༦. ས་བྷི་ཡ་སུ་ཏྟཾ
ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏཾ – ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཝེ་ལུ༹་ཝ་ནེ ཀ་ལ་ནྡ་ཀ་ནི་ཝཱ་པེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ས་བྷི་ཡ་སྶ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀ་སྶ པུ་རཱ་ཎ་སཱ་ལོ་ཧི་ཏཱ་ཡ དེ་ཝ་ཏཱ་ཡ པ་ཉྷཱ ཨུ་དྡི་ཊྛཱ ཧོ་ནྟི – ‘‘ཡོ ཏེ, ས་བྷི་ཡ, ས་མ་ཎོ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཝཱ ཨི་མེ པ་ཉྷེ པུ་ཊྛོ བྱཱ་ཀ་རོ་ཏི ཏ་སྶ ས་ནྟི་ཀེ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ ཙ་རེ་ཡྻཱ་སཱི’’ཏི.
ཨ་ཐ ཁོ ས་བྷི་ཡོ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ ཏ་སྶཱ དེ་ཝ་ཏཱ་ཡ ས་ནྟི་ཀེ ཏེ པ་ཉྷེ ཨུ་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ཡེ ཏེ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ས་ངྒྷི་ནོ ག་ཎི་ནོ ག་ཎཱ་ཙ་རི་ཡཱ ཉཱ་ཏཱ ཡ་ས་སྶི་ནོ ཏི་ཏྠ་ཀ་རཱ སཱ་དྷུ་ས་མྨ་ཏཱ བ་ཧུ་ཛ་ན་སྶ, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – པཱུ་ར་ཎོ ཀ་སྶ་པོ མ་ཀྑ་ལི་གོ་སཱ་ལོ ཨ་ཛི་ཏོ ཀེ་ས་ཀ་མྦ་ལོ པ་ཀུ་དྷོ [ཀ་ཀུ་དྷོ (སཱི.) པ་ཀུ་དྡྷོ (སྱཱ. ཀཾ.)] ཀ་ཙྩཱ་ནོ ས་ཉྩ་ཡོ [ས་ཉྫ་ཡོ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ. པཱི.)] བེ་ལ་ཊྛ་པུ་ཏྟོ [བེ་ལླ་ཊྛི་པུ་ཏྟོ (སཱི. པཱི.), ཝེ་ལ༹་ཊྛ་པུ་ཏྟོ (སྱཱ.)] ནི་ག་ཎྛོ ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟོ [ནཱ་ཏ་པུ་ཏྟོ (སཱི. པཱི.)], ཏེ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཏེ པ་ཉྷེ པུ་ཙྪ་ཏི. ཏེ ས་བྷི་ཡེ་ན པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀེ་ན པ་ཉྷེ པུ་ཊྛཱ ན ས་མྤཱ་ཡ་ནྟི; ཨ་ས་མྤཱ་ཡ་ནྟཱ ཀོ་པ་ཉྩ དོ་ས་ཉྩ ཨ་པྤ་ཙྩ་ཡ་ཉྩ པཱ་ཏུ་ཀ་རོ་ནྟི. ཨ་པི ཙ ས་བྷི་ཡཾ ཡེ་ཝ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཾ པ་ཊི་པུ་ཙྪ་ནྟི.
ཨ་ཐ ཁོ ས་བྷི་ཡ་སྶ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཡེ ཁོ ཏེ བྷོ་ནྟོ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ས་ངྒྷི་ནོ ག་ཎི་ནོ ག་ཎཱ་ཙ་རི་ཡཱ ཉཱ་ཏཱ ཡ་ས་སྶི་ནོ ཏི་ཏྠ་ཀ་རཱ སཱ་དྷུ་ས་མྨ་ཏཱ བ་ཧུ་ཛ་ན་སྶ, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – པཱུ་ར་ཎོ ཀ་སྶ་པོ…པེ… ནི་ག་ཎྛོ ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟོ, ཏེ མ་ཡཱ པ་ཉྷེ པུ་ཊྛཱ ན ས་མྤཱ་ཡ་ནྟི, ཨ་ས་མྤཱ་ཡ་ནྟཱ ཀོ་པ་ཉྩ དོ་ས་ཉྩ ཨ་པྤ་ཙྩ་ཡ་ཉྩ པཱ་ཏུ་ཀ་རོ་ནྟི; ཨ་པི ཙ མ་ཉྙེ་ཝེ་ཏྠ པ་ཊི་པུ་ཙྪ་ནྟི. ཡ་ནྣཱུ་ནྣཱ་ཧཾ ཧཱི་ནཱ་ཡཱ་ཝ་ཏྟི་ཏྭཱ ཀཱ་མེ པ་རི་བྷུ་ཉྫེ་ཡྻ’’ནྟི.
