༨. ལ་ཀྑ་ཎ་སཾ་ཡུ་ཏྟཾ
༡. པ་ཋ་མ་ཝ་གྒོ
༡. ཨ་ཊྛི་སུ་ཏྟཾ
༢༠༢. ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏཾ – ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཝེ་ལུ༹་ཝ་ནེ ཀ་ལ་ནྡ་ཀ་ནི་ཝཱ་པེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཙ ལ་ཀྑ་ཎོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཙ མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནོ [མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལཱ་ནོ (ཀ.)] གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊེ པ་བྦ་ཏེ ཝི་ཧ་ར་ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནོ པུ་བྦ་ཎྷ་ས་མ་ཡཾ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ ཡེ་ནཱ་ཡ་སྨཱ ལ་ཀྑ་ཎོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ལ་ཀྑ་ཎཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨཱ་ཡཱ་མཱ་ཝུ་སོ [ཨེ་ཧི ཨཱ་ཝུ་སོ (སྱཱ. ཀཾ. ཀ.)] ལ་ཀྑ་ཎ, རཱ་ཛ་ག་ཧཾ པི་ཎྜཱ་ཡ པ་ཝི་སི་སྶཱ་མཱ’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཝ་མཱ་ཝུ་སོ’’ཏི ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ལ་ཀྑ་ཎོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ན་སྶ པ་ཙྩ་སྶོ་སི. ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནོ གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊཱ པ་བྦ་ཏཱ ཨོ་རོ་ཧ་ནྟོ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྨིཾ པ་དེ་སེ སི་ཏཾ པཱ་ཏྭཱ་ཀཱ་སི. ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ལ་ཀྑ་ཎོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཀོ ནུ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ མོ་གྒ་ལླཱ་ན, ཧེ་ཏུ ཀོ པ་ཙྩ་ཡོ སི་ཏ་སྶ པཱ་ཏུ་ཀ་མྨཱ་ཡཱ’’ཏི? ‘‘ཨ་ཀཱ་ལོ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ ལ་ཀྑ་ཎ, ཨེ་ཏ་སྶ པ་ཉྷ་སྶ. བྷ་ག་ཝ་ཏོ མཾ ས་ནྟི་ཀེ ཨེ་ཏཾ པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪཱ’’ཏི.
ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཙ ལ་ཀྑ་ཎོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཙ མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནོ རཱ་ཛ་ག་ཧེ པི་ཎྜཱ་ཡ ཙ་རི་ཏྭཱ པ་ཙྪཱ་བྷ་ཏྟཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་པ་ཊི་ཀྐ་ནྟཱ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དིཾ་སུ. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ལ་ཀྑ་ཎོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨི་དྷཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནོ གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊཱ པ་བྦ་ཏཱ ཨོ་རོ་ཧ་ནྟོ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྨིཾ པ་དེ་སེ སི་ཏཾ པཱ་ཏྭཱ་ཀཱ་སི. ཀོ ནུ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ མོ་གྒ་ལླཱ་ན, ཧེ་ཏུ ཀོ པ་ཙྩ་ཡོ སི་ཏ་སྶ པཱ་ཏུ་ཀ་མྨཱ་ཡཱ’’ཏི?
‘‘ཨི་དྷཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊཱ པ་བྦ་ཏཱ ཨོ་རོ་ཧ་ནྟོ ཨ་དྡ་སཾ ཨ་ཊྛི་ཀ་ས་ངྑ་ལི་ཀཾ ཝེ་ཧཱ་སཾ ག་ཙྪ་ནྟིཾ. ཏ་མེ་ནཾ གི་ཛ྄ཛྷཱ་པི ཀཱ་ཀཱ་པི ཀུ་ལ་ལཱ་པི ཨ་ནུ་པ་ཏི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་པ་ཏི་ཏྭཱ ཕཱ་སུ་ལ༹་ནྟ་རི་ཀཱ་ཧི ཝི་ཏུ་དེ་ནྟི ཝི་ཏ་ཙྪེ་ནྟི ཝི་རཱ་ཛེ་ནྟི [ཝི་ཏུ་དེ་ནྟི (སཱི.), ཝི་ཏ་ཙྪེ་ནྟི ཝི་བྷ་ཛེ་ནྟི (པཱི. ཀ.)]. སཱ སུ་དཾ ཨ་ཊྚ་སྶ་རཾ ཀ་རོ་ཏི. ཏ་སྶ མ་ཡ྄ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘ཨ་ཙྪ་རི་ཡཾ ཝ་ཏ, བྷོ, ཨ་བྦྷུ་ཏཾ ཝ་ཏ, བྷོ! ཨེ་ཝ་རཱུ་པོ་པི ནཱ་མ ས་ཏྟོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི! ཨེ་ཝ་རཱུ་པོ་པི ནཱ་མ ཡ་ཀྑོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི! ཨེ་ཝ་རཱུ་པོ་པི ནཱ་མ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་པ་ཊི་ལཱ་བྷོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’’ཏི!!
ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ཙ་ཀྑུ་བྷཱུ་ཏཱ ཝ་ཏ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཱ་ཝ་ཀཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟི; ཉཱ་ཎ་བྷཱུ་ཏཱ ཝ་ཏ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཱ་ཝ་ཀཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟི, ཡ་ཏྲ ཧི ནཱ་མ སཱ་ཝ་ཀོ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ ཉ་སྶ་ཏི ཝཱ ད་ཀྑ་ཏི ཝཱ ས་ཀྑིཾ ཝཱ ཀ་རི་སྶ་ཏི. པུ་བྦེ་ཝ མེ སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏྟོ དི་ཊྛོ ཨ་ཧོ་སི, ཨ་པི ཙཱ་ཧཾ ན བྱཱ་ཀཱ་སིཾ. ཨ་ཧ་ཉྩེ་ཏཾ [ཨ་ཧ་མེ་ཝེ་ཏཾ (སཱི.)] བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻཾ, པ་རེ ཙ མེ [པ་རེ མེ (སཱི.)] ན ས་དྡ་ཧེ་ཡྻུཾ. ཡེ མེ ན ས་དྡ་ཧེ་ཡྻུཾ, ཏེ་སཾ ཏཾ ཨ་སྶ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཨ་ཧི་ཏཱ་ཡ དུ་ཀྑཱ་ཡ. ཨེ་སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏྟོ ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ རཱ་ཛ་ག་ཧེ གོ་གྷཱ་ཏ་ཀོ ཨ་ཧོ་སི. སོ ཏ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ ཝི་པཱ་ཀེ་ན བ་ཧཱུ་ནི ཝ་སྶཱ་ནི བ་ཧཱུ་ནི ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ནི བ་ཧཱུ་ནི ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི བ་ཧཱུ་ནི ཝ་སྶ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ནི་ར་ཡེ པ་ཙྩི་ཏྭཱ ཏ་སྶེ་ཝ ཀ་མྨ་སྶ ཝི་པཱ་ཀཱ་ཝ་སེ་སེ་ན ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་པ་ཊི་ལཱ་བྷཾ པ་ཊི་སཾ་ཝེ་ད་ཡ་ཏཱི’’ཏི. (ས་བྦེ་སཾ སུ་ཏྟ་ནྟཱ་ནཾ ཨེ་སེ་ཝ པེ་ཡྻཱ་ལོ). པ་ཋ་མཾ.
༢. པེ་སི་སུ་ཏྟཾ
༢༠༣. ‘‘ཨི་དྷཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊཱ པ་བྦ་ཏཱ ཨོ་རོ་ཧ་ནྟོ ཨ་དྡ་སཾ མཾ་ས་པེ་སིཾ ཝེ་ཧཱ་སཾ ག་ཙྪ་ནྟིཾ. ཏ་མེ་ནཾ གི་ཛ྄ཛྷཱ་པི ཀཱ་ཀཱ་པི ཀུ་ལ་ལཱ་པི ཨ་ནུ་པ་ཏི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་པ་ཏི་ཏྭཱ ཝི་ཏ་ཙྪེ་ནྟི ཝི་རཱ་ཛེ་ནྟི [ཝི་རཱ་ཛེ་ནྟི (སཱི. སྱཱ. ཀཾ.), ཝི་བྷ་ཛེ་ནྟི (པཱི. ཀ.)]. སཱ སུ་དཾ ཨ་ཊྚ་སྶ་རཾ ཀ་རོ་ཏི…པེ… ཨེ་སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏྟོ ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ རཱ་ཛ་ག་ཧེ གོ་གྷཱ་ཏ་ཀོ ཨ་ཧོ་སི…པེ…. དུ་ཏི་ཡཾ.
༣. པི་ཎྜ་སུ་ཏྟཾ
༢༠༤. ‘‘ཨི་དྷཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊཱ པ་བྦ་ཏཱ ཨོ་རོ་ཧ་ནྟོ ཨ་དྡ་སཾ མཾ་ས་པི་ཎྜཾ ཝེ་ཧཱ་སཾ ག་ཙྪ་ནྟཾ. ཏ་མེ་ནཾ གི་ཛ྄ཛྷཱ་པི ཀཱ་ཀཱ་པི ཀུ་ལ་ལཱ་པི ཨ་ནུ་པ་ཏི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་པ་ཏི་ཏྭཱ ཝི་ཏ་ཙྪེ་ནྟི ཝི་རཱ་ཛེ་ནྟི. སཱ སུ་དཾ ཨ་ཊྚ་སྶ་རཾ ཀ་རོ་ཏི…པེ… ཨེ་སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏྟོ ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ རཱ་ཛ་ག་ཧེ སཱ་ཀུ་ཎི་ཀོ ཨ་ཧོ་སི…པེ…. ཏ་ཏི་ཡཾ.
༤. ནི་ཙྪ་ཝི་སུ་ཏྟཾ
༢༠༥. ‘‘ཨི་དྷཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊཱ པ་བྦ་ཏཱ ཨོ་རོ་ཧ་ནྟོ ཨ་དྡ་སཾ ནི་ཙྪ་ཝིཾ པུ་རི་སཾ ཝེ་ཧཱ་སཾ ག་ཙྪ་ནྟཾ. ཏ་མེ་ནཾ གི་ཛ྄ཛྷཱ་པི ཀཱ་ཀཱ་པི ཀུ་ལ་ལཱ་པི ཨ་ནུ་པ་ཏི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་པ་ཏི་ཏྭཱ ཝི་ཏ་ཙྪེ་ནྟི ཝི་རཱ་ཛེ་ནྟི. སོ སུ་དཾ ཨ་ཊྚ་སྶ་རཾ ཀ་རོ་ཏི…པེ… ཨེ་སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏྟོ ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཨོ་ར་བྦྷི་ཀོ ཨ་ཧོ་སི…པེ…. ཙ་ཏུ་ཏྠཾ.
༥. ཨ་སི་ལོ་མ་སུ་ཏྟཾ
༢༠༦. ‘‘ཨི་དྷཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊཱ པ་བྦ་ཏཱ ཨོ་རོ་ཧ་ནྟོ ཨ་དྡ་སཾ ཨ་སི་ལོ་མཾ པུ་རི་སཾ ཝེ་ཧཱ་སཾ ག་ཙྪ་ནྟཾ. ཏ་སྶ ཏེ ཨ་སཱི ཨུ་པྤ་ཏི་ཏྭཱ ཨུ་པྤ་ཏི་ཏྭཱ ཏ་སྶེ་ཝ ཀཱ་ཡེ ནི་པ་ཏ་ནྟི. སོ སུ་དཾ ཨ་ཊྚ་སྶ་རཾ ཀ་རོ་ཏི…པེ… ཨེ་སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏྟོ ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ རཱ་ཛ་ག་ཧེ སཱུ་ཀ་རི་ཀོ ཨ་ཧོ་སི…པེ…. པ་ཉྩ་མཾ.
༦. ས་ཏྟི་སུ་ཏྟཾ
༢༠༧. ‘‘ཨི་དྷཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊཱ པ་བྦ་ཏཱ ཨོ་རོ་ཧ་ནྟོ ཨ་དྡ་སཾ ས་ཏྟི་ལོ་མཾ པུ་རི་སཾ ཝེ་ཧཱ་སཾ ག་ཙྪ་ནྟཾ. ཏ་སྶ ཏཱ ས་ཏྟི་ཡོ ཨུ་པྤ་ཏི་ཏྭཱ ཨུ་པྤ་ཏི་ཏྭཱ ཏ་སྶེ་ཝ ཀཱ་ཡེ ནི་པ་ཏ་ནྟི. སོ སུ་དཾ ཨ་ཊྚ་སྶ་རཾ ཀ་རོ་ཏི…པེ… ཨེ་སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏྟོ ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ རཱ་ཛ་ག་ཧེ མཱ་ག་ཝི་ཀོ ཨ་ཧོ་སི…པེ…. ཚ་ཊྛཾ.
༧. ཨུ་སུ་ལོ་མ་སུ་ཏྟཾ
༢༠༨. ‘‘ཨི་དྷཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊཱ པ་བྦ་ཏཱ ཨོ་རོ་ཧ་ནྟོ ཨ་དྡ་སཾ ཨུ་སུ་ལོ་མཾ པུ་རི་སཾ ཝེ་ཧཱ་སཾ ག་ཙྪ་ནྟཾ. ཏ་སྶ ཏེ ཨུ་སཱུ ཨུ་པྤ་ཏི་ཏྭཱ ཨུ་པྤ་ཏི་ཏྭཱ ཏ་སྶེ་ཝ ཀཱ་ཡེ ནི་པ་ཏ་ནྟི. སོ སུ་དཾ ཨ་ཊྚ་སྶ་རཾ ཀ་རོ་ཏི…པེ… ཨེ་སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏྟོ ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཀཱ་ར་ཎི་ཀོ ཨ་ཧོ་སི…པེ…. ས་ཏྟ་མཾ.
༨. སཱུ་ཙི་ལོ་མ་སུ་ཏྟཾ
༢༠༩. ‘‘ཨི་དྷཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊཱ པ་བྦ་ཏཱ ཨོ་རོ་ཧ་ནྟོ ཨ་དྡ་སཾ སཱུ་ཙི་ལོ་མཾ པུ་རི་སཾ ཝེ་ཧཱ་སཾ ག་ཙྪ་ནྟཾ. ཏ་སྶ ཏཱ སཱུ་ཙི་ཡོ ཨུ་པྤ་ཏི་ཏྭཱ ཨུ་པྤ་ཏི་ཏྭཱ ཏ་སྶེ་ཝ ཀཱ་ཡེ ནི་པ་ཏ་ནྟི. སོ སུ་དཾ ཨ་ཊྚ་སྶ་རཾ ཀ་རོ་ཏི…པེ… ཨེ་སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏྟོ ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ རཱ་ཛ་ག་ཧེ སཱུ་ཏོ [སཱ་ར་ཐི་ཀོ (ཀ. ཝི་ན་ཡེ་པི)] ཨ་ཧོ་སི…པེ…. ཨ་ཊྛ་མཾ.
༩. དུ་ཏི་ཡ་སཱུ་ཙི་ལོ་མ་སུ་ཏྟཾ
༢༡༠. ‘‘ཨི་དྷཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊཱ པ་བྦ་ཏཱ ཨོ་རོ་ཧ་ནྟོ ཨ་དྡ་སཾ སཱུ་ཙི་ལོ་མཾ པུ་རི་སཾ ཝེ་ཧཱ་སཾ ག་ཙྪ་ནྟཾ. ཏ་སྶ ཏཱ སཱུ་ཙི་ཡོ སཱི་སེ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ མུ་ཁ་ཏོ ནི་ཀྑ་མ་ནྟི; མུ་ཁེ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ཨུ་ར་ཏོ ནི་ཀྑ་མ་ནྟི; ཨུ་རེ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ཨུ་ད་ར་ཏོ ནི་ཀྑ་མ་ནྟི; ཨུ་ད་རེ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ཨཱུ་རཱུ་ཧི ནི་ཀྑ་མ་ནྟི; ཨཱུ་རཱུ་སུ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ཛ་ངྒྷཱ་ཧི ནི་ཀྑ་མ་ནྟི; ཛ་ངྒྷཱ་སུ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ པཱ་དེ་ཧི ནི་ཀྑ་མ་ནྟི; སོ སུ་དཾ ཨ་ཊྚ་སྶ་རཾ ཀ་རོ་ཏི…པེ… ཨེ་སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏྟོ ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ རཱ་ཛ་ག་ཧེ སཱུ་ཙ་ཀོ ཨ་ཧོ་སི…པེ…. ན་ཝ་མཾ.
༡༠. ཀུ་མྦྷ་ཎྜ་སུ་ཏྟཾ
༢༡༡. ‘‘ཨི་དྷཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊཱ པ་བྦ་ཏཱ ཨོ་རོ་ཧ་ནྟོ ཨ་དྡ་སཾ ཀུ་མྦྷ་ཎྜཾ པུ་རི་སཾ ཝེ་ཧཱ་སཾ ག་ཙྪ་ནྟཾ. སོ ག་ཙྪ་ནྟོ་པི ཏེ་ཝ ཨ་ཎྜེ ཁ་ནྡྷེ ཨཱ་རོ་པེ་ཏྭཱ ག་ཙྪ་ཏི. ནི་སཱི་ད་ནྟོ་པི ཏེ་སྭེ་ཝ ཨ་ཎྜེ་སུ ནི་སཱི་ད་ཏི. ཏ་མེ་ནཾ གི་ཛ྄ཛྷཱ་པི ཀཱ་ཀཱ་པི ཀུ་ལ་ལཱ་པི ཨ་ནུ་པ་ཏི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་པ་ཏི་ཏྭཱ ཝི་ཏ་ཙྪེ་ནྟི ཝི་རཱ་ཛེ་ནྟི. སོ སུ་དཾ ཨ་ཊྚ་སྶ་རཾ ཀ་རོ་ཏི…པེ… ཨེ་སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏྟོ ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ རཱ་ཛ་ག་ཧེ གཱ་མ་ཀཱུ་ཊ་ཀོ ཨ་ཧོ་སི…པེ…. ད་ས་མཾ.
པ་ཋ་མོ ཝ་གྒོ.
ཏ་སྶུ་དྡཱ་ནཾ –
ཨ་ཊྛི པེ་སི ཨུ་བྷོ གཱ་ཝ་གྷཱ་ཏ་ཀཱ,
པི་ཎྜོ སཱ་ཀུ་ཎི་ཡོ ནི་ཙྪ་ཝོ་ར་བྦྷི;
ཨ་སི སཱུ་ཀ་རི་ཀོ ས་ཏྟི་མཱ་ག་ཝི,
ཨུ་སུ ཀཱ་ར་ཎི་ཀོ སཱུ་ཙི སཱ་ར་ཐི;
ཡོ ཙ སི་བྦི་ཡ་ཏི སཱུ་ཙ་ཀོ ཧི སོ,
ཨ་ཎྜ་བྷཱ་རི ཨ་ཧུ གཱ་མ་ཀཱུ་ཊ་ཀོ་ཏི.
༢. དུ་ཏི་ཡ་ཝ་གྒོ
༡. ས་སཱི་ས་ཀ་སུ་ཏྟཾ
༢༡༢. ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏཾ – ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཝེ་ལུ༹་ཝ་ནེ. ‘‘ཨི་དྷཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊཱ པ་བྦ་ཏཱ ཨོ་རོ་ཧ་ནྟོ ཨ་དྡ་སཾ པུ་རི་སཾ གཱུ་ཐ་ཀཱུ་པེ ས་སཱི་ས་ཀཾ ནི་མུ་གྒཾ…པེ… ཨེ་སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏྟོ ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ རཱ་ཛ་ག་ཧེ པཱ་ར་དཱ་རི་ཀོ ཨ་ཧོ་སི…པེ…. པ་ཋ་མཾ.
༢. གཱུ་ཐ་ཁཱ་ད་སུ་ཏྟཾ
༢༡༣. ‘‘ཨི་དྷཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊཱ པ་བྦ་ཏཱ ཨོ་རོ་ཧ་ནྟོ ཨ་དྡ་སཾ པུ་རི་སཾ གཱུ་ཐ་ཀཱུ་པེ ནི་མུ་གྒཾ ཨུ་བྷོ་ཧི ཧ་ཏྠེ་ཧི གཱུ་ཐཾ ཁཱ་ད་ནྟཾ…པེ… ཨེ་སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏྟོ ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ རཱ་ཛ་ག་ཧེ དུ་ཊྛ་བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཨ་ཧོ་སི. སོ ཀ་སྶ་པ་སྶ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་སྶ པཱ་ཝ་ཙ་ནེ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷཾ བྷ་ཏྟེ་ན ནི་མ་ནྟེ་ཏྭཱ དོ་ཎི་ཡོ [དོ་ཎི་ཡཱ (སྱཱ. ཀཾ. པཱི. ཀ.)] གཱུ་ཐ་སྶ པཱུ་རཱ་པེ་ཏྭཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ཨ་ཧོ བྷོ་ནྟོ, ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠཾ བྷུ་ཉྫ་ནྟུ ཙེ་ཝ ཧ་ར་ནྟུ ཙཱ་ཏི…པེ…. དུ་ཏི་ཡཾ.
༣. ནི་ཙྪ་ཝི་ཏྠི་སུ་ཏྟཾ
༢༡༤. ‘‘ཨི་དྷཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊཱ པ་བྦ་ཏཱ ཨོ་རོ་ཧ་ནྟོ ཨ་དྡ་སཾ ནི་ཙྪ་ཝིཾ ཨི་ཏྠིཾ ཝེ་ཧཱ་སཾ ག་ཙྪ་ནྟིཾ. ཏ་མེ་ནཾ གི་ཛ྄ཛྷཱ་པི ཀཱ་ཀཱ་པི ཀུ་ལ་ལཱ་པི ཨ་ནུ་པ་ཏི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་པ་ཏི་ཏྭཱ ཝི་ཏ་ཙྪེ་ནྟི ཝི་རཱ་ཛེ་ནྟི. སཱ སུ་དཾ ཨ་ཊྚ་སྶ་རཾ ཀ་རོ་ཏི…པེ… ཨེ་སཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་ཏྠཱི ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཨ་ཏི་ཙཱ་རི་ནཱི ཨ་ཧོ་སི…པེ…. ཏ་ཏི་ཡཾ.
