༨. པ་སཱུ་ར་སུ་ཏྟ་ནི་དྡེ་སོ

ཨ་ཐ པ་སཱུ་ར་སུ་ཏྟ་ནི་དྡེ་སཾ ཝ་ཀྑ་ཏི –

༥༩. ཨི་དྷེ་ཝ སུ་དྡྷིཾ ཨི་ཏི ཝཱ་ད་ཡ་ནྟི, ནཱ་ཉྙེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཝི་སུ་དྡྷི་མཱ་ཧུ;

ཡཾ ནི་སྶི་ཏཱ ཏ་ཏྠ སུ་བྷཾ ཝ་དཱ་ནཱ, པ་ཙྩེ་ཀ་ས་ཙྩེ་སུ པུ་ཐཱུ ནི་ཝི་ཊྛཱ.

ཨི་དྷེ་ཝ སུ་དྡྷིཾ ཨི་ཏི ཝཱ་ད་ཡ་ནྟཱིཏི. ཨི་དྷེ་ཝ སུ་དྡྷིཾ ཝི་སུ་དྡྷིཾ པ་རི་སུ་དྡྷིཾ མུ་ཏྟིཾ ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་རི་མུ་ཏྟིཾ ཝ་ད་ནྟི ཀ་ཐེ་ནྟི བྷ་ཎ་ནྟི དཱི་པ་ཡ་ནྟི ཝོ་ཧ་ར་ནྟི. ‘‘ས་སྶ་ཏོ ལོ་ཀོ, ཨི་ད་མེ་ཝ ས་ཙྩཾ མོ་གྷ་མ་ཉྙ’’ནྟི སུ་དྡྷིཾ ཝི་སུ་དྡྷིཾ པ་རི་སུ་དྡྷིཾ མུ་ཏྟིཾ ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་རི་མུ་ཏྟིཾ ཝ་ད་ནྟི ཀ་ཐེ་ནྟི བྷ་ཎ་ནྟི དཱི་པ་ཡ་ནྟི ཝོ་ཧ་ར་ནྟི. ‘‘ཨ་ས་སྶ་ཏོ ལོ་ཀོ … ཨ་ནྟ་ཝཱ ལོ་ཀོ… ཨ་ན་ནྟ་ཝཱ ལོ་ཀོ… ཏཾ ཛཱི་ཝཾ ཏཾ ས་རཱི་རཾ… ཨ་ཉྙཾ ཛཱི་ཝཾ ཨ་ཉྙཾ ས་རཱི་རཾ… ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ… ན ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ… ཧོ་ཏི ཙ ན ཙ ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ… ནེ་ཝ ཧོ་ཏི ན ན ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ, ཨི་ད་མེ་ཝ ས་ཙྩཾ མོ་གྷ་མ་ཉྙ’’ནྟི སུ་དྡྷིཾ ཝི་སུ་དྡྷིཾ པ་རི་སུ་དྡྷིཾ མུ་ཏྟིཾ ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་རི་མུ་ཏྟིཾ ཝ་ད་ནྟི ཀ་ཐེ་ནྟི བྷ་ཎ་ནྟི དཱི་པ་ཡ་ནྟི ཝོ་ཧ་ར་ནྟཱི་ཏི – ཨི་དྷེ་ཝ སུ་དྡྷིཾ ཨི་ཏི ཝཱ་ད་ཡ་ནྟི.

ནཱ་ཉྙེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཝི་སུ་དྡྷི་མཱ་ཧཱུཏི. ཨ་ཏྟ་ནོ ས་ཏྠཱ་རཾ དྷ་མྨ་ཀྑཱ་ནཾ ག་ཎཾ དི་ཊྛིཾ པ་ཊི་པ་དཾ མ་གྒཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ས་བྦེ པ་ར་ཝཱ་དེ ཁི་པ་ནྟི ཨུ་ཀྑི་པ་ནྟི པ་རི་ཀྑི་པ་ནྟི. ‘‘སོ ས་ཏྠཱ ན ས་བྦ་ཉྙཱུ, དྷ་མྨོ ན སྭཱ་ཀྑཱ་ཏོ, ག་ཎོ ན སུ་པྤ་ཊི་པ་ནྣོ, དི་ཊྛི ན བྷ་དྡི་ཀཱ, པ་ཊི་པ་དཱ ན སུ་པ་ཉྙ་ཏྟཱ, མ་གྒོ ན ནི་ཡྻཱ་ནི་ཀོ, ན་ཏྠེ་ཏྠ སུ་དྡྷི ཝཱ ཝི་སུ་དྡྷི ཝཱ པ་རི་སུ་དྡྷི ཝཱ མུ་ཏྟི ཝཱ ཝི་མུ་ཏྟི ཝཱ པ་རི་མུ་ཏྟི ཝཱ, ན ཏ་ཏྠ སུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟི ཝཱ ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟི ཝཱ པ་རི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟི ཝཱ མུ་ཙྩ་ནྟི ཝཱ ཝི་མུ་ཙྩ་ནྟི ཝཱ པ་རི་མུ་ཙྩ་ནྟི ཝཱ, ཧཱི་ནཱ ནི་ཧཱི་ནཱ ཨོ་མ་ཀཱ ལཱ་མ་ཀཱ ཚ་ཏུ་ཀྐཱ པ་རི་ཏྟཱ’’ཏི – ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ ཨེ་ཝཾ ཝ་ད་ནྟི ཨེ་ཝཾ ཀ་ཐེ་ནྟི ཨེ་ཝཾ བྷ་ཎ་ནྟི ཨེ་ཝཾ དཱི་པ་ཡ་ནྟི ཨེ་ཝཾ ཝོ་ཧ་ར་ནྟཱི་ཏི – ནཱ་ཉྙེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཝི་སུ་དྡྷི་མཱ་ཧུ.

ཡཾ ནི་སྶི་ཏཱ ཏ་ཏྠ སུ་བྷཾ ཝ་དཱ་ནཱཏི. ཡཾ ནི་སྶི་ཏཱཏི ཡཾ ས་ཏྠཱ་རཾ དྷ་མྨ་ཀྑཱ་ནཾ ག་ཎཾ དི་ཊྛིཾ པ་ཊི་པ་དཾ མ་གྒཾ ནི་སྶི་ཏཱ ཨཱ་ནི་སྶི་ཏཱ [པ་ཏི་ཊྛི་ཏཱ (སཱི.), ས་ནྣི་སྶི་ཏཱ (སྱཱ.)] ཨ་ལླཱི་ནཱ ཨུ་པ་ག་ཏཱ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་སི་ཏཱ ཨ་དྷི་མུ་ཏྟཱ. ཏ་ཏྠཱཏི ས་ཀཱ་ཡ དི་ཊྛི་ཡཱ ས་ཀཱ་ཡ ཁ་ནྟི་ཡཱ ས་ཀཱ་ཡ རུ་ཙི་ཡཱ ས་ཀཱ་ཡ ལ་དྡྷི་ཡཱ. སུ་བྷཾ ཝ་དཱ་ནཱཏི སུ་བྷ་ཝཱ་དཱ སོ་བྷ་ན་ཝཱ་དཱ པ་ཎྜི་ཏ་ཝཱ་དཱ ཐི་ར་ཝཱ་དཱ [དྷཱི་ར་ཝཱ་དཱ (སྱཱ.)] ཉཱ་ཡ་ཝཱ་དཱ ཧེ་ཏུ་ཝཱ་དཱ ལ་ཀྑ་ཎ་ཝཱ་དཱ ཀཱ་ར་ཎ་ཝཱ་དཱ ཋཱ་ན་ཝཱ་དཱ ས་ཀཱ་ཡ ལ་དྡྷི་ཡཱ་ཏི – ཡཾ ནི་སྶི་ཏཱ ཏ་ཏྠ སུ་བྷཾ ཝ་དཱ་ནཱ.

པ་ཙྩེ་ཀ་ས་ཙྩེ་སུ པུ་ཐཱུ ནི་ཝི་ཊྛཱཏི. པུ་ཐཱུ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ པུ་ཐཱུ པ་ཙྩེ་ཀ་ས་ཙྩེ་སུ ནི་ཝི་ཊྛཱ པ་ཏི་ཊྛི་ཏཱ ཨ་ལླཱི་ནཱ ཨུ་པ་ག་ཏཱ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་སི་ཏཱ ཨ་དྷི་མུ་ཏྟཱ. ‘‘ས་སྶ་ཏོ ལོ་ཀོ, ཨི་ད་མེ་ཝ ས་ཙྩཾ མོ་གྷ་མ་ཉྙ’’ནྟི ནི་ཝི་ཊྛཱ པ་ཏི་ཊྛི་ཏཱ ཨ་ལླཱི་ནཱ ཨུ་པ་ག་ཏཱ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་སི་ཏཱ ཨ་དྷི་མུ་ཏྟཱ. ‘‘ཨ་ས་སྶ་ཏོ ལོ་ཀོ…པེ… ནེ་ཝ ཧོ་ཏི ན ན ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ, ཨི་ད་མེ་ཝ ས་ཙྩཾ མོ་གྷ་མ་ཉྙ’’ནྟི ནི་ཝི་ཊྛཱ པ་ཏི་ཊྛི་ཏཱ ཨ་ལླཱི་ནཱ ཨུ་པ་ག་ཏཱ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་སི་ཏཱ ཨ་དྷི་མུ་ཏྟཱ་ཏི – པ་ཙྩེ་ཀ་ས་ཙྩེ་སུ པུ་ཐཱུ ནི་ཝི་ཊྛཱ.

ཏེ་ནཱ་ཧ བྷ་ག་ཝཱ –

‘‘ཨི་དྷེ་ཝ སུ་དྡྷིཾ ཨི་ཏི ཝཱ་ད་ཡ་ནྟི, ནཱ་ཉྙེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཝི་སུ་དྡྷི་མཱ་ཧུ;

ཡཾ ནི་སྶི་ཏཱ ཏ་ཏྠ སུ་བྷཾ ཝ་དཱ་ནཱ, པ་ཙྩེ་ཀ་ས་ཙྩེ་སུ པུ་ཐཱུ ནི་ཝི་ཊྛཱ’’ཏི.

༦༠. ཏེ ཝཱ་ད་ཀཱ་མཱ པ་རི་སཾ ཝི་ག་ཡ྄ཧ, བཱ་ལཾ ད་ཧ་ནྟཱི མི་ཐུ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ;

ཝ་ད་ནྟི ཏེ ཨ་ཉྙ་སི་ཏཱ ཀ་ཐོ་ཛྫཾ, པ་སཾ་ས་ཀཱ་མཱ ཀུ་ས་ལཱ་ཝ་དཱ་ནཱ.

ཏེ ཝཱ་ད་ཀཱ་མཱ པ་རི་སཾ ཝི་ག་ཡ྄ཧཱཏི. ཏེ ཝཱ་ད་ཀཱ་མཱཏི ཏེ ཝཱ་ད་ཀཱ་མཱ ཝཱ་ད་ཏྠི་ཀཱ ཝཱ་དཱ་དྷི་པྤཱ་ཡཱ ཝཱ་ད་པུ་རེ་ཀྑཱ་རཱ ཝཱ་ད་པ་རི་ཡེ་ས་ནཾ ཙ་ར་ནྟཱ. པ་རི་སཾ ཝི་ག་ཡ྄ཧཱཏི ཁ་ཏྟི་ཡ་པ་རི་སཾ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་པ་རི་སཾ ག་ཧ་པ་ཏི་པ་རི་སཾ ས་མ་ཎ་པ་རི་སཾ ཝི་ག་ཡ྄ཧ ཨོ་ག་ཡ྄ཧ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་གཱ་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ་ཏི – ཏེ ཝཱ་ད་ཀཱ་མཱ པ་རི་སཾ ཝི་ག་ཡ྄ཧ.

བཱ་ལཾ ད་ཧ་ནྟཱི མི་ཐུ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙནྟི. མི་ཐཱུཏི དྭེ ཛ་ནཱ དྭེ ཀ་ལ་ཧ་ཀཱ་ར་ཀཱ དྭེ བྷ་ཎྜ་ན་ཀཱ་ར་ཀཱ དྭེ བྷ་སྶ་ཀཱ་ར་ཀཱ དྭེ ཝི་ཝཱ་ད་ཀཱ་ར་ཀཱ དྭེ ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་ཀཱ་ར་ཀཱ དྭེ ཝཱ་དི་ནོ དྭེ ས་ལླཱ་པ་ཀཱ; ཏེ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ བཱ་ལ་ཏོ ཧཱི་ན་ཏོ ནི་ཧཱི་ན་ཏོ ཨོ་མ་ཀ་ཏོ ལཱ་མ་ཀ་ཏོ ཚ་ཏུ་ཀྐ་ཏོ པ་རི་ཏྟ་ཏོ ད་ཧ་ནྟི པ་སྶ་ནྟི ད་ཀྑ་ནྟི ཨོ་ལོ་ཀེ་ནྟི ནི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཨུ་པ་པ་རི་ཀྑ་ནྟཱི་ཏི – བཱ་ལཾ ད་ཧ་ནྟཱི མི་ཐུ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ.

ཝ་ད་ནྟི ཏེ ཨ་ཉྙ་སི་ཏཱ ཀ་ཐོ་ཛྫནྟི. ཨ་ཉྙཾ ས་ཏྠཱ་རཾ དྷ་མྨ་ཀྑཱ་ནཾ ག་ཎཾ དི་ཊྛིཾ པ་ཊི་པ་དཾ མ་གྒཾ ནི་སྶི་ཏཱ ཨཱ་ནི་སྶི་ཏཱ ཨ་ལླཱི་ནཱ ཨུ་པ་ག་ཏཱ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་སི་ཏཱ ཨ་དྷི་མུ་ཏྟཱ. ཀ་ཐོ་ཛྫཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི ཀ་ལ་ཧོ བྷ་ཎྜ་ནཾ ཝི་གྒ་ཧོ ཝི་ཝཱ་དོ མེ་དྷ་གཾ. ཨ་ཐ ཝཱ ཀ་ཐོ་ཛྫནྟི ཨ་ནོ་ཛ་ཝ་ནྟཱི ནི་སཱ་ཀ་ཐཱ ཀ་ཐོ་ཛྫཾ ཝ་ད་ནྟི, ཀ་ལ་ཧཾ ཝ་ད་ནྟི, བྷ་ཎྜ་ནཾ ཝ་ད་ནྟི, ཝི་གྒ་ཧཾ ཝ་ད་ནྟི, ཝི་ཝཱ་དཾ ཝ་ད་ནྟི, མེ་དྷ་གཾ ཝ་ད་ནྟི ཀ་ཐེ་ནྟི བྷ་ཎ་ནྟི དཱི་པ་ཡ་ནྟི ཝོ་ཧ་ར་ནྟཱི་ཏི – ཝ་ད་ནྟི ཏེ ཨ་ཉྙ་སི་ཏཱ ཀ་ཐོ་ཛྫཾ.

པ་སཾ་ས་ཀཱ་མཱ ཀུ་ས་ལཱ་ཝ་དཱ་ནཱཏི. པ་སཾ་ས་ཀཱ་མཱཏི པ་སཾ་ས་ཀཱ་མཱ པ་སཾ་ས་ཏྠི་ཀཱ པ་སཾ་སཱ་དྷི་པྤཱ་ཡཱ པ་སཾ་ས་པུ་རེ་ཀྑཱ་རཱ པ་སཾ་ས་པ་རི་ཡེ་ས་ནཾ ཙ་ར་ནྟཱ. ཀུ་ས་ལཱ་ཝ་དཱ་ནཱཏི ཀུ་ས་ལ་ཝཱ་དཱ པ་ཎྜི་ཏ་ཝཱ་དཱ ཐི་ར་ཝཱ་དཱ ཉཱ་ཡ་ཝཱ་དཱ ཧེ་ཏུ་ཝཱ་དཱ ལ་ཀྑ་ཎ་ཝཱ་དཱ ཀཱ་ར་ཎ་ཝཱ་དཱ ཋཱ་ན་ཝཱ་དཱ ས་ཀཱ་ཡ ལ་དྡྷི་ཡཱ་ཏི – པ་སཾ་ས་ཀཱ་མཱ ཀུ་ས་ལཱ་ཝ་དཱ་ནཱ.

ཏེ་ནཱ་ཧ བྷ་ག་ཝཱ –

‘‘ཏེ ཝཱ་ད་ཀཱ་མཱ པ་རི་སཾ ཝི་ག་ཡ྄ཧ, བཱ་ལཾ ད་ཧ་ནྟཱི མི་ཐུ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ;

ཝ་ད་ནྟི ཏེ ཨ་ཉྙ་སི་ཏཱ ཀ་ཐོ་ཛྫཾ, པ་སཾ་ས་ཀཱ་མཱ ཀུ་ས་ལཱ་ཝ་དཱ་ནཱ’’ཏི.

༦༡. ཡུ་ཏྟོ ཀ་ཐཱ་ཡཾ པ་རི་སཱ་ཡ མ་ཛ྄ཛྷེ, པ་སཾ་ས་མི་ཙྪཾ ཝི་ནི་གྷཱ་ཏི ཧོ་ཏི;

ཨ་པཱ་ཧ་ཏ་སྨིཾ པ་ན མ་ངྐུ ཧོ་ཏི, ནི་ནྡཱ་ཡ སོ ཀུ་པྤ་ཏི ར་ནྡྷ་མེ་སཱི.

ཡུ་ཏྟོ ཀ་ཐཱ་ཡཾ པ་རི་སཱ་ཡ མ་ཛ྄ཛྷེཏི. ཁ་ཏྟི་ཡ་པ་རི་སཱ་ཡ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་པ་རི་སཱ་ཡ ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པ་རི་སཱ་ཡ ཝཱ ས་མ་ཎ་པ་རི་སཱ་ཡ ཝཱ མ་ཛ྄ཛྷེ ཨ་ཏྟ་ནོ ཀ་ཐཱ་ཡཾ ཡུ་ཏྟོ པ་ཡུ་ཏྟོ ཨཱ་ཡུ་ཏྟོ ས་མཱ་ཡུ་ཏྟོ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟོ ཀ་ཐེ་ཏུ་ནྟི – ཡུ་ཏྟོ ཀ་ཐཱ་ཡཾ པ་རི་སཱ་ཡ མ་ཛ྄ཛྷེ.

པ་སཾ་ས་མི་ཙྪཾ ཝི་ནི་གྷཱ་ཏི ཧོ་ཏཱིཏི. པ་སཾ་ས་མི་ཙྪནྟི པ་སཾ་སཾ ཐོ་མ་ནཾ ཀི་ཏྟིཾ ཝ་ཎྞ་ཧཱ་རི་ཡཾ ཨི་ཙྪ་ནྟོ སཱ་དི་ཡ་ནྟོ པ་ཏྠ་ཡ་ནྟོ པི་ཧ་ཡ་ནྟོ ཨ་བྷི་ཛ་པྤ་ནྟོ. ཝི་ནི་གྷཱ་ཏི ཧོ་ཏཱིཏི པུ་བྦེ་ཝ ས་ལླཱ་པཱ ཀ་ཐཾ་ཀ་ཐཱི ཝི་ནི་གྷཱ་ཏཱི ཧོ་ཏི. ‘‘ཛ་ཡོ ནུ ཁོ མེ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, པ་རཱ་ཛ་ཡོ ནུ ཁོ མེ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཀ་ཐཾ ནི་གྒ་ཧཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི, ཀ་ཐཾ པ་ཊི་ཀ་མྨཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི, ཀ་ཐཾ ཝི་སེ་སཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི, ཀ་ཐཾ པ་ཊི་ཝི་སེ་སཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི, ཀ་ཐཾ ཨཱ་ཝེ་ཋི་ཡཾ [ཨཱ་ཝེ་དྷི་ཡཾ (སྱཱ.)] ཀ་རི་སྶཱ་མི, ཀ་ཐཾ ནི་བྦེ་ཋི་ཡཾ [ནི་བྦེ་དྷི་ཡཾ (སྱཱ. ཀ.)] ཀ་རི་སྶཱ་མི, ཀ་ཐཾ ཚེ་དཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི, ཀ་ཐཾ མ་ཎྜ་ལཾ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི, ཨེ་ཝཾ པུ་བྦེ་ཝ ས་ལླཱ་པཱ ཀ་ཐཾ་ཀ་ཐཱི ཝི་ནི་གྷཱ་ཏི ཧོ་ཏཱི་ཏི – པ་སཾ་ས་མི་ཙྪཾ ཝི་ནི་གྷཱ་ཏི ཧོ་ཏི.

ཨ་པཱ་ཧ་ཏ་སྨིཾ པ་ན མ་ངྐུ ཧོ་ཏཱིཏི. ཡེ ཏེ པ་ཉྷ་ཝཱི་མཾ་ས་ཀཱ པ་རི་སཱ པཱ་རི་ས་ཛྫཱ པཱ་སཱ་རི་ཀཱ [པཱ་ས་ནི་ཀཱ (སྱཱ.)], ཏེ ཨ་པ་ཧ་ར་ནྟི. ‘‘ཨ་ཏྠཱ་པ་ག་ཏཾ བྷ་ཎི་ཏ’’ནྟི ཨ་ཏྠ་ཏོ ཨ་པ་ཧ་ར་ནྟི, ‘‘བྱ་ཉྫ་ནཱ་པ་ག་ཏཾ བྷ་ཎི་ཏ’’ནྟི བྱ་ཉྫ་ན་ཏོ ཨ་པ་ཧ་ར་ནྟི, ‘‘ཨ་ཏྠ་བྱ་ཉྫ་ནཱ་པ་ག་ཏཾ བྷ་ཎི་ཏ’’ནྟི ཨ་ཏྠ་བྱ་ཉྫ་ན་ཏོ ཨ་པ་ཧ་ར་ནྟི, ‘‘ཨ་ཏྠོ ཏེ དུ་ནྣཱི་ཏོ, བྱ་ཉྫ་ནཾ ཏེ དུ་རོ་པི་ཏཾ, ཨ་ཏྠ་བྱ་ཉྫ་ནཾ ཏེ དུ་ནྣཱི་ཏཾ དུ་རོ་པི་ཏཾ, ནི་གྒ་ཧོ ཏེ ཨ་ཀ་ཏོ, པ་ཊི་ཀ་མྨཾ ཏེ དུ་ཀྐ་ཊཾ, ཝི་སེ་སོ ཏེ ཨ་ཀ་ཏོ, པ་ཊི་ཝི་སེ་སོ ཏེ དུ་ཀྐ་ཊོ, ཨཱ་ཝེ་ཋི་ཡཱ ཏེ ཨ་ཀ་ཏཱ, ནི་བྦེ་ཋི་ཡཱ ཏེ དུ་ཀྐ་ཊཱ, ཚེ་དོ ཏེ ཨ་ཀ་ཏོ, མ་ཎྜ་ལཾ ཏེ དུ་ཀྐ་ཊཾ ཝི་ས་མ་ཀ་ཐཾ དུ་ཀྐ་ཐི་ཏཾ དུ་བྦྷ་ཎི་ཏཾ དུ་ལླ་པི་ཏཾ དུ་རུ་ཏྟཾ དུ་བྦྷཱ་སི་ཏ’’ནྟི ཨ་པ་ཧ་ར་ནྟི. ཨ་པཱ་ཧ་ཏ་སྨིཾ པ་ན མ་ངྐུ ཧོ་ཏཱིཏི. ཨ་པཱ་ཧ་ཏ་སྨིཾ མ་ངྐུ ཧོ་ཏི པཱི་ལི༹་ཏོ གྷ་ཊྚི་ཏོ བྱཱ་དྷི་ཏོ དོ་མ་ན་སྶི་ཏོ ཧོ་ཏཱི་ཏི – ཨ་པཱ་ཧ་ཏ་སྨིཾ པ་ན མ་ངྐུ ཧོ་ཏི.

ནི་ནྡཱ་ཡ སོ ཀུ་པྤ་ཏི ར་ནྡྷ་མེ་སཱིཏི. ནི་ནྡཱ་ཡ ག་ར་ཧཱ་ཡ ཨ་ཀི་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ཝ་ཎྞ་ཧཱ་རི་ཀཱ་ཡ ཀུ་པྤ་ཏི བྱཱ་པ་ཛྫ་ཏི པ་ཏི་ཊྛཱི་ཡ་ཏི, ཀོ་པ་ཉྩ དོ་ས་ཉྩ ཨ་པྤ་ཙྩ་ཡ་ཉྩ པཱ་ཏུ་ཀ་རོ་ཏཱི་ཏི – ནི་ནྡཱ་ཡ སོ ཀུ་པྤ་ཏི. ར་ནྡྷ་མེ་སཱིཏི ཝི་ར་ནྡྷ་མེ་སཱི ཨ་པ་ར་དྡྷ་མེ་སཱི ཁ་ལི་ཏ་མེ་སཱི ག་ལི༹་ཏ་མེ་སཱི ཝི་ཝ་ར་མེ་སཱི་ཏི – ནི་ནྡཱ་ཡ སོ ཀུ་པྤ་ཏི ར་ནྡྷ་མེ་སཱི.

ཏེ་ནཱ་ཧ བྷ་ག་ཝཱ –

‘‘ཡུ་ཏྟོ ཀ་ཐཱ་ཡཾ པ་རི་སཱ་ཡ མ་ཛ྄ཛྷེ, པ་སཾ་ས་མི་ཙྪཾ ཝི་ནི་གྷཱ་ཏི ཧོ་ཏི;

ཨ་པཱ་ཧ་ཏ་སྨིཾ པ་ན མ་ངྐུ ཧོ་ཏི, ནི་ནྡཱ་ཡ སོ ཀུ་པྤ་ཏི ར་ནྡྷ་མེ་སཱི’’ཏི.

༦༢. ཡ་མ་སྶ ཝཱ་དཾ པ་རི་ཧཱི་ན་མཱ་ཧུ, ཨ་པཱ་ཧ་ཏཾ པ་ཉྷ་ཝི་མཾ་ས་ཀཱ་སེ [པ་ཉྷ་ཝི་མཾ་ས་ཀཱ ཡེ (སྱཱ.)] ;

པ་རི་དེ་ཝ་ཏི སོ་ཙ་ཏི ཧཱི་ན་ཝཱ་དོ, ཨུ་པ་ཙྩ་གཱ མ་ནྟི ཨ་ནུ་ཏྠུ་ནཱ་ཏི.

ཡ་མ་སྶ ཝཱ་དཾ པ་རི་ཧཱི་ན་མཱ་ཧཱུཏི ཡཾ ཏ་སྶ ཝཱ་དཾ ཧཱི་ནཾ ནི་ཧཱི་ནཾ པ་རི་ཧཱི་ནཾ པ་རི་ཧཱ་པི་ཏཾ ན པ་རི་པཱུ་རི་ཏཾ, ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ ཨེ་ཝཾ ཀ་ཐེ་ནྟི ཨེ་ཝཾ བྷ་ཎ་ནྟི ཨེ་ཝཾ དཱི་པ་ཡ་ནྟི ཨེ་ཝཾ ཝོ་ཧ་ར་ནྟཱི་ཏི – ཡ་མ་སྶ ཝཱ་དཾ པ་རི་ཧཱི་ན་མཱ་ཧུ.

ཨ་པཱ་ཧ་ཏཾ པ་ཉྷ་ཝི་མཾ་ས་ཀཱ་སེཏི. ཡེ ཏེ པ་ཉྷ་ཝཱི་མཾ་ས་ཀཱ པ་རི་སཱ པཱ་རི་ས་ཛྫཱ པཱ་སཱ་རི་ཀཱ, ཏེ ཨ་པ་ཧ་ར་ནྟི. ‘‘ཨ་ཏྠཱ་པ་ག་ཏཾ བྷ་ཎི་ཏ’’ནྟི ཨ་ཏྠ་ཏོ ཨ་པ་ཧ་ར་ནྟི, ‘‘བྱ་ཉྫ་ནཱ་པ་ག་ཏཾ བྷ་ཎི་ཏ’’ནྟི བྱ་ཉྫ་ན་ཏོ ཨ་པ་ཧ་ར་ནྟི, ‘‘ཨ་ཏྠ་བྱ་ཉྫ་ནཱ་པ་ག་ཏཾ བྷ་ཎི་ཏ’’ནྟི ཨ་ཏྠ་བྱ་ཉྫ་ན་ཏོ ཨ་པ་ཧ་ར་ནྟི, ‘‘ཨ་ཏྠོ ཏེ དུ་ནྣཱི་ཏོ, བྱ་ཉྫ་ནཾ ཏེ དུ་རོ་པི་ཏཾ, ཨ་ཏྠ་བྱ་ཉྫ་ནཾ ཏེ དུ་ནྣཱི་ཏཾ དུ་རོ་པི་ཏཾ, ནི་གྒ་ཧོ ཏེ ཨ་ཀ་ཏོ, པ་ཊི་ཀ་མྨཾ ཏེ དུ་ཀྐ་ཊཾ, ཝི་སེ་སོ ཏེ ཨ་ཀ་ཏོ, པ་ཊི་ཝི་སེ་སོ ཏེ དུ་ཀྐ་ཊོ, ཨཱ་ཝེ་ཋི་ཡཱ ཏེ ཨ་ཀ་ཏཱ, ནི་བྦེ་ཋི་ཡཱ ཏེ དུ་ཀྐ་ཊཱ, ཚེ་དོ ཏེ ཨ་ཀ་ཏོ, མ་ཎྜ་ལཾ ཏེ དུ་ཀྐ་ཊཾ ཝི་ས་མ་ཀ་ཐཾ དུ་ཀྐ་ཐི་ཏཾ དུ་བྦྷ་ཎི་ཏཾ དུ་ལླ་པི་ཏཾ དུ་རུ་ཏྟཾ དུ་བྦྷཱ་སི་ཏ’’ནྟི, ཨ་པ་ཧ་ར་ནྟཱི་ཏི – ཨ་པཱ་ཧ་ཏཾ པ་ཉྷ་ཝི་མཾ་ས་ཀཱ་སེ.

པ་རི་དེ་ཝ་ཏི སོ་ཙ་ཏི ཧཱི་ན་ཝཱ་དོཏི. པ་རི་དེ་ཝ་ཏཱིཏི ‘‘ཨ་ཉྙཾ མ་ཡཱ ཨཱ་ཝ་ཛྫི་ཏཾ ཨ་ཉྙཾ ཙི་ནྟི་ཏཾ ཨ་ཉྙཾ ཨུ་པ་དྷཱ་རི་ཏཾ, ཨ་ཉྙཾ ཨུ་པ་ལ་ཀྑི་ཏཾ སོ མ་ཧཱ་པ་ཀྑོ མ་ཧཱ་པ་རི་སོ མ་ཧཱ་པ་རི་ཝཱ་རོ; པ་རི་སཱ ཙཱ་ཡཾ ཝ་གྒཱ, ན ས་མ་གྒཱ; ས་མ་གྒཱ་ཡ པ་རི་སཱ་ཡ ཧེ་ཏུ ཀ་ཐཱ་ས་ལླཱ་པོ པུ་ན བྷ་ཉྫི་སྶཱ་མཱི’’ཏི, ཡཱ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ [ཡོ ཨེ་ཝ་རཱུ་པོ (སྱཱ.)] ཝཱ་ཙཱ པ་ལཱ་པོ ཝི་པྤ་ལཱ་པོ ལཱ་ལ་པྤོ ལཱ་ལ་པྤཱ་ཡ་ནཱ ལཱ་ལ་པྤཱ་ཡི་ཏ་ཏྟ་ནྟི – པ་རི་དེ་ཝ་ཏི. སོ་ཙ་ཏཱིཏི ‘‘ཏ་སྶ ཛ་ཡོ’’ཏི སོ་ཙ་ཏི ‘‘མ་ཡ྄ཧཾ པ་རཱ་ཛ་ཡོ’’ཏི སོ་ཙ་ཏི, ‘‘ཏ་སྶ ལཱ་བྷོ’’ཏི སོ་ཙ་ཏི, ‘‘མ་ཡ྄ཧཾ ཨ་ལཱ་བྷོ’’ཏི སོ་ཙ་ཏི, ‘‘ཏ་སྶ ཡ་སོ’’ཏི སོ་ཙ་ཏི, ‘‘མ་ཡ྄ཧཾ ཨ་ཡ་སོ’’ཏི སོ་ཙ་ཏི, ‘‘ཏ་སྶ པ་སཾ་སཱ’’ཏི སོ་ཙ་ཏི, ‘‘མ་ཡ྄ཧཾ ནི་ནྡཱ’’ཏི སོ་ཙ་ཏི, ‘‘ཏ་སྶ སུ་ཁ’’ནྟི སོ་ཙ་ཏི, ‘‘མ་ཡ྄ཧཾ དུ་ཀྑ’’ནྟི སོ་ཙ་ཏི, ‘‘སོ ས་ཀྐ་ཏོ ག་རུ་ཀ་ཏོ མཱ་ནི་ཏོ པཱུ་ཛི་ཏོ ཨ་པ་ཙི་ཏོ ལཱ་བྷཱི ཙཱི་ཝ་ར་པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་སེ་ནཱ་ས་ན་གི་ལཱ་ན་པ་ཙྩ་ཡ་བྷེ་ས་ཛྫ་པ་རི་ཀྑཱ་རཱ་ནཾ, ཨ་ཧ་མ་སྨི ཨ་ས་ཀྐ་ཏོ ཨ་ག་རུ་ཀ་ཏོ ཨ་མཱ་ནི་ཏོ ཨ་པཱུ་ཛི་ཏོ ཨ་ན་པ་ཙི་ཏོ ན ལཱ་བྷཱི ཙཱི་ཝ་ར་པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་སེ་ནཱ་ས་ན་གི་ལཱ་ན་པ་ཙྩ་ཡ་བྷེ་ས་ཛྫ་པ་རི་ཀྑཱ་རཱ་ན’’ནྟི སོ་ཙ་ཏི ཀི་ལ་མ་ཏི པ་རི་དེ་ཝ་ཏི ཨུ་ར་ཏྟཱ་ལི༹ཾ ཀ་ནྡ་ཏི ས་མྨོ་ཧཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི – པ་རི་དེ་ཝ་ཏི སོ་ཙ་ཏི. ཧཱི་ན་ཝཱ་དོཏི ཧཱི་ན་ཝཱ་དོ ནི་ཧཱི་ན་ཝཱ་དོ པ་རི་ཧཱི་ན་ཝཱ་དོ པ་རི་ཧཱ་པི་ཏ་ཝཱ་དོ ན པ་རི་པཱུ་ར་ཝཱ་དོ་ཏི – པ་རི་དེ་ཝ་ཏི སོ་ཙ་ཏི ཧཱི་ན་ཝཱ་དོ.

ཨུ་པ་ཙྩ་གཱ མ་ནྟི ཨ་ནུ་ཏྠུ་ནཱ་ཏཱིཏི. སོ མཾ ཝཱ་དེ་ན ཝཱ་དཾ ཨ་ཙྩ་གཱ ཨུ་པ་ཙྩ་གཱ ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟོ ས་མ་ཏི་ཀྐ་ནྟོ ཝཱི་ཏི་ཝ་ཏྟོ་ཏི. ཨེ་ཝ་མྤི ཨུ་པ་ཙྩ་གཱ མ་ནྟི. ཨ་ཐ ཝཱ མཾ ཝཱ་དེ་ན ཝཱ་དཾ ཨ་བྷི་བྷ་ཝི་ཏྭཱ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཏྠ་རི་ཏྭཱ པ་རི་ཡཱ་དི་ཡི་ཏྭཱ མ་དྡ་ཡི་ཏྭཱ ཙ་ར་ཏི ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨི་རི་ཡ་ཏི ཝ་ཏྟ་ཏི པཱ་ལེ་ཏི ཡ་པེ་ཏི ཡཱ་པེ་ཏཱི་ཏི. ཨེ་ཝ་མྤི ཨུ་པ་ཙྩ་གཱ མ་ནྟི. ཨ་ནུ་ཏྠུ་ནཱ ཝུ་ཙྩ་ཏི ཝཱ་ཙཱ པ་ལཱ་པོ ཝི་པྤ་ལཱ་པོ ལཱ་ལ་པྤོ ལཱ་ལ་པྤཱ་ཡ་ནཱ ལཱ་ལ་པྤཱ་ཡི་ཏ་ཏྟ་ནྟི – ཨུ་པ་ཙྩ་གཱ མ་ནྟི ཨ་ནུ་ཏྠུ་ནཱ་ཏི.

ཏེ་ནཱ་ཧ བྷ་ག་ཝཱ –

‘‘ཡ་མ་སྶ ཝཱ་དཾ པ་རི་ཧཱི་ན་མཱ་ཧུ, ཨ་པཱ་ཧ་ཏཾ པ་ཉྷ་ཝི་མཾ་ས་ཀཱ་སེ;

པ་རི་དེ་ཝ་ཏི སོ་ཙ་ཏི ཧཱི་ན་ཝཱ་དོ, ཨུ་པ་ཙྩ་གཱ མ་ནྟི ཨ་ནུ་ཏྠུ་ནཱ་ཏཱི’’ཏི.

༦༣. ཨེ་ཏེ ཝི་ཝཱ་དཱ ས་མ་ཎེ་སུ ཛཱ་ཏཱ, ཨེ་ཏེ་སུ ཨུ་གྒྷཱ་ཏི་ནི་གྷཱ་ཏི ཧོ་ཏི;

ཨེ་ཏ་མྤི དི་སྭཱ ཝི་ར་མེ ཀ་ཐོ་ཛྫཾ, ན ཧ་ཉྙ་ད་ཏྠ་ཏྠི པ་སཾ་ས་ལཱ་བྷཱ.

ཨེ་ཏེ ཝི་ཝཱ་དཱ ས་མ་ཎེ་སུ ཛཱ་ཏཱཏི. ས་མ་ཎཱཏི ཡེ ཀེ་ཙི ཨི་ཏོ བ་ཧི་དྡྷཱ པ་རི་བྦ་ཛཱུ་པ་ག་ཏཱ པ་རི་བྦ་ཛ་ས་མཱ་པ་ནྣཱ. ཨེ་ཏེ དི་ཊྛི་ཀ་ལ་ཧཱ དི་ཊྛི་བྷ་ཎྜ་ནཱ དི་ཊྛི་ཝི་གྒ་ཧཱ དི་ཊྛི་ཝི་ཝཱ་དཱ དི་ཊྛི་མེ་དྷ་གཱ ས་མ་ཎེ་སུ ཛཱ་ཏཱ ས་ཉྫཱ་ཏཱ ནི་བྦ་ཏྟཱ ཨ་བྷི་ནི་བྦ་ཏྟཱ པཱ་ཏུ་བྷཱུ་ཏཱ་ཏི – ཨེ་ཏེ ཝི་ཝཱ་དཱ ས་མ་ཎེ་སུ ཛཱ་ཏཱ.

ཨེ་ཏེ་སུ ཨུ་གྒྷཱ་ཏི་ནི་གྷཱ་ཏི ཧོ་ཏཱིཏི. ཛ་ཡ་པ་རཱ་ཛ་ཡོ ཧོ་ཏི, ལཱ་བྷཱ་ལཱ་བྷོ ཧོ་ཏི, ཡ་སཱ་ཡ་སོ ཧོ་ཏི, ནི་ནྡཱ་པ་སཾ་སཱ ཧོ་ཏི, སུ་ཁ་དུ་ཀྑཾ ཧོ་ཏི, སོ་མ་ན་སྶ་དོ་མ་ན་སྶཾ ཧོ་ཏི, ཨི་ཊྛཱ་ནི་ཊྛཾ ཧོ་ཏི, ཨ་ནུ་ན་ཡ་པ་ཊི་གྷཾ ཧོ་ཏི, ཨུ་གྒྷཱ་ཏི་ཏ་ནི་གྒྷཱ་ཏི་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨ་ནུ་རོ་དྷ་ཝི་རོ་དྷོ ཧོ་ཏི, ཛ་ཡེ་ན ཙི་ཏྟཾ ཨུ་གྒྷཱ་ཏི་ཏཾ ཧོ་ཏི པ་རཱ་ཛ་ཡེ་ན ཙི་ཏྟཾ ནི་གྒྷཱ་ཏི་ཏཾ ཧོ་ཏི, ལཱ་བྷེ་ན ཙི་ཏྟཾ ཨུ་གྒྷཱ་ཏི་ཏཾ ཧོ་ཏི ཨ་ལཱ་བྷེ་ན ཙི་ཏྟཾ ནི་གྒྷཱ་ཏི་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཡ་སེ་ན ཙི་ཏྟཾ ཨུ་གྒྷཱ་ཏི་ཏཾ ཧོ་ཏི ཨ་ཡ་སེ་ན ཙི་ཏྟཾ ནི་གྒྷཱ་ཏི་ཏཾ ཧོ་ཏི, པ་སཾ་སཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ ཨུ་གྒྷཱ་ཏི་ཏཾ ཧོ་ཏི ནི་ནྡཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ ནི་གྒྷཱ་ཏི་ཏཾ ཧོ་ཏི, སུ་ཁེ་ན ཙི་ཏྟཾ ཨུ་གྒྷཱ་ཏི་ཏཾ ཧོ་ཏི དུ་ཀྑེ་ན ཙི་ཏྟཾ ནི་གྒྷཱ་ཏི་ཏཾ ཧོ་ཏི, སོ་མ་ན་སྶེ་ན ཙི་ཏྟཾ ཨུ་གྒྷཱ་ཏི་ཏཾ ཧོ་ཏི དོ་མ་ན་སྶེ་ན ཙི་ཏྟཾ ནི་གྒྷཱ་ཏི་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨུ་ནྣ་ཏི་ཡཱ [ཨུ་ཎྞ་ཏི་ཡཱ (སྱཱ. ཀ.)] ཙི་ཏྟཾ ཨུ་གྒྷཱ་ཏི་ཏཾ ཧོ་ཏི ཨོ་ན་ཏི་ཡཱ [ཨོ་ཎ་ཏི་ཡཱ (སྱཱ. ཀ.)] ཙི་ཏྟཾ ནི་གྒྷཱ་ཏི་ཏཾ ཧོ་ཏཱི་ཏི – ཨེ་ཏེ་སུ ཨུ་གྒྷཱ་ཏི་ནི་གྷཱ་ཏི ཧོ་ཏི.

ཨེ་ཏ་མྤི དི་སྭཱ ཝི་ར་མེ ཀ་ཐོ་ཛྫནྟི. ཨེ་ཏ་མྤི དི་སྭཱཏི ཨེ་ཏཾ ཨཱ་དཱི་ན་ཝཾ དི་སྭཱ པ་སྶི་ཏྭཱ ཏུ་ལ་ཡི་ཏྭཱ ཏཱི་ར་ཡི་ཏྭཱ ཝི་བྷཱ་ཝ་ཡི་ཏྭཱ ཝི་བྷཱུ་ཏཾ ཀ་ཏྭཱ དི་ཊྛི་ཀ་ལ་ཧེ་སུ དི་ཊྛི་བྷ་ཎྜ་ནེ་སུ དི་ཊྛི་ཝི་གྒ་ཧེ་སུ དི་ཊྛི་ཝི་ཝཱ་དེ་སུ དི་ཊྛི་མེ་དྷ་གེ་སཱུ་ཏི – ཨེ་ཏ་མྤི དི་སྭཱ ཝི་ར་མེ ཀ་ཐོ་ཛྫནྟི. ཀ་ཐོ་ཛྫཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི ཀ་ལ་ཧོ བྷ་ཎྜ་ནཾ ཝི་གྒ་ཧོ ཝི་ཝཱ་དོ མེ་དྷ་གཾ. ཨ་ཐ ཝཱ ཀ་ཐོ་ཛྫནྟི ཨ་ནོ་ཛ་ཝ་ནྟཱི ནི་སཱ་ཀ་ཐཱ ཀ་ཐོ་ཛྫཾ ན ཀ་རེ་ཡྻ, ཀ་ལ་ཧཾ ན ཀ་རེ་ཡྻ, བྷ་ཎྜ་ནཾ ན ཀ་རེ་ཡྻ, ཝི་གྒ་ཧཾ ན ཀ་རེ་ཡྻ, ཝི་ཝཱ་དཾ ན ཀ་རེ་ཡྻ, མེ་དྷ་གཾ ན ཀ་རེ་ཡྻ, ཀ་ལ་ཧ་བྷ་ཎྜ་ན་ཝི་གྒ་ཧ་ཝི་ཝཱ་ད་མེ་དྷ་གཾ པ་ཛ་ཧེ་ཡྻ ཝི་ནོ་དེ་ཡྻ བྱ་ནྟིཾ ཀ་རེ་ཡྻ ཨ་ན་བྷཱ་ཝཾ ག་མེ་ཡྻ, ཀ་ལ་ཧ་བྷ་ཎྜ་ན་ཝི་གྒ་ཧ་ཝི་ཝཱ་ད་མེ་དྷ་གཱ ཨཱ་ར་ཏོ ཨ་སྶ ཝི་ར་ཏོ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ནི་ཀྑ་ནྟོ ནི་སྶ་ཊོ ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟོ ཝི་ས་ཉྙུ་ཏྟོ ཝི་མ་རི་ཡཱ་དི་ཀ་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ ཝི་ཧ་རེ་ཡྻཱ་ཏི – ཨེ་ཏ་མྤི དི་སྭཱ ཝི་ར་མེ ཀ་ཐོ་ཛྫཾ.

ན ཧ་ཉྙ་ད་ཏྠ་ཏྠི པ་སཾ་ས་ལཱ་བྷཱཏི. པ་སཾ་ས་ལཱ་བྷཱ ཨ་ཉྙོ ཨ་ཏྠོ ན་ཏྠི ཨ་ཏྟ་ཏྠོ ཝཱ པ་ར་ཏྠོ ཝཱ ཨུ་བྷ་ཡ་ཏྠོ ཝཱ དི་ཊྛ་དྷ་མྨི་ཀོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ, ས་མྤ་རཱ་ཡི་ཀོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ, ཨུ་ཏྟཱ་ནོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ, ག་མྦྷཱི་རོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ, གཱུ་ལ༹ྷོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ, པ་ཊི་ཙྪ་ནྣོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ, ནེ་ཡྻོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ, ནཱི་ཏོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ, ཨ་ན་ཝ་ཛྫོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ, ནི་ཀྐི་ལེ་སོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ, ཝོ་དཱ་ནོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ, པ་ར་མ་ཏྠོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ ན་ཏྠི ན ས་ནྟི ན སཾ་ཝི་ཛྫ་ནྟི ནུ་པ་ལ་བྦྷ་ནྟཱི་ཏི – ན ཧ་ཉྙ་ད་ཏྠ་ཏྠི པ་སཾ་ས་ལཱ་བྷཱ.

ཏེ་ནཱ་ཧ བྷ་ག་ཝཱ –

‘‘ཨེ་ཏེ ཝི་ཝཱ་དཱ ས་མ་ཎེ་སུ ཛཱ་ཏཱ, ཨེ་ཏེ་སུ ཨུ་གྒྷཱ་ཏི་ནི་གྷཱ་ཏི ཧོ་ཏི;

ཨེ་ཏ་མྤི དི་སྭཱ ཝི་ར་མེ ཀ་ཐོ་ཛྫཾ, ན ཧ་ཉྙ་ད་ཏྠ་ཏྠི པ་སཾ་ས་ལཱ་བྷཱ’’ཏི.

༦༤. པ་སཾ་སི་ཏོ ཝཱ པ་ན ཏ་ཏྠ ཧོ་ཏི, ཨ་ཀྑཱ་ཡ ཝཱ་དཾ པ་རི་སཱ་ཡ མ་ཛ྄ཛྷེ;

སོ [སོ ཏཾ (སཱི.)] ཧ་སྶ་ཏཱི ཨུ་ནྣ་མ་ཏཱི [ཨུ་ཎྞ་མ་ཏཱི (སྱཱ. ཀ.)] ཙ ཏེ་ན, པ་པྤུ་ཡྻ ཏ་མ་ཏྠཾ ཡ་ཐཱ མ་ནོ ཨ་ཧུ.

པ་སཾ་སི་ཏོ ཝཱ པ་ན ཏ་ཏྠ ཧོ་ཏཱིཏི. ཏ་ཏྠཱཏི ས་ཀཱ་ཡ དི་ཊྛི་ཡཱ ས་ཀཱ་ཡ ཁ་ནྟི་ཡཱ ས་ཀཱ་ཡ རུ་ཙི་ཡཱ ས་ཀཱ་ཡ ལ་དྡྷི་ཡཱ པ་སཾ་སི་ཏོ ཐོ་མི་ཏོ ཀི་ཏྟི་ཏོ ཝ་ཎྞི་ཏོ ཧོ་ཏཱི་ཏི – པ་སཾ་སི་ཏོ ཝཱ པ་ན ཏ་ཏྠ ཧོ་ཏི.

ཨ་ཀྑཱ་ཡ ཝཱ་དཾ པ་རི་སཱ་ཡ མ་ཛ྄ཛྷེཏི. ཁ་ཏྟི་ཡ་པ་རི་སཱ་ཡ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་པ་རི་སཱ་ཡ ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པ་རི་སཱ་ཡ ཝཱ ས་མ་ཎ་པ་རི་སཱ་ཡ ཝཱ མ་ཛ྄ཛྷེ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝཱ་དཾ ཨ་ཀྑཱ་ཡ ཨཱ་ཙི་ཀྑི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་ཝཱ་དཾ ཨ་ཀྑཱ་ཡ ཨཱ་ཙི་ཀྑི་ཏྭཱ ཐ་མྦྷ་ཡི་ཏྭཱ བྲཱུ་ཧ་ཡི་ཏྭཱ དཱི་པ་ཡི་ཏྭཱ ཛོ་ཏ་ཡི་ཏྭཱ ཝོ་ཧ་རི་ཏྭཱ པ་རི་གྒ་ཎྷི་ཏྭཱ་ཏི – ཨ་ཀྑཱ་ཡ ཝཱ་དཾ པ་རི་སཱ་ཡ མ་ཛ྄ཛྷེ.

སོ ཧ་སྶ་ཏཱི ཨུ་ནྣ་མ་ཏཱི ཙ ཏེ་ནཱཏི. སོ ཏེ་ན ཛ་ཡ་ཏྠེ་ན ཏུ་ཊྛོ ཧོ་ཏི ཧ་ཊྛོ པ་ཧ་ཊྛོ ཨ་ཏྟ་མ་ནོ པ་རི་པུ་ཎྞ་ས་ངྐ་པྤོ. ཨ་ཐ ཝཱ ད་ནྟ་ཝི་དཾ་ས་ཀཾ ཧ་ས་མཱ་ནོ. སོ ཧ་སྶ་ཏཱི ཨུ་ནྣ་མ་ཏཱི ཙ ཏེ་ནཱཏི སོ ཏེ་ན ཛ་ཡ་ཏྠེ་ན ཨུ་ནྣ་ཏོ ཧོ་ཏི ཨུ་ནྣ་མོ དྷ་ཛོ ས་མྤ་གྒཱ་ཧོ ཀེ་ཏུ་ཀ་མྱ་ཏཱ ཙི་ཏྟ་སྶཱ་ཏི – སོ ཧ་སྶ་ཏཱི ཨུ་ནྣ་མ་ཏཱི ཙ ཏེ་ན.

པ་པྤུ་ཡྻ ཏ་མ་ཏྠཾ ཡ་ཐཱ མ་ནོ ཨ་ཧཱུཏི. ཏཾ ཛ་ཡ་ཏྠཾ པ་པྤུ་ཡྻ པཱ་པུ་ཎི་ཏྭཱ ཨ་དྷི་ག་ནྟྭཱ ཝི་ནྡི་ཏྭཱ པ་ཊི་ལ་བྷི་ཏྭཱ. ཡ་ཐཱ མ་ནོ ཨ་ཧཱུཏི ཡ་ཐཱ མ་ནོ ཨ་ཧུ, ཡ་ཐཱ ཙི་ཏྟོ ཨ་ཧུ, ཡ་ཐཱ ས་ངྐ་པྤོ ཨ་ཧུ, ཡ་ཐཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎོ ཨ་ཧཱུ་ཏི – པ་པྤུ་ཡྻ ཏ་མ་ཏྠཾ ཡ་ཐཱ མ་ནོ ཨ་ཧུ.

ཏེ་ནཱ་ཧ བྷ་ག་ཝཱ –

‘‘པ་སཾ་སི་ཏོ ཝཱ པ་ན ཏ་ཏྠ ཧོ་ཏི, ཨ་ཀྑཱ་ཡ ཝཱ་དཾ པ་རི་སཱ་ཡ མ་ཛ྄ཛྷེ;

སོ ཧ་སྶ་ཏཱི ཨུ་ནྣ་མ་ཏཱི ཙ ཏེ་ན, པ་པྤུ་ཡྻ ཏ་མ་ཏྠཾ ཡ་ཐཱ མ་ནོ ཨ་ཧཱུ’’ཏི.

༦༥. ཡཱ ཨུ་ནྣ་ཏཱི སཱ་སྶ ཝི་གྷཱ་ཏ་བྷཱུ་མི, མཱ་ནཱ་ཏི་མཱ་ནཾ ཝ་ད་ཏེ པ་ནེ་སོ;

ཨེ་ཏ་མྤི དི་སྭཱ ན ཝི་ཝཱ་ད་ཡེ་ཐ, ན ཧི ཏེ་ན སུ་དྡྷིཾ ཀུ་ས་ལཱ ཝ་ད་ནྟི.

ཡཱ ཨུ་ནྣ་ཏཱི སཱ་སྶ ཝི་གྷཱ་ཏ་བྷཱུ་མཱིཏི. ཡཱ ཨུ་ནྣ་ཏི ཨུ་ནྣ་མོ དྷ་ཛོ ས་མྤ་གྒཱ་ཧོ ཀེ་ཏུ་ཀ་མྱ་ཏཱ ཙི་ཏྟ་སྶཱ་ཏི – ཡཱ ཨུ་ནྣ་ཏི. སཱ་སྶ ཝི་གྷཱ་ཏ་བྷཱུ་མཱིཏི སཱ ཏ་སྶ ཝི་གྷཱ་ཏ་བྷཱུ་མི ཨུ་པ་གྷཱ་ཏ་བྷཱུ་མི པཱི་ལ༹་ན་བྷཱུ་མི གྷ་ཊྚ་ན་བྷཱུ་མི ཨུ་པ་དྡ་ཝ་བྷཱུ་མི ཨུ་པ་ས་གྒ་བྷཱུ་མཱི་ཏི – ཡཱ ཨུ་ནྣ་ཏཱི སཱ་སྶ ཝི་གྷཱ་ཏ་བྷཱུ་མི.

མཱ་ནཱ་ཏི་མཱ་ནཾ ཝ་ད་ཏེ པ་ནེ་སོཏི. སོ པུ་གྒ་ལོ མཱ་ན་ཉྩ ཝ་ད་ཏི ཨ་ཏི་མཱ་ན་ཉྩ ཝ་ད་ཏཱི་ཏི – མཱ་ནཱ་ཏི་མཱ་ནཾ ཝ་ད་ཏེ པ་ནེ་སོ.

ཨེ་ཏ་མྤི དི་སྭཱ ན ཝི་ཝཱ་ད་ཡེ་ཐཱཏི. ཨེ་ཏཾ ཨཱ་དཱི་ན་ཝཾ དི་སྭཱ པ་སྶི་ཏྭཱ ཏུ་ལ་ཡི་ཏྭཱ ཏཱི་ར་ཡི་ཏྭཱ ཝི་བྷཱ་ཝ་ཡི་ཏྭཱ ཝི་བྷཱུ་ཏཾ ཀ་ཏྭཱ དི་ཊྛི་ཀ་ལ་ཧེ་སུ དི་ཊྛི་བྷ་ཎྜ་ནེ་སུ དི་ཊྛི་ཝི་གྒ་ཧེ་སུ དི་ཊྛི་ཝི་ཝཱ་དེ་སུ དི་ཊྛི་མེ་དྷ་གེ་སཱུ་ཏི – ཨེ་ཏ་མྤི དི་སྭཱ. ན ཝི་ཝཱ་ད་ཡེ་ཐཱཏི ན ཀ་ལ་ཧཾ ཀ་རེ་ཡྻ ན བྷ་ཎྜ་ནཾ ཀ་རེ་ཡྻ ན ཝི་གྒ་ཧཾ ཀ་རེ་ཡྻ ན ཝི་ཝཱ་དཾ ཀ་རེ་ཡྻ, ན མེ་དྷ་གཾ ཀ་རེ་ཡྻ, ཀ་ལ་ཧ་བྷ་ཎྜ་ན་ཝི་གྒ་ཧ་ཝི་ཝཱ་ད་མེ་དྷ་གཾ པ་ཛ་ཧེ་ཡྻ ཝི་ནོ་དེ་ཡྻ བྱ་ནྟིཾ ཀ་རེ་ཡྻ ཨ་ན་བྷཱ་ཝཾ ག་མེ་ཡྻ, ཀ་ལ་ཧ་བྷ་ཎྜ་ན་ཝི་གྒ་ཧ་ཝི་ཝཱ་ད་མེ་དྷ་གཱ ཨཱ་ར་ཏོ ཨ་སྶ ཝི་ར་ཏོ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ནི་ཀྑ་ནྟོ ནི་སྶ་ཊོ ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟོ ཝི་ས་ཉྙུ་ཏྟོ ཝི་མ་རི་ཡཱ་དི་ཀ་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ ཝི་ཧ་རེ་ཡྻཱ་ཏི – ཨེ་ཏ་མྤི དི་སྭཱ ན ཝི་ཝཱ་ད་ཡེ་ཐ.

ན ཧི ཏེ་ན སུ་དྡྷིཾ ཀུ་ས་ལཱ ཝ་ད་ནྟཱིཏི. ཀུ་ས་ལཱཏི ཡེ ཏེ ཁ་ནྡྷ་ཀུ་ས་ལཱ དྷཱ་ཏུ་ཀུ་ས་ལཱ ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་ཀུ་ས་ལཱ པ་ཊི་ཙྩ་ས་མུ་པྤཱ་ད་ཀུ་ས་ལཱ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ན་ཀུ་ས་ལཱ ས་མྨ་པྤ་དྷཱ་ན་ཀུ་ས་ལཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ད་ཀུ་ས་ལཱ ཨི་ནྡྲི་ཡ་ཀུ་ས་ལཱ བ་ལ་ཀུ་ས་ལཱ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒ་ཀུ་ས་ལཱ མ་གྒ་ཀུ་ས་ལཱ ཕ་ལ་ཀུ་ས་ལཱ ནི་བྦཱ་ན་ཀུ་ས་ལཱ, ཏེ ཀུ་ས་ལཱ དི་ཊྛི་ཀ་ལ་ཧེ་ན དི་ཊྛི་བྷ་ཎྜ་ནེ་ན དི་ཊྛི་ཝི་གྒ་ཧེ་ན དི་ཊྛི་ཝི་ཝཱ་དེ་ན དི་ཊྛི་མེ་དྷ་གེ་ན སུ་དྡྷིཾ ཝི་སུ་དྡྷིཾ པ་རི་སུ་དྡྷིཾ, མུ་ཏྟིཾ ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་རི་མུ་ཏྟིཾ ན ཝ་ད་ནྟི ན ཀ་ཐེ་ནྟི ན བྷ་ཎ་ནྟི ན དཱི་པ་ཡ་ནྟི ན ཝོ་ཧ་ར་ནྟཱི་ཏི – ན ཧི ཏེ་ན སུ་དྡྷིཾ ཀུ་ས་ལཱ ཝ་ད་ནྟི.

ཏེ་ནཱ་ཧ བྷ་ག་ཝཱ –

‘‘ཡཱ ཨུ་ནྣ་ཏཱི སཱ་སྶ ཝི་གྷཱ་ཏ་བྷཱུ་མི, མཱ་ནཱ་ཏི་མཱ་ནཾ ཝ་ད་ཏེ པ་ནེ་སོ;

ཨེ་ཏ་མྤི དི་སྭཱ ན ཝི་ཝཱ་ད་ཡེ་ཐ, ན ཧི ཏེ་ན སུ་དྡྷིཾ ཀུ་ས་ལཱ ཝ་ད་ནྟཱི’’ཏི.

༦༦. སཱུ་རོ ཡ་ཐཱ རཱ་ཛ་ཁཱ་དཱ་ཡ པུ་ཊྛོ, ཨ་བྷི་ག་ཛྫ་མེ་ཏི པ་ཊི་སཱུ་ར་མི་ཙྪཾ;

ཡེ་ནེ་ཝ སོ ཏེ་ན པ་ལེ་ཧི སཱུ་ར, པུ་བྦེ་ཝ ན་ཏྠི ཡ་དི་དཾ ཡུ་དྷཱ་ཡ.

སཱུ་རོ ཡ་ཐཱ རཱ་ཛ་ཁཱ་དཱ་ཡ པུ་ཊྛོཏི. སཱུ་རོཏི སཱུ་རོ ཝཱི་རོ ཝི་ཀྐ་ནྟོ ཨ་བྷཱི་རཱུ ཨ་ཚ་མྦྷཱི ཨ་ནུ་ཏྲཱ་སཱི ཨ་པ་ལཱ་ཡཱི. རཱ་ཛ་ཁཱ་དཱ་ཡ པུ་ཊྛོཏི རཱ་ཛ་ཁཱ་ད་ནཱི་ཡེ་ན རཱ་ཛ་བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡེ་ན པུ་ཊྛོ པོ་སི་ཏོ ཨ་པཱ་དི་ཏོ ཝ་ཌྜྷི་ཏོ་ཏི – སཱུ་རོ ཡ་ཐཱ རཱ་ཛ་ཁཱ་དཱ་ཡ པུ་ཊྛོ.

ཨ་བྷི་ག་ཛྫ་མེ་ཏི པ་ཊི་སཱུ་ར་མི་ཙྪནྟི. སོ ག་ཛྫ་ནྟོ ཨུ་གྒ་ཛྫ་ནྟོ ཨ་བྷི་ག་ཛྫ་ནྟོ ཨེ་ཏི ཨུ་པེ་ཏི ཨུ་པ་ག་ཙྪ་ཏི པ་ཊི་སཱུ་རཾ པ་ཊི་པུ་རི་སཾ པ་ཊི་ས་ཏྟུཾ པ་ཊི་མ་ལླཾ ཨི་ཙྪ་ནྟོ སཱ་དི་ཡ་ནྟོ པ་ཏྠ་ཡ་ནྟོ པི་ཧ་ཡ་ནྟོ ཨ་བྷི་ཛ་པྤ་ནྟོ་ཏི – ཨ་བྷི་ག་ཛྫ་མེ་ཏི པ་ཊི་སཱུ་ར་མི་ཙྪཾ.

ཡེ་ནེ་ཝ སོ ཏེ་ན པ་ལེ་ཧི སཱུ་རཱཏི. ཡེ་ནེ་ཝ སོ དི་ཊྛི་ག་ཏི་ཀོ ཏེ་ན པ་ལེ་ཧི, ཏེ་ན ཝ་ཛ, ཏེ་ན ག་ཙྪ, ཏེ་ན ཨ་ཏི་ཀྐ་མ, སོ ཏུ་ཡ྄ཧཾ པ་ཊི་སཱུ་རོ པ་ཊི་པུ་རི་སོ པ་ཊི་ས་ཏྟུ པ་ཊི་མ་ལློ་ཏི – ཡེ་ནེ་ཝ སོ ཏེ་ན པ་ལེ་ཧི སཱུ་ར.

པུ་བྦེ་ཝ ན་ཏྠི ཡ་དི་དཾ ཡུ་དྷཱ་ཡཱཏི. པུ་བྦེ་ཝ བོ་དྷི་ཡཱ མཱུ་ལེ ཡེ པ་ཊི་སེ་ནི་ཀ་རཱ ཀི་ལེ་སཱ པ་ཊི་ལོ་མ་ཀ་རཱ པ་ཊི་ཀ་ཎྜ་ཀ་ཀ་རཱ པ་ཊི་པ་ཀྑ་ཀ་རཱ ཏེ ན་ཏྠི ན ས་ནྟི ན སཾ་ཝི་ཛྫ་ནྟི ནུ་པ་ལ་བྦྷ་ནྟི, པ་ཧཱི་ནཱ ས་མུ་ཙྪི་ནྣཱ ཝཱུ་པ་ས་ནྟཱ པ་ཊི་པ་སྶ་དྡྷཱ ཨ་བྷ་བྦུ་པྤ་ཏྟི་ཀཱ ཉཱ་ཎ་གྒི་ནཱ ད་ཌྜྷཱ. ཡ་དི་དཾ ཡུ་དྷཱ་ཡཱཏི ཡ་དི་དཾ ཡུ་དྡྷ་ཏྠཱ་ཡ ཀ་ལ་ཧ་ཏྠཱ་ཡ བྷ་ཎྜ་ན་ཏྠཱ་ཡ ཝི་གྒ་ཧ་ཏྠཱ་ཡ ཝི་ཝཱ་ད་ཏྠཱ་ཡ མེ་དྷ་ག་ཏྠཱ་ཡཱ་ཏི – པུ་བྦེ་ཝ ན་ཏྠི ཡ་དི་དཾ ཡུ་དྷཱ་ཡ.

ཏེ་ནཱ་ཧ བྷ་ག་ཝཱ –

‘‘སཱུ་རོ ཡ་ཐཱ རཱ་ཛ་ཁཱ་དཱ་ཡ པུ་ཊྛོ, ཨ་བྷི་ག་ཛྫ་མེ་ཏི པ་ཊི་སཱུ་ར་མི་ཙྪཾ;

ཡེ་ནེ་ཝ སོ ཏེ་ན པ་ལེ་ཧི སཱུ་ར, པུ་བྦེ་ཝ ན་ཏྠི ཡ་དི་དཾ ཡུ་དྷཱ་ཡཱ’’ཏི.

༦༧. ཡེ དི་ཊྛི་མུ་གྒ་ཡ྄ཧ ཝི་ཝཱ་ད་ཡ་ནྟི, ཨི་ད་མེ་ཝ ས་ཙྩ་ནྟི ཙ ཝཱ་ད་ཡ་ནྟི;

ཏེ ཏྭཾ ཝ་ད་སྶཱུ ན ཧི ཏེ་དྷ ཨ་ཏྠི, ཝཱ་ད་མྷི ཛཱ་ཏེ པ་ཊི་སེ་ནི་ཀ་ཏྟཱ.

ཡེ དི་ཊྛི་མུ་གྒ་ཡ྄ཧ ཝི་ཝཱ་ད་ཡ་ནྟཱིཏི ཡེ དྭཱ་ས་ཊྛི་དི་ཊྛི་ག་ཏཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་ཉྙ་ཏ་རཾ དི་ཊྛི་ག་ཏཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ག་ཎྷི་ཏྭཱ ཨུ་གྒ་ཎྷི་ཏྭཱ པ་རཱ་མ་སི་ཏྭཱ ཨ་བྷི་ནི་ཝི་སི་ཏྭཱ ཝི་ཝཱ་ད་ཡ་ནྟི ཀ་ལ་ཧཾ ཀ་རོ་ནྟི བྷ་ཎྜ་ནཾ ཀ་རོ་ནྟི ‘ཝི་གྒ་ཧཾ ཀ་རོ་ནྟི ཝི་ཝཱ་དཾ ཀ་རོ་ནྟི, མེ་དྷ་གཾ ཀ་རོ་ནྟི – ‘‘ན ཏྭཾ ཨི་མཾ དྷ་མྨ་ཝི་ན་ཡཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་སི, ཨ་ཧཾ ཨི་མཾ དྷ་མྨ་ཝི་ན་ཡཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི, ཀིཾ ཏྭཾ ཨི་མཾ དྷ་མྨ་ཝི་ན་ཡཾ ཨཱ་ཛཱ་ནི་སྶ་སི, མི་ཙྪཱ་པ་ཊི་པ་ནྣོ ཏྭ་མ་སི, ཨ་ཧ་མ་སྨི ས་མྨཱ་པ་ཊི་པ་ནྣོ, ས་ཧི་ཏཾ མེ, ཨ་ས་ཧི་ཏཾ ཏེ, པུ་རེ ཝ་ཙ་ནཱི་ཡཾ པ་ཙྪཱ ཨ་ཝ་ཙ, པ་ཙྪཱ ཝ་ཙ་ནཱི་ཡཾ པུ་རེ ཨ་ཝ་ཙ, ཨ་དྷི་ཙི་ཎྞཾ ཏེ ཝི་པ་རཱ་ཝ་ཏྟཾ, ཨཱ་རོ་པི་ཏོ ཏེ ཝཱ་དོ, ནི་གྒ་ཧི་ཏོ ཏྭ་མ་སི, ཙ་ར ཝཱ་ད་པྤ་མོ་ཀྑཱ་ཡ, ནི་བྦེ་ཋེ་ཧི ཝཱ ས་ཙེ པ་ཧོ་སཱི’’ཏི – ཡེ དི་ཊྛི་མུ་གྒ་ཡ྄ཧ ཝི་ཝཱ་ད་ཡ་ནྟི.

ཨི་ད་མེ་ཝ ས་ཙྩ་ནྟི ཙ ཝཱ་ད་ཡ་ནྟཱིཏི. ‘‘ས་སྶ་ཏོ ལོ་ཀོ, ཨི་ད་མེ་ཝ ས་ཙྩཾ མོ་གྷ་མ་ཉྙ’’ནྟི ཝཱ་ད་ཡ་ནྟི ཀ་ཐེ་ནྟི བྷ་ཎ་ནྟི དཱི་པ་ཡ་ནྟི ཝོ་ཧ་ར་ནྟི. ‘‘ཨ་ས་སྶ་ཏོ ལོ་ཀོ…པེ… ནེ་ཝ ཧོ་ཏི ན ན ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ, ཨི་ད་མེ་ཝ ས་ཙྩཾ མོ་གྷ་མ་ཉྙ’’ནྟི ཝཱ་ད་ཡ་ནྟི ཀ་ཐེ་ནྟི བྷ་ཎ་ནྟི དཱི་པ་ཡ་ནྟི ཝོ་ཧ་ར་ནྟཱི་ཏི – ཨི་ད་མེ་ཝ ས་ཙྩ་ནྟི ཙ ཝཱ་ད་ཡ་ནྟི.

ཏེ ཏྭཾ ཝ་ད་སྶཱུ ན ཧི ཏེ་དྷ ཨ་ཏྠི, ཝཱ་ད་མྷི ཛཱ་ཏེ པ་ཊི་སེ་ནི་ཀ་ཏྟཱཏི. ཏེ ཏྭཾ དི་ཊྛི་ག་ཏི་ཀེ ཝ་ད་སྶུ ཝཱ་དེ་ན ཝཱ་དཾ, ནི་གྒ་ཧེ་ན ནི་གྒ་ཧཾ, པ་ཊི་ཀ་མྨེ་ན པ་ཊི་ཀ་མྨཾ, ཝི་སེ་སེ་ན ཝི་སེ་སཾ, པ་ཊི་ཝི་སེ་སེ་ན པ་ཊི་ཝི་སེ་སཾ, ཨཱ་ཝེ་ཋི་ཡཱ་ཡ ཨཱ་ཝེ་ཋི་ཡཾ, ནི་བྦེ་ཋི་ཡཱ་ཡ ནི་བྦེ་ཋི་ཡཾ, ཚེ་དེ་ན ཚེ་དཾ, མ་ཎྜ་ལེ་ན མ་ཎྜ་ལཾ, ཏེ ཏུ་ཡ྄ཧཾ པ་ཊི་སཱུ་རཱ པ་ཊི་པུ་རི་སཱ པ་ཊི་ས་ཏྟཱུ པ་ཊི་མ་ལླཱ་ཏི – ཏེ ཏྭཾ ཝ་ད་སྶཱུ ན ཧི ཏེ་དྷ ཨ་ཏྠི. ཝཱ་ད་མྷི ཛཱ་ཏེ པ་ཊི་སེ་ནི་ཀ་ཏྟཱཏི. ཝཱ་དེ ཛཱ་ཏེ ས་ཉྫཱ་ཏེ ནི་བྦ་ཏྟེ ཨ་བྷི་ནི་བྦ་ཏྟེ པཱ་ཏུ་བྷཱུ་ཏེ་ཡེ་ཝ པ་ཊི་སེ་ནི་ཀ་ཏྟཱ [པ་ཊི་སེ་ནི་ཀ་ཏཱ (ཀ.), ཨེ་ཝཾ སེ་སེ་སུ ཏཱི་སུ པ་དེ་སུ་པི] པ་ཊི་ལོ་མ་ཀ་ཏྟཱ པ་ཊི་བྷ་ཎྜ་ཀ་ཏྟཱ པ་ཊི་པ་ཀྑ་ཀ་ཏྟཱ ཀ་ལ་ཧཾ ཀ་རེ་ཡྻུཾ བྷ་ཎྜ་ནཾ ཀ་རེ་ཡྻུཾ ཝི་གྒ་ཧཾ ཀ་རེ་ཡྻུཾ ཝི་ཝཱ་དཾ ཀ་རེ་ཡྻུཾ མེ་དྷ་གཾ ཀ་རེ་ཡྻུཾ, ཏེ ན་ཏྠི ན ས་ནྟི ན སཾ་ཝི་ཛྫ་ནྟི ནུ་པ་ལ་བྦྷ་ནྟི, པ་ཧཱི་ནཱ…པེ… ཉཱ་ཎ་གྒི་ནཱ ད་ཌྜྷཱ་ཏི – ཏེ ཏྭཾ ཝ་ད་སྶཱུ ན ཧི ཏེ་དྷ ཨ་ཏྠི ཝཱ་ད་མྷི ཛཱ་ཏེ པ་ཊི་སེ་ནི་ཀ་ཏྟཱ.

ཏེ་ནཱ་ཧ བྷ་ག་ཝཱ –

‘‘ཡེ དི་ཊྛི་མུ་གྒ་ཡ྄ཧ ཝི་ཝཱ་ད་ཡ་ནྟི, ཨི་ད་མེ་ཝ ས་ཙྩ་ནྟི ཙ ཝཱ་ད་ཡ་ནྟི;

ཏེ ཏྭཾ ཝ་ད་སྶཱུ ན ཧི ཏེ་དྷ ཨ་ཏྠི, ཝཱ་ད་མྷི ཛཱ་ཏེ པ་ཊི་སེ་ནི་ཀ་ཏྟཱ’’ཏི.

༦༨. ཝི་སེ་ནི་ཀ་ཏྭཱ པ་ན ཡེ ཙ་ར་ནྟི, དི་ཊྛཱི་ཧི དི་ཊྛིཾ ཨ་ཝི་རུ་ཛ྄ཛྷ་མཱ་ནཱ;

ཏེ་སུ ཏྭཾ ཀིཾ ལ་བྷེ་ཐ པ་སཱུ་ར, ཡེ་སཱི་དྷ ན་ཏྠི པ་ར་མུ་གྒ་ཧཱི་ཏཾ.

ཝི་སེ་ནི་ཀ་ཏྭཱ པ་ན ཡེ ཙ་ར་ནྟཱིཏི. སེ་ནཱ ཝུ་ཙྩ་ཏི མཱ་ར་སེ་ནཱ. ཀཱ་ཡ་དུ་ཙྩ་རི་ཏཾ མཱ་ར་སེ་ནཱ, ཝ་ཙཱི་དུ་ཙྩ་རི་ཏཾ མཱ་ར་སེ་ནཱ, མ་ནོ་དུ་ཙྩ་རི་ཏཾ མཱ་ར་སེ་ནཱ, ལོ་བྷོ མཱ་ར་སེ་ནཱ, དོ་སོ མཱ་ར་སེ་ནཱ, མོ་ཧོ མཱ་ར་སེ་ནཱ, ཀོ་དྷོ… ཨུ་པ་ནཱ་ཧོ… མ་ཀྑོ… པ་ལཱ༹་སོ… ཨི་སྶཱ… མ་ཙྪ་རི་ཡཾ… མཱ་ཡཱ… སཱ་ཋེ་ཡྻཾ… ཐ་མྦྷོ… སཱ་ར་མྦྷོ… མཱ་ནོ… ཨ་ཏི་མཱ་ནོ… མ་དོ… པ་མཱ་དོ… ས་བྦེ ཀི་ལེ་སཱ… ས་བྦེ དུ་ཙྩ་རི་ཏཱ… ས་བྦེ ད་ར་ཐཱ… ས་བྦེ པ་རི་ལཱ༹་ཧཱ… ས་བྦེ ས་ནྟཱ་པཱ… ས་བྦཱ་ཀུ་ས་ལཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རཱ མཱ་ར་སེ་ནཱ.

ཝུ་ཏྟ་ཉྷེ་ཏཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ –

‘‘ཀཱ་མཱ ཏེ པ་ཋ་མཱ སེ་ནཱ, དུ་ཏི་ཡཱ ཨ་ར་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི…པེ…;

ན ནཾ ཨ་སུ་རོ ཛི་ནཱ་ཏི, ཛེ་ཏྭཱ་ཝ ལ་བྷ་ཏེ སུ་ཁ’’ནྟི.

ཡ་ཏོ ཙ་ཏཱུ་ཧི ཨ་རི་ཡ་མ་གྒེ་ཧི ས་བྦཱ ཙ མཱ་ར་སེ་ནཱ ས་བྦེ ཙ པ་ཊི་སེ་ནི་ཀ་རཱ ཀི་ལེ་སཱ ཛི་ཏཱ ཙ པ་རཱ་ཛི་ཏཱ ཙ བྷ་གྒཱ ཝི་པྤ་ལུ་གྒཱ པ་ར་མྨུ་ཁཱ, ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི ཝི་སེ་ནི་ཀ་ཏྭཱ་ཏི. ཡེཏི ཨ་ར་ཧ་ནྟོ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝཱ. ཙ་ར་ནྟཱིཏི ཙ་ར་ནྟི ཝི་ཧ་ར་ནྟི ཨི་རི་ཡ་ནྟི ཝ་ཏྟེ་ནྟི པཱ་ལེ་ནྟི ཡ་པེ་ནྟི ཡཱ་པེ་ནྟཱི་ཏི – ཝི་སེ་ནི་ཀ་ཏྭཱ པ་ན ཡེ ཙ་ར་ནྟི.

དི་ཊྛཱི་ཧི དི་ཊྛིཾ ཨ་ཝི་རུ་ཛ྄ཛྷ་མཱ་ནཱཏི. ཡེ་སཾ དྭཱ་ས་ཊྛི དི་ཊྛི་ག་ཏཱ་ནི པ་ཧཱི་ནཱ་ནི ས་མུ་ཙྪི་ནྣཱ་ནི ཝཱུ་པ་ས་ནྟཱ་ནི པ་ཊི་པ་སྶ་དྡྷཱ་ནི ཨ་བྷ་བྦུ་པྤ་ཏྟི་ཀཱ་ནི ཉཱ་ཎ་གྒི་ནཱ ད་ཌྜྷཱ་ནི, ཏེ དི་ཊྛཱི་ཧི དི་ཊྛིཾ ཨ་ཝི་རུ་ཛ྄ཛྷ་མཱ་ནཱ ཨ་པྤ་ཊི་ཝི་རུ་ཛ྄ཛྷ་མཱ་ནཱ ཨ་པྤ་ཧཱི་ཡ་མཱ་ནཱ ཨ་པྤ་ཊི་ཧ་ཉྙ་མཱ་ནཱ ཨ་པྤ་ཊི་ཧ་ཏ་མཱ་ནཱ་ཏི – དི་ཊྛཱི་ཧི དི་ཊྛིཾ ཨ་ཝི་རུ་ཛ྄ཛྷ་མཱ་ནཱ.

ཏེ་སུ ཏྭཾ ཀིཾ ལ་བྷེ་ཐ པ་སཱུ་རཱཏི. ཏེ་སུ ཨ་ར་ཧ་ནྟེ་སུ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝེ་སུ ཀིཾ ལ་བྷེ་ཐ པ་ཊི་སཱུ་རཾ པ་ཊི་པུ་རི་སཾ པ་ཊི་ས་ཏྟུཾ པ་ཊི་མ་ལླ་ནྟི – ཏེ་སུ ཏྭཾ ཀིཾ ལ་བྷེ་ཐ པ་སཱུ་ར.

ཡེ་སཱི་དྷ ན་ཏྠི པ་ར་མུ་གྒ་ཧཱི་ཏནྟི. ཡེ་སཾ ཨ་ར་ཧ་ནྟཱ་ནཾ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ‘‘ཨི་དཾ པ་ར་མཾ ཨ་གྒཾ སེ་ཊྛཾ ཝི་སི་ཊྛཾ པཱ་མོ་ཀྑཾ ཨུ་ཏྟ་མཾ པ་ཝ་ར’’ནྟི ག་ཧི་ཏཾ པ་རཱ་མ་ཊྛཾ ཨ་བྷི་ནི་ཝི་ཊྛཾ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་སི་ཏཾ ཨ་དྷི་མུ་ཏྟཾ, ན་ཏྠི ན ས་ནྟི ན སཾ་ཝི་ཛྫ་ནྟི ནུ་པ་ལ་བྦྷ་ནྟི, པ་ཧཱི་ནཾ ས་མུ་ཙྪི་ནྣཾ ཝཱུ་པ་ས་ནྟཾ པ་ཊི་པ་སྶ་དྡྷཾ ཨ་བྷ་བྦུ་པྤ་ཏྟི་ཀཾ ཉཱ་ཎ་གྒི་ནཱ ད་ཌྜྷ་ནྟི – ཡེ་སཱི་དྷ ན་ཏྠི པ་ར་མུ་གྒ་ཧཱི་ཏཾ.

ཏེ་ནཱ་ཧ བྷ་ག་ཝཱ –

‘‘ཝི་སེ་ནི་ཀ་ཏྭཱ པ་ན ཡེ ཙ་ར་ནྟི, དི་ཊྛཱི་ཧི དི་ཊྛིཾ ཨ་ཝི་རུ་ཛ྄ཛྷ་མཱ་ནཱ;

ཏེ་སུ ཏྭཾ ཀིཾ ལ་བྷེ་ཐ པ་སཱུ་ར, ཡེ་སཱི་དྷ ན་ཏྠི པ་ར་མུ་གྒ་ཧཱི་ཏ’’ནྟི.

༦༩. ཨ་ཐ ཏྭཾ པ་ཝི་ཏ་ཀྐ་མཱ་ག་མཱ, [པ་ཝི་ཏ་ཀྐ་མཱ་ག་མ (སཱི.), ས་ཝི་ཏ་ཀྐ་མཱ་ག་མཱ (ཀ.)] མ་ན་སཱ དི་ཊྛི་ག་ཏཱ་ནི ཙི་ནྟ་ཡ་ནྟོ;

དྷོ་ནེ་ན ཡུ་གཾ ས་མཱ་ག་མཱ, ན ཧི ཏྭཾ ས་ཀྑ་སི ས་མྤ་ཡཱ་ཏ་ཝེ.

ཨ་ཐ ཏྭཾ པ་ཝི་ཏ་ཀྐ་མཱ་ག་མཱཏི. ཨ་ཐཱཏི པ་ད་ས་ནྡྷི པ་ད་སཾ་ས་གྒོ པ་ད་པཱ་རི་པཱུ་རཱི ཨ་ཀྑ་ར་ས་མ་ཝཱ་ཡོ བྱ་ཉྫ་ན་སི་ལི་ཊྛ་ཏཱ པ་དཱ་ནུ་པུ་བྦ་ཏཱ་པེ་ཏཾ – ཨ་ཐཱ་ཏི. པ་ཝི་ཏ་ཀྐ་མཱ་ག་མཱཏི ཏ་ཀྐེ་ནྟོ ཝི་ཏ་ཀྐེ་ནྟོ ས་ངྐ་པྤེ་ནྟོ ‘‘ཛ་ཡོ ནུ ཁོ མེ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, པ་རཱ་ཛ་ཡོ ནུ ཁོ མེ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཀ་ཐཾ ནི་གྒ་ཧཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི, ཀ་ཐཾ པ་ཊི་ཀ་མྨཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི, ཀ་ཐཾ ཝི་སེ་སཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི, ཀ་ཐཾ པ་ཊི་ཝི་སེ་སཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི, ཀ་ཐཾ ཨཱ་ཝེ་ཋི་ཡཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི, ཀ་ཐཾ ནི་བྦེ་ཋི་ཡཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི, ཀ་ཐཾ ཚེ་དཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི, ཀ་ཐཾ མ་ཎྜ་ལཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི’’ ཨེ་ཝཾ ཏ་ཀྐེ་ནྟོ ཝི་ཏ་ཀྐེ་ནྟོ ས་ངྐ་པྤེ་ནྟོ ཨཱ་ག་ཏོ་སི ཨུ་པ་ག་ཏོ་སི ས་མྤ་ཏྟོ་སི མ་ཡཱ ས་དྡྷིཾ ས་མཱ་ག་ཏོ་སཱི་ཏི – ཨ་ཐ ཏྭཾ པ་ཝི་ཏ་ཀྐ་མཱ་ག་མཱ.

མ་ན་སཱ དི་ཊྛི་ག་ཏཱ་ནི ཙི་ནྟ་ཡ་ནྟོཏི. མ་ནོཏི ཡཾ ཙི་ཏྟཾ མ་ནོ མཱ་ན་སཾ ཧ་ད་ཡཾ པ་ཎྜ་རཾ, མ་ནོ མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནཾ མ་ནི་ནྡྲི་ཡཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཀྑ་ནྡྷོ ཏ་ཛྫཱ མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ. ཙི་ཏྟེ་ན དི་ཊྛིཾ ཙི་ནྟེ་ནྟོ ཝི་ཙི་ནྟེ་ནྟོ ‘‘ས་སྶ་ཏོ ལོ་ཀོ’’ཏི ཝཱ, ‘‘ཨ་ས་སྶ་ཏོ ལོ་ཀོ’’ཏི ཝཱ…པེ… ‘‘ནེ་ཝ ཧོ་ཏི ན ན ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ’’ཏི ཝཱ་ཏི – མ་ན་སཱ དི་ཊྛི་ག་ཏཱ་ནི ཙི་ནྟ་ཡ་ནྟོ.

དྷོ་ནེ་ན ཡུ་གཾ ས་མཱ་ག་མཱ, ན ཧི ཏྭཾ ས་ཀྑ་སི ས་མྤ་ཡཱ་ཏ་ཝེཏི. དྷོ་ནཱ ཝུ་ཙྩ་ཏི པ་ཉྙཱ. ཡཱ པ་ཉྙཱ པ་ཛཱ་ན་ནཱ…པེ… ཨ་མོ་ཧོ དྷ་མྨ་ཝི་ཙ་ཡོ ས་མྨཱ་དི་ཊྛི. ཀིཾ་ཀཱ་ར་ཎཱ དྷོ་ནཱ ཝུ་ཙྩ་ཏི པ་ཉྙཱ? ཏཱ་ཡ པ་ཉྙཱ་ཡ ཀཱ་ཡ་དུ་ཙྩ་རི་ཏཾ དྷུ་ཏ་ཉྩ དྷོ་ཏ་ཉྩ ས་ནྡྷོ་ཏ་ཉྩ ནི་དྡྷོ་ཏ་ཉྩ, ཝ་ཙཱི་དུ་ཙྩ་རི་ཏཾ…པེ… ས་བྦཱ་ཀུ་ས་ལཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རཱ དྷུ་ཏཱ ཙ དྷོ་ཏཱ ཙ ས་ནྡྷོ་ཏཱ ཙ ནི་དྡྷོ་ཏཱ ཙ. ཨ་ཐ ཝཱ ས་མྨཱ་དི་ཊྛི་ཡཱ མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི… ས་མྨཱ་ས་ངྐ་པྤེ་ན མི་ཙྪཱ་ས་ངྐ་པྤོ…པེ… ས་མྨཱ་ཝི་མུ་ཏྟི་ཡཱ མི་ཙྪཱ་ཝི་མུ་ཏྟི དྷུ་ཏཱ ཙ དྷོ་ཏཱ ཙ ས་ནྡྷོ་ཏཱ ཙ ནི་དྡྷོ་ཏཱ ཙ. ཨ་ཐ ཝཱ ཨ་རི་ཡེ་ན ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀེ་ན མ་གྒེ་ན ས་བྦེ ཀི་ལེ་སཱ… ས་བྦེ དུ་ཙྩ་རི་ཏཱ… ས་བྦེ ད་ར་ཐཱ… ས་བྦེ པ་རི་ལཱ༹་ཧཱ… ས་བྦེ ས་ནྟཱ་པཱ… ས་བྦཱ་ཀུ་ས་ལཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རཱ དྷུ་ཏཱ ཙ དྷོ་ཏཱ ཙ ས་ནྡྷོ་ཏཱ ཙ ནི་དྡྷོ་ཏཱ ཙ. བྷ་ག་ཝཱ ཨི་མེ་ཧི དྷོ་ནེ་ཡྻེ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ཨུ་པེ་ཏོ ས་མུ་པེ་ཏོ ཨུ་པ་ག་ཏོ ས་མུ་པ་ག་ཏོ ཨུ་པ་པ་ནྣོ ས་མུ་པ་པ་ནྣོ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ, ཏ་སྨཱ བྷ་ག་ཝཱ དྷོ་ནོ. སོ དྷུ་ཏ་རཱ་གོ དྷུ་ཏ་པཱ་པོ དྷུ་ཏ་ཀི་ལེ་སོ དྷུ་ཏ་པ་རི་ལཱ༹་ཧོ་ཏི – དྷོ་ནོ་ཏི.

དྷོ་ནེ་ན ཡུ་གཾ ས་མཱ་ག་མཱ, ན ཧི ཏྭཾ ས་ཀྑ་སི ས་མྤ་ཡཱ་ཏ་ཝེཏི. པ་སཱུ་རོ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ ན པ་ཊི་བ་ལོ དྷོ་ནེ་ན བུ་དྡྷེ་ན བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ས་དྡྷིཾ ཡུ་གཾ ས་མཱ་ག་མཾ ས་མཱ་ག་ནྟྭཱ ཡུ་ག་གྒཱ་ཧཾ ག་ཎྷི་ཏྭཱ སཱ་ཀ་ཙྪེ་ཏུཾ ས་ལླ་པི་ཏུཾ སཱ་ཀ་ཙྪཾ ས་མཱ་པ་ཛྫི་ཏུཾ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? པ་སཱུ་རོ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ ཧཱི་ནོ ནི་ཧཱི་ནོ ཨོ་མ་ཀོ ལཱ་མ་ཀོ ཚ་ཏུ་ཀྐོ པ་རི་ཏྟོ. སོ ཧི བྷ་ག་ཝཱ ཨ་གྒོ ཙ སེ་ཊྛོ ཙ ཝི་སི་ཊྛོ ཙ པཱ་མོ་ཀྑོ ཙ ཨུ་ཏྟ་མོ ཙ པ་ཝ་རོ ཙ. ཡ་ཐཱ ས་སོ ན པ་ཊི་བ་ལོ མ་ཏྟེ་ན མཱ་ཏ་ངྒེ་ན ས་དྡྷིཾ ཡུ་གཾ ས་མཱ་ག་མཾ ས་མཱ་ག་ནྟྭཱ ཡུ་ག་གྒཱ་ཧཾ ག་ཎྷི་ཏུཾ; ཡ་ཐཱ ཀོ་ཏྠུ་ཀོ ན པ་ཊི་བ་ལོ སཱི་ཧེ་ན མི་ག་ར་ཉྙཱ ས་དྡྷིཾ ཡུ་གཾ ས་མཱ་ག་མཾ ས་མཱ་ག་ནྟྭཱ ཡུ་ག་གྒཱ་ཧཾ ག་ཎྷི་ཏུཾ; ཡ་ཐཱ ཝ་ཙྪ་ཀོ ཏ་རུ་ཎ་ཀོ དྷེ་ནུ་པ་ཀོ ན པ་ཊི་བ་ལོ ཨུ་ས་བྷེ་ན ཙ་ལ་ཀ་ཀུ་ནཱ [བ་ལ་ཀྐ་ཀུ་ནཱ (སྱཱ.)] ས་དྡྷིཾ ཡུ་གཾ ས་མཱ་ག་མཾ ས་མཱ་ག་ནྟྭཱ ཡུ་ག་གྒཱ་ཧཾ ག་ཎྷི་ཏུཾ; ཡ་ཐཱ དྷ་ངྐོ ན པ་ཊི་བ་ལོ ག་རུ་ལེ༹་ན ཝེ་ན་ཏེ་ཡྻེ་ན ས་དྡྷིཾ ཡུ་གཾ ས་མཱ་ག་མཾ ས་མཱ་ག་ནྟྭཱ ཡུ་ག་གྒཱ་ཧཾ ག་ཎྷི་ཏུཾ; ཡ་ཐཱ ཙ་ཎྜཱ་ལོ ན པ་ཊི་བ་ལོ ར་ཉྙཱ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ནཱ ས་དྡྷིཾ ཡུ་གཾ ས་མཱ་ག་མཾ ས་མཱ་ག་ནྟྭཱ ཡུ་ག་གྒཱ་ཧཾ ག་ཎྷི་ཏུཾ; ཡ་ཐཱ པཾ་སུ་པི་སཱ་ཙ་ཀོ ན པ་ཊི་བ་ལོ ཨི་ནྡེ་ན དེ་ཝ་ར་ཉྙཱ ས་དྡྷིཾ ཡུ་གཾ ས་མཱ་ག་མཾ ས་མཱ་ག་ནྟྭཱ ཡུ་ག་གྒཱ་ཧཾ ག་ཎྷི་ཏུཾ; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ པ་སཱུ་རོ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ ན པ་ཊི་བ་ལོ དྷོ་ནེ་ན བུ་དྡྷེ་ན བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ས་དྡྷིཾ ཡུ་གཾ ས་མཱ་ག་མཾ ས་མཱ་ག་ནྟྭཱ ཡུ་ག་གྒཱ་ཧཾ ག་ཎྷི་ཏྭཱ སཱ་ཀ་ཙྪེ་ཏུཾ ས་ལླ་པི་ཏུཾ སཱ་ཀ་ཙྪཾ ས་མཱ་པ་ཛྫི་ཏུཾ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? པ་སཱུ་རོ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ ཧཱི་ན་པ་ཉྙོ ནི་ཧཱི་ན་པ་ཉྙོ ཨོ་མ་ཀ་པ་ཉྙོ ལཱ་མ་ཀ་པ་ཉྙོ ཚ་ཏུ་ཀྐ་པ་ཉྙོ པ་རི་ཏྟ་པ་ཉྙོ. སོ ཧི བྷ་ག་ཝཱ མ་ཧཱ་པ་ཉྙོ པུ་ཐུ་པ་ཉྙོ ཧཱ་ས་པ་ཉྙོ ཛ་ཝ་ན་པ་ཉྙོ ཏི་ཀྑ་པ་ཉྙོ ནི་བྦེ་དྷི་ཀ་པ་ཉྙོ, པ་ཉྙཱ་པ་བྷེ་ད་ཀུ་ས་ལོ པ་བྷི་ནྣ་ཉཱ་ཎོ ཨ་དྷི་ག་ཏ་པ་ཊི་ས་མྦྷི་དོ, ཙ་ཏུ་ཝེ་སཱ་ར་ཛྫ་པྤ་ཏྟོ ད་ས་བ་ལ་དྷཱ་རཱི, པུ་རི་སཱ་ས་བྷོ པུ་རི་ས་སཱི་ཧོ པུ་རི་ས་ནཱ་གོ པུ་རི་སཱ་ཛ་ཉྙོ པུ་རི་ས་དྷོ་ར་ཡ྄ཧོ, ཨ་ན་ནྟ་ཉཱ་ཎོ ཨ་ན་ནྟ་ཏེ་ཛོ ཨ་ན་ནྟ་ཡ་སོ ཨ་ཌྜྷོ མ་ཧ་དྡྷ་ནོ དྷ་ན་ཝཱ, ནེ་ཏཱ ཝི་ནེ་ཏཱ ཨ་ནུ་ནེ་ཏཱ, པ་ཉྙཱ་པེ་ཏཱ ནི་ཛ྄ཛྷཱ་པེ་ཏཱ པེ་ཀྑེ་ཏཱ པ་སཱ་དེ་ཏཱ. སོ ཧི བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ནུ་པྤ་ནྣ་སྶ མ་གྒ་སྶ ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏཱ, ཨ་ས་ཉྫཱ་ཏ་སྶ མ་གྒ་སྶ ས་ཉྫ་ནེ་ཏཱ, ཨ་ན་ཀྑཱ་ཏ་སྶ མ་གྒ་སྶ ཨ་ཀྑཱ་ཏཱ, མ་གྒ་ཉྙཱུ མ་གྒ་ཝི་དཱུ མ་གྒ་ཀོ་ཝི་དོ མ་གྒཱ་ནུ་གཱ ཙ པ་ན་སྶ ཨེ་ཏ་ར་ཧི སཱ་ཝ་ཀཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟི པ་ཙྪཱ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ.

སོ ཧི བྷ་ག་ཝཱ ཛཱ་ནཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི པ་སྶཾ པ་སྶ་ཏི, ཙ་ཀྑུ་བྷཱུ་ཏོ ཉཱ་ཎ་བྷཱུ་ཏོ དྷ་མྨ་བྷཱུ་ཏོ བྲ་ཧྨ་བྷཱུ་ཏོ, ཝ་ཏྟཱ པ་ཝ་ཏྟཱ ཨ་ཏྠ་སྶ ནི་ནྣེ་ཏཱ ཨ་མ་ཏ་སྶ དཱ་ཏཱ དྷ་མྨ་སྶཱ་མཱི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ; ན་ཏྠི ཏ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་ཉྙཱ་ཏཾ ཨ་དི་ཊྛཾ ཨ་ཝི་དི་ཏཾ ཨ་ས་ཙྪི་ཀ་ཏཾ ཨ་ཕ་སྶི་ཏཾ [ཨ་ཕུ་སི་ཏཾ (སྱཱ.)] པ་ཉྙཱ་ཡ. ཨ་ཏཱི་ཏཾ ཨ་ནཱ་ག་ཏཾ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཾ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ ས་བྦེ དྷ་མྨཱ ས་བྦཱ་ཀཱ་རེ་ན བུ་དྡྷ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཉཱ་ཎ་མུ་ཁེ ཨཱ་པཱ་ཐཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟི. ཡཾ ཀི་ཉྩི ནེ་ཡྻཾ ནཱ་མ ཨ་ཏྠི དྷ་མྨཾ ཛཱ་ནི་ཏ་བྦཾ. ཨ་ཏྟ་ཏྠོ ཝཱ པ་ར་ཏྠོ ཝཱ ཨུ་བྷ་ཡ་ཏྠོ ཝཱ དི་ཊྛ་དྷ་མྨི་ཀོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ, ས་མྤ་རཱ་ཡི་ཀོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ, ཨུ་ཏྟཱ་ནོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ, ག་མྦྷཱི་རོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ, གཱུ་ལ༹ྷོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ, པ་ཊི་ཙྪ་ནྣོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ, ནེ་ཡྻོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ, ནཱི་ཏོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ, ཨ་ན་ཝ་ཛྫོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ, ནི་ཀྐི་ལེ་སོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ, ཝོ་དཱ་ནོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ, པ་ར་མ་ཏྠོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ, ས་བྦཾ ཏཾ ཨ་ནྟོ་བུ་དྡྷ་ཉཱ་ཎེ པ་རི་ཝ་ཏྟ་ཏི.

ས་བྦཾ ཀཱ་ཡ་ཀ་མྨཾ བུ་དྡྷ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཉཱ་ཎཱ་ནུ་པ་རི་ཝ་ཏྟི, ས་བྦཾ ཝ་ཙཱི་ཀ་མྨཾ ཉཱ་ཎཱ་ནུ་པ་རི་ཝ་ཏྟི, ས་བྦཾ མ་ནོ་ཀ་མྨཾ ཉཱ་ཎཱ་ནུ་པ་རི་ཝ་ཏྟི. ཨ་ཏཱི་ཏེ བུ་དྡྷ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་པྤ་ཊི་ཧ་ཏཾ ཉཱ་ཎཾ, ཨ་ནཱ་ག་ཏེ ཨ་པྤ་ཊི་ཧ་ཏཾ ཉཱ་ཎཾ, པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣེ ཨ་པྤ་ཊི་ཧ་ཏཾ ཉཱ་ཎཾ, ཡཱ་ཝ་ཏ་ཀཾ ནེ་ཡྻཾ ཏཱ་ཝ་ཏ་ཀཾ ཉཱ་ཎཾ, ཡཱ་ཝ་ཏ་ཀཾ ཉཱ་ཎཾ ཏཱ་ཝ་ཏ་ཀཾ ནེ་ཡྻཾ, ནེ་ཡྻ་པ་རི་ཡ་ནྟི་ཀཾ ཉཱ་ཎཾ, ཉཱ་ཎ་པ་རི་ཡ་ནྟི་ཀཾ ནེ་ཡྻཾ, ནེ་ཡྻཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ ཉཱ་ཎཾ ན་པྤ་ཝ་ཏྟ་ཏི, ཉཱ་ཎཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ ནེ་ཡྻ་པ་ཐོ ན་ཏྠི. ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་པ་རི་ཡ་ནྟ་ཊྛཱ་ཡི་ནོ ཏེ དྷ་མྨཱ. ཡ་ཐཱ དྭི་ནྣཾ ས་མུ་གྒ་པ་ཊ་ལཱ་ནཾ ས་མྨཱ ཕུ་སི་ཏཱ་ནཾ ཧེ་ཊྛི་མཾ ས་མུ་གྒ་པ་ཊ་ལཾ ཨུ་པ་རི་མཾ ནཱ་ཏི་ཝ་ཏྟ་ཏི, ཨུ་པ་རི་མཾ ས་མུ་གྒ་པ་ཊ་ལཾ ཧེ་ཊྛི་མཾ ནཱ་ཏི་ཝ་ཏྟ་ཏི ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་པ་རི་ཡ་ནྟ་ཊྛཱ་ཡི་ནོ; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ བུ་དྡྷ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ནེ་ཡྻ་ཉྩ ཉཱ་ཎ་ཉྩ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་པ་རི་ཡ་ནྟ་ཊྛཱ་ཡི་ནོ; ཡཱ་ཝ་ཏ་ཀཾ ནེ་ཡྻཾ ཏཱ་ཝ་ཏ་ཀཾ ཉཱ་ཎཾ, ཡཱ་ཝ་ཏ་ཀཾ ཉཱ་ཎཾ ཏཱ་ཝ་ཏ་ཀཾ ནེ་ཡྻཾ, ནེ་ཡྻ་པ་རི་ཡ་ནྟི་ཀཾ ཉཱ་ཎཾ, ཉཱ་ཎ་པ་རི་ཡ་ནྟི་ཀཾ ནེ་ཡྻཾ, ནེ་ཡྻཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ ཉཱ་ཎཾ ན་པྤ་ཝ་ཏྟ་ཏི, ཉཱ་ཎཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ ནེ་ཡྻ་པ་ཐོ ན་ཏྠི. ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་པ་རི་ཡ་ནྟ་ཊྛཱ་ཡི་ནོ ཏེ དྷ་མྨཱ ས་བྦ་དྷ་མྨེ་སུ བུ་དྡྷ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཉཱ་ཎཾ པ་ཝ་ཏྟ་ཏི.

ས་བྦེ དྷ་མྨཱ བུ་དྡྷ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་པ་ཊི་བ་དྡྷཱ ཨཱ་ཀ་ངྑ་པ་ཊི་བ་དྡྷཱ མ་ན་སི་ཀཱ་ར་པ་ཊི་བ་དྡྷཱ ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་ད་པ་ཊི་བ་དྡྷཱ. ས་བྦ་ས་ཏྟེ་སུ བུ་དྡྷ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཉཱ་ཎཾ པ་ཝ་ཏྟ་ཏི, ས་བྦེ་ས་ཉྩ ས་ཏྟཱ་ནཾ བྷ་ག་ཝཱ ཨཱ་ས་ཡཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི ཨ་ནུ་ས་ཡཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི ཙ་རི་ཏཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི ཨ་དྷི་མུ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨ་པྤ་ར་ཛ་ཀྑེ མ་ཧཱ་ར་ཛ་ཀྑེ ཏི་ཀྑི་ནྡྲི་ཡེ མུ་དི་ནྡྲི་ཡེ སྭཱ་ཀཱ་རེ དྭཱ་ཀཱ་རེ སུ་ཝི་ཉྙཱ་པ་ཡེ དུ་ཝི་ཉྙཱ་པ་ཡེ བྷ་བྦཱ་བྷ་བྦེ ས་ཏྟེ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ས་དེ་ཝ་ཀོ ལོ་ཀོ ས་མཱ་ར་ཀོ ས་བྲ་ཧྨ་ཀོ ས་སྶ་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱི པ་ཛཱ ས་དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ ཨ་ནྟོ་བུ་དྡྷ་ཉཱ་ཎེ པ་རི་ཝ་ཏྟ་ཏི.

ཡ་ཐཱ ཡེ ཀེ་ཙི མ་ཙྪ་ཀ་ཙྪ་པཱ ཨ་ནྟ་མ་སོ ཏི་མི་ཏི་མི་ངྒ་ལཾ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ ཨ་ནྟོ་མ་ཧཱ་ས་མུ་དྡེ པ་རི་ཝ་ཏྟ་ནྟི; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ས་དེ་ཝ་ཀོ ལོ་ཀོ ས་མཱ་ར་ཀོ ས་བྲ་ཧྨ་ཀོ ས་སྶ་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱི པ་ཛཱ ས་དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ ཨ་ནྟོ་བུ་དྡྷ་ཉཱ་ཎེ པ་རི་ཝ་ཏྟ་ཏི. ཡ་ཐཱ ཡེ ཀེ་ཙི པ་ཀྑཱི ཨ་ནྟ་མ་སོ ག་རུ་ལ༹ཾ ཝེ་ན་ཏེ་ཡྻཾ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ ཨཱ་ཀཱ་ས་སྶ པ་དེ་སེ པ་རི་ཝ་ཏྟ་ནྟི; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཡེ་པི ཏེ སཱ་རི་པུ་ཏྟ་ས་མཱ པ་ཉྙཱ་ཡ ཏེ་པི བུ་དྡྷ་ཉཱ་ཎ་སྶ པ་དེ་སེ པ་རི་ཝ་ཏྟ་ནྟི. བུ་དྡྷ་ཉཱ་ཎཾ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ པ་ཉྙཾ ཕ་རི་ཏྭཱ ཨ་བྷི་བྷ་ཝི་ཏྭཱ ཏི་ཊྛ་ཏི་ཡེ་ཝ.

ཡེ་པི ཏེ ཁ་ཏྟི་ཡ་པ་ཎྜི་ཏཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་པ་ཎྜི་ཏཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པ་ཎྜི་ཏཱ ས་མ་ཎ་པ་ཎྜི་ཏཱ ནི་པུ་ཎཱ ཀ་ཏ་པ་ར་པྤ་ཝཱ་དཱ ཝཱ་ལ་ཝེ་དྷི་རཱུ་པཱ. ཝོ་བྷི་ནྡ་ནྟཱ [ཏེ བྷི་ནྡ་ནྟཱ (ཀ.)] མ་ཉྙེ ཙ་ར་ནྟི པ་ཉྙཱ་ག་ཏེ་ན དི་ཊྛི་ག་ཏཱ་ནི. ཏེ པ་ཉྷེ ཨ་བྷི་ས་ངྑ་རི་ཏྭཱ ཨ་བྷི་ས་ངྑ་རི་ཏྭཱ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ པུ་ཙྪ་ནྟི གཱུ་ལ༹ྷཱ་ནི ཙ པ་ཊི་ཙྪ་ནྣཱ་ནི ཙ. ཀ་ཐི་ཏཱ ཝི་ས་ཛྫི་ཏཱ་ཝ ཏེ པ་ཉྷཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཧོ་ནྟི ནི་དྡི་ཊྛ་ཀཱ་ར་ཎཱ ཨུ་པ་ཀྑི་ཏྟ་ཀཱ ཙ. ཏེ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་མྤ་ཛྫ་ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ་ཝ ཏ་ཏྠ ཨ་ཏི་རོ་ཙ་ཏི ཡ་དི་དཾ པ་ཉྙཱ་ཡཱ་ཏི – དྷོ་ནེ་ན ཡུ་གཾ ས་མཱ་ག་མཱ, ན ཧི ཏྭཾ ས་ཀྑ་སི ས་མྤ་ཡཱ་ཏ་ཝེ.

ཏེ་ནཱ་ཧ བྷ་ག་ཝཱ –

‘‘ཨ་ཐ ཏྭཾ པ་ཝི་ཏ་ཀྐ་མཱ་ག་མཱ, མ་ན་སཱ དི་ཊྛི་ག་ཏཱ་ནི ཙི་ནྟ་ཡ་ནྟོ;

དྷོ་ནེ་ན ཡུ་གཾ ས་མཱ་ག་མཱ, ན ཧི ཏྭཾ ས་ཀྑ་སི ས་མྤ་ཡཱ་ཏ་ཝེ’’ཏི.

པ་སཱུ་ར་སུ་ཏྟ་ནི་དྡེ་སོ ཨ་ཊྛ་མོ.