༡. སུ་དྡྷི་ཀ་ཝ་གྒོ

༡. སུ་དྡྷི་ཀ་སུ་ཏྟཾ

༤༧༡. སཱ་ཝ་ཏྠི་ནི་དཱ་ནཾ. ‘‘པ་ཉྩི་མཱ་ནི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི. ཀ་ཏ་མཱ་ནི པ་ཉྩ? ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡཾ, ཝཱི་རི་ཡི་ནྡྲི་ཡཾ, ས་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ, ས་མཱ་དྷི་ནྡྲི་ཡཾ, པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ – ཨི་མཱ་ནི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཉྩི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཱི’’ཏི. པ་ཋ་མཾ.

༢. པ་ཋ་མ་སོ་ཏཱ་པ་ནྣ་སུ་ཏྟཾ

༤༧༢. ‘‘པ་ཉྩི་མཱ་ནི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི. ཀ་ཏ་མཱ་ནི པ་ཉྩ? ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡཾ, ཝཱི་རི་ཡི་ནྡྲི་ཡཾ, ས་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ, ས་མཱ་དྷི་ནྡྲི་ཡཾ, པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ. ཡ་ཏོ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་མེ་སཾ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཾ ཨ་སྶཱ་ད་ཉྩ [ས་མུ་ད་ཡ་ཉྩ ཨ་ཏྠ་ངྒ་མ་ཉྩ ཨ་སྶཱ་ད་ཉྩ (སྱཱ. ཀཾ. པཱི. ཀ.) སཾ. ནི. ༢.༡༧༥] ཨཱ་དཱི་ན་ཝ་ཉྩ ནི་སྶ་ར་ཎ་ཉྩ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི – ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ སོ་ཏཱ་པ་ནྣོ ཨ་ཝི་ནི་པཱ་ཏ་དྷ་མྨོ ནི་ཡ་ཏོ ས་མྦོ་དྷི་པ་རཱ་ཡ་ཎོ’’ཏི. དུ་ཏི་ཡཾ.

༣. དུ་ཏི་ཡ་སོ་ཏཱ་པ་ནྣ་སུ་ཏྟཾ

༤༧༣. ‘‘པ་ཉྩི་མཱ་ནི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི. ཀ་ཏ་མཱ་ནི པ་ཉྩ? ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡཾ, ཝཱི་རི་ཡི་ནྡྲི་ཡཾ, ས་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ, ས་མཱ་དྷི་ནྡྲི་ཡཾ, པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ. ཡ་ཏོ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་མེ་སཾ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཾ ས་མུ་ད་ཡ་ཉྩ ཨ་ཏྠ་ངྒ་མ་ཉྩ ཨ་སྶཱ་ད་ཉྩ ཨཱ་དཱི་ན་ཝ་ཉྩ ནི་སྶ་ར་ཎ་ཉྩ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི – ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ སོ་ཏཱ་པ་ནྣོ ཨ་ཝི་ནི་པཱ་ཏ་དྷ་མྨོ ནི་ཡ་ཏོ ས་མྦོ་དྷི་པ་རཱ་ཡ་ཎོ’’ཏི. ཏ་ཏི་ཡཾ.

༤. པ་ཋ་མ་ཨ་ར་ཧ་ནྟ་སུ་ཏྟཾ

༤༧༤. ‘‘པ་ཉྩི་མཱ་ནི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི. ཀ་ཏ་མཱ་ནི པ་ཉྩ? ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡཾ, ཝཱི་རི་ཡི་ནྡྲི་ཡཾ, ས་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ, ས་མཱ་དྷི་ནྡྲི་ཡཾ, པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ. ཡ་ཏོ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་མེ་སཾ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཾ ཨ་སྶཱ་ད་ཉྩ [ས་མུ་ད་ཡ་ཉྩ ཨ་ཏྠ་ངྒ་མ་ཉྩ ཨ་སྶཱ་ད་ཉྩ (སྱཱ. ཀཾ. པཱི. ཀ.) སཾ. ནི. ༢.༡༧༥] ཨཱ་དཱི་ན་ཝ་ཉྩ ནི་སྶ་ར་ཎ་ཉྩ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ཝི་དི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་ཝི་མུ་ཏྟོ ཧོ་ཏི – ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་ར་ཧཾ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝོ ཝུ་སི་ཏ་ཝཱ ཀ་ཏ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡོ ཨོ་ཧི་ཏ་བྷཱ་རོ ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟ་ས་ད་ཏྠོ པ་རི་ཀྑཱི་ཎ་བྷ་ཝ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནོ ས་མྨ་ད་ཉྙཱ ཝི་མུ་ཏྟོ’’ཏི. ཙ་ཏུ་ཏྠཾ.

༥. དུ་ཏི་ཡ་ཨ་ར་ཧ་ནྟ་སུ་ཏྟཾ

༤༧༥. ‘‘པ་ཉྩི་མཱ་ནི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི. ཀ་ཏ་མཱ་ནི པ་ཉྩ? ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡཾ, ཝཱི་རི་ཡི་ནྡྲི་ཡཾ, ས་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ, ས་མཱ་དྷི་ནྡྲི་ཡཾ, པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ. ཡ་ཏོ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨི་མེ་སཾ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཾ ས་མུ་ད་ཡ་ཉྩ ཨ་ཏྠ་ངྒ་མ་ཉྩ ཨ་སྶཱ་ད་ཉྩ ཨཱ་དཱི་ན་ཝ་ཉྩ ནི་སྶ་ར་ཎ་ཉྩ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ཝི་དི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་ཝི་མུ་ཏྟོ ཧོ་ཏི – ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་ར་ཧཾ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝོ ཝུ་སི་ཏ་ཝཱ ཀ་ཏ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡོ ཨོ་ཧི་ཏ་བྷཱ་རོ ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟ་ས་ད་ཏྠོ པ་རི་ཀྑཱི་ཎ་བྷ་ཝ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནོ ས་མྨ་ད་ཉྙཱ ཝི་མུ་ཏྟོ’’ཏི. པ་ཉྩ་མཾ.

༦. པ་ཋ་མ་ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎ་སུ་ཏྟཾ

༤༧༦. ‘‘པ་ཉྩི་མཱ་ནི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི. ཀ་ཏ་མཱ་ནི པ་ཉྩ? ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡཾ…པེ… པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ. ཡེ ཧི ཀེ་ཙི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མ་ཎཱ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ཝཱ ཨི་མེ་སཾ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཾ ཨ་སྶཱ་ད་ཉྩ ཨཱ་དཱི་ན་ཝ་ཉྩ ནི་སྶ་ར་ཎ་ཉྩ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ན་ནྟི, ན མེ ཏེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མ་ཎཱ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ཝཱ ས་མ་ཎེ་སུ ཝཱ ས་མ་ཎ་ས་མྨ་ཏཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་སུ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་ས་མྨ་ཏཱ, ན ཙ པ་ནེ་ཏེ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ སཱ་མ་ཉྙ་ཏྠཾ ཝཱ བྲ་ཧྨ་ཉྙ་ཏྠཾ ཝཱ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ཡཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ནྟི.

‘‘ཡེ ཙ ཁོ ཀེ་ཙི [ཡེ ཙ ཁོ ཏེ (སྱཱ. ཀཾ. ཀ.) སཾ. ནི. ༢.༡༧༤], བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མ་ཎཱ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ཝཱ ཨི་མེ་སཾ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཾ ས་མུ་ད་ཡ་ཉྩ ཨ་ཏྠ་ངྒ་མ་ཉྩ ཨ་སྶཱ་ད་ཉྩ ཨཱ་དཱི་ན་ཝ་ཉྩ ནི་སྶ་ར་ཎ་ཉྩ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ན་ནྟི, ཏེ ཁོ མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མ་ཎཱ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ཝཱ ས་མ་ཎེ་སུ ཙེ་ཝ ས་མ་ཎ་ས་མྨ་ཏཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་སུ ཙ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་ས་མྨ་ཏཱ; ཏེ ཙ པ་ནཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ སཱ་མ་ཉྙ་ཏྠ་ཉྩ བྲ་ཧྨ་ཉྙ་ཏྠ་ཉྩ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ཡཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ནྟཱི’’ཏི. ཚ་ཊྛཾ.

༧. དུ་ཏི་ཡ་ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎ་སུ་ཏྟཾ

༤༧༧. ‘‘ཡེ ཧི ཀེ་ཙི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མ་ཎཱ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ཝཱ ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡཾ ན་པྤ་ཛཱ་ན་ནྟི, ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡ་ས་མུ་ད་ཡཾ ན་པྤ་ཛཱ་ན་ནྟི, ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡ་ནི་རོ་དྷཾ ན་པྤ་ཛཱ་ན་ནྟི, ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནིཾ པ་ཊི་པ་དཾ ན་པྤ་ཛཱ་ན་ནྟི; ཝཱི་རི་ཡི་ནྡྲི་ཡཾ ན་པྤ་ཛཱ་ན་ནྟི…པེ… ས་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ ན་པྤ་ཛཱ་ན་ནྟི …པེ… ས་མཱ་དྷི་ནྡྲི་ཡཾ ན་པྤ་ཛཱ་ན་ནྟི…པེ… པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ ན་པྤ་ཛཱ་ན་ནྟི, པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡ་ས་མུ་ད་ཡཾ ན་པྤ་ཛཱ་ན་ནྟི, པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡ་ནི་རོ་དྷཾ ན་པྤ་ཛཱ་ན་ནྟི, པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནིཾ པ་ཊི་པ་དཾ ན་པྤ་ཛཱ་ན་ནྟི, ན མེ ཏེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ ས་མ་ཎཱ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ཝཱ ས་མ་ཎེ་སུ ཝཱ ས་མ་ཎ་ས་མྨ་ཏཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་སུ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་ས་མྨ་ཏཱ, ན ཙ པ་ནེ་ཏེ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ སཱ་མ་ཉྙ་ཏྠཾ ཝཱ བྲ་ཧྨ་ཉྙ་ཏྠཾ ཝཱ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ཡཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ནྟི.

‘‘ཡེ ཙ ཁོ ཀེ་ཙི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མ་ཎཱ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ཝཱ ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡཾ པ་ཛཱ་ན་ནྟི, ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡ་ས་མུ་ད་ཡཾ པ་ཛཱ་ན་ནྟི, ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡ་ནི་རོ་དྷཾ པ་ཛཱ་ན་ནྟི, ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནིཾ པ་ཊི་པ་དཾ པ་ཛཱ་ན་ནྟི; ཝཱི་རི་ཡི་ནྡྲི་ཡཾ པ་ཛཱ་ན་ནྟི, ཝཱི་རི་ཡི་ནྡྲི་ཡ་ས་མུ་ད་ཡཾ པ་ཛཱ་ན་ནྟི, ཝཱི་རི་ཡི་ནྡྲི་ཡ་ནི་རོ་དྷཾ པ་ཛཱ་ན་ནྟི, ཝཱི་རི་ཡི་ནྡྲི་ཡ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནིཾ པ་ཊི་པ་དཾ པ་ཛཱ་ན་ནྟི; ས་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ པ་ཛཱ་ན་ནྟི…པེ… ས་མཱ་དྷི་ནྡྲི་ཡཾ པ་ཛཱ་ན་ནྟི…པེ… པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ པ་ཛཱ་ན་ནྟི, པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡ་ས་མུ་ད་ཡཾ པ་ཛཱ་ན་ནྟི, པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡ་ནི་རོ་དྷཾ པ་ཛཱ་ན་ནྟི, པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནིཾ པ་ཊི་པ་དཾ པ་ཛཱ་ན་ནྟི, ཏེ ཁོ མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མ་ཎཱ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ཝཱ ས་མ་ཎེ་སུ ཙེ་ཝ ས་མ་ཎ་ས་མྨ་ཏཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་སུ ཙ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་ས་མྨ་ཏཱ, ཏེ ཙ པ་ནཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ སཱ་མ་ཉྙ་ཏྠ་ཉྩ བྲ་ཧྨ་ཉྙ་ཏྠ་ཉྩ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ཡཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ནྟཱི’’ཏི. ས་ཏྟ་མཾ.

༨. ད་ཊྛ་བྦ་སུ་ཏྟཾ

༤༧༨. ‘‘པ་ཉྩི་མཱ་ནི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི. ཀ་ཏ་མཱ་ནི པ་ཉྩ? ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡཾ…པེ… པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ. ཀ་ཏྠ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡཾ ད་ཊྛ་བྦཾ? ཙ་ཏཱུ་སུ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཡ་ངྒེ་སུ – ཨེ་ཏྠ ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡཾ ད་ཊྛ་བྦཾ. ཀ་ཏྠ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝཱི་རི་ཡི་ནྡྲི་ཡཾ ད་ཊྛ་བྦཾ? ཙ་ཏཱུ་སུ ས་མྨ་པྤ་དྷཱ་ནེ་སུ – ཨེ་ཏྠ ཝཱི་རི་ཡི་ནྡྲི་ཡཾ ད་ཊྛ་བྦཾ. ཀ་ཏྠ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ ད་ཊྛ་བྦཾ? ཙ་ཏཱུ་སུ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནེ་སུ – ཨེ་ཏྠ ས་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ ད་ཊྛ་བྦཾ. ཀ་ཏྠ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མཱ་དྷི་ནྡྲི་ཡཾ ད་ཊྛ་བྦཾ? ཙ་ཏཱུ་སུ ཛྷཱ་ནེ་སུ – ཨེ་ཏྠ ས་མཱ་དྷི་ནྡྲི་ཡཾ ད་ཊྛ་བྦཾ. ཀ་ཏྠ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ ད་ཊྛ་བྦཾ? ཙ་ཏཱུ་སུ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩེ་སུ – ཨེ་ཏྠ པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ ད་ཊྛ་བྦཾ. ཨི་མཱ་ནི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཉྩི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཱི’’ཏི. ཨ་ཊྛ་མཾ.

༩. པ་ཋ་མ་ཝི་བྷ་ངྒ་སུ་ཏྟཾ

༤༧༩. ‘‘པ་ཉྩི་མཱ་ནི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི. ཀ་ཏ་མཱ་ནི པ་ཉྩ? ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡཾ…པེ… པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ. ཀ་ཏ་མ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡཾ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ས་དྡྷོ ཧོ་ཏི, ས་དྡ་ཧ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ བོ་དྷིཾ – ‘ཨི་ཏི་པི སོ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ར་ཧཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ ཝི་ཛྫཱ་ཙ་ར་ཎ་ས་མྤ་ནྣོ སུ་ག་ཏོ ལོ་ཀ་ཝི་དཱུ ཨ་ནུ་ཏྟ་རོ པུ་རི་ས་ད་མྨ་སཱ་ར་ཐི ས་ཏྠཱ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ’ཏི – ཨི་དཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡཾ.

‘‘ཀ་ཏ་མ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝཱི་རི་ཡི་ནྡྲི་ཡཾ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨཱ་ར་དྡྷ་ཝཱི་རི་ཡོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨ་ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ནཱ་ཡ, ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་དཱ་ཡ, ཐཱ་མ་ཝཱ ད་ལ༹ྷ་པ་ར་ཀྐ་མོ ཨ་ནི་ཀྑི་ཏྟ་དྷུ་རོ ཀུ་ས་ལེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ – ཨི་དཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝཱི་རི་ཡི་ནྡྲི་ཡཾ.

‘‘ཀ་ཏ་མ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ས་ཏི་མཱ ཧོ་ཏི པ་ར་མེ་ན ས་ཏི་ནེ་པ་ཀྐེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཙི་ར་ཀ་ཏ་མྤི ཙི་ར་བྷཱ་སི་ཏ་མྤི ས་རི་ཏཱ ཨ་ནུ་སྶ་རི་ཏཱ – ཨི་དཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ.

‘‘ཀ་ཏ་མ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མཱ་དྷི་ནྡྲི་ཡཾ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཝོ་སྶ་གྒཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཀ་རི་ཏྭཱ ལ་བྷ་ཏི ས་མཱ་དྷིཾ, ལ་བྷ་ཏི ཙི་ཏྟ་སྶ ཨེ་ཀ་གྒ་ཏཾ – ཨི་དཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མཱ་དྷི་ནྡྲི་ཡཾ.

‘‘ཀ་ཏ་མ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ པ་ཉྙ་ཝཱ ཧོ་ཏི ཨུ་ད་ཡ་ཏྠ་གཱ་མི་ནི་ཡཱ པ་ཉྙཱ་ཡ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཨ་རི་ཡཱ་ཡ ནི་བྦེ་དྷི་ཀཱ་ཡ, ས་མྨཱ དུ་ཀྑ་ཀྑ་ཡ་གཱ་མི་ནི་ཡཱ – ཨི་དཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ. ཨི་མཱ་ནི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཉྩི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཱི’’ཏི. ན་ཝ་མཾ.

༡༠. དུ་ཏི་ཡ་ཝི་བྷ་ངྒ་སུ་ཏྟཾ

༤༨༠. ‘‘པ་ཉྩི་མཱ་ནི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི. ཀ་ཏ་མཱ་ནི པ་ཉྩ? ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡཾ…པེ… པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ. ཀ་ཏ་མ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡཾ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ས་དྡྷོ ཧོ་ཏི, ས་དྡ་ཧ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ བོ་དྷིཾ – ‘ཨི་ཏི་པི སོ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ར་ཧཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ ཝི་ཛྫཱ་ཙ་ར་ཎ་ས་མྤ་ནྣོ སུ་ག་ཏོ ལོ་ཀ་ཝི་དཱུ ཨ་ནུ་ཏྟ་རོ པུ་རི་ས་ད་མྨ་སཱ་ར་ཐི ས་ཏྠཱ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ’ཏི – ཨི་དཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡཾ.

‘‘ཀ་ཏ་མ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝཱི་རི་ཡི་ནྡྲི་ཡཾ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨཱ་ར་དྡྷ་ཝཱི་རི་ཡོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨ་ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ནཱ་ཡ, ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་དཱ་ཡ, ཐཱ་མ་ཝཱ ད་ལ༹ྷ་པ་ར་ཀྐ་མོ ཨ་ནི་ཀྑི་ཏྟ་དྷུ་རོ ཀུ་ས་ལེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ. སོ ཨ་ནུ་པྤ་ནྣཱ་ནཾ པཱ་པ་ཀཱ་ནཾ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨ་ནུ་པྤཱ་དཱ་ཡ ཚ་ནྡཾ ཛ་ནེ་ཏི ཝཱ་ཡ་མ་ཏི ཝཱི་རི་ཡཾ ཨཱ་ར་བྷ་ཏི ཙི་ཏྟཾ པ་གྒ་ཎྷཱ་ཏི པ་ད་ཧ་ཏི; ཨུ་པྤ་ནྣཱ་ནཾ པཱ་པ་ཀཱ་ནཾ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ནཱ་ཡ ཚ་ནྡཾ ཛ་ནེ་ཏི ཝཱ་ཡ་མ་ཏི ཝཱི་རི་ཡཾ ཨཱ་ར་བྷ་ཏི ཙི་ཏྟཾ པ་གྒ་ཎྷཱ་ཏི པ་ད་ཧ་ཏི; ཨ་ནུ་པྤ་ནྣཱ་ནཾ ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨུ་པྤཱ་དཱ་ཡ ཚ་ནྡཾ ཛ་ནེ་ཏི ཝཱ་ཡ་མ་ཏི ཝཱི་རི་ཡཾ ཨཱ་ར་བྷ་ཏི ཙི་ཏྟཾ པ་གྒ་ཎྷཱ་ཏི པ་ད་ཧ་ཏི; ཨུ་པྤ་ནྣཱ་ནཾ ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཋི་ཏི་ཡཱ [ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ (སྱཱ. ཀཾ. ཀ.)] ཨ་ས་མྨོ་སཱ་ཡ བྷི་ཡྻོ་བྷཱ་ཝཱ་ཡ ཝེ་པུ་ལླཱ་ཡ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ པཱ་རི་པཱུ་རི་ཡཱ ཚ་ནྡཾ ཛ་ནེ་ཏི ཝཱ་ཡ་མ་ཏི ཝཱི་རི་ཡཾ ཨཱ་ར་བྷ་ཏི ཙི་ཏྟཾ པ་གྒ་ཎྷཱ་ཏི པ་ད་ཧ་ཏི – ཨི་དཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝཱི་རི་ཡི་ནྡྲི་ཡཾ.

‘‘ཀ་ཏ་མ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ས་ཏི་མཱ ཧོ་ཏི པ་ར་མེ་ན ས་ཏི་ནེ་པ་ཀྐེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ, ཙི་ར་ཀ་ཏ་མྤི ཙི་ར་བྷཱ་སི་ཏ་མྤི ས་རི་ཏཱ ཨ་ནུ་སྶ་རི་ཏཱ. སོ ཀཱ་ཡེ ཀཱ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ; ཝེ་ད་ནཱ་སུ…པེ… ཙི་ཏྟེ…པེ… དྷ་མྨེ་སུ དྷ་མྨཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ – ཨི་དཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ.

‘‘ཀ་ཏ་མ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མཱ་དྷི་ནྡྲི་ཡཾ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཝོ་སྶ་གྒཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཀ་རི་ཏྭཱ ལ་བྷ་ཏི ས་མཱ་དྷིཾ, ལ་བྷ་ཏི ཙི་ཏྟ་སྶ ཨེ་ཀ་གྒ་ཏཾ. སོ ཝི་ཝི་ཙྩེ་ཝ ཀཱ་མེ་ཧི ཝི་ཝི་ཙྩ ཨ་ཀུ་ས་ལེ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ས་ཝི་ཏ་ཀྐཾ ས་ཝི་ཙཱ་རཾ ཝི་ཝེ་ཀ་ཛཾ པཱི་ཏི་སུ་ཁཾ པ་ཋ་མཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་རཱ་ནཾ ཝཱུ་པ་ས་མཱ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ས་མྤ་སཱ་ད་ནཾ ཙེ་ཏ་སོ ཨེ་ཀོ་དི་བྷཱ་ཝཾ ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐཾ ཨ་ཝི་ཙཱ་རཾ ས་མཱ་དྷི་ཛཾ པཱི་ཏི་སུ་ཁཾ དུ་ཏི་ཡཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. པཱི་ཏི་ཡཱ ཙ ཝི་རཱ་གཱ ཨུ་པེ་ཀྑ་ཀོ ཙ ཝི་ཧ་ར་ཏི ས་ཏོ ཙ ས་མྤ་ཛཱ་ནོ སུ་ཁ་ཉྩ ཀཱ་ཡེ་ན པ་ཊི་སཾ་ཝེ་དེ་ཏི ཡཾ ཏཾ ཨ་རི་ཡཱ ཨཱ་ཙི་ཀྑ་ནྟི ‘ཨུ་པེ་ཀྑ་ཀོ ས་ཏི་མཱ སུ་ཁ་ཝི་ཧཱ་རཱི’ཏི ཏ་ཏི་ཡཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. སུ་ཁ་སྶ ཙ པ་ཧཱ་ནཱ དུ་ཀྑ་སྶ ཙ པ་ཧཱ་ནཱ པུ་བྦེ་ཝ སོ་མ་ན་སྶ་དོ་མ་ན་སྶཱ་ནཾ ཨ་ཏྠ་ངྒ་མཱ ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཏི་པཱ་རི་སུ་དྡྷིཾ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི – ཨི་དཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མཱ་དྷི་ནྡྲི་ཡཾ.

‘‘ཀ་ཏ་མ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ པ་ཉྙ་ཝཱ ཧོ་ཏི ཨུ་ད་ཡ་ཏྠ་གཱ་མི་ནི་ཡཱ པ་ཉྙཱ་ཡ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཨ་རི་ཡཱ་ཡ ནི་བྦེ་དྷི་ཀཱ་ཡ, ས་མྨཱ དུ་ཀྑ་ཀྑ་ཡ་གཱ་མི་ནི་ཡཱ. སོ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ས་མུ་ད་ཡོ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷོ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི – ཨི་དཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ. ཨི་མཱ་ནི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཉྩི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཱི’’ཏི. ད་ས་མཾ.

སུ་དྡྷི་ཀ་ཝ་གྒོ པ་ཋ་མོ.

ཏ་སྶུ་དྡཱ་ནཾ –

སུ་དྡྷི་ཀ་ཉྩེ་ཝ དྭེ སོ་ཏཱ, ཨ་ར་ཧ་ནྟཱ ཨ་པ་རེ དུ་ཝེ;

ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ད་ཊྛ་བྦཾ, ཝི་བྷ་ངྒཱ ཨ་པ་རེ དུ་ཝེ་ཏི.