན་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ཏ་དཱ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་ད་སྶ པ་ཝ་ཏྟ་ན་ཏོ.
༡༢༨༨-༩༠. མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཨ་ཡ་ནྟི མཱ་ནུ་སཱི, མ་ནུ་སྶ་ཡོ་གྱ་ཀཱ་མ་སུ་ཁ་ར་ཏི. ཏཱ་དི་སེ་ཧི མ་ནུ་སྶ་ཝི་སེ་སེ་ཧི ཨ་ནུ་བྷ་ཝི་ཏ་བྦ་ཏཱ་ན་ཏི་ཝ་ཏྟ་ན་ཏོ དི་བྦ་ར་ཏི་པི ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ, མཱ་ནུ་སཱི་ས་དི་ས་ཏཱ་ཡ, ཀཱ་མ་སུ་ཁ་བྷཱ་ཝེ་ན དི་བྦཱ ར་ཏི ཝཱ མཱ་ནུ་སཱི, ཏ་སྶཱ ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟ་ཏཱ་ཡ ན མཱ་ནུ་སཱི་ཏི ཨ་མཱ་ནུ་སཱི, ཏཾ ཨ་མཱ་ནུ་སིཾ. སུ་ཉྙཱ་གཱ་རནྟི ཡཾ ཀི་ཉྩི ཝི་ཝི་ཏྟཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ, ཝི་པ་སྶ་ནཾ ཨེ་ཝ ཝཱ, སཱ་པི ཧི ནི་ཙྩ་བྷཱ་ཝཱ་དི་སུ་ཉྙ་ཏཱ་ཡ, ཡོ་གི་ནོ སུ་ཁ་ས་ནྣི་སྶ་ཡ་ཏཱ་ཡ ཙ ‘‘སུ་ཉྙཱ་གཱ་ར’’ནྟི ཝ་ཏྟ་བྦ་ཏཾ ལ་བྷ་ཏི. ཙི་ཏྟ་སྶ ཨ་ནུ་པ་ས་མ་ཀ་རཱ་ནཾ ཀི་ལེ་སཱ་ནཾ ཝི་ག་མེ་ན ས་ནྟ་ཙི་ཏྟ་སྶ སཾ་སཱ་རེ བྷ་ཡ་སྶ ཨི་ཀྑ་ནེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནོ ས་མྨཱ ཉཱ་ཡེ་ན རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཏེ ཝི་པ་སྶ་ཏོ ས་མྨ་ས་ཏོ ས་མྨཱ་ར་དྡྷ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ནཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཝི་ས་ཡ་ཏཱ་ཡ ཨ་མཱ་ནུ་སཱི ཝི་པ་སྶ་ནཱ་པཱི་ཏི་སུ་ཁ་ས་ཉྙི་ཏཱ ར་ཏི ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཡ་མེ་ཏྠ གཱ་ཐཱ་ཡ ས་ངྑེ་པ་ཏྠོ. དུ་ཏི་ཡ་གཱ་ཐཱ པ་ན ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡ་ཉཱ་ཎ་མེ་ཝ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཱ. ཏ་ཏྠ ཡ་ཏོ ཡ་ཏོཏི རཱུ་པ་ཏོ, ཨ་རཱུ་པ་ཏོ ཝཱ.
༡༢༩༡. ཉཱ་ཎཱ་ད་ཡོཏི ཉཱ་ཎ་ས་དྡྷཱ་ད་ཡོ ས་ཏྟ. ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནཱཏི ‘‘ཉཱ་ཎ་ནྟི ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཉཱ་ཎཾ, ས་དྡྷཱ་ཏི ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཙི་ཏྟ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ས་དྡྷཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡཱ་ནུ་སཱ་རེ་ན ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ཉེ་ཡྻཱ. ཏ་ཏྠ ཉཱ་ཎཾ རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་དྷ་མྨེ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཏུ་ལ་ཡ་ནྟ་སྶ ཏཱི་རེ་ནྟ་སྶ ཝི་སྶ་ཊྛ་ཨི་ནྡ་ཝ་ཛི་ར་མི་ཝ ཨ་ཝི་ག་ཏ་ཝེ་གཾ ཏི་ཁི་ཎཾ སཱུ་རཾ ཨ་ཏི་ཝི་ས་དཾ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཏ་ཐཱ ཧི ཏེ་ན ཡོ་གཱི ‘‘མ་གྒཾ པ་ཏྟོ་སྨཱི’’ཏི མ་ཉྙ་ཏི. ས་དྡྷཱ་ཏི ཀི་ལེ་ས་ཀཱ་ལུ་སི་ཡཱ་པ་ག་མེ་ན ཙི་ཏྟ་ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ་ནཾ ཨ་ཏི་ས་ཡ་པ་སཱ་ད་བྷཱུ་ཏཱ བ་ལ་ཝ་ཏཱི ས་དྡྷཱ, ན པ་ན ཀ་མྨ་ཕ་ལཾ, ར་ཏ་ན་ཏྟ་ཡཾ ཝཱ ས་དྡ་ཧ་ན་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟཱ. ས་ཏི་པི སཱུ་པ་ཊྛི་ཏཱ ཨ་ཙ་ལཱ པ་བྦ་ཏ་རཱ་ཛ་ས་དི་སཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཨི་མི་སྶཱ ཙ ཨུ་པྤ་ནྣཱ་ཡ སོ ཡཾ ཡཾ ཋཱ་ནཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཏི, ཏཾ ཏཾ ཋཱ་ན་མ་སྶ ཨ་ནུ་པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ཨོ་ཀྑ་ནྡི་ཏྭཱ པ་ཀྑ་ནྡི་ཏྭཱ པ་རི་བྷ་ཎྜ་བྷཱུ་ཏ་སྶ ཡ་ཐཱ་ཀ་མྨཱུ་པ་ག་ཉཱ་ཎ་སྶ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧ་ནྟེ པ་ར་ལོ་ཀ་ཝི་ས་ཡ་ཏྟཱ ཝ་ཎྞཱ་ཡ་ཏ་ན་ཝི་ས་ཡ་མ་ཏཱི་ཏ་ནྟི དི་བྦ་ཙ་ཀྑུ་ནོ པ་ར་ལོ་ཀོ ཝི་ཡ ས་ཏི་ཡཱ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏི. སུ་ཁཾ པ་ན ས་ཀ་ལ་ས་རཱི་རཾ ཨ་བྷི་ས་ནྡ་མཱ་ནཾ ཨ་ཏི་པ་ཎཱི་ཏཾ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཏ་སྨི་ཉྷི ཨུ་པྤ་ནྣེ ཏཾ་ས་མུ་ཊྛི་ཏེ་ཧི ཨ་ཏི་པ་ཎཱི་ཏེ་ཧི རཱུ་པེ་ཧི ས་བྦོ ཀཱ་ཡོ པ་རི་ཕུ་ཊོ, པ་རི་བྲཱུ་ཧི་ཏོ ཙ ཧོ་ཏི. ཨུ་པེ་ཀྑཱ པ་ན ཝི་པ་སྶ་ནུ་པེ་ཀྑཱ ཙེ་ཝ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནུ་པེ་ཀྑཱ ཙ. ཏ་ཏྠ ཝི་ཙི་ནི་ཏ་ཝི་ཙ་ཡ་ཏྟཱ ས་ངྑཱ་རཱ་ནཾ ཝི་ཙི་ན་ནེ མ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ་ན ཋི་ཏཱ ཝི་པ་སྶ་ནུ་པེ་ཀྑཱ. སཱ པ་ན ཨ་ཏྠ་ཏོ ཏ་ཐཱ་པ་ཝ་ཏྟཱ ཏ་ཏྲ་མ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟུ་པེ་ཀྑཱ་ཝ. མ་ནོ་དྭཱ་རཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཙི་ཏྟ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཝེ་ད་ནཱ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནེ ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པེ་ཀྑ་ན་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟི་ཡཱ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནུ་པེ་ཀྑཱ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. དུ་ཝི་དྷཱ པ་ནེ་སཱ ཏ་དཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཏ་ཐཱ ཧི ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ས་བྦ་ས་ངྑཱ་རཱ་ནཾ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡེ མ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་བྷཱུ་ཏཱ ཝི་པ་སྶ་ནུ་པེ་ཀྑཱ བ་ལ་ཝ་ཏཱི ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, མ་ནོ་དྭཱ་རེ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནུ་པེ་ཀྑཱ་པི. སཱ ཧི་སྶ ཏཾ ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནྟ་སྶ ཝི་སྶ་ཊྛ་ཨི་ནྡ་ཝ་ཛི་ར་མི་ཝ, པ་ཏྟ་པུ་ཊེ པ་ཀྑ་ནྡ་ཏ་ཏྟ་ནཱ་རཱ་ཙོ ཝི་ཡ ཙ སཱུ་རཱ ཏི་ཁི་ཎཱ ཧུ་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟ་ཏི. ཝཱི་རི་ཡ་མྤི ཨ་སི་ཐི་ལ་མ་ན་ཙྩཱ་ར་དྡྷཾ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་དྷ་མྨེ ཀི་ལེ་ས་པ་ཀྑ་ཏོ ཀོ་ས་ཛྫ་པ་ཀྑ་ཏོ པ་གྒ་ཎྷ་ནྟཾ སུ་པ་གྒ་ཧི་ཏ་མུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, ནི་ཀ་ནྟི ཙ ཨོ་བྷཱ་སཱ་དི་པ་ཊི་མ་ཎྜི་ཏཱ་ཡ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ ཨཱ་ལ་ཡཾ ཀུ་རུ་མཱ་ནཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ སཱ་ཏི་ས་ཡ་པྤ་ཝ་ཏྟི་ཡཱ སུ་ཁུ་མཱ ས་ནྟཱ་ཀཱ་རཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཡཱ ཀི་ལེ་སོ་ཏི པ་རི་གྒ་ཧི་ཏུ་མྤི ན ཡུ་ཏྟཱ. ཡ་ཐཱ ཙ ཨོ་བྷཱ་སེ, ཨེ་ཝཾ ཨེ་ཏེ་སུ་པི ཨ་ཉྙ་སྨིཾ ཨུ་པྤ་ནྣེ ཡོ་གཱ་ཝ་ཙ་རོ ‘‘ན ཝ་ཏ མེ ཨི་ཏོ པུ་བྦེ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ པཱི་ཏི ཨུ་པྤ་ནྣ་པུ་བྦཱ, ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ པ་སྶ་དྡྷི ཉཱ་ཎཾ ས་དྡྷཱ ས་ཏི སུ་ཁཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ ཝཱི་རི་ཡཾ ནི་ཀ་ནྟི ཨུ་པྤ་ནྣ་པུ་བྦཱ, ཨ་དྡྷཱ མ་གྒ་ཕ་ལ་པྤ་ཏྟོ་སྨཱི’’ཏི ག་ཎྷཱ་ཏི, ཏ་སྶེ་ཝཾ ག་ཎྷ་ཏོ ཝི་པ་སྶ་ནཱ ཝཱི་ཐི་ཨུ་ཀྐ་ནྟཱ ནཱ་མ ཧོ་ཏི. སོ ཏེ་ཡེ་ཝ ཨ་སྶཱ་དེ་ནྟོ ནི་སཱི་ད་ཏི. ཨི་མེ ཙ པ་ན ཝི་པ་སྶ་ནུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཱ ཡེ་བྷུ་ཡྻེ་ན ས་མ་ཐ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ལཱ་བྷི་ནོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི. སོ ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཝི་ཀྑ་མྦྷི་ཏཱ་ནཾ ཀི་ལེ་སཱ་ནཾ ཨ་ས་མུ་དཱ་ཙཱ་ར་ཏོ ‘‘ཨ་ར་ཧཱ ཨ་ཧ’’ནྟི ཙི་ཏྟཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏཱི་ཏི.
༡༢༩༢-༣. ཨུ་པ་ཀླེ་ས་སྶ ཝ་ཏྠུ་ཏོཏི ནི་པྤ་རི་ཡཱ་ཡ་ཏོ དི་ཊྛི་མཱ་ན་ཏ་ཎྷཱ ཨི་དྷ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཱ ཏེ་སཾ ཝ་ཏྠུ་ཏོ ཨུ་པྤ་ཏྟི་ཊྛཱ་ན་ཏཱ་ཡ, ན ས་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཏྟཱ. ཡ་ཐཱ པ་ན ཨོ་བྷཱ་སཱ་ད་ཡོ, ཨེ་ཝཾ ནི་ཀ་ནྟི་པི དི་ཊྛི་གྒཱ་ཧཱ་དཱི་ནཾ ཋཱ་ནཾ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཝ་ཏྠུ་བྷཱ་ཝོ་པི་སྶཱ ཡུ་ཛྫ་ཏེ་ཝ. ཏཾ་ཏ་མཱ་ཝ་ཛྫ་མཱ་ན་སྶ, བྷཱ་ཝ་ནཱ པ་རི་ཧཱ་ཡ་ཏཱིཏི ཏཾ ཏཾ ཨོ་བྷཱ་སཱ་དི་ཀཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་མཱ་ན་སྶ དི་ཊྛི་མཱ་ན་ཏ་ཎྷཱ་ཝ་སེ་ན ‘‘མ་མ ཨོ་བྷཱ་སོ’’ཏི་ཨཱ་དི་གྒཱ་ཧཾ པ་ཝ་ཏྟེ་ནྟ་སྶ བྷཱ་ཝ་ནཱ ཝཱི་ཐིཾ ཨོ་ཀྐ་མི་ཏྭཱ པ་རི་ཝ་ཊྚ་ཏི. ཨ་པྤཾ སུ་ཏ་མེ་ཏ་སྶཱ་ཏི ཨ་པྤ་སྶུ་ཏོ.
༡༢༩༤-༧. བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ པ་ན ཨོ་བྷཱ་སཱ་དཱི་སུ ཨུ་པྤ་ནྣེ་སུ ‘‘ཨ་ཡཾ ཁོ མེ ཨོ་བྷཱ་སོ ཨུ་པྤ་ནྣོ, སོ ཁོ པ་ནཱ་ཡཾ ཨ་ནི་ཙྩོ ས་ངྑ་ཏོ པ་ཊི་ཙྩ་ས་མུ་པྤ་ནྣོ ཁ་ཡ་དྷ་མྨོ ཝ་ཡ་དྷ་མྨོ ཝི་རཱ་ག་དྷ་མྨོ ནི་རོ་དྷ་དྷ་མྨོ’’ཏི ཝཱ, ས་ཙེ ཨོ་བྷཱ་སོ ཨ་ཏྟཱ བྷ་ཝེ་ཡྻ, ཨ་ཏྟཱ་ཏི ག་ཧེ་ཏུཾ ཝ་ཊྚེ་ཡྻ, ཨ་ན་ཏྟཱ ཙ པ་ནཱ་ཡཾ ཨ་ཏྟཱ་ཏི ག་ཧི་ཏོ, ཏ་སྨཱ ‘‘སོ ཨ་ཝ་ས་ཝ་ཏྟ་ན་ཊྛེ་ན ཨ་ན་ཏྟཱ, ཧུ་ཏྭཱ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཊྛེ་ན ཨ་ནི་ཙྩོ, ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡ་པ་ཊི་པཱི་ལ༹་ན་ཊྛེ་ན དུ་ཀྑོ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ཏི, སོ ཨེ་ཝཾ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ནྟོ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་ས་ཛ་ཊཾ ཝི་ཛ་ཊེ་ཏྭཱ ཨོ་བྷཱ་སཱ་ད་ཡོ དྷ་མྨཱ ན མ་གྒོ, ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་ས་ཝི་ནི་མུ་ཏྟཾ པ་ན ཝཱི་ཐི་པ་ཊི་པ་ནྣཾ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཉཱ་ཎཾ མ་གྒོ་ཏི མ་གྒ་ཉྩ ཨ་མ་གྒ་ཉྩ ཝ་ཝ་ཏྠ་པེ་ཏི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ས་བྦོ་བྷཱ་སཱ་ད་ཡོ’’ཏི་ཨཱ་དི. མ་གྒཱ་མ་གྒེ་སུ ཉཱ་ཎནྟི མ་གྒཱ་མ་གྒ་ཉཱ་ཎཾ, མ་གྒཱ་མ་གྒ་ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ན་ཝི་སུ་དྡྷཱི་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. མ་གྒཱ་མ་གྒ་ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ན་ཝི་སུ་དྡྷི་པ་ཏྟི་ཡཱ ཙ ཏེ་ན ཡོ་གི་ནཱ ཏི་ཎྞཾ ས་ཙྩཱ་ན་ཉྩ ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ནཾ ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི. ཀ་ཐཾ? དི་ཊྛི་ཝི་སུ་དྡྷི་ཡཱ ཏཱ་ཝ ནཱ་མ་རཱུ་པ་ཝ་ཝ་ཏྠཱ་པ་ནེ་ན དུ་ཀྑ་ས་ཙྩ་ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ནཾ ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཀ་ངྑཱ་ཝི་ཏ་ར་ཎ་ཝི་སུ་དྡྷི་ཡཱ པ་ཙྩ་ཡ་པ་རི་གྒ་ཧེ་ན ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩ་སྶ ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ནཾ. ཨ་བྷི་དྷ་མྨ་ན་ཡ་སྨི་ཉྷི ས་བྦ་ཀི་ལེ་སཱ, ཀ་མྨ་ཉྩ ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩཾ, ཨི་མི་སྶཾ མ་གྒཱ་མ་གྒ་ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ན་ཝི་སུ་དྡྷི་ཡཾ ས་མྨཱ མ་གྒ་སྶ ཨ་ཝ་དྷཱ་ར་ཎེ་ན མ་གྒ་ས་ཙྩཾ. ཏ་དུ་པཱ་ཡ་བྷཱུ་ཏ་སྶ ཧི མ་གྒ་སྶ ཨ་ཝ་དྷཱ་ར་ཎེ་ན ཏཾ ཨ་ཝ་དྷཱ་རི་ཏ་མེ་ཝཱ་ཏི ཨེ་ཝཾ ལོ་ཀི་ཡེ་ནེ་ཝ ཏཱ་ཝ ཉཱ་ཎེ་ན ཏི་ཎྞཾ ས་ཙྩཱ་ནཾ ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ནཾ ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི.
ཨི་ཏི ཨ་བྷི་དྷ་མྨ་ཏྠ་ཝི་ཀཱ་སི་ནི་ཡཱ ནཱ་མ
ཨ་བྷི་དྷ་མྨཱ་ཝ་ཏཱ་ར་སཾ་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཡ
མ་གྒཱ་མ་གྒ་ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ན་ཝི་སུ་དྡྷི་ནི་དྡེ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.