༡. པ་ཋ་མ་ཝ་གྒོ
༡. ཏི་ཎ་ཀ་ཊྛ་སུ་ཏྟཾ
༡༢༤. ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏཾ – ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཏ་ཏྲ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘བྷི་ཀྑ་ཝོ’’ཏི. ‘‘བྷ་ད་ནྟེ’’ཏི ཏེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པ་ཙྩ་སྶོ་སུཾ. བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ –
‘‘ཨ་ན་མ་ཏ་གྒོ་ཡཾ [ཨ་ན་མ་ཏ་གྒཱ་ཡཾ (པཱི. ཀ.)] བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཾ་སཱ་རོ. པུ་བྦཱ ཀོ་ཊི ན པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ་ནཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཏ་ཎྷཱ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ས་ནྡྷཱ་ཝ་ཏཾ སཾ་ས་ར་ཏཾ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་རི་སོ ཡཾ ཨི་མ་སྨིཾ ཛ་མྦུ་དཱི་པེ ཏི་ཎ་ཀ་ཊྛ་སཱ་ཁཱ་པ་ལཱ་སཾ ཏཾ ཚེ་ཏྭཱ [ཏ་ཙྪེ་ཏྭཱ (བ་ཧཱུ་སུ)] ཨེ་ཀ་ཛ྄ཛྷཾ སཾ་ཧ་རི་ཏྭཱ ཙ་ཏུ་ར་ངྒུ་ལཾ ཙ་ཏུ་ར་ངྒུ་ལཾ གྷ་ཊི་ཀཾ ཀ་ཏྭཱ ནི་ཀྑི་པེ་ཡྻ – ‘ཨ་ཡཾ མེ མཱ་ཏཱ, ཏ་སྶཱ མེ མཱ་ཏུ ཨ་ཡཾ མཱ་ཏཱ’ཏི, ཨ་པ་རི་ཡཱ་དི་ནྣཱ་ཝ [ཨ་པ་རི་ཡཱ་དི་ཎྞཱ་ཝ (སཱི.)] བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏ་སྶ པུ་རི་ས་སྶ མཱ་ཏུ་མཱ་ཏ་རོ ཨ་སྶུ, ཨ་ཐ ཨི་མ་སྨིཾ ཛ་མྦུ་དཱི་པེ ཏི་ཎ་ཀ་ཊྛ་སཱ་ཁཱ་པ་ལཱ་སཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཾ པ་རི་ཡཱ་དཱ་ནཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ཨ་ན་མ་ཏ་གྒོ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཾ་སཱ་རོ. པུ་བྦཱ ཀོ་ཊི ན པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ་ནཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཏ་ཎྷཱ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ས་ནྡྷཱ་ཝ་ཏཾ སཾ་ས་ར་ཏཾ. ཨེ་ཝཾ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཝོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དུ་ཀྑཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷཱུ་ཏཾ ཏི་བྦཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷཱུ་ཏཾ བྱ་ས་ནཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷཱུ་ཏཾ, ཀ་ཊ་སཱི [ཀ་ཊ་སི (སཱི. པཱི. ཀ.) ཀ་ཊཱ ཚ་ཝཱ ས་ཡ་ནྟི ཨེ་ཏྠཱ་ཏི ཀ་ཊ་སཱི] ཝ་ཌྜྷི་ཏཱ. ཡཱ་ཝ་ཉྩི་དཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ལ་མེ་ཝ ས་བྦ་ས་ངྑཱ་རེ་སུ ནི་བྦི་ནྡི་ཏུཾ ཨ་ལཾ ཝི་ར་ཛྫི་ཏུཾ ཨ་ལཾ ཝི་མུ་ཙྩི་ཏུ’’ནྟི. པ་ཋ་མཾ.
༢. པ་ཐ་ཝཱི་སུ་ཏྟཾ
༡༢༥. སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི…པེ… ‘‘ཨ་ན་མ་ཏ་གྒོ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཾ་སཱ་རོ. པུ་བྦཱ ཀོ་ཊི ན པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ་ནཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཏ་ཎྷཱ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ས་ནྡྷཱ་ཝ་ཏཾ སཾ་ས་ར་ཏཾ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་རི་སོ ཨི་མཾ མ་ཧཱ་པ་ཐ་ཝིཾ ཀོ་ལ་ཊྛི་མ་ཏྟཾ ཀོ་ལ་ཊྛི་མ་ཏྟཾ མ་ཏྟི་ཀཱ་གུ་ལི༹་ཀཾ ཀ་རི་ཏྭཱ ནི་ཀྑི་པེ་ཡྻ – ‘ཨ་ཡཾ མེ པི་ཏཱ, ཏ་སྶ མེ པི་ཏུ ཨ་ཡཾ པི་ཏཱ’ཏི, ཨ་པ་རི་ཡཱ་དི་ནྣཱ་ཝ བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏ་སྶ པུ་རི་ས་སྶ པི་ཏུ་པི་ཏ་རོ ཨ་སྶུ, ཨ་ཐཱ་ཡཾ མ་ཧཱ་པ་ཐ་ཝཱི པ་རི་ཀྑ་ཡཾ པ་རི་ཡཱ་དཱ་ནཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ཨ་ན་མ་ཏ་གྒོ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཾ་སཱ་རོ. པུ་བྦཱ ཀོ་ཊི ན པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ་ནཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཏ་ཎྷཱ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ས་ནྡྷཱ་ཝ་ཏཾ སཾ་ས་ར་ཏཾ. ཨེ་ཝཾ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཝོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དུ་ཀྑཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷཱུ་ཏཾ ཏི་བྦཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷཱུ་ཏཾ བྱ་ས་ནཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷཱུ་ཏཾ, ཀ་ཊ་སཱི ཝ་ཌྜྷི་ཏཱ. ཡཱ་ཝ་ཉྩི་དཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ལ་མེ་ཝ ས་བྦ་ས་ངྑཱ་རེ་སུ ནི་བྦི་ནྡི་ཏུཾ, ཨ་ལཾ ཝི་ར་ཛྫི་ཏུཾ, ཨ་ལཾ ཝི་མུ་ཙྩི་ཏུ’’ནྟི. དུ་ཏི་ཡཾ.
༣. ཨ་སྶུ་སུ་ཏྟཾ
༡༢༦. སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི…པེ… ‘‘ཨ་ན་མ་ཏ་གྒོ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཾ་སཱ་རོ. པུ་བྦཱ ཀོ་ཊི ན པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ་ནཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཏ་ཎྷཱ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ས་ནྡྷཱ་ཝ་ཏཾ སཾ་ས་ར་ཏཾ. ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་ཐ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀ་ཏ་མཾ ནུ ཁོ བ་ཧུ་ཏ་རཾ, ཡཾ ཝཱ ཝོ ཨི་མི་ནཱ དཱི་གྷེ་ན ཨ་དྡྷུ་ནཱ ས་ནྡྷཱ་ཝ་ཏཾ སཾ་ས་ར་ཏཾ ཨ་མ་ནཱ་པ་ས་མྤ་ཡོ་གཱ མ་ནཱ་པ་ཝི་པྤ་ཡོ་གཱ ཀ་ནྡ་ནྟཱ་ནཾ རོ་ད་ནྟཱ་ནཾ [རུ་ད་ནྟཱ་ནཾ (སཱི.)] ཨ་སྶུ པ་སྶ་ནྣཾ [པ་སྶ་ནྡཾ (ཀ. སཱི.), པ་ས་ནྡཾ (སྱཱ. ཀཾ.), པ་ས་ནྣཾ (པཱི. ཀ.)] པ་གྒྷ་རི་ཏཾ, ཡཾ ཝཱ ཙ་ཏཱུ་སུ མ་ཧཱ་ས་མུ་དྡེ་སུ ཨུ་ད་ཀ’’ནྟི? ‘‘ཡ་ཐཱ ཁོ མ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མ, ཨེ་ཏ་དེ་ཝ, བྷ་ནྟེ, བ་ཧུ་ཏ་རཾ ཡཾ ནོ ཨི་མི་ནཱ དཱི་གྷེ་ན ཨ་དྡྷུ་ནཱ ས་ནྡྷཱ་ཝ་ཏཾ སཾ་ས་ར་ཏཾ ཨ་མ་ནཱ་པ་ས་མྤ་ཡོ་གཱ མ་ནཱ་པ་ཝི་པྤ་ཡོ་གཱ ཀ་ནྡ་ནྟཱ་ནཾ རོ་ད་ནྟཱ་ནཾ ཨ་སྶུ པ་སྶ་ནྣཾ པ་གྒྷ་རི་ཏཾ, ན ཏྭེ་ཝ ཙ་ཏཱུ་སུ མ་ཧཱ་ས་མུ་དྡེ་སུ ཨུ་ད་ཀ’’ནྟི.
‘‘སཱ་དྷུ སཱ་དྷུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཱ་དྷུ ཁོ མེ ཏུ་མྷེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཝཾ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་ཐ. ཨེ་ཏ་དེ་ཝ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བ་ཧུ་ཏ་རཾ ཡཾ ཝོ ཨི་མི་ནཱ དཱི་གྷེ་ན ཨ་དྡྷུ་ནཱ ས་ནྡྷཱ་ཝ་ཏཾ སཾ་ས་ར་ཏཾ ཨ་མ་ནཱ་པ་ས་མྤ་ཡོ་གཱ མ་ནཱ་པ་ཝི་པྤ་ཡོ་གཱ ཀ་ནྡ་ནྟཱ་ནཾ རོ་ད་ནྟཱ་ནཾ ཨ་སྶུ པ་སྶ་ནྣཾ པ་གྒྷ་རི་ཏཾ, ན ཏྭེ་ཝ ཙ་ཏཱུ་སུ མ་ཧཱ་ས་མུ་དྡེ་སུ ཨུ་ད་ཀཾ. དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཝོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མཱ་ཏུ་མ་ར་ཎཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷཱུ་ཏཾ; ཏེ་སཾ ཝཱ མཱ་ཏུ་མ་ར་ཎཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷོ་ནྟཱ་ནཾ ཨ་མ་ནཱ་པ་ས་མྤ་ཡོ་གཱ མ་ནཱ་པ་ཝི་པྤ་ཡོ་གཱ ཀ་ནྡ་ནྟཱ་ནཾ རོ་ད་ནྟཱ་ནཾ ཨ་སྶུ པ་སྶ་ནྣཾ པ་གྒྷ་རི་ཏཾ, ན ཏྭེ་ཝ ཙ་ཏཱུ་སུ མ་ཧཱ་ས་མུ་དྡེ་སུ ཨུ་ད་ཀཾ. དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཝོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པི་ཏུ་མ་ར་ཎཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷཱུ་ཏཾ …པེ… བྷཱ་ཏུ་མ་ར་ཎཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷཱུ་ཏཾ… བྷ་གི་ནི་མ་ར་ཎཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷཱུ་ཏཾ… པུ་ཏྟ་མ་ར་ཎཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷཱུ་ཏཾ… དྷཱི་ཏུ་མ་ར་ཎཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷཱུ་ཏཾ… ཉཱ་ཏི་བྱ་ས་ནཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷཱུ་ཏཾ… བྷོ་ག་བྱ་ས་ནཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷཱུ་ཏཾ. དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཝོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རོ་ག་བྱ་ས་ནཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷཱུ་ཏཾ, ཏེ་སཾ ཝོ རོ་ག་བྱ་ས་ནཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷོ་ནྟཱ་ནཾ ཨ་མ་ནཱ་པ་ས་མྤ་ཡོ་གཱ མ་ནཱ་པ་ཝི་པྤ་ཡོ་གཱ ཀ་ནྡ་ནྟཱ་ནཾ རོ་ད་ནྟཱ་ནཾ ཨ་སྶུ པ་སྶ་ནྣཾ པ་གྒྷ་རི་ཏཾ, ན ཏྭེ་ཝ ཙ་ཏཱུ་སུ མ་ཧཱ་ས་མུ་དྡེ་སུ ཨུ་ད་ཀཾ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ཨ་ན་མ་ཏ་གྒོ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཾ་སཱ་རོ …པེ… ཡཱ་ཝ་ཉྩི་དཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ལ་མེ་ཝ ས་བྦ་ས་ངྑཱ་རེ་སུ ནི་བྦི་ནྡི་ཏུཾ, ཨ་ལཾ ཝི་ར་ཛྫི་ཏུཾ, ཨ་ལཾ ཝི་མུ་ཙྩི་ཏུ’’ནྟི. ཏ་ཏི་ཡཾ.
༤. ཁཱི་ར་སུ་ཏྟཾ
༡༢༧. སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི…པེ… ‘‘ཨ་ན་མ་ཏ་གྒོ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཾ་སཱ་རོ. པུ་བྦཱ ཀོ་ཊི ན པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ་ནཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཏ་ཎྷཱ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ས་ནྡྷཱ་ཝ་ཏཾ སཾ་ས་ར་ཏཾ. ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་ཐ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀ་ཏ་མཾ ནུ ཁོ བ་ཧུ་ཏ་རཾ, ཡཾ ཝཱ ཝོ ཨི་མི་ནཱ དཱི་གྷེ་ན ཨ་དྡྷུ་ནཱ ས་ནྡྷཱ་ཝ་ཏཾ སཾ་ས་ར་ཏཾ མཱ་ཏུ་ཐ་ཉྙཾ པཱི་ཏཾ, ཡཾ ཝཱ ཙ་ཏཱུ་སུ མ་ཧཱ་ས་མུ་དྡེ་སུ ཨུ་ད་ཀ’’ནྟི? ‘‘ཡ་ཐཱ ཁོ མ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མ, ཨེ་ཏ་དེ་ཝ, བྷ་ནྟེ, བ་ཧུ་ཏ་རཾ ཡཾ ནོ ཨི་མི་ནཱ དཱི་གྷེ་ན ཨ་དྡྷུ་ནཱ ས་ནྡྷཱ་ཝ་ཏཾ སཾ་ས་ར་ཏཾ མཱ་ཏུ་ཐ་ཉྙཾ པཱི་ཏཾ, ན ཏྭེ་ཝ ཙ་ཏཱུ་སུ མ་ཧཱ་ས་མུ་དྡེ་སུ ཨུ་ད་ཀ’’ནྟི.
‘‘སཱ་དྷུ སཱ་དྷུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཱ་དྷུ ཁོ མེ ཏུ་མྷེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཝཾ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་ཐ. ཨེ་ཏ་དེ་ཝ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བ་ཧུ་ཏ་རཾ ཡཾ ཝོ ཨི་མི་ནཱ དཱི་གྷེ་ན ཨ་དྡྷུ་ནཱ ས་ནྡྷཱ་ཝ་ཏཾ སཾ་ས་ར་ཏཾ མཱ་ཏུ་ཐ་ཉྙཾ པཱི་ཏཾ, ན ཏྭེ་ཝ ཙ་ཏཱུ་སུ མ་ཧཱ་ས་མུ་དྡེ་སུ ཨུ་ད་ཀཾ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ཨ་ན་མ་ཏ་གྒོ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཾ་སཱ་རོ…པེ… ཨ་ལཾ ཝི་མུ་ཙྩི་ཏུ’’ནྟི. ཙ་ཏུ་ཏྠཾ.
༥. པ་བྦ་ཏ་སུ་ཏྟཾ
༡༢༨. སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི…པེ… ཨཱ་རཱ་མེ. ཨ་ཐ ཁོ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ བྷི་ཀྑུ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ སོ བྷི་ཀྑུ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཀཱི་ཝ་དཱི་གྷོ ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཀ་པྤོ’’ཏི? ‘‘དཱི་གྷོ ཁོ, བྷི་ཀྑུ, ཀ་པྤོ. སོ ན སུ་ཀ་རོ ས་ངྑཱ་ཏུཾ ཨེ་ཏྟ་ཀཱ་ནི ཝ་སྶཱ་ནི ཨི་ཏི ཝཱ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ་ནི ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ནི ཨི་ཏི ཝཱ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ་ནི ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ཨི་ཏི ཝཱ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ་ནི ཝ་སྶ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ཨི་ཏི ཝཱ’’ཏི.
‘‘ས་ཀྐཱ པ་ན, བྷ་ནྟེ, ཨུ་པ་མཾ ཀཱ་ཏུ’’ནྟི? ‘‘ས་ཀྐཱ, བྷི་ཀྑཱུ’’ཏི བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཝོ་ཙ. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑུ, མ་ཧཱ་སེ་ལོ པ་བྦ་ཏོ ཡོ་ཛ་ནཾ ཨཱ་ཡཱ་མེ་ན ཡོ་ཛ་ནཾ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཡོ་ཛ་ནཾ ཨུ་བྦེ་དྷེ་ན ཨ་ཙྪི་ནྣོ ཨ་སུ་སི་རོ ཨེ་ཀ་གྒྷ་ནོ. ཏ་མེ་ནཾ པུ་རི་སོ ཝ་སྶ་ས་ཏ་སྶ ཝ་སྶ་ས་ཏ་སྶ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཀཱ་སི་ཀེ་ན ཝ་ཏྠེ་ན ས་ཀིཾ ས་ཀིཾ པ་རི་མ་ཛྫེ་ཡྻ. ཁི་པྤ་ཏ་རཾ ཁོ སོ, བྷི་ཀྑུ, མ་ཧཱ་སེ་ལོ པ་བྦ་ཏོ ཨི་མི་ནཱ ཨུ་པ་ཀྐ་མེ་ན པ་རི་ཀྑ་ཡཾ པ་རི་ཡཱ་དཱ་ནཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ, ན ཏྭེ་ཝ ཀ་པྤོ. ཨེ་ཝཾ དཱི་གྷོ, བྷི་ཀྑུ, ཀ་པྤོ. ཨེ་ཝཾ དཱི་གྷཱ་ནཾ ཁོ, བྷི་ཀྑུ, ཀ་པྤཱ་ནཾ ནེ་ཀོ ཀ་པྤོ སཾ་སི་ཏོ, ནེ་ཀཾ ཀ་པྤ་ས་ཏཾ སཾ་སི་ཏཾ, ནེ་ཀཾ ཀ་པྤ་ས་ཧ་སྶཾ སཾ་སི་ཏཾ, ནེ་ཀཾ ཀ་པྤ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཾ སཾ་སི་ཏཾ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ཨ་ན་མ་ཏ་གྒོ་ཡཾ, བྷི་ཀྑུ, སཾ་སཱ་རོ. པུ་བྦཱ ཀོ་ཊི…པེ… ཡཱ་ཝ་ཉྩི་དཾ, བྷི་ཀྑུ, ཨ་ལ་མེ་ཝ ས་བྦ་ས་ངྑཱ་རེ་སུ ནི་བྦི་ནྡི་ཏུཾ, ཨ་ལཾ ཝི་ར་ཛྫི་ཏུཾ, ཨ་ལཾ ཝི་མུ་ཙྩི་ཏུ’’ནྟི. པ་ཉྩ་མཾ.
༦. སཱ་ས་པ་སུ་ཏྟཾ
༡༢༩. སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ བྷི་ཀྑུ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ སོ བྷི་ཀྑུ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཀཱི་ཝ་དཱི་གྷོ, ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཀ་པྤོ’’ཏི? ‘‘དཱི་གྷོ ཁོ, བྷི་ཀྑུ, ཀ་པྤོ. སོ ན སུ་ཀ་རོ ས་ངྑཱ་ཏུཾ ཨེ་ཏྟ་ཀཱ་ནི ཝ་སྶཱ་ནི ཨི་ཏི ཝཱ…པེ… ཨེ་ཏྟ་ཀཱ་ནི ཝ་སྶ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ཨི་ཏི ཝཱ’’ཏི.
‘‘ས་ཀྐཱ པ་ན, བྷ་ནྟེ, ཨུ་པ་མཾ ཀཱ་ཏུ’’ནྟི? ‘‘ས་ཀྐཱ, བྷི་ཀྑཱུ’’ཏི བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཝོ་ཙ. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑུ, ཨཱ་ཡ་སཾ ན་ག་རཾ ཡོ་ཛ་ནཾ ཨཱ་ཡཱ་མེ་ན ཡོ་ཛ་ནཾ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཡོ་ཛ་ནཾ ཨུ་བྦེ་དྷེ་ན, པུ་ཎྞཾ སཱ་ས་པཱ་ནཾ གུ་ལི༹་ཀཱ་བ་དྡྷཾ [ཙཱུ་ལི༹་ཀཱ་བ་དྡྷཾ (སཱི. པཱི.)]. ཏ་ཏོ པུ་རི་སོ ཝ་སྶ་ས་ཏ་སྶ ཝ་སྶ་ས་ཏ་སྶ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཨེ་ཀ་མེ་ཀཾ སཱ་ས་པཾ ཨུ་དྡྷ་རེ་ཡྻ. ཁི་པྤ་ཏ་རཾ ཁོ སོ, བྷི་ཀྑུ མ་ཧཱ་སཱ་ས་པ་རཱ་སི ཨི་མི་ནཱ ཨུ་པ་ཀྐ་མེ་ན པ་རི་ཀྑ་ཡཾ པ་རི་ཡཱ་དཱ་ནཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ, ན ཏྭེ་ཝ ཀ་པྤོ. ཨེ་ཝཾ དཱི་གྷོ ཁོ, བྷི་ཀྑུ, ཀ་པྤོ. ཨེ་ཝཾ དཱི་གྷཱ་ནཾ ཁོ, བྷི་ཀྑུ, ཀ་པྤཱ་ནཾ ནེ་ཀོ ཀ་པྤོ སཾ་སི་ཏོ, ནེ་ཀཾ ཀ་པྤ་ས་ཏཾ སཾ་སི་ཏཾ, ནེ་ཀཾ ཀ་པྤ་ས་ཧ་སྶཾ སཾ་སི་ཏཾ, ནེ་ཀཾ ཀ་པྤ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཾ སཾ་སི་ཏཾ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ཨ་ན་མ་ཏ་གྒོ་ཡཾ, བྷི་ཀྑུ, སཾ་སཱ་རོ …པེ… ཨ་ལཾ ཝི་མུ་ཙྩི་ཏུ’’ནྟི. ཚ་ཊྛཾ.
༧. སཱ་ཝ་ཀ་སུ་ཏྟཾ
༡༣༠. སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ས་མྦ་ཧུ་ལཱ བྷི་ཀྑཱུ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣཱ ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘ཀཱི་ཝ་བ་ཧུ་ཀཱ ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཀ་པྤཱ ཨ་བྦྷ་ཏཱི་ཏཱ ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟཱ’’ཏི? ‘‘བ་ཧུ་ཀཱ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀ་པྤཱ ཨ་བྦྷ་ཏཱི་ཏཱ ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟཱ. ཏེ ན སུ་ཀ་རཱ ས་ངྑཱ་ཏུཾ – ‘ཨེ་ཏྟ་ཀཱ ཀ་པྤཱ ཨི་ཏི ཝཱ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ་ནི ཀ་པྤ་ས་ཏཱ་ནི ཨི་ཏི ཝཱ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ་ནི ཀ་པྤ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ཨི་ཏི ཝཱ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ་ནི ཀ་པྤ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ཨི་ཏི ཝཱ’’’ཏི.
‘‘ས་ཀྐཱ པ་ན, བྷ་ནྟེ, ཨུ་པ་མཾ ཀཱ་ཏུ’’ནྟི? ‘‘ས་ཀྐཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ’’ཏི བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཝོ་ཙ. ‘‘ཨི་དྷ་སྶུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ སཱ་ཝ་ཀཱ ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ཡུ་ཀཱ ཝ་སྶ་ས་ཏ་ཛཱི་ཝི་ནོ. ཏེ དི་ཝ་སེ དི་ཝ་སེ ཀ་པྤ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཾ ཀ་པྤ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཾ ཨ་ནུ་སྶ་རེ་ཡྻུཾ. ཨ་ན་ནུ་སྶ་རི་ཏཱ་ཝ བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏེ་ཧི ཀ་པྤཱ ཨ་སྶུ, ཨ་ཐ ཁོ ཏེ ཙ་ཏྟཱ་རོ སཱ་ཝ་ཀཱ ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ཡུ་ཀཱ ཝ་སྶ་ས་ཏ་ཛཱི་ཝི་ནོ ཝ་སྶ་ས་ཏ་སྶ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཀཱ་ལཾ ཀ་རེ་ཡྻུཾ. ཨེ་ཝཾ བ་ཧུ་ཀཱ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀ་པྤཱ ཨ་བྦྷ་ཏཱི་ཏཱ ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟཱ. ཏེ ན སུ་ཀ་རཱ ས་ངྑཱ་ཏུཾ – ‘ཨེ་ཏྟ་ཀཱ ཀ་པྤཱ ཨི་ཏི ཝཱ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ་ནི ཀ་པྤ་ས་ཏཱ་ནི ཨི་ཏི ཝཱ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ་ནི ཀ་པྤ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ཨི་ཏི ཝཱ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ་ནི ཀ་པྤ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ཨི་ཏི ཝཱ’ཏི. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ཨ་ན་མ་ཏ་གྒོ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཾ་སཱ་རོ…པེ… ཨ་ལཾ ཝི་མུ་ཙྩི་ཏུ’’ནྟི. ས་ཏྟ་མཾ.
༨. ག་ངྒཱ་སུ་ཏྟཾ
༡༣༡. རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཝེ་ལུ༹་ཝ་ནེ. ཨ་ཐ ཁོ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ས་དྡྷིཾ ས་མྨོ་དི. ས་མྨོ་ད་ནཱི་ཡཾ ཀ་ཐཾ སཱ་ར་ཎཱི་ཡཾ ཝཱི་ཏི་སཱ་རེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ སོ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཀཱི་ཝ་བ་ཧུ་ཀཱ ནུ ཁོ, བྷོ གོ་ཏ་མ, ཀ་པྤཱ ཨ་བྦྷ་ཏཱི་ཏཱ ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟཱ’’ཏི? ‘‘བ་ཧུ་ཀཱ ཁོ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, ཀ་པྤཱ ཨ་བྦྷ་ཏཱི་ཏཱ ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟཱ. ཏེ ན སུ་ཀ་རཱ ས་ངྑཱ་ཏུཾ – ‘ཨེ་ཏྟ་ཀཱ ཀ་པྤཱ ཨི་ཏི ཝཱ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ་ནི ཀ་པྤ་ས་ཏཱ་ནི ཨི་ཏི ཝཱ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ་ནི ཀ་པྤ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ཨི་ཏི ཝཱ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ་ནི ཀ་པྤ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ཨི་ཏི ཝཱ’’’ཏི.