༤. མ་ངྒུ་ལི་ཏྠི་སུ་ཏྟཾ
༢༡༥. ‘‘ཨི་དྷཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊཱ པ་བྦ་ཏཱ ཨོ་རོ་ཧ་ནྟོ ཨ་དྡ་སཾ ཨི་ཏྠིཾ དུ་གྒ་ནྡྷཾ མ་ངྒུ་ལིཾ ཝེ་ཧཱ་སཾ ག་ཙྪ་ནྟིཾ. ཏ་མེ་ནཾ གི་ཛ྄ཛྷཱ་པི ཀཱ་ཀཱ་པི ཀུ་ལ་ལཱ་པི ཨ་ནུ་པ་ཏི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་པ་ཏི་ཏྭཱ ཝི་ཏ་ཙྪེ་ནྟི ཝི་རཱ་ཛེ་ནྟི. སཱ སུ་དཾ ཨ་ཊྚ་སྶ་རཾ ཀ་རོ་ཏི…པེ… ཨེ་སཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་ཏྠཱི ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཨི་ཀྑ་ཎི་ཀཱ ཨ་ཧོ་སི…པེ…. ཙ་ཏུ་ཏྠཾ.
༥. ཨོ་ཀི་ལི་ནཱི་སུ་ཏྟཾ
༢༡༦. ‘‘ཨི་དྷཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊཱ པ་བྦ་ཏཱ ཨོ་རོ་ཧ་ནྟོ ཨ་དྡ་སཾ ཨི་ཏྠིཾ ཨུ་པྤ་ཀྐཾ ཨོ་ཀི་ལི་ནིཾ ཨོ་ཀི་རི་ནིཾ ཝེ་ཧཱ་སཾ ག་ཙྪ་ནྟིཾ. སཱ སུ་དཾ ཨ་ཊྚ་སྶ་རཾ ཀ་རོ་ཏི…པེ… ཨེ་སཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་ཏྠཱི ཀ་ལི་ངྒ་སྶ ར་ཉྙོ ཨ་གྒ་མ་ཧེ་སཱི ཨ་ཧོ་སི. སཱ ཨི་སྶཱ་པ་ཀ་ཏཱ ས་པ་ཏྟིཾ ཨ་ངྒཱ་ར་ཀ་ཊཱ་ཧེ་ན ཨོ་ཀི་རི…པེ…. པ་ཉྩ་མཾ.
༦. ཨ་སཱི་ས་ཀ་སུ་ཏྟཾ
༢༡༧. ‘‘ཨི་དྷཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊཱ པ་བྦ་ཏཱ ཨོ་རོ་ཧ་ནྟོ ཨ་དྡ་སཾ ཨ་སཱི་ས་ཀཾ ཀ་བ་ནྡྷཾ [ཀ་ཝ་ནྡྷཾ (སཱི. པཱི.)] ཝེ་ཧཱ་སཾ ག་ཙྪ་ནྟཾ. ཏ་སྶ ཨུ་རེ ཨ་ཀྑཱི་ནི ཙེ་ཝ ཧོ་ནྟི མུ་ཁ་ཉྩ. ཏ་མེ་ནཾ གི་ཛ྄ཛྷཱ་པི ཀཱ་ཀཱ་པི ཀུ་ལ་ལཱ་པི ཨ་ནུ་པ་ཏི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་པ་ཏི་ཏྭཱ ཝི་ཏ་ཙྪེ་ནྟི ཝི་རཱ་ཛེ་ནྟི. སོ སུ་དཾ ཨ་ཊྚ་སྶ་རཾ ཀ་རོ་ཏི…པེ… ཨེ་སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏྟོ ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཧཱ་རི་ཀོ ནཱ་མ ཙོ་ར་གྷཱ་ཏ་ཀོ ཨ་ཧོ་སི…པེ…. ཚ་ཊྛཾ.
༧. པཱ་པ་བྷི་ཀྑུ་སུ་ཏྟཾ
༢༡༨. ‘‘ཨི་དྷཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊཱ པ་བྦ་ཏཱ ཨོ་རོ་ཧ་ནྟོ ཨ་དྡ་སཾ བྷི་ཀྑུཾ ཝེ་ཧཱ་སཾ ག་ཙྪ་ནྟཾ. ཏ་སྶ ས་ངྒྷཱ་ཊི་པི ཨཱ་དི་ཏྟཱ ས་མྤ་ཛྫ་ལི་ཏཱ ས་ཛོ་ཏི་བྷཱུ་ཏཱ [ས་ཉྫོ་ཏི་བྷཱུ་ཏཱ (སྱཱ. ཀཾ.)], པ་ཏྟོ་པི ཨཱ་དི་ཏྟོ ས་མྤ་ཛྫ་ལི་ཏོ ས་ཛོ་ཏི་བྷཱུ་ཏོ, ཀཱ་ཡ་བ་ནྡྷ་ན་མྤི ཨཱ་དི་ཏྟཾ ས་མྤ་ཛྫ་ལི་ཏཾ ས་ཛོ་ཏི་བྷཱུ་ཏཾ, ཀཱ་ཡོ་པི ཨཱ་དི་ཏྟོ ས་མྤ་ཛྫ་ལི་ཏོ ས་ཛོ་ཏི་བྷཱུ་ཏོ. སོ སུ་དཾ ཨ་ཊྚ་སྶ་རཾ ཀ་རོ་ཏི…པེ… ཨེ་སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཀ་སྶ་པ་སྶ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་སྶ པཱ་ཝ་ཙ་ནེ པཱ་པ་བྷི་ཀྑུ ཨ་ཧོ་སི…པེ…. ས་ཏྟ་མཾ.
༨. པཱ་པ་བྷི་ཀྑུ་ནཱི་སུ་ཏྟཾ
༢༡༩. ‘‘ཨ་དྡ་སཾ བྷི་ཀྑུ་ནིཾ ཝེ་ཧཱ་སཾ ག་ཙྪ་ནྟིཾ. ཏ་སྶཱ ས་ངྒྷཱ་ཊི་པི ཨཱ་དི་ཏྟཱ…པེ… པཱ་པ་བྷི་ཀྑུ་ནཱི ཨ་ཧོ་སི…པེ…. ཨ་ཊྛ་མཾ.
༩. པཱ་པ་སི་ཀྑ་མཱ་ན་སུ་ཏྟཾ
༢༢༠. ‘‘ཨ་དྡ་སཾ སི་ཀྑ་མཱ་ནཾ ཝེ་ཧཱ་སཾ ག་ཙྪ་ནྟིཾ. ཏ་སྶཱ ས་ངྒྷཱ་ཊི་པི ཨཱ་དི་ཏྟཱ…པེ… པཱ་པ་སི་ཀྑ་མཱ་ནཱ ཨ་ཧོ་སི…པེ…. ན་ཝ་མཾ.
༡༠. པཱ་པ་སཱ་མ་ཎེ་ར་སུ་ཏྟཾ
༢༢༡. ‘‘ཨ་དྡ་སཾ སཱ་མ་ཎེ་རཾ ཝེ་ཧཱ་སཾ ག་ཙྪ་ནྟཾ. ཏ་སྶ ས་ངྒྷཱ་ཊི་པི ཨཱ་དི་ཏྟཱ…པེ… པཱ་པ་སཱ་མ་ཎེ་རོ ཨ་ཧོ་སི…པེ…. ད་ས་མཾ.
༡༡. པཱ་པ་སཱ་མ་ཎེ་རཱི་སུ་ཏྟཾ
༢༢༢. ‘‘ཨི་དྷཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊཱ པ་བྦ་ཏཱ ཨོ་རོ་ཧ་ནྟོ ཨ་དྡ་སཾ སཱ་མ་ཎེ་རིཾ ཝེ་ཧཱ་སཾ ག་ཙྪ་ནྟིཾ. ཏ་སྶཱ ས་ངྒྷཱ་ཊི་པི ཨཱ་དི་ཏྟཱ ས་མྤ་ཛྫ་ལི་ཏཱ ས་ཛོ་ཏི་བྷཱུ་ཏཱ, པ་ཏྟོ་པི ཨཱ་དི་ཏྟོ ས་མྤ་ཛྫ་ལི་ཏོ ས་ཛོ་ཏི་བྷཱུ་ཏོ, ཀཱ་ཡ་བ་ནྡྷ་ན་མྤི ཨཱ་དི་ཏྟཾ ས་མྤ་ཛྫ་ལི་ཏཾ ས་ཛོ་ཏི་བྷཱུ་ཏཾ, ཀཱ་ཡོ་པི ཨཱ་དི་ཏྟོ ས་མྤ་ཛྫ་ལི་ཏོ ས་ཛོ་ཏི་བྷཱུ་ཏོ. སཱ སུ་དཾ ཨ་ཊྚ་སྶ་རཾ ཀ་རོ་ཏི. ཏ་སྶ མ་ཡ྄ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘ཨ་ཙྪ་རི་ཡཾ ཝ་ཏ, བྷོ, ཨ་བྦྷུ་ཏཾ ཝ་ཏ, བྷོ! ཨེ་ཝ་རཱུ་པོ་པི ནཱ་མ ས་ཏྟོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི! ཨེ་ཝ་རཱུ་པོ་པི ནཱ་མ ཡ་ཀྑོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི! ཨེ་ཝ་རཱུ་པོ་པི ནཱ་མ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་པ་ཊི་ལཱ་བྷོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’’ཏི!!
ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ཙ་ཀྑུ་བྷཱུ་ཏཱ ཝ་ཏ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཱ་ཝ་ཀཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟི; ཉཱ་ཎ་བྷཱུ་ཏཱ ཝ་ཏ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཱ་ཝ་ཀཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟི, ཡ་ཏྲ ཧི ནཱ་མ སཱ་ཝ་ཀོ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ ཉ་སྶ་ཏི ཝཱ ད་ཀྑ་ཏི ཝཱ ས་ཀྑིཾ ཝཱ ཀ་རི་སྶ་ཏི. པུ་བྦེ་ཝ མེ སཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཱ་མ་ཎེ་རཱི དི་ཊྛཱ ཨ་ཧོ་སི. ཨ་པི ཙཱ་ཧཾ ན བྱཱ་ཀཱ་སིཾ. ཨ་ཧ་ཉྩེ་ཏཾ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻཾ, པ་རེ ཙ མེ ན ས་དྡ་ཧེ་ཡྻུཾ. ཡེ མེ ན ས་དྡ་ཧེ་ཡྻུཾ, ཏེ་སཾ ཏཾ ཨ་སྶ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཨ་ཧི་ཏཱ་ཡ དུ་ཀྑཱ་ཡ. ཨེ་སཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཱ་མ་ཎེ་རཱི ཀ་སྶ་པ་སྶ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་སྶ པཱ་ཝ་ཙ་ནེ པཱ་པ་སཱ་མ་ཎེ་རཱི ཨ་ཧོ་སི. སཱ ཏ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ ཝི་པཱ་ཀེ་ན བ་ཧཱུ་ནི ཝ་སྶཱ་ནི བ་ཧཱུ་ནི ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ནི བ་ཧཱུ་ནི ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི བ་ཧཱུ་ནི ཝ་སྶ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ནི་ར་ཡེ པ་ཙྩི་ཏྭཱ ཏ་སྶེ་ཝ ཀ་མྨ་སྶ ཝི་པཱ་ཀཱ་ཝ་སེ་སེ་ན ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་པ་ཊི་ལཱ་བྷཾ པ་ཊི་སཾ་ཝེ་ད་ཡ་ཏཱི’’ཏི. ཨེ་ཀཱ་ད་ས་མཾ.
དུ་ཏི་ཡོ ཝ་གྒོ.
ཏ་སྶུ་དྡཱ་ནཾ –
ཀཱུ་པེ ནི་མུ་གྒོ ཧི སོ པཱ་ར་དཱ་རི་ཀོ;
གཱུ་ཐ་ཁཱ་དི ཨ་ཧུ དུ་ཊྛ་བྲཱ་ཧྨ་ཎོ.
ནི་ཙྪ་ཝི་ཏྠི ཨ་ཏི་ཙཱ་རི་ནཱི ཨ་ཧུ;
མ་ངྒུ་ལི་ཏྠི ཨ་ཧུ ཨི་ཀྑ་ཎི་ཏྠི་ཀཱ.
ཨོ་ཀི་ལི་ནི ས་པ་ཏྟ་ངྒཱ་རོ་ཀི་རི;
སཱི་ས་ཙྪི་ནྣོ ཨ་ཧུ ཙོ་ར་གྷཱ་ཏ་ཀོ.
བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑུ་ནཱི སི་ཀྑ་མཱ་ནཱ;
སཱ་མ་ཎེ་རོ ཨ་ཐ སཱ་མ་ཎེ་རི་ཀཱ.
ཀ་སྶ་པ་སྶ ཝི་ན་ཡ་སྨིཾ པ་བྦ་ཛྫཾ;
པཱ་པ་ཀ་མྨཾ ཀ་རིཾ་སུ ཏཱ་ཝ་དེ་ཏི.
ལ་ཀྑ་ཎ་སཾ་ཡུ་ཏྟཾ ས་མ་ཏྟཾ.