༦. བ་ལ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡ་ཝ་གྒོ
༡. བ་ལ་སུ་ཏྟཾ
༡༤༩. སཱ་ཝ་ཏྠི་ནི་དཱ་ནཾ. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཡེ ཀེ་ཙི བ་ལ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ ཀ་མྨ་ནྟཱ ཀ་རཱི་ཡ་ནྟི, ས་བྦེ ཏེ པ་ཐ་ཝིཾ ནི་སྶཱ་ཡ པ་ཐ་ཝི་ཡཾ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ ཨེ་ཝ་མེ་ཏེ བ་ལ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ ཀ་མྨ་ནྟཱ ཀ་རཱི་ཡ་ནྟི; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལཾ ནི་སྶཱ་ཡ སཱི་ལེ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ཏི. ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལཾ ནི་སྶཱ་ཡ སཱི་ལེ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ཏི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ས་མྨཱ་དི་ཊྛིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝི་རཱ་ག་ནི་སྶི་ཏཾ ནི་རོ་དྷ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝོ་སྶ་གྒ་པ་རི་ཎཱ་མིཾ…པེ… ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལཾ ནི་སྶཱ་ཡ སཱི་ལེ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ཏཱི’’ཏི.
(པ་ར་ག་ངྒཱ་པེ་ཡྻཱ་ལཱི་ཝ་ཎྞི་ཡ་ཏོ པ་རི་པུ་ཎྞ་སུ་ཏྟ་ནྟི ཝི་ཏྠཱ་ར་མ་གྒཱི).
‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཡེ ཀེ་ཙི བ་ལ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ ཀ་མྨ་ནྟཱ ཀ་རཱི་ཡ་ནྟི, ས་བྦེ ཏེ པ་ཐ་ཝིཾ ནི་སྶཱ་ཡ པ་ཐ་ཝི་ཡཾ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ ཨེ་ཝ་མེ་ཏེ བ་ལ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ ཀ་མྨ་ནྟཱ ཀ་རཱི་ཡ་ནྟི; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལཾ ནི་སྶཱ་ཡ སཱི་ལེ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ཏི. ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལཾ ནི་སྶཱ་ཡ སཱི་ལེ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ཏི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ས་མྨཱ་དི་ཊྛིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི རཱ་ག་ཝི་ན་ཡ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ དོ་ས་ཝི་ན་ཡ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ མོ་ཧ་ཝི་ན་ཡ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ…པེ… ས་མྨཱ་ས་མཱ་དྷིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི རཱ་ག་ཝི་ན་ཡ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ དོ་ས་ཝི་ན་ཡ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ མོ་ཧ་ཝི་ན་ཡ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལཾ ནི་སྶཱ་ཡ སཱི་ལེ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ཏཱི’’ཏི.
‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཡེ ཀེ་ཙི བ་ལ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ ཀ་མྨ་ནྟཱ ཀ་རཱི་ཡ་ནྟི, ས་བྦེ ཏེ པ་ཐ་ཝིཾ ནི་སྶཱ་ཡ པ་ཐ་ཝི་ཡཾ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ ཨེ་ཝ་མེ་ཏེ བ་ལ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ ཀ་མྨ་ནྟཱ ཀ་རཱི་ཡ་ནྟི; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལཾ ནི་སྶཱ་ཡ སཱི་ལེ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ཏི. ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལཾ ནི་སྶཱ་ཡ སཱི་ལེ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ཏི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ས་མྨཱ་དི་ཊྛིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཨ་མ་ཏོ་ག་དྷཾ ཨ་མ་ཏ་པ་རཱ་ཡ་ནཾ ཨ་མ་ཏ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ…པེ… ས་མྨཱ་ས་མཱ་དྷིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཨ་མ་ཏོ་ག་དྷཾ ཨ་མ་ཏ་པ་རཱ་ཡ་ནཾ ཨ་མ་ཏ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལཾ ནི་སྶཱ་ཡ སཱི་ལེ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ཏཱི’’ཏི.
‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཡེ ཀེ་ཙི བ་ལ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ ཀ་མྨ་ནྟཱ ཀ་རཱི་ཡ་ནྟི, ས་བྦེ ཏེ པ་ཐ་ཝིཾ ནི་སྶཱ་ཡ པ་ཐ་ཝི་ཡཾ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ ཨེ་ཝ་མེ་ཏེ བ་ལ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ ཀ་མྨ་ནྟཱ ཀ་རཱི་ཡ་ནྟི; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལཾ ནི་སྶཱ་ཡ སཱི་ལེ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ཏི. ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལཾ ནི་སྶཱ་ཡ སཱི་ལེ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ཏི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ས་མྨཱ་དི་ཊྛིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ནི་བྦཱ་ན་ནི་ནྣཾ ནི་བྦཱ་ན་པོ་ཎཾ ནི་བྦཱ་ན་པ་བྦྷཱ་རཾ…པེ… ས་མྨཱ་ས་མཱ་དྷིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ནི་བྦཱ་ན་ནི་ནྣཾ ནི་བྦཱ་ན་པོ་ཎཾ ནི་བྦཱ་ན་པ་བྦྷཱ་རཾ. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལཾ ནི་སྶཱ་ཡ སཱི་ལེ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ཏཱི’’ཏི. པ་ཋ་མཾ.
༢. བཱི་ཛ་སུ་ཏྟཾ
༡༥༠. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཡེ ཀེ་ཙི་མེ བཱི་ཛ་གཱ་མ་བྷཱུ་ཏ་གཱ་མཱ ཝུ་ཌྜྷིཾ ཝི་རཱུ་ལ༹ྷིཾ ཝེ་པུ་ལླཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ནྟི, ས་བྦེ ཏེ པ་ཐ་ཝིཾ ནི་སྶཱ་ཡ པ་ཐ་ཝི་ཡཾ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ ཨེ་ཝ་མེ་ཏེ བཱི་ཛ་གཱ་མ་བྷཱུ་ཏ་གཱ་མཱ ཝུ་ཌྜྷིཾ ཝི་རཱུ་ལ༹ྷིཾ ཝེ་པུ་ལླཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ནྟི; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལཾ ནི་སྶཱ་ཡ སཱི་ལེ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ནྟོ ཝུ་ཌྜྷིཾ ཝི་རཱུ་ལ༹ྷིཾ ཝེ་པུ་ལླཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི དྷ་མྨེ་སུ. ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལཾ ནི་སྶཱ་ཡ སཱི་ལེ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ནྟོ ཝུ་ཌྜྷིཾ ཝི་རཱུ་ལ༹ྷིཾ ཝེ་པུ་ལླཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི དྷ་མྨེ་སུ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ས་མྨཱ་དི་ཊྛིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ…པེ… ས་མྨཱ་ས་མཱ་དྷིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝི་རཱ་ག་ནི་སྶི་ཏཾ ནི་རོ་དྷ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝོ་སྶ་གྒ་པ་རི་ཎཱ་མིཾ…པེ… ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལཾ ནི་སྶཱ་ཡ སཱི་ལེ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ནྟོ ཝུ་ཌྜྷིཾ ཝི་རཱུ་ལ༹ྷིཾ ཝེ་པུ་ལླཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི དྷ་མྨེ་སཱུ’’ཏི. དུ་ཏི་ཡཾ.
༣. ནཱ་ག་སུ་ཏྟཾ
༡༥༡. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཧི་མ་ཝ་ནྟཾ པ་བྦ་ཏ་རཱ་ཛཾ ནི་སྶཱ་ཡ ནཱ་གཱ ཀཱ་ཡཾ ཝ་ཌྜྷེ་ནྟི, བ་ལཾ གཱ་ཧེ་ནྟི; ཏེ ཏ་ཏྠ ཀཱ་ཡཾ ཝ་ཌྜྷེ་ཏྭཱ བ་ལཾ གཱ་ཧེ་ཏྭཱ ཀུ་སོ་བྦྷེ ཨོ་ཏ་ར་ནྟི, ཀུ་སོ་བྦྷེ [ཀུ་སྶུ་བྦྷེ (སཱི. སྱཱ.), ཀུ་སུ་བྦྷེ (པཱི. ཀ.)] ཨོ་ཏ་རི་ཏྭཱ མ་ཧཱ་སོ་བྦྷེ ཨོ་ཏ་ར་ནྟི, མ་ཧཱ་སོ་བྦྷེ ཨོ་ཏ་རི་ཏྭཱ ཀུ་ནྣ་དི་ཡོ ཨོ་ཏ་ར་ནྟི, ཀུ་ནྣ་དི་ཡོ ཨོ་ཏ་རི་ཏྭཱ མ་ཧཱ་ན་དི་ཡོ ཨོ་ཏ་ར་ནྟི, མ་ཧཱ་ན་དི་ཡོ ཨོ་ཏ་རི་ཏྭཱ མ་ཧཱ་ས་མུ་དྡཾ [མ་ཧཱ་ས་མུ་དྡ་སཱ་ག་རཾ (ས་བྦ་ཏྠ) སཾ. ནི. ༢.༢༣] ཨོ་ཏ་ར་ནྟི, ཏེ ཏ་ཏྠ མ་ཧ་ནྟ་ཏྟཾ ཝེ་པུ་ལླ་ཏྟཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ནྟི ཀཱ་ཡེ་ན; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལཾ ནི་སྶཱ་ཡ སཱི་ལེ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ནྟོ མ་ཧ་ནྟ་ཏྟཾ ཝེ་པུ་ལླ་ཏྟཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི དྷ་མྨེ་སུ. ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལཾ ནི་སྶཱ་ཡ སཱི་ལེ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ནྟོ མ་ཧ་ནྟ་ཏྟཾ ཝེ་པུ་ལླ་ཏྟཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི དྷ་མྨེ་སུ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ས་མྨཱ་དི་ཊྛིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝི་རཱ་ག་ནི་སྶི་ཏཾ ནི་རོ་དྷ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝོ་སྶ་གྒ་པ་རི་ཎཱ་མིཾ…པེ… ས་མྨཱ་ས་མཱ་དྷིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝི་རཱ་ག་ནི་སྶི་ཏཾ ནི་རོ་དྷ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝོ་སྶ་གྒ་པ་རི་ཎཱ་མིཾ…པེ… ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལཾ ནི་སྶཱ་ཡ སཱི་ལེ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ནྟོ མ་ཧ་ནྟ་ཏྟཾ ཝེ་པུ་ལླ་ཏྟཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི དྷ་མྨེ་སཱུ’’ཏི. ཏ་ཏི་ཡཾ.
༤. རུ་ཀྑ་སུ་ཏྟཾ
༡༥༢. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རུ་ཀྑོ པཱ་ཙཱི་ན་ནི་ནྣོ པཱ་ཙཱི་ན་པོ་ཎོ པཱ་ཙཱི་ན་པ་བྦྷཱ་རོ. སོ མཱུ་ལ་ཙྪི་ནྣོ [མཱུ་ལ་ཙྪི་ནྡེ ཀ་ཏེ (སྱཱ.)] ཀ་ཏ་མེ་ན པ་པ་ཏེ་ཡྻཱ’’ཏི? ‘‘ཡེ་ན, བྷ་ནྟེ, ནི་ནྣོ ཡེ་ན པོ་ཎོ ཡེ་ན པ་བྦྷཱ་རོ’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ནྟོ ནི་བྦཱ་ན་ནི་ནྣོ ཧོ་ཏི ནི་བྦཱ་ན་པོ་ཎོ ནི་བྦཱ་ན་པ་བྦྷཱ་རོ. ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ནྟོ ནི་བྦཱ་ན་ནི་ནྣོ ཧོ་ཏི ནི་བྦཱ་ན་པོ་ཎོ ནི་བྦཱ་ན་པ་བྦྷཱ་རོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ས་མྨཱ་དི་ཊྛིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝི་རཱ་ག་ནི་སྶི་ཏཾ ནི་རོ་དྷ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝོ་སྶ་གྒ་པ་རི་ཎཱ་མིཾ…པེ… ས་མྨཱ་ས་མཱ་དྷིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝི་རཱ་ག་ནི་སྶི་ཏཾ ནི་རོ་དྷ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝོ་སྶ་གྒ་པ་རི་ཎཱ་མིཾ…པེ… ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ནྟོ ནི་བྦཱ་ན་ནི་ནྣོ ཧོ་ཏི ནི་བྦཱ་ན་པོ་ཎོ ནི་བྦཱ་ན་པ་བྦྷཱ་རོ’’ཏི. ཙ་ཏུ་ཏྠཾ.
༥. ཀུ་མྦྷ་སུ་ཏྟཾ
༡༥༣. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀུ་མྦྷོ ནི་ཀྐུ་ཛྫོ ཝ་མ་ཏེ་ཝ ཨུ་ད་ཀཾ, ནོ པ་ཙྩཱ་ཝ་མ་ཏི; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ནྟོ ཝ་མ་ཏེ་ཝ པཱ་པ་ཀེ ཨ་ཀུ་ས་ལེ དྷ་མྨེ, ནོ པ་ཙྩཱ་ཝ་མ་ཏི. ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ནྟོ ཝ་མ་ཏེ་ཝ པཱ་པ་ཀེ ཨ་ཀུ་ས་ལེ དྷ་མྨེ, ནོ པ་ཙྩཱ་ཝ་མ་ཏི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ས་མྨཱ་དི་ཊྛིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝི་རཱ་ག་ནི་སྶི་ཏཾ ནི་རོ་དྷ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝོ་སྶ་གྒ་པ་རི་ཎཱ་མིཾ…པེ… ས་མྨཱ་ས་མཱ་དྷིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝི་རཱ་ག་ནི་སྶི་ཏཾ ནི་རོ་དྷ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝོ་སྶ་གྒ་པ་རི་ཎཱ་མིཾ…པེ… ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ནྟོ ཝ་མ་ཏེ་ཝ པཱ་པ་ཀེ ཨ་ཀུ་ས་ལེ དྷ་མྨེ, ནོ པ་ཙྩཱ་ཝ་མ་ཏཱི’’ཏི. པ་ཉྩ་མཾ.
༦. སཱུ་ཀ་སུ་ཏྟཾ
༡༥༤. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཱ་ལི་སཱུ་ཀཾ ཝཱ ཡ་ཝ་སཱུ་ཀཾ ཝཱ ས་མྨཱ་པ་ཎི་ཧི་ཏཾ ཧ་ཏྠེ་ན ཝཱ པཱ་དེ་ན ཝཱ ཨ་ཀྐ་ནྟཾ ཧ་ཏྠཾ ཝཱ པཱ་དཾ ཝཱ བྷི་ནྡི་སྶ་ཏི ལོ་ཧི་ཏཾ ཝཱ ཨུ་པྤཱ་དེ་སྶ་ཏཱི་ཏི – ཋཱ་ན་མེ་ཏཾ ཝི་ཛྫ་ཏི. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ས་མྨཱ་པ་ཎི་ཧི་ཏ་ཏྟཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཱུ་ཀ་སྶ. ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ས་མྨཱ་པ་ཎི་ཧི་ཏཱ་ཡ དི་ཊྛི་ཡཱ ས་མྨཱ་པ་ཎི་ཧི་ཏཱ་ཡ མ་གྒ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ ཨ་ཝི་ཛྫཾ བྷི་ནྡི་སྶ་ཏི, ཝི་ཛྫཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་སྶ་ཏི, ནི་བྦཱ་ནཾ ས་ཙྪི་ཀ་རི་སྶ་ཏཱི་ཏི – ཋཱ་ན་མེ་ཏཾ ཝི་ཛྫ་ཏི. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ས་མྨཱ་པ་ཎི་ཧི་ཏ་ཏྟཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དི་ཊྛི་ཡཱ. ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ས་མྨཱ་པ་ཎི་ཧི་ཏཱ་ཡ དི་ཊྛི་ཡཱ ས་མྨཱ་པ་ཎི་ཧི་ཏཱ་ཡ མ་གྒ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ ཨ་ཝི་ཛྫཾ བྷི་ནྡ་ཏི, ཝི་ཛྫཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏི, ནི་བྦཱ་ནཾ ས་ཙྪི་ཀ་རོ་ཏི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ས་མྨཱ་དི་ཊྛིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ…པེ… ས་མྨཱ་ས་མཱ་དྷིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝི་རཱ་ག་ནི་སྶི་ཏཾ ནི་རོ་དྷ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝོ་སྶ་གྒ་པ་རི་ཎཱ་མིཾ…པེ… ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ས་མྨཱ་པ་ཎི་ཧི་ཏཱ་ཡ དི་ཊྛི་ཡཱ ས་མྨཱ་པ་ཎི་ཧི་ཏཱ་ཡ མ་གྒ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ ཨ་ཝི་ཛྫཾ བྷི་ནྡ་ཏི, ཝི་ཛྫཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏི, ནི་བྦཱ་ནཾ ས་ཙྪི་ཀ་རོ་ཏཱི’’ཏི. ཚ་ཊྛཾ.
༧. ཨཱ་ཀཱ་ས་སུ་ཏྟཾ
༡༥༥. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨཱ་ཀཱ་སེ ཝི་ཝི་དྷཱ ཝཱ་ཏཱ ཝཱ་ཡ་ནྟི – པུ་ར་ཏྠི་མཱ་པི ཝཱ་ཏཱ ཝཱ་ཡ་ནྟི, པ་ཙྪི་མཱ་པི ཝཱ་ཏཱ ཝཱ་ཡ་ནྟི, ཨུ་ཏྟ་རཱ་པི ཝཱ་ཏཱ ཝཱ་ཡ་ནྟི, ད་ཀྑི་ཎཱ་པི ཝཱ་ཏཱ ཝཱ་ཡ་ནྟི, ས་ར་ཛཱ་པི ཝཱ་ཏཱ ཝཱ་ཡ་ནྟི, ཨ་ར་ཛཱ་པི ཝཱ་ཏཱ ཝཱ་ཡ་ནྟི, སཱི་ཏཱ་པི ཝཱ་ཏཱ ཝཱ་ཡ་ནྟི, ཨུ་ཎྷཱ་པི ཝཱ་ཏཱ ཝཱ་ཡ་ནྟི, པ་རི་ཏྟཱ་པི ཝཱ་ཏཱ ཝཱ་ཡ་ནྟི, ཨ་དྷི་མ་ཏྟཱ་པི ཝཱ་ཏཱ ཝཱ་ཡ་ནྟི; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝ་ཡ་ཏོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ་པི ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ཙ་ཏྟཱ་རོ་པི ས་མྨ་པྤ་དྷཱ་ནཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ཙ་ཏྟཱ་རོ་པི ཨི་དྡྷི་པཱ་དཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, པ་ཉྩ་པི ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, པ་ཉྩ་པི བ་ལཱ་ནི བྷཱ་ཝ་ནཱ་པ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ས་ཏྟ་པི བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི. ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝ་ཡ་ཏོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ་པི ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ཙ་ཏྟཱ་རོ་པི ས་མྨ་པྤ་དྷཱ་ནཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ཙ་ཏྟཱ་རོ་པི ཨི་དྡྷི་པཱ་དཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, པ་ཉྩ་པི ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, པ་ཉྩ་པི བ་ལཱ་ནི བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ས་ཏྟ་པི བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ས་མྨཱ་དི་ཊྛིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི…པེ… ས་མྨཱ་ས་མཱ་དྷིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝི་རཱ་ག་ནི་སྶི་ཏཾ ནི་རོ་དྷ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝོ་སྶ་གྒ་པ་རི་ཎཱ་མིཾ…པེ… ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝ་ཡ་ཏོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ་པི ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ཙ་ཏྟཱ་རོ་པི ས་མྨ་པྤ་དྷཱ་ནཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ཙ་ཏྟཱ་རོ་པི ཨི་དྡྷི་པཱ་དཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, པ་ཉྩ་པི ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, པ་ཉྩ་པི བ་ལཱ་ནི བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ས་ཏྟ་པི བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟཱི’’ཏི. ས་ཏྟ་མཾ.
༨. པ་ཋ་མ་མེ་གྷ་སུ་ཏྟཾ
༡༥༦. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, གི་མྷཱ་ནཾ པ་ཙྪི་མེ མཱ་སེ ཨཱུ་ཧ་ཏཾ ར་ཛོ་ཛ་ལླཾ, ཏ་མེ་ནཾ མ་ཧཱ་ཨ་ཀཱ་ལ་མེ་གྷོ ཋཱ་ན་སོ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་པེ་ཏི ཝཱུ་པ་ས་མེ་ཏི; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ནྟོ ཨུ་པྤ་ནྣུ་པྤ་ནྣེ པཱ་པ་ཀེ ཨ་ཀུ་ས་ལེ དྷ་མྨེ ཋཱ་ན་སོ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་པེ་ཏི ཝཱུ་པ་ས་མེ་ཏི. ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ནྟོ ཨུ་པྤ་ནྣུ་པྤ་ནྣེ པཱ་པ་ཀེ ཨ་ཀུ་ས་ལེ དྷ་མྨེ ཋཱ་ན་སོ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་པེ་ཏི ཝཱུ་པ་ས་མེ་ཏི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ས་མྨཱ་དི་ཊྛིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི…པེ… ས་མྨཱ་ས་མཱ་དྷིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝི་རཱ་ག་ནི་སྶི་ཏཾ ནི་རོ་དྷ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝོ་སྶ་གྒ་པ་རི་ཎཱ་མིཾ…པེ… ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ནྟོ ཨུ་པྤ་ནྣུ་པྤ་ནྣེ པཱ་པ་ཀེ ཨ་ཀུ་ས་ལེ དྷ་མྨེ ཋཱ་ན་སོ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་པེ་ཏི ཝཱུ་པ་ས་མེ་ཏཱི’’ཏི. ཨ་ཊྛ་མཾ.
༩. དུ་ཏི་ཡ་མེ་གྷ་སུ་ཏྟཾ
༡༥༧. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨུ་པྤ་ནྣཾ མ་ཧཱ་མེ་གྷཾ, ཏ་མེ་ནཾ མ་ཧཱ་ཝཱ་ཏོ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡེ་ཝ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་པེ་ཏི ཝཱུ་པ་ས་མེ་ཏི; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ནྟོ ཨུ་པྤ་ནྣུ་པྤ་ནྣེ པཱ་པ་ཀེ ཨ་ཀུ་ས་ལེ དྷ་མྨེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡེ་ཝ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་པེ་ཏི ཝཱུ་པ་ས་མེ་ཏི. ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ནྟོ ཨུ་པྤ་ནྣུ་པྤ་ནྣེ པཱ་པ་ཀེ ཨ་ཀུ་ས་ལེ དྷ་མྨེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡེ་ཝ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་པེ་ཏི ཝཱུ་པ་ས་མེ་ཏི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ས་མྨཱ་དི་ཊྛིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི…པེ… ས་མྨཱ་ས་མཱ་དྷིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝི་རཱ་ག་ནི་སྶི་ཏཾ ནི་རོ་དྷ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝོ་སྶ་གྒ་པ་རི་ཎཱ་མིཾ…པེ… ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ནྟོ ཨུ་པྤ་ནྣུ་པྤ་ནྣེ པཱ་པ་ཀེ ཨ་ཀུ་ས་ལེ དྷ་མྨེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡེ་ཝ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་པེ་ཏི ཝཱུ་པ་ས་མེ་ཏཱི’’ཏི. ན་ཝ་མཾ.
༡༠. ནཱ་ཝཱ་སུ་ཏྟཾ
༡༥༨. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཱ་མུ་དྡི་ཀཱ་ཡ ནཱ་ཝཱ་ཡ ཝེ་ཏྟ་བ་ནྡྷ་ན་བ་ནྡྷཱ་ཡ ཚ མཱ་སཱ་ནི ཨུ་ད་ཀེ པ་རི་ཡཱ་དཱ་ཡ [པ་རི་ཡཱ་ཏཱ་ཡ (ཀ.), པ་རི་ཡཱ་ཧ་ཏཱ་ཡ (?)] ཧེ་མ་ནྟི་ཀེ་ན ཐ་ལཾ ཨུ་ཀྑི་ཏྟཱ་ཡ ཝཱ་ཏཱ་ཏ་པ་པ་རེ་ཏཱ་ནི བ་ནྡྷ་ནཱ་ནི ཏཱ་ནི པཱ་ཝུ་སྶ་ཀེ་ན མེ་གྷེ་ན ཨ་བྷི་པྤ་ཝུ་ཊྛཱ་ནི ཨ་པྤ་ཀ་སི་རེ་ནེ་ཝ པ་ཊི་པྤ་སྶ་མྦྷ་ནྟི, པཱུ་ཏི་ཀཱ་ནི བྷ་ཝ་ནྟི; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝ་ཡ་ཏོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ཏོ ཨ་པྤ་ཀ་སི་རེ་ནེ་ཝ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནི པ་ཊི་པྤ་སྶ་མྦྷ་ནྟི, པཱུ་ཏི་ཀཱ་ནི བྷ་ཝ་ནྟི. ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝ་ཡ་ཏོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ཏོ ཨ་པྤ་ཀ་སི་རེ་ནེ་ཝ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནི པ་ཊི་པྤ་སྶ་མྦྷ་ནྟི, པཱུ་ཏི་ཀཱ་ནི བྷ་ཝ་ནྟི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ས་མྨཱ་དི་ཊྛིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི…པེ… ས་མྨཱ་ས་མཱ་དྷིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝི་རཱ་ག་ནི་སྶི་ཏཾ ནི་རོ་དྷ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝོ་སྶ་གྒ་པ་རི་ཎཱ་མིཾ…པེ… ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝ་ཡ་ཏོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ཏོ ཨ་པྤ་ཀ་སི་རེ་ནེ་ཝ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནི པ་ཊི་པྤ་སྶ་མྦྷ་ནྟི, པཱུ་ཏི་ཀཱ་ནི བྷ་ཝ་ནྟཱི’’ཏི. ད་ས་མཾ.
༡༡. ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀ་སུ་ཏྟཾ
༡༥༩. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀཱ་གཱ་རཾ. ཏ་ཏྠ པུ་ར་ཏྠི་མཱ་ཡ་པི དི་སཱ་ཡ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཝཱ་སཾ ཀ་པྤེ་ནྟི, པ་ཙྪི་མཱ་ཡ་པི དི་སཱ་ཡ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཝཱ་སཾ ཀ་པྤེ་ནྟི, ཨུ་ཏྟ་རཱ་ཡ་པི དི་སཱ་ཡ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཝཱ་སཾ ཀ་པྤེ་ནྟི, ད་ཀྑི་ཎཱ་ཡ་པི དི་སཱ་ཡ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཝཱ་སཾ ཀ་པྤེ་ནྟི, ཁ་ཏྟི་ཡཱ་པི ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཝཱ་སཾ ཀ་པྤེ་ནྟི, བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ་པི ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཝཱ་སཾ ཀ་པྤེ་ནྟི, ཝེ་སྶཱ་པི ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཝཱ་སཾ ཀ་པྤེ་ནྟི, སུ་དྡཱ་པི ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཝཱ་སཾ ཀ་པྤེ་ནྟི; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ནྟོ ཡེ དྷ་མྨཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ པ་རི་ཉྙེ་ཡྻཱ, ཏེ དྷ་མྨེ ཨ་བྷི་ཉྙཱ པ་རི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཡེ དྷ་མྨཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ, ཏེ དྷ་མྨེ ཨ་བྷི་ཉྙཱ པ་ཛ་ཧ་ཏི, ཡེ དྷ་མྨཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀཱ་ཏ་བྦཱ, ཏེ དྷ་མྨེ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་རོ་ཏི, ཡེ དྷ་མྨཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦཱ, ཏེ དྷ་མྨེ ཨ་བྷི་ཉྙཱ བྷཱ་ཝེ་ཏི.
‘‘ཀ་ཏ་མེ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ པ་རི་ཉྙེ་ཡྻཱ? པ་ཉྩུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷཱ་ཏི་སྶ ཝ་ཙ་ནཱི་ཡཾ. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – རཱུ་པུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷོ…པེ… ཝི་ཉྙཱ་ཎུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷོ. ཨི་མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ པ་རི་ཉྙེ་ཡྻཱ. ཀ་ཏ་མེ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ? ཨ་ཝི་ཛྫཱ ཙ བྷ་ཝ་ཏ་ཎྷཱ ཙ – ཨི་མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ. ཀ་ཏ་མེ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀཱ་ཏ་བྦཱ? ཝི་ཛྫཱ ཙ ཝི་མུ་ཏྟི ཙ – ཨི་མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀཱ་ཏ་བྦཱ. ཀ་ཏ་མེ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦཱ? ས་མ་ཐོ ཙ ཝི་པ་སྶ་ནཱ ཙ – ཨི་མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦཱ. ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ནྟོ, ཡེ དྷ་མྨཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ པ་རི་ཉྙེ་ཡྻཱ ཏེ དྷ་མྨེ ཨ་བྷི་ཉྙཱ པ་རི་ཛཱ་ནཱ་ཏི…པེ… ཡེ དྷ་མྨཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦཱ, ཏེ དྷ་མྨེ ཨ་བྷི་ཉྙཱ བྷཱ་ཝེ་ཏི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ས་མྨཱ་དི་ཊྛིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི…པེ… ས་མྨཱ་ས་མཱ་དྷིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝི་རཱ་ག་ནི་སྶི་ཏཾ ནི་རོ་དྷ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝོ་སྶ་གྒ་པ་རི་ཎཱ་མིཾ…པེ… ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ནྟོ ཡེ དྷ་མྨཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ པ་རི་ཉྙེ་ཡྻཱ, ཏེ དྷ་མྨེ ཨ་བྷི་ཉྙཱ པ་རི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཡེ དྷ་མྨཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ, ཏེ དྷ་མྨེ ཨ་བྷི་ཉྙཱ པ་ཛ་ཧ་ཏི, ཡེ དྷ་མྨཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀཱ་ཏ་བྦཱ, ཏེ དྷ་མྨེ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་རོ་ཏི, ཡེ དྷ་མྨཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦཱ, ཏེ དྷ་མྨེ ཨ་བྷི་ཉྙཱ བྷཱ་ཝེ་ཏཱི’’ཏི. ཨེ་ཀཱ་ད་ས་མཾ.
༡༢. ན་དཱི་སུ་ཏྟཾ
༡༦༠. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ག་ངྒཱ ན་དཱི པཱ་ཙཱི་ན་ནི་ནྣཱ པཱ་ཙཱི་ན་པོ་ཎཱ པཱ་ཙཱི་ན་པ་བྦྷཱ་རཱ. ཨ་ཐ མ་ཧཱ་ཛ་ན་ཀཱ་ཡོ ཨཱ་ག་ཙྪེ་ཡྻ ཀུ་དྡཱ་ལ-པི་ཊ་ཀཾ ཨཱ་དཱ་ཡ – ‘མ་ཡཾ ཨི་མཾ ག་ངྒཾ ན་དིཾ པ་ཙྪཱ་ནི་ནྣཾ ཀ་རི་སྶཱ་མ པ་ཙྪཱ་པོ་ཎཾ པ་ཙྪཱ་པ་བྦྷཱ་ར’ནྟི. ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་ཐ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་པི ནུ སོ མ་ཧཱ་ཛ་ན་ཀཱ་ཡོ ག་ངྒཾ ན་དིཾ པ་ཙྪཱ་ནི་ནྣཾ ཀ་རེ་ཡྻ པ་ཙྪཱ་པོ་ཎཾ པ་ཙྪཱ་པ་བྦྷཱ་ར’’ནྟི? ‘‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ’’. ‘‘ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ’’? ‘‘ག་ངྒཱ, བྷ་ནྟེ, ན་དཱི པཱ་ཙཱི་ན་ནི་ནྣཱ པཱ་ཙཱི་ན་པོ་ཎཱ པཱ་ཙཱི་ན་པ་བྦྷཱ་རཱ. སཱ ན སུ་ཀ་རཱ པ་ཙྪཱ་ནི་ནྣཾ ཀཱ་ཏུཾ པ་ཙྪཱ་པོ་ཎཾ པ་ཙྪཱ་པ་བྦྷཱ་རཾ. ཡཱ་ཝ་དེ་ཝ པ་ན སོ མ་ཧཱ་ཛ་ན་ཀཱ་ཡོ ཀི་ལ་མ་ཐ་སྶ ཝི་གྷཱ་ཏ་སྶ བྷཱ་གཱི ཨ་སྶཱ’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུཾ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟཾ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ནྟཾ རཱ་ཛཱ་ནོ ཝཱ རཱ་ཛ་མ་ཧཱ་མ་ཏྟཱ ཝཱ མི་ཏྟཱ ཝཱ ཨ་མ་ཙྩཱ ཝཱ ཉཱ་ཏཱི ཝཱ ཉཱ་ཏི་སཱ་ལོ་ཧི་ཏཱ ཝཱ བྷོ་གེ་ཧི ཨ་བྷི་ཧ་ཊྛུཾ པ་ཝཱ་རེ་ཡྻུཾ – ‘ཨེ་ཧ་མྦྷོ པུ་རི་ས, ཀིཾ ཏེ ཨི་མེ ཀཱ་སཱ་ཝཱ ཨ་ནུ་ད་ཧ་ནྟི, ཀིཾ མུ་ཎྜོ ཀ་པཱ་ལ་མ་ནུ་སཾ་ཙ་ར་སི! ཨེ་ཧི, ཧཱི་ནཱ་ཡཱ་ཝ་ཏྟི་ཏྭཱ བྷོ་གེ ཙ བྷུ་ཉྫ་སྶུ, པུ་ཉྙཱ་ནི ཙ ཀ་རོ་ཧཱི’ཏི. སོ ཝ་ཏ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟོ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ནྟོ སི་ཀྑཾ པ་ཙྩ་ཀྑཱ་ཡ ཧཱི་ནཱ་ཡཱ་ཝ་ཏྟི་སྶ་ཏཱི་ཏི – ནེ་ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཝི་ཛྫ་ཏི. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ཡ་ཉྷི ཏཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙི་ཏྟཾ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་ནྣཾ ཝི་ཝེ་ཀ་པོ་ཎཾ ཝི་ཝེ་ཀ་པ་བྦྷཱ་རཾ ཏཾ ཝ་ཏ ཧཱི་ནཱ་ཡཱ་ཝ་ཏྟི་སྶ་ཏཱི་ཏི – ནེ་ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཝི་ཛྫ་ཏི. ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ཏི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ས་མྨཱ་དི་ཊྛིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ…པེ… ས་མྨཱ་ས་མཱ་དྷིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝི་རཱ་ག་ནི་སྶི་ཏཾ ནི་རོ་དྷ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝོ་སྶ་གྒ་པ་རི་ཎཱ་མིཾ…པེ… ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི, ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རོ་ཏཱི’’ཏི. (ཡ་ད་པི བ་ལ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཾ, ཏ་ད་པི ཝི་ཏྠཱ་རེ་ཏ་བྦཾ.) དྭཱ་ད་ས་མཾ.
བ་ལ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡ་ཝ་གྒོ ཚ་ཊྛོ.
ཏ་སྶུ་དྡཱ་ནཾ –
བ་ལཾ བཱི་ཛ་ཉྩ ནཱ་གོ ཙ, རུ་ཀྑོ ཀུ་མྦྷེ་ན སཱུ་ཀི་ཡཱ;
ཨཱ་ཀཱ་སེ་ན ཙ དྭེ མེ་གྷཱ, ནཱ་ཝཱ ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀཱ ན་དཱི་ཏི.