‘‘ས་ཀྐཱ པ་ན, བྷོ གོ་ཏ་མ, ཨུ་པ་མཾ ཀཱ་ཏུ’’ནྟི? ‘‘ས་ཀྐཱ, བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ’’ཏི བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཝོ་ཙ. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, ཡ་ཏོ ཙཱ་ཡཾ ག་ངྒཱ ན་དཱི པ་བྷ་ཝ་ཏི ཡ་ཏྠ ཙ མ་ཧཱ་ས་མུ་དྡཾ ཨ་པྤེ་ཏི, ཡཱ ཨེ་ཏ་སྨིཾ ཨ་ནྟ་རེ ཝཱ་ལི་ཀཱ སཱ ན སུ་ཀ་རཱ ས་ངྑཱ་ཏུཾ – ‘ཨེ་ཏྟ་ཀཱ ཝཱ་ལི་ཀཱ ཨི་ཏི ཝཱ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ་ནི ཝཱ་ལི་ཀ་ས་ཏཱ་ནི ཨི་ཏི ཝཱ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ་ནི ཝཱ་ལི་ཀ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ཨི་ཏི ཝཱ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ་ནི ཝཱ་ལི་ཀ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ཨི་ཏི ཝཱ’ཏི. ཏ་ཏོ བ་ཧུ་ཏ་རཱ ཁོ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, ཀ་པྤཱ ཨ་བྦྷ་ཏཱི་ཏཱ ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟཱ. ཏེ ན སུ་ཀ་རཱ ས་ངྑཱ་ཏུཾ – ‘ཨེ་ཏྟ་ཀཱ ཀ་པྤཱ ཨི་ཏི ཝཱ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ་ནི ཀ་པྤ་ས་ཏཱ་ནི ཨི་ཏི ཝཱ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ་ནི ཀ་པྤ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ཨི་ཏི ཝཱ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ་ནི ཀ་པྤ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ཨི་ཏི ཝཱ’ཏི. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ཨ་ན་མ་ཏ་གྒོ་ཡཾ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, སཾ་སཱ་རོ. པུ་བྦཱ ཀོ་ཊི ན པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ་ནཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཏ་ཎྷཱ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ས་ནྡྷཱ་ཝ་ཏཾ སཾ་ས་ར་ཏཾ. ཨེ་ཝཾ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཁོ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, དུ་ཀྑཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷཱུ་ཏཾ ཏི་བྦཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷཱུ་ཏཾ བྱ་ས་ནཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷཱུ་ཏཾ, ཀ་ཊ་སཱི ཝ་ཌྜྷི་ཏཱ. ཡཱ་ཝ་ཉྩི་དཾ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, ཨ་ལ་མེ་ཝ ས་བྦ་ས་ངྑཱ་རེ་སུ ནི་བྦི་ནྡི་ཏུཾ, ཨ་ལཾ ཝི་ར་ཛྫི་ཏུཾ, ཨ་ལཾ ཝི་མུ་ཙྩི་ཏུ’’ནྟི.
ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, སོ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ, བྷོ གོ་ཏ་མ, ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ, བྷོ གོ་ཏ་མ…པེ… ཨུ་པཱ་ས་ཀཾ མཾ བྷ་ཝཾ གོ་ཏ་མོ དྷཱ་རེ་ཏུ ཨ་ཛྫ་ཏ་གྒེ པཱ་ཎུ་པེ་ཏཾ ས་ར་ཎཾ ག་ཏ’’ནྟི. ཨ་ཊྛ་མཾ.
༩. ད་ཎྜ་སུ་ཏྟཾ
༡༣༢. སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི…པེ… ‘‘ཨ་ན་མ་ཏ་གྒོ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཾ་སཱ་རོ. པུ་བྦཱ ཀོ་ཊི ན པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ་ནཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཏ་ཎྷཱ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ས་ནྡྷཱ་ཝ་ཏཾ སཾ་ས་ར་ཏཾ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ད་ཎྜོ ཨུ་པ་རི་ཝེ་ཧཱ་སཾ ཁི་ཏྟོ ས་ཀི་མྤི མཱུ་ལེ་ན ནི་པ་ཏ་ཏི, ས་ཀི་མྤི མ་ཛ྄ཛྷེ་ན ནི་པ་ཏ་ཏི, ས་ཀི་མྤི ཨ་ནྟེ་ན ནི་པ་ཏ་ཏི; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ ས་ཏྟཱ ཏ་ཎྷཱ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ ས་ནྡྷཱ་ཝ་ནྟཱ སཾ་ས་ར་ནྟཱ ས་ཀི་མྤི ཨ་སྨཱ ལོ་ཀཱ པ་རཾ ལོ་ཀཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ས་ཀི་མྤི པ་ར་སྨཱ ལོ་ཀཱ ཨི་མཾ ལོ་ཀཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟི. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ཨ་ན་མ་ཏ་གྒོ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཾ་སཱ་རོ…པེ… ཨ་ལཾ ཝི་མུ་ཙྩི་ཏུ’’ནྟི. ན་ཝ་མཾ.
༡༠. པུ་གྒ་ལ་སུ་ཏྟཾ
༡༣༣. ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཝི་ཧ་ར་ཏི གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊེ པ་བྦ་ཏེ. ཏ་ཏྲ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘བྷི་ཀྑ་ཝོ’’ཏི. ‘‘བྷ་ད་ནྟེ’’ཏི ཏེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པ་ཙྩ་སྶོ་སུཾ. བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ –
‘‘ཨ་ན་མ་ཏ་གྒོ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཾ་སཱ་རོ…པེ… ཨེ་ཀ་པུ་གྒ་ལ་སྶ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀ་པྤཾ ས་ནྡྷཱ་ཝ་ཏོ སཾ་ས་ར་ཏོ སི་ཡཱ ཨེ་ཝཾ མ་ཧཱ ཨ་ཊྛི་ཀ་ངྐ་ལོ ཨ་ཊྛི་པུ་ཉྫོ ཨ་ཊྛི་རཱ་སི ཡ་ཐཱ་ཡཾ ཝེ་པུ་ལློ པ་བྦ་ཏོ, ས་ཙེ སཾ་ཧཱ་ར་ཀོ ཨ་སྶ, ས་མྦྷ་ཏ་ཉྩ ན ཝི་ན་སྶེ་ཡྻ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ཨ་ན་མ་ཏ་གྒོ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཾ་སཱ་རོ…པེ… ཨ་ལཾ ཝི་མུ་ཙྩི་ཏུ’’ནྟི.
ཨི་ད་མ་ཝོ་ཙ བྷ་ག་ཝཱ. ཨི་དཾ ཝ་ཏྭཱ་ན སུ་ག་ཏོ ཨ་ཐཱ་པ་རཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ ས་ཏྠཱ –
‘‘ཨེ་ཀ་སྶེ་ཀེ་ན ཀ་པྤེ་ན, པུ་གྒ་ལ་སྶ་ཊྛི་ས་ཉྩ་ཡོ;
སི་ཡཱ པ་བྦ་ཏ་ས་མོ རཱ་སི, ཨི་ཏི ཝུ་ཏྟཾ མ་ཧེ་སི་ནཱ.
‘‘སོ ཁོ པ་ནཱ་ཡཾ ཨ་ཀྑཱ་ཏོ, ཝེ་པུ་ལློ པ་བྦ་ཏོ མ་ཧཱ;
ཨུ་ཏྟ་རོ གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊ་སྶ, མ་ག་དྷཱ་ནཾ གི་རི་བྦ་ཛེ.
‘‘ཡ་ཏོ ཙ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩཱ་ནི, ས་མྨ་པྤ་ཉྙཱ་ཡ པ་སྶ་ཏི;
དུ་ཀྑཾ དུ་ཀྑ་ས་མུ་པྤཱ་དཾ, དུ་ཀྑ་སྶ ཙ ཨ་ཏི་ཀྐ་མཾ;
ཨ་རི་ཡཾ ཙ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ, དུ་ཀྑཱུ་པ་ས་མ་གཱ་མི་ནཾ.
‘‘ས ས་ཏྟ་ཀྑ་ཏྟུཾ་པ་ར་མཾ, ས་ནྡྷཱ་ཝི་ཏྭཱ་ན པུ་གྒ་ལོ;
དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟ་ཀ་རོ ཧོ་ཏི, ས་བྦ་སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ཀྑ་ཡཱ’’ཏི. ད་ས་མཾ;
པ་ཋ་མོ ཝ་གྒོ.
ཏ་སྶུ་དྡཱ་ནཾ –
ཏི་ཎ་ཀ་ཊྛ་ཉྩ པ་ཐ་ཝཱི, ཨ་སྶུ ཁཱི་ར་ཉྩ པ་བྦ་ཏཾ;
སཱ་ས་པཱ སཱ་ཝ་ཀཱ ག་ངྒཱ, ད་ཎྜོ ཙ པུ་གྒ་ལེ་ན ཙཱ་ཏི.