ཨ་ཐ ཁོ ས་བྷི་ཡ་སྶ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཨ་ཡ་མྤི ཁོ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ས་ངྒྷཱི ཙེ་ཝ ག་ཎཱི ཙ ག་ཎཱ་ཙ་རི་ཡོ ཙ ཉཱ་ཏོ ཡ་ས་སྶཱི ཏི་ཏྠ་ཀ་རོ སཱ་དྷུ་ས་མྨ་ཏོ བ་ཧུ་ཛ་ན་སྶ; ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ ས་མ་ཎཾ གོ་ཏ་མཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨི་མེ པ་ཉྷེ པུ་ཙྪེ་ཡྻ’’ནྟི.
ཨ་ཐ ཁོ ས་བྷི་ཡ་སྶ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཡེ་པི ཁོ ཏེ [ཡེ ཁོ ཏེ (སྱཱ.), ཡཾ ཁོ ཏེ (ཀ.)] བྷོ་ནྟོ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ཛི་ཎྞཱ ཝུ་ཌྜྷཱ མ་ཧ་ལླ་ཀཱ ཨ་དྡྷ་ག་ཏཱ ཝ་ཡོ་ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟཱ ཐེ་རཱ ར་ཏྟ་ཉྙཱུ ཙི་ར་པ་བྦ་ཛི་ཏཱ ས་ངྒྷི་ནོ ག་ཎི་ནོ ག་ཎཱ་ཙ་རི་ཡཱ ཉཱ་ཏཱ ཡ་ས་སྶི་ནོ ཏི་ཏྠ་ཀ་རཱ སཱ་དྷུ་ས་མྨ་ཏཱ བ་ཧུ་ཛ་ན་སྶ, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – པཱུ་ར་ཎོ ཀ་སྶ་པོ…པེ. … ནི་ག་ཎྛོ ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟོ, ཏེ་པི མ་ཡཱ པ་ཉྷེ པུ་ཊྛཱ ན ས་མྤཱ་ཡ་ནྟི, ཨ་ས་མྤཱ་ཡ་ནྟཱ ཀོ་པ་ཉྩ དོ་ས་ཉྩ ཨ་པྤ་ཙྩ་ཡ་ཉྩ པཱ་ཏུ་ཀ་རོ་ནྟི, ཨ་པི ཙ མ་ཉྙེ་ཝེ་ཏྠ པ་ཊི་པུ་ཙྪ་ནྟི; ཀིཾ པ་ན མེ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨི་མེ པ་ཉྷེ པུ་ཊྛོ བྱཱ་ཀ་རི་སྶ་ཏི! ས་མ་ཎོ ཧི གོ་ཏ་མོ ད་ཧ་རོ ཙེ་ཝ ཛཱ་ཏི་ཡཱ, ན་ཝོ ཙ པ་བྦ་ཛྫཱ་ཡཱ’’ཏི.
ཨ་ཐ ཁོ ས་བྷི་ཡ་སྶ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ས་མ་ཎོ ཁོ [ས་མ་ཎོ ཁོ གོ་ཏ་མོ (སྱཱ. ཀ.)] ད་ཧ་རོ་ཏི ན ཨུ་ཉྙཱ་ཏ་བྦོ ན པ་རི་བྷོ་ཏ་བྦོ. ད་ཧ་རོ་པི ཙེ་ས ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ མ་ཧི་དྡྷི་ཀོ ཧོ་ཏི མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ, ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ ས་མ་ཎཾ གོ་ཏ་མཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨི་མེ པ་ཉྷེ པུ་ཙྪེ་ཡྻ’’ནྟི.
ཨ་ཐ ཁོ ས་བྷི་ཡོ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ ཡེ་ན རཱ་ཛ་ག་ཧཾ ཏེ་ན ཙཱ་རི་ཀཾ པ་ཀྐཱ་མི. ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན ཙཱ་རི་ཀཾ ཙ་ར་མཱ་ནོ ཡེ་ན རཱ་ཛ་ག་ཧཾ ཝེ་ལུ༹་ཝ་ནཾ ཀ་ལ་ནྡ་ཀ་ནི་ཝཱ་པོ, ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ས་དྡྷིཾ ས་མྨོ་དི. ས་མྨོ་ད་ནཱི་ཡཾ ཀ་ཐཾ སཱ་ར་ཎཱི་ཡཾ ཝཱི་ཏི་སཱ་རེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ ས་བྷི་ཡོ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ གཱ་ཐཱ་ཡ ཨ་ཛ྄ཛྷ་བྷཱ་སི –
༥༡༥. ‘‘ཀ་ངྑཱི ཝེ་ཙི་ཀི་ཙྪཱི ཨཱ་ག་མཾ, (ཨི་ཏི ས་བྷི་ཡོ)
པ་ཉྷེ པུ་ཙྪི་ཏུཾ ཨ་བྷི་ཀ་ངྑ་མཱ་ནོ;
ཏེ་ས་ནྟ་ཀ་རོ བྷ་ཝཱ་ཧི [བྷ་ཝཱ་ཧི མེ (པཱི. ཀ.)] པ་ཉྷེ མེ པུ་ཊྛོ,
ཨ་ནུ་པུ་བྦཾ ཨ་ནུ་དྷ་མྨཾ བྱཱ་ཀ་རོ་ཧི མེ’’.
༥༡༦. ‘‘དཱུ་ར་ཏོ ཨཱ་ག་ཏོ་སི ས་བྷི་ཡ, (ཨི་ཏི བྷ་ག་ཝཱ)
པ་ཉྷེ པུ་ཙྪི་ཏུཾ ཨ་བྷི་ཀ་ངྑ་མཱ་ནོ;
ཏེ་ས་ནྟ་ཀ་རོ བྷ་ཝཱ་མི [ཏེ་ས་མ་ནྟ་ཀ་རོ་མི ཏེ (ཀ.)] པ་ཉྷེ ཏེ པུ་ཊྛོ,
ཨ་ནུ་པུ་བྦཾ ཨ་ནུ་དྷ་མྨཾ བྱཱ་ཀ་རོ་མི ཏེ.
༥༡༧. ‘‘པུ་ཙྪ མཾ ས་བྷི་ཡ པ་ཉྷཾ, ཡཾ ཀི་ཉྩི མ་ན་སི་ཙྪ་སི;
ཏ་སྶ ཏ་སྶེ་ཝ པ་ཉྷ་སྶ, ཨ་ཧཾ ཨ་ནྟཾ ཀ་རོ་མི ཏེ’’ཏི.
ཨ་ཐ ཁོ ས་བྷི་ཡ་སྶ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཨ་ཙྪ་རི་ཡཾ ཝ་ཏ, བྷོ, ཨ་བྦྷུ་ཏཾ ཝ་ཏ, བྷོ! ཡཾ ཝ་ཏཱ་ཧཾ ཨ་ཉྙེ་སུ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་སུ ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨ་མ་ཏྟ་མྤི [ཨོ་ཀཱ་ས་མ་ཏྟ་མྤི (སཱི. པཱི.)] ནཱ་ལ་ཏྠཾ ཏཾ མེ ཨི་དཾ ས་མ་ཎེ་ན གོ་ཏ་མེ་ན ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀ་ཏ’’ནྟི. ཨ་ཏྟ་མ་ནོ པ་མུ་དི་ཏོ ཨུ་ད་གྒོ པཱི་ཏི་སོ་མ་ན་སྶ་ཛཱ་ཏོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ པ་ཉྷཾ ཨ་པུ་ཙྪི –
༥༡༨. ‘‘ཀིཾ པ་ཏྟི་ན་མཱ་ཧུ བྷི་ཀྑུ་ནཾ, (ཨི་ཏི ས་བྷི་ཡོ)
སོ་ར་ཏཾ ཀེ་ན ཀ་ཐ་ཉྩ ད་ནྟ་མཱ་ཧུ;
བུ་དྡྷོ་ཏི ཀ་ཐཾ པ་ཝུ་ཙྩ་ཏི,
པུ་ཊྛོ མེ བྷ་ག་ཝཱ བྱཱ་ཀ་རོ་ཧི’’.
༥༡༩. ‘‘པ་ཛྫེ་ན ཀ་ཏེ་ན ཨ་ཏྟ་ནཱ, (ས་བྷི་ཡཱ་ཏི བྷ་ག་ཝཱ)
པ་རི་ནི་བྦཱ་ན་ག་ཏོ ཝི་ཏི་ཎྞ་ཀ་ངྑོ;
ཝི་བྷ་ཝ་ཉྩ བྷ་ཝ་ཉྩ ཝི་པྤ་ཧཱ་ཡ,
ཝུ་སི་ཏ་ཝཱ ཁཱི་ཎ་པུ་ན་བྦྷ་ཝོ ས བྷི་ཀྑུ.
༥༢༠. ‘‘ས་བྦ་ཏྠ ཨུ་པེ་ཀྑ་ཀོ ས་ཏི་མཱ, ན སོ ཧིཾ་ས་ཏི ཀ་ཉྩི ས་བྦ་ལོ་ཀེ;
ཏི་ཎྞོ ས་མ་ཎོ ཨ་ནཱ་ཝི་ལོ, ཨུ་སྶ་དཱ ཡ་སྶ ན ས་ནྟི སོ་ར་ཏོ སོ.
༥༢༡. ‘‘ཡ་སྶི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི བྷཱ་ཝི་ཏཱ་ནི, ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ བ་ཧི་དྡྷཱ ཙ ས་བྦ་ལོ་ཀེ;
ནི་བྦི་ཛ྄ཛྷ ཨི་མཾ པ་ར་ཉྩ ལོ་ཀཾ, ཀཱ་ལཾ ཀ་ངྑ་ཏི བྷཱ་ཝི་ཏོ ས ད་ནྟོ.
༥༢༢. ‘‘ཀ་པྤཱ་ནི ཝི་ཙེ་ཡྻ ཀེ་ཝ་ལཱ་ནི, སཾ་སཱ་རཾ དུ་བྷ་ཡཾ ཙུ་ཏཱུ་པ་པཱ་ཏཾ;
ཝི་ག་ཏ་ར་ཛ་མ་ན་ངྒ་ཎཾ ཝི་སུ་དྡྷཾ, པ་ཏྟཾ ཛཱ་ཏི་ཁ་ཡཾ ཏ་མཱ་ཧུ བུ་དྡྷ’’ནྟི.
ཨ་ཐ ཁོ ས་བྷི་ཡོ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་བྷི་ན་ནྡི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་མོ་དི་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་མ་ནོ པ་མུ་དི་ཏོ ཨུ་ད་གྒོ པཱི་ཏི་སོ་མ་ན་སྶ་ཛཱ་ཏོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་ཏྟ་རིཾ [ཨུ་ཏྟ་རི (ཀ.)] པ་ཉྷཾ ཨ་པུ་ཙྪི –
༥༢༣. ‘‘ཀིཾ པ་ཏྟི་ན་མཱ་ཧུ བྲཱ་ཧྨ་ཎཾ, (ཨི་ཏི ས་བྷི་ཡོ)
ས་མ་ཎཾ ཀེ་ན ཀ་ཐ་ཉྩ ནྷཱ་ཏ་ཀོ་ཏི;
ནཱ་གོ་ཏི ཀ་ཐཾ པ་ཝུ་ཙྩ་ཏི,
པུ་ཊྛོ མེ བྷ་ག་ཝཱ བྱཱ་ཀ་རོ་ཧི’’.
༥༢༤. ‘‘བཱ་ཧི་ཏྭཱ ས་བྦ་པཱ་པ་ཀཱ་ནི, (ས་བྷི་ཡཱ་ཏི བྷ་ག་ཝཱ)
ཝི་མ་ལོ སཱ་དྷུ་ས་མཱ་ཧི་ཏོ ཋི་ཏ་ཏྟོ;
སཾ་སཱ་ར་མ་ཏི་ཙྩ ཀེ་ཝ་ལཱི སོ,
ཨ་སི་ཏོ ཏཱ་དི པ་ཝུ་ཙྩ་ཏེ ས བྲ་ཧྨཱ.
༥༢༥. ‘‘ས་མི་ཏཱ་ཝི པ་ཧཱ་ཡ པུ་ཉྙ་པཱ་པཾ, ཝི་ར་ཛོ ཉ་ཏྭཱ ཨི་མཾ པ་ར་ཉྩ ལོ་ཀཾ;
ཛཱ་ཏི་མ་ར་ཎཾ ཨུ་པཱ་ཏི་ཝ་ཏྟོ, ས་མ་ཎོ ཏཱ་དི པ་ཝུ་ཙྩ་ཏེ ཏ་ཐ་ཏྟཱ.
༥༢༦. ‘‘ནི་ནྷཱ་ཡ [ནི་ན་ཧཱ་ཡ (སྱཱ.)] ས་བྦ་པཱ་པ་ཀཱ་ནི, ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ བ་ཧི་དྡྷཱ ཙ ས་བྦ་ལོ་ཀེ;
དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶེ་སུ ཀ་པྤི་ཡེ་སུ, ཀ་པྤཾ ནེ་ཏི ཏ་མཱ་ཧུ ནྷཱ་ཏ་ཀོ’’ཏི.
༥༢༧. ‘‘ཨཱ་གུཾ ན ཀ་རོ་ཏི ཀི་ཉྩི ལོ་ཀེ, ས་བྦ་སཾ་ཡོ་གེ [ས་བྦ་ཡོ་གེ (ཀ.)] ཝི་ས་ཛྫ བ་ནྡྷ་ནཱ་ནི;
ས་བྦ་ཏྠ ན ས་ཛྫ་ཏཱི ཝི་མུ་ཏྟོ, ནཱ་གོ ཏཱ་དི པ་ཝུ་ཙྩ་ཏེ ཏ་ཐ་ཏྟཱ’’ཏི.
ཨ་ཐ ཁོ ས་བྷི་ཡོ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ…པེ… བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་ཏྟ་རིཾ པ་ཉྷཾ ཨ་པུ་ཙྪི –
༥༢༨. ‘‘ཀཾ ཁེ་ཏྟ་ཛི་ནཾ ཝ་ད་ནྟི བུ་དྡྷཱ, (ཨི་ཏི ས་བྷི་ཡོ)
ཀུ་ས་ལཾ ཀེ་ན ཀ་ཐ་ཉྩ པ་ཎྜི་ཏོ་ཏི;
མུ་ནི ནཱ་མ ཀ་ཐཾ པ་ཝུ་ཙྩ་ཏི,
པུ་ཊྛོ མེ བྷ་ག་ཝཱ བྱཱ་ཀ་རོ་ཧི’’.
༥༢༩. ‘‘ཁེ་ཏྟཱ་ནི ཝི་ཙེ་ཡྻ ཀེ་ཝ་ལཱ་ནི, (ས་བྷི་ཡཱ་ཏི བྷ་ག་ཝཱ)
དི་བྦཾ མཱ་ནུ་ས་ཀ་ཉྩ བྲ་ཧྨ་ཁེ་ཏྟཾ;
ས་བྦ་ཁེ་ཏྟ་མཱུ་ལ་བ་ནྡྷ་ནཱ པ་མུ་ཏྟོ,
ཁེ་ཏྟ་ཛི་ནོ ཏཱ་དི པ་ཝུ་ཙྩ་ཏེ ཏ་ཐ་ཏྟཱ.
༥༣༠. ‘‘ཀོ་སཱ་ནི ཝི་ཙེ་ཡྻ ཀེ་ཝ་ལཱ་ནི, དི་བྦཾ མཱ་ནུ་ས་ཀ་ཉྩ བྲ་ཧྨ་ཀོ་སཾ;
ས་བྦ་ཀོ་ས་མཱུ་ལ་བ་ནྡྷ་ནཱ པ་མུ་ཏྟོ, ཀུ་ས་ལོ ཏཱ་དི པ་ཝུ་ཙྩ་ཏེ ཏ་ཐ་ཏྟཱ.
༥༣༡. ‘‘དུ་བྷ་ཡཱ་ནི ཝི་ཙེ་ཡྻ པ་ཎྜ་རཱ་ནི, ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ བ་ཧི་དྡྷཱ ཙ སུ་དྡྷི་པ་ཉྙོ;
ཀ་ཎྷཾ སུ་ཀྐཾ ཨུ་པཱ་ཏི་ཝ་ཏྟོ, པ་ཎྜི་ཏོ ཏཱ་དི པ་ཝུ་ཙྩ་ཏེ ཏ་ཐ་ཏྟཱ.
༥༣༢. ‘‘ཨ་ས་ཏ་ཉྩ ས་ཏ་ཉྩ ཉ་ཏྭཱ དྷ་མྨཾ, ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ བ་ཧི་དྡྷཱ ཙ ས་བྦ་ལོ་ཀེ;
དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶེ་ཧི པཱུ་ཛ་ནཱི་ཡོ, ས་ངྒཾ ཛཱ་ལ་མ་ཏི་ཙྩ སོ མུ་ནཱི’’ཏི.
ཨ་ཐ ཁོ ས་བྷི་ཡོ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ…པེ… བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་ཏྟ་རིཾ པ་ཉྷཾ ཨ་པུ་ཙྪི –
༥༣༣. ‘‘ཀིཾ པ་ཏྟི་ན་མཱ་ཧུ ཝེ་ད་གུཾ, (ཨི་ཏི ས་བྷི་ཡོ)
ཨ་ནུ་ཝི་དི་ཏཾ ཀེ་ན ཀ་ཐ་ཉྩ ཝཱི་རི་ཡ་ཝཱ་ཏི;
ཨཱ་ཛཱ་ནི་ཡོ ཀི་ནྟི ནཱ་མ ཧོ་ཏི,
པུ་ཊྛོ མེ བྷ་ག་ཝཱ བྱཱ་ཀ་རོ་ཧི’’.
༥༣༤. ‘‘ཝེ་དཱ་ནི ཝི་ཙེ་ཡྻ ཀེ་ཝ་ལཱ་ནི, (ས་བྷི་ཡཱ་ཏི བྷ་ག་ཝཱ)
ས་མ་ཎཱ་ནཾ ཡཱ་ནི་དྷ་ཏྠི [ཡཱ་ནི་པ་ཏྠི (སཱི. སྱཱ. པཱི.)] བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ་ནཾ;
ས་བྦ་ཝེ་ད་ནཱ་སུ ཝཱི་ཏ་རཱ་གོ,
ས་བྦཾ ཝེ་ད་མ་ཏི་ཙྩ ཝེ་ད་གཱུ སོ.
༥༣༥. ‘‘ཨ་ནུ་ཝི་ཙྩ པ་པ་ཉྩ་ནཱ་མ་རཱུ་པཾ, ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ བ་ཧི་དྡྷཱ ཙ རོ་ག་མཱུ་ལཾ;
ས་བྦ་རོ་ག་མཱུ་ལ་བ་ནྡྷ་ནཱ པ་མུ་ཏྟོ, ཨ་ནུ་ཝི་དི་ཏོ ཏཱ་དི པ་ཝུ་ཙྩ་ཏེ ཏ་ཐ་ཏྟཱ.
༥༣༦. ‘‘ཝི་ར་ཏོ ཨི་དྷ ས་བྦ་པཱ་པ་ཀེ་ཧི, ནི་ར་ཡ་དུ་ཀྑཾ ཨ་ཏི་ཙྩ ཝཱི་རི་ཡ་ཝཱ སོ;
སོ ཝཱི་རི་ཡ་ཝཱ པ་དྷཱ་ན་ཝཱ, དྷཱི་རོ ཏཱ་དི པ་ཝུ་ཙྩ་ཏེ ཏ་ཐ་ཏྟཱ.
༥༣༧. ‘‘ཡ་སྶ་སྶུ ལུ་ནཱ་ནི བ་ནྡྷ་ནཱ་ནི, ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ བ་ཧི་དྡྷཱ ཙ ས་ངྒ་མཱུ་ལཾ;
ས་བྦ་ས་ངྒ་མཱུ་ལ་བ་ནྡྷ་ནཱ པ་མུ་ཏྟོ, ཨཱ་ཛཱ་ནི་ཡོ ཏཱ་དི པ་ཝུ་ཙྩ་ཏེ ཏ་ཐ་ཏྟཱ’’ཏི.
ཨ་ཐ ཁོ ས་བྷི་ཡོ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ…པེ… བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་ཏྟ་རིཾ པ་ཉྷཾ ཨ་པུ་ཙྪི –
༥༣༨. ‘‘ཀིཾ པ་ཏྟི་ན་མཱ་ཧུ སོ་ཏྟི་ཡཾ, (ཨི་ཏི ས་བྷི་ཡོ)
ཨ་རི་ཡཾ ཀེ་ན ཀ་ཐ་ཉྩ ཙ་ར་ཎ་ཝཱ་ཏི;
པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ ཀི་ནྟི ནཱ་མ ཧོ་ཏི,
པུ་ཊྛོ མེ བྷ་ག་ཝཱ བྱཱ་ཀ་རོ་ཧི’’.
༥༣༩. ‘‘སུ་ཏྭཱ ས་བྦ་དྷ་མྨཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཡ ལོ་ཀེ, (ས་བྷི་ཡཱ་ཏི བྷ་ག་ཝཱ)
སཱ་ཝ་ཛྫཱ་ན་ཝ་ཛྫཾ ཡ་ད་ཏྠི ཀི་ཉྩི;
ཨ་བྷི་བྷུཾ ཨ་ཀ་ཐཾ་ཀ་ཐིཾ ཝི་མུ་ཏྟཾ,
ཨ་ནི་གྷཾ ས་བྦ་དྷི་མཱ་ཧུ སོ་ཏྟི་ཡོ་ཏི.
༥༤༠. ‘‘ཚེ་ཏྭཱ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནི ཨཱ་ལ་ཡཱ་ནི, ཝི་དྭཱ སོ ན ཨུ་པེ་ཏི ག་བྦྷ་སེ་ཡྻཾ;
ས་ཉྙཾ ཏི་ཝི་དྷཾ པ་ནུ་ཛྫ པ་ངྐཾ, ཀ་པྤཾ ནེ་ཏི ཏ་མཱ་ཧུ ཨ་རི་ཡོ་ཏི.
༥༤༡. ‘‘ཡོ ཨི་དྷ ཙ་ར་ཎེ་སུ པ་ཏྟི་པ་ཏྟོ, ཀུ་ས་ལོ ས་བྦ་དཱ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་ཏི [ཨཱ་ཛཱ་ནི (སྱཱ.)] དྷ་མྨཾ;
ས་བྦ་ཏྠ ན ས་ཛྫ་ཏི ཝི་མུ་ཏྟ་ཙི་ཏྟོ [ཝི་མུ་ཏྟོ (སཱི.)], པ་ཊི་གྷཱ ཡ་སྶ ན ས་ནྟི ཙ་ར་ཎ་ཝཱ སོ.
༥༤༢. ‘‘དུ་ཀྑ་ཝེ་པ་ཀྐཾ ཡ་ད་ཏྠི ཀ་མྨཾ, ཨུ་དྡྷ་མ་དྷོ ཏི་རི་ཡཾ ཝཱ་པི [ཏི་རི་ཡ་ཉྩཱ་པི (སྱཱ.)] མ་ཛ྄ཛྷེ;
པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཡི་ཏྭཱ པ་རི་ཉྙ་ཙཱ་རཱི, མཱ་ཡཾ མཱ་ན་མ་ཐོ་པི ལོ་བྷ་ཀོ་དྷཾ;
པ་རི་ཡ་ནྟ་མ་ཀཱ་སི ནཱ་མ་རཱུ་པཾ, ཏཾ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀ་མཱ་ཧུ པ་ཏྟི་པ་ཏྟ’’ནྟི.
ཨ་ཐ ཁོ ས་བྷི་ཡོ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་བྷི་ན་ནྡི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་མོ་དི་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་མ་ནོ པ་མུ་དི་ཏོ ཨུ་ད་གྒོ པཱི་ཏི་སོ་མ་ན་སྶ་ཛཱ་ཏོ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ ཨེ་ཀཾ་སཾ ཨུ་ཏྟ་རཱ་ས་ངྒཾ ཀ་རི་ཏྭཱ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ན་ཉྫ་ལིཾ པ་ཎཱ་མེ་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ས་མྨུ་ཁཱ སཱ་རུ་པྤཱ་ཧི གཱ་ཐཱ་ཧི ཨ་བྷི་ཏྠ་ཝི –
༥༤༣. ‘‘ཡཱ་ནི ཙ ཏཱི་ཎི ཡཱ་ནི ཙ ས་ཊྛི, ས་མ་ཎ་པྤ་ཝཱ་ད་སི་ཏཱ་ནི [ས་མ་ཎ་པྤ་ཝཱ་ད་ནི་སྶི་ཏཱ་ནི (སྱཱ. ཀ.)] བྷཱུ་རི་པ་ཉྙ;
ས་ཉྙ་ཀྑ་ར་ས་ཉྙ་ནི་སྶི་ཏཱ་ནི, ཨོ་ས་ར་ཎཱ་ནི ཝི་ནེ་ཡྻ ཨོ་གྷ་ཏ་མ་གཱ.
༥༤༤. ‘‘ཨ་ནྟ་གཱུ་སི པཱ་ར་གཱུ [པཱ་ར་གཱུ་སི (སྱཱ. པཱི. ཀ.)] དུ་ཀྑ་སྶ, ཨ་ར་ཧཱ་སི ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝཾ ཏཾ མ་ཉྙེ;
ཛུ་ཏི་མཱ མུ་ཏི་མཱ པ་ཧཱུ་ཏ་པ་ཉྙོ, དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟ་ཀ་རཾ ཨ་ཏཱ་རེ་སི མཾ.
༥༤༥. ‘‘ཡཾ མེ ཀ་ངྑི་ཏ་མ་ཉྙཱ་སི, ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ མཾ ཏཱ་ར་ཡི ན་མོ ཏེ;
མུ་ནི མོ་ན་པ་ཐེ་སུ པ་ཏྟི་པ་ཏྟ, ཨ་ཁི་ལ ཨཱ་དི་ཙྩ་བ་ནྡྷུ སོ་ར་ཏོ་སི.
༥༤༦. ‘‘ཡཱ མེ ཀ་ངྑཱ པུ་རེ ཨཱ་སི, ཏཾ མེ བྱཱ་ཀཱ་སི ཙ་ཀྑུ་མཱ;
ཨ་དྡྷཱ མུ་ནཱི་སི ས་མྦུ་དྡྷོ, ན་ཏྠི ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ ཏ་ཝ.
༥༤༧. ‘‘ཨུ་པཱ་ཡཱ་སཱ ཙ ཏེ ས་བྦེ, ཝི་དྡྷ་སྟཱ ཝི་ན་ལཱི༹་ཀ་ཏཱ;
སཱི་ཏི་བྷཱུ་ཏོ ད་མ་པྤ་ཏྟོ, དྷི་ཏི་མཱ ས་ཙྩ་ནི་ཀྐ་མོ.
༥༤༨. ‘‘ཏ་སྶ ཏེ ནཱ་ག་ནཱ་ག་སྶ, མ་ཧཱ་ཝཱི་ར་སྶ བྷཱ་ས་ཏོ;
ས་བྦེ དེ་ཝཱ་ནུ་མོ་ད་ནྟི, ཨུ་བྷོ ནཱ་ར་ད་པ་བྦ་ཏཱ.
༥༤༩. ‘‘ན་མོ ཏེ པུ་རི་སཱ་ཛ་ཉྙ, ན་མོ ཏེ པུ་རི་སུ་ཏྟ་མ;
ས་དེ་ཝ་ཀ་སྨིཾ ལོ་ཀ་སྨིཾ, ན་ཏྠི ཏེ པ་ཊི་པུ་གྒ་ལོ.
༥༥༠. ‘‘ཏུ་ཝཾ བུ་དྡྷོ ཏུ་ཝཾ ས་ཏྠཱ, ཏུ་ཝཾ མཱ་རཱ་བྷི་བྷཱུ མུ་ནི;
ཏུ་ཝཾ ཨ་ནུ་ས་ཡེ ཚེ་ཏྭཱ, ཏི་ཎྞོ ཏཱ་རེ་སི མཾ པ་ཛཾ.
༥༥༡. ‘‘ཨུ་པ་དྷཱི ཏེ ས་མ་ཏི་ཀྐ་ནྟཱ, ཨཱ་ས་ཝཱ ཏེ པ་དཱ་ལི་ཏཱ;
སཱི་ཧོ་སི ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་ནོ, པ་ཧཱི་ན་བྷ་ཡ་བྷེ་ར་ཝོ.
༥༥༢. ‘‘པུ་ཎྜ་རཱི་ཀཾ ཡ་ཐཱ ཝ་གྒུ, ཏོ་ཡེ ན ཨུ་པ་ལི་མྤ་ཏི [ཏོ་ཡེ་ན ན ཨུ་པ་ལི་པྤ་ཏི (སཱི.), ཏོ་ཡེ ན ཨུ་པ་ལི་པྤ་ཏི (པཱི.), ཏོ་ཡེ་ན ན ཨུ་པ་ལི་མྤ་ཏི (ཀ.)];
ཨེ་ཝཾ པུ་ཉྙེ ཙ པཱ་པེ ཙ, ཨུ་བྷ་ཡེ ཏྭཾ ན ལི་མྤ་སི;
པཱ་དེ ཝཱི་ར པ་སཱ་རེ་ཧི, ས་བྷི་ཡོ ཝ་ནྡ་ཏི ས་ཏྠུ་ནོ’’ཏི.
ཨ་ཐ ཁོ ས་བྷི་ཡོ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པཱ་དེ་སུ སི་ར་སཱ ནི་པ་ཏི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ, བྷ་ནྟེ…པེ… ཨེ་སཱ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ས་ར་ཎཾ ག་ཙྪཱ་མི དྷ་མྨ་ཉྩ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་ཉྩ; ལ་བྷེ་ཡྻཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་ནྟི་ཀེ པ་བྦ་ཛྫཾ, ལ་བྷེ་ཡྻཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ད’’ནྟི.
‘‘ཡོ ཁོ, ས་བྷི་ཡ, ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡ་པུ་བྦོ ཨི་མ་སྨིཾ དྷ་མྨ་ཝི་ན་ཡེ ཨཱ་ཀ་ངྑ་ཏི པ་བྦ་ཛྫཾ, ཨཱ་ཀ་ངྑ་ཏི ཨུ་པ་ས་མྤ་དཾ, སོ ཙ་ཏྟཱ་རོ མཱ་སེ པ་རི་ཝ་ས་ཏི; ཙ་ཏུ་ནྣཾ མཱ་སཱ་ནཾ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཨཱ་ར་དྡྷ་ཙི་ཏྟཱ བྷི་ཀྑཱུ པ་བྦཱ་ཛེ་ནྟི, ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ནྟི བྷི་ཀྑུ་བྷཱ་ཝཱ་ཡ. ཨ་པི ཙ མེ་ཏྠ པུ་གྒ་ལ་ཝེ་མ་ཏྟ་ཏཱ ཝི་དི་ཏཱ’’ཏི.
‘‘ས་ཙེ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡ་པུ་བྦཱ ཨི་མ་སྨིཾ དྷ་མྨ་ཝི་ན་ཡེ ཨཱ་ཀ་ངྑ་ནྟཱ པ་བྦ་ཛྫཾ, ཨཱ་ཀ་ངྑ་ནྟཱ ཨུ་པ་ས་མྤ་དཾ ཙ་ཏྟཱ་རོ མཱ་སེ པ་རི་ཝ་ས་ནྟི, ཙ་ཏུ་ནྣཾ མཱ་སཱ་ནཾ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཨཱ་ར་དྡྷ་ཙི་ཏྟཱ བྷི་ཀྑཱུ པ་བྦཱ་ཛེ་ནྟི, ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ནྟི བྷི་ཀྑུ་བྷཱ་ཝཱ་ཡ, ཨ་ཧཾ ཙ་ཏྟཱ་རི ཝ་སྶཱ་ནི པ་རི་ཝ་སི་སྶཱ་མི; ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཝ་སྶཱ་ནཾ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཨཱ་ར་དྡྷ་ཙི་ཏྟཱ བྷི་ཀྑཱུ པ་བྦཱ་ཛེ་ནྟུ ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ནྟུ བྷི་ཀྑུ་བྷཱ་ཝཱ་ཡཱ’’ཏི. ཨ་ལ་ཏྠ ཁོ ས་བྷི་ཡོ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་ནྟི་ཀེ པ་བྦ་ཛྫཾ ཨ་ལ་ཏྠ ཨུ་པ་ས་མྤ་དཾ…པེ… ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ཁོ པ་ནཱ་ཡ་སྨཱ ས་བྷི་ཡོ ཨ་ར་ཧ་ཏཾ ཨ་ཧོ་སཱི་ཏི.
ས་བྷི་ཡ་སུ་ཏྟཾ ཚ་ཊྛཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ.