༡༤. ཙུ་དྡ་ས་མོ པ་རི་ཙྪེ་དོ
རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ས་མཱ་དྷི་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ནི་དྡེ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༧༨༩. ཨེ་ཝཾ པ་ར་མ་ཏྠ་ས་མྨུ་ཏི་ཝ་སེ་ན ཨུ་བྷ་ཡ་ཐཱ་པི ས་བྦ་དྷ་མྨེ ས་ངྑེ་པ་ཏོ ད་སྶེ་ཏྭཱ ཨི་དཱ་ནི ཡ་སྨཱ ཏེ་སུ ཨུ་གྒ་ཧ་ཎ་པ་རི་ཙྪེ་དཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཀ་ཏ་པ་རི་ཙ་ཡེ་ན ཨ་ཏྠ་ཀཱ་མེ་ན ཀུ་ལ་པུ་ཏྟེ་ན ཨེ་ཀཾ་ས་ཏོ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ ཨ་བྷི་ཡོ་གོ ཀཱ་ཏ་བྦོ, ཏ་སྨཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ན་ཡཾ ས་ངྑེ་པ་ཏོ ད་སྶེ་ཏུ་མཱ་ར་བྷ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘བྷཱ་ཝ་ནཱ་ན་ཡ’’ནྟི་ཨཱ་དི. ཏ་ཏྠ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ན་ཡནྟི ལོ་ཀི་ཡ་ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ན་ཡཾ, ཀུ་ས་ལ་དྷ་མྨཱ་ནཾ ཝ་ཌྜྷ་ན་ཀྐ་མ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. དི་ཊྛ་དྷ་མྨི་ཀ་ས་མྤ་རཱ་ཡི་ཀཾ ཧི་ཏཾ ཨཱ་ན་ཡ་ཏི ཨུ་པ་ནེ་ཏཱི་ཏི ཧི་ཏཱ་ན་ཡོ, ཏཾ ཧི་ཏཱ་ན་ཡཾ. མཱ་ན་ཡནྟི མཱ་ནེ་ནྟོ. དི་ཊྛ་དྷ་མྨི་ཀ་ས་མྤ་རཱ་ཡི་ཀ་ཏྠེ་ཧི ཨ་ནུ་སཱ་ས་ན་ཏོ ས་ཏྟཱ་ནཾ སུ་ཁཾ ཨཱ་ནེ་ཏཱི་ཏི སུ་ཁཱ་ན་ཡོ, ཏཾ སུ་ཁཱ་ན་ཡཾ. པ་ར་མཾ བྱཱ་ཀ་རོ་མི, པ་ར་མཾ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ན་ཡ་ནྟི ཝཱ ཡོ་ཛ་ནཱ.
༧༩༠. མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ དྷ་མྨ་ཏོ ཨུ་ཏྟ་རཾ ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ན་ནྟི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཏ་ཏྠ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ ནཱ་མ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ པ་ཀ་ཏི་དྷ་མྨ་བྷཱུ་ཏཱ ད་ས ཀུ་ས་ལ་ཀ་མྨ་པ་ཐཱ, ཏ་ཏོ ཨུ་ཏྟ་རཾ ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ནཾ ནཱ་མ མ་ཧ་གྒ་ཏ་ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་དྷ་མྨཱ. ཏེ ཧི ཛཱ་ན་ན་ཊྛེ་ན ཉཱ་ཎཾ, པ་ཙྩ་ཀྑ་ཏོ ཝི་ཡ ད་སྶ་ན་ཊྛེ་ན ཙ ད་སྶ་ན་ནྟི ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཱ. ‘‘ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶཱ་ན’’ནྟི ཝཱ ཡ་ཐཱ་ཋི་ཏ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ས་མྦ་ནྡྷོ. བཱ་ལ་མ་ནུ་སྶཱ་དི་ཏོ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཛྷཱ་ཡཱི་ན་ཉྩེ་ཝ ཨ་རི་ཡཱ་ན་ཉྩཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
༧༩༡. ས་ངྐ་སྶ་ར་ས་མཱ་ཙཱ་རེཏི་ཨཱ་དཱི་ཧི སཱི་ལ་ཝི་སུ་དྡྷི་ཡཱ པ་ཡོ་ཛ་ན་ད་སྶ་ནཾ. ཏ་ཏྠ ས་ངྐཱ་ཡ ས་རི་ཏ་བྦོ ས་མཱ་ཙཱ་རོ ཨ་སྶཱ་ཏི ས་ངྐ་སྶ་ར་ས་མཱ་ཙཱ་རོ. ཡཾ ཀི་ཉྩི ལཱ་མ་ཀ་ཀ་མྨཾ དི་སྭཱ ‘‘ཨི་དཾ ཨ་སུ་ཀེ་ན ཀ་ཏཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’ཏི ཨེ་ཝཾ པ་ཝ་ཏྟེ་ཏ་བྦཱ་ཡ ས་ངྐཱ་ཡ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝཱ པ་རེ ཡཾ་ཀི་ཉྩི མ་ནྟེ་ནྟེ དི་སྭཱ ‘‘མ་མ ཨི་ད་ཉྩི་ད་ཉྩ ཨ་སཱ་རུ་པྤཾ ཛཱ་ནི་ཏྭཱ མ་ནྟེ་ཏཱི’’ཏི ཨེ་ཝཾ པ་ཝ་ཏྟ་ས་ངྐཱ་ཡ ཨུ་པ་ག་ནྟ་བྦ་ས་མཱ་ཙཱ་རོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. དུ་སྶཱི་ལེཏི ཨེ་ཏ་དེ་ཝ ཝི་བྷཱ་ཝེ་ཏུཾ ‘‘སཱི་ལ་ཝ་ཛྫི་ཏེ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. དུ་སྶཱི་ལེཏི ཝཱ དཱུ་སི་ཏ་སཱི་ལེ ཁ་ཎྜཱ་དི་བྷཱ་ཝཾ ཨུ་པ་ག་ཏ་སཱི་ལེ. སཱི་ལ་ཝ་ཛྫི་ཏེཏི ས་བྦེ་ན ས་བྦཾ སཱི་ལ་ཝི་ར་ཧི་ཏེ. ན་ཏྠི ཛྷཱ་ནནྟི ལོ་ཀི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་མྤི ཏཱ་ཝ ན་ཏྠི. ཀུ་ཏོ མ་གྒོཏི ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་མ་གྒོ ཀུ་ཏོ, ཀེ་ན ཀཱ་ར་ཎེ་ན ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་དྷ་མྨཱ་ནཾ ཧེ་ཏུ་ཡེ་ཝ ཝི་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
༧༩༢. ཙ་ར་ནྟི ཏ་སྨིཾ སཱི་ལེ པ་རི་པཱུ་ར་ཀཱ་རི་ཏཱ་ཡ པ་ཝ་ཏྟ་ནྟཱི་ཏི ཙཱ་རི་ཏྟཾ. ཝཱ་རི་ཏཾ ཏཱ་ཡ་ནྟི ར་ཀྑ་ནྟི ཏེ་ན, ཝཱ་རི་ཏ་ཏོ ཝཱ ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ཏཱ་ཡ་ཏཱི་ཏི ཝཱ་རི་ཏྟཾ. ཡཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ‘‘ཨི་དཾ ཀཱ་ཏ་བྦ’’ནྟི པ་ཉྙ་ཏྟི་སི་ཀྑཱ་པ་ད་པཱུ་ར་ཎཾ, ཨི་དཾ ཙཱ་རི་ཏྟཾ ནཱ་མ. ཡཾ ‘‘ན ཀཱ་ཏ་བྦ’’ནྟི པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟཾ, ཏ་སྶ ཨ་ཀ་ར་ཎཾ ཝཱ་རི་ཏྟཾ ནཱ་མ. ཨ་ཙྪི་དྡནྟི་ཨཱ་དཱི་སུ ཡ་སྶ ས་ཏྟ་སུ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ མ་ཛ྄ཛྷེ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ བྷི་ནྣཾ, ཏ་སྶ སཱི་ལཾ ཚི་དྡ་སཱ་ཊ་ཀོ ཝི་ཡ ཚི་དྡཾ ནཱ་མ ཧོ་ཏི, ཏ་བྦི་པ་རཱི་ཏཾ ཨ་ཙྪི་དྡཾ. ཡ་སྶ ཨཱ་དི་མྷི ཝཱ ཨ་ནྟེ ཝཱ བྷི་ནྣཾ, ཏ་སྶ པ་རི་ཡ་ནྟེ ཚི་ནྣ་སཱ་ཊ་ཀོ ཝི་ཡ ཁ་ཎྜཾ ནཱ་མ ཧོ་ཏི, ཏ་ད་ཉྙཾ ཨ་ཀྑ་ཎྜཾ. ཀ་མ་སྶ ཨཱ་ད་ར་ཀ་ར་ཎ་ཝ་སེ་ན ཨ་ཀྑ་ཎྜ་ནྟི, ཀ་མ་ཝི་ལ་ངྒྷ་ན་ཝ་སེ་ན ‘‘ཨ་ཀྑ་ཎྜ་མ་ཙྪི་དྡ’’ནྟི ཝཱ པཱ་ཋོ. ཨ་ཀ་མྨཱ་ས-གྒ་ཧ་ཎེ་ན ཨ་ས་བ་ལ་ཏྟ་མྤི ཝུ་ཏྟཾ, ས་བ་ལ་ཀ་མྨཱ་སཱ་ནཾ བྷེ་ད་སྶ ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་ཀ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཨེ་ཏྟ་ཀོ ཧི ཏེ་སཾ ཝི་སེ་སོ. ཡ་སྶ པ་ཊི་པཱ་ཊི་ཡཱ དྭེ ཏཱི་ཎི སི་ཀྑཱ་པ་དཱ་ནི བྷི་ནྣཱ་ནི, ཏ་སྶ པི་ཊྛི་ཡཱ, ཀུ་ཙྪི་ཡཱ ཝཱ ཨུ་ཊྛི་ཏེ་ན ཝི་ས་བྷཱ་ག་ཝ་ཎྞེ་ན ཀཱ་ལ༹་ར་ཏྟཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རེ་ན ས་བ་ལ་ཝ་ཎྞཱ གཱ་ཝཱི ཝི་ཡ ས་བ་ལཾ ནཱ་མ ཧོ་ཏི. ཡ་སྶ ཨ་ནྟ་ར་ནྟ་རཱ བྷི་ནྣཱ་ནི, ཏ་སྶ ཨ་ནྟ་ར་ནྟ་རཱ ཝི་ས་བྷཱ་ག་ཝ་ཎྞ་བི་ནྡུ་ཙི་ཏྲ་གཱ་ཝཱི ཝི་ཡ ཀ་མྨཱ་སཾ ནཱ་མ ཧོ་ཏི. ཡཾ པ་ན ཏ་ཐཱ་ཝི་དྷཾ ན ཧོ་ཏི, ཏཾ ‘‘ཨ་ས་བ་ལཾ ཨ་ཀ་མྨཱ་ས’’ནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཨ་ནི་ནྡི་ཏནྟི ཨི་མི་ནཱ བྷུ་ཛི་སྶ་ཝི་ཉྙུ་པྤ་ས་ཏྠ་ཨ་པ་རཱ་མ་ཊྛ་ས་མཱ་དྷི་སཾ་ཝ་ཏྟ་ནི་ཀ་བྷཱ་ཝེ ས་ངྒ་ཎྷཱ་ཏི. ཏ་ཏྠ ‘‘ཨི་མི་ནཱ་ཧཾ སཱི་ལེ་ན ཝཱ ཝ་ཏེ་ན ཝཱ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡེ་ན ཝཱ དེ་ཝོ ཝཱ བྷ་ཝི་སྶཱ་མི དེ་ཝ་ཉྙ་ཏ་རོ ཝཱ’’ཏི ཨེ་ཝཾ ཏ་ཎྷཱ་ཡ ཨ་པ་རཱ་མ་ཊྛཾ ཏ་ཎྷཱ་དཱ་ས་བྱ་ཏོ མོ་ཙི་ཏ་ཏྟཱ བྷུ་ཛི་སྶཾ ནཱ་མ. ཨ་དཱ་ས་ཉྷི ལོ་ཀེ བྷུ་ཛི་སྶོ་ཏི ཝ་ད་ནྟི. ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་གུ་ཎ་པཱ་རི་པཱུ་རི་ཡཱ བུ་དྡྷཱ་དཱི་ཧི ཝི་ཉྙཱུ་ཧི པ་སཾ་སི་ཏ་བྦ་ནྟི ཝི་ཉྙུ་པྤ་ས་ཏྠཾ. ཏ་ཎྷཱ་དི་ཊྛཱི་ཧི ཨ་པ་རཱ་མ་ཊྛཾ ཋི་ཏི་བྷཱ་གི་ཡཾ ཨ་པ་རཱ་མ་ཊྛཾ ནཱ་མ. ཛྷཱ་ནཱ་དཱི་ནཾ པ་ཙྩ་ཡོ བྷ་ཝི་ཏུཾ ས་མ་ཏྠཾ ཝི་སེ་ས་བྷཱ་གི་ཡཾ ས་མཱ་དྷི་སཾ་ཝ་ཏྟ་ནི་ཀཾ ནཱ་མ.
༧༩༣-༧. ཝི་ཝེ་ཀ་སུ་ཁནྟི ཀཱ་ཡ་ཙི་ཏྟཱུ་པ་དྷི་ཝི་ཝེ་ཀ་སུ་ཁཾ. ཀཱ་ཡ་ཝི་ཝེ་ཀ་སུ་ཁ་མྤི ཧི ས་མྤ་ནྣ་སཱི་ལ་སྶེ་ཝ དུ་སྶཱི་ལ་སྶ སུ་ཉྙཱ་གཱ་རཱ་དཱི་སུ ཝ་ས་ཏོ་པི བྷེ་ར་ཝཱ་ར་མྨ་ཎཱ་དི་ཨཱ་པཱ་ཐ་ག་མ་ནེ་ན དུ་ཀྑ་སྶེ་ཝ ཝི་སེ་ས་ཏོ ས་མྤ་ཛྫ་ན་ཏོ. ཨ་ལ་ངྐཱ་རོ ཨ་ནུ་ཏྟ་རོཏི དེ་ཝ་བྲ་ཧྨ་རཱ་ཛ་རཱ་ཛ་མ་ཧཱ་མ་ཏྟཱ་དཱི་ནཾ མ་ཛ྄ཛྷེ ཨ་ན་ཉྙ་སཱ་དྷཱ་ར་ཎ་སོ་བྷཱ་པ་ཊི་ལཱ་བྷ་ཧེ་ཏུ་ཏཱ་ཡ ནི་རུ་ཏྟ་རོ ཨ་ལ་ངྐཱ་ར་ཝི་སེ་སོ. ར་ཏ་ནནྟི ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི་ནཾ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཱ་དི་ཏོ་པི ས་ཝི་སེ་སཾ ར་ཏི་ཛ་ན་ན་ཏོ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ར་ཏ་ནཾ. ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཱ་དི་ཀ་ཉྷི ཝ་ཊྚ་ནི་སྶི་ཏ་མེ་ཝ ར་ཏིཾ ཛ་ནེ་ཏི, ཨི་དཾ པ་ན ཝི་ཝ་ཊྚ་ནི་སྶི་ཏ་མྤི ཛ་ནེ་ཏཱི་ཏི ཝི་སེ་ས་ཏོ ར་ཏི་ཛ་ན་ཀཾ ཧོ་ཏི. ཨི་ཙྪི་ཏི་ཙྪི་ཏ་སྶ ས་མྤ་ཏྟི་ཝི་སེ་ས་སྶ ནི་པྥཱ་ད་ན་ཏོ ཙི་ནྟཱ་མ་ཎི་ས་མ་ནྟི ཙི་ནྟཱ་མ་ཎི. ཡཱ་ནནྟི སཾ་སཱ་ར་ཀ་ནྟཱ་ར་ཏ་ར་ཎེ ཡཱ་ནཾ. སཱི་ཏ་ལནྟི ཙི་ཏྟ་སཱི་ཏི་བྷཱ་ཝ་ཀ་ར་ཎེ་ན སཱི་ཏ་ལཾ. ཀི་ལེ་ས་མ་ལ་དྷོ་ཝ་ནནྟི ག་ངྒཱ་ཡ་མུ་ནཱ་དཱི་ཧི་པི དུ་བྦི་སོ་དྷ་ནཱི་ཡ་སྶ ཀི་ལེ་ས་ཀཱ་ལུ་སི་ཡ་སྶ དྷོ་ཝ་ནཾ. གུ་ཎཱ་ནཾ མཱུ་ལ་བྷཱུ་ཏནྟི ས་བྦེ་ས་མྤི ལོ་ཀི་ཡ་ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་གུ་ཎཱ་ནཾ མཱུ་ལ་བྷཱུ་ཏཾ. ‘‘སཱི་ལེ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ (སཾ. ནི. ༡.༢༣), ཀོ ཙཱ་དི ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ, སཱི་ལ་ཉྩ སུ་ཝི་སུ་དྡྷ’’ནྟི (སཾ. ནི. ༥.༣༦༩) ཙ ཨཱ་དི་ཝ་ཙ་ན་ཉྷེ་ཏྠ ནི་ད་སྶ་ནཾ. དོ་སཱ་ནཾ ཝཱི་ཏི་ཀྐ་མ་ཝ་ཏྠུ་བྷཱུ་ཏ་སྶ བ་ལ་སྶ ཝི་ནཱ་ས་ན་ཏོ དོ་སཱ་ནཾ བ་ལ་གྷཱ་ཏི.
ཏ་སྨཱཏི ཡ་སྨཱ ཨེ་ཝཾ་ཝི་དྷཱ་ནི་སཾ་ས་ས་མྤ་ནྣཾ སཱི་ལཾ, ཏ་སྨཱ. དུ་ཝི་དྷ་ལ་ཀྑ་ཎནྟི ཨོ་ཀྑི་ཏྟ་ཙ་ཀྑུ་ཨ་པྤ་ས་དྡཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཀཱ་ཡ་ཀ་མྨཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ཝི་པྤ་ཀི་ཎྞ་ཏཱ་སཱ་དྷ་ན་ཏོ ས་མཱ་དྷཱ་ན་ལ་ཀྑ་ཎཾ, ཀུ་ས་ལ་དྷ་མྨཱ་ནཾ མཱུ་ལ་བྷཱ་ཝ་ཏོ པ་ཏི་ཊྛཱ་ན་ལ་ཀྑ་ཎ་ནྟི ཨེ་ཝཾ དུ་ཝི་དྷ་ལ་ཀྑ་ཎཾ, ཙཱ་རི་ཏྟ་ཝཱ་རི་ཏྟ་ཝ་སེ་ན ཝཱ དུ་ཝི་དྷ་ས་བྷཱ་ཝ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ཏྠཱ་ནཾ ཀཱ་མེ་ཏི ཏ་སྶ ཧི་ཏཱ་སཱི་ས་ན་ཝ་སེ་ནཱ་ཏི ཨ་ཏྠ་ཀཱ་མོ. པི་ཡཾ སཱི་ལ་མ་སྶཱ་ཏི པི་ཡ་སཱི་ལོ.
༧༩༨-༩. ཀཱ་ཏ་བྦོ པ་ལི་བོ་དྷ་སྶུ་པ་ཙྪེ་དོ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཀ་ཏི་ཝི་དྷོ པ་ནཱ་ཡཾ པ་ལི་བོ་དྷོ, ཀིཾ ས་རཱུ་པོ ཙཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘པ་ལི་བོ་དྷཱ ད་སཱ’’ཏི་ཨཱ་དི, ‘‘ཨཱ་ཧ མ་ཧཱ་ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡ’’ནྟི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཏ་ཏྠ ཨཱ་ཝཱ་སོཏི ཨེ་ཀ་མྤི ཨོ་ཝ་ར་ཀཾ ཨཱ་དིཾ ཀ་ཏྭཱ ཡཱ་ཝ ས་ཀ་ལོ་པི ས་ངྒྷཱ་རཱ་མོ, སོ ཏ་ཏྠ པ་ཊི་བ་དྡྷ་ཙི་ཏྟ་སྶ པ་ལི་བོ་དྷོ, ན ཨི་ཏ་ར་སྶ. ཀུ་ལནྟི ཉཱ་ཏི་ཀུ་ལཾ ཝཱ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཀ་ཀུ་ལཾ ཝཱ, ཏཾ ཏེ་ཧི སཾ་ས་ཊྛ་ཝི་ཧ་ར་ཏོ་ཝ པ་ལི་བོ་དྷོ. ལཱ་བྷོཏི ཙ་ཏྟཱ་རོ པ་ཙྩ་ཡཱ, ཏེ་པི ཏ་ཏྠ སཱ་པེ་ཀྑ་སྶེ་ཝ པ་ལི་བོ་དྷཱ. ག་ཎོཏི སུ་ཏྟ་ནྟི་ཀ་ག་ཎོ ཝཱ ཨཱ་བྷི་དྷ་མྨི་ཀ་ག་ཎོ ཝཱ. སོ ཨུ་དྡེ་ས་པ་རི་པུ་ཙྪཱ་དཱ་ནེ་ན ས་མ་ཎ་དྷ་མྨ་སྶ ཨོ་ཀཱ་སཱ་ལཱ་བྷི་ནོ པ་ལི་བོ་དྷོ. ཀ་མྨནྟི ན་ཝ་ཀ་མྨཾ, ཏཾ ཀ་རོ་ནྟེ་ན ཝ་ཌྜྷ་ཀི་ཨཱ་དཱི་ཧི ལ་དྡྷཱ་ལ་དྡྷཾ ཛཱ་ནི་ཏ་བྦཾ, ཀ་ཏཱ་ཀ་ཏེ ཨུ་སྶུ་ཀྐཾ ཨཱ་པ་ཛྫི་ཏ་བྦ་ནྟི ས་བྦ་ཐཱ་པི པ་ལི་བོ་དྷོ. ཨ་དྡྷཱ་ནནྟི མ་གྒ་ག་མ་ན་ཙི་ཏྟ་སྶ དུ་བྦི་ནོ་ད་ནཱི་ཡ་ཏཱ་ཡ ཏཾ ས་མ་ཎ་དྷ་མྨ་སྶ པ་ལི་བོ་དྷོ. ཉཱ་ཏཱིཏི ཨེ་ཏྠ ཀུ་ལ-གྒ་ཧ་ཎེ་ན ཉཱ་ཏི་ཀུ་ལ་སྶ་པི ག་ཧི་ཏ་ཏྟཱ ཨེ་ཀེ་ཀཱ ཉཱ་ཏི ཨི་དྷ ག་ཧི་ཏཱ་ཏི ད་ཊྛ་བྦཱ. ཡེ པ་ན ཝི་ཧཱ་རེ ཨཱ་ཙ་རི་ཡུ་པ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡཱ་ད་ཡོ, གྷ་རེ མཱ་ཏཱ་ད་ཡོ, ཏེ གི་ལཱ་ནཱ པ་ལི་བོ་དྷཱ. ཨཱ་བཱ་དྷོཏི ཡོ ཀོ་ཙི རོ་གོ, སོ བཱ་དྷ་ཡ་མཱ་ནོ པ་ལི་བོ་དྷོ. ག་ནྠོཏི པ་རི་ཡ་ཏྟི་པ་རི་ཧ་ར་ཎཾ, ཏཾ ས་ཛ྄ཛྷཱ་ཡཱ་དཱི་ཧི ནི་ཙྩ་བྱཱ་ཝ་ཊ་སྶེ་ཝ པ་ལི་བོ་དྷོ. ཨི་དྡྷཱིཏི པོ་ཐུ་ཛྫ་ནི་ཀ་ཨི་དྡྷི. སཱ ཧི དུ་པྤ་རི་ཧཱ་རཱ ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་ཀེ་ནེ་ཝ བྷི་ཛྫ་ཏི, ཨ་ཡཾ པ་ན ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ པ་ལི་བོ་དྷོ, ན ས་མཱ་དྷི་སྶ ས་མཱ་དྷིཾ པ་ཏྭཱ པ་ཊི་ལ་བྷི་ཏ་བྦ་ཏྟཱ. ཏེཏི ཏེ པ་ལི་བོ་དྷཱ.
༨༠༠-༢. པ་ལི་བོ་དྷ་སྶུ་པ་ཙྪེ་དཾ ཀ་ཏྭཱཏི ཨེ་ཏྠ པ་ཋ་མོ ཏ་ཏྠ ནི་ར་པེ་ཀྑ་ཙི་ཏྟ་ཏཱ་ཡ, དུ་ཏི་ཡོ ཨ་སཾ་ས་གྒེ་ན, ཏ་ཏི་ཡོ ལཱ་བྷ་ས་ཀྐཱ་རུ་པྤ་ཏྟི་ཊྛཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ཡ ཨ་ཉྙ་ཏྠ ག་མ་ནེ་ན, ཙ་ཏུ་ཏྠོ ཡ་ཐཱ་ར་དྡྷ་ག་ནྠ་ས་མཱ་པ་ནེ་ན, ཨ་ཉྙ་སྶ ས་ངྒཱ་ཧ་ཎེ་ན ཝཱ, པ་ཉྩ་མོ ཡ་ཐཱ་ར་དྡྷ་ཀ་མྨ་སྶ ནི་ཊྛཱ་པ་ནེ་ན, ས་ངྒྷཱ་དཱི་ནཾ ནི་ཡྻཱ་ཏ་ནེ་ན ཝཱ, ཚ་ཊྛོ ག་ནྟྭཱ ཀི་ཙྩ་ཏཱི་ར་ཎེ་ན, ས་ཏྟ་མོ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ ཉཱ་ཏཱི་ནཾ པཱ་ཀ་ཏི་ཀ་ཀ་ར་ཎེ་ན, ཨ་ཊྛ་མོ བྷེ་ས་ཛྫ་ཀ་ར་ཎེ་ན, ཝཱི་རི་ཡཱ་དྷི་ཊྛཱ་ནེ་ན ཝཱ, ན་ཝ་མ་ད་ས་མཱ ཏ་ཏྠ ཨ་བྱཱ་ཝ་ཊ་ཏཱ་ཡ ཨུ་པ་ཙྪི་ནྡི་ཏ་བྦཱ. ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏ་བྦོཏི ཡ་ཏྠ སོ ཝ་ས་ཏི, ཏ་ཏྠ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མ་ན་ཝི་དྷི་ཉྩེ་ཝ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མ་ནྟེ་ན པ་ཊི་པ་ཛྫི་ཏ་བྦ་ཝི་དྷཱ་ན་ཉྩ ཝི་སུ་དྡྷི་མ་གྒེ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཨི་ཏོ པ་ར་ཉྷི ག་ནྠ་ཝི་ཏྠཱ་ར་པ་རི་ཧ་ར་ཎ་ཏྠཾ ཝི་སུ་དྡྷི་མ་གྒེ ཨཱ་ག་ཏ་ཝི་ཏྠཱ་རཾ པ་ཧཱ་ཡ པ་ད་ཏྠ་ཝ་ཎྞ་ན་མ་ཏྟཾ ཀ་རི་སྶཱ་མ. ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ན་སྶཱཏི ཨེ་ཏྠ ཡོ་ག་ཀ་མྨ་སྶ པ་ཝ་ཏྟི་ཊྛཱ་ན་ཏཱ་ཡ, ཨུ་པ་རཱུ་པ་རི་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཀ་མྨ་སྶ ཀཱ་ར་ཎ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཙ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ. ཏཾ པ་ན ས་བྦ་ཏྠ་ཀ་པཱ་རི་ཧཱ་རི་ཡ་ཝ་སེ་ན དུ་ཝི་དྷཾ. ཏ་ཏྠ མེ་ཏྟཱ, མ་ར་ཎ་སྶ་ཏི, ཨ་སུ་བྷ་ས་ཉྙཱ ཙ ས་བྦ་ཏྠ ཨ་ཏྠ་ཡི་ཏ་བྦ་ཏོ ཨི་ཙྪི་ཏ་བྦ་ཏོ ས་བྦ་ཏྠ་ཀ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ནཱ་མ. ཙ་རི་ཡཱ་ནུ་ཀཱུ་ལཾ པ་ན ཡཾ ཀི་ཉྩི ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ནི་ཙྩཾ པ་རི་ཧ་རི་ཏ་བྦ་ཏྟཱ པཱ་རི་ཧཱ་རི་ཡ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ནཱ་མ. ཨི་མཾ དུ་ཝི་དྷཾ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ཡོ དེ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ན་སྶ དཱ་ཡ་ཀོ, སོ་པི ཨཱི་དི་སོ པ་རི་ཡེ་སི་ཏ་བྦོ་ཏི ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘པི་ཡོ ག་རཱུ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. པི་ཡོཏི སཱི་ལ་ས་མྤ་དཱ་དཱི་ཧི ས་ཏྟཱ་ནཾ པི་ཡཱ་ཡི་ཏ་བྦོ. ག་རཱུཏི ཏ་ཏོ་ཡེ་ཝ ག་རུ་ཀཱ་ཏ་བྦོ པཱ་སཱ་ཎ་ཙྪ་ཏྟཾ ཝི་ཡ ག་རུཾ ཀ་ཏྭཱ ད་ཊྛ་བྦོ. བྷཱ་ཝ་ནཱི་ཡོཏི ས་མྦྷཱ་ཝ་ནཱི་ཡོ. ཝ་ཏྟཱཏི ཀི་ཉྩི ཨཱ་ལ་སི་ཡ་མྤི དི་སྭཱ ཙོ་དེ་ཏྭཱ ཨོ་ཝཱ་ད་ཝ་སེ་ན ཝ་ད་ན་སཱི་ལོ. ཝ་ཙ་ན་ཀྑ་མོཏི པ་ཊི་པུ་ཙྪ་ཀྑ་མོ, པ་ཊི་པུ་ཙྪི་ཏོ ཨ་སཾ་ཧཱི་རོ ཧུ་ཏྭཱ ས་མྦྷཱ་ས་ན་ཀྑ་མོ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ག་མྦྷཱི་ར་ཉྩ ཀ་ཐཾ ཀ་ཏྟཱཏི ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཀ་ཐཾ ཨ་ཀ་ཐེ་ཏྭཱ ད་ས་ཀ་ཐཱ་ཝ་ཏྠུ་པ་ཊི་སཾ་ཡུ་ཏྟཾ ག་མྦྷཱི་ར་མེ་ཝ ཀ་ཐཾ ཀ་ཏྟཱ. ནོ ཙ་ཊྛཱ་ནེ ནི་ཡོ་ཛ་ཀོཏི ཨ་པྤ་ཝ་ཏྟི་ཏ་བྦ་ཊྛཱ་ན་བྷཱུ་ཏེ ཨ་ཧི་ཏེ ན ནི་ཡོ་ཛ་ཀོ. ཨེ་ཝ་མཱ་དི་གུ་ཎོ་པེ་ཏནྟི ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན ས་དྡྷཱ་ས་མྤ་དཱ་དི་གུ་ཎ་ཡོ་གཾ ད་སྶེ་ཏི. ཀཱ་ལེ་ནཱཏི ཨ་ཏྟ་ནོ, ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་སྶ ཙ ས་པྤཱ་ཡ་ཀཱ་ལེ་ན.
༨༠༣. ཝ་ཏྟཾ ཀ་ཏྭཱཏི ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་སྶ ན་ཝ་ཀ་མ་ཧ་ལླ་ཀ་བྷཱ་ཝཱ་ནུ་རཱུ་པེ་ན ཁ་ནྡྷ་ཀེ ཨཱ་ག་ཏཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ཝ་ཏྟཾ ཀ་ཏྭཱ. ཨི་དཱ་ནི ཨཱ་ཙ་རི་ཡེ་ན པ་ཊི་པ་ཛྫི་ཏ་བྦ་ཝི་དྷིཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཏེ་ནཱ་པཱི’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཏེ་ནཱ་པཱིཏི ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ན་དཱ་ཡ་ཀེ་ན་པི. ཙ་རི་ཏཾ ཉ་ཏྭཱ དཱ་ཏ་བྦནྟི ཙེ་ཏོ་པ་རི་ཡ་ཉཱ་ཎ་ལཱ་བྷི་ནཱ ཏ་སྶ ཙི་ཏྟཱ་ཙཱ་རཾ, ཧ་ད་ཡ་ལོ་ཧི་ཏཾ ཝཱ པ་སྶི་ཏྭཱ ཨི་ཏ་རེ་ན ‘‘ཏྭཾ ཀིཾ་ཙ་རི་ཏོ་སི, ཀེ ཝཱ པ་ན ཏེ དྷ་མྨཱ བ་ཧུ་ལཾ ས་མུ་དཱ་ཙ་ར་ནྟཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ པ་ཊི་པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ཏ་སྶ ཙ་རི་ཏཾ ཛཱ་ནི་ཏྭཱ ཏ་ད་ནུ་རཱུ་པེ་ན དཱ་ཏ་བྦཾ.
༨༠༤. ཨི་རི་ཡཱ་པ་ཐཱ་དི་ཏོ་པི ཀེ་ས་ཉྩི ཙ་རི་ཏཾ ཛཱ་ནི་ཏུཾ ས་ཀྐཱ, ཏཾ པ་ན ན ཨེ་ཀ་ནྟི་ཀཾ, ‘‘ཙ་རི་ཏཾ ཉ་ཏྭཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ, ཀ་ཏ་མཾ པ་ན ཏཾ, ཀ་ཏི་ཝི་དྷཱ ཝཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཙ་རི་ཏཾ པ་ནི་དཾ རཱ་ག་དོ་ས་མོ་ཧ་ཝ་སེ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཨུ་སྶ་ནྣ་བྷཱ་ཝེ་ན ས་ནྟཱ་ནེ ཙ་ར་ཏཱི་ཏི ཙ་རི་ཏཾ, ཨ་ས་ཏི པ་ཊི་པ་ཀྑ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡཾ ས་ནྟཱ་ནེ པ་ཝ་ཏྟ་ནཱ་ར་ཧཱ རཱ་གཱ་ད་ཡོ.
༨༠༥. ཝོ་མི་སྶ་ཀ་ན་ཡཱཏི ས་མྤ་ཡོ་ག་ཝ་སེ་ན, ཨེ་ཀ་ས་ནྟ་ཏི་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣ་ཏཱ་ཝ་སེ་ན ཙ ནེ་སཾ སཾ་ས་གྒ་བྷེ་དཱ. ཙ་ཏུ་ས་ཊྛི བྷ་ཝ་ནྟཱིཏི –
‘‘རཱ་གཱ་དི་ཀེ ཏི་ཀེ ས་ཏྟ, ས་ཏྟ ས་དྡྷཱ་དི་ཀེ ཏི་ཀེ;
ཨེ་ཀ་དྭི་ཏི་ཀ་མཱུ་ལ་མྷི, མི་སྶ་ཏོ ས་ཏྟ་ས་ཏྟ་ཀ’’ནྟི –
ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ་ཧི ན་ཝ་ཧི ས་ཏྟ་ཀེ་ཧི ཡ་ཐཱ་ར་ཧཾ ཝི་བྷ་ཛི་ཡ་མཱ་ནཱ ཏེ་ས་ཊྛི དི་ཊྛི་ཡཱ ས་དྡྷིཾ ཙ་ཏུ་ས་ཊྛི བྷ་ཝ་ནྟི. ཏ་ཐཱ ཧི ཝུ་ཏྟཾ ཨུ་པ་ན་ནྡ་ཏྠེ་རེ་ན –
‘‘རཱ་གོ དོ་སོ ཙ མོ་ཧོ ཙ, རཱ་གེ་ན པ་ཊི་གྷོ་པི ཙ;
ས་དྡྷིཾ རཱ་གེ་ན མོ་ཧོ ཙ, མོ་ཧོ་པི པ་ཊི་གྷེ་ན ཙ.
‘‘རཱ་གཱ་དི་ཏྟ་ཡ་མེ་ཀ་ནྟི, ས་ཏྟ རཱ་གཱ་དི་ཀེ ཏི་ཀེ;
ས་དྡྷཱ བུ་དྡྷི ཙ ཏ་ཀྐོ ཙ, ས་དྡྷིཾ ས་དྡྷཱ་ཡ བུ་དྡྷི ཙ.
‘‘ས་དྡྷཱ་ཡ ཏ་ཀྐ་ན་ཉྩེ་ཝ, བུ་དྡྷི་ཡཱ ཏ་ཀྐ་ན་མྤི ཙ;
ས་དྡྷཱ་དི་ཏྟ་ཡ་མེ་ཀ་ནྟི, ས་ཏྟ ས་དྡྷཱ་དི་ཀེ ཏི་ཀེ.
‘‘རཱ་གཱ་དི་ཀཾ ཏི་ཀ་ཉྩེ་ཀ-མེ་ཀ་དྭི་ཏི་ཀ་བྷེ་ད་ཏོ;
ས་དྡྷཱ་བུ་དྡྷི་ཝི་ཏ་ཀྐེ་ཧི, ཡ་ཐཱ་ཡོ་གཾ ཝི་མི་སྶི་ཡ.
‘‘ཨེ་ཀ་མཱུ་ལེ དྭི་མཱུ་ལེ ཙ, པ་ཙྩེ་ཀཾ ས་ཏྟ་ཀ་ཏྟ་ཡཾ;
ཏི་མཱུ་ལེ ས་ཏྟ་ཀ་ཉྩེ་ཀཾ, ཉེ་ཡྻཾ ཏཾ ས་ཏྟ་ས་ཏྟ་ཀཾ.
‘‘ས་དྡྷིཾ རཱ་གེ་ན ས་དྡྷཱ ཙ, ས་དྡྷིཾ ཏེ་ནེ་ཝ བུ་དྡྷི ཙ;
ཏེ་ནེ་ཝ ཏ་ཀྐ་ནཾ ཏེ་ན, ས་དྡྷཱ་བུ་དྡྷི ཙ ཏེ་ན ཙ.
‘‘ས་དྡྷཱ་ས་ངྐ་པྤ་ནཾ ཏེ་ན, བུ་དྡྷི་ས་ངྐ་པྤ་ན་མྤི ཙ;
ཝི་མི་སྶེ་ཏྭཱ་ན ཏེ་ནེ་ཝ, ས་དྡྷཱ་བུ་དྡྷི་ཝི་ཏ་ཀྐ་ནཾ.
‘‘རཱ་ག་མཱུ་ལ་ན་ཡེ ཙེ་ཝ-མེ་ཀཾ ས་ཏྟ་ཀ་མུ་དྡི་སེ;
ས་དྡྷིཾ དོ་སེ་ན ས་དྡྷཱ ཙ, ས་དྡྷིཾ ཏེ་ནེ་ཝ བུ་དྡྷི ཙ.
‘‘ཏེ་ནེ་ཝ ཏ་ཀྐ་ནཾ ཏེ་ན, ས་དྡྷཱ་བུ་དྡྷི ཙ ཏེ་ན ཙ;
ས་དྡྷཱ་ས་ངྐ་པྤ་ནཾ ཏེ་ན, བུ་དྡྷི་ས་ངྐ་པྤ་ན་མྤི ཙ.
‘‘ཝི་མི་སྶེ་ཏྭཱ་ན ཏེ་ནེ་ཝ, ས་དྡྷཱ་བུ་དྡྷི་ཝི་ཏ་ཀྐ་ནཾ;
དོ་ས་མཱུ་ལ་ན་ཡེ ཙེ་ཝ-མེ་ཀཾ ས་ཏྟ་ཀ་མུ་དྡི་སེ.
‘‘ས་དྡྷིཾ མོ་ཧེ་ན ས་དྡྷཱ ཙ, ས་དྡྷིཾ ཏེ་ནེ་ཝ བུ་དྡྷི ཙ;
ཏེ་ནེ་ཝ ཏ་ཀྐ་ནཾ ཏེ་ན, ས་དྡྷཱ་བུ་དྡྷི ཙ ཏེ་ན ཙ.
‘‘ས་དྡྷཱ་ས་ངྐ་པྤ་ནཾ ཏེ་ན, བུ་དྡྷི་ས་ངྐ་པྤ་ན་མྤི ཙ;
ཝི་མི་སྶེ་ཏྭཱ་ན ཏེ་ནེ་ཝ, ས་དྡྷཱ་བུ་དྡྷི་ཝི་ཏ་ཀྐ་ནཾ.
‘‘མོ་ཧ་མཱུ་ལ་ན་ཡེ ཙེ་ཝ-མེ་ཀཾ ས་ཏྟ་ཀ་མུ་དྡི་སེ;
ཨེ་ཀ་མཱུ་ལེ ན་ཡེ ཙེ་ཝཾ, ཉེ་ཡྻཾ ཏཾ ས་ཏྟ་ཀ་ཏྟ་ཡཾ.
‘‘མི་སྶེ་ཏྭཱ རཱ་ག་དོ་སེ་ཧི, ས་དྡྷཱ ཏེ་ཧེ་ཝ བུ་དྡྷི ཙ;
ཏེ་ཧི ས་ངྐ་པྤ་ནཾ ཏེ་ཧི, ས་དྡྷཱ་བུ་དྡྷི ཙ ཏེ་ཧི ཙ.
‘‘ས་དྡྷཱ་ས་ངྐ་པྤ་ནཾ ཏེ་ཧི, བུ་དྡྷི་ས་ངྐ་པྤ་ན་མྤི ཙ;
ཏེ་ཧི དྭཱི་ཧེ་ཝ མི་སྶེ་ཏྭཱ, ས་དྡྷཱ་བུ་དྡྷི་ཝི་ཏ་ཀྐ་ནཾ.
‘‘རཱ་ག་དོ་ས་ན་ཡེ ཙེ་ཝ-མེ་ཀཾ ས་ཏྟ་ཀ་མུ་དྡི་སེ;
མི་སྶེ་ཏྭཱ རཱ་ག་མོ་ཧེ་ཧི, ས་དྡྷཱ ཏེ་ཧེ་ཝ བུ་དྡྷི ཙ.
‘‘ཏེ་ཧི ས་ངྐ་པྤ་ནཾ ཏེ་ཧི, ས་དྡྷཱ་བུ་དྡྷི ཙ ཏེ་ཧི ཙ;
ས་དྡྷཱ་ས་ངྐ་པྤ་ནཾ ཏེ་ཧི, བུ་དྡྷི་ས་ངྐ་པྤ་ན་མྤི ཙ.
‘‘ཏེ་ཧི དྭཱི་ཧེ་ཝ མི་སྶེ་ཏྭཱ, ས་དྡྷཱ་བུ་དྡྷི་ཝི་ཏ་ཀྐ་ནཾ;
རཱ་ག་མོ་ཧ་ན་ཡེ ཙེ་ཝ-མེ་ཀཾ ས་ཏྟ་ཀ་མུ་དྡི་སེ.
‘‘མི་སྶེ་ཏྭཱ དོ་ས་མོ་ཧེ་ཧི, ས་དྡྷཱ ཏེ་ཧེ་ཝ བུ་དྡྷི ཙ;
ཏེ་ཧི ས་ངྐ་པྤ་ནཾ ཏེ་ཧི, ས་དྡྷཱ་བུ་དྡྷི ཙ ཏེ་ཧི ཙ.
‘‘ས་དྡྷཱ་ས་ངྐ་པྤ་ནཾ ཏེ་ཧི, བུ་དྡྷི་ས་ངྐ་པྤ་ན་མྤི ཙ;
ཏེ་ཧི དྭཱི་ཧེ་ཝ མི་སྶེ་ཏྭཱ, ས་དྡྷཱ་བུ་དྡྷི་ཝི་ཏ་ཀྐ་ནཾ.
‘‘དོ་ས་མོ་ཧ་ན་ཡེ ཙེ་ཝ-མེ་ཀཾ ས་ཏྟ་ཀ་མུ་དྡི་སེ;
དྭི་མཱུ་ལ་མྷི ན་ཡེ ཙེ་ཝཾ, ཉེ་ཡྻཾ ཏཾ ས་ཏྟ་ཀ་ཏྟ་ཡཾ.
‘‘རཱ་ག་པྤ་ཊི་གྷ་མོ་ཧེ་ཧི, ས་དྡྷཱ ཏེ་ཧེ་ཝ བུ་དྡྷི ཙ;
ཏེ་ཧི ས་ངྐ་པྤ་ནཾ ཏེ་ཧི, ས་དྡྷཱ་བུ་དྡྷི ཙ ཏེ་ཧི ཙ.
‘‘ས་དྡྷཱ་ས་ངྐ་པྤ་ནཾ ཏེ་ཧི, བུ་དྡྷི་ས་ངྐ་པྤ་ན་མྤི ཙ;
ཏེ་ཧི ཏཱི་ཧེ་ཝ མི་སྶེ་ཏྭཱ, ས་དྡྷཱ་བུ་དྡྷི་ཝི་ཏ་ཀྐ་ནཾ.
‘‘ཏི་མཱུ་ལ་མྷི ན་ཡེ ཙེ་ཝ-མེ་ཀཾ ས་ཏྟ་ཀ་མུ་དྡི་སེ;
ཨེ་ཝཾ ཏེ་ས་ཊྛི ཧོ་ཏཱི་ཏི, ཝི་ཉྙེ་ཡྻཾ ན་ཝ་ས་ཏྟ་ཀཾ;
དི་ཊྛི་ཡཱ་པི ཙ ཧོ་ཏེ་ཝ, ཙ་ཏུ་ས་ཊྛཱི་ཏི ཀེ་ཙ་ནཱ’’ཏི.
༨༠༦-༧. ན་ནུ ཙ ‘‘ཙ་རི་ཏཾ ཉ་ཏྭཱ དཱ་ཏ་བྦ’’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ, ཀིཾ་ཙ་རི་ཏ་སྶ པ་ན ཀིཾ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ཨ་ནུ་ཀཱུ་ལ་ནྟི ཨི་མཾ ཨ་ནུ་ཡོ་གཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཏཾ་ཏཾ་ཙ་རི་ཏཱ་ནུ་ཀཱུ་ལ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ པུ་ན ཏ་སྶ ག་ཎ་ན་ཏོ ཨ་པྤ་ནཱ་ཝ་ཧ་ཏོ ཛྷཱ་ན་པྤ་བྷེ་ད་ཏོ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མ་ཏོ ཝ་ཌྜྷ་ནཱ་ཝ་ཌྜྷ་ན་ཏོ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏོ བྷཱུ་མི་ཏོ ག་ཧ་ཎ་ཏོ པ་ཙྩ་ཡ་ཏོ བྷེ་དཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཨ་སུ་བྷཱ ཙཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཏ་ཏྠ ད་ས ཨ་སུ་བྷཱཏི ཨུ་དྡྷུ་མཱ་ཏ་ཀཾ ཝི་ནཱི་ལ་ཀཾ ཝི་པུ་བྦ་ཀཾ ཝི་ཙྪི་དྡ་ཀཾ ཝི་ཀྑཱ་ཡི་ཏ་ཀཾ ཝི་ཀྑི་ཏྟ་ཀཾ ཧ་ཏ་ཝི་ཀྑི་ཏྟ་ཀཾ ལོ་ཧི་ཏ་ཀཾ པུ་ལ༹་ཝ་ཀཾ ཨ་ཊྛི་ཀ་ནྟི ཨི་མེ ད་ས. ཏ་ཐཱ ཀཱ་ཡ་ག་ཏཱ་ས་ཏི ཙཱཏི ཨི་མེ ཨེ་ཀཱ་ད་ས རཱ་ག་ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ན་སྶ ཨུ་པཱ་ཡ་བྷཱ་ཝ་ཏོ རཱ་ག་ཙ་རི་ཏ་སྶ ཨ་ནུ་ཀཱུ་ལཱ. ཨ་སུ་བྷ-གྒ་ཧ་ཎེ་ན ཙེ་ཏྠ ཏ་དཱ་ར་མྨ་ཎ་ས་མཱ་དྷི་པུ་བྦ་ངྒ་མཾ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ག་ཧི་ཏཾ. ཨེ་ཝཾ སེ་སེ་སུ་པི ཡ་ཐཱ་ར་ཧཾ ད་ཊྛ་བྦཾ. ཨ་པྤ་མཱ་ཎ་ས་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏྟཱ ཨ་པྤ་མ་ཉྙཱ, མེ་ཏྟཱ ཀ་རུ་ཎཱ མུ་དི་ཏཱ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ཏི ཙ་ཏུ་ནྣཾ བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་རཱ་ན་མེ་ཏཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཾ. ཏེ པ་ན ས་ཝ་ཎྞ་ཀ་སི་ཎཱ ནཱི་ལ་ཀ་སི་ཎཾ པཱི་ཏ་ཀ་སི་ཎཾ ལོ་ཧི་ཏ་ཀ་སི་ཎཾ ཨོ་དཱ་ཏ་ཀ་སི་ཎ་ནྟི ཨི་མེ་ཧི ཙ་ཏཱུ་ཧི ཝ་ཎྞ་ཀ་སི་ཎེ་ཧི ས་ཧི་ཏཱ ཨ་ཊྛ དོ་ས་ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ནུ་པཱ་ཡ་བྷཱ་ཝ་ཏོ, ཨ་པྤ་ཊི་གྷཱ་ཏ་ཝི་ས་ཡ་ཏྟཱ ཙ དོ་ས་ཙ་རི་ཏ་སྶ ཨ་ནུ་ཀཱུ་ལཱ.
༨༠༨. ཏཾ…པེ… པ་ནེ་ཀ་ཀནྟི ཨེ་ཏྠ ཨེ་ཀ་ཀནྟི ཨི་དཾ ཨ་ནུ་སྶ་ཏི་ཨ་པེ་ཀྑཾ, ཨ་ནུ་སྶ་ཏཱི་སུ ཨེ་ཀ་ནྟི ཨ་ཏྠོ, ན མོ་ཧ་ཙ་རི་ཏ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཙ་རི་ཏཱ་པེ་ཀྑཾ ཏེ་སཾ ཨ་ཉྙ་སྶཱ་པི ཨ་ནུ་ཀཱུ་ལ་སྶ ལ་བྦྷ་ན་ཏོ. ཏཾ པ་ན མོ་ཧ་ཙ་རི་ཏ་སྶ, ཝི་ཏ་ཀྐ་ཙ་རི་ཏ་སྶ ཙ ག་ཎ་ན་བ་ལེ་ན ཙི་ཏྟ་སྶ པ་ཏི་ཊྛཱ་ན་ཏོ ཨ་ནུ་ཀཱུ་ལཾ.
༨༠༩-༡༡. པུ་རི་མཱ…པེ… དེ་ཧི་ནོཏི ‘‘བུ་དྡྷཱ་ནུ་སྶ་ཏི དྷ་མྨཱ་ནུ་སྶ་ཏི ས་ངྒྷཱ་ནུ་སྶ་ཏི སཱི་ལཱ་ནུ་སྶ་ཏི ཙཱ་གཱ་ནུ་སྶ་ཏི དེ་ཝ་ཏཱ་ནུ་སྶ་ཏཱི’’ཏི ཨི་དཾ པཱ་ལི༹་ཀྐ་མེ་ན པུ་རི་མཾ ཨ་ནུ་སྶ་ཏི་ཚ་ཀྐཾ ས་དྡྷཱ་ཙ་རི་ཏ་སྶ ཨ་ཏི་ས་པྤཱ་ཡ་ཝ་སེ་ན ཨ་ནུ་ཀཱུ་ལཾ. མ་ར་ཎཱུ་པ་ས་མཱ་ཡུ་ཏྟཱ ས་ཏཱིཏི མ་ར་ཎེ, ཨུ་པ་ས་མེ ཙ ཡུ་ཏྟཱ ས་ཏི, མ་ར་ཎཱ་ནུ་སྶ་ཏི, ཨུ་པ་ས་མཱ་ནུ་སྶ་ཏི ཙཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཨཱ་ཧཱ་ར་ནི་སྶི་ཏཱ ས་ཉྙཱཏི ཨཱ་ཧཱ་རེ པ་ཊི་ཀྐཱུ་ལ་ས་ཉྙཱ. དྷཱ་ཏུ་ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ནནྟི ཙ་ཏུ་དྷཱ་ཏུ་ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ནཾ. བུ་དྡྷི་པྤ་ཀ་ཏི་ཛ་ནྟུ་ནོཏི བུ་དྡྷི་ཙ་རི་ཏ་སྶ ས་ཏྟ་སྶ. སེ་སཱ་ནི ཀ་སི་ཎཱ་ནཱིཏི དོ་ས་ཙ་རི་ཏ་སྶ ཨ་ནུ་ཀཱུ་ལེ་སུ ཝུ་ཏྟེ་ཧི ཙ་ཏཱུ་ཧི ཝ་ཎྞ་ཀ་སི་ཎེ་ཧི ཨ་ཝ་སེ་སཱ་ནི པ་ཐ་ཝཱི་ཨཱ་པོ་ཏེ་ཛོ་ཝཱ་ཡོ་ཨཱ་ལོ་ཀཱ་ཀཱ་ས་ཀ་སི་ཎཱ་ནི, ཨེ་ཝཾ པུ་རི་མཱ་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི, ཨི་མཱ་ནི ཚཱ་ཏི ད་ས ཨི་མ་སྶེ་ཝ ཨུ་ཛུ་ཝི་པ་ཙྩ་ནཱི་ཀཱ, ཨི་མ་སྶ ཨ་ས་པྤཱ་ཡ་ནྟི ག་ཧེ་ཏ་བྦ་ཝི་སེ་ས་སྶ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ རཱ་གཱ་དིས་བྦ་ཙ་རི་ཏཱ་ནཾ ཨ་ནུ་ཀཱུ་ལཱ་ཏི ཝ་ཎྞི་ཏཱ.
༨༡༢. ཨེ་ཀ་ནྟ་ཝི་པ་ཙྩ་ནཱི་ཀ་བྷཱ་ཝ་ཏོཏི རཱ་ག་ཙ་རི་ཏཱ་དཱི་ནཾ ཨ་སུ་བྷཱ་དི་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ན་སྶ ཨུ་ཛུ་ཝི་པ་ཙྩ་ནཱི་ཀ་ཏཱ་ཡ. ཨ་ཏི་ས་པྤཱ་ཡ་ཏོཏི ས་དྡྷཱ་ཙ་རི་ཏཱ་དཱི་ནཾ བུ་དྡྷཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཨཱ་དི་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ན་སྶ ཨ་ཏི་ས་པྤཱ་ཡ་ཏོ. ཨེ་ཝཾ ཨུ་ཛུ་ཝི་པ་ཙྩ་ནཱི་ཀ་ཝ་སེ་ན, ཨ་ཏི་ས་པྤཱ་ཡ་ཝ་སེ་ན ཙ ཨི་དཾ ས་བྦཾ ཝི་སུཾ ཝི་སུཾ ཏེ་སཾ ཨ་ནུ་ཀཱུ་ལ་ནྟི ཝུ་ཏྟཾ, ན པ་ན ཨི་ཏ་ར་སྶ ཨ་ན་ནུ་ཀཱུ་ལ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ན ཧི རཱ་གཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ཝི་ཀྑ་མྦྷི་ཀཱ, ས་དྡྷཱ་དཱི་ནཾ ཝཱ ཨ་ནུ་པ་ཀཱ་རི་ཀཱ ཀུ་ས་ལ་བྷཱ་ཝ་ནཱ ནཱ་མ ཨ་ཏྠི. ཏ་ཐཱ ཧི མེ་གྷི་ཡ་སུ་ཏྟེ –
‘‘ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨཱ ཨུ་ཏྟ་རི བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦཱ, ཨ་སུ་བྷཱ བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦཱ རཱ་ག་སྶ པ་ཧཱ་ནཱ་ཡ, མེ་ཏྟཱ བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦཱ བྱཱ་པཱ་ད་སྶ པ་ཧཱ་ནཱ་ཡ, ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦཱ ཝི་ཏ་ཀྐུ་པ་ཙྪེ་དཱ་ཡ, ཨ་ནི་ཙྩ་ས་ཉྙཱ བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦཱ ཨ་སྨི་མཱ་ན་ས་མུ་གྒྷཱ་ཏཱ་ཡཱ’’ཏི (ཨ. ནི. ༩.༣; ཨུ་དཱ. ༣༡) –
ཨེ་ཀ་སྶེ་ཝ ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཱ. ཏ་ཐཱ རཱ་ཧུ་ལོ་ཝཱ་ད་སུ་ཏྟེ་པི ‘‘མེ་ཏྟཾ, རཱ་ཧུ་ལ, བྷཱ་ཝ་ནཾ བྷཱ་ཝེ་ཧཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ (མ. ནི. ༢.༡༢༠) ས་ཏྟ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཱ་ནི ཝུ་ཏྟཱ་ནི, ན ཙཱ་ཡ་སྨ་ཏོ མེ་གྷི་ཡ་སྶ ཙ་ཏྟཱ་རི་པི ཙ་རི་ཏཱ་ནི ས་ནྟི, ནཱ་པི རཱ་ཧུ་ལ་ཏྠེ་ར་སྶ ས་བྦ་ཙ་རི་ཏཱ་ནི, ཏ་སྨཱ ཝ་ཙ་ན་མ་ཏྟེ ཨ་བྷི་ནི་ཝེ་སཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ ས་བྦ་ཏྠ ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ པ་རི་ཡེ་སི་ཏ་བྦོ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
༨༡༣-༤. ཀི་ཉྩཱ་པི ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཱ་ནཾ ག་ཎ་ན་པ་རི་ཙྪེ་དོ་པི ས་ཀྐཱ ཉཱ་ཏུཾ, ས་ངྐ་ར་ཏྟཱ པ་ན སུ་ཁེ་ན ཝི་ཉྙཱ་ཏུཾ ན ས་ཀྐཱ་ཏི ཏེ་སཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཏོ, ཝི་སུཾ ཝི་སུཾ ཛཱ་ཏི་ཏོ ཙ ག་ཎ་ན་པ་རི་ཙྪེ་དཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཱ་ནི ས་བྦཱ་ནཱི’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཱ་ཏི ནི་དྡི་སེཏི པཱ་ལི༹་ཏོ, ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཏོ ཙ ས་མོ་དྷཱ་ནེ་ཏྭཱ ‘‘ས་མ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཱ’’ཏི ནི་དྡི་སེ་ཡྻ. ཀ་ཐཾ? ཀ་སི་ཎཱ་ནི ད་ས…པེ… ས་ཉྙཱ ཙཱ་ཧཱ་ར་ཏཱ ཨི་ཏི. ཨ་སུ་བྷཱ་ནུ་སྶ་ཏཱི ད་སཱཏི ད་ས-ས་དྡོ པ་ཙྩེ་ཀཾ ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦོ ‘‘ད་ས ཨ་སུ་བྷཱ, ད་ས ཨ་ནུ་སྶ་ཏཱི’’ཏི. ད་ས ཨ་སུ་བྷཱ ཧེ་ཊྛཱ ཀ་ཐི་ཏཱ་ཝ. ‘‘པུ་རི་མཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཚ་ཀྐ’’ནྟི ཨེ་ཏྠ ཝུ་ཏྟཱ ཚ, མ་ར་ཎཱ་ནུ་སྶ་ཏི ཀཱ་ཡ་ག་ཏཱ་ས་ཏི ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི ཨུ་པ་ས་མཱ་ནུ་སྶ་ཏཱི་ཏི ཨི་མཱ ད་ས ཨ་ནུ་སྶ་ཏི་ཡོ. ཙ་ཏུ་དྷཱ་ཏུ་ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ནནྟི པ་ཐ་ཝཱ་དཱི་ནཾ ཙ་ཏུ་ནྣཾ དྷཱ་ཏཱུ་ནཾ ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ནཾ. ས་ཉྙཱ ཙཱ་ཧཱ་ར་ཏཱཏི གཱ་ཐཱ་བ་ནྡྷ་ཝ་སེ་ན ག-ཀཱ་ར་སྶ ལོ་པཾ ཀ་ཏྭཱ ཨཱ་ཧཱ་ར་ག་ཏཱ ས་ཉྙཱ ‘‘ཨཱ་ཧཱ་ར་ཏཱ ས་ཉྙཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཱ. ཨཱ་ཧཱ་རོ་ཡེ་ཝ ཝཱ ཨཱ་ཧཱ་ར་ཏཱ, ཏ་གྒ་ཏཱ ཙ ས་ཉྙཱ ཨུ་པ་ཙཱ་ར་ཏོ ‘‘ཨཱ་ཧཱ་ར་ཏཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཱ, ཨཱ་ཧཱ་རེ པ་ཊི་ཀྐཱུ་ལ་ས་ཉྙཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
༨༡༥-༦. ཀིཾ ཨི་མེ་སུ ས་བྦེ་སུ་ཡེ་ཝ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནེ་སུ ཛྷཱ་ནཾ ནི་བྦ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི? ཨཱ་མ, ནི་བྦ་ཏྟ་ཏི ས་བྦེ་སྭེ་ཝ ཨུ་པ་ཙཱ་ར་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ, ཨ་པྤ་ནཱ་ཛྷཱ་ནཾ པ་ན ཀེ་སུ་ཙི ན ནི་བྦ་ཏྟ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཀཱ་ནི་ཙི ཨུ་པ་ཙཱ་ར་མེ་ཝ ནི་བྦ་ཏྟེ་ནྟི, ཀཱ་ནི་ཙི ཨ་པྤ་ན་མྤི. ཀ་ཐཾ པ་ནེ་ཏཾ ད་ཊྛ་བྦ་ནྟི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨེ་ཏེ་སཱུ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཨུ་པ་ཙཱ་ར་མེ་ཝ ཨཱ་ཝ་ཧ་ནྟཱི་ཏི ཨུ་པ་ཙཱ་རཱ་ཝ་ཧཱ ‘‘ཨ་པེ་ཀྑོ’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཝི་ཡ ཧེ་ཏྠ ཨ་ཝ་དྷཱ་ར་ཎཾ ད་ཊྛ་བྦཾ. ཏ་ཏྠ ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏིཾ, ཀཱ་ཡ་ག་ཏཱ་ས་ཏི་ཉྩ ཧི་ཏྭཱ སེ་སཱ བུ་དྡྷཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཨཱ་ད་ཡོ ཨ་ཊྛ ཨ་ནུ་སྶ་ཏི་ཡོ, ས་ཉྙཱ, ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ན་ཉྩཱ་ཏི ཨེ་ཏེ ད་ས ནཱ་ན་པྤ་ཀཱ་ར་ཀ་ཏྟཱ, ག་མྦྷཱི་ར་ཏྟཱ, ས་བྷཱ་ཝ་དྷ་མྨ་ཏྟཱ ཙ ཨ་ས་ཏི བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཝི་སེ་སེ ཨུ་པ་ཙཱ་རཱ་ཝ་ཧཱ ཝུ་ཏྟཱ.
༨༡༧-༨. ཨེ་ཝཾ ཨུ་པ་ཙཱ་ར་པྤ་ནཱ་ཝ་ཧ་ཏོ ད་སྶེ་ཏྭཱ ཨི་དཱ་ནི ཛྷཱ་ན་པྤ་བྷེ་ད་ཏོ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཨ་པྤ་ནཱ་ཡཱ་ཝ་ཧེ་སཱུ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཙ་ཏུ་ཀྐ་ཛ྄ཛྷཱ་ནི་ཀཱཏི ཙ་ཏུ་ཀྐ་ན་ཡ་ཝ་སེ་ན ཙ་ཏུ་བྦི་དྷ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ཝ་ནྟོ, ཏེ་སཾ ཨེ་ཀེ་ཀ་སྶེ་ཝ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་བྷཱུ་ཏཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. པ་ཉྩ་ཀ་ན་ཡ་ཝ་སེ་ན པ་ན ‘‘པ་ཉྩ་ཀ་ཛ྄ཛྷཱ་ནི་ཀཱ’’ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནི་ཀཱཏི པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་སྶེ་ཝ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་བྷཱུ་ཏཱ, པ་ཊི་ཀྐཱུ་ལ་བྷཱ་ཝ་ཏོ པ་ན ཨི་ཏ་རེ་སཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནི ན ཧོ་ནྟི. པ་ཊི་ཀྐཱུ་ལེ་པི ཧི ཝི་ས་ཡེ ཝི་ཏ་ཀྐ་བ་ལེ་ན པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ ཨ་པྤེ་ཏི ཙ་ཎྜ་སོ་ཏ་ན་དི་ཡཾ ཨ་རི་ཏྟ་བ་ལེ་ན ནཱ་ཝཱ ཝི་ཡ. སེ་སཱ་ནི པ་ན ཏ་ད་བྷཱ་ཝ་ཏོ ན ཏེ་སུ ཨ་པྤེ་ནྟི.
༨༡༩. ཏི་ཀ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ཝ་ཧཱཏི ཙ་ཏུ་ཀྐ་ན་ཡེ་ན ཏི་ཀ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ཝ་ཧཱ, པ་ཉྩ་ཀ་ན་ཡེ་ན པ་ན ཙ་ཏུ་ཀྐ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ཝ་ཧཱ, མེ་ཏྟཱ་ཀ་རུ་ཎཱ་མུ་དི་ཏཱ ཧི མེ་ཏྟཱ་དཱི་ནཾ སོ་མ་ན་སྶ་ས་ཧ་ག་ཏཱ་ན་མེ་ཝ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏྟཱ པ་ཉྩ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནི་ཀཱ ན ཧོ་ནྟི. ཨ་པྤ་ན་པྤ་ཏྟཱ ཧི མེ་ཏྟཱ་ད་ཡོ སོ་མ་ན་སྶེ་ན ཝི་ནཱ ན་པྤ་ཝ་ཏྟ་ནྟི. ཙ་ཏུ་ཏྠོ་པི བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་རོ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. བྲ་ཧྨཱ་ནཾ ཨུ་ཏྟ་མཱ་ནཾ ཝི་ཧཱ་རོ, བྲ་ཧྨ་བྷཱུ་ཏོ ཝཱ ཝི་ཧཱ་རོ་ཏི བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་རོ, སོ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཛ྄ཛྷཱ་ནི་ཀོ. ཏ་ཏྠཱ་པི མེ་ཏྟཱ་དི་ཝ་སེ་ན པ་ཊི་ལ་དྡྷ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ཙ་ཏུ་ཀྐ་སྶེ་ཝེ་ཏཾ ཨ་པྤེ་ཏི, ནེ་ཏ་ར་སྶ. ཀ་སྨཱ? མེ་ཏྟཱ་དཱི་ནཾ ནི་སྶ་ནྡ་ཏྟཱ. ཡ་ཐཱ ཧི ཀ་སི་ཎཱ་ནཾ ནི་སྶ་ནྡཱ ཨཱ་རུ་པྤཱ, ཡ་ཐཱ ཙ ས་མ་ཐ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ནི་སྶ་ནྡཱ ནི་རོ་དྷ་ས་མཱ་པ་ཏྟི, ཨེ་ཝཾ མེ་ཏྟཱ་དི་ནི་སྶ་ནྡཱ ཨུ་པེ་ཀྑཱ. ཨཱ་རུ་པྤཱ ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཛ྄ཛྷཱ་ནི་ཀཱཏི ཨ་ངྒ་ས་མ་ཏཱ་ཝ་སེ་ན ཨཱ་རུ་པྤཱ་པི ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་སྶེ་ཝ པ་བྷེ་དཱ་ཏི ཀ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟཾ.
༨༢༠. ཨེ་ཝཾ ཛྷཱ་ན་བྷེ་ད་ཏོ ད་སྶེ་ཏྭཱ པུ་ན ས་མ་ཏི་ཀྐ་མ་ཏོ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཝ་སེ་ནཱ་ར་མྨ་ཎ་ངྒཱ་ན’’ནྟི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ས་མ་ཏི་ཀྐ་མོ ཨ་ངྒ་ས་མ་ཏི་ཀྐ་མོ་ཏི ཨ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏ་བྦཱ་ནཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནཾ, ཨ་ངྒཱ་ན་ཉྩ ཝ་སེ་ན ས་མ་ཏི་ཀྐ་མོ དུ་ཝི་དྷོ. ཀིཾ ས་བྦེ་སྭེ་ཝ དུ་ཝི་དྷོ ལ་བྦྷ་ཏི, ནོ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘གོ་ཙ་རཱ…པེ… ཏི་ཀྐ་མོ’’ཏི. ཙ་ཏཱུ་སུ ཧི ཨཱ་རུ་པྤེ་སུ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ས་མ་ཏི་ཀྐ་མོ་ཝ ཧོ་ཏི ཨཱ་ཀཱ་ས་ཀ་སི་ཎ་ཝ་ཛྫི་ཏེ་སུ ན་ཝ་སུ ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ་སུ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ན་སྶ, ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་དཱི་ནི ཙ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་དཱི་ནཾ པ་ཏྟ་བྦ་ཏྟཱ, ཨ་ངྒཱ་ཏི་ཀྐ་མོ པ་ན ཨ་རཱུ་པེ ན་ཏྠི ཙ་ཏུ་ནྣ་ཉྩཱ་པི ཨ་ངྒཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ས་མཱ་ན་ཏྟཱ. རཱུ་པེ ཛྷཱ་ན་ངྒ་ཏི་ཀྐ་མོཏི རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རི་ཀ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནེ་སུ ཝི་ཏ་ཀྐཱ་དཱི་ནཾ ཛྷཱ་ན་ངྒཱ་ནཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མོ, ཨི་ད་ཉྩ ལ་བྦྷ་མཱ་ན་ཀ་ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟཾ. པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནི་ཀེ་སུ དུ་ཝི་དྷོ་པི ས་མ་ཏི་ཀྐ་མོ ན་ཏྠི, ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ས་མ་ཏི་ཀྐ་མོ ཨི་དྷ ཨ་ཊྛ་ནྣ་མྤི ས་མཱ་པ་ཏྟཱི་ནཾ སཱ་དྷཱ་ར་ཎ་ཏྟཱ ན ག་ཧི་ཏོ.
༨༢༡. ཨེ་ཝཾ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མ་ཝ་སེ་ན ད་སྶེ་ཏྭཱ པུ་ན ཝ་ཌྜྷ་ནཱ་ཝ་ཌྜྷ་ན་ཝ་སེ་ན ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ད་སེ་ཝ ཀ་སི་ཎཱ་ནཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཨི་མེ་སུ ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཱ་ཡ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནེ་སུ ད་ས ཀ་སི་ཎཱ་ནེ་ཝ ཝ་ཌྜྷེ་ཏ་བྦཱ་ནི. ན ཙ…པེ… ཨ་སུ་བྷཱ་ད་ཡོཏི སེ་སཱ ཨ་སུ་བྷཱ་ད་ཡོ པ་ན ནེ་ཝ ཝ་ཌྜྷེ་ཏ་བྦཱ. ཀ་སྨཱ? པ་རི་ཙྪི་ནྣཱ་ཀཱ་རེ་ནེ་ཝ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ན་ཏོ, ཨཱ་ནི་སཾ་སཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཙ. ཏ་ཐཱ ཧི ད་ས ཨ་སུ་བྷཱ་ནི, ཀཱ་ཡ་ག་ཏཱ་ས་ཏི ཙ ཨ་ཏྟ་ནོ ཋི་ཏོ་ཀཱ་སེ་ན པ་རི་ཙྪི་ནྣ་ཏྟཱ པ་རི་ཙྪི་ནྣཱ་ཀཱ་རེ་ནེ་ཝ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧ་ནྟི. ཝ་ཌྜྷི་ཏེ་སུ་པི ཀུ་ཎ་པ་རཱ་སི ཨེ་ཝ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏཱི་ཏི ན ཀོ་ཙི ཨཱ་ནི་སཾ་སོ ཨ་ཏྠི. ཨ་ཝ་ཌྜྷི་ཏེ་སུ་པི ཧི ཏེ་སུ ཀཱ་མ་རཱ་ག་ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ནཱ ཧོ་ཏི་ཡེ་ཝ. ཡ་དི ཨེ་ཝཾ, ཨ་སུ་བྷ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཱ་ནཾ ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏཱ་ཝ་ཙ་ནཾ ཝི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ཏཱི་ཏི? ན ཝི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི. ཨེ་ཀ་ཙྩོ ཧི ཨུ་དྡྷུ་མཱ་ཏ་ཀེ ཝཱ ཨ་ཊྛི་ཀེ ཝཱ མ་ཧ་ནྟེ ནི་མི་ཏྟཾ ག་ཎྷཱ་ཏི, ཨེ་ཀ་ཙྩོ ཨ་པྤ་ཀེ་ཏི ཨི་མི་ནཱ པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཨེ་ཀ་ཙྩ་སྶ པ་རི་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཀ་ཙྩ་སྶ ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ་ར་མྨ་ཎཾ. ཡོ ཝཱ ཨེ་ཏཾ ཨཱ་ནི་སཾ་སཱ་བྷཱ་ཝཾ ཨ་པ་སྶ་ནྟོ ཝ་ཌྜྷེ་ཡྻ, ཏ་སྶ ཝ་སེ་ན ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏཱ ཝུ་ཏྟཱ. ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་ནི་མི་ཏྟ་མྤི ནཱ་སི་ཀ་གྒ་མུ་ཁ་ནི་མི་ཏྟཱ་དི་པ་རི་ཙྪི་ནྣཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏི, ཝ་ཌྜྷ་ཡ་ཏོ་པི ཙ ཝཱ་ཏ་རཱ་སི་ཡེ་ཝ ཝ་ཌྜྷ་ཏི. པི་ཙུ་པི་ཎྜཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཨུ་པ་ཊྛ་ཧ་ནྟ་མྤི ཧི ནི་མི་ཏྟཾ ཝཱ་ཏ་ས་ངྒྷཱ་ཊ་མ་ཏྟ་མེ་ཝ, ཏ་ཐཱ བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་ར་ནི་མི་ཏྟ་མྤི ཝ་ཌྜྷེ་ནྟ་སྶ ས་ཏྟ་རཱ་སི་ཡེ་ཝ ཝ་ཌྜྷེ་ཡྻ, ན ཙ ཏེ་ན ཀོ་ཙི ཨ་ཏྠོ ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཏ་དུ་བྷ་ཡ་མྤི ན ཝ་ཌྜྷེ་ཏ་བྦཾ. ཡཾ པ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘མེ་ཏྟཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ ཨེ་ཀཾ དི་སཾ ཕ་རི་ཏྭཱ ཝི་ཧ་ར་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དི (ཝི་བྷ. ༦༦༣), ཏ་མྤི པ་རི་གྒ་ཧ་ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟཾ, ན ནི་མི་ཏྟ་ཝ་ཌྜྷ་ན་ཝ་སེ་ན. ཀི་ཉྩི བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་རེ པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟ་མེ་ཝ ན་ཏྠི, ཀི་མ་ཡཾ ཝ་ཌྜྷེ་ཡྻ, ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏཱ པ་ནེ་ཏྠ པ་རི་གྒ་ཧི་ཏ་མ་ཏྟ་ཝ་སེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ཨཱ་རུ་པྤཱ་ར་མྨ་ཎེ་སུ ཨཱ་ཀཱ་སཾ ཀ་སི་ཎུ་གྒྷཱ་ཊ་མ་ཏྟ་ཏྟཱ ཀ་སི་ཎཱ་པ་ག་མ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ མ་ན་སི ཀཱ་ཏ་བྦཾ, ཏ་ཏོ པ་རཾ ཝ་ཌྜྷ་ཡ་ཏོ ན ཀི་ཉྩི ཧོ་ཏི, ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ས་བྷཱ་ཝ་དྷ་མྨ་ཏྟཱ ན ས་ཀྐཱ ཝ་ཌྜྷེ་ཏུཾ, པ་རི་ཀ་མྨ་མེ་ཝ ཧི ཝ་ཌྜྷེ་ཏུཾ ས་ཀྐཱ, ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་པ་ག་མོ ཏ་སྶ ཨ་བྷཱ་ཝ་མ་ཏྟ་ཏྟཱ, ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ར་མྨ་ཎ་མྤི ས་བྷཱ་ཝ་དྷ་མྨ་ཏྟཱ་ཡེ་ཝ ན ས་ཀྐཱ ཝ་ཌྜྷེ་ཏུཾ, ཏ་སྨཱ ཏཱ་ནི་པི ན ཝ་ཌྜྷེ་ཏ་བྦཱ་ནི. ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏཱ ཨཱ་རུ་པྤཱ་ནཾ ཝི་པུ་ལ་ཀ་སི་ཎུ་གྒྷཱ་ཊི་མཱ་ཀཱ་སེ པ་ཝ་ཏྟི་ཡཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. བུ་དྡྷཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཨཱ་ད་ཡོ ཙ ཨ་ནི་མི་ཏྟ་ཏྟཱ ན ཝ་ཌྜྷེ་ཏ་བྦཱ. པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟ་ཉྷི ཨ་ཡཾ ཝ་ཌྜྷེ་ཡྻ, ཏ་ཉྩ ནེ་སཾ ན་ཏྠི, ཏ་སྨཱ ཨི་མེ ཨ་སུ་བྷཱ་ད་ཡོ ཏིཾ་ས ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཱ་ནི པ་རི་ཙྪི་ནྣོ་ཀཱ་ས་ཏྟཱ, པ་ཡོ་ཛ་ནཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ, ཨ་ཝ་ཌྜྷ་ན་ཏོ ཙ ན ཝ་ཌྜྷེ་ཏ་བྦཱ་ནི.
༨༢༢-༣. ཨེ་ཝཾ ཝ་ཌྜྷ་ནཱ་ཝ་ཌྜྷ་ན་ཏོ ད་སྶེ་ཏྭཱ པུ་ན ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏོ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ད་སེ་ཝ ཀ་སི་ཎཱ་ནཱི’’ཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟཱ་ནི ཧོ་ནྟི ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནཱིཏི ཨི་མཱ་ནི དྭཱ་ཝཱི་ས པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟ་བྷཱུ་ཏཱ་ནི ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནི ཧོ་ནྟི. སེ་སཱཏི ཨ་ཝ་སེ་སཱ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས ནེ་ཝ པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎཱ སི་ཡུཾ.
༨༢༤-༥. ཨི་དཱ་ནི བྷཱུ་མི་ཏོ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཨ་སུ་བྷཱ་ནཱི’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. དེ་ཝེ་སུ ན་པྤ་ཝ་ཏྟ་ནྟི ཏ་ཏྠ ཨ་སུ་བྷཱ་ནཾ, པ་ཊི་ཀྐཱུ་ལ་སྶ ཙ ཨཱ་ཧཱ་ར་སྶ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཏ་ཙ་པ་ཉྩ་ཀ་མྤི ཧི ཏ་ཏྠ པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ནཾ དི་བྦཱ་ནུ་བྷཱ་ཝེ་ན པ་ཊི་ཀྐཱུ་ལཱ་ཀཱ་རེ་ན ནོ་པ་ཊྛཱ་ཏི. ཨ་སྶཱ་ས་པ་སྶཱ་སཱ་ནཾ བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀེ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ‘‘ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི ཙཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཛྷཱ་ནཱ་ནུ་བྷཱ་ཝ་ནི་བྦ་ཏྟཱ་ན་ཉྷི ཨ་ཏྠ་སྶ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ན་ཏྠི བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀེ ཨ་སྶཱ་ས་པ་སྶཱ་སཱ.
༨༢༧. ཨི་དཱ་ནི ག་ཧ་ཎ་ཏོ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཙ་ཏུ་ཏྠ’’ནྟི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ…པེ… དི་ཊྛེ་ནེ་ཝ ག་ཧེ་ཏ་བྦཱཏི ཝཱ་ཡོ་ཀ་སི་ཎཾ ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ སེ་སཱ ན་ཝ ཀ་སི་ཎཱ, ད་ས ཨ་སུ་བྷཱ་ནཱི་ཏི ཨི་མཱ་ནི ཨེ་ཀཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི དི་ཊྛེ་ནེ་ཝ ཝ་ཏྠུ་ནཱ ཀ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏེ་ན ག་ཧེ་ཏ་བྦཱ་ནི ཨུ་གྒ་ཧེ་ཏ་བྦཱ་ནི. ཏ་ཐཱ ཙ ཝུ་ཏྟཾ ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ ‘‘དི་ཊྛེ་ན ག་ཧེ་ཏ་བྦཱ་ནི, པུ་བྦ་བྷཱ་གེ ཙ་ཀྑུ་ནཱ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ ནི་མི་ཏྟཾ ནེ་སཾ ག་ཧེ་ཏ་བྦ་ནྟི ཨ་ཏྠོ’’ཏི (ཝི་སུ་དྡྷི. ༡.༤༧).
༨༢༨-༣༡. ས་ཏི་ཡ་མྤི ཙ ཀཱ་ཡ་མྷཱིཏི ཀཱ་ཡ་ག་ཏཱ་ས་ཏི་ཡ་མྤི. དི་ཊྛེ་ན ཏ་ཙ་པ་ཉྩ་ཀནྟི ཏ་ཙ་པ་ཉྩ་ཀ་མ་ཏྟ་མེ་ཝ དི་ཊྛེ་ན ག་ཧེ་ཏ་བྦཾ. སེ་ས་མེ་ཏྠ སུ་ཏེ་ནེ་ཝཱཏི ཨེ་ཏྠ ཀཱ་ཡ་ག་ཏཱ་ས་ཏི་ཡཾ སེ་སཾ ཝ་ཀྐ་པ་ཉྩ་ཀཱ་དི སུ་ཏེ་ནེ་ཝ ག་ཧེ་ཏ་བྦཾ. ཨི་ཏི ཀཱ་ཡ་ག་ཏཱ་ས་ཏི དི་ཊྛ་སུ་ཏེ་ན ག་ཧེ་ཏ་བྦཱ. ཨུ་ཏྟ་རོ་ཊྛ་ནཱ་སི་ཀ་གྒེ་སུ ཕུ་ཊྛ་སྶ ཨ་སྶཱ་ས་པ་སྶཱ་ས་སྶ ག་ཧེ་ཏ་བྦ་ཏོ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི ཨེ་ཏྠ, ཕུ་ཊྛེ་ན པ་རི་དཱི་པི་ཏཱ’’ཏི. ཨུ་ཙྪུ་ས་སྶཱ་དཱི་ནཾ པ་ཏྟེ་སུ ཙ་ལ་མཱ་ན་ཝ་ཎྞ་གྒ་ཧ་ཎ་མུ་ཁེ་ན, ས་རཱི་ར་ས་མྥ་སྶ་ཝ་སེ་ན ཙ ཝཱ་ཏ་སྶ ག་ཧེ་ཏ་བྦ་ཏྟཱ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཝཱ་ཡོ་ཀ་སི་ཎ་མེ་ཝེ་ཏྠ, དི་ཊྛ་ཕུ་ཊྛེ་ན ག་ཡ྄ཧ་ཏཱི’’ཏི. ཨཱ་དི་ཏོ་ཝ ག་ཧེ་ཏ་བྦཱ ན ཧོ་ནྟཱིཏི་ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀེ་ན བྷཱ་ཝ་ནཱ་ར་མྦྷ་ཝ་སེ་ན ན པ་ཊྛ་པེ་ཏ་བྦཱ་ནི, ཧེ་ཊྛི་མེ ཏ་ཡོ བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་རེ, ཀ་སི་ཎེ་སུ རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ཉྩ ཨ་ན་དྷི་ག་ནྟྭཱ ས་མྤཱ་དེ་ཏུཾ ཨ་ས་ཀྐུ་ཎེ་ཡྻ་ཏྟཱ.
༨༣༢-༥. ཨེ་ཝཾ ག་ཧ་ཎ་ཝ་སེ་ན ད་སྶེ་ཏྭཱ ཨི་དཱ་ནི པ་ཙྩ་ཡ་ཏོ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནེ་སུ ཧེ་ཏེ་སཱུ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ ཨེ་ཏེ་སུ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནེ་སཱུཏི ཨེ་ཏྠ ཡ་ཐཱ་ར་ཧཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནཾ, ཛྷཱ་ནཱ་ན་ཉྩ ག་ཧ་ཎཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཨཱ་ཀཱ་ས་ཀ་སི་ཎ་སྶ ཨུ་གྒྷཱ་ཊེ་ཏུཾ ཨ་ས་ཀྐུ་ཎེ་ཡྻ་ཏྟཱ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨཱ་ཀཱ་ས་ཀ་སི་ཎཾ ཝི་ནཱ’’ཏི. མེ་ཏྟཱ་དི་ཨེ་ཀེ་ཀ་སྨིཾ བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་རེ ཏཱི་ཎི ཏཱི་ཎི ཛྷཱ་ནཱ་ནི པ་ཊི་ལ་བྷི་ཏྭཱ ཋི་ཏ་སྶེ་ཝ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་ར་ཝ་སེ་ན པ་ཉྩ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཏ་ཡོ བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་རཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. དྭི་ནྣཾ ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ན་ཛ་ཝ་ནཱ་ནཾ ས་མ་ན་ནྟ་རཱ ནི་རོ་དྷཾ ཕུ་ས་ཏཱི་ཏི ཀ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཙ་ཏུ་ཏྠ་མཱ་རུ་པྤ’’ནྟི་ཨཱ་དི. ཝི་པ་སྶ་ནཱ་བྷ་ཝ་ས་མྤ་ཏྟི་སུ་ཁཱ་ནཾ པ་ཙྩ་ཡཱཏི ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ, བྷ་ཝ་ས་མྤ་ཏྟི་ཡཱ, དི་ཊྛ་དྷ་མྨ་སུ་ཁ་ཝི་ཧཱ་ར་སྶ ཙ པ་ཙྩ་ཡཱ ཧོ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
༨༣༦-༩. ཨེ་ཝཾ པ་ས་ངྒེ་ན ཨཱ་ག་ཏཾ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ན་ཝི་བྷཱ་གཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ པུ་ན ཨཱ་ཙ་རི་ཡེ་ན པ་ཊི་པ་ཛྫི་ཏ་བྦ་ཝི་དྷིཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ས་ནྟི་ཀེ ཝ་ས་ནྟ་སྶཱཏི ཨཱ་ཙ་རི་ཡེ་ན ས་དྡྷིཾ ཨེ་ཀ་གེ་ཧེ, ཨེ་ཀ་ཝི་ཧཱ་རེ ཝཱ ཝ་ས་ནྟ་སྶ. ཀ་ཐེ་ཏ་བྦནྟི པ་ཝ་ཏྟིཾ སུ་ཏྭཱ སུ་ཏྭཱ ཀ་ཐེ་ཏ་བྦཾ. ཨཱ་ག་ཏ་སྶཱ་ག་ཏ་ཀྑ་ཎེཏི ས-ཀཱ་རོ པ་ད་ས་ནྡྷི་མ་ཏྟ་ཀ་རོ, ཨཱ་ག་ཏཱ་ག་ཏ་ཀྑ་ཎེ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ཐ ཝཱ ཨཱ་ག་ཏ་སྶ ཨཱ་ག་ཏ་ཀྑ་ཎེ ཀ་ཐེ་ཏ་བྦཾ. ཨཱི་དི་སེ་སུ ཧི ཋཱ་ནེ་སུ ཨཱ་མེ་ཌི་ཏ་སཱ་མ་ཏྠི་ཡ་ཏོ་ཝ ལ་བྦྷ་ཏི. ན ཧི ཨེ་ཀ་ཝཱ་ར་མེ་ཝ ཨཱ་ག་ཏ་སྶ ཏ་སྨིཾ ཁ་ཎེ ཀ་ཐེ་ཏ་བྦཾ, ཏ་ཏོ པ་རཾ ན ཀ་ཐེ་ཏ་བྦ་ནྟི ཡུ་ཛྫ་ཏི.
ནཱ་ཏི་ས་ངྑེ་པ་ཝི་ཏྠཱ་རནྟི ཨ་ཏི་སཾ་ཁི་ཏྟཾ, ཨ་ཏི་ཝི་ཏྠཱ་ར་ཉྩ ཨ་ཀ་ཏྭཱ ཏ་སྶ སུ་ཁེ་ན ཨུ་གྒ་ཎྷ་ན་པྤ་མཱ་ཎཾ ཀ་ཐེ་ཏ་བྦཾ. ས་ཙེ པ་ན སོ པ་ཀ་ཏི་ཡཱ་ཝ ཨུ་གྒ་ཧི་ཏ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནོ ཧོ་ཏི, ས་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ཝ་སེ་ན ཝཱ མ་ན་སི་ཀཱ་ར་ཝ་སེ་ན ཝཱ ཀ་ཏ་པ་རི་ཙ་ཡོ, ཏ་སྶ ཨེ་ཀཾ, དྭེ ཝཱ ནི་ས་ཛྫཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ས་མྨུ་ཁཱ་ཝ ས་ཛ྄ཛྷཱ་ཡཾ ཀཱ་རེ་ཏྭཱ དཱ་ཏ་བྦཾ. ཨེ་ཝཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡེ་ན པ་ཊི་པ་ཛྫི་ཏ་བྦ་ཝི་དྷིཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ པུ་ན ག་ཧི་ཏ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནེ་ན ཏེ་ན ཡོ་གི་ནཱ ཨུ་ཏྟ་རི ཀཱ་ཏ་བྦ་ཝི་དྷཱ་ནཾ ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཏེ་ན་པཱི’’ཏི་ཨཱ་དི. ས་མྨ་ཊྛཱ་ནནྟི ཡ་ཏྠ པ་ཧ་ཊོ ས་མ་ཏི, ཏཾ ས་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ, ཨི་དཾ ས་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ཝི་ཡཱ་ཏི ས་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ. ཡ་ཐཱ ཧི ས་མྨ་ཊྛཱ་ནེ ག་ཧི་ཏེ པུ་གྒ་ལཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝེ་རཱི ཨ་བྷི་བྷ་ཝི་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནེ ག་ཧི་ཏེ མ་ནོ་བྷུ་ས་ངྑཱ་ཏོ ཀཱ་མ་རཱ་གོ ཏཾ་ས་མ་ངྒི་པུ་གྒ་ལཾ ཨ་བྷི་བྷ་ཝི་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝ་སེ ཀཱ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ས་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ཝི་ཡཱ་ཏི ས་མྨ་ཊྛཱ་ན’’ནྟི. མ་ནོ ཨ་བྷི་བྷ་ཝ་ཏཱི་ཏི མ་ནོ་བྷཱུ, ཏ་སྶ མ་ནོ་བྷུ་ནོ. ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་ཧི…པེ… ཝི་ཝ་ཛྫི་ཏེཏི –
‘‘མ་ཧཱ་ཝཱ་སཾ ན་ཝཱ་ཝཱ་སཾ, ཛ་རཱ་ཝཱ་ས་ཉྩ པ་ནྠ་ནིཾ;
སོ་ཎྜིཾ པ་ཎྞ་ཉྩ པུ་པྥ་ཉྩ, ཕ་ལཾ པ་ཏྠི་ཏ་མེ་ཝ ཙ.
‘‘ན་ག་རཾ དཱ་རུ་ནཱ ཁེ་ཏྟཾ, ཝི་ས་བྷཱ་གེ་ན པ་ཊྚ་ནཾ;
པ་ཙྩ་ནྟ་སཱི་མཱ་ས་པྤཱ་ཡཾ, ཡ་ཏྠ མི་ཏྟོ ན ལ་བྦྷ་ཏི.
‘‘ཨ་ཊྛཱ་ར་སེ་ཏཱ་ནི ཋཱ་ནཱ་ནི, ཨི་ཏི ཝི་ཉྙཱ་ཡ པ་ཎྜི་ཏོ;
ཨཱ་ར་ཀཱ པ་རི་ཝ་ཛྫེ་ཡྻ, མ་གྒཾ ས་པྤ་ཊི་བྷ་ཡཾ ཡ་ཐཱ’’ཏི. (ཝི་སུ་དྡྷི. ༡.༥༢) –
ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ་ཧི ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་ཧི ཝི་ཧཱ་ར་དོ་སེ་ཧི ས་བྦ་ཀཱ་ལ་ཝི་ཡུ་ཏྟེ. ཨ་ནུ་རཱུ་པེཏི ཨི་མེ་སུ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་སུ དོ་སེ་སུ ཨ་ཉྙ་ཏ་རེ་ན་པི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཨ་ན་ནུ་རཱུ་པོ ནཱ་མ, ཏ་ད་བྷཱ་ཝེ་ན ཨ་ཏྟ་ནོ ཡོ་ག་ཀ་མྨ་སྶ ཨ་ནུ་ཀཱུ་ལེ. མ་ཧཱ་ཝི་ཧཱ་རཱ་ད་ཡོ ཧི ཡོ་ག་ཀ་མྨ་སྶ ཨ་ནུ་ཀཱུ་ལཱ ན ཧོ་ནྟི, ཏ་སྨཱ མ་ཧཱ་ཝི་ཧཱ་རེ ཏཱ་ཝ ཝ་ཏྟ་ཀ་ར་ཎཱ་དི་ནཱ པ་ལི་བོ་དྷོ ཧོ་ཏི. ཡ་ཏྠ པ་ན ས་བྦཾ ཀ་ཏ་མེ་ཝ, ཨ་ཝ་སེ་སཱ་པི ས་ངྒྷ་ཊྚ་ནཱ ན་ཏྠི, ཨེ་ཝ་རཱུ་པོ མ་ཧཱ་ཝི་ཧཱ་རོཔི ཨ་ནུ་རཱུ་པོ་ཝ. ན་ཝ་ཝི་ཧཱ་རེ བ་ཧུཾ ན་ཝ་ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ སོ ཨ་ས་ཏི ཨ་ཉྙ་སྨིཾ ཨ་ནུ་ཀཱུ་ལེ ཀཱ་ར་ཎེ ཨ་ན་ནུ་རཱུ་པོ ཧོ་ཏི. ཏ་ཐཱ ཛི་ཎྞ་ཝི་ཧཱ་རོཔི བ་ཧུ་པ་ཊི་ཛ་གྒི་ཏ་བྦ་ཏཱ་ཡ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ན་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀོ. པ་ནྠ་ནི་སྶི་ཏ་ཀོ ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀེ་ཧི ར་ཏྟི་ནྡི་ཝཾ ས་མོ་ཀི་ཎྞ་ཏཱ་ཡ. ཡ་ཏྠ སོ་ཎྜཱི ནཱ་མ པཱ་སཱ་ཎ་པོ་ཀྑ་ར་ཎཱི ཧོ་ཏི, སོ སོ་ཎྜི་ཝི་ཧཱ་རོ. ཏ་ཏྠ བ་ཧཱུ པཱ་ནཱི་ཡ་ཏྠཱ་ཡ ས་མོ་ས་ར་ནྟི, ཏ་ཐཱ པ་ཎྞ་པུ་པྥ་ཕ་ལ་ཝ་ཏི ཝི་ཧཱ་རེ ཏཾ་ཏ་ད་ཏྠཱ་ཡ. པ་ཏྠ་ནཱི་ཡེ ལོ་ཀ་ས་མྨ་ཏེ ཝི་ཧཱ་རེ ཝི་ཧ་ར་ནྟཾ ‘‘ཨ་ར་ཧཱ’’ཏི ས་མྦྷཱ་ཝེ་ནྟཱ བ་ཧཱུ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟི. ན་ག་ར་ས་ནྣི་སྶི་ཏེ་པི ཝི་ཧཱ་རེ ཝི་ས་བྷཱ་གཱ་ར་མྨ་ཎཱ་པཱ་ཐ་ག་མ་ནཱ་དཱི་ནི ཧོ་ནྟི. དཱ་རུ་ས་ནྣི་སྶི་ཏེ ཀ་ཊྛ་ཧཱ་རི་ཀཱ་དཱི་ཧི ཨ་ཕཱ་སུ ཧོ་ཏི. ཁེ་ཏྟ་ས་ནྣི་སྶི་ཏེ ཝི་ཧཱ་ར་མ་ཛ྄ཛྷེ་ཡེ་ཝ ཁ་ལ་མ་ཎྜ་ལ་ཀ་ར་ཎཱ་དི་ནཱ ཨ་ཕཱ་སུ ཧོ་ཏི. ཝི་ས་བྷཱ་ག་པུ་གྒ་ལཱ་དྷི་ཝུ་ཏྠེ་པི ཀ་ལ་ཧ་ནི་ཝཱ་ར་ཎཱ་དཱི་སུ ཏེ ཨུ་པ་ཝ་ད་ནྟི. པ་ཊྚ་ན་ས་ནྣི་སྶི་ཏེ ཨ་བྷི་ཎྷཾ ནཱ་ཝཱ་ས་ཏྠེ་ཧི ཨཱ་ག་ཏ་མ་ནུ་སྶེ་ཧི ཨ་ཕཱ་སུ ཧོ་ཏི. པ་ཙྩ་ནྟ་ནི་སྶི་ཏེ མ་ནུ་སྶཱ བུ་དྡྷཱ་དཱི་སུ ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ ཧོ་ནྟི. ར་ཛྫ་སཱི་མ་ས་ནྣི་སྶི་ཏེ དྭི་ནྣཾ རཱ་ཛཱུ་ནཾ ཀ་ལ་ཧེ ས་ཏི དྭི་ནྣཾ ཝི་ཛི་ཏེ་སུ པི་ཎྜཱ་ཡ ཝི་ཙ་ར་ནྟཾ བྷི་ཀྑུཾ ‘‘ཨ་ཡཾ ཙ་ར་པུ་རི་སོ’’ཏི ག་ཧེ་ཏྭཱ བ་ནྡྷ་ནཱ་དི་ཀཾ པཱ་པེ་ཡྻུཾ, ཨ་ས་པྤཱ་ཡེ ཨ་མ་ནུ་སྶཱ་དི་ཨུ་པ་དྡ་ཝཱ ཧོ་ནྟི. ཀ་ལྱཱ་ཎ་མི་ཏྟཱ་ན་དྷི་ཝུ་ཏྠེ ཨུ་པྤ་ནྣ་ཀ་ངྑཱ་ཡ ཝི་ནོ་ད་ཀེ ཨ་ས་ཏི མ་ཧཱ་དོ་སོ་ཡེ་ཝཱ་ཏི ཨེ་ཏེ་པི ཝི་ཧཱ་རཱ ཨ་ན་ནུ་རཱུ་པཱ, ཏ་སྨཱ ཏཱ་དི་སེ ཝི་ཧཱ་རེ པ་རི་ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟ་དོ་ས་ཝི་ར་ཧི་ཏེ ཨ་ནུ་རཱུ་པེ ཝི་ཧཱ་རེ ཝི་ཧཱ་ཏ་བྦཾ.
ཏ་སྶ པ་ན ཝི་ཧཱ་ར་སྶ ཨ་ནུ་རཱུ་པ་བྷཱ་ཝོ ཨེ་ཝཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ་ཏི ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘གཱ་མ་ཏོ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. གཱ་མ་ཏོཏི གོ་ཙ་ར་གཱ་མ་ཏོ. ནཱ་ཏི་དཱུ་རེཏི གོ་ཙ་ར་གཱ་མ་སྶ ཨ་ཌྜྷ་གཱ་ཝུ་ཏ་ཏོ ཨོ་ར་བྷཱ་ག་ཏཱ་ཡ ན ཨ་ཏི་དཱུ་རེ. ན་ཙྩཱ་ས་ནྣེཏི པ་ཙྪི་མེ་ན པ་མཱ་ཎེ་ན གོ་ཙ་ར་གཱ་མ་ཏོ པ་ཉྩ་དྷ་ནུ་ས་ཏི་ཀ་ཏཱ་ཡ ན ཨ་ཏི་ས་ནྣེ. ཨི་མི་ནཱ ག་མ་ནཱ་ག་མ་ན་ས་མྤ་ནྣ་ཏཾ ད་སྶེ་ཏི. གོ་ཙ་ར་གཱ་མ་སྶ པ་ན ཨུ་ཏྟ་ར་དི་སཱ་ཡ ཝཱ ད་ཀྑི་ཎ་དི་སཱ་ཡ ཝཱ ནཱ་ཏི་དཱུ་རཾ ན་ཙྩཱ་ས་ནྣཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ ཝི་སེ་སེ་ན ག་མ་ནཱ་ག་མ་ན་ས་མྤ་ནྣཾ ཧོ་ཏི, ནཱ་ཏི་དཱུ་ར་ན་ཙྩཱ་ས་ནྣ་ཏཱ ཙེ་ཏྠ ནི་ད་སྶ་ན་མ་ཏྟཾ. པ་ཉྩ་ངྒ་སཾ་ཡུ་ཏེཏི པ་ན ཝུ་ཏྟ་ཏྟཱ ནཱ་ཏི་དཱུ་ར་ན་ཙྩཱ་ས་ནྣ་ཏཱ་ཡ ས་ཧ དི་ཝཱ ཨ་པྤ་ཀི་ཎྞ་ཏཱ་དཱི་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི ས་མོ་དྷཱ་ནེ་ཏྭཱ པ་ཉྩ་ངྒ་སཾ་ཡུ་ཏྟ་ཏཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ཝུ་ཏྟ་ཉྷེ་ཏཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ –
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སེ་ནཱ་ས་ནཾ པ་ཉྩ་ངྒ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཾ ཧོ་ཏི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སེ་ནཱ་ས་ནཾ ནཱ་ཏི་དཱུ་རཾ ཧོ་ཏི ན་ཙྩཱ་ས་ནྣཾ ག་མ་ནཱ་ག་མ་ན་ས་མྤ་ནྣཾ དི་ཝཱ ཨ་པྤ་ཀི་ཎྞཾ ར་ཏྟིཾ ཨ་པྤ་ས་དྡཾ ཨ་པྤ་ནི་གྒྷོ་སཾ ཨ་པྤ་ཌཾ་ས་མ་ཀ་ས་ཝཱ་ཏཱ་ཏ་པ་ས་རཱི་ས་པ་ས་མྥ་སྶཾ, ཏ་སྨིཾ ཁོ པ་ན སེ་ནཱ་ས་ནེ ཝི་ཧ་ར་ནྟ་སྶ ཨ་པྤ་ཀ་སི་རེ་ནེ་ཝ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི ཙཱི་ཝ་ར་པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་སེ་ནཱ་ས་ན་གི་ལཱ་ན་པ་ཙྩ་ཡ་བྷེ་ས་ཛྫ་པ་རི་ཀྑཱ་རཱ, ཏ་སྨིཾ ཁོ པ་ན སེ་ནཱ་ས་ནེ ཐེ་རཱ བྷི་ཀྑཱུ ཝི་ཧ་ར་ནྟི བ་ཧུ་སྶུ་ཏཱ ཨཱ་ག་ཏཱ་ག་མཱ དྷ་མྨ་དྷ་རཱ ཝི་ན་ཡ་དྷ་རཱ མཱ་ཏི་ཀཱ་དྷ་རཱ, ཏེ ཀཱ་ལེ་ན ཀཱ་ལཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ པ་རི་པུ་ཙྪ་ཏི པ་ཉྷཾ ‘ཨི་དཾ, བྷ་ནྟེ, ཀ་ཐཾ; ཨི་མ་སྶ ཀོ ཨ་ཏྠོ་ཏི. ཏ་སྶ ཏེ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ ཨ་ཝི་ཝ་ཊ་ཉྩེ་ཝ ཝི་ཝ་ར་ནྟི, ཨ་ནུ་ཏྟཱ་ནཱི་ཀ་ཏ་ཉྩ ཨུ་ཏྟཱ་ནིཾ ཀ་རོ་ནྟི, ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་ཧི་ཏེ་སུ ཙ ཀ་ངྑཱ་ཊྛཱ་ནི་ཡེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཀ་ངྑཾ པ་ཊི་ཝི་ནོ་དེ་ནྟི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སེ་ནཱ་ས་ནཾ པ་ཉྩ་ངྒ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཾ ཧོ་ཏཱི’’ཏི (ཨ. ནི. ༡༠.༡༡).
ཨེ་ཏྠ ཙ ནཱ་ཏི་དཱུ་ར་ན་ཙྩཱ་ས་ནྣ་བྷཱ་ཝེ་ན ག་མ་ནཱ་ག་མ་ན་ས་མྤ་ནྣ་ཏཱ པ་ཋ་མཾ ཨ་ངྒཾ, དི་ཝཱ མ་ཧཱ་ཛ་ན་སཾ་ཀི་ཎྞ་ཏཱ་བྷཱ་ཝེ་ན, ར་ཏྟི་ཡཾ ཛ་ནཱ་ལཱ་པ་ས་དྡཱ་བྷཱ་ཝེ་ན, ས་བྦ་དཱ་པི ཛ་ན་ས་ནྣི་པཱ་ཏ་ནི་གྒྷོ་སཱ་བྷཱ་ཝེ་ན ཨ་པྤ་ཀི་ཎྞ་ཨ་པྤ་ས་དྡ་ཨ་པྤ་ནི་གྒྷོ་ས་བྷཱ་ཝོ དུ་ཏི་ཡཾ, ཌཾ་ས་མ་ཀ་སཱ་དི་པ་རི་སྶ་ཡཱ་བྷཱ་ཝོ ཏ་ཏི་ཡཾ, ཨ་པྤ་ཀ་སི་རེ་ན ཙཱི་ཝ་ར་པི་ཎྜ་པཱ་ཏཱ་དི་པ་ཙྩ་ཡ་ལཱ་བྷོ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ, བ་ཧུ་སྶུ་ཏ་ཏཱ་དི་གུ་ཎ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ་ནཾ ཐེ་རཱ་ནཾ ཝ་ས་ན་བྷཱ་ཝོ པ་ཉྩ་མ་ནྟི ཨི་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི ཨ་ངྒེ་ཧི སཾ་ཡུ་ཏྟེ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ ཝི་ཧཱ་ར་སྨིཾ ཝི་ཧཱ་ཏ་བྦཾ.
༨༤༠-༡. པ་ཋ་མཾ ཝུ་ཏྟ་ཨཱ་ཝཱ་སཱ་དི་མ་ཧཱ་པ་ལི་བོ་དྷེ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ ཁུ་དྡ་ཀ་པ་ལི་བོ་དྷོ, ཨི་དཱ་ནི ཏཾ པ་ལི་བོ་དྷཾ ས་རཱུ་པ་ཏོ ད་སྶེ་ཏྭཱ ཏ་སྶ ཨུ་པ་ཙྪི་ནྡ་ནཱ་ཀཱ་རཾ ཨཱ་ཝི ཀཱ་ཏུཾ ‘‘དཱི་གྷཱ ཀེ་སཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. སོ པ་ཏྟོ སུ་ཊྛུ པ་ཙི་ཏ་བྦོ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༨༤༢-༥. པ་ཝི་ཝི་ཏྟེཏི ཛ་ན་ཝི་ཝི་ཏྟེ ཨོ་ཀཱ་སེ. ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ…པེ… ལོ་ཧི་ཏནྟི ཨི་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཀ་སི་ཎ་དོ་སཱ, ཏ་སྨཱ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ མ་ཏྟི་ཀཱ ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ. ས་ཎྷཱ་ཡཱཏི ཨ་པ་ནཱི་ཏ་ཏི་ཎ་མཱུ་ལ་ས་ཀྑ་ར་ཝཱ་ལུ་ཀཱ་ཡ སུ་མ་དྡི་ཏཱ་ཡ སུ་ཁུ་མཱ་ཡ. ཨ་རུ་ཎ་ཝ་ཎྞཱ་ཡཱཏི ཨ་རུ་ཎ་ནི་བྷཱ་ཡ, ཨ་རུ་ཎ་ཝ་ཎྞ་པྤ་བྷཱ་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. བ་ཧི་དྡྷཱ ཝཱ་པི ཏཱ་དི་སེཏི བ་ཧི་དྡྷཱ་པི ཝི་ཧཱ་ར་པ་ཙྩ་ནྟེ པ་ཊི་ཙྪ་ནྣ་ཊྛཱ་ནེ. སཾ་ཧཱ་རི་མནྟི སཾ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཙ་ར་ཎ་ཡོ་གྱཾ. ཏ་ཏྲ་ཊྛ་ཀནྟི ཡ་ཏྠ ཀ་ཏཾ, ཏ་ཏྠེ་ཝ ཏི་ཊྛ་ན་ཀཾ.
༨༤༧-༥༠. པ་མཱ་ཎ་ཏོཏི ཝ་ཀྑ་མཱ་ན་པྤ་མཱ་ཎ་ཏོ. ཝ་ཊྚཾ ཨཱ་ཀོ་ཊེ་ཏྭཱཏི པ་རི་མ་ཎྜ་ལཾ ཀ་ཏྭཱ ཨཱ་ཀོ་ཊེ་ཏྭཱ. ཏནྟི ཏཾ ཙ་མྨཾ ཝཱ ཀ་ཊ་སཱ་རཾ ཝཱ དུ་སྶ་པ་ཊྚཾ ཝཱ. ཀ་ཎྞི་ཀནྟི ཀ་ཎྞི་ཀཱ་ས་དི་སཾ, པ་རི་མ་ཎྜ་ལ་ཏོ པ་དུ་མ་ཀ་ཎྞི་ཀཱ་ཀཱ་ར་ནྟི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ས་མ’’ནྟི. ‘‘ཀ་ཎྞི་ཀཱ་ས་མ’’ནྟི ཝཱ པཱ་ཋོ. ཝི་ད་ཏྠི་ཙ་ཏུ་ར་ངྒུ་ལནྟི ཙ་ཏུ་ར་ངྒུ་ལཱ་དྷི་ཀ་ཝི་ད་ཏྠི་པྤ་མཱ་ཎཾ. ཨེ་ཏ་དེ་ཝ ཧི པ་མཱ་ཎཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ ‘‘སུ་པྤ་མ་ཏྟེ ཝཱ ས་རཱ་ཝ་མ་ཏྟེ ཝཱ’’ཏི (ཝི་སུ་དྡྷི. ༡.༥༥) ཝུ་ཏྟཾ. ཝི་ཝ་ཊྚནྟི ནི་བྦཱ་ནཾ. ཀ་སི་ཎ་པ་རི་ཀ་མྨཾ ཀ་རོ་ནྟོ་པི ཧི ཨེ་ཏྟ་ཀེ་ཡེ་ཝ ཨ་ཊྛ་ཏྭཱ ནི་བྦཱ་ན་ཏྠཱ་ཡེ་ཝ ཝཱ་ཡ་མ་ཏི. བྷེ་རཱི་ཏ་ལ་ས་མཾ ཀ་ཏྭཱཏི པཱ་ཎི་ཀཱ་ཡ གྷཾ་སེ་ཏྭཱ ནི་ནྣ་ཏུ་ནྣ་ཏ་ཊྛཱ་ནཱ་བྷཱ་ཝེ་ན བྷེ་རཱི་ཏ་ལཾ ཝི་ཡ ས་མཾ ཀ་ཏྭཱ. ས་མྨ་ཛྫི་ཏྭཱ་ན ཏཾ ཋཱ་ནནྟི ཡ་སྨིཾ ཋཱ་ནེ ནི་སཱི་དི་ཏྭཱ ཏཾ ཀ་སི་ཎཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏི, ཏཾ ཋཱ་ནཾ ས་ཙེ ཨུ་ཀླཱ་པཾ ཧོ་ཏི, ས་མྨ་ཛྫི་ཏྭཱ. ནྷ་ཏྭཱཏི ས་རཱི་ར་ད་ར་ཐ་ཝི་ནོ་ད་ན་ཏྠཾ ནྷ་ཏྭཱ.
༨༥༡-༢. ཏ་མྷཱ ཀ་སི་ཎ་མ་ཎྜ་ལཱ ཧ་ཏྠ་པཱ་ས་པྤ་མཱ་ཎ་སྨིཾ པ་དེ་སེཏི ཏ་མྷཱ ཀ་སི་ཎ་མ་ཎྜ་ལ་སྶ, ཋ་པི་ཏ་ཊྛཱ་ན་མྷཱ ཨ་ཌྜྷ་ཏེ་ཡྻ་ཧ་ཏྠ་ནྟ་རེ པ་དེ་སེ, ཀ་སི་ཎ་མ་ཎྜ་ལ་སྶ, པཱི་ཋ་སྶ ཙ མ་ཛ྄ཛྷཾ ཧ་ཏྠ་པཱ་ས་པྤ་མཱ་ཎཾ ཀ་ཏྭཱ པ་ཉྙ་ཏྟེ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཝི་ད་ཏྠི་ཙ་ཏུ་ར་ངྒུ་ལེ ཨུ་ཙྩེཏི ཝི་ད་ཏྠི་ཙ་ཏུ་ར་ངྒུ་ལཾ ཧུ་ཏྭཱ ཨུ་ཙྩེ, ཝི་ད་ཏྠི་ཙ་ཏུ་ར་ངྒུ་ལ་པཱ་ད་ཀེ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. དཱུ་རེ ནི་སི་ནྣ་སྶ ཧི ཀ་སི་ཎཾ ན ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏི, ཨཱ་ས་ནྣ་ཏ་རེ ནི་སི་ནྣ་སྶ ཧ་ཏྠ་པཱ་ཎི་ཀཱ་པ་དཱ་ད་ཡོ ཀ་སི་ཎ་དོ་སཱ པ་ཉྙཱ་ཡ་ནྟི. ཨུ་ཙྩ་ཏ་རེ ནི་སི་ནྣེ་ན ཙ གཱི་ཝཾ པ་ཎཱ་མེ་ཏྭཱ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏ་བྦཾ ཧོ་ཏི, ནཱི་ཙ་ཏ་རེ ཛ་ཎྞུ་ཀཱ་ནི རུ་ཛྫ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ཧ་ཏྠ་པཱ་ས་པྤ་མཱ་ཎེ པ་དེ་སེ ཝི་ད་ཏྠི་ཙ་ཏུ་ར་ངྒུ་ལ་པཱ་ད་ཀེ པཱི་ཋེ ནི་སཱི་དི་ཏ་བྦཾ. ཡ་སྨཱ ཙ་ཏཱུ་སུ ཨི་རི་ཡཱ་པ་ཐེ་སུ ས་ཡ་ནཾ ཀོ་ས་ཛྫ་པ་ཀྑི་ཡཾ, ཋཱ་ན་ཙ་ངྐ་མ་ནཱ་ནི ཨུ་དྡྷ་ཙྩ་པ་ཀྑི་ཡཱ་ནི, ནི་ས་ཛྫཱ པ་ན ཨ་ལཱི་ནུ་དྡྷ་ཙྩ་པ་ཀྑི་ཡཱ, ས་ནྟོ ཨི་རི་ཡཱ་པ་ཐོ, ཏ་སྨཱ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ནི་སཱི་དི་ཏྭཱ’’ཏི, ས་མ་ནྟ་ཏོ ཨཱུ་རུ་བ་དྡྷཱ་ས་ནཾ པ་ལླ་ངྐཾ ཨཱ་བྷུ་ཛི་ཏྭཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཡེ་ནཱ་ཀཱ་རེ་ན ནི་སཱི་ད་ནྟ་སྶ ནི་ས་ཛྫཱ སུ་ཁཱ ཧོ་ཏི, ཏཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨུ་ཛུཾ ཀཱ་ཡཾ པ་ཎི་དྷཱ་ཡཱ’’ཏི. ཨུ་པ་རི་མཾ ས་རཱི་རཾ ཨུ་ཛུ་ཀཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་པི་ཊྛི་ཀ་ཎྚ་ཀེ ཀོ་ཊི་ཡཱ ཀོ་ཊིཾ པ་ཊི་པཱ་དེ་ཏྭཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨེ་ཝ་ཉྷི ནི་སི་ནྣ་སྶ ཙ་མྨ་མཾ་ས་ན་ཧཱ་རཱུ་ནི ན ཨོ་ཎ་མ་ནྟི, ཨ་ཐ་སྶ ཡཱ ཏེ་སཾ ཨོ་ཎ་མ་ན་པ་ཙྩ་ཡཱ ཁ་ཎེ ཁ་ཎེ ཝེ་ད་ནཱ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻུཾ, ཏཱ ན ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི. ཏཱ་སུ ཨ་ནུ་པྤ་ནྣཱ་སུ ཙི་ཏྟཾ ཨེ་ཀ་གྒཾ ཧོ་ཏི, ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ན པ་རི་པ་ཏ་ཏི. ཏ་ཏོ ཙ པུ་བྦེ་ནཱ་པ་རཾ ཝི་སེ་ས་པྤ་ཏྟི་ཡཱ ཝུ་དྡྷིཾ ཕཱ་ཏིཾ ཨུ་པ་ག་ཙྪ་ཏི. ཨི་དཱ་ནི ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་པ་རི་གྒ་ཧུ་པཱ་ཡཾ ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཀ་ཏྭཱ པ་རི་མུ་ཁཾ ས་ཏི’’ནྟི, ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཱ་བྷི་མུ་ཁཾ ས་ཏིཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་བྷི-ས་དྡེ་ན ཧི ས་མཱ་ན་ཏྠོ ཨི་དྷ པ་རི-ས་དྡོ, ཨ་ཐ ཝཱ ས་མཱི་པ་ཏྠེ་ན པ་རི-ས་དྡེ་ན མུ་ཁ་སྶ ས་མཱི་པེ ས་ཏིཾ ཀ་ཏྭཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཡ་ཐཱ་ཧ – ‘‘ཨ་ཡཾ ས་ཏི ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱ ཧོ་ཏི སུ་པ་ཊྛི་ཏཱ ནཱ་སི་ཀ་གྒེ ཝཱ མུ་ཁ་ནི་མི་ཏྟེ ཝཱ. ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི པ་རི་མུ་ཁཾ ས་ཏིཾ ཨུ་པ་ཊྛ་པེ་ཏྭཱ’’ཏི (ཝི་བྷ. ༥༣༧). ཨ་ཐ ཝཱ ‘‘པ་རཱིཏི པ་རི་གྒ་ཧ་ཊྛོ, མུ་ཁནྟི ནི་ཡྻཱ་ན་ཊྛོ, ས་ཏཱིཏི ཨུ་པ་ཊྛཱ་ན་ཊྛོ. ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི ‘པ་རི་མུ་ཁཾ ས་ཏི’’ནྟི (པ་ཊི. མ. ༡.༡༦༤) ཝ་ཙ་ན་ཏོ ‘‘པ་རི་ཎཱ་ཡི་ཀཱ’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཝི་ཡ པ་རི-ས་དྡོ པ་རི་གྒ་ཧ་ཊྛོ, ‘‘སུ་ཉྙ་ཏ་ཝི་མོ་ཀྑ་མུ་ཁ’’ནྟི་ཨཱ་དཱི་སུ ཝི་ཡ མུ་ཁ-ས་དྡོ ནི་ཡྻཱ་ན་ཊྛོ་ཏི ཀ་ཏྭཱ པ་རི་གྒ་ཧི་ཏ་ནི་ཡྻཱ་ན་ས་ཏིཾ ཀ་ཏྭཱ ས་བྦ་ཐཱ ག་ཧི་ཏཱ་ས་མྨོ་སཾ པ་རི་ཙྩ་ཏྟ་ས་མྨོ་སཾ ས་ཏི་ནེ་པ་ཀྐཾ ཨུ་པ་ཊྛ་པེ་ཏྭཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
༨༥༣-༥. ཀཱ་མེ་སྭཱ་དཱི་ན་ཝཾ དི་སྭཱཏི ‘‘ཀཱ་མཱ ནཱ་མེ་ཏེ ཨ་ཊྛི་ཀ་ངྑ་ལི་ཀཱུ་པ་མཱ ནི་ར་སྶཱ་ད་ཊྛེ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཝ་ཏྠུ་ཀཱ་མ་ཀི་ལེ་ས་ཀཱ་མེ་སུ ཨཱ་དཱི་ན་ཝཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑི་ཏྭཱ. ནེ་ཀྑ་མྨཾ ད་ཊྛུ ཁེ་མ་ཏོཏི ནེ་ཀྑ་མྨཾ ཁེ་མ་ཏོ དི་སྭཱ ཀཱ་མ་ནི་སྶ་ར་ཎཾ ས་བྦ་དུ་ཀྑ་ས་མ་ཏི་ཀྐ་མ་སྶ ཨུ་པཱ་ཡ་བྷཱུ་ཏཾ ནེ་ཀྑ་མྨ་ནྟི ཨེ་ཝཾ ནེ་ཀྑ་མྨ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ས་ཨུ་པ་ཙཱ་ར་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ, ནི་བྦཱ་ནཾ, ཝི་པ་སྶ་ནཾ, ས་བྦེ་པི ཝཱ ཀུ་ས་ལ་དྷ་མྨེ ཁེ་མ་ཏོ ནི་བྦྷ་ཡ་ཏོ དི་སྭཱ, ཏ་ཏྠ ཛཱ་ཏཱ་བྷི་ལཱ་སོ ཧུ་ཏྭཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. པ་ར་མཾ…པེ… ར་ཏ་ན་ཏྟ་ཡེཏི བུ་དྡྷཱ་དི་ར་ཏ་ན་ཏྟ་ཡེ ར་ཏ་ན་ཏྟ་ཡ་གུ་ཎཱ་ནུ་སྶ་ར་ཎེ་ན བ་ལ་ཝ་པཱི་ཏི་པཱ་མོ་ཛྫཾ ཛ་ན་ཡི་ཏྭཱ. བྷཱ་གཱི…པེ… མུ་ཏྟ་མནྟི ‘‘ཨ་ཧཾ ཨི་མཱ་ཡ ས་བྦ་བུ་དྡྷ་པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷ་ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀེ་ཧི པ་ཊི་པ་ནྣཱ་ཡ ནེ་ཀྑ་མྨ་པ་ཊི་པ་ཏྟི་ཡཱ ཙི་ཏྟ་ཝི་ཝེ་ཀཱ་དི་པྤ་ཝི་ཝེ་ཀ་ཛ་སྶ སུ་ཁ་སྶ ཨ་དྡྷཱ ཨེ་ཀ་ནྟེ་ན བྷཱ་གཱི ཨ་སྶཾ, ལཱ་བྷཱི བྷ་ཝེ་ཡྻ’’ནྟི ཨེ་ཝཾ པ་ཊི་པ་ཏྟི་ཡཾ ཨཱ་ནི་སཾ་ས་ད་སྶ་ནེ་ན ཏ་བྦི་ས་ཡཾ ཨུ་ཏྟ་མཾ མ་ཧ་ནྟཾ ཨུ་སྶཱ་ཧཾ ཀ་ཏྭཱ. ཨཱ་ཀཱ་རེ་ན ས་མེ་ནེ་ཝཱཏི ཨ་ཏི་ཨུ་མྨཱི་ལི་ཏ་ཨ་ཏི་མ་ནྡཱ་ལོ་ཙ་ནཱ་ནི ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ ནཱ་ཏི་ཨུ་མྨཱི་ལི་ཏ་ནཱ་ཏི་མ་ནྡཱ་ལོ་ཙ་ན་ས་ངྑཱ་ཏེ་ན ས་མེ་ན ཨཱ་ལོ་ཙ་ནཱ་ཀཱ་རེ་ན. ཨ་ཏི་ཨུ་མྨཱི་ལ་ཡ་ཏོ ཧི ཨ་ཏི་སུ་ཁུ་མཾ, ཨ་ཝི་བྷཱུ་ཏ་ཉྩ རཱུ་པ་ག་ཏཾ ཨུ་པ་ནི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ཏོ ཝི་ཡ ཙ་ཀྑུ ཀི་ལ་མ་ཏི, ཨ་ཏྟ་ནོ ས་བྷཱ་ཝ་ཝི་བྷཱ་ཝ་ན་ཏོ ཙ མ་ཎྜ་ལཾ ཨ་ཏི་ཝི་བྷཱུ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཏ་ཐཱ ཝ་ཎྞ་ཏོ, ལ་ཀྑ་ཎ་ཏོ ཝཱ ཨུ་པ་ཏི་ཊྛེ་ཡྻ, ཏེ་ན་སྶ ནི་མི་ཏྟཾ ནུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཨ་ཏི་མ་ནྡཾ ཨུ་མྨཱི་ལ་ཡ་ཏོ ཙ ག་ཛ་ནི་མཱི་ལ་ཀེ་ན པེ་ཀྑ་ནྟ་སྶ ཝི་ཡ རཱུ་པ་ག་ཏཾ མ་ཎྜ་ལཾ ཨ་ཝི་བྷཱུ་ཏཾ ཧོ་ཏི. ད་སྶ་ནེ མ་ནྡ་བྱཱ་པཱ་ར་ཏཱ་ཡ ཀོ་ས་ཛྫ་པཱ་ཏ་ཏོ ཙི་ཏྟ་ཉྩ ལཱི་ནཾ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝ་མྤི ནི་མི་ཏྟཾ ནུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཡ་ཐཱ ནཱ་མ ཨཱ་དཱ་ས་ཏ་ལེ མུ་ཁ་ནི་མི་ཏྟཾ ག་ཎྷ་ནྟོ ན ཏ་ཏྠ ཨ་ཏི་གཱ་ལ༹ྷཾ ཨུ་མྨཱི་ལ་ཏི, ན ཨ་ཏི་མ་ནྡཾ, ཨ་ཐ ཁོ ས་མེ་ན ཨཱ་ཀཱ་རེ་ན ག་ཎྷཱ་ཏི, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ནཱ་ཏི་ཨུ་མྨཱི་ལ་ནཱ་དི་ནཱ ས་མེ་ན ཨཱ་ཀཱ་རེ་ན ག་ཎྷ་ནྟེ་ན བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦ་ནྟི. ནི་མི་ཏྟཾ ག་ཎྷ་ཏཱཏི པ་ཐ་ཝཱི་ཀ་སི་ཎེ ཙ་ཀྑུ་ནཱ ག་ཧི་ཏཾ ནི་མི་ཏྟཾ མ་ན་སཱ ག་ཎྷ་ནྟེ་ན.
༨༥༦-༧. ཨི་དཱ་ནི ནི་མི་ཏྟ་གྒ་ཧ་ཎོ་པཱ་ཡཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ན ཝ་ཎྞོ པེ་ཀྑི་ཏ་བྦོ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ན ཝ་ཎྞོ པེ་ཀྑི་ཏ་བྦོ སོཏི ཡོ ཏ་ཏྠ པ་ཐ་ཝཱི་ཀ་སི་ཎེ ཨ་རུ་ཎ་ཝ་ཎྞོ, སོ ན ཙི་ནྟེ་ཏ་བྦོ ཝ་ཎྞ་ཝ་སེ་ན མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏོ ཝ་ཎྞ་ཀ་སི་ཎ་བྷཱ་ཝཱུ་པ་ག་མ་ན་ཏོ. ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎེ་ན པ་ན ག་ཧི་ཏ་གྒ་ཧ་ཎཾ ན ས་ཀྐཱ ཝཱ་རེ་ཏུཾ, ཏེ་ནེ་ཝེ་ཏྠ ‘‘ན ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏ་བྦོ’’ཏི ཨ་ཝ་ཏྭཱ ‘‘མ་ན་སཱ་ནུ་པེ་ཀྑི་ཏཱ ཧོ་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཝི་ཡ མ་ན་སཱ ཙི་ནྟ་ན་ཝ་སེ་ན པེ་ཀྑ་ན་གྒ་ཧ་ཎཾ ཀ་ཏཾ. ད་ཊྛ་བྦཾ ན ཙ ལ་ཀྑ་ཎནྟི ཡཾ ཏ་ཏྠ པ་ཐ་ཝཱི་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ཐ་དྡྷ་ལ་ཀྑ་ཎཾ ན མ་ན་སི་ཀཱ་ཏ་བྦཾ ཏ་སྶ མ་ན་སི་ཀཱ་རེ དྷཱ་ཏུ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ན་སྶ ག་ཧི་ཏ་ཏྟཱ. ཝ་ཎྞཾ པ་ན ཨ་མུ་ཉྩི་ཏྭཱཏི དི་སྭཱ ག་ཧེ་ཏ་བྦ་ཏྟཱ པ་ན ཝ་ཎྞཾ ཨ་མུ་ཉྩི་ཏྭཱ. ཨུ་སྶ་ད་སྶ ཝ་སེ་ན ཧི ཙི་ཏྟཾ པ་ཎྞ་ཏྟི་དྷ་མྨ་སྨིནྟི པ་ཐ་ཝཱི་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ས་ཏྟི་ཏོ ཨ་དྷི་ཀ་བྷཱ་ཝེ་ན ས་ས་མྦྷཱ་ར་པ་ཐ་ཝི་ཡཱ ‘‘པ་ཐ་ཝཱི’’ཏི ཝོ་ཧཱ་རོ, ཏ་སྨིཾ ས་ས་མྦྷཱ་ར་པ་ཐ་ཝིཾ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ པ་ཉྙ་ཏྟེ པ་ཎྞ་ཏྟི་དྷ་མྨེ ཨཱ་དཱ་ས་ཏ་ལ་ག་ཏ་མུ་ཁ་ནི་མི་ཏྟེ ཝི་ཡ ཙི་ཏྟཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ. ཨེ་ཀ་གྒ་མཱ་ན་སོཏི པུ་ན ནཱ་ནཱ་ར་མྨ་ཎེ ཙི་ཏྟཾ ཨ་ཝི་སཱ་རེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་གྒ་མཱ་ན་སོ ཧུ་ཏྭཱ. པ་ཐ་ཝཱི པ་ཐ་ཝི་ཙྩེ་ཝཾ ཝ་ཏྭཱཏི ཨེ་ཏྠ པ་ཋ་མ་ས་མ་ནྣཱ་ཧཱ་རེ ཀ་སྶ་ཙི ཝ་ཙཱི་བྷེ་དོ་པི སི་ཡཱ་ཏི ཝུ་ཏྟ་ནྟི ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་དྷ་མྨ་པཱ་ལཏྠེ་རོ ཨཱ་ཧ.
༨༥༨. ཡ་དི ཝོ་ཧཱ་ར་མ་ཏྟེ ཙི་ཏྟཾ ཋ་པེ་ཏ་བྦཾ, ནཱ་མ་ནྟ་ར་ཝ་སེ་ན པ་ཐ་ཝཱི མ་ན་སི་ཀཱ་ཏ་བྦཱ བྷ་ཝེ་ཡྻཱ་ཏི ཧོ་ཏུ, ཀོ དོ་སོ་ཏི ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘པ་ཐ་ཝཱི མེ་ད་ནཱི’’ཏི་ཨཱ་དི. ཨ་ཐ ཝཱ ཀིཾ པ་ཐ་ཝཱི་ནཱ་མེ་ཡེ་ཝ ཝུ་ཏྟེ བྷཱ་ཝ་ནཱ ཧོ་ཏི, ཨུ་དཱ་ཧུ ཨ་ཉྙ་སྨི་མྤཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘པ་ཐ་ཝཱི མེ་ད་ནཱི’’ཏི་ཨཱ་དི. ཨེ་ཀཾ ཝ་ཏྟུ་མྤི ཝ་ཊྚ་ཏཱིཏི ཨེ་ཏེ་སུ ཡཾ ཨི་ཙྪ་ཏི, ཏཾ ཨ་ཏྟ་ནོ པ་གུ་ཎ་ཏཱ་ཡ ཝཱ པ་ཙུ་ར་ཏཱ་ཡ ཝཱ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟཾ ཨེ་ཀཾ ཝ་ཏྟུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི. ཀི་ཉྩཱ་པི ཨེ་ཝཾ ཝ་ཊྚ་ཏི, ཨ་པི་ཙ ‘‘པ་ཐ་ཝཱི’’ཏི ཨེ་ཏ་དེ་ཝ ནཱ་མཾ པཱ་ཀ་ཊཾ, ཏ་སྨཱ པཱ་ཀ་ཊ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ‘‘པ་ཐ་ཝཱི པ་ཐ་ཝཱི’’ཏི བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦ་ནྟི ཨཱ་ཙ་རི་ཡཱ.
༨༥༩-༦༠. ཨུ་མྨཱི་ལི་ཏྭཱ…པེ… ཏཱ་ཝ སོཏི ཡཱ་ཝ ཝ་ཀྑ་མཱ་ནཱ་ཀཱ་རེ་ན ཨུ་གྒ་ཧ་ནི་མི་ཏྟཾ ནུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, ཏཱ་ཝ ཀི་ཉྩི ཀཱ་ལཾ ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་མྨཱི་ལི་ཏྭཱ ནི་མི་ཏྟ་གྒ་ཧ་ཎ་ཝ་སེ་ན པ་ཐ་ཝཱི་མ་ཎྜ་ལཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ པུ་ན ཀི་ཉྩི ཀཱ་ལཾ ཙ་ཀྑཱུ་ནི ནི་མཱི་ལི་ཏྭཱ་ཏི ཨེ་ཝཾ ཝཱ་ར་ས་ཏ་མྤི ཝཱ་ར་ས་ཧ་སྶ་མྤི ཏ་ཏོ བྷི་ཡྻོ་པི ཨུ་མྨཱི་ལི་ཏྭཱ སོ ཡོ་གཱི ཨཱ་ཝ་ཛྫེ་ཡྻ, ཡེ་ནཱ་ཀཱ་རེ་ན ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ ག་ཧི་ཏཾ, ཏེ་ནཱ་ཀཱ་རེ་ན ཏཾ ས་མ་ནྣཱ་ཧ་རེ་ཡྻཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
༨༦༡-༣. ཨཱ་པཱ་ཐཾ ཏུ ཡཱ་ཏི ཙེཏི ཡ་དི མ་ནོ་དྭཱ་རི་ཀ་ཛ་ཝ་ནཱ་ནཾ གོ་ཙ་ར་བྷཱ་ཝཾ ཨུ་པ་ག་ཙྪ་ཏི, ཏཾ ཨུ་གྒ་ཧ་ནི་མི་ཏྟཾ ཏ་དཱ ཨུ་པྤ་ནྣ་ནྟི པ་ཝུ་ཙྩ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཡ་དི ཨུ་གྒ་ཧ་ནི་མི་ཏྟེ་པི པ་ཐ་ཝཱི་མ་ཎྜ་ལཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ བྷཱ་ཝེ་ཏི, པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟུ་པྤ་ཏྟི ན སི་ཡཱ. ས་མཱི་པ་ཊྛེ་ན ཙ ན ས་ཀྐཱ ཨ་ནོ་ལོ་ཀེ་ཏུ་ནྟི ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ནི་སཱི་དི་ཏ་བྦཾ ནོ ཙེ་ཝ’’ནྟི་ཨཱ་དི. ཡ་ཐཱ་སུ་ཁཾ ནི་སི་ནྣེ་ན, ཡ་ཐཱ་སུ་ཁཾ ཝཱ བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦ་ནྟི ས་མྦ་ནྡྷོ.
༨༦༤-༥. པ་པ་ཉྩ…པེ… དྷོ་ཝ་ནེཏི པ་སྶཱ་ཝཱ་དི་ནཱ ཀེ་ན་ཙི ཀ་ར་ཎཱི་ཡེ་ན ནི་སི་ནྣ་ཊྛཱ་ན་ཏོ ཨ་ཉྙ་ཏྠ ག་ནྟྭཱ པུ་ན ཨཱ་ག་མྨ ནི་སཱི་ད་ནྟེ་ན པཱ་དཱ དྷོ་ཝི་ཏ་བྦཱ ཧོ་ནྟི. ཨ་དྷོ་ཏ་པཱ་དེ་ན ཧི སེ་ནཱ་ས་ནཾ ཨ་ཀྐ་མ་ཏོ ཨཱ་པ་ཏྟི ཧོ་ཏི, ཁ་ཎེ ཁ་ཎེ པཱ་ད་དྷོ་ཝ་ནེ ཙ པ་པ་ཉྩོ ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཏ་སྶ པ་རི་ཧཱ་ར་ཏྠཾ དྭེ ཨུ་པཱ་ཧ་ནཱ་ཡེ་ཝ ཨི་ཙྪི་ཏ་བྦཱ. ཏཱ་ཝ བ་ཧུ་ཏ་ལི་ཀཱ ས་དྡ་མྤི ཛ་ནེ་ཡྻུཾ, ས་དྡོ ཙ ཛྷཱ་ན་ཀ་ཎྚ་ཀོ, ཏ་སྨཱ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨེ་ཀ་ཏ་ལི་ཀཱ’’ཏི. ཏ་ཐཱ ‘‘པ་རི་སྶ་ཡ་ཝི་ནོ་ད་ན་ཏྠཾ ཀ་ཏྟ་ར་ད་ཎྜོ ཙ ཨི་ཙྪི་ཏ་བྦོ’’ཏི (ཝི་སུ་དྡྷི. ༡.༥༧) ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ ཝུ་ཏྟཾ. ཨ་ས་པྤཱ་ཡེ་ན ཀེ་ན་ཙཱིཏི ཝ་ཀྑ་མཱ་ནེ་ན ཨཱ་ཝཱ་སཱ་དི་ཨ་ས་པྤཱ་ཡེ་སུ ཀེ་ན་ཙི་དེ་ཝ ཨ་ས་པྤཱ་ཡེ་ན. ཏཾ ཋཱ་ནནྟི ཀ་སི་ཎ་མ་ཎྜ་ལ་སྶ ཋི་ཏ་ཊྛཱ་ནཾ. ཨཱ་དཱ་ཡ ཏཾ པུ་ནཱཏི ཡ་ཐཱ་ཛཱ་ཏཾ ཨུ་གྒ་ཧ་ནི་མི་ཏྟཾ པུ་ན ག་ཧེ་ཏྭཱ, པུ་ན ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏྭཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
༨༦༦-༧. པཱི་ཋེ སུ་ཁ་ནི་སི་ནྣེ་ནཱཏི པུ་ན ཝ་ས་ན་ཊྛཱ་ནཾ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཝུ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་མེ་ན པཱི་ཋེ སུ་ཁ་ནི་སི་ནྣེ་ན. བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦནྟི ཏཾ ནི་མི་ཏྟཾ མ་ན་སི་ཀཱ་ར་ཝ་སེ་ན ཝ་ཌྜྷེ་ཏ་བྦཾ. ས་མ་ནྣཱ་ཧ་རི་ཏ་བྦནྟི ས་མྨཱ ཨཱ་ཝ་ཛྫི་ཏ་བྦཾ, ས་མྨཱ ཝཱ ཨ་ནུ ཨཱ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. ཏ་ཀྐཱ་ཧ་ཏནྟི ‘‘ཏ་ཀྐ་ན་ཏོ ཏ་ཀྐོ’’ཏི ཨེ་ཝཾ ལ་དྡྷ་ནཱ་མེ་ན བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཙི་ཏྟ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟེ་ན ས་མྨཱ་ས་ངྐ་པྤེ་ན ཨཱ་ཧ་ན་ན་པ་རི་ཡཱ་ཧ་ན་ན་ཀི་ཙྩེ་ན ཨ་པ་རཱ་པ་རཾ པ་ཝ་ཏྟ་ནེ་ན ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ཨཱ་ཧ་ཏཾ, པ་རི་ཡཱ་ཧ་ཏ་ཉྩ ཀཱ་ཏ་བྦཾ, བ་ལ་པྤ་ཏྟ་ཝི་ཏ་ཀྐོ མ་ན་སི་ཀཱ་རོ བ་ཧུ་ལཾ པ་ཝ་ཏྟེ་ཏ་བྦོ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
༨༦༨-༧༠. ཏཾ ཨི་ཙྪ་ཏཱིཏི ཏཾ ནི་མི་ཏྟཾ མ་ན་སི་ཀཱ་ཏུཾ ཨི་ཙྪ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཀ་རོ་ནྟ་སྶཱཏི ཨེ་ཝཾ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ཏ་ཀྐཱ་ཧ་ཏཾ ཀ་རོ་ནྟ་སྶ. ཡ་ཐཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ པུ་བྦེ་ནཱ་པ་རཾ ཝི་སེ་སཾ ཨཱ་ཝ་ཧ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཨ་ནུ་ཡུ་ཉྫ་ནྟ་སྶ, ཨེ་ཝཾ ཀ་རོ་ཏོ པ་ན ཡ་དཱ ས་དྡྷཱ་དཱི་ནི ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི སུ་ཝི་ས་དཱ་ནི ཏི་ཀྑཱ་ནི པ་ཝ་ཏྟ་ནྟི, ཏ་དཱ ཨ་སྶ་དྡྷི་ཡཱ་དཱི་ནཾ དཱུ་རཱི་བྷཱ་ཝེ་ན སཱ་ཏི་ས་ཡཾ ཐཱ་མ་པྤ་ཏྟེ་ཧི ས་ཏྟ་ཧི བ་ལེ་ཧི ལ་དྡྷུ་པ་ཏྠ་མྦྷཱ་ནི ཝི་ཏ་ཀྐཱ་དཱི་ནི ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་རཱ་ནེ་ཝ ཛྷཱ་ན་ངྒཱ་ནི བ་ཧཱུ་ནི ཧུ་ཏྭཱ པཱ་ཏུ་བྷ་ཝ་ནྟི. ཏ་ཏོ ཙ ཏེ་སཾ ཨུ་ཛུ་ཝི་པ་ཙྩ་ནཱི་ཀ་བྷཱུ་ཏཱ ཀཱ་མ་ཙྪ་ནྡཱ་ད་ཡོ ས་དྡྷིཾ ཏ་དེ་ཀ་ཊྛེ་ཧི པཱ་པ་དྷ་མྨེ་ཧི དཱུ་རཱི་བྷ་ཝ་ནྟི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ནྟི…པེ… པ་ཉྩ ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ་ནི་པཱི’’ཏི. ས་མཱ་དྷི་ཡ་ཏི…པེ… ཡོ་གི་ནོཏི ཏ་སྶ ཡོ་གི་ནོ པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟཾ ཨཱ་ར་བྦྷ ཨུ་པྤ་ནྣ་ཨུ་པ་ཙཱ་ར་ས་མཱ་དྷི་ནཱ ཨུ་པ་ཙཱ་ར་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ་ན ཙི་ཏྟ་མྤི ས་མཱ་དྷི་ཡ་ཏི, པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟ་མྤི ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཨུ་པ་ཙཱ་ར་ཛ྄ཛྷཱ་ན་སྶ ཏེ་ན ཝི་ནཱ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ.
༨༧༡-༤. ཨི་མ་སྶཱཏི པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟ་སྶ. པུ་རི་མ་སྶཱཏི ཨུ་གྒ་ཧ་ནི་མི་ཏྟ་སྶ. ཐ་ཝི་ཀཱཏི ཨཱ་དཱ་ས་ཐ་ཝི་ཀ་ཏོ. བ་ལཱ་ཀཱ་ཝི་ཡ ཏོ་ཡ་དེཏི མེ་གྷ་ས་མཱི་པེ བ་ལཱ་ཀཱ ཝི་ཡ. སཱ ཧི མེ་གྷ་སྶ ནཱི་ལ་ཏྟཱ ས་ཡཾ ཨ་ཏི་པ་རི་སུ་དྡྷཱ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏི, ཏ་དཱ ཏཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཨེ་ཝཾ ཨཱ་དཱ་ས་མ་ཎྜ་ལཱུ་པ་མཱ་དཱི་ཧི ཨུ་གྒ་ཧ་ནི་མི་ཏྟ་ཏོ པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟ་སྶ སུ་ཝི་སུ་དྡྷ་ཏཾ, ས་ཎྷ་སུ་ཁུ་མ་ཏ་ཉྩ ད་སྶེ་ཏི. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཏ་ཏོ་དྷི་ཀ་ཏ་ར’’ནྟི. ཨུ་གྒ་ཧ་ནི་མི་ཏྟེ ཨ་ངྒུ་ལི་པ་ད་པཱ་ཎི་ཀཱ་པ་དཱ་ད་ཡོ ཀ་སི་ཎ་དོ་སཱ པ་ཉྙཱ་ཡ་ནྟི, ཨི་དཾ པ་ན ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན ཏ་ཏོ་པི ས་ཏ་གུ་ཎཾ ས་ཧ་སྶ་གུ་ཎཾ སུ་ཝི་སུ་དྡྷཾ ཧུ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏ་ནུ་ས་ཎྛཱ་ན་ཝ་ནྟནྟི་ཨཱ་དི ཨ་པ་ར་མ་ཏྠ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏྟཱ ཝུ་ཏྟཾ. ཡ་དི ཧི ཏཾ ཨེ་དི་སཾ བྷ་ཝེ་ཡྻ, ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙེ་ཡྻཾ སི་ཡཱ, ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀཾ ས་མྨ་ས་ནཱུ་པ་གཾ ཏི་ལ་ཀྑ་ཎཱ་ཧ་ཊཾ, ན པ་ནེ་ཏཾ ཏཱ་དི་ས་ནྟི. ཡ་དི པ་ནེ་ཏཾ ན ས་ཎྛཱ་ནཱ་དི་ཝ་ནྟཾ, ཀ་ཐཾ ཛྷཱ་ན་སྶ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་བྷཱ་ཝོ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨུ་པ་ཊྛཱ…པེ… མ་ཡ’’ནྟི. ཏ་ཏྠ པ་ཉྙ་ཛནྟི བྷཱ་ཝ་ནཱ་མ་ཡཾ པ་ཉྙཱ་ཛ་ནི་ཏཾ, བྷཱ་ཝ་ནཱ་པ་ཉྙཱ་ཡ ས་ཉྫཱ་ན་ན་མ་ཏྟ་ནྟི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ན ཧི ཨ་ས་བྷཱ་ཝ་དྷ་མྨ་སྶ ཀུ་ཏོ་ཙི་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ ཨ་ཏྠི. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘བྷཱ་ཝ་ནཱ་མ་ཡཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ནཱ་ཀཱ་ར་མ་ཏྟ’’ནྟི, ཀེ་ཝ་ལཾ ས་མཱ་དྷི་ལཱ་བྷི་ནོ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཝི་སེ་ས་ཛ་ནི་ཏཾ ཏ་མྨ་ཡཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ནཱ་ཀཱ་ར་མ་ཏྟ་མེ་ཝ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཝི་སེ་སཱ་ནུ་བྷཱ་ཝེ་ན ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
༨༧༥-༨. ཝི་ཀྑ་མྦྷི་ཏཱ་ནེ་ཝ ས་ནྣི་སི་ནྣཱ་ནེ་ཝ ན པུ་ན ཏ་ད་ཏྠཾ ཨུ་སྶཱ་ཧོ ཀཱ་ཏ་བྦོ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟེ ཧི ཨུ་པྤ་ཛྫ་མཱ་ནེ་ཡེ་ཝ ཏཾ་ཝི་ས་ཡཾ ཨུ་པ་ཙཱ་ར་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ ནཱི་ཝ་ར་ཎེ ཝི་ཀྑ་མྦྷེ་ནྟ་མེ་ཝ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཀི་ལེ་སཱ ས་ནྣི་སི་ནྣཱ་ཝཱཏི ཨ་ཝ་སེ་སཱ ཏ་དེ་ཀ་ཊྛ་ཀི་ལེ་སཱ ཙ ས་མྨ་དེ་ཝ ནི་སི་ནྣཱ, ཨུ་པ་ས་ནྟཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ‘‘ཨུ་པ་ཙཱ་ར་ས་མཱ་དྷི་ནཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟེ ཨི་ཏ་རོ་པི ས་མཱ་དྷི ཨ་ཏྠཱི་ཏི ཨ་ཏྠ་ཏོ ཨཱ་པ་ནྣ་ནྟི ཏ་མྤི ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཨཱ་ཀཱ་རེ་ཧི པ་ན དྭཱི་ཧཱི’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. དྭཱི་ཧི ཨཱ་ཀཱ་རེ་ཧཱིཏི ཛྷཱ་ན་དྷ་མྨཱ་ནཾ པ་ཊི་པ་ཀྑ་དཱུ་རཱི་བྷཱ་ཝོ, ཐི་ར་བྷཱ་ཝ་པྤ་ཏྟི ཙཱ་ཏི ཨི་མེ་ཧི དྭཱི་ཧི ཀཱ་ར་ཎེ་ཧི. ཨི་དཱ་ནི ཏཱ་ནི ཀཱ་ར་ཎཱ་ནི ས་མཱ་དྷི་ཨ་ཝ་ཏྠཱ་མུ་ཁེ་ན ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཨུ་པ་ཙཱ་ར་ཀྑ་ཎེ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཨུ་པ་ཙཱ་ར་ཀྑ་ཎེཏི ཨུ་པ་ཙཱ་ར་བྷཱུ་མི་ཡཾ ཨུ་པ་ཙཱ་རཱ་ཝ་ཏྠཱ་ཡཾ. ཏ་སྶ པ་ཊི་ལཱ་བྷེཏི ཡ་ད་ཏྠཱ་ཡ ཨ་ཡཾ པ་ཊི་པ་ནྣོ, ཏ་སྶ ཨ་པྤ་ནཱ་ས་མཱ་དྷི་སྶ པ་ཊི་ལཱ་བྷེ ཨ་དྷི་ག་མཱ་ཝ་ཏྠཱ་ཡཾ. ཀ་ཐཾ ཨུ་པ་ཙཱ་ར་བྷཱུ་མི་ཡཾ ས་མཱ་དྷི་ཡ་ཏི, ཀ་ཐ་ཉྩ ཨ་པྤ་ནཱ་བྷཱུ་མི་ཡ་ནྟི ཨཱ་ཧ ‘‘ནཱི་ཝཱ་ར་ཎ་པྤ་ཧཱ་ནེ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཨུ་པ་ཙཱ་ར་ཀྑ་ཎེ ཡ་དི་པི ཛྷཱ་ན་ངྒཱ་ནི པ་ཊུ་ཏ་རཱ་ནི མ་ཧ་གྒ་ཏ་བྷཱ་ཝ་པྤ་ཏྟཱ་ནི ན ཧོ་ནྟི, ཏེ་སཾ པ་ཊི་པ་ཀྑ་དྷ་མྨཱ་ནཾ ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ནེ་ན ཙི་ཏྟཾ ས་མཱ་དྷི་ཡ་ཏི, པ་ཊི་ལཱ་བྷ་བྷཱུ་མི་ཡ་མྤི ཨ་པྤ་ནཱ་པ་ཏྟཱ་ནཾ ཛྷཱ་ན་ངྒཱ་ནཾ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝེ་ན ས་མཱ་དྷི་ཡ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
༨༧༩-༨༠. ཨ་ངྒཱ་ནི…པེ… ན ཙཱཏི ཨུ་པ་ཙཱ་ར་ཀྑ་ཎེ ཨ་ངྒཱ་ནི ན ཙ ཐཱ་མ་ཛཱ་ཏཱ་ནི ནེ་ཝ བྷཱ་ཝ་ནཱ་བ་ལ་པྤ་ཏྟཱ་ནི ཧོ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་པྤ་ནཱ་ཡཱཏི ཨ་པྤ་ན་ཀྑ་ཎེ. ཏ་སྨཱཏི ཡ་སྨཱ ཨ་ངྒཱ་ནི ཐཱ་མ་ཛཱ་ཏཱ་ནི ཛཱ་ཡ་རེ, ཏ་སྨཱ. ཨ་པྤ་ནཱ་ཙི་ཏྟཾ དི་ཝ་ས་མྤི པ་ཝ་ཏྟ་ཏཱིཏི ཡ་ཐཱ ནཱ་མ བ་ལ་ཝཱ པུ་རི་སོ ཨཱ་ས་ནཱ ཝུ་ཊྛཱ་ཡ དི་ཝ་ས་མྤི ཏི་ཊྛེ་ཡྻ, ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ ཨ་པྤ་ནཱ་ས་མཱ་དྷི་མྷི ཨུ་པྤ་ནྣེ ཛྷཱ་ན་ཙི་ཏྟཾ ས་ཀིཾ བྷ་ཝ་ངྒ་ཝཱ་རཾ ཚི་ནྡི་ཏྭཱ ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཀེ་ཝ་ལཾ ར་ཏྟི་མྤི དི་ཝ་ས་མྤི ཀུ་ས་ལ་ཛ་ཝ་ན་པ་ཊི་པཱ་ཊི་ཝ་སེ་ནེ་ཝ པ་ཝ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ‘‘ཨ་པྤ་ནཱ་པ་ཏྟཾ དི་ཝ་ས་མྤི པ་ཝ་ཏྟ་ཏཱི’’ཏི ཝ་ད་ཏཱ ཨུ་པ་ཙཱ་ར་ཀྑ་ཎེ ན ཏ་ཐཱ་ཏི ད་སྶི་ཏཾ ཧོ་ཏི. ཏ་ཏྠ ཧི ཨ་ངྒཱ་ནཾ ཨ་ཐཱ་མ་ཛཱ་ཏ་ཏྟཱ ཡ་ཐཱ ནཱ་མ ད་ཧ་རོ ཀུ་མཱ་རོ ཨུ་ཀྑི་པི་ཏྭཱ ཋ་པི་ཡ་མཱ་ནོ པུ་ན་པྤུ་ནཾ བྷཱུ་མི་ཡཾ པ་ཏ་ཏི, ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ ཙི་ཏྟཾ ཀཱ་ལེ་ན ནི་མི་ཏྟཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཀ་རོ་ཏི, ཀཱ་ལེ་ན བྷ་ཝ་ངྒཾ ཨོ་ཏ་ར་ཏི.
༨༨༡-༤. ཏེ་ནེ་ཝ པ་ལླ་ངྐེ་ནཱཏི ཡ་སྨིཾ ནི་སི་ནྣོ པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟཾ ཨ་དྷི་ག་ཙྪི, ཏེ་ནེ་ཝ པ་ལླ་ངྐེ་ན ཀ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏེ་ན, ཧེ་ཏུ་བྷཱུ་ཏེ་ན ཝཱ ཏཾ ནི་མི་ཏྟཾ ཝ་ཌྜྷེ་ཏྭཱ. ཨུ་པ་ཙཱ་ར་བྷཱུ་མི་ཡ་ཉྷི ནི་མི་ཏྟ་ཝ་ཌྜྷ་ནཾ ཡུ་ཏྟཾ. ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ཡ་ག་བྦྷོ་ཝཱཏི ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི བྷ་ཝི་ཏུཾ པུ་ཉྙ་ཝཱ ག་བྦྷོ ཝི་ཡ. པ་རི་ཧཱ་ནི ན ཝི་ཛྫ་ཏཱིཏི ལ་དྡྷཱུ་པ་ཙཱ་ར་ཛ྄ཛྷཱ་ན་སྶ པ་རི་ཧཱ་ནི ན ཝི་ཛྫ་ཏི. ནི་མི་ཏྟེ ཧི ཨ་པ་རི་ཧཱི་ནེ ཏ་དཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨ་པ་རི་ཧཱི་ན་མེ་ཝ ཧོ་ཏི, ནི་མི་ཏྟེ པ་ན ཨཱ་ར་ཀྑཱ་བྷཱ་ཝེ་ན ཝི་ན་ཊྛེ ལ་དྡྷ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་མྤི ཝི་ན་སྶ་ཏི ཏ་དཱ་ཡ་ཏྟ་ཝུ་ཏྟི་ཏྟཱ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཨཱ་ར་ཀྑ་ཎེ’’ཏི་ཨཱ་དི.
༨༨༥. ཨཱ་ཝཱ་སོཏི ཡ་སྨིཾ ཨཱ་ཝཱ་སེ ཝ་ས་ནྟ་སྶ ཨ་ནུ་པྤ་ནྣཾ ནི་མི་ཏྟཾ ནུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཝཱ ཝི་ན་སྶ་ཏི, ཨ་ནུ་པ་ཊྛི་ཏཱ ཙ ས་ཏི ན ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏི, ཨ་ས་མཱ་ཧི་ཏ་ཉྩ ཙི་ཏྟཾ ན ས་མཱ་དྷི་ཡ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཨ་ས་པྤཱ་ཡོ ཨཱ་ཝཱ་སོ, ཏ་སྨཱ ཡ་སྨིཾ ཝི་ཧཱ་རེ བ་ཧཱུ ཨཱ་ཝཱ་སཱ ཧོ་ནྟི, ཏ་ཏྠ ཨེ་ཀེ་ཀ་སྨིཾ ཏཱི་ཎི ཏཱི་ཎི དི་ཝ་སཱ་ནི ཝ་སི་ཏྭཱ ཡ་ཏྠ ཙི་ཏྟཾ ཨེ་ཀ་གྒཾ ན ཧོ་ཏི, ཏཾ པ་ཧཱ་ཡ ཏ་བྦི་པ་རཱི་ཏེ ཝ་སི་ཏ་བྦཾ. གོ་ཙ་རོཏི གོ་ཙ་ར་གཱ་མོ, སོ སེ་ནཱ་ས་ན་ཏོ ཨ་ཏི་དཱུ་རེ ཨ་ཙྩཱ་ས་ནྣེ པུ་བྦ་དི་སཱ་ཡ ཝཱ པ་ཙྪི་མ་དི་སཱ་ཡ ཝཱ ཨ་སུ་ལ་བྷ་བྷི་ཀྑོ ཨ་ས་པྤཱ་ཡོ. བྷ་སྶནྟི དྭ་ཏྟིཾ་ས་ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཀ་ཐཱ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣཱ ཨ་ས་པྤཱ་ཡ་ཀ་ཐཱ. སཱ ཧི་སྶ ནི་མི་ཏྟ་ནྟ་ར་དྷཱ་ནཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི. པུ་གྒ་ལོཏི ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཀ་ཐི་ཀོ, སཱི་ལཱ་དི་གུ་ཎ་ཝི་ར་ཧི་ཏོ པུ་གྒ་ལོ, ཡཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཨ་ས་མཱ་ཧི་ཏཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ན ས་མཱ་དྷི་ཡ་ཏི, ས་མཱ་ཧི་ཏཾ ཝཱ ཐི་རཾ ན ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝ་རཱུ་པོ. སོ ཧི ཏཾ ཀ་དྡ་མོ་ད་ཀ་མི་ཝ ཨ་ཙྪཾ ཨུ་ད་ཀཾ མ་ལཱི་ན་མེ་ཝ ཀ་རོ་ཏི. བྷོ་ཛ་ནཾ པ་ན ཀ་སྶ་ཙི ཨ་མྦི་ལཾ, ཀ་སྶ་ཙི མ་དྷུ་རཾ ཨ་ས་པྤཱ་ཡཾ ཧོ་ཏི. ཨུ་ཏུ་པི ཀ་སྶ་ཙི སཱི་ཏོ, ཀ་སྶ་ཙི ཨུ་ཎྷོ. ཏ་སྨཱ ཡཾ བྷོ་ཛ་ནཾ ཝཱ ཨུ་ཏུཾ ཝཱ སེ་ཝ་ནྟ་སྶ ཕཱ་སུ ན ཧོ་ཏི, ཏཾ བྷོ་ཛ་ནཾ སོ ཙ ཨུ་ཏུ ཨ་ས་པྤཱ་ཡོ. ཨི་རི་ཡཱ་པ་ཐོཏི ཋཱ་ན་ཙ་ངྐ་མ་ནཱ་དཱི་སུ ཡོ ཨི་མ་སྶ ཨ་ས་མཱ་ཧི་ཏ་ཙི་ཏྟ་སྶ ས་མཱ་དྷཱ་ནཱ་ཡ, ས་མཱ་ཧི་ཏ་ཙི་ཏྟ་སྶ ཙ ཐི་ར་བྷཱ་ཝཱ་ཡ ན ཧོ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཨ་ས་པྤཱ་ཡོ ཨི་རི་ཡཱ་པ་ཐོ, ཏ་སྨཱ ཏ་མྤི ཨཱ་ཝཱ་སཾ ཝི་ཡ ཏཱི་ཎི དི་ཝ་སཱ་ནི ཨུ་པ་པ་རི་ཀྑི་ཏྭཱ ཝ་ཛྫེ་ཏ་བྦཾ.
༨༨༦. ས་པྤཱ་ཡེ ས་ཏྟ སེ་ཝེ་ཡྻཱཏི ཝུ་ཏྟ་ཝི་པ་རཱི་ཏ་ཝ་སེ་ན ས་པྤཱ་ཡེ ཨཱ་ཝཱ་སཱ་དི་ཀེ ས་ཏྟ སེ་ཝེ་ཡྻ. ཏ་ཏྠ བྷ་སྶ་ས་པྤཱ་ཡཾ ནཱ་མ ད་ས་ཀ་ཐཱ་ཝ་ཏྠུ་ས་ནྣི་སྶི་ཏཾ, ཏ་མྤི མ་ཏྟཱ་ཡ བྷཱ་སི་ཏ་བྦཾ. ཨེ་ཝ་ཉྷི པ་ཊི་པ་ཛྫ་ཏོཏི ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟ་པྤ་ཀཱ་རེ་ན ས་ཏྟ ཨ་ས་པྤཱ་ཡེ ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ ས་ཏྟ ས་པྤཱ་ཡེ སེ་ཝ་ན་ཝ་སེ་ན པ་ཊི་པ་ཛྫ་ནྟ་སྶ ནི་མི་ཏྟཱ་སེ་ཝ་ན་བ་ཧུ་ལ་སྶ.
༨༨༨-༩. ཡེ་ན ཝི་ནཱ ཨ་པྤ་ནཱ་ཡ ཀུ་ས་ལོ ན ཧོ་ཏི, སོ ད་ས་ཝི་དྷོ ཝི་དྷི, ཨ་པྤ་ནཱ་ཀོ་ས་ལླཾ, ཏ་ནྣི་བྦ་ཏྟཾ ཝཱ ཉཱ་ཎཾ ག་ནྠ་ཝི་ཏྠཱ་ར་བྷ་ཡེ་ན ཨི་དྷ ན ད་སྶི་ཏཾ, ཨ་ཏྠི་ཀེ་ན པ་ན ཝི་སུ་དྡྷི་མ་གྒ་ཏོ (ཝི་སུ་དྡྷི. ༡.༦༠) ག་ཧེ་ཏ་བྦ་ནྟི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. པ་ཊི་ལ་དྡྷེ ནི་མི་ཏྟ་སྨིཾ, ཨེ་ཝ་ཉྷི ས་མྤཱ་ད་ཡ་ཏོ ཨ་པྤ་ནཱ་ཀོ་ས་ལླཾ ཨ་པྤ་ནཱ ས་མྤ་ཝ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ.
༨༩༠-༢. སཱཏི ཨ་པྤ་ནཱ. ཨེ་ཝ་ཉྷཱིཏི ཧི-ས་དྡོ ཧེ་ཏུ་ཨ་ཏྠོ, ཡ་སྨཱ ཋཱ་ན་མེ་ཏཾ ན ཝི་ཛྫ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཙི་ཏྟ་པྤ་ཝ་ཏྟི་ཨཱ་ཀཱ་རཾ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཙི་ཏྟ་སྶ ལཱི་ནུ་དྡྷ་ཏཱ་དི་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟི་ཨཱ་ཀཱ་རཾ ས་ལླ་ཀྑ་ཡཾ ཨུ་པ་དྷཱ་རེ་ནྟོ ས་མ་ཏཾ ཝཱི་རི་ཡ་སྶེ་ཝ ཝཱི་རི་ཡ་སྶ ས་མཱ་དྷི་ནཱ ས་མ་ཏཾ་ཡེ་ཝ ཡོ་ཛ་ཡེ་ཐ, ཀ་ཐཾ པ་ན ཡོ་ཛ་ཡེ་ཐཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨཱི་ས་ཀ་མྤཱི’’ཏི་ཨཱ་དི. ཏ་ཏྠ ལ་ཡནྟི ལཱི་ན་བྷཱ་ཝཾ, ས་ངྐོ་ཙ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. ཡ་ནྟནྟི ག་ཙྪ་ནྟཾ, པ་གྒ་ཎྷེ་ཐེ་ཝ ས་མ་བྷཱ་ཝཱ་ཡཱ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཨ་ཙྩཱ་ར་དྡྷཾ ནི་སེ་དྷེ་ཏྭཱ ས་མ་མེ་ཝ པ་ཝ་ཏྟ་ཡེ’’ཏི. ཏཾ མཱ་ན་ས་ནྟི ས་མྦ་ནྡྷོ.
༨༩༤-༩. ཨེ་ཝནྟི ཝུ་ཏྟ་པྤ་ཀཱ་རེ་ན ཝཱི་རི་ཡ་ས་མ་ཏཱ་ཡོ་ཛ་ན་ཝ་སེ་ན, པ་ཊི་པ་ནྣ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་མཱ་ན་སཾ པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟེ་ཡེ་ཝ ཋ་པ་ན་ཝ་སེ་ན ནི་མི་ཏྟཱ་བྷི་མུ་ཁཾ པ་ཊི་པཱ་ད་ཡ་ཏོ ཏ་སྶ ཡོ་གི་ནོ. ས་མི་ཛ྄ཛྷི་སྶ་ཏཱིཏི ཨུ་པྤ་ཛྫི་སྶ་ཏི. པ་ཐ་ཝཱི་ཀ་སི་ཎནྟི པ་ཐ་ཝཱི་ཏི བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཾ ཏ་དེ་ཝ པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟཾ. ཛ་ཝ་ནཱ་ནཱིཏི ཀཱ་མ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཛ་ཝ་ནཱ་ནི. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཨེ་ཀཾ ཏུ རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རི་ཀཾ བྷ་ཝེ’’ཏི. ཨ་ཉྙེ་ཧཱིཏི པཱ་ཀ་ཏི་ཀེ་ཧི ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཙི་ཏྟེ་ཧི. བ་ལ་ཝ་ཏ་རཱཏི བྷཱ་ཝ་ནཱ་བ་ལེ་ན པ་ཊུ་ཏ་ར་བྷཱ་ཝ་པྤ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ཙྩ་ནྟ་བ་ལ་ཝ་ནྟོ. པ་རི་ཀ་མྨོ་པ་ཙཱ་ར་ཏོཏི པ་རི་ཀ་མྨ་ཏྟཱ, ཨུ་པ་ཙཱ་ར་ཏྟཱ ཙ. ཏ་ཏྠ པ་རི་ཀ་མྨ་ཏྟཱ་ཏི པ་ཊི་ས་ངྑ་ར་ཎ་ཏྟཱ. ཨུ་པ་ཙཱ་ར་ཏྟཱ་ཏི ཡ་ཐཱ གཱ་མཱ་དཱི་ནཾ ཨཱ་ས་ནྣ་དེ་སོ ‘‘གཱ་མཱུ་པ་ཙཱ་རོ, ན་ག་རཱུ་པ་ཙཱ་རོ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཨ་པྤ་ནཱ་ཡ ཨཱ་ས་ནྣ་ཏྟཱ ས་མཱི་པ་ཙཱ་རི་ཏྟཱ. ཨུ་པ་ཙཱ་རཱ་ནི ཨ་པྤ་ནཾ ཨུ་པེ་ཙྩ ཙ་ར་ནྟཱི་ཏི ཀ་ཏྭཱ. ཨ་པྤ་ནཱ་ཡཱ་ནུ་ལོ་མ་ཏྟཱཏི ནཱ་ནཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཝཱི་ཐི་ཡཾ པ་རི་ཀ་མྨ་ཏོ་པི ལ་ཧུ་ཀཾ ཨ་པྤ་ནཱ་ནི་པྥཱ་ད་ཀ་ཝ་སེ་ན, གུ་ཎ་ཝ་སེ་ན ཝཱ ཨ་པྤ་ནཱ་ཡ ཨ་ནུ་ཀཱུ་ལ་ཏྟཱ. ཨེ་ཏྠཱཏི ཨེ་ཏེ་སུ པ་རི་ཀ་མྨོ་པ་ཙཱ་རཱ་ནུ་ལོ་མ་ས་ཉྙི་ཏེ་སུ. ས་བྦ་ནྟི་མཾ ཏ་ཏི་ཡཾ, ཙ་ཏུ་ཏྠཾ ཝཱ གོ་ཏྲ་བྷཱུཏི པ་ཝུ་ཙྩ་ཏི པ་རི་ཏྟ་གོ་ཏྟ་སྶ ཨ་བྷི་བྷ་ཝ་ན་ཏོ, མ་ཧ་གྒ་ཏ་གོ་ཏྟ་སྶ བྷཱ་ཝ་ན་ཏོ ཙ.
༩༠༠-༣. ཨ་ཝི་སེ་སེ་ན ས་བྦེ་སཾ ས་བྦཱ ས་མ་ཉྙཱ་ཏི པ་ཋ་མེ ན་ཡེ ག་ཧི་ཏཱ་ག་ཧ་ཎཾ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ག་ཧི་ཏཱ་ག་ཧ་ཎེ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཨེ་ཀེ་ཀ་སྶ ག་ཧི་ཏ་ནཱ་མཾ ཨི་ཏ་རེ་སཾ ཨ་གྒ་ཧ་ཎ་ཏོ, ཨེ་ཀེ་ཀ་ནཱ་མ་ཝ་སེ་ན ག་ཧི་ཏ་སྶ ཨི་ཏ་ར་ནཱ་མ་ཝ་སེ་ན ཨ་གྒ་ཧ་ཎ་ཏོ ཝཱ ནཱ་ནཱ་ཝ་ཛྫ་ན་པ་རི་ཀ་མྨ་མེ་ཝ པ་རི་ཀ་མྨ་ནྟི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡེ་ན ‘‘པ་ཋ་མཾ ཨུ་པ་ཙཱ་རཾ ཝཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཙ་ཏུ་ཏྠཾ པ་ཉྩ་མཾ ཝཱཏི ཝཱ-ས་དྡོ ཨ་ནི་ཡ་མོ, སོ པ་ན ཁི་པྤཱ་བྷི་ཉྙ་ད་ནྡྷཱ་བྷི་ཉྙ་ཝ་སེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཁི་པྤཱ་བྷི་ཉྙ་སྶ ཧི ཙ་ཏུ་ཏྠཾ ཨ་པྤེ་ཏི, ད་ནྡྷཱ་བྷི་ཉྙ་སྶ པ་ཉྩ་མཾ. ཏ་ཏོ པ་རནྟི པ་ཉྩ་མ་ཏོ པ་རཾ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཚ་ཊྛེ ཝཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཀ་སྨཱ ན ཛཱ་ཡ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨཱ་ས་ནྣ་ཏྟཱ བྷ་ཝ་ངྒ་སྶཱ’’ཏི. ཙི་ཏྟ་ནི་ཡཱ་མ་ཝ་སེ་ན ཧི ཨུ་པྤ་ཛྫི་ཏ་བྦེ་སུ ས་ཏྟ་སུ ཛ་ཝ་ནེ་སུ ཚ་ཊྛ་ས་ཏྟ་མ་ཛ་ཝ་ན་ཝཱ་ར་ག་ལ༹་ན་ཊྛཱ་ན་བྷཱུ་ཏ་ཏྟཱ བྷ་ཝ་ངྒ་སྶ ཨཱ་ས་ནྣཾ ཛ་ཝ་ནཾ པ་ཏ་ཏི. ཏཱ་ཝ་དེཏི ཏཱ་ཝ་དེ་ཝ. ཚ་ཊྛཾ, ས་ཏྟ་མཾ ཝཱ ཛ་ཝ་ནཾ པ་ཏ་ནྟཾ ཝི་ཡ ཧོ་ཏི པ་རི་ཀྑཱི་ཎ་ཛ་ཝ་ན་ཏྟཱ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ.
༩༠༤-༦. ཨ་ཐ ཀི་མེ་ཏཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི ‘‘ཚ་ཊྛེ ས་ཏྟ་མེ ཝཱ་པི ཨ་པྤ་ནཱ ན ཛཱ་ཡ་ཏཱི’’ཏི? ཨཱ་བྷི་དྷ་མྨི་ཀ་གོ་ད་ཏྟ་ཏྠེ་རོ ཧི ‘‘པུ་རི་མཱ པུ་རི་མཱ ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ པ་ཙྪི་མཱ་ནཾ པ་ཙྪི་མཱ་ནཾ ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨཱ་སེ་ཝ་ན་པ་ཙྩ་ཡེ་ན པ་ཙྩ་ཡོ’’ཏི (པ་ཊྛཱ. ༡.༡.༡༢) ཨི་མཾ སུ་ཏྟཾ ཝ་ཏྭཱ ཡ་ཐཱ ཨ་ལ་དྡྷཱ་སེ་ཝ་ནཾ པ་ཋ་མ་ཛ་ཝ་ནཾ གོ་ཏྲ་བྷུཾ ན ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏི, ལ་དྡྷཱ་སེ་ཝ་ནཾ པ་ན བ་ལ་ཝ་བྷཱ་ཝ་ཏོ དུ་ཏི་ཡཾ, ཏ་ཏི་ཡཾ ཝཱ གོ་ཏྲ་བྷུཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ལ་དྡྷཱ་སེ་ཝ་ན་ཏཱ་ཡ བ་ལ་ཝ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཚ་ཊྛཾ, ས་ཏྟ་མ་མྤི ཝཱ ཨ་པྤེ་ཏཱི་ཏི ཚ་ཊྛཾ, ས་ཏྟ་མ་མྤི ཝཱ ཨ་པྤ་ནཱ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཝ་ད་ཏཱི’’ཏི ཨི་མཾ ཙོ་ད་ནཾ མ་ན་སི ནི་དྷཱ་ཡ ཐེ་ར་སྶ ཏཾ མ་ཏཾ པ་ཊི་ཀྑི་པི་ཏྭཱ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་མ་ཏ་མེ་ཝ པ་ཏི་ཊྛཱ་པེ་ཏུཾ ‘‘པུ་རི་མེ་ཧཱི’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ.
པ་རི་ཡ་ནྟེ ཋཱ་ཏུཾ ནེ་ཝ ས་ཀྐོ་ཏཱིཏི པ་པཱ་ཏེ ཨེ་ཝ པ་ཏ་ཏཱི་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཨ་པྤེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏཱིཏི པ་ཏི་ཊྛཱ་ཏུཾ ཨ་པྤ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཨུ་པྤ་ཛྫི་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི. ན ཙེ་ཏྠ ‘‘པུ་རི་མཱ པུ་རི་མཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་སུ་ཏྟ་པ་དཾ སཱ་དྷ་ཀཾ ཨཱ་སེ་ཝ་ན་པ་ཙྩ་ཡ་ལཱ་བྷ་སྶ བ་ལ་ཝ་བྷཱ་ཝེ ཨ་ནེ་ཀ་ནྟི་ཀ་ཏྟཱ. ཏ་ཐཱ ཧི ཨ་ལ་དྡྷཱ་སེ་ཝ་ནཱ་པི པ་ཋ་མ་ཙེ་ཏ་ནཱ དི་ཊྛ་དྷ་མྨ་ཝེ་ད་ནཱི་ཡཱ ཧོ་ཏི, ལ་དྡྷཱ་སེ་ཝ་ནཱ དུ་ཏི་ཡ་ཙེ་ཏ་ནཱ ཡཱ་ཝ ཚ་ཊྛ་ཙེ་ཏ་ནཱ ཨ་པ་རཱ་པ་རི་ཡ་ཝེ་ད་ནཱི་ཡཱ, ཏ་སྨཱ ལ་དྡྷཱ་སེ་ཝ་ནེ་པི ཚ་ཊྛ་ས་ཏྟ་མེ ཨ་པྤ་ནཱ ན ཧོ་ཏི ཨཱ་ས་ནྣ་བྷ་ཝ་ངྒ་ཏཱ་ཡ དུ་བྦ་ལ་ཏྟཱ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཡ་དི ཨེ་ཝཾ ཀ་ཐཾ ས་ཏྟ་མ་ཛ་ཝ་ན་ཙེ་ཏ་ནཱ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་ཝེ་ད་ནཱི་ཡཱ ཨཱ་ན་ནྟ་རི་ཡཱ ཧོ་ཏི? ནཱ་ཡཾ ཝི་སེ་སོ, ཨཱ་སེ་ཝ་ན་པ་ཙྩ་ཡ་ལཱ་བྷེ་ན བ་ལ་ཝ་པྤ་ཏྟི་ཡཱ, ཀི་ཉྩ་ར་ཧི ཀི་རི་ཡཱ་ཝ་ཏྠཱ་ཝི་སེ་ས་ཏོ. ཀི་རི་ཡཱ་ཝ་ཏྠཱ ཧི ཨཱ་ར་མྦྷ་མ་ཛ྄ཛྷ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་ཝ་སེ་ན ཏི་ཝི་དྷཱ. ཏ་ཏྠ པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཱ་ཝ་ཏྠཱ་ཡ ས་ནྣི་ཊྛཱ་པ་ཀ་ཙེ་ཏ་ནཱ་བྷཱ་ཝེ་ན ཨུ་པ་པ་ཛྫ་ཝེ་ད་ནཱི་ཡཱ་དི་ཏཱ ཧོ་ཏི, ན བ་ལ་ཝ་བྷཱ་ཝེ་ནཱ་ཏི ཨཱ་ཙ་རི་ཡཱ.
༩༠༧. ཨེ་ཀ…པེ… པ་ནཱཏི ཨ་ཡཾ ཨ་པྤ་ནཱ ཨེ་ཀ་ཙི་ཏྟ་ཀྑ་ཎཱ་ཡེ་ཝ ཨེ་ཀ་ཝཱ་ར་མེ་ཝ ཨུ་པྤ་ཛྫི་ཏྭཱ ནི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི, ན ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཝཱི་ཐི་ཡཾ ཝི་ཡ ཡ་ཐི་ཙྪ་ཀཾ པ་ཝ་ཏྟ་ཏི. ས་ཏྟ་སུ ཧི ཋཱ་ནེ་སུ ཀཱ་ལ་པ་རི་ཙྪེ་དོ ནཱ་མ ན་ཏྠི, པ་ཋ་མ་པྤ་ནཱ་ཡཾ, ལོ་ཀི་ཡཱ་བྷི་ཉྙཱ་སུ, ཙ་ཏཱུ་སུ མ་གྒེ་སུ, མ་གྒཱ་ན་ནྟ་རེ ཕ་ལེ, རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་བྷ་ཝེ་སུ བྷ་ཝ་ངྒ་ཊྛཱ་ནེ ནི་རོ་དྷ་སྶ པ་ཙྩ་ཡེ ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནེ ནི་རོ་དྷཱ ཝུ་ཊྛ་ཧ་ནྟ་སྶ ཕ་ལ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡ་ནྟི. ཨེ་ཏེ་སུ ཧི ཀ་ཏྠ་ཙི ཨ་ཏི་ཨི་ཏྟ་རཱ, ཀ་ཏྠ་ཙི ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ ཙི་ཏྟ་ཀྑ་ཎཱ ཧོ་ནྟི, ཀ་ཏྠ་ཙི ས་མྤུ་ཎྞ་ཛ་ཝ་ན་ཝཱི་ཐི ཨ་དྡྷཱ ལ་བྦྷ་ཏི. ཏ་ཐཱ ཧི མ་གྒཱ་ན་ནྟ་རཾ ཕ་ལཾ ཏི་ཎྞཾ ཨུ་པ་རི ན ཧོ་ཏི, ནི་རོ་དྷ་སྶ པ་ཙྩ་ཡོ ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ དྭི་ནྣཾ ཨུ་པ་རི ན ཧོ་ཏི, རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་བྷ་ཝེ་སུ བྷ་ཝ་ངྒ་སྶ པ་རི་མཱ་ཎཾ ན་ཏྠི, སེ་སེ་སུ པ་ན ཙ་ཏཱུ་སུ ཋཱ་ནེ་སུ ཨེ་ཀ་མེ་ཝ ཙི་ཏྟ་ནྟི ཏ་སྨཱ ཨེ་ཀ་ཙི་ཏྟ་ཀྑ་ཎི་ཀཱ་ཡེ་ཝ ཨ་པྤ་ནཱ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.
༩༠༨. པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཧེ་ཏུ་ཀནྟི པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཧེ་ཏུཾ ཀ་ཏྭཱ. ན་ནུ ཙ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་དཱི་ཧི, ན པ་ན ཏེ་ན ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་དི, ཏ་སྨཱ ཀ་ཐཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཧེ་ཏུ་ཀཾ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཡུ་ཛྫ་ཏི? ནཱ་ཡཾ དོ་སོ བྷ་ཝ་ན་ཀི་རི་ཡཱ་ཡ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཧེ་ཏུ་ཀ་ཏྟཱ. ན ཧི ཨ་ས་ཏི པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎེ སཱ ཧོ་ཏི ནི་རོ་དྷ་སྶ པ་ཙྩ་ཡ་བྷཱུ་ཏ་ཛྷཱ་ན་ནྟ་ར་མི་ཝ, ས་ཏི པ་ན པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎེ སཱ ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཨ་ནྭ་ཡ་བྱ་ཏི་རེ་ཀ་ཝ་སེ་ན ལ་བྦྷ་ཏི. ཏ་སྶཱ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཧེ་ཏུ་ཀ་ཏཱ་ཏི ན ན ཡུ་ཛྫ་ཏི ‘‘པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཧེ་ཏུ་ཀ’’ནྟི ཝ་ཙ་ནཾ. པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཧེ་ཏུ་ཀཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ནྟི ཝཱ ས་མྦ་ནྡྷོ. ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནཉྷི པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཉཱ་ཎཱ་ནཾ ཨ་ན་ནྟ་ར་པ་ཙྩ་ཡ་བྷཱ་ཝེ་ན ཀཱ་ར་ཎཾ ཧོ་ཏི.
༩༡༡-༣. ནཱ་ནཱ་ཝི་ས་ཡ་ལུ་དྡྷ་སྶ, ཨི་ཏོ ཙི་ཏོ ཙ བྷ་མ་ནྟ་སྶ ཙེ་ཏ་སོ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ས་མཱ་དྷཱ་ནེ་ཝཱཏི ས་མཱ་དྷཱ་ནཱ ཨེ་ཝ, ས་མཱ་དྷཱ་ན་ཀ་ར་ཎ་ཏོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. པཱ་མོ་ཛྫ་བྷཱ་ཝ་ཏོཏི པཱ་མོ་ཛྫེ་ན ས་མཱ་ན་ཡོ་ག་ཀྑ་མ་ཏཱ་ཡ ཏ་སྶཱ ཏ་བྦྷཱ་ཝ་ཝུ་ཏྟི་ཏྟཱ. ཨ་ཐ ཝཱ བྱཱ་པཱ་དེ་ན གྷ་ཊྚི་ཡ་མཱ་ན་སྶ ཙི་ཏྟ་སྶ པ་མུ་དི་ཏ་བྷཱ་ཝ་ཀ་ར་ཎ་ཏོ པཱི་ཏི་ཡེ་ཝ ‘‘པཱ་མོ་ཛྫ’’ནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཏ་སྶ བྷཱ་ཝོ, ཏ་སྨཱ པཱ་མོ་ཛྫ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏྟཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. སཱི་ཏ་ལ་ཏྟ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏོཏི བྱཱ་པཱ་ད་གྒི་ནཱ ས་ནྟཱ་པི་ཡ་མཱ་ན་སྶ ཙི་ཏྟ་སྶ ནི་བྦཱ་པ་ན་ཝ་སེ་ན སཱི་ཏ་ལ་ཏྟ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏྟཱ.
༩༡༤-༦. ས་ཝི་པྥཱ་རི་ཀ་བྷཱ་ཝེ་ནཱཏི ཡོ་ནི་སོ ས་ངྐ་པྤ་ཝ་སེ་ན ཀཱ་མ་ཝི་ཏ་ཀྐཱ་དིཾ མ་དྡི་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟ་ན་ཏོ ས་ཝི་པྥཱ་རི་ཀ་ས་བྷཱ་ཝེ་ན. ནེ་ཀྑ་མྨཱ་དི་པ་ཝ་ཏྟི་ཏོཏི ཨེ་ཏྠ ནེ་ཀྑ་མྨ-གྒ་ཧ་ཎེ་ན བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་ར་ཝ་ཛྫཾ པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ ག་ཧི་ཏཾ. ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན ཏཱི་སུ བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་རེ་སུ པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ ག་ཧི་ཏ་ནྟི ཝ་ད་ནྟི. ཨ་ཝཱུ་པ་ས་ནྟ་བྷཱ་ཝ་སྶཱཏི ཨུ་དྡྷ་ཙྩ་སྶ ས་རཱུ་པ་ཀ་ཐ་ནེ་ན ཏཾ་ས་ཧ་ཝ་ཏྟི་ནོ ཨ་ནུ་ཏཱ་པ་ས་བྷཱ་ཝ་སྶ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩ་སྶཱ་པི ས་རཱུ་པཾ ཀ་ཐི་ཏ་མེ་ཝཱ་ཏི ད་ཊྛ་བྦཾ. ཏ་ཐཱ ས་ཡ་ཉྩེ་ཝཱ་ཏི་ས་ནྟ་ཏོཏི ཨུ་དྡྷ་ཙྩ་པ་ཊི་པ་ཀྑ་ས་བྷཱ་ཝ་ཝ་ཙ་ནེ་ན ཀུ་ཀྐུ་ཙྩ་པ་ཊི་པ་ཀྑོ པཱི་ཏི་བྷཱ་ཝོ་པི. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘སུ་ཁཾ ཨུ་དྡྷ་ཙྩ་ཀུ་ཀྐུ་ཙྩ་དྭ་ཡ་སྶཱ’’ཏི. མ་ཏི་ཡཱ ཨ་ནུ་རཱུ་པ་ཏྟཱཏི པ་ཉྙཱ་ཡ ཨ་ནུ་རཱུ་པ་ཏྟཱ. ཏ་ཐཱ ཙ ཝུ་ཏྟཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་དྷ་མྨ་པཱ་ལཏྠེ་རེ་ན ‘‘ཝི་ཙཱ་རོ ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ཀྑོ ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ ཨ་ནུ་མ་ཛྫ་ན་ཝ་སེ་ན པ་ཉྙཱ་པ་ཏི་རཱུ་པ་ཀ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏྟཱ’’ཏི. པོ་ཏྠ་ཀེ་སུ པ་ན ‘‘པཱི་ཏི་ཡཱ ཨ་ནུ་རཱུ་པ་ཏྟཱ’’ཏི པཱ་ཋོ དི་སྶ་ཏི, ཏ་སྶ ཙ ཝི་ཙཱ་རོ ཨ་ནུ་མ་ཛྫ་ན་ས་བྷཱ་ཝ་ཝ་ནྟ་ཏཱ་ཡ པཱི་ཏི ཝི་ཡ ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ ཨ་ནི་ཝ་ཏྟ་ནྟོ ཨོ་གཱ་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི པཱི་ཏི་ཡཱ ཨ་ནུ་རཱུ་པ་ཏྟཱ ས་ནྡེ་ཧ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏྟཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཨ་ན་ཛ྄ཛྷོ་གཱ་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ནཱ་ཡ ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ཀྑོ་ཏི ཨ་ཏྠཾ ཝ་ད་ནྟི.
༩༡༧. ཏི་ཝི་དྷ་ཀ་ལྱཱ་ཎནྟི ཨཱ་དི་མ་ཛ྄ཛྷ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་ཀ་ལྱཱ་ཎ་ཏཱ་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ཧི པ་ཊི་པ་དཱ་ཝི་སུ་དྡྷི་ཨཱ་དཱི་ཧི ཏི་ཝི་དྷ་ཀ་ལྱཱ་ཎ་ཏཱ་ཧི ཡུ་ཏྟཾ. ཡ་ཐཱ་ཧ ‘‘པ་ཋ་མ་སྶ ཛྷཱ་ན་སྶ པ་ཊི་པ་དཱ་ཝི་སུ་དྡྷི ཨཱ་དི, ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ནུ་བྲཱུ་ཧ་ནཱ མ་ཛ྄ཛྷེ, ས་མྤ་ཧཾ་ས་ནཱ པ་རི་ཡོ་སཱ་ན’’ནྟི (པ་ཊི. མ. ༡.༡༥༨). ཏ་ཏྠ པུ་བྦ་བྷཱ་ག་པ་ཊི་པ་དཱ་ཝ་སེ་ན ཛྷཱ་ན་སྶ པ་རི་པ་ནྠ་ཏོ ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ནཾ པ་ཊི་པ་དཱ་ཝི་སུ་དྡྷི ནཱ་མ, སཱ པ་ན ཡ་སྨཱ ཛྷཱ་ན་སྶ ཨུ་པྤཱ་ད་ཀྑ་ཎེ ལ་བྦྷ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘པ་ཊི་པ་དཱ་ཝི་སུ་དྡྷི ཨཱ་དཱི’’ཏི. ཝི་སོ་དྷེ་ཏ་བྦ་ཏཱ་དཱི་ནཾ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཛྷཱ་ན་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣཱ་ཡ ཏ་ཏྲ་མ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟུ་པེ་ཀྑཱ་ཡ ཀི་ཙྩ་ནི་པྥ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ནུ་བྲཱུ་ཧ་ནཱ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ནུ་བྲཱུ་ཧ་ནཱ ནཱ་མ. སཱ པ་ནཱ་ཡཾ ཝི་སེ་ས་ཏོ ཛྷཱ་ན་སྶ ཋི་ཏི་ཀྑ་ཎེ ལ་བྦྷ་ཏི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ནུ་བྲཱུ་ཧ་ནཱ མ་ཛ྄ཛྷེ’’ཏི. ཏ་ཏྠ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨ་ན་ཏི་ཝ་ཏྟ་ནཱ་དི་སཱ་དྷ་ཀ་སྶ ཉཱ་ཎ་སྶ ཀི་ཙྩ་ནི་པྥ་ཏྟི་ཝ་སེ་ན པ་རི་ཡོ་ད་པ་ནཱ ས་མྤ་ཧཾ་ས་ནཱ ནཱ་མ. སཱ ཛྷཱ་ན་སྶ ཨོ་སཱ་ན་ཀྑ་ཎེ པཱ་ཀ་ཊཱ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ས་མྤ་ཧཾ་ས་ནཱ པ་རི་ཡོ་སཱ་ན’’ནྟི.
ཨ་བྷ་ཡ་གི་རི་ཝཱ་སི་ནོ ‘‘པ་ཊི་པ་དཱ་ཝི་སུ་དྡྷི ནཱ་མ ས་ས་མྦྷཱ་རི་ཀོ ཨུ་པ་ཙཱ་རོ, ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ནུ་བྲཱུ་ཧ་ནཱ ནཱ་མ ཨ་པྤ་ནཱ, ས་མྤ་ཧཾ་ས་ནཱ ནཱ་མ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎཱ’’ཏི (ཝི་སུ་དྡྷི. ༡.༧༥) ཨེ་ཝཾ པ་ཊི་པ་དཱ་ཝི་སུ་དྡྷི་ཨཱ་དི་ཀེ ཝ་ཎྞེ་ནྟི, ཏཾ ཨ་ཡུ་ཏྟཾ. ཨེ་ཝ་ཉྷི ས་ཏི ཨ་ཛྷཱ་ན་དྷ་མྨེ་ཧི ཛྷཱ་ན་དྷ་མྨ་སྶ གུ་ཎ་སཾ་ཀི་ཏྟ་ནཾ ནཱ་མ ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི. ན ཧི བྷཱུ་མ་ནྟ་རཾ བྷཱུ་མ་ནྟ་ར་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣཾ ཧོ་ཏི, ཨ་ནྟོ་ཨ་པྤ་ནཱ་ཡ་མེ་ཝ ཨཱ་ག་མ་ན་ཝ་སེ་ན པ་ཊི་པ་དཱ་ཝི་སུ་དྡྷི, ཏ་ཏྲ་མ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟུ་པེ་ཀྑཱ་ཡ ཀི་ཙྩ་ནི་པྥ་ཏྟི་ཨཱ་དཱི་ཧི ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ནུ་བྲཱུ་ཧ་ནཱ་ད་ཡོ ཙ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ཨེ་ཝ་ཉྩ ཀ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ‘‘ཨེ་ཀ་ཏྟ་ག་ཏཾ ཙི་ཏྟཾ པ་ཊི་པ་དཱ་ཝི་སུ་དྡྷི་པ་ཀྑ་ནྟ་ར་ཉྩེ་ཝ ཧོ་ཏི ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ནུ་བྲཱུ་ཧི་ཏ་ཉྩ ཉཱ་ཎེ་ན ས་མྤ་ཧཾ་སི་ཏ’’ནྟི (པ་ཊི. མ. ༡.༡༥༨). ཨེ་ཏྠ ཧི ཨེ་ཀ་ཏྟ་ག་ཏཾ ཙི་ཏྟནྟི ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཾ ཨེ་ཀ་ར་ས་བྷཱ་ཝེ་ན, ཨེ་ཀ་གྒ་ཏཱ་ཡ ཙ སི་ཁ་པྤ་ཏྟི་ཡཱ ཏ་ད་ནུ་གུ་ཎ་ཨེ་ཀ་ཏྟ་ག་ཏཾ ས་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་མ་པྤ་ནཱ་ཙི་ཏྟཾ, ཏ་སྶེ་ཝ པ་ཊི་པ་དཱ་ཝི་སུ་དྡྷི་པ་ཀྑ་ནྡ་ནཱ་དི པ་ཀྑ་ནྟ་རཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི.
ད་ས་ལ་ཀྑ་ཎ་སཾ་ཡུ་ཏནྟི ‘‘ཨཱ་དི་མྷི ཏཱི་ཎི ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི, མ་ཛ྄ཛྷེ ཏཱི་ཎི, པ་རི་ཡོ་སཱ་ནེ ཙ་ཏྟཱ་རཱི’’ཏི ཨེ་ཝཾ ད་ས་པ་རི་མཱ་ཎེ་ཧི ཨ་པྤ་ནཱ་ཡ ལ་ཀྑི་ཏ་བྦ་བྷཱ་ཝེ་ན ལ་ཀྑ་ཎ་ས་ངྑཱ་ཏེ་ཧི པ་རི་པ་ནྠ་ཏོ ཝི་སུ་དྡྷི་ཛྷཱ་ནཱ་དཱི་ཧི སཾ་ཡུ་ཏྟཾ. ཝུ་ཏྟ་ཉྷེ་ཏཾ –
‘‘པ་ཋ་མ་སྶ ཛྷཱ་ན་སྶ པ་ཊི་པ་དཱ་ཝི་སུ་དྡྷི ཨཱ་དི. ཨཱ་དི་སྶ ཀ་ཏི ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི? ཨཱ་དི་སྶ ཏཱི་ཎི ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི. ཡོ ཏ་སྶ པ་རི་པ་ནྠོ, ཏ་ཏོ ཙི་ཏྟཾ ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི, ཝི་སུ་དྡྷ་ཏྟཱ ཙི་ཏྟཾ མ་ཛ྄ཛྷི་མཾ ས་མ་ཐ་ནི་མི་ཏྟཾ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ཏི, པ་ཊི་པ་ནྣ་ཏྟཱ ཏ་ཏྠ ཙི་ཏྟཾ པ་ཀྑ་ནྡ་ཏི, ཡ་ཉྩ པ་རི་པ་ནྠ་ཏོ ཙི་ཏྟཾ ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི, ཡ་ཉྩ ཝི་སུ་དྡྷ་ཏྟཱ ཙི་ཏྟཾ མ་ཛ྄ཛྷི་མཾ ས་མ་ཐ་ནི་མི་ཏྟཾ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ཏི, ཡ་ཉྩ པ་ཊི་པ་ནྣ་ཏྟཱ ཏ་ཏྠ ཙི་ཏྟཾ པ་ཀྑ་ནྡ་ཏི, པ་ཋ་མ་སྶ ཛྷཱ་ན་སྶ པ་ཊི་པ་དཱ་ཝི་སུ་དྡྷི ཨཱ་དི, ཨཱ་དི་སྶ ཨི་མཱ་ནི ཏཱི་ཎི ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི. ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི པ་ཋ་མཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨཱ་དི་ཀ་ལྱཱ་ཎ་ཉྩེ་ཝ ཧོ་ཏི ལ་ཀྑ་ཎ་ས་མྤ་ནྣ་ཉྩ.
‘‘པ་ཋ་མ་སྶ ཛྷཱ་ན་སྶ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ནུ་བྲཱུ་ཧ་ནཱ མ་ཛ྄ཛྷེ, མ་ཛ྄ཛྷ་སྶ ཀ་ཏི ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི? མ་ཛ྄ཛྷ་སྶ ཏཱི་ཎི ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི. ཝི་སུ་དྡྷཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པེ་ཀྑ་ཏི, ས་མ་ཐ་པ་ཊི་པ་ནྣཾ ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པེ་ཀྑ་ཏི, ཨེ་ཀ་ཏྟུ་པ་ཊྛཱ་ནཾ ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པེ་ཀྑ་ཏི, ཡ་ཉྩ ཝི་སུ་དྡྷཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པེ་ཀྑ་ཏི, ཡ་ཉྩ ས་མ་ཐ་པ་ཊི་པ་ནྣཾ ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པེ་ཀྑ་ཏི, ཡ་ཉྩ ཨེ་ཀ་ཏྟུ་པ་ཊྛཱ་ནཾ ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པེ་ཀྑ་ཏི, པ་ཋ་མ་སྶ ཛྷཱ་ན་སྶ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ནུ་བྲཱུ་ཧ་ནཱ མ་ཛ྄ཛྷེ, མ་ཛ྄ཛྷ་སྶ ཨི་མཱ་ནི ཏཱི་ཎི ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི. ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི པ་ཋ་མཾ ཛྷཱ་ནཾ མ་ཛ྄ཛྷེ་ཀ་ལྱཱ་ཎ་ཉྩེ་ཝ ཧོ་ཏི ལ་ཀྑ་ཎ་ས་མྤ་ནྣ་ཉྩ.
‘‘པ་ཋ་མ་སྶ ཛྷཱ་ན་སྶ ས་མྤ་ཧཾ་ས་ནཱ པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ. པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་སྶ ཀ་ཏི ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི? པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་སྶ ཙ་ཏྟཱ་རི ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི. ཏ་ཏྠ ཛཱ་ཏཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨ་ན་ཏི་ཝ་ཏྟ་ན་ཊྛེ་ན ས་མྤ་ཧཾ་ས་ནཱ, ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཾ ཨེ་ཀ་ར་ས་ཊྛེ་ན ས་མྤ་ཧཾ་ས་ནཱ, ཏ་དུ་པ་ག་ཝཱི་རི་ཡ་ཝཱ་ཧ་ན་ཊྛེ་ན ས་མྤ་ཧཾ་ས་ནཱ, ཨཱ་སེ་ཝ་ན་ཊྛེ་ན ས་མྤ་ཧཾ་ས་ནཱ, པ་ཋ་མ་སྶ ཛྷཱ་ན་སྶ ས་མྤ་ཧཾ་ས་ནཱ པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ, པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་སྶ ཨི་མཱ་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི. ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི པ་ཋ་མཾ ཛྷཱ་ནཾ པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་ཀ་ལྱཱ་ཎ་ཉྩེ་ཝ ཧོ་ཏི ལ་ཀྑ་ཎ་ས་མྤ་ནྣ་ཉྩཱ’’ཏི (པ་ཊི. མ. ༡.༡༥༨).
ཨེ་ཏྠ ཙ གོ་ཏྲ་བྷུ་ཙི་ཏྟ་སྶ ནཱ་ནཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཝཱི་ཐི་ཡཾ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནཱ་ར་ཧ་པ་རི་པ་ནྠ་ཏོ ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ན་ཏོ ཏ་དཱ་ག་མ་ན་ཝ་སེ་ན ཛྷཱ་ན་ཙི་ཏྟ་སྶ ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ནཱ་ཀཱ་རཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ‘‘ཡོ ཏ་སྶ པ་རི་པ་ནྠོ, ཏ་ཏོ ཙི་ཏྟཾ ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ཏཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. གོ་ཏྲ་བྷུ་ཙི་ཏྟ་སྶེ་ཝ ཏ་ཐཱ ཝི་སུ་དྡྷ་ཏྟཱ ཨཱ་ཝ་ར་ཎ་ཝི་ར་ཧི་ཏཾ ཧུ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན མ་ཛ྄ཛྷི་མ་ས་མ་ཐ་ནི་མི་ཏྟ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ས་མ་པྤ་ཝ་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ནཱ་ས་མཱ་དྷི་པ་ཊི་པ་ཛྫ་ནཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ‘‘ཝི་སུ་དྡྷ་ཏྟཱ ཙི་ཏྟཾ མ་ཛ྄ཛྷི་མ་ས་མ་ཐ་ནི་མི་ཏྟཾ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ཏཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཐཱ ཧི ཁཱི་ར་སྶེ་ཝ ད་དྷི་བྷཱ་ཝཱ་བྷཱ་ཝེ་པི ཏ་དེ་ཝ ཁཱི་རཾ ད་དྷི་ས་མྤ་ནྣ་ནྟི་ཨཱ་དཱི་སུ ཝི་ཡ གོ་ཏྲ་བྷུ་ཙི་ཏྟ་སྶ ཨ་པྤ་ནཱ་བྷཱ་ཝཱ་བྷཱ་ཝེ་པི ཨེ་ཀ་ས་ནྟ་ཏི་པ་རི་ཎཱ་མཱུ་པ་ག་མ་ན་ཝ་སེ་ན ཏཾ མ་ཛ྄ཛྷི་མཾ ས་མ་ཐ་ནི་མི་ཏྟཾ ལཱི་ནུ་དྡྷ་ཙྩ་ས་ངྑཱ་ཏ་ཨ་ནྟ་དྭ་ཡཱ་ནུ་པ་ག་མ་ནེ་ན མ་ཛ྄ཛྷི་མཾ པ་ཙྩ་ནཱི་ཀ་ཝཱུ་པ་ས་མ་ན་ཏོ ཡ་ཐཱ ས་མ་ཐ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཡོ་གི་ནོ སུ་ཁ་ཝི་སེ་སཱ་ནཾ ཀཱ་ར་ཎ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ནི་མི་ཏྟ་བྷཱུ་ཏཾ ཨ་པྤ་ནཱ་ས་མཱ་དྷིཾ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ཏི ནཱ་མ, ཏ་ཐཱ པ་ཊི་པ་ནྣ་ཏྟཱ པ་ན ས་མཱ་ཧི་ཏ་བྷཱ་ཝཱུ་པ་ག་མ་ནེ་ན ཨེ་ཀ་ཏྟ་ན་ཡ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ཏ་ཏྠ པ་ཀྑ་ནྡ་ནཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ‘‘པ་ཊི་པ་ནྣ་ཏྟཱ ཏ་ཏྠ ཙི་ཏྟཾ པ་ཀྑ་ནྡ་ཏཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཨེ་ཀ་ཏྟ་ན་ཡ་ཉྷི ཝི་ནཱ གོ་ཏྲ་བྷུ་སྶ ཨ་པྤ་ནཱ་པ་ཀྑ་ནྡ་ནཾ ན་ཏྠི. ཨེ་ཝཾ ཏཱ་ཝ པུ་རི་མ་ཙི་ཏྟེ ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ་ཀཱ་ར་སྶ ཨི་དྷ ནི་བྦ་ཏྟི་ཡཱ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པྤཱ་ད་ཀྑ་ཎེ ཏི་ཝི་དྷ་ལ་ཀྑ་ཎ་ས་མྤ་ནྣཾ ནཱ་མ. ཡ་ཐཱ ཧི ལོ་ཀི་ཡ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ ཀི་ཙྩ་ནི་པྥ་ཏྟི་ཡཱ ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་མ་གྒོ ‘‘ཝི་པ་སྶ་ནཱ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཝི་སུ་དྡྷ་སྶ པ་ན ཏ་སྶ པུ་ན ཝི་སོ་དྷ་ནེ བྱཱ་པཱ་རཱ་ཀ་ར་ཎ་ཏོ ཏ་ཏྲ་མ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟུ་པེ་ཀྑཱ་ཀི་ཙྩ་ཝ་སེ་ན པུ་གྒ་ལ་སྶ ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པེ་ཀྑ་ན་ཏོ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཝི་སུ་དྡྷཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པེ་ཀྑ་ཏཱི’’ཏི. ཨ་པྤ་ནཱ་ས་མཱ་དྷི་བྷཱ་ཝཱུ་པ་ག་མ་ནེ་ན ས་མ་ཐ་ཝི་པྤ་ཊི་པ་ནྣ་སྶ པུ་ན ས་མཱ་དྷཱ་ནེ བྱཱ་པཱ་རཱ་ཀ་ར་ཎ་ཏོ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ས་མ་ཐ་པ་ཊི་པ་ནྣཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པེ་ཀྑ་ཏཱི’’ཏི.
ཨེ་ཝཾ ས་མ་ཐ་པ་ཊི་པ་ནྣ་བྷཱ་ཝ་ཏོ་ཡེ་ཝ པུ་བྦེ ‘‘ཀ་ཐཾ ནུ ཁོ ཀི་ལེ་ས་སཾ་ས་གྒཾ པ་ཛ་ཧེ་ཡྻ’’ནྟི པ་ཊི་པ་ནྣ་སྶ ཨི་དཱ་ནི ས་མ་ཐ་པ་ཊི་པ་ཏྟི་ཡཱ ཏ་སྶ པ་ཧཱི་ན་ཏྟཱ པཱ་པ་མི་ཏྟ་སཾ་ས་གྒཾ པ་ཧཱ་ཡ ཨེ་ཀ་སྶ ཝི་ཧ་ར་ཏོ ས་པྤུ་རི་ས་སྶ ཝི་ཡ ཨེ་ཀ་ཏྟེ་ན ཨུ་པ་ཊྛི་ཏ་སྶ ཛྷཱ་ན་ཙི་ཏྟ་སྶ པུ་ན ཨེ་ཀ་ཏྟུ་པ་ཊྛཱ་ནེ བྱཱ་པཱ་རཱ་ཀ་ར་ཎཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ‘‘ཨེ་ཀ་ཏྟུ་པ་ཊྛཱ་ནཾ ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པེ་ཀྑ་ཏཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཨེ་ཝཾ ཏ་ཏྲ་མ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟུ་པེ་ཀྑཱ་ཡ ཀི་ཙྩ་ཝ་སེ་ན ཛྷཱ་ནཾ མ་ཛ྄ཛྷེ ཏི་ཝི་དྷ་ལ་ཀྑ་ཎ་ས་མྤ་ནྣཾ ནཱ་མ ཧོ་ཏི. པུ་བྦ་བྷཱ་ག་པྤ་ཝ་ཏྟ་པཱ་རི་ཧཱ་རི་ཡ་ཉཱ་ཎེ་ན ཙི་ཏྟ་སྶ སཾ་ཀི་ལེ་ས་ཝོ་དཱ་ན་ཀ་ར་དྷ་མྨེ་སུ ཨཱ་དཱི་ན་ཝཱ་ནི་སཾ་སཾ དི་སྭཱ ཡ་ཐཱ ཏ་ཏྠ ཛཱ་ཏཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཱ་ན་ཏི་ཝ་ཏྟ་ནཾ ཧོ་ཏི, ཏ་ཐཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ ས་མྤ་ཧཾ་སི་ཏ་ཏྟཱ ཝི་སོ་དྷི་ཏ་ཏྟཱ ཏ་ཏྲ་མ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟུ་པེ་ཀྑཱ་ཡ ཝ་སེ་ན ཨ་ནུ་བྲཱུ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ ས་མཱ་དྷི་པ་ཉྙཱ་ས་ངྑཱ་ཏ་ཡུ་ག་ན་དྡྷ་དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཱ་ན་ཏི་ཝ་ཏྟི་ཡཱ པ་ཝ་ཏྟ་ནཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཏ་ཏྠ ཛཱ་ཏཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨ་ན་ཏི་ཝ་ཏྟ་ན་ཊྛེ་ན ས་མྤ་ཧཾ་ས་ནཱ’’ཏི. ས་དྡྷཱ་པ་ཉྩ་མ་ཀཱ་ནཾ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཾ ནཱ་ནཱ་ཀི་ལེ་སེ་ཧི ཝི་མུ་ཏྟ་ཏྟཱ ཝི་མུ་ཏྟི་ཝ་སེ་ན ཨེ་ཀ་ར་ས་ཏཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཾ ཨེ་ཀ་ར་ས་ཊྛེ་ན ས་མྤ་ཧཾ་ས་ནཱ’’ཏི. ཏེ་སཾ ཨ་ན་ཏི་ཝ་ཏྟ་ན་ས་མྤ་ཧཾ་ས་ནཱ་ནཾ ཨ་ནུ་རཱུ་པ་ཝ་སེ་ན ཨ་ལཱི་ནཾ ཨ་ནུ་དྡྷ་ཏཾ ཧུ་ཏྭཱ ཝཱི་རི་ཡ་སྶ པ་ཝ་ཏྟིཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ‘‘ཏ་དུ་པ་ག་ཝཱི་རི་ཡ་ཝཱ་ཧ་ན་ཊྛེ་ན ས་མྤ་ཧཾ་ས་ནཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཡཱ པ་ན་སྶ ཏ་སྨིཾ ཁ་ཎེ པ་ཝ་ཏྟཱ ཨཱ་སེ་ཝ་ནཱ, ཨུ་པྤཱ་ད་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཋི་ཏི་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཱ་ནཾ ཨཱ་སེ་ཝ་ན་པ་ཙྩ་ཡ་བྷཱ་ཝ་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟཱ་ཀཱ་རོ, ཏཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ‘‘ཨཱ་སེ་ཝ་ན་ཊྛེ་ན ས་མྤ་ཧཾ་ས་ནཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཨེ་ཝཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨ་ན་ཏི་ཝ་ཏྟ་ནཱ་དི་བྷཱ་ཝ་སཱ་དྷ་ནེ་ན པ་རི་ཡོ་དཱ་པ་ཀ་སྶ ཉཱ་ཎ་སྶ ཀི་ཙྩ་ཝ་སེ་ན ཛྷཱ་ན་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནེ ཙ་ཏཱུ་ཧི ལ་ཀྑ་ཎེ་ཧི ས་མྤ་ནྣཾ ནཱ་མཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
༩༡༩-༢༠. ཝི་སོ་དྷེ་ཏྭཱ་ན པཱ་པ་ཀེཏི པཱ་རི་པ་ནྠི་ཀེ དྷ་མྨེ ཝི་སེ་སེ་ན སོ་དྷེ་ཏྭཱ ས་ཡཾ པ་ཧཱ་ན་མ་ཏྟེ ཨ་ཊྛ་ཏྭཱ ཨ་ཏི་ས་ཡ་པྤ་ཧཱ་ན་ཝ་སེ་ན པུ་ན སོ་དྷེ་ཏྭཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཙི་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ན་ཝེ་པུ་ལླནྟི ས་མཱ་དྷི་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ ཝི་པུ་ལ་བྷཱ་ཝཾ. ཡ་ཐཱ ཧི བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ནི་མི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པྤ་ཏྟི, ཨེ་ཝ་མ་སྶ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཝ་ཌྜྷ་ན་མྤི, ཏ་སྨཱ ཨེ་ཀ་ངྒུ་ལཱ་དི་ཝ་སེ་ན ནི་མི་ཏྟཾ ཝ་ཌྜྷ་ཡ་ནྟ་སྶ པུ་ན་པྤུ་ནཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀཱ་རེ་ན ཛྷཱ་ན་བྷཱ་ཝ་ནཱ་པི ཝུ་ཌྜྷིཾ ཝི་རུ་ལ༹ྷིཾ, ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཝ་སེ་ན ཙ ཝེ་པུ་ལླཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཙི་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ན་ཝེ་པུ་ལླཾ…པེ… ཝ་ཌྜྷེ་ཏ་བྦ’’ནྟི.
༩༢༡-༣. ཝ་ཌྜྷ་ནཱ་བྷཱུ་མི་ཡོ དྭེ་ཝཱཏི ཝ་ཌྜྷ་ན་ཊྛཱ་ནཱ་ནི དྭེ་ཡེ་ཝ. དྭཱི་སུ ཋཱ་ནེ་སུ ཨ་ཝ་སྶཾ ཨེ་ཀ་ཏྟཾ ཝ་ཌྜྷེ་ཏ་བྦ་ནྟི ཨཱ་ཙ་རི་ཡཱ. ཏ་ཏྲཱཏི སཱ་མི་ཨ་ཏྠེ བྷུ་མྨ་ཝ་ཙ་ནཾ, ཏ་སྶཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏ་ཏྲཱཏི ཝཱ དྭཱི་སུ བྷཱུ་མཱི་སུ. ཀ་སི་ཏ་བྦཾ…པེ… ཡ་ཐི་ཙྪ་ཀནྟི ཡ་ཐཱ ནཱ་མ ཀ་སྶ་ཀོ ཀ་སི་ཏ་བྦ་ཊྛཱ་ནཾ ན་ངྒ་ལེ་ན པ་རི་ཙྪི་ནྡི་ཏྭཱ པ་རི་ཙྪེ་ད་བྦྷ་ནྟ་རཾ ཀ་སི་ཏུཾ ཏཾ ཋཱ་ནཾ པ་རི་ཙྪི་ནྡ་ཏི, ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ ཨེ་ཀ་ངྒུ་ལ་དྭ་ངྒུ་ལ་ཏི་ཝ་ངྒུ་ལ་ཙ་ཏུ་ར་ངྒུ་ལ་མ་ཏྟཾ མ་ན་སཱ པ་རི་ཙྪི་ནྡི་ཏྭཱ པ་རི་ཙྪི་ནྡི་ཏྭཱ ཡ་ཐཱ་པ་རི་ཙྪེ་དཾ ཝ་ཌྜྷེ་ཏ་བྦཾ. ཏ་ཏོ ཝི་ད་ཏྠི་ར་ཏ་ན་པྤ་མུ་ཁ་པ་རི་ཝེ་ཎ་ཝི་ཧཱ་ར་སཱི་མཱ་ནཾ, གཱ་མ་ནི་ག་མ་ཛ་ན་པ་ད་ར་ཛྫ་ས་མུ་དྡ་སཱི་མཱ་ན་ཉྩ པ་རི་ཙྪེ་ད་ཝ་སེ་ན ཝ་ཌྜྷ་ཡ་ནྟེ་ན ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹་པ་རི་ཙྪེ་དཾ ཀ་ཏྭཱ ཝཱ ཏ་ཏོ ཝཱ་པི ཨུ་ཏྟ་རི པ་རི་ཙྪི་ནྡི་ཏྭཱ ཝ་ཌྜྷེ་ཏ་བྦཾ. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཡ་ཐི་ཙྪ་ཀཾ ཝ་ཌྜྷེ་ཏ་བྦ’’ནྟི. ཨ་པ་རི་ཙྪི་ནྡི་ཏྭཱ པ་ན ན ཝ་ཌྜྷེ་ཏ་བྦཾ. ན ཧི ཨ་པ་རི་ཙྪེ་དེ བྷཱ་ཝ་ནཱ པ་ཝ་ཏྟ་ཏི. ཏ་ཐཱ ཙ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ས་ནྟ་ཀེ ནོ ཨ་ན་ནྟ་ཀེ’’ཏི. ཨེ་ཝཾ ཝ་ཌྜྷི་ཏ་ཉྩ ཏཾ ནི་མི་ཏྟཾ ཝ་ཌྜྷི་ཏ་ཝ་ཌྜྷི་ཏ་ཊྛཱ་ནེ པ་ཐ་ཝི་ཡཱ ཨུ་ཀྐཱུ་ལ་ཝི་ཀཱུ་ལ་ན་དཱི་ཝི་དུ་གྒ་པ་བྦ་ཏ་ཝི་ས་མེ་སུ ས་ངྐུ་ས་ཏ་ས་མ་བྦྷཱ་ཧ་ཏཾ ཨུ་ས་བྷ་ཙ་མྨཾ ཝི་ཡ ཧོ་ཏི.
༩༢༤-༦. ཏ་སྨིཾ པ་ན ནི་མི་ཏྟེ པ་ཏྟ་པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ་ན ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀེ་ན ཨི་དཱ་ནེ་ཝ དུ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཱ་དི་ཨ་དྷི་ག་མཱ་ཡ ཨུ་སྶཱ་ཧཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ པ་ཉྩ་ཧཱ་ཀཱ་རེ་ཧི སུ་ཙི་ཎྞ་ཝ་སི་ནཱ བྷ་ཝི་ཏ་བྦ་ནྟི ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘པ་ཏྟེ་པཱི’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. སུ་ཙི་ཎྞོ ཝ་སོ ཝ་སི་བྷཱ་ཝོ ཨེ་ཏེ་ནཱ་ཏི སུ་ཙི་ཎྞ་ཝ་སི་ནཱ, སུ་ཊྛུ ཨཱ་སེ་ཝི་ཏ་ཝ་སི་ནཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཀ་ཏ་མཱ ཏཱ ཝ་སི་ཡོ, ཡཱ་སཾ ཝ་སེ་ནཱ་ཡཾ པ་ཉྩ་ཧཱ་ཀཱ་རེ་ཧི སུ་ཙི་ཎྞ་ཝ་སཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན’’ནྟི་ཨཱ་དི. ཏ་ཏྠ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནནྟི ན ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་མ་ཏྟ་མེ་ཝ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཝ་སི་ཏཱ་ཡ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏ་ཏྟཱ. ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་ཡ པ་ན ཨུ་པྤ་ནྣཱ་ཡ ཛ་ཝ་ནེ་ཧི་པི བྷ་ཝི་ཏ་བྦཾ. ཏཱ་ནི ཙ ཁོ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཀ་པྤ་ར་ཏཱ་ཡ ཙི་ཏྟཱ་བྷི་ནཱི་ཧཱ་ར་སྶ ཡ་ཐཱ་ཝ་ཛྫི་ཏ་ཝ་སེ་ན ཧོ་ནྟི. ཨ་དྷི་ག་མེ་ན ས་མཾ, ས་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་སྶ ཛྷཱ་ན་སྶ ས་མྨཱ ཨཱ་པ་ཛྫ་ནཾ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ནཾ ས་མཱ་པ་ཏྟི. ཨ་བྷི་བྷུ་ཡྻ ཋ་པ་ནཾ, ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཾ ཝི་ཡཱ་ཏི ཝཱ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཾ. ཝ་སི་ཏཱཏི ཨེ་ཏེ་སུ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་དཱི་སུ ཡ་ཐཱ་རུ་ཙི པ་ཝ་ཏྟི་ཡོ, ཡ་ཏྠི་ཙྪ་ཀཾ, ཡ་དི་ཙྪ་ཀཾ, ཡཱ་ཝ་ཏི་ཙྪ་ཀཾ པ་ཝ་ཏྟི་ཏུཾ ས་མ་ཏྠ་བྷཱ་ཝོ.
ཏ་ཏྠ པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ཏོ ཝུ་ཊྛཱ་ཡ པ་ཋ་མཾ ཝི་ཏ་ཀྐཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ཡ་ཏོ བྷ་ཝ་ངྒཾ ཨུ་པ་ཙྪི་ནྡི་ཏྭཱ ཨུ་པྤ་ནྣཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་ན་ནྟ་རཾ ཝི་ཏ་ཀྐཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནེ་ཝ ཙ་ཏྟཱ་རི, པ་ཉྩ ཝཱ ཛ་ཝ་ནཱ་ནི ཛ་ཝ་ནྟི, ཏ་ཏོ དྭེ བྷ་ཝ་ངྒཱ་ནི, ཏ་ཏོ པུ་ན ཝི་ཙཱ་རཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནཾ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཛ་ཝ་ནཱ་ནཱི་ཏི ཨེ་ཝཾ པ་ཉྩ་སུ ཛྷཱ་ན་ངྒེ་སུ པ་ཊི་པཱ་ཊི་ཡཱ ནི་ར་ནྟ་རཾ ཙི་ཏྟཾ པེ་སེ་ཏུཾ ས་མ་ཏྠ་བྷཱ་ཝོ, ཏ་ཏྠ ཨ་ད་ནྡྷཱ་ཡི་ཏ་ཏྟཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཝ་སི་ཏཱ ནཱ་མ. ས་མཱ་པ་ཛྫི་ཏུ་ཀཱ་མ་ཏཱ་ན་ནྟ་རཾ དྭཱི་སུ བྷ་ཝ་ངྒེ་སུ ཨུ་པྤ་ནྣེ་སུ བྷ་ཝ་ངྒཾ ཨུ་པ་ཙྪི་ནྡི་ཏྭཱ ཨུ་པྤ་ནྣཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་ན་ནྟ་རཾ ས་མཱ་པ་ཛྫི་ཏུཾ ས་མ་ཏྠ་ཏཱ ས་མཱ་པ་ཛྫ་ན་ཝ་སི་ཏཱ ནཱ་མ. ཨ་ཡ་ཉྩ མ་ཏྠ་ཀ་པྤ་ཏྟཱ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ས་མཱ་པ་ཛྫ་ནཱ ས་ཏྠུ ཡ་མ་ཀ་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡ་ཀཱ་ལ་དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཱ་དཱི་སུ ལ་བྦྷ་ཏི. དྷ་མྨ་སེ་ནཱ་པ་ཏི་སྶ ཡ་ཀྑེ་ན སཱི་སེ པ་ཧཱ་ར་དཱ་ན་ས་མ་ཡེ, མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ན་ཏྠེ་ར་སྶ ན་ནྡོ་པ་ན་ནྡ་ད་མ་ན་ས་མ་ཡེ ཝཱ ལ་བྦྷ་ཏི, ཨ་ཉྙ་ཏྠ པ་ན ཏ་ཏོ ད་ནྡྷཱ་ཡེ་ཝ, སེ་ཏུ ཝི་ཡ སཱི་གྷ་སོ་ཏཱ་ཡ ན་དི་ཡཱ ཨོ་གྷཾ བྷ་ཝ་ངྒ་ཝེ་གཾ ཨུ་པ་ཙྪི་ནྡི་ཏྭཱ ཡ་ཐཱ་པ་རི་ཙྪི་ནྣ་ཀཱ་ལཾ ཛྷཱ་ནཾ ཋ་པེ་ཏུཾ ས་མ་ཏྠ་ཏཱ, བྷ་ཝ་ངྒ་པཱ་ཏ་ཏོ ར་ཀྑ་ཎ་ཡོ་གྱ་ཏཱ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཝ་སི་ཏཱ ནཱ་མ. ཡ་ཐཱ་པ་རི་ཙྪི་ནྣ་ཀཱ་ལཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏུཾ ཨ་ད་ཏྭཱ ཛྷཱ་ན་ཏོ ཝུ་ཊྛཱ་ན་ས་མ་ཏྠ་ཏཱ ཝུ་ཊྛཱ་ན་ཝ་སི་ཏཱ ནཱ་མ.
ཨ་ཐ ཝཱ ཡ་ཐཱ་པ་རི་ཙྪི་ནྣ་ཀཱ་ལ་ཏོ ཨུ་པ་རི ག་ནྟུཾ ཨ་ད་ཏྭཱ ཋ་པ་ན་ས་མ་ཏྠ་ཏཱ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཝ་སི་ཏཱ ནཱ་མ. པ་རི་ཙྪི་ནྣ་ཀཱ་ལ་ཏོ ཨ་ནྟོ ཨ་ཝུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ ཡ་ཐཱ་ཀཱ་ལ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ཝུ་ཊྛཱ་ན་ས་མ་ཏྠ་ཏཱ ཝུ་ཊྛཱ་ན་ཝ་སི་ཏཱ ནཱ་མ. ཨ་ཐ ཝཱ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ པ་རི་ཙྪི་ནྣ་ཀཱ་ལ་ཏོ ཨ་ནཱུ་ནཾ ཀ་ཏྭཱ ས་མཱ་པ་ཏྟིཾ ཋ་པེ་ཏུཾ ས་མ་ཏྠ་ཏཱ་ཝ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཝ་སི་ཏཱ ནཱ་མ. ཀཱ་ལ་པ་རི་ཙྪེ་དཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ ཝུ་ཊྛི་ཏ་སྶ་པི ནི་དྡཱ་ལུ་ཀ་སྶ པ་ཊི་བུ་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ པུ་ན་པྤུ་ནཾ ནི་དྡོ་ཀྐ་མ་ནཾ ཝི་ཡ ཝུ་ཊྛི་ཏ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་མེ་ཝ པུ་ན་པྤུ་ནཾ ཨ་ས་མཱ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ ཝུ་ཊྛཱ་ན་ས་མ་ཏྠ་ཏཱ, ཏ་ཏྠ ཨཱ་ལ་ཡཱ་ཀ་ར་ཎ་ཡོ་གྱ་ཏཱ ཙ ཝུ་ཊྛཱ་ན་ཝ་སི་ཏཱ ནཱ་མ.
པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཝ་སི་ཏཱ པ་ན ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཝ་སི་ཏཱ་ཡ ཨེ་ཝ ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ. པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཛ་ཝ་ནཱ་ནེ་ཝ ཧི ཏེ་སཾ ཏེ་སཾ ཛྷཱ་ན་ངྒཱ་ནཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་ན་ནྟ་རཾ པ་ཝ་ཏྟཱ་ནི, ཏ་སྨཱ ཡ་ད་གྒེ་ན ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཝ་སི་ཡཱ སི་དྡྷི, ཏ་ད་གྒེ་ན པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཝ་སི་ཏཱ སི་དྡྷཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཀེ་ཙི པ་ན ཛྷཱ་ན་ངྒཱ་ནཾ ཨ་པཱ་ཀ་ཊ་བྷཱ་ཝེ་པི ཏེ་སུ ནི་ར་ནྟ་རཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་ཡ པ་ཝ་ཏྟ་ན་ས་མ་ཏྠ་ཏཱ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཝ་སི་ཏཱ ནཱ་མ, ཏེ་སཾ ཡ་ཐཱ་ས་བྷཱ་ཝ་པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཝ་སེ་ན ཛ་ཝ་ན་པྤ་ཝ་ཏྟ་ན་ས་མ་ཏྠ་ཏཱ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཝ་སི་ཏཱ ནཱ་མ. ཨ་ཐ ཝཱ ས་ཏི་པི ས་ཏྟ་ནྣཾ ཛ་ཝ་ནཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟི་ཡཾ ནི་ར་ནྟ་རཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ས་མ་ཏྠ་ཏཱ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཝ་སི་ཏཱ ནཱ་མ, ཝ་སི་ཏཱ་བ་ལེ་ན ས་ཏྟ་མ་ཛ་ཝ་ནཾ ཨ་པྤ་ཏྭཱ ཙ་ཏུ་པ་ཉྩ་ཛ་ཝ་ནེ་ཧེ་ཝ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ས་མ་ཏྠ་ཏཱ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཝ་སི་ཏཱ ནཱ་མ. ཨ་ཐ ཝཱ ཉཱ་ཎ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཙི་ཏྟེ་ཧི པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑི་ཏུཾ ཨ་ས་མ་ཏྠ་བྷཱ་ཝེ་པི ‘‘པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཨུ་པྤ་ནྣ་ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་ན་ནྟ་ར་མེ་ཝ བྷ་ཝ་ངྒེ་སུ ཀཱ་ལཾ ཨ་ཝཱི་ཏི་ནཱ་མེ་ཏྭཱ སཱི་གྷ་མེ་ཝ ཨཱ་ཝ་ཛྫི་ཏུཾ ས་མ་ཏྠ་ཏཱ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཝ་སི་ཏཱ ནཱ་མ, ཝ་སི་ཏཱ་བ་ལེ་ན, པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་བ་ལེ་ན ཉཱ་ཎ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཙི་ཏྟེ་ཧི་པི པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑི་ཏུཾ ས་མ་ཏྠ་ཏཱ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཝ་སི་ཏཱ ནཱ་མཱ་ཏི ཝ་ད་ནྟི. ཡ་སྨཱ པ་ནེ་ཏཱ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་མེ་ན པུ་ན་པྤུ་ནཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་དི་ནཱ སཱ་དྷེ་ཏ་བྦཱ, ཏ་སྨཱ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨཱ་ཝ་ཛྫི་ཏྭཱ’’ཏི་ཨཱ་དི.
༩༢༧. ཨི་མེ་སུ པ་ན ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀེ་ན ས་མཱ་པ་ཛྫ་ན་བ་ཧུ་ལེ་ནེ་ཝ བྷ་ཝི་ཏ་བྦཾ, ན པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་བ་ཧུ་ལེ་ན. པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་བ་ཧུ་ལ་སྶ ཧི ཛྷཱ་ན་ངྒཱ་ནི ཐཱུ་ལཱ་ནི དུ་བྦ་ལཱ་ནི ཧུ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧ་ནྟི, ཨ་ཐ་སྶ ཏཱ་ནི ཨེ་ཝ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏ་ཏྟཱ ཨུ་པ་རི ཨུ་སྶུ་ཀྐ་ནཱ་ཡ པ་ཙྩ་ཡ་ཏཾ ནཱ་པ་ཛྫ་ནྟི, སོ ཨ་པྤ་གུ་ཎེ ཛྷཱ་ནེ ཨུ་སྶུ་ཀྐ་མཱ་ནོ པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཱ་ཝ པ་རི་ཧཱ་ཡ་ཏི, ན ཙ ས་ཀྐོ་ཏི དུ་ཏི་ཡཾ ཨ་དྷི་ག་ནྟུཾ. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘པ་ཋ་མེ ཨ་ཝ་སི་པྤ་ཏྟེ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཨུ་བྷ་ཏོ བྷ་ཊྛོཏི པུ་ན པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ ས་མཱ་པ་ཛྫི་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏཱི་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཝུ་ཏྟ་ཉྷེ་ཏཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ –
‘‘ཨི་དྷེ་ཀ་ཙྩོ བྷི་ཀྑུ བཱ་ལོ ཨ་བྱ་ཏྟོ ཨ་ཁེ་ཏྟ་ཉྙཱུ ཨ་ཀུ་ས་ལོ ཝི་ཝི་ཙྩེ་ཝ ཀཱ་མེ་ཧི ཝི་ཝི་ཙྩ ཨ་ཀུ་ས་ལེ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ས་ཝི་ཏ་ཀྐཾ ས་ཝི་ཙཱ་རཾ ཝི་ཝེ་ཀ་ཛཾ པཱི་ཏི་སུ་ཁཾ པ་ཋ་མཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི, སོ ཏཾ ནི་མི་ཏྟཾ ནཱ་སེ་ཝ་ཏི, ན བྷཱ་ཝེ་ཏི, ན བ་ཧུ་ལིཾ ཀ་རོ་ཏི, ན སྭཱ་དྷི་ཊྛི་ཏཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏི. ཏ་སྶ ཨེ་ཝཾ ཧོ་ཏི ‘ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་རཱ་ནཾ ཝཱུ་པ་ས་མཱ…པེ… དུ་ཏི་ཡཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་རེ་ཡྻ’ནྟི, སོ ན ས་ཀྐོ་ཏི ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་རཱ་ནཾ ཝཱུ་པ་ས་མཱ…པེ… དུ་ཏི་ཡཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་རི་ཏུཾ. ཏ་སྶ ཨེ་ཝཾ ཧོ་ཏི ‘ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ ཝི་ཝི་ཙྩེ་ཝ ཀཱ་མེ་ཧི…པེ… པ་ཋ་མཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་རེ་ཡྻ’ནྟི, སོ ན ས་ཀྐོ་ཏི ཝི་ཝི་ཙྩེ་ཝ ཀཱ་མེ་ཧི…པེ… པ་ཋ་མཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་རི་ཏུཾ, ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨུ་བྷ་ཏོ བྷ་ཊྛོ ཨུ་བྷ་ཏོ པ་རི་ཧཱི་ནོ’’ཏི (ཨ. ནི. ༩.༣༥).
༩༢༨-༣༡. ཀཱ་མ་སྶ་ཧ་ག་ཏཱ…པེ… ཙ་ར་ནྟཱིཏི ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཝ་སེ་ན ཀཱ་མ་ས་ཧ་ག་ཏཱ ཧུ་ཏྭཱ ས་ཉྙཱ ཙེ་ཝ མ་ན་སི་ཀཱ་རཱ ཙ ས་མུ་དཱ་ཙ་ར་ནྟི. ས་ཉྙཱ་སཱི་སེ་ན ཙེ་ཏྠ ཏཾ་ས་ཧ་ག་ཏོ ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་དོ ག་ཧི་ཏོ, མ་ན་ཀྐཱ་ར-གྒ་ཧ་ཎེ་ན ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ནྟི ད་ཊྛ་བྦཾ. ཀཱ་མཱ་ནུ་པ་ཀྑ་ནྡཱ་ནཾ ས་ཉྙཱ་མ་ན་སི་ཀཱ་རཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཧཱ་ནཾ པ་རི་ཧཱ་ནིཾ བྷ་ཛ་ཏཱི་ཏི ཧཱ་ན་བྷཱ་གི་ཡཾ. ཀེ་ཙི པ་ན ‘‘སཾ་ཀི་ལེ་ས་ནྟི ཧཱ་ན་བྷཱ་གི་ཡོ དྷ་མྨོ’ཏི (ཝི་བྷ. ༨༢༨) ཝ་ཙ་ན་ཏོ ཧཱ་ན་བྷཱ་གི་ཡཱ ཀཱ་མ་ས་ཉྙཱ་དི་ཀཱ་ཏི ཏེ་ཧི པ་རི་ཧཱ་པི་ཡ་མཱ་ནཾ ཛྷཱ་ན་མྤི ཀཱ་ར་ཎཱུ་པ་ཙཱ་རེ་ན ཧཱ་ན་བྷཱ་གི་ཡཾ ནཱ་མཱ’’ཏི ཝ་ད་ནྟི. ཏ་ད་ནུ་དྷ་མྨ་ཏཱ ས་ཏཱིཏི ཏ་སྶེ་ཝ ཛྷཱ་ན་སྶ ཨ་ནུ་དྷ་མྨ་ཏཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཝ་སེ་ན ཏ་ད་ནུ་ག་ཏཱ ས་ཏི་པ་ཏི་རཱུ་པ་ཀཱ ནི་ཀ་ནྟི. ཨ་ཏ་ཀྐ་ས་ཧི་ཏཱཏི ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐཾ དུ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ པ་ཏྟུ་ཀཱ་མ་སྶ ཏཾ ས་ནྟ་ཏོ, མ་ན་སི ཀ་རོ་ཏོ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཝ་སེ་ན ཏཾ་ས་ཧ་ག་ཏཱ. ཝི་སེ་ས་བྷཱ་གི་ཡནྟི ཝི་སེ་ས་བྷཱུ་ཏ་སྶ དུ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་སྶ པ་ད་ཊྛཱ་ན་ཏཱ་ཡ ཏཾ བྷ་ཛ་ཏཱི་ཏི ཝི་སེ་ས་བྷཱ་གི་ཡཾ. ནི་བྦི་དཱ་སཾ་ཡུ་ཏཱཏི ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ར་མྨ་ཎཱ.
༩༣༢-༥. པ་གུ་ཎ་ཏོཏི ཝ་སི་ཏ་པྤ་ཏྟ་ཏོ. ཨཱ་ས་ནྣཱ་ཀུ་ས་ལཱ་རི་ཀཱཏི ནཱི་ཝ་ར་ཎ་པྤ་ཧཱ་ན་སྶ ཏཾ་པ་ཋ་མ་ཏཱ་ཡ ཨཱ་ས་ནྣ་ནཱི་ཝ་ར་ཎ་པ་ཙྩ་ཏྠི་ཀཱ. ཐཱུ་ལཾ ནཱ་མ ཝི་པུ་ལ་མྤི ཕེ་གྒུ ཝི་ཡ སུ་ཁ་བྷ་ཉྫ་ནཱི་ཡ་ནྟི ཨཱ་ཧ ‘‘ཐཱུ་ལ་ཏྟཱ…པེ… དུ་བྦ་ལཱ’’ཏི. ཏ་ཏོཏི དུ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ཏོ. དུ་བྦ་ལཱ་ནི ཨ་ངྒཱ་ནི ཨི་མི་སྶཱ་ཏི ཨ་ངྒ་དུ་བྦ་ལཱ. ས་ནྟ་ཏོ ཙི་ནྟ་ཡི་ཏྭཱཏི པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ ཝི་ཡ ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀ་ངྒཱ་ནཾ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ, ས་ནྟ་དྷ་མྨ་ས་མ་ངྒི་ཏཱ་ཡ ཙ ས་ནྟ་ནྟི ཨེ་ཝཾ ས་ནྟ་ཝ་སེ་ན མ་ན་སི ཀ་ཏྭཱ. ཀི་ཉྩཱ་པི ཧི ཡེ དྷ་མྨཱ དུ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ པཱི་ཏི་སུ་ཁཱ་ད་ཡོ, ཏེ པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ་པི ས་ནྟི, ཏེ་ཧི པ་ན ཏེ ས་ནྟ་ཏ་རཱ, པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རཱ ཙ ཧོ་ནྟི. ནི་ཀ་ནྟིནྟི ནི་ཀཱ་མ་ནཾ ཨ་པེ་ཀྑ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. པ་རི་ཡཱ་དཱ་ཡཱཏི ཁེ་པེ་ཏྭཱ, ཝི་ཀྑ་མྦྷེ་ཏྭཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
༩༤༣-༤. ས་མྤ་སཱ་ད་ནནྟི ས་མྤ་སཱ་ད་ན་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ཡ ས་དྡྷཱ་ཡ ཡོ་ག་ཏོ ཛྷཱ་ན་མྤི ས་མྤ་སཱ་ད་ནཾ ནཱི་ལ་ཝ་ཎྞ་ཡོ་ག་ཏོ ནཱི་ལ་ཝ་ཏྠཾ ཝི་ཡ. ན་ནུ ཙཱ་ཡཾ ས་དྡྷཱ པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ་པི ཨ་ཏྠི, ཀ་སྨཱ ཨི་ད་མེ་ཝ ‘‘ས་མྤ་སཱ་ད་ན’’ནྟི ཝུ་ཏྟ་ནྟི? ཝུ་ཙྩ་ཏེ – པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་ར་ཀྑོ་བྷེ་ན ཝཱི་ཙི་ཏ་ར་ངྒ་ས་མཱ་ཀུ་ལ་མི་ཝ ཛ་ལཾ ན སུ་པྤ་ས་ནྣཾ ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ས་ཏི་པི ས་དྡྷཱ་ཡ ཏཾ ས་མྤ་སཱ་ད་ན་ནྟི ན ཝུ་ཏྟཾ. ཨི་མ་སྨིཾ པ་ན ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་ར་ཀྑོ་བྷཱ་བྷཱ་ཝེ་ན ལ་དྡྷོ་ཀཱ་སཱ བ་ལ་ཝ་ཏཱི ས་དྡྷཱ, ཏ་སྨཱ བ་ལ་ཝ་ས་དྡྷཱ་ཡ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་ཏྟཱ ཨི་ད་མེ་ཝ ‘‘ས་མྤ་སཱ་ད་ན’’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ. ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟནྟི ནི་ཡ་ཀ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ, ཨ་ཏྟ་ནི ཛཱ་ཏཾ, ཨ་ཏྟ་ནོ ས་ནྟཱ་ནེ ནི་བྦ་ཏྟ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. ཏཱི་ཎི ཨ་ངྒཱ་ནི ཨི་མ་སྶཱ་ཏི ཏི་ཝ་ངྒི་ཀཾ. སེ་སནྟི པཱི་ཏི་ཨཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ཉྙེ་ཧི བ་ལ་ཝ་བྷཱ་ཝོ, ཏི་ཎྞཾ ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཝཱ ཛ་ཝ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀ་མྨོ་པ་ཙཱ་རཱ་ནུ་ལོ་མ་གོ་ཏྲ་བྷུ་བྷཱ་ཝོ, ཚ་ཊྛེ ས་ཏྟ་མེ ཝཱ ཨ་པྤ་ནཱ་ཡཱ་ནུ་པྤ་ཏྟི ཨེ་ཀ་ཙི་ཏྟ་ཀྑ་ཎ་ཏཱ, ཏ་ཏོ བྷ་ཝ་ངྒ་པཱ་ཏོ, པུ་ན བྷ་ཝ་ངྒཾ ཝི་ཙྪི་ནྡི་ཏྭཱ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཏྠཱ་ཡ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནཾ, ཏ་ཏོ ཛྷཱ་ན་པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ནྟི ཨི་དཾ ས་བྦཾ ཝུ་ཏྟཱ་ཝ་སེ་སཾ ཧེ་ཊྛཱ པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ས་མུ་པ་ལ་ཀྑི་ཏ་བྦཾ.
༩༤༨-༩. པི་ཡ་ཏོཏི ཀཱ་མ་ཡ་ཏོ. ཨུ་པྤི་ལཱ་པ་ནནྟི ཀཱ་མ་ཉྩཱ་ཡཾ པ་རི་གྒ་ཧེ་སུ ཨ་པ་རི་ཙྩ་ཏྟ་པེ་མ་སྶ ཨ་ནཱ་དཱི་ན་ཝ་ད་སྶི་ནོ ཏ་ཎྷཱ་ས་ཧ་ག་ཏཱ་ཡ པཱི་ཏི་ཡཱ པ་ཝ་ཏྟི་ཨཱ་ཀཱ་རོ, ཨི་དྷ ཙ དུ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་པཱི་ཏི ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཱ, ཏ་ཐཱ་པི ས་བྦ་སོ པཱི་ཏི་ཡཾ ཨ་ཝི་ར་ཏྟ་སྶཱ་པི ཨ་ནུ་བ་ནྡྷེ་ཡྻཱ་ཏི ཨུ་པྤི་ལཱ་པ་ནཾ ཨི་དྷ ཨཱ་དཱི་ན་ཝ་ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟཾ. ཨ་ཐ ཝཱ དུ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་སྶེ་ཝ ཏ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ ཝི་ཡ ཨ་ཧུ་ཏྭཱ ཨུ་པྤི་ལཱ་པ་ནཱ་ཀཱ་རེ་ན པ་ཝ་ཏྟི ཨུ་པྤི་ལཱ་པ་ནཾ ཝི་ཡཱ་ཏི ཨུ་པྤི་ལཱ་པ་ན་ནྟི ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏི་ཡཾ ས་ནྟ་ཏོ དི་སྭཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ.
༩༥༧-༨. ས་ཏི་ཡཱ ས་མྤ་ཛ་ཉྙེ་ན ས་མྤ་ནྣནྟི ས་ར་ཎ་ལ་ཀྑ་ཎཱ་ཡ ས་ཏི་ཡཱ, ཨ་ས་མྨོ་ཧ་ལ་ཀྑ་ཎེ་ན ས་མྤ་ཛ་ཉྙེ་ན ཙ ས་མྤ་ནྣཾ. ཀཱ་མཾ པུ་རི་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ་སུ་པི ས་ཏི་ས་མྤ་ཛ་ཉྙཾ ཨ་ཏྠི, ན ཧི མུ་ཊྛ་སྶ་ཏི་སྶ, ཨ་ས་མྤ་ཛཱ་ན་ཏོ ཙ ཨུ་པ་ཙཱ་ར་མ་ཏྟ་མྤི ས་མྤ་ཛྫ་ཏི, པ་གེ་ཝ ཨ་པྤ་ནཱ, ཡེ་བྷུ་ཡྻེ་ན པ་ན ཨ་ཝི་པྤ་ཡོ་གཱི་བྷཱ་ཝེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ནེ་སུ པཱི་ཏི་སུ་ཁེ་སུ པཱི་ཏི་ས་ངྑཱ་ཏ་སྶ ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀ་ངྒ་སྶ པ་ཧཱ་ནེ སུ་ཁུ་མ་ཏཱ་ཡ ཨི་དྷ སཱ་ཏི་ས་ཡོ ས་ཏི་ས་མྤ་ཛ་ཉྙ་བྱཱ་པཱ་རོ་ཏི ཨི་དྷེ་ཝ ས་ཏི་ས་མྤ་ཛ་ཉྙ་ས་མྤ་ནྣ་ཏཱ ཝུ་ཏྟཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ཨེ་ཀ་ངྒ་ཧཱི་ནནྟི པཱི་ཏི་ཡཱ པ་ཧཱི་ན་བྷཱ་ཝེ་ན ཨེ་ཀ་ངྒ་ཝི་པྤ་ཧཱི་ནཾ. སཱ པ་ནེ་སཱ དུ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་སྶ ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་རཱ ཝི་ཡ ཨ་པྤ་ནཱ་ཀྑ་ཎེ་ཡེ་ཝ པ་ཧཱི་ཡ་ཏི. ཏེ་ན་སྶ སཱ ‘‘པ་ཧཱ་ན་ངྒ’’ནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏི.
༩༧༢. སོ་མ་ན་སྶ་སྶ པ་ཧཱི་ན་ཏྟཱ ཨཱ་ཧ ‘‘ཨེ་ཀ་ངྒ་ཝི་པྤ་ཧཱི་ན’’ནྟི. ཏ་ཉྩ པ་ན སོ་མ་ན་སྶཾ ཨེ་ཀ་ཝཱི་ཐི་ཡཾ པུ་རི་མ་ཛ་ཝ་ནེ་སུ་ཡེ་ཝ པ་ཧཱི་ཡ་ཏི.
༩༧༤. པུ་རི་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ་སུ པ་རི་ཀ་མྨཱ་དི་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟཱ་ནཾ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཛ་ཝ་ནཱ་ནཾ ཨེ་ཀ་ས་དི་ས་ཏྟཱ ཨི་དྷ ལ་བྦྷ་མཱ་ནཾ ཀ་ཉྩི ཝི་སེ་སཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཡ་སྨཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཨཱ་སེ་ཝ་ནཾ ན ཧོ་ཏཱིཏི ཨཱ་སེ་ཝ་ན་པ་ཙྩ་ཡེ་ན པ་ཙྩ་ཡོ ན ཧོ་ཏི. ཨ་ཡ་ཉྷེ་ཏྠ ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ – ཡ་སྨཱ པ་ད་ནྟ་ར་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་སྶ ཨ་ཏྟ་ནོ ས་བྷཱ་ཝ་གྒཱ་ཧཱ་པ་ན་ས་ངྑཱ་ཏ་ཨཱ་སེ་ཝ་ན་པ་ཙྩ་ཡ་ཏྟཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ སུ་ཁ་ཝེ་ད་ནཱ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ཨཱ་སེ་ཝ་ན་པ་ཙྩ་ཡེ་ན པ་ཙྩ་ཡོ ན ཧོ་ཏི, ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ་ཝ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ཝེ་ད་ནཱ་ཡ བྷ་ཝི་ཏ་བྦཾ སཱ་ཏི་ས་ཡཾ སུ་ཁ་ཝི་རཱ་ག་བྷཱ་ཝ་ན་ཏྟཱ, ཏ་སྨཱ ཨི་དྷ ཨ་པྤ་ནཱ་ཝཱི་ཐི་ཡཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཛ་ཝ་ནེ་ཧེ་ཝ བྷ་ཝི་ཏ་བྦ་ནྟི.
༩༧༦. ཨེ་ཝཾ ཙ་ཏུ་ཀྐ་ན་ཡ་ཝ་སེ་ན ཛྷཱ་ན་པྤ་བྷེ་དཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ ཨི་དཱ་ནི པ་ཉྩ་ཀ་ན་ཡ་མྤི ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཡཾ ཙ་ཏུ་ཀྐ་ན་ཡེ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. དྭི་དྷཱ པ་ན ཀ་ཏྭཱ་ནཱཏི ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་རཱ་ནཾ ཝི་སུཾ ཝི་སུཾ པ་ཧཱ་ན་ངྒ་ཝ་སེ་ན ག་ཎ་ན་ཏོ དྭི་དྷཱ ཀ་ཏྭཱ. དུ་ཏི་ཡཾ ཏ་ཏི་ཡཾ ཀ་ཏནྟི ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་ར་མ་ཏྟཾ ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཨ་ཝི་ཙཱ་ར་ནྟི ཨེ་ཝཾ དུ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ཉྩེ་ཝ ཏ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ཉྩ ཀ་ཏཾ ཨ་བྷི་དྷ་མྨེ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. སུ་ཏྟ་ནྟེ་སུ ཧི པ་ཉྩ་ཀ་ན་ཡོ ས་རཱུ་པ་ཏོ ན ག་ཧི་ཏོ, ཀ་སྨཱ པ་ན ཨ་བྷི་དྷ་མྨེ ག་ཧི་ཏོ་ཏི? པུ་གྒ་ལ་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡ་ཏོ, ས་ནྣི་སི་ནྣ་དེ་ཝ་པ་རི་སཱ་ཡ ཧི ཡེ་སཾ པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ ཝི་ཏ་ཀྐོ ཨེ་ཝ ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀ་ཏོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏི, ཨི་ཏ་རེ ས་ནྟ་ཏོ, ཏེ་སཾ ཙ་ཏུ་ར་ངྒི་ཀཾ ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་ར་མ་ཏྟཾ དུ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ ཀ་ཏྭཱ པ་ཉྩ་ཀ་ན་ཡེ་ན དེ་སེ་སི. ཡེ་སཾ ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་རཱ ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀ་ཏོ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱ, ཏ་ཏོ ཏེ་སཾ ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཨ་ཝི་ཙཱ་རཾ ཏི་ཝ་ངྒི་ཀཾ ཀ་ཏྭཱ ཙ་ཏུ་ཀྐ་ན་ཡེ་ན དེ་སེ་སི. ཡེ་སཾ ཝི་ཏ་ཀྐོ་ཝ ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀ་ཏོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏི, ཏེ་ཧི ཏཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ ཙ་ཏུ་ར་ངྒི་ཀཾ དུ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏུཾ ས་ཀྐཱ. ཡེ་སཾ ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་རཱ, ཏེ་ཧི དྭེ་པི ཨེ་ཀ་ཏོ ཨ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ ཏི་ཝ་ངྒི་ཀཾ དུ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏུཾ ས་ཀྐཱ.
༩༧༩. ཨ་ཏྠ་བྱ་ཉྫ་ན་ཝ་སེ་ན སུ་ཊྛུ མ་དྷུ་རཾ, ཏ་ཏོ་ཡེ་ཝ ཝ་ར་ཏ་རཾ ཝ་ཙ་ནཾ ཡ་སྶ སོ་ཡཾ སུ་མ་དྷུ་ར་ཝ་ར་ཏ་ར་ཝ་ཙ་ནོ. ཀཾ ནུ ཛ་ནཾ ནེ་ཝ ར་ཉྫ་ཡ་ཏི, ན ཧི ཨེ་ཀ་མྤི ན ར་ཉྫ་ཡ་ཏི. ཨ་ཏི་ནི་སི་ཏ …པེ… ནཱི་ཡོ་ཡནྟི ཨ་ཏི་ཏི་ཁི་ཎ་བུ་དྡྷི་པྤ་སཱ་དེ་ཧི ཛ་ནེ་ཧི ཝེ་ད་ནཱི་ཡོ ཨ་ཡཾ ག་ནྠོ, པ་རི་ཙྪེ་དོ་ཏི ཝཱ ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ.
ཨི་ཏི ཨ་བྷི་དྷ་མྨ་ཏྠ་ཝི་ཀཱ་སི་ནི་ཡཱ ནཱ་མ
ཨ་བྷི་དྷ་མྨཱ་ཝ་ཏཱ་ར་སཾ་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཡ
རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ས་མཱ་དྷི་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ནི་དྡེ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.