༦. ས་པྤ་ཉྙ་ཝ་གྒོ

༡. ས་གཱ་ཐ་ཀ་སུ་ཏྟཾ

༡༠༤༧. ‘‘ཙ་ཏཱུ་ཧི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ སོ་ཏཱ་པ་ནྣོ ཧོ་ཏི ཨ་ཝི་ནི་པཱ་ཏ་དྷ་མྨོ ནི་ཡ་ཏོ ས་མྦོ་དྷི་པ་རཱ་ཡ་ཎོ.

‘‘ཀ་ཏ་མེ་ཧི ཙ་ཏཱུ་ཧི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ བུ་དྡྷེ ཨ་ཝེ་ཙྩ་པྤ་སཱ་དེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི – ཨི་ཏི་པི སོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ས་ཏྠཱ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ་ཏི. དྷ་མྨེ…པེ… ས་ངྒྷེ…པེ… ཨ་རི་ཡ་ཀ་ནྟེ་ཧི སཱི་ལེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི ཨ་ཁ་ཎྜེ་ཧི…པེ… ས་མཱ་དྷི་སཾ་ཝ་ཏྟ་ནི་ཀེ་ཧི. ཨི་མེ་ཧི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏཱུ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ སོ་ཏཱ་པ་ནྣོ ཧོ་ཏི ཨ་ཝི་ནི་པཱ་ཏ་དྷ་མྨོ ནི་ཡ་ཏོ ས་མྦོ་དྷི་པ་རཱ་ཡ་ཎོ’’ཏི. ཨི་ད་མ་ཝོ་ཙ བྷ་ག་ཝཱ. ཨི་དཾ ཝ་ཏྭཱ་ན སུ་ག་ཏོ ཨ་ཐཱ་པ་རཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ ས་ཏྠཱ –

‘‘ཡ་སྶ ས་དྡྷཱ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ, ཨ་ཙ་ལཱ སུ་པྤ་ཏི་ཊྛི་ཏཱ;

སཱི་ལ་ཉྩ ཡ་སྶ ཀ་ལྱཱ་ཎཾ, ཨ་རི་ཡ་ཀ་ནྟཾ པ་སཾ་སི་ཏཾ.

‘‘ས་ངྒྷེ པ་སཱ་དོ ཡ་སྶ་ཏྠི, ཨུ་ཛུ་བྷཱུ་ཏ་ཉྩ ད་སྶ་ནཾ;

ཨ་ད་ལི་དྡོ་ཏི ཏཾ ཨཱ་ཧུ, ཨ་མོ་གྷཾ ཏ་སྶ ཛཱི་ཝི་ཏཾ.

‘‘ཏ་སྨཱ ས་དྡྷ་ཉྩ སཱི་ལ་ཉྩ, པ་སཱ་དཾ དྷ་མྨ་ད་སྶ་ནཾ;

ཨ་ནུ་ཡུ་ཉྫེ་ཐ མེ་དྷཱ་ཝཱི, ས་རཾ བུ་དྡྷཱ་ན་སཱ་ས་ན’’ནྟི. པ་ཋ་མཾ;

༢. ཝ་སྶཾ་ཝུ་ཏྠ་སུ་ཏྟཾ

༡༠༤༨. ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ བྷི་ཀྑུ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝ་སྶཾ་ཝུ་ཏྠོ ཀ་པི་ལ་ཝ་ཏྠུཾ ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟོ ཧོ་ཏི ཀེ་ན་ཙི་དེ་ཝ ཀ་ར་ཎཱི་ཡེ་ན. ཨ་སྶོ་སུཾ ཁོ ཀཱ་པི་ལ་ཝ་ཏྠ་ཝཱ ས་ཀྱཱ – ‘‘ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ཀི་ར བྷི་ཀྑུ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝ་སྶཾ་ཝུ་ཏྠོ ཀ་པི་ལ་ཝ་ཏྠུཾ ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟོ’’ཏི.

ཨ་ཐ ཁོ ཀཱ་པི་ལ་ཝ་ཏྠ་ཝཱ ས་ཀྱཱ ཡེ་ན སོ བྷི་ཀྑུ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཏཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དིཾ་སུ. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣཱ ཁོ ཀཱ་པི་ལ་ཝ་ཏྠ་ཝཱ ས་ཀྱཱ ཏཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘ཀ་ཙྩི, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨ་རོ་གོ ཙེ་ཝ བ་ལ་ཝཱ ཙཱ’’ཏི? ‘‘ཨ་རོ་གོ ཙཱ་ཝུ་སོ, བྷ་ག་ཝཱ བ་ལ་ཝཱ ཙཱ’’ཏི. ‘‘ཀ་ཙྩི པ་ན, བྷ་ནྟེ, སཱ་རི་པུ་ཏྟ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནཱ ཨ་རོ་གཱ ཙེ་ཝ བ་ལ་ཝ་ནྟོ ཙཱ’’ཏི? ‘‘སཱ་རི་པུ་ཏྟ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནཱ་པི ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨ་རོ་གཱ ཙེ་ཝ བ་ལ་ཝ་ནྟོ ཙཱ’’ཏི. ‘‘ཀ་ཙྩི པ་ན, བྷ་ནྟེ, བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ ཨ་རོ་གོ ཙ བ་ལ་ཝཱ ཙཱ’’ཏི. ‘‘བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ་པི ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨ་རོ་གོ ཙ བ་ལ་ཝཱ ཙཱ’’ཏི. ‘‘ཨ་ཏྠི པ་ན ཏེ, བྷ་ནྟེ, ཀི་ཉྩི ཨི་མི་ནཱ ཨ་ནྟ་ར་ཝ་སྶེ་ན བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་མྨུ་ཁཱ སུ་ཏཾ ས་མྨུ་ཁཱ པ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏ’’ནྟི? ‘‘ས་མྨུ་ཁཱ མེ་ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ སུ་ཏཾ ས་མྨུ་ཁཱ པ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏཾ – ‘ཨ་པྤ་ཀཱ ཏེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑཱུ ཡེ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཁ་ཡཱ ཨ་ནཱ་ས་ཝཾ ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་ཉྙཱ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ཡཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ ཨེ་ཏེ་ཝ བ་ཧུ་ཏ་རཱ བྷི་ཀྑཱུ ཡེ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨོ་ར་མྦྷཱ་གི་ཡཱ་ནཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ ཨོ་པ་པཱ་ཏི་ཀཱ ཏ་ཏྠ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡི་ནོ ཨ་ནཱ་ཝ་ཏྟི་དྷ་མྨཱ ཏ་སྨཱ ལོ་ཀཱ’’’ཏི.

‘‘ཨ་པ་ར་མྤི ཁོ མེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་མྨུ་ཁཱ སུ་ཏཾ ས་མྨུ་ཁཱ པ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏཾ – ‘ཨ་པྤ་ཀཱ ཏེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑཱུ ཡེ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨོ་ར་མྦྷཱ་གི་ཡཱ་ནཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ ཨོ་པ་པཱ་ཏི་ཀཱ ཏ་ཏྠ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡི་ནོ ཨ་ནཱ་ཝ་ཏྟི་དྷ་མྨཱ ཏ་སྨཱ ལོ་ཀཱ. ཨ་ཐ ཁོ ཨེ་ཏེ་ཝ བ་ཧུ་ཏ་རཱ བྷི་ཀྑཱུ ཡེ ཏི་ཎྞཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ རཱ་ག་དོ་ས་མོ་ཧཱ་ནཾ ཏ་ནུ་ཏྟཱ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མི་ནོ, ས་ཀི་དེ་ཝ ཨི་མཾ ལོ་ཀཾ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟཾ ཀ་རི་སྶ་ནྟཱི’’’ཏི.

‘‘ཨ་པ་ར་མྤི ཁོ མེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་མྨུ་ཁཱ སུ་ཏཾ ས་མྨུ་ཁཱ པ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏཾ – ‘ཨ་པྤ་ཀཱ ཏེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑཱུ ཡེ ཏི་ཎྞཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ རཱ་ག་དོ་ས་མོ་ཧཱ་ནཾ ཏ་ནུ་ཏྟཱ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མི་ནོ, ས་ཀི་དེ་ཝ ཨི་མཾ ལོ་ཀཾ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟཾ ཀ་རི་སྶ་ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ ཨེ་ཏེ་ཝ བ་ཧུ་ཏ་རཱ བྷི་ཀྑཱུ ཡེ ཏི་ཎྞཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ སོ་ཏཱ་པ་ནྣཱ ཨ་ཝི་ནི་པཱ་ཏ་དྷ་མྨཱ ནི་ཡ་ཏཱ ས་མྦོ་དྷི་པ་རཱ་ཡ་ཎཱ’’’ཏི. དུ་ཏི་ཡཾ.

༣. དྷ་མྨ་དི་ནྣ་སུ་ཏྟཾ

༡༠༤༩. ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ བཱ་རཱ་ཎ་སི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨི་སི་པ་ཏ་ནེ མི་ག་དཱ་ཡེ. ཨ་ཐ ཁོ དྷ་མྨ་དི་ནྣོ ཨུ་པཱ་ས་ཀོ པ་ཉྩ་ཧི ཨུ་པཱ་ས་ཀ་ས་ཏེ་ཧི ས་དྡྷིཾ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ དྷ་མྨ་དི་ནྣོ ཨུ་པཱ་ས་ཀོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨོ་ཝ་ད་ཏུ ནོ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ; ཨ་ནུ་སཱ་ས་ཏུ ནོ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཡཾ ཨ་མྷཱ་ཀཾ ཨ་སྶ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཧི་ཏཱ་ཡ སུ་ཁཱ་ཡཱ’’ཏི.

‘‘ཏ་སྨཱ་ཏི་ཧ ཝོ, དྷ་མྨ་དི་ནྣཾ, ཨེ་ཝཾ སི་ཀྑི་ཏ་བྦཾ – ‘ཡེ ཏེ སུ་ཏྟ་ནྟཱ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་བྷཱ་སི་ཏཱ ག་མྦྷཱི་རཱ ག་མྦྷཱི་ར་ཏྠཱ ལོ་ཀུ་ཏྟ་རཱ སུ་ཉྙ་ཏ་པ་ཊི་སཾ་ཡུ་ཏྟཱ ཏེ ཀཱ་ལེ་ན ཀཱ་ལཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་རི་སྶཱ་མཱ’ཏི. ཨེ་ཝ་ཉྷི ཝོ, དྷ་མྨ་དི་ནྣ, སི་ཀྑི་ཏ་བྦ’’ནྟི. ‘‘ན ཁོ ནེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ, སུ་ཀ་རཾ ཨ་མྷེ་ཧི པུ་ཏྟ་ས་མྦཱ་དྷ་ས་ཡ་ནཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ཝ་ས་ནྟེ་ཧི ཀཱ་སི་ཀ་ཙ་ནྡ་ནཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷོ་ནྟེ་ཧི མཱ་ལཱ་ག་ནྡྷ་ཝི་ལེ་པ་ནཾ དྷཱ་ར་ཡ་ནྟེ་ཧི ཛཱ་ཏ་རཱུ་པ་ར་ཛ་ཏཾ སཱ་དི་ཡ་ནྟེ་ཧི – ཡེ ཏེ སུ་ཏྟ་ནྟཱ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་བྷཱ་སི་ཏཱ ག་མྦྷཱི་རཱ ག་མྦྷཱི་ར་ཏྠཱ ལོ་ཀུ་ཏྟ་རཱ སུ་ཉྙ་ཏ་པ་ཊི་སཾ་ཡུ་ཏྟཱ ཏེ ཀཱ་ལེ་ན ཀཱ་ལཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་རི་ཏུཾ. ཏེ་སཾ ནོ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨ་མྷཱ་ཀཾ པ་ཉྩ་སུ སི་ཀྑཱ་པ་དེ་སུ ཋི་ཏཱ་ནཾ ཨུ་ཏྟ་རི་དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ཏཱུ’’ཏི.

‘‘ཏ་སྨཱ་ཏི་ཧ ཝོ, དྷ་མྨ་དི་ནྣ, ཨེ་ཝཾ སི་ཀྑི་ཏ་བྦཾ – ‘བུ་དྡྷེ ཨ་ཝེ་ཙྩ་པྤ་སཱ་དེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ བྷ་ཝི་སྶཱ་མ – ཨི་ཏི་པི སོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ས་ཏྠཱ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ་ཏི. དྷ་མྨེ…པེ… ས་ངྒྷེ…པེ… ཨ་རི་ཡ་ཀ་ནྟེ་ཧི སཱི་ལེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ བྷ་ཝི་སྶཱ་མ ཨ་ཁ་ཎྜེ་ཧི…པེ… ས་མཱ་དྷི་སཾ་ཝ་ཏྟ་ནི་ཀེ་ཧཱི’ཏི. ཨེ་ཝ་ཉྷི ཝོ, དྷ་མྨ་དི་ནྣ, སི་ཀྑི་ཏ་བྦ’’ནྟི.

‘‘ཡཱ་ནི་མཱ་ནི, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཙ་ཏྟཱ་རི སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཡ་ངྒཱ་ནི དེ་སི་ཏཱ་ནི, སཾ་ཝི་ཛྫ་ནྟེ ཏེ དྷ་མྨཱ ཨ་མྷེ་སུ, མ་ཡ་ཉྩ ཏེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ས་ནྡི་སྶཱ་མ. མ་ཡ་ཉྷི བྷ་ནྟེ, བུ་དྡྷེ ཨ་ཝེ་ཙྩ་པྤ་སཱ་དེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ – ཨི་ཏི་པི སོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ས་ཏྠཱ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ་ཏི. དྷ་མྨེ…པེ… ས་ངྒྷེ…པེ… ཨ་རི་ཡ་ཀ་ནྟེ་ཧི སཱི་ལེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ ཨ་ཁ་ཎྜེ་ཧི…པེ… ས་མཱ་དྷི་སཾ་ཝ་ཏྟ་ནི་ཀེ་ཧཱི’’ཏི. ‘‘ལཱ་བྷཱ ཝོ, དྷ་མྨ་དི་ནྣ, སུ་ལ་དྡྷཾ ཝོ, དྷ་མྨ་དི་ནྣ! སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལཾ ཏུ་མྷེ་ཧི བྱཱ་ཀ་ཏ’’ནྟི. ཏ་ཏི་ཡཾ.

༤. གི་ལཱ་ན་སུ་ཏྟཾ

༡༠༥༠. ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ ས་ཀྐེ་སུ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཀ་པི་ལ་ཝ་ཏྠུ་སྨིཾ ནི་གྲོ་དྷཱ་རཱ་མེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ས་མྦ་ཧུ་ལཱ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཙཱི་ཝ་ར་ཀ་མྨཾ ཀ་རོ་ནྟི – ‘‘ནི་ཊྛི་ཏ་ཙཱི་ཝ་རོ བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་མཱ་ས་ཙྩ་ཡེ་ན ཙཱ་རི་ཀཾ པ་ཀྐ་མི་སྶ་ཏཱི’’ཏི. ཨ་སྶོ་སི ཁོ མ་ཧཱ་ནཱ་མོ ས་ཀྐོ – ‘‘ས་མྦ་ཧུ་ལཱ ཀི་ར བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཙཱི་ཝ་ར་ཀ་མྨཾ ཀ་རོ་ནྟི – ‘ནི་ཊྛི་ཏ་ཙཱི་ཝ་རོ བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་མཱ་ས་ཙྩ་ཡེ་ན ཙཱ་རི་ཀཾ པ་ཀྐ་མི་སྶ་ཏཱི’’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ མ་ཧཱ་ནཱ་མོ ས་ཀྐོ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ མ་ཧཱ་ནཱ་མོ ས་ཀྐོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘སུ་ཏ་མེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ – ‘ས་མྦ་ཧུ་ལཱ ཀི་ར བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཙཱི་ཝ་ར་ཀ་མྨཾ ཀ་རོ་ནྟི – ནི་ཊྛི་ཏ་ཙཱི་ཝ་རོ བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་མཱ་ས་ཙྩ་ཡེ་ན ཙཱ་རི་ཀཾ པ་ཀྐ་མི་སྶ་ཏཱི’ཏི. ན ཁོ ནེ་ཏཾ [ན ཁོ ཏེ ཨེ་ཏཾ (སཱི. པཱི.)], བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་མྨུ་ཁཱ སུ་ཏཾ ས་མྨུ་ཁཱ པ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏཾ ས་པྤ་ཉྙེ་ན ཨུ་པཱ་ས་ཀེ་ན ས་པྤ་ཉྙོ ཨུ་པཱ་ས་ཀོ ཨཱ་བཱ་དྷི་ཀོ དུ་ཀྑི་ཏོ བཱ་ལ༹ྷ་གི་ལཱ་ནོ ཨོ་ཝ་དི་ཏ་བྦོ’’ཏི.

‘‘ས་པྤ་ཉྙེ་ན མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨུ་པཱ་ས་ཀེ་ན ས་པྤ་ཉྙོ ཨུ་པཱ་ས་ཀོ ཨཱ་བཱ་དྷི་ཀོ དུ་ཀྑི་ཏོ བཱ་ལ༹ྷ་གི་ལཱ་ནོ ཙ་ཏཱུ་ཧི ཨ་སྶཱ་ས་ནཱི་ཡེ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ཨ་སྶཱ་སེ་ཏ་བྦོ – ‘ཨ་སྶཱ་ས་ཏཱ་ཡ་སྨཱ – ཨ་ཏྠཱ་ཡ་སྨ་ཏོ བུ་དྡྷེ ཨ་ཝེ་ཙྩ་པྤ་སཱ་དོ ཨི་ཏི་པི སོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ས་ཏྠཱ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ་ཏི. ཨ་སྶཱ་ས་ཏཱ་ཡ་སྨཱ – ཨ་ཏྠཱ་ཡ་སྨ་ཏོ དྷ་མྨེ…པེ… ས་ངྒྷེ…པེ… ཨ་རི་ཡ་ཀ་ནྟཱ་ནི སཱི་ལཱ་ནི ཨ་ཁ་ཎྜཱ་ནི…པེ… ས་མཱ་དྷི་སཾ་ཝ་ཏྟ་ནི་ཀཱ་ནཱི’’’ཏི.

‘‘ས་པྤ་ཉྙེ་ན, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨུ་པཱ་ས་ཀེ་ན ས་པྤ་ཉྙོ ཨུ་པཱ་ས་ཀོ ཨཱ་བཱ་དྷི་ཀོ དུ་ཀྑི་ཏོ བཱ་ལ༹ྷ་གི་ལཱ་ནོ ཨི་མེ་ཧི ཙ་ཏཱུ་ཧི ཨ་སྶཱ་ས་ནཱི་ཡེ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ཨ་སྶཱ་སེ་ཏྭཱ ཨེ་ཝ་མ་སྶ ཝ་ཙ་ནཱི་ཡོ – ‘ཨ་ཏྠཱ་ཡ་སྨ་ཏོ མཱ་ཏཱ་པི་ཏཱུ་སུ ཨ་པེ་ཀྑཱ’ཏི? སོ ཙེ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻ – ‘ཨ་ཏྠི མེ མཱ་ཏཱ་པི་ཏཱུ་སུ ཨ་པེ་ཀྑཱ’ཏི, སོ ཨེ་ཝ་མ་སྶ ཝ་ཙ་ནཱི་ཡོ – ‘ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཁོ མཱ་རི་སོ མ་ར་ཎ་དྷ་མྨོ. ས་ཙེ པཱ་ཡ་སྨཱ མཱ་ཏཱ་པི་ཏཱུ་སུ ཨ་པེ་ཀྑཾ ཀ་རི་སྶ་ཏི, མ་རི་སྶ་ཏེ་ཝ; ནོ ཙེ པཱ་ཡ་སྨཱ མཱ་ཏཱ་པི་ཏཱུ་སུ ཨ་པེ་ཀྑཾ ཀ་རི་སྶ་ཏི, མ་རི་སྶ་ཏེ་ཝ. སཱ་དྷཱ་ཡ་སྨཱ, ཡཱ ཏེ མཱ་ཏཱ་པི་ཏཱུ་སུ ཨ་པེ་ཀྑཱ ཏཾ པ་ཛ་ཧཱ’’’ཏི.

‘‘སོ ཙེ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻ – ‘ཡཱ མེ མཱ་ཏཱ་པི་ཏཱུ་སུ ཨ་པེ་ཀྑཱ སཱ པ་ཧཱི་ནཱ’ཏི, སོ ཨེ་ཝ་མ་སྶ ཝ་ཙ་ནཱི་ཡོ – ‘ཨ་ཏྠི པ་ནཱ་ཡ་སྨ་ཏོ པུ་ཏྟ་དཱ་རེ་སུ ཨ་པེ་ཀྑཱ’ཏི? སོ ཙེ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻ – ‘ཨ་ཏྠི མེ པུ་ཏྟ་དཱ་རེ་སུ ཨ་པེ་ཀྑཱ’ཏི, སོ ཨེ་ཝ་མ་སྶ ཝ་ཙ་ནཱི་ཡོ – ‘ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཁོ མཱ་རི་སོ མ་ར་ཎ་དྷ་མྨོ. ས་ཙེ པཱ་ཡ་སྨཱ པུ་ཏྟ་དཱ་རེ་སུ ཨ་པེ་ཀྑཾ ཀ་རི་སྶ་ཏི, མ་རི་སྶ་ཏེ་ཝ; ནོ ཙེ པཱ་ཡ་སྨཱ པུ་ཏྟ་དཱ་རེ་སུ ཨ་པེ་ཀྑཾ ཀ་རི་སྶ་ཏི, མ་རི་སྶ་ཏེ་ཝ. སཱ་དྷཱ་ཡ་སྨཱ, ཡཱ ཏེ པུ་ཏྟ་དཱ་རེ་སུ ཨ་པེ་ཀྑཱ ཏཾ པ་ཛ་ཧཱ’’’ཏི.

‘‘སོ ཙེ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻ – ‘ཡཱ མེ པུ་ཏྟ་དཱ་རེ་སུ ཨ་པེ་ཀྑཱ སཱ པ་ཧཱི་ནཱ’ཏི, སོ ཨེ་ཝ་མ་སྶ ཝ་ཙ་ནཱི་ཡོ – ‘ཨ་ཏྠི པ་ནཱ་ཡ་སྨ་ཏོ མཱ་ནུ་ས་ཀེ་སུ པ་ཉྩ་སུ ཀཱ་མ་གུ་ཎེ་སུ ཨ་པེ་ཀྑཱ’ཏི? སོ ཙེ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻ – ‘ཨ་ཏྠི མེ མཱ་ནུ་ས་ཀེ་སུ པ་ཉྩ་སུ ཀཱ་མ་གུ་ཎེ་སུ ཨ་པེ་ཀྑཱ’ཏི, སོ ཨེ་ཝ་མ་སྶ ཝ་ཙ་ནཱི་ཡོ – ‘མཱ་ནུ་ས་ཀེ་ཧི ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཀཱ་མེ་ཧི དི་བྦཱ ཀཱ་མཱ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་རཱ ཙ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རཱ ཙ. སཱ་དྷཱ་ཡ་སྨཱ, མཱ་ནུ་ས་ཀེ་ཧི ཀཱ་མེ་ཧི ཙི་ཏྟཾ ཝུ་ཊྛཱ་པེ་ཏྭཱ ཙཱ་ཏུ་མ་ཧཱ་རཱ་ཛི་ཀེ་སུ [ཙཱ་ཏུ་མྨ་ཧཱ་རཱ་ཛི་ཀེ་སུ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ. པཱི.)] དེ་ཝེ་སུ ཙི་ཏྟཾ ཨ་དྷི་མོ་ཙེ་ཧཱི’’’ཏི.

‘‘སོ ཙེ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻ – ‘མཱ་ནུ་ས་ཀེ་ཧི མེ ཀཱ་མེ་ཧི ཙི་ཏྟཾ ཝུ་ཊྛི་ཏཾ, ཙཱ་ཏུ་མ་ཧཱ་རཱ་ཛི་ཀེ་སུ དེ་ཝེ་སུ ཙི་ཏྟཾ ཨ་དྷི་མོ་ཙི་ཏ’ནྟི, སོ ཨེ་ཝ་མ་སྶ ཝ་ཙ་ནཱི་ཡོ – ‘ཙཱ་ཏུ་མ་ཧཱ་རཱ་ཛི་ཀེ་ཧི ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, དེ་ཝེ་ཧི ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་སཱ དེ་ཝཱ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་རཱ ཙ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རཱ ཙ. སཱ་དྷཱ་ཡ་སྨཱ, ཙཱ་ཏུ་མ་ཧཱ་རཱ་ཛི་ཀེ་ཧི དེ་ཝེ་ཧི ཙི་ཏྟཾ ཝུ་ཊྛཱ་པེ་ཏྭཱ ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་སེ་སུ དེ་ཝེ་སུ ཙི་ཏྟཾ ཨ་དྷི་མོ་ཙེ་ཧཱི’’’ཏི.

‘‘སོ ཙེ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻ – ‘ཙཱ་ཏུ་མ་ཧཱ་རཱ་ཛི་ཀེ་ཧི མེ དེ་ཝེ་ཧི ཙི་ཏྟཾ ཝུ་ཊྛི་ཏཾ, ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་སེ་སུ དེ་ཝེ་སུ ཙི་ཏྟཾ ཨ་དྷི་མོ་ཙི་ཏ’ནྟི, སོ ཨེ་ཝ་མ་སྶ ཝ་ཙ་ནཱི་ཡོ – ‘ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་སེ་ཧི ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, དེ་ཝེ་ཧི ཡཱ་མཱ དེ་ཝཱ…པེ… ཏུ་སི་ཏཱ དེ་ཝཱ…པེ… ནི་མྨཱ་ན་ར་ཏཱི དེ་ཝཱ…པེ… པ་ར་ནི་མྨི་ཏ་ཝ་ས་ཝ་ཏྟཱི དེ་ཝཱ…པེ… པ་ར་ནི་མྨི་ཏ་ཝ་ས་ཝ་ཏྟཱི་ཧི ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, དེ་ཝེ་ཧི བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀོ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་རོ ཙ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རོ ཙ. སཱ་དྷཱ་ཡ་སྨཱ, པ་ར་ནི་མྨི་ཏ་ཝ་ས་ཝ་ཏྟཱི་ཧི དེ་ཝེ་ཧི ཙི་ཏྟཾ ཝུ་ཊྛཱ་པེ་ཏྭཱ བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀེ ཙི་ཏྟཾ ཨ་དྷི་མོ་ཙེ་ཧཱི’ཏི. སོ ཙེ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻ – ‘པ་ར་ནི་མྨི་ཏ་ཝ་ས་ཝ་ཏྟཱི་ཧི མེ དེ་ཝེ་ཧི ཙི་ཏྟཾ ཝུ་ཊྛི་ཏཾ, བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀེ ཙི་ཏྟཾ ཨ་དྷི་མོ་ཙི་ཏ’ནྟི, སོ ཨེ་ཝ་མ་སྶ ཝ་ཙ་ནཱི་ཡོ – ‘བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀོ་པི ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨ་ནི་ཙྩོ ཨ་དྡྷུ་ཝོ ས་ཀྐཱ་ཡ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣོ. སཱ་དྷཱ་ཡ་སྨཱ, བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀཱ ཙི་ཏྟཾ ཝུ་ཊྛཱ་པེ་ཏྭཱ ས་ཀྐཱ་ཡ་ནི་རོ་དྷེ ཙི་ཏྟཾ ཨུ་པ་སཾ་ཧ་རཱ་ཧཱི’’’ཏི.

‘‘སོ ཙེ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻ – ‘བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀཱ མེ ཙི་ཏྟཾ ཝུ་ཊྛི་ཏཾ, ས་ཀྐཱ་ཡ་ནི་རོ་དྷེ ཙི་ཏྟཾ ཨུ་པ་སཾ་ཧ་རཱ་མཱི’ཏི; ཨེ་ཝཾ ཝི་མུ་ཏྟ་ཙི་ཏྟ་སྶ ཁོ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨུ་པཱ་ས་ཀ་སྶ ཨཱ་ས་ཝཱ [ཝ་སྶ་ས་ཏ (སཱི. སྱཱ.)] ཝི་མུ་ཏྟ་ཙི་ཏྟེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ན ཀི་ཉྩི ནཱ་ནཱ་ཀ་ར་ཎཾ ཝ་དཱ་མི, ཡ་དི་དཾ – ཝི་མུ་ཏྟི་ཡཱ ཝི་མུ་ཏྟ’’ནྟི. ཙ་ཏུ་ཏྠཾ.

༥. སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལ་སུ་ཏྟཾ

༡༠༥༡. ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རོ་མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལ་ས་ཙྪི་ཀི་རི་ཡཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ནྟི. ཀ་ཏ་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ? ས་པྤུ་རི་ས་སཾ་སེ་ཝོ, ས་དྡྷ་མྨ་སྶ་ཝ་ནཾ, ཡོ་ནི་སོ་མ་ན་སི་ཀཱ་རོ, དྷ་མྨཱ་ནུ་དྷ་མྨ་པྤ་ཊི་པ་ཏྟི – ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལ་ས་ཙྪི་ཀི་རི་ཡཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ནྟཱི’’ཏི. པ་ཉྩ་མཾ.

༦. ས་ཀ་དཱ་གཱ་མི་ཕ་ལ་སུ་ཏྟཾ

༡༠༥༢. ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རོ་མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མི་ཕ་ལ་ས་ཙྪི་ཀི་རི་ཡཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ནྟི. ཀ་ཏ་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ? …པེ… སཾ་ཝ་ཏྟ་ནྟཱི’’ཏི. ཚ་ཊྛཾ.

༧. ཨ་ནཱ་གཱ་མི་ཕ་ལ་སུ་ཏྟཾ

༡༠༥༣. …པེ… ཨ་ནཱ་གཱ་མི་ཕ་ལ་ས་ཙྪི་ཀི་རི་ཡཱ་ཡ…པེ… སཾ་ཝ་ཏྟ་ནྟཱི’’ཏི. ས་ཏྟ་མཾ.

༨. ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་ཕ་ལ་སུ་ཏྟཾ

༡༠༥༤. …པེ… ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་ཕ་ལ་ས་ཙྪི་ཀི་རི་ཡཱ་ཡ…པེ… སཾ་ཝ་ཏྟ་ནྟཱི’’ཏི. ཨ་ཊྛ་མཾ.

༩. པ་ཉྙཱ་པ་ཊི་ལཱ་བྷ་སུ་ཏྟཾ

༡༠༥༥. …པེ… པ་ཉྙཱ་པ་ཊི་ལཱ་བྷཱ་ཡ…པེ… སཾ་ཝ་ཏྟ་ནྟཱི’’ཏི. ན་ཝ་མཾ.

༡༠. པ་ཉྙཱ་ཝུ་དྡྷི་སུ་ཏྟཾ

༡༠༥༦. …པེ… པ་ཉྙཱ་ཝུ་དྡྷི་ཡཱ …པེ… སཾ་ཝ་ཏྟ་ནྟཱི’’ཏི. ད་ས་མཾ.

༡༡. པ་ཉྙཱ་ཝེ་པུ་ལླ་སུ་ཏྟཾ

༡༠༥༧. …པེ…. པ་ཉྙཱ་ཝེ་པུ་ལླཱ་ཡ…པེ… སཾ་ཝ་ཏྟ་ནྟཱི’’ཏི. ཨེ་ཀཱ་ད་ས་མཾ.

ས་པྤ་ཉྙ་ཝ་གྒོ ཚ་ཊྛོ.

ཏ་སྶུ་དྡཱ་ནཾ –

ས་གཱ་ཐ་ཀཾ ཝ་སྶཾ་ཝུ་ཏྠཾ, དྷ་མྨ་དི་ནྣ་ཉྩ གི་ལཱ་ནཾ;

ཙ་ཏུ་རོ ཕ་ལཱ པ་ཊི་ལཱ་བྷོ, ཝུ་དྡྷི ཝེ་པུ་ལླ་ཏཱ་ཡ ཙཱ་ཏི.