༣. ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་སུ་ཏྟཾ

ཨ་ཏྟ་དཱི་པ་ས་ར་ཎ་ཏཱ

༨༠. ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏཾ – ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ མ་ག་དྷེ་སུ ཝི་ཧ་ར་ཏི མཱ་ཏུ་ལཱ་ཡཾ. ཏ་ཏྲ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘བྷི་ཀྑ་ཝོ’’ཏི. ‘‘བྷ་དྡ་ནྟེ’’ཏི ཏེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པ་ཙྩ་སྶོ་སུཾ. བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་ཏྟ་དཱི་པཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝི་ཧ་ར་ཐ ཨ་ཏྟ་ས་ར་ཎཱ ཨ་ན་ཉྙ་ས་ར་ཎཱ, དྷ་མྨ་དཱི་པཱ དྷ་མྨ་ས་ར་ཎཱ ཨ་ན་ཉྙ་ས་ར་ཎཱ. ཀ་ཐ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་ཏྟ་དཱི་པོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨ་ཏྟ་ས་ར་ཎོ ཨ་ན་ཉྙ་ས་ར་ཎོ, དྷ་མྨ་དཱི་པོ དྷ་མྨ་ས་ར་ཎོ ཨ་ན་ཉྙ་ས་ར་ཎོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཀཱ་ཡེ ཀཱ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ. ཝེ་ད་ནཱ་སུ ཝེ་ད་ནཱ་ནུ་པ་སྶཱི…པེ… ཙི་ཏྟེ ཙི་ཏྟཱ་ནུ་པ་སྶཱི…པེ… དྷ་མྨེ་སུ དྷ་མྨཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་ཏྟ་དཱི་པོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨ་ཏྟ་ས་ར་ཎོ ཨ་ན་ཉྙ་ས་ར་ཎོ, དྷ་མྨ་དཱི་པོ དྷ་མྨ་ས་ར་ཎོ ཨ་ན་ཉྙ་ས་ར་ཎོ.

‘‘གོ་ཙ་རེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ར་ཐ ས་ཀེ པེ་ཏྟི་ཀེ ཝི་ས་ཡེ. གོ་ཙ་རེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ར་ཏཾ ས་ཀེ པེ་ཏྟི་ཀེ ཝི་ས་ཡེ ན ལ་ཙྪ་ཏི མཱ་རོ ཨོ་ཏཱ་རཾ, ན ལ་ཙྪ་ཏི མཱ་རོ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ [ཨཱ་ར་མ་ཎཾ (?)]. ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨཱ་ནཾ ས་མཱ་དཱ་ན་ཧེ་ཏུ ཨེ་ཝ་མི་དཾ པུ་ཉྙཾ པ་ཝ་ཌྜྷ་ཏི.

ད་ལ༹ྷ་ནེ་མི་ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་རཱ་ཛཱ

༨༡. ‘‘བྷཱུ་ཏ་པུ་བྦཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ད་ལ༹ྷ་ནེ་མི ནཱ་མ ཨ་ཧོ་སི ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི [ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི (སྱཱ. པཱི.)] དྷ་མྨི་ཀོ དྷ་མྨ་རཱ་ཛཱ ཙཱ་ཏུ་ར་ནྟོ ཝི་ཛི་ཏཱ་ཝཱི ཛ་ན་པ་ད་ཏྠཱ་ཝ་རི་ཡ་པྤ་ཏྟོ ས་ཏྟ་ར་ཏ་ན་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ. ཏ་སྶི་མཱ་ནི ས་ཏྟ ར་ཏ་ནཱ་ནི ཨ་ཧེ་སུཾ སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ་ཨུ ཧ་ཏྠི་ར་ཏ་ནཾ ཨ་སྶ་ར་ཏ་ནཾ མ་ཎི་ར་ཏ་ནཾ ཨི་ཏྠི་ར་ཏ་ནཾ ག་ཧ་པ་ཏི་ར་ཏ་ནཾ པ་རི་ཎཱ་ཡ་ཀ་ར་ཏ་ན་མེ་ཝ ས་ཏྟ་མཾ. པ་རོ་ས་ཧ་སྶཾ ཁོ པ་ན་སྶ པུ་ཏྟཱ ཨ་ཧེ་སུཾ སཱུ་རཱ ཝཱི་ར་ངྒ་རཱུ་པཱ པ་ར་སེ་ན་པྤ་མ་དྡ་ནཱ. སོ ཨི་མཾ པ་ཐ་ཝིཾ སཱ་ག་ར་པ་རི་ཡ་ནྟཾ ཨ་ད་ཎྜེ་ན ཨ་ས་ཏྠེ་ན དྷ་མྨེ་ན [དྷ་མྨེ་ན ས་མེ་ན (སྱཱ. ཀ.)] ཨ་བྷི་ཝི་ཛི་ཡ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ཝ་སི.

༨༢. ‘‘ཨ་ཐ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ད་ལ༹ྷ་ནེ་མི བ་ཧུ་ནྣཾ ཝ་སྶཱ་ནཾ བ་ཧུ་ནྣཾ ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ནཾ བ་ཧུ་ནྣཾ ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ནཾ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ པུ་རི་སཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘ཡ་དཱ ཏྭཾ, ཨ་མྦྷོ པུ་རི་ས, པ་སྶེ་ཡྻཱ་སི དི་བྦཾ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ ཨོ་ས་ཀྐི་ཏཾ ཋཱ་ནཱ ཙུ་ཏཾ, ཨ་ཐ མེ ཨཱ་རོ་ཙེ་ཡྻཱ་སཱི’ཏི. ‘ཨེ་ཝཾ, དེ་ཝཱ’ཏི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སོ པུ་རི་སོ ར་ཉྙོ ད་ལ༹ྷ་ནེ་མི་སྶ པ་ཙྩ་སྶོ་སི. ཨ་དྡ་སཱ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སོ པུ་རི་སོ བ་ཧུ་ནྣཾ ཝ་སྶཱ་ནཾ བ་ཧུ་ནྣཾ ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ནཾ བ་ཧུ་ནྣཾ ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ནཾ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན དི་བྦཾ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ ཨོ་ས་ཀྐི་ཏཾ ཋཱ་ནཱ ཙུ་ཏཾ, དི་སྭཱ་ན ཡེ་ན རཱ་ཛཱ ད་ལ༹ྷ་ནེ་མི ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ རཱ་ཛཱ་ནཾ ད་ལ༹ྷ་ནེ་མིཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ཡ་གྒྷེ, དེ་ཝ, ཛཱ་ནེ་ཡྻཱ་སི, དི་བྦཾ ཏེ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ ཨོ་ས་ཀྐི་ཏཾ ཋཱ་ནཱ ཙུ་ཏ’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ད་ལ༹ྷ་ནེ་མི ཛེ་ཊྛ་པུ་ཏྟཾ ཀུ་མཱ་རཾ ཨཱ་མ་ནྟཱ་པེ་ཏྭཱ [ཨཱ་མ་ནྟེ་ཏྭཱ (སྱཱ. ཀ.)] ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘དི་བྦཾ ཀི་ར མེ, ཏཱ་ཏ ཀུ་མཱ་ར, ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ ཨོ་ས་ཀྐི་ཏཾ ཋཱ་ནཱ ཙུ་ཏཾ. སུ་ཏཾ ཁོ པ་ན མེ་ཏཾ – ཡ་སྶ ར་ཉྙོ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་སྶ དི་བྦཾ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ ཨོ་ས་ཀྐ་ཏི ཋཱ་ནཱ ཙ་ཝ་ཏི, ན དཱ་ནི ཏེ་ན ར་ཉྙཱ ཙི་རཾ ཛཱི་ཝི་ཏ་བྦཾ ཧོ་ཏཱི་ཏི. བྷུ་ཏྟཱ ཁོ པ་ན མེ མཱ་ནུ་ས་ཀཱ ཀཱ་མཱ, ས་མ་ཡོ དཱ་ནི མེ དི་བྦེ ཀཱ་མེ པ་རི་ཡེ་སི་ཏུཾ. ཨེ་ཧི ཏྭཾ, ཏཱ་ཏ ཀུ་མཱ་ར, ཨི་མཾ ས་མུ་དྡ་པ་རི་ཡ་ནྟཾ པ་ཐ་ཝིཾ པ་ཊི་པ་ཛྫ. ཨ་ཧཾ པ་ན ཀེ་ས་མ་སྶུཾ ཨོ་ཧཱ་རེ་ཏྭཱ ཀཱ་སཱ་ཡཱ་ནི ཝ་ཏྠཱ་ནི ཨ་ཙྪཱ་དེ་ཏྭཱ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛི་སྶཱ་མཱི’ཏི.

༨༣. ‘‘ཨ་ཐ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ད་ལ༹ྷ་ནེ་མི ཛེ་ཊྛ་པུ་ཏྟཾ ཀུ་མཱ་རཾ སཱ་དྷུ་ཀཾ ར་ཛྫེ ས་མ་ནུ་སཱ་སི་ཏྭཱ ཀེ་ས་མ་སྶུཾ ཨོ་ཧཱ་རེ་ཏྭཱ ཀཱ་སཱ་ཡཱ་ནི ཝ་ཏྠཱ་ནི ཨ་ཙྪཱ་དེ་ཏྭཱ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛི. ས་ཏྟཱ་ཧ་པ་བྦ་ཛི་ཏེ ཁོ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛི་སི་མྷི དི་བྦཾ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡི.

‘‘ཨ་ཐ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ པུ་རི་སོ ཡེ་ན རཱ་ཛཱ ཁ་ཏྟི་ཡོ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟོ [མུ་དྡྷཱ་ཝ་སི་ཏྟོ (སཱི. སྱཱ. པཱི.) ཨེ་ཝ་མུ་པ་རི་པི] ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ རཱ་ཛཱ་ནཾ ཁ་ཏྟི་ཡཾ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ཡ་གྒྷེ, དེ་ཝ, ཛཱ་ནེ་ཡྻཱ་སི, དི་བྦཾ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ ཨ་ནྟ་ར་ཧི་ཏ’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ཁ་ཏྟི་ཡོ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟོ དི་བྦེ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནེ ཨ་ནྟ་ར་ཧི་ཏེ ཨ་ན་ཏྟ་མ་ནོ ཨ་ཧོ་སི, ཨ་ན་ཏྟ་མ་ན་ཏ་ཉྩ པ་ཊི་སཾ་ཝེ་དེ་སི. སོ ཡེ་ན རཱ་ཛི་སི ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ རཱ་ཛི་སིཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ཡ་གྒྷེ, དེ་ཝ, ཛཱ་ནེ་ཡྻཱ་སི, དི་བྦཾ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ ཨ་ནྟ་ར་ཧི་ཏ’ནྟི. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛི་སི རཱ་ཛཱ་ནཾ ཁ་ཏྟི་ཡཾ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘མཱ ཁོ ཏྭཾ, ཏཱ་ཏ, དི་བྦེ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནེ ཨ་ནྟ་ར་ཧི་ཏེ ཨ་ན་ཏྟ་མ་ནོ ཨ་ཧོ་སི, མཱ ཨ་ན་ཏྟ་མ་ན་ཏ་ཉྩ པ་ཊི་སཾ་ཝེ་དེ་སི, ན ཧི ཏེ, ཏཱ་ཏ, དི་བྦཾ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ པེ་ཏྟི་ཀཾ དཱ་ཡ་ཛྫཾ. ཨི་ངྒྷ ཏྭཾ, ཏཱ་ཏ, ཨ་རི་ཡེ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ཝ་ཏྟེ ཝ་ཏྟཱ་ཧི. ཋཱ་ནཾ ཁོ པ་ནེ་ཏཾ ཝི་ཛྫ་ཏི, ཡཾ ཏེ ཨ་རི་ཡེ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ཝ་ཏྟེ ཝ་ཏྟ་མཱ་ན་སྶ ཏ་ད་ཧུ་པོ་ས་ཐེ པ་ནྣ་ར་སེ སཱི་སཾ་ནྷཱ་ཏ་སྶ [སཱི་སཾ ན་ཧཱ་ཏ་སྶ (སཱི. པཱི.), སཱི་ས་ནྷཱ་ཏ་སྶ (སྱཱ.)] ཨུ་པོ་ས་ཐི་ཀ་སྶ ཨུ་པ་རི་པཱ་སཱ་ད་ཝ་ར་ག་ཏ་སྶ དི་བྦཾ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ པཱ་ཏུ་བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ས་ཧ་སྶཱ་རཾ ས་ནེ་མི་ཀཾ ས་ནཱ་བྷི་ཀཾ ས་བྦཱ་ཀཱ་ར་པ་རི་པཱུ་ར’ནྟི.

ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ཨ་རི་ཡ་ཝ་ཏྟཾ

༨༤. ‘‘‘ཀ་ཏ་མཾ པ་ན ཏཾ, དེ་ཝ, ཨ་རི་ཡཾ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ཝ་ཏྟ’ནྟི? ‘ཏེ་ན ཧི ཏྭཾ, ཏཱ་ཏ, དྷ་མྨཾ་ཡེ་ཝ ནི་སྶཱ་ཡ དྷ་མྨཾ ས་ཀྐ་རོ་ནྟོ དྷ་མྨཾ ག་རུཾ ཀ་རོ་ནྟོ [ག་རུ་ཀ་རོ་ནྟོ (སཱི. སྱཱ. པཱི.)] དྷ་མྨཾ མཱ་ནེ་ནྟོ དྷ་མྨཾ པཱུ་ཛེ་ནྟོ དྷ་མྨཾ ཨ་པ་ཙཱ་ཡ་མཱ་ནོ དྷ་མྨ་དྡྷ་ཛོ དྷ་མྨ་ཀེ་ཏུ དྷ་མྨཱ་དྷི་པ་ཏེ་ཡྻོ དྷ་མྨི་ཀཾ ར་ཀྑཱ་ཝ་ར་ཎ་གུ་ཏྟིཾ སཾ་ཝི་ད་ཧ་སྶུ ཨ་ནྟོ་ཛ་ན་སྨིཾ བ་ལ་ཀཱ་ཡ་སྨིཾ ཁ་ཏྟི་ཡེ་སུ ཨ་ནུ་ཡ་ནྟེ་སུ [ཨ་ནུ་ཡུ་ཏྟེ་སུ (སཱི. པཱི.)] བྲཱ་ཧྨ་ཎ་ག་ཧ་པ་ཏི་ཀེ་སུ ནེ་ག་མ་ཛཱ་ན་པ་དེ་སུ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་སུ མི་ག་པ་ཀྑཱི་སུ. མཱ ཙ ཏེ, ཏཱ་ཏ, ཝི་ཛི་ཏེ ཨ་དྷ་མྨ་ཀཱ་རོ པ་ཝ་ཏྟི་ཏྠ. ཡེ ཙ ཏེ, ཏཱ་ཏ, ཝི་ཛི་ཏེ ཨ་དྷ་ནཱ ཨ་སྶུ, ཏེ་ས་ཉྩ དྷ་ན་མ་ནུ་པྤ་དེ་ཡྻཱ་སི [དྷ་ན་མ་ནུ་པྤ་ད་ཛྫེ་ཡྻཱ་སི (སཱི. སྱཱ. པཱི.)]. ཡེ ཙ ཏེ, ཏཱ་ཏ, ཝི་ཛི་ཏེ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ མ་ད་པྤ་མཱ་དཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏཱ ཁ་ནྟི་སོ་ར་ཙྩེ ནི་ཝི་ཊྛཱ ཨེ་ཀ་མ་ཏྟཱ་ནཾ ད་མེ་ནྟི, ཨེ་ཀ་མ་ཏྟཱ་ནཾ ས་མེ་ནྟི, ཨེ་ཀ་མ་ཏྟཱ་ནཾ པ་རི་ནི་བྦཱ་པེ་ནྟི, ཏེ ཀཱ་ལེ་ན ཀཱ་ལཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ པ་རི་པུ་ཙྪེ་ཡྻཱ་སི པ་རི་གྒ་ཎྷེ་ཡྻཱ་སི – ‘‘ཀིཾ, བྷ་ནྟེ, ཀུ་ས་ལཾ, ཀིཾ ཨ་ཀུ་ས་ལཾ, ཀིཾ སཱ་ཝ་ཛྫཾ, ཀིཾ ཨ་ན་ཝ་ཛྫཾ, ཀིཾ སེ་ཝི་ཏ་བྦཾ, ཀིཾ ན སེ་ཝི་ཏ་བྦཾ, ཀིཾ མེ ཀ་རཱི་ཡ་མཱ་ནཾ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཨ་ཧི་ཏཱ་ཡ དུ་ཀྑཱ་ཡ ཨ་སྶ, ཀིཾ ཝཱ པ་ན མེ ཀ་རཱི་ཡ་མཱ་ནཾ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཧི་ཏཱ་ཡ སུ་ཁཱ་ཡ ཨ་སྶཱ’’ཏི? ཏེ་སཾ སུ་ཏྭཱ ཡཾ ཨ་ཀུ་ས་ལཾ ཏཾ ཨ་བྷི་ནི་ཝ་ཛྫེ་ཡྻཱ་སི, ཡཾ ཀུ་ས་ལཾ ཏཾ ས་མཱ་དཱ་ཡ ཝ་ཏྟེ་ཡྻཱ་སི. ཨི་དཾ ཁོ, ཏཱ་ཏ, ཏཾ ཨ་རི་ཡཾ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ཝ་ཏྟ’ནྟི.

ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ན་པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝོ

༨༥. ‘‘‘ཨེ་ཝཾ, དེ་ཝཱ’ཏི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ཁ་ཏྟི་ཡོ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟོ རཱ་ཛི་སི་སྶ པ་ཊི་སྶུ་ཏྭཱ ཨ་རི་ཡེ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ཝ་ཏྟེ [ཨ་རི་ཡཾ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ཝ་ཏྟཾ (ཀ.)] ཝ་ཏྟི. ཏ་སྶ ཨ་རི་ཡེ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ཝ་ཏྟེ ཝ་ཏྟ་མཱ་ན་སྶ ཏ་ད་ཧུ་པོ་ས་ཐེ པ་ནྣ་ར་སེ སཱི་སཾ་ནྷཱ་ཏ་སྶ ཨུ་པོ་ས་ཐི་ཀ་སྶ ཨུ་པ་རི་པཱ་སཱ་ད་ཝ་ར་ག་ཏ་སྶ དི་བྦཾ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ པཱ་ཏུ་ར་ཧོ་སི ས་ཧ་སྶཱ་རཾ ས་ནེ་མི་ཀཾ ས་ནཱ་བྷི་ཀཾ ས་བྦཱ་ཀཱ་ར་པ་རི་པཱུ་རཾ. དི་སྭཱ་ན ར་ཉྙོ ཁ་ཏྟི་ཡ་སྶ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘སུ་ཏཾ ཁོ པ་ན མེ་ཏཾ – ཡ་སྶ ར་ཉྙོ ཁ་ཏྟི་ཡ་སྶ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟ་སྶ ཏ་ད་ཧུ་པོ་ས་ཐེ པ་ནྣ་ར་སེ སཱི་སཾ་ནྷཱ་ཏ་སྶ ཨུ་པོ་ས་ཐི་ཀ་སྶ ཨུ་པ་རི་པཱ་སཱ་ད་ཝ་ར་ག་ཏ་སྶ དི་བྦཾ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ པཱ་ཏུ་བྷ་ཝ་ཏི ས་ཧ་སྶཱ་རཾ ས་ནེ་མི་ཀཾ ས་ནཱ་བྷི་ཀཾ ས་བྦཱ་ཀཱ་ར་པ་རི་པཱུ་རཾ, སོ ཧོ་ཏི རཱ་ཛཱ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི’ཏི. ཨ་སྶཾ ནུ ཁོ ཨ་ཧཾ རཱ་ཛཱ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི་ཏི.

‘‘ཨ་ཐ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ཁ་ཏྟི་ཡོ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟོ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ ཨེ་ཀཾ་སཾ ཨུ་ཏ་རཱ་ས་ངྒཾ ཀ་རི་ཏྭཱ ཝཱ་མེ་ན ཧ་ཏྠེ་ན བྷི་ངྐཱ་རཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ད་ཀྑི་ཎེ་ན ཧ་ཏྠེ་ན ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ ཨ་བྦྷུ་ཀྐི་རི – ‘པ་ཝ་ཏྟ་ཏུ བྷ་ཝཾ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ, ཨ་བྷི་ཝི་ཛི་ནཱ་ཏུ བྷ་ཝཾ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ན’ནྟི.

‘‘ཨ་ཐ ཁོ ཏཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ པུ་ར་ཏྠི་མཾ དི་སཾ པ་ཝ་ཏྟི, ཨ་ནྭ་དེ་ཝ རཱ་ཛཱ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི ས་དྡྷིཾ ཙ་ཏུ་ར་ངྒི་ནི་ཡཱ སེ་ནཱ་ཡ. ཡ་སྨིཾ ཁོ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་དེ་སེ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ པ་ཏི་ཊྛཱ་སི, ཏ་ཏྠ རཱ་ཛཱ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི ཝཱ་སཾ ཨུ་པ་ག་ཙྪི ས་དྡྷིཾ ཙ་ཏུ་ར་ངྒི་ནི་ཡཱ སེ་ནཱ་ཡ. ཡེ ཁོ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་ར་ཏྠི་མཱ་ཡ དི་སཱ་ཡ པ་ཊི་རཱ་ཛཱ་ནོ, ཏེ རཱ་ཛཱ་ནཾ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟིཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ‘ཨེ་ཧི ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, སྭཱ་ག་ཏཾ ཏེ [སཱ་ག་ཏཾ (སཱི. པཱི.)] མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ས་ཀཾ ཏེ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨ་ནུ་སཱ་ས, མ་ཧཱ་རཱ་ཛཱ’ཏི. རཱ་ཛཱ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ‘པཱ་ཎོ ན ཧ་ནྟ་བྦོ, ཨ་དི་ནྣཾ ནཱ་དཱ་ཏ་བྦཾ, ཀཱ་མེ་སུ་མི་ཙྪཱ ན ཙ་རི་ཏ་བྦཱ, མུ་སཱ ན བྷཱ་སི་ཏ་བྦཱ, མ་ཛྫཾ ན པཱ་ཏ་བྦཾ, ཡ་ཐཱ་བྷུ་ཏྟ་ཉྩ བྷུ་ཉྫ་ཐཱ’ཏི. ཡེ ཁོ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་ར་ཏྠི་མཱ་ཡ དི་སཱ་ཡ པ་ཊི་རཱ་ཛཱ་ནོ, ཏེ ར་ཉྙོ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་སྶ ཨ་ནུ་ཡ་ནྟཱ [ཨ་ནུ་ཡུ་ཏྟཱ (སཱི. པཱི.)] ཨ་ཧེ་སུཾ.

༨༦. ‘‘ཨ་ཐ ཁོ ཏཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ པུ་ར་ཏྠི་མཾ ས་མུ་དྡཾ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་གཱ་ཧེ་ཏྭཱ [ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ག་ཧེ་ཏྭཱ (སཱི. སྱཱ. པཱི.)] པ་ཙྩུ་ཏྟ་རི་ཏྭཱ ད་ཀྑི་ཎཾ དི་སཾ པ་ཝ་ཏྟི…པེ… ད་ཀྑི་ཎཾ ས་མུ་དྡཾ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་གཱ་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཙྩུ་ཏྟ་རི་ཏྭཱ པ་ཙྪི་མཾ དི་སཾ པ་ཝ་ཏྟི, ཨ་ནྭ་དེ་ཝ རཱ་ཛཱ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི ས་དྡྷིཾ ཙ་ཏུ་ར་ངྒི་ནི་ཡཱ སེ་ནཱ་ཡ. ཡ་སྨིཾ ཁོ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་དེ་སེ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ པ་ཏི་ཊྛཱ་སི, ཏ་ཏྠ རཱ་ཛཱ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི ཝཱ་སཾ ཨུ་པ་ག་ཙྪི ས་དྡྷིཾ ཙ་ཏུ་ར་ངྒི་ནི་ཡཱ སེ་ནཱ་ཡ. ཡེ ཁོ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཙྪི་མཱ་ཡ དི་སཱ་ཡ པ་ཊི་རཱ་ཛཱ་ནོ, ཏེ རཱ་ཛཱ་ནཾ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟིཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ‘ཨེ་ཧི ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, སྭཱ་ག་ཏཾ ཏེ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ས་ཀཾ ཏེ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨ་ནུ་སཱ་ས, མ་ཧཱ་རཱ་ཛཱ’ཏི. རཱ་ཛཱ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ‘པཱ་ཎོ ན ཧ་ནྟ་བྦོ, ཨ་དི་ནྣཾ ནཱ་དཱ་ཏ་བྦཾ, ཀཱ་མེ་སུ་མི་ཙྪཱ ན ཙ་རི་ཏ་བྦཱ, མུ་སཱ ན བྷཱ་སི་ཏ་བྦཱ, མ་ཛྫཾ ན པཱ་ཏ་བྦཾ, ཡ་ཐཱ་བྷུ་ཏྟ་ཉྩ བྷུ་ཉྫ་ཐཱ’ཏི. ཡེ ཁོ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཙྪི་མཱ་ཡ དི་སཱ་ཡ པ་ཊི་རཱ་ཛཱ་ནོ, ཏེ ར་ཉྙོ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་སྶ ཨ་ནུ་ཡ་ནྟཱ ཨ་ཧེ་སུཾ.

༨༧. ‘‘ཨ་ཐ ཁོ ཏཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ པ་ཙྪི་མཾ ས་མུ་དྡཾ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་གཱ་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཙྩུ་ཏྟ་རི་ཏྭཱ ཨུ་ཏྟ་རཾ དི་སཾ པ་ཝ་ཏྟི, ཨ་ནྭ་དེ་ཝ རཱ་ཛཱ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི ས་དྡྷིཾ ཙ་ཏུ་ར་ངྒི་ནི་ཡཱ སེ་ནཱ་ཡ. ཡ་སྨིཾ ཁོ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་དེ་སེ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ པ་ཏི་ཊྛཱ་སི, ཏ་ཏྠ རཱ་ཛཱ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི ཝཱ་སཾ ཨུ་པ་ག་ཙྪི ས་དྡྷིཾ ཙ་ཏུ་ར་ངྒི་ནི་ཡཱ སེ་ནཱ་ཡ. ཡེ ཁོ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨུ་ཏྟ་རཱ་ཡ དི་སཱ་ཡ པ་ཊི་རཱ་ཛཱ་ནོ, ཏེ རཱ་ཛཱ་ནཾ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟིཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ‘ཨེ་ཧི ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, སྭཱ་ག་ཏཾ ཏེ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ས་ཀཾ ཏེ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨ་ནུ་སཱ་ས, མ་ཧཱ་རཱ་ཛཱ’ཏི. རཱ་ཛཱ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ‘པཱ་ཎོ ན ཧ་ནྟ་བྦོ, ཨ་དི་ནྣཾ ནཱ་དཱ་ཏ་བྦཾ, ཀཱ་མེ་སུ་མི་ཙྪཱ ན ཙ་རི་ཏ་བྦཱ, མུ་སཱ ན བྷཱ་སི་ཏ་བྦཱ, མ་ཛྫཾ ན པཱ་ཏ་བྦཾ, ཡ་ཐཱ་བྷུ་ཏྟ་ཉྩ བྷུ་ཉྫ་ཐཱ’ཏི. ཡེ ཁོ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨུ་ཏྟ་རཱ་ཡ དི་སཱ་ཡ པ་ཊི་རཱ་ཛཱ་ནོ, ཏེ ར་ཉྙོ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་སྶ ཨ་ནུ་ཡ་ནྟཱ ཨ་ཧེ་སུཾ.

‘‘ཨ་ཐ ཁོ ཏཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ ས་མུ་དྡ་པ་རི་ཡ་ནྟཾ པ་ཐ་ཝིཾ ཨ་བྷི་ཝི་ཛི་ནི་ཏྭཱ ཏ་མེ་ཝ རཱ་ཛ་དྷཱ་ནིཾ པ་ཙྩཱ་ག་ནྟྭཱ ར་ཉྙོ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་སྶ ཨ་ནྟེ་པུ་ར་དྭཱ་རེ ཨ་ཏྠ་ཀ་ར་ཎ་པ་མུ་ཁེ [ཨ་ཌྜ་ཀ་ར་ཎ་པ་མུ་ཁེ (ཀ.)] ཨ་ཀྑཱ་ཧ་ཏཾ མ་ཉྙེ ཨ་ཊྛཱ་སི ར་ཉྙོ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་སྶ ཨ་ནྟེ་པུ་རཾ ཨུ་པ་སོ་བྷ་ཡ་མཱ་ནཾ.

དུ་ཏི་ཡཱ་དི་ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ཀ་ཐཱ

༨༨. ‘‘དུ་ཏི་ཡོ་པི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི…པེ… ཏ་ཏི་ཡོ་པི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི… ཙ་ཏུ་ཏྠོ་པི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི… པ་ཉྩ་མོ་པི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི… ཚ་ཊྛོ་པི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི… ས་ཏྟ་མོ་པི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི བ་ཧུ་ནྣཾ ཝ་སྶཱ་ནཾ བ་ཧུ་ནྣཾ ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ནཾ བ་ཧུ་ནྣཾ ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ནཾ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ པུ་རི་སཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘ཡ་དཱ ཏྭཾ, ཨ་མྦྷོ པུ་རི་ས, པ་སྶེ་ཡྻཱ་སི དི་བྦཾ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ ཨོ་ས་ཀྐི་ཏཾ ཋཱ་ནཱ ཙུ་ཏཾ, ཨ་ཐ མེ ཨཱ་རོ་ཙེ་ཡྻཱ་སཱི’ཏི. ‘ཨེ་ཝཾ, དེ་ཝཱ’ཏི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སོ པུ་རི་སོ ར་ཉྙོ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་སྶ པ་ཙྩ་སྶོ་སི. ཨ་དྡ་སཱ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སོ པུ་རི་སོ བ་ཧུ་ནྣཾ ཝ་སྶཱ་ནཾ བ་ཧུ་ནྣཾ ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ནཾ བ་ཧུ་ནྣཾ ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ནཾ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན དི་བྦཾ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ ཨོ་ས་ཀྐི་ཏཾ ཋཱ་ནཱ ཙུ་ཏཾ. དི་སྭཱ་ན ཡེ་ན རཱ་ཛཱ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ རཱ་ཛཱ་ནཾ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟིཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ཡ་གྒྷེ, དེ་ཝ, ཛཱ་ནེ་ཡྻཱ་སི, དི་བྦཾ ཏེ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ ཨོ་ས་ཀྐི་ཏཾ ཋཱ་ནཱ ཙུ་ཏ’ནྟི?

༨༩. ‘‘ཨ་ཐ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི ཛེ་ཊྛ་པུ་ཏྟཾ ཀུ་མཱ་རཾ ཨཱ་མ་ནྟཱ་པེ་ཏྭཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘དི་བྦཾ ཀི་ར མེ, ཏཱ་ཏ ཀུ་མཱ་ར, ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ ཨོ་ས་ཀྐི་ཏཾ, ཋཱ་ནཱ ཙུ་ཏཾ, སུ་ཏཾ ཁོ པ་ན མེ་ཏཾ – ཡ་སྶ ར་ཉྙོ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་སྶ དི་བྦཾ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ ཨོ་ས་ཀྐ་ཏི, ཋཱ་ནཱ ཙ་ཝ་ཏི, ན དཱ་ནི ཏེ་ན ར་ཉྙཱ ཙི་རཾ ཛཱི་ཝི་ཏ་བྦཾ ཧོ་ཏཱི་ཏི. བྷུ་ཏྟཱ ཁོ པ་ན མེ མཱ་ནུ་ས་ཀཱ ཀཱ་མཱ, ས་མ་ཡོ དཱ་ནི མེ དི་བྦེ ཀཱ་མེ པ་རི་ཡེ་སི་ཏུཾ, ཨེ་ཧི ཏྭཾ, ཏཱ་ཏ ཀུ་མཱ་ར, ཨི་མཾ ས་མུ་དྡ་པ་རི་ཡ་ནྟཾ པ་ཐ་ཝིཾ པ་ཊི་པ་ཛྫ. ཨ་ཧཾ པ་ན ཀེ་ས་མ་སྶུཾ ཨོ་ཧཱ་རེ་ཏྭཱ ཀཱ་སཱ་ཡཱ་ནི ཝ་ཏྠཱ་ནི ཨ་ཙྪཱ་དེ་ཏྭཱ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛི་སྶཱ་མཱི’ཏི.

‘‘ཨ་ཐ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི ཛེ་ཊྛ་པུ་ཏྟཾ ཀུ་མཱ་རཾ སཱ་དྷུ་ཀཾ ར་ཛྫེ ས་མ་ནུ་སཱ་སི་ཏྭཱ ཀེ་ས་མ་སྶུཾ ཨོ་ཧཱ་རེ་ཏྭཱ ཀཱ་སཱ་ཡཱ་ནི ཝ་ཏྠཱ་ནི ཨ་ཙྪཱ་དེ་ཏྭཱ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛི. ས་ཏྟཱ་ཧ་པ་བྦ་ཛི་ཏེ ཁོ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛི་སི་མྷི དི་བྦཾ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡི.

༩༠. ‘‘ཨ་ཐ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ པུ་རི་སོ ཡེ་ན རཱ་ཛཱ ཁ་ཏྟི་ཡོ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ རཱ་ཛཱ་ནཾ ཁ་ཏྟི་ཡཾ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ཡ་གྒྷེ, དེ་ཝ, ཛཱ་ནེ་ཡྻཱ་སི, དི་བྦཾ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ ཨ་ནྟ་ར་ཧི་ཏ’ནྟི? ཨ་ཐ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ཁ་ཏྟི་ཡོ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟོ དི་བྦེ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནེ ཨ་ནྟ་ར་ཧི་ཏེ ཨ་ན་ཏྟ་མ་ནོ ཨ་ཧོ་སི. ཨ་ན་ཏྟ་མ་ན་ཏ་ཉྩ པ་ཊི་སཾ་ཝེ་དེ་སི; ནོ ཙ ཁོ རཱ་ཛི་སིཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨ་རི་ཡཾ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ཝ་ཏྟཾ པུ་ཙྪི. སོ ས་མ་ཏེ་ནེ་ཝ སུ་དཾ ཛ་ན་པ་དཾ པ་སཱ་ས་ཏི. ཏ་སྶ ས་མ་ཏེ་ན ཛ་ན་པ་དཾ པ་སཱ་ས་ཏོ པུ་བྦེ་ནཱ་པ་རཾ ཛ་ན་པ་དཱ ན པ་བྦ་ནྟི, ཡ་ཐཱ ཏཾ པུ་བྦ་ཀཱ་ནཾ རཱ་ཛཱུ་ནཾ ཨ་རི་ཡེ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ཝ་ཏྟེ ཝ་ཏྟ་མཱ་ནཱ་ནཾ.

‘‘ཨ་ཐ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་མ་ཙྩཱ པཱ་རི་ས་ཛྫཱ ག་ཎ་ཀ་མ་ཧཱ་མ་ཏྟཱ ཨ་ནཱི་ཀ་ཊྛཱ དོ་ཝཱ་རི་ཀཱ མ་ནྟ་སྶཱ་ཛཱི་ཝི་ནོ ས་ནྣི་པ་ཏི་ཏྭཱ རཱ་ཛཱ་ནཾ ཁ་ཏྟི་ཡཾ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘ན ཁོ ཏེ, དེ་ཝ, ས་མ་ཏེ་ན (སུ་དཾ) ཛ་ན་པ་དཾ པ་སཱ་ས་ཏོ པུ་བྦེ་ནཱ་པ་རཾ ཛ་ན་པ་དཱ པ་བྦ་ནྟི, ཡ་ཐཱ ཏཾ པུ་བྦ་ཀཱ་ནཾ རཱ་ཛཱུ་ནཾ ཨ་རི་ཡེ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ཝ་ཏྟེ ཝ་ཏྟ་མཱ་ནཱ་ནཾ. སཾ་ཝི་ཛྫ་ནྟི ཁོ ཏེ, དེ་ཝ, ཝི་ཛི་ཏེ ཨ་མ་ཙྩཱ པཱ་རི་ས་ཛྫཱ ག་ཎ་ཀ་མ་ཧཱ་མ་ཏྟཱ ཨ་ནཱི་ཀ་ཊྛཱ དོ་ཝཱ་རི་ཀཱ མ་ནྟ་སྶཱ་ཛཱི་ཝི་ནོ མ་ཡ་ཉྩེ་ཝ ཨ་ཉྙེ ཙ [ཨ་ཉྙེ ཙ པ་ཎྜི་ཏེ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎེ པུ་ཙྪེ་ཡྻཱ་སི (ཀ.)] ཡེ མ་ཡཾ ཨ་རི་ཡཾ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ཝ་ཏྟཾ དྷཱ་རེ་མ. ཨི་ངྒྷ ཏྭཾ, དེ་ཝ, ཨ་མྷེ ཨ་རི་ཡཾ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ཝ་ཏྟཾ པུ་ཙྪ. ཏ་སྶ ཏེ མ་ཡཾ ཨ་རི་ཡཾ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ཝ་ཏྟཾ པུ་ཊྛཱ བྱཱ་ཀ་རི་སྶཱ་མཱ’ཏི.

ཨཱ་ཡུ་ཝ་ཎྞཱ་དི་པ་རི་ཡཱ་ནི་ཀ་ཐཱ

༩༡. ‘‘ཨ་ཐ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ཁ་ཏྟི་ཡོ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟོ ཨ་མ་ཙྩེ པཱ་རི་ས་ཛྫེ ག་ཎ་ཀ་མ་ཧཱ་མ་ཏྟེ ཨ་ནཱི་ཀ་ཊྛེ དོ་ཝཱ་རི་ཀེ མ་ནྟ་སྶཱ་ཛཱི་ཝི་ནོ ས་ནྣི་པཱ་ཏེ་ཏྭཱ ཨ་རི་ཡཾ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ཝ་ཏྟཾ པུ་ཙྪི. ཏ་སྶ ཏེ ཨ་རི་ཡཾ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ཝ་ཏྟཾ པུ་ཊྛཱ བྱཱ་ཀ་རིཾ་སུ. ཏེ་སཾ སུ་ཏྭཱ དྷ་མྨི་ཀ་ཉྷི ཁོ ར་ཀྑཱ་ཝ་ར་ཎ་གུ་ཏྟིཾ སཾ་ཝི་ད་ཧི, ནོ ཙ ཁོ ཨ་དྷ་ནཱ་ནཾ དྷ་ན་མ་ནུ་པྤ་དཱ་སི. ཨ་དྷ་ནཱ་ནཾ དྷ་ནེ ཨ་ན་ནུ་པྤ་དི་ཡ་མཱ་ནེ དཱ་ལི་དྡི་ཡཾ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི. དཱ་ལི་དྡི་ཡེ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ པུ་རི་སོ པ་རེ་སཾ ཨ་དི་ནྣཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨཱ་དི་ཡི. ཏ་མེ་ནཾ ཨ་གྒ་ཧེ་སུཾ. ག་ཧེ་ཏྭཱ ར་ཉྙོ ཁ་ཏྟི་ཡ་སྶ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟ་སྶ ད་སྶེ་སུཾ – ‘ཨ་ཡཾ, དེ་ཝ, པུ་རི་སོ པ་རེ་སཾ ཨ་དི་ནྣཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨཱ་དི་ཡཱི’ཏི. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ཁ་ཏྟི་ཡོ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟོ ཏཾ པུ་རི་སཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏྭཾ, ཨ་མྦྷོ པུ་རི་ས, པ་རེ་སཾ ཨ་དི་ནྣཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨཱ་དི་ཡཱི’ཏི [ཨཱ་དི་ཡ་སཱི་ཏི (སྱཱ.)]? ‘ས་ཙྩཾ, དེ་ཝཱ’ཏི. ‘ཀིཾ ཀཱ་ར་ཎཱ’ཏི? ‘ན ཧི, དེ་ཝ, ཛཱི་ཝཱ་མཱི’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ཁ་ཏྟི་ཡོ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟོ ཏ་སྶ པུ་རི་ས་སྶ དྷ་ན་མ་ནུ་པྤ་དཱ་སི – ‘ཨི་མི་ནཱ ཏྭཾ, ཨ་མྦྷོ པུ་རི་ས, དྷ་ནེ་ན ཨ་ཏྟ་ནཱ ཙ ཛཱི་ཝཱ་ཧི, མཱ་ཏཱ་པི་ཏ་རོ ཙ པོ་སེ་ཧི, པུ་ཏྟ་དཱ་ར་ཉྩ པོ་སེ་ཧི, ཀ་མྨ་ནྟེ ཙ པ་ཡོ་ཛེ་ཧི, ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་སུ [ས་མ་ཎེ་སུ བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་སུ (བ་ཧཱུ་སུ)] ཨུ་དྡྷ་གྒི་ཀཾ ད་ཀྑི་ཎཾ པ་ཏི་ཊྛཱ་པེ་ཧི སོ་ཝ་གྒི་ཀཾ སུ་ཁ་ཝི་པཱ་ཀཾ ས་གྒ་སཾ་ཝ་ཏྟ་ནི་ཀ’ནྟི. ‘ཨེ་ཝཾ, དེ་ཝཱ’ཏི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སོ པུ་རི་སོ ར་ཉྙོ ཁ་ཏྟི་ཡ་སྶ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟ་སྶ པ་ཙྩ་སྶོ་སི.

‘‘ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ་པི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་རི་སོ པ་རེ་སཾ ཨ་དི་ནྣཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨཱ་དི་ཡི. ཏ་མེ་ནཾ ཨ་གྒ་ཧེ་སུཾ. ག་ཧེ་ཏྭཱ ར་ཉྙོ ཁ་ཏྟི་ཡ་སྶ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟ་སྶ ད་སྶེ་སུཾ – ‘ཨ་ཡཾ, དེ་ཝ, པུ་རི་སོ པ་རེ་སཾ ཨ་དི་ནྣཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨཱ་དི་ཡཱི’ཏི. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ཁ་ཏྟི་ཡོ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟོ ཏཾ པུ་རི་སཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏྭཾ, ཨ་མྦྷོ པུ་རི་ས, པ་རེ་སཾ ཨ་དི་ནྣཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨཱ་དི་ཡཱི’ཏི? ‘ས་ཙྩཾ, དེ་ཝཱ’ཏི. ‘ཀིཾ ཀཱ་ར་ཎཱ’ཏི? ‘ན ཧི, དེ་ཝ, ཛཱི་ཝཱ་མཱི’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ཁ་ཏྟི་ཡོ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟོ ཏ་སྶ པུ་རི་ས་སྶ དྷ་ན་མ་ནུ་པྤ་དཱ་སི – ‘ཨི་མི་ནཱ ཏྭཾ, ཨ་མྦྷོ པུ་རི་ས, དྷ་ནེ་ན ཨ་ཏྟ་ནཱ ཙ ཛཱི་ཝཱ་ཧི, མཱ་ཏཱ་པི་ཏ་རོ ཙ པོ་སེ་ཧི, པུ་ཏྟ་དཱ་ར་ཉྩ པོ་སེ་ཧི, ཀ་མྨ་ནྟེ ཙ པ་ཡོ་ཛེ་ཧི, ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་སུ ཨུ་དྡྷ་གྒི་ཀཾ ད་ཀྑི་ཎཾ པ་ཏི་ཊྛཱ་པེ་ཧི སོ་ཝ་གྒི་ཀཾ སུ་ཁ་ཝི་པཱ་ཀཾ ས་གྒ་སཾ་ཝ་ཏྟ་ནི་ཀ’ནྟི. ‘ཨེ་ཝཾ, དེ་ཝཱ’ཏི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སོ པུ་རི་སོ ར་ཉྙོ ཁ་ཏྟི་ཡ་སྶ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟ་སྶ པ་ཙྩ་སྶོ་སི.

༩༢. ‘‘ཨ་སྶོ་སུཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶཱ – ‘ཡེ ཀི་ར, བྷོ, པ་རེ་སཾ ཨ་དི་ནྣཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨཱ་དི་ཡ་ནྟི, ཏེ་སཾ རཱ་ཛཱ དྷ་ན་མ་ནུ་པྤ་དེ་ཏཱི’ཏི. སུ་ཏྭཱ་ན ཏེ་སཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘ཡཾ་ནཱུ་ན མ་ཡ་མྤི པ་རེ་སཾ ཨ་དི་ནྣཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨཱ་དི་ཡེ་ཡྻཱ་མཱ’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ པུ་རི་སོ པ་རེ་སཾ ཨ་དི་ནྣཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨཱ་དི་ཡི. ཏ་མེ་ནཾ ཨ་གྒ་ཧེ་སུཾ. ག་ཧེ་ཏྭཱ ར་ཉྙོ ཁ་ཏྟི་ཡ་སྶ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟ་སྶ ད་སྶེ་སུཾ – ‘ཨ་ཡཾ, དེ་ཝ, པུ་རི་སོ པ་རེ་སཾ ཨ་དི་ནྣཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨཱ་དི་ཡཱི’ཏི. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ཁ་ཏྟི་ཡོ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟོ ཏཾ པུ་རི་སཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏྭཾ, ཨ་མྦྷོ པུ་རི་ས, པ་རེ་སཾ ཨ་དི་ནྣཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨཱ་དི་ཡཱི’ཏི? ‘ས་ཙྩཾ, དེ་ཝཱ’ཏི. ‘ཀིཾ ཀཱ་ར་ཎཱ’ཏི? ‘ན ཧི, དེ་ཝ, ཛཱི་ཝཱ་མཱི’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ར་ཉྙོ ཁ་ཏྟི་ཡ་སྶ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘ས་ཙེ ཁོ ཨ་ཧཾ ཡོ ཡོ པ་རེ་སཾ ཨ་དི་ནྣཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨཱ་དི་ཡི་སྶ་ཏི, ཏ་སྶ ཏ་སྶ དྷ་ན་མ་ནུ་པྤ་ད་སྶཱ་མི, ཨེ་ཝ་མི་དཾ ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནཾ པ་ཝ་ཌྜྷི་སྶ་ཏི. ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ ཨི་མཾ པུ་རི་སཾ སུ་ནི་སེ་དྷཾ ནི་སེ་དྷེ་ཡྻཾ, མཱུ་ལ་གྷ་ཙྩཾ [མཱུ་ལ་གྷ་ཙྪཾ (སྱཱ.), མཱུ་ལ་ཚེ་ཛྫ (ཀ.)] ཀ་རེ་ཡྻཾ, སཱི་ས་མ་སྶ ཚི་ནྡེ་ཡྻ’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ཁ་ཏྟི་ཡོ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟོ པུ་རི་སེ ཨཱ་ཎཱ་པེ་སི – ‘ཏེ་ན ཧི, བྷ་ཎེ, ཨི་མཾ པུ་རི་སཾ ད་ལ༹ྷཱ་ཡ ར་ཛྫུ་ཡཱ པ་ཙྪཱ་བཱ་ཧཾ [པ་ཙྪཱ་བཱ་ཧུཾ (སྱཱ.)] གཱ་ལ༹ྷ་བ་ནྡྷ་ནཾ བ་ནྡྷི་ཏྭཱ ཁུ་ར་མུ་ཎྜཾ ཀ་རི་ཏྭཱ ཁ་ར་སྶ་རེ་ན པ་ཎ་ཝེ་ན ར་ཐི་ཀཱ་ཡ ར་ཐི་ཀཾ སི་ངྒྷཱ་ཊ་ཀེ་ན སི་ངྒྷཱ་ཊ་ཀཾ པ་རི་ནེ་ཏྭཱ ད་ཀྑི་ཎེ་ན དྭཱ་རེ་ན ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ ད་ཀྑི་ཎ་ཏོ ན་ག་ར་སྶ སུ་ནི་སེ་དྷཾ ནི་སེ་དྷེ་ཐ, མཱུ་ལ་གྷ་ཙྩཾ ཀ་རོ་ཐ, སཱི་ས་མ་སྶ ཚི་ནྡ་ཐཱ’ཏི. ‘ཨེ་ཝཾ, དེ་ཝཱ’ཏི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏེ པུ་རི་སཱ ར་ཉྙོ ཁ་ཏྟི་ཡ་སྶ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟ་སྶ པ་ཊི་སྶུ་ཏྭཱ ཏཾ པུ་རི་སཾ ད་ལ༹ྷཱ་ཡ ར་ཛྫུ་ཡཱ པ་ཙྪཱ་བཱ་ཧཾ གཱ་ལ༹ྷ་བ་ནྡྷ་ནཾ བ་ནྡྷི་ཏྭཱ ཁུ་ར་མུ་ཎྜཾ ཀ་རི་ཏྭཱ ཁ་ར་སྶ་རེ་ན པ་ཎ་ཝེ་ན ར་ཐི་ཀཱ་ཡ ར་ཐི་ཀཾ སི་ངྒྷཱ་ཊ་ཀེ་ན སི་ངྒྷཱ་ཊ་ཀཾ པ་རི་ནེ་ཏྭཱ ད་ཀྑི་ཎེ་ན དྭཱ་རེ་ན ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ ད་ཀྑི་ཎ་ཏོ ན་ག་ར་སྶ སུ་ནི་སེ་དྷཾ ནི་སེ་དྷེ་སུཾ, མཱུ་ལ་གྷ་ཙྩཾ ཨ་ཀཾ་སུ, སཱི་ས་མ་སྶ ཚི་ནྡིཾ་སུ.

༩༣. ‘‘ཨ་སྶོ་སུཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶཱ – ‘ཡེ ཀི་ར, བྷོ, པ་རེ་སཾ ཨ་དི་ནྣཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨཱ་དི་ཡ་ནྟི, ཏེ རཱ་ཛཱ སུ་ནི་སེ་དྷཾ ནི་སེ་དྷེ་ཏི, མཱུ་ལ་གྷ་ཙྩཾ ཀ་རོ་ཏི, སཱི་སཱ་ནི ཏེ་སཾ ཚི་ནྡ་ཏཱི’ཏི. སུ་ཏྭཱ་ན ཏེ་སཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘ཡཾ་ནཱུ་ན མ་ཡ་མྤི ཏི་ཎྷཱ་ནི ས་ཏྠཱ་ནི ཀཱ་རཱ་པེ་སྶཱ་མ [ཀཱ་རཱ་པེ་ཡྻཱ་མ (སྱཱ. པཱི.) ཀཱ་རཱ་པེ་ཡྻཱ་མཱ་ཏི (ཀ. སཱི.)], ཏི་ཎྷཱ་ནི ས་ཏྠཱ་ནི ཀཱ་རཱ་པེ་ཏྭཱ ཡེ་སཾ ཨ་དི་ནྣཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨཱ་དི་ཡི་སྶཱ་མ, ཏེ སུ་ནི་སེ་དྷཾ ནི་སེ་དྷེ་སྶཱ་མ, མཱུ་ལ་གྷ་ཙྩཾ ཀ་རི་སྶཱ་མ, སཱི་སཱ་ནི ཏེ་སཾ ཚི་ནྡི་སྶཱ་མཱ’ཏི. ཏེ ཏི་ཎྷཱ་ནི ས་ཏྠཱ་ནི ཀཱ་རཱ་པེ་སུཾ, ཏི་ཎྷཱ་ནི ས་ཏྠཱ་ནི ཀཱ་རཱ་པེ་ཏྭཱ གཱ་མ་གྷཱ་ཏ་མྤི ཨུ་པ་ཀྐ་མིཾ་སུ ཀཱ་ཏུཾ, ནི་ག་མ་གྷཱ་ཏ་མྤི ཨུ་པ་ཀྐ་མིཾ་སུ ཀཱ་ཏུཾ, ན་ག་ར་གྷཱ་ཏ་མྤི ཨུ་པ་ཀྐ་མིཾ་སུ ཀཱ་ཏུཾ, པ་ནྠ་དུ་ཧ་ན་མྤི [པ་ནྠ་དཱུ་ཧ་ནཾ་པི (སཱི. སྱཱ. པཱི.)] ཨུ་པ་ཀྐ་མིཾ་སུ ཀཱ་ཏུཾ. ཡེ་སཾ ཏེ ཨ་དི་ནྣཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨཱ་དི་ཡ་ནྟི, ཏེ སུ་ནི་སེ་དྷཾ ནི་སེ་དྷེ་ནྟི, མཱུ་ལ་གྷ་ཙྩཾ ཀ་རོ་ནྟི, སཱི་སཱ་ནི ཏེ་སཾ ཚི་ནྡ་ནྟི.

༩༤. ‘‘ཨི་ཏི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་དྷ་ནཱ་ནཾ དྷ་ནེ ཨ་ན་ནུ་པྤ་དི་ཡ་མཱ་ནེ དཱ་ལི་དྡི་ཡཾ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི, དཱ་ལི་དྡི་ཡེ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནཾ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི, ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནེ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ ས་ཏྠཾ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི, ས་ཏྠེ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏོ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི, པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏེ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ ཏེ་སཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཨཱ་ཡུ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡི, ཝ་ཎྞོ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡི. ཏེ་སཾ ཨཱ་ཡུ་ནཱ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཝ་ཎྞེ་ན་པི པ་རི་ཧཱ་ཡ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཨ་སཱི་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ་ནཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཙ་ཏྟཱ་རཱི་ས་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ པུ་ཏྟཱ ཨ་ཧེ་སུཾ.

‘‘ཙ་ཏྟཱ་རཱི་ས་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ པུ་རི་སོ པ་རེ་སཾ ཨ་དི་ནྣཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨཱ་དི་ཡི. ཏ་མེ་ནཾ ཨ་གྒ་ཧེ་སུཾ. ག་ཧེ་ཏྭཱ ར་ཉྙོ ཁ་ཏྟི་ཡ་སྶ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟ་སྶ ད་སྶེ་སུཾ – ‘ཨ་ཡཾ, དེ་ཝ, པུ་རི་སོ པ་རེ་སཾ ཨ་དི་ནྣཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨཱ་དི་ཡཱི’ཏི. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རཱ་ཛཱ ཁ་ཏྟི་ཡོ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟོ ཏཾ པུ་རི་སཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏྭཾ, ཨ་མྦྷོ པུ་རི་ས, པ་རེ་སཾ ཨ་དི་ནྣཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨཱ་དི་ཡཱི’ཏི? ‘ན ཧི, དེ་ཝཱ’ཏི ས་མྤ་ཛཱ་ན་མུ་སཱ ཨ་བྷཱ་སི.

༩༥. ‘‘ཨི་ཏི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་དྷ་ནཱ་ནཾ དྷ་ནེ ཨ་ན་ནུ་པྤ་དི་ཡ་མཱ་ནེ དཱ་ལི་དྡི་ཡཾ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི. དཱ་ལི་དྡི་ཡེ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནཾ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི, ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནེ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ ས་ཏྠཾ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི. ས་ཏྠེ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏོ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི, པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏེ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ མུ་སཱ་ཝཱ་དོ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི, མུ་སཱ་ཝཱ་དེ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ ཏེ་སཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཨཱ་ཡུ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡི, ཝ་ཎྞོ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡི. ཏེ་སཾ ཨཱ་ཡུ་ནཱ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཝ་ཎྞེ་ན་པི པ་རི་ཧཱ་ཡ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཙ་ཏྟཱ་རཱི་ས་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ་ནཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ པུ་ཏྟཱ ཨ་ཧེ་སུཾ.

‘‘ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ པུ་རི་སོ པ་རེ་སཾ ཨ་དི་ནྣཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨཱ་དི་ཡི. ཏ་མེ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ པུ་རི་སོ ར་ཉྙོ ཁ་ཏྟི་ཡ་སྶ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟ་སྶ ཨཱ་རོ་ཙེ་སི – ‘ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མོ, དེ་ཝ, པུ་རི་སོ པ་རེ་སཾ ཨ་དི་ནྣཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨཱ་དི་ཡཱི’ཏི པེ་སུ་ཉྙ་མ་ཀཱ་སི.

༩༦. ‘‘ཨི་ཏི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་དྷ་ནཱ་ནཾ དྷ་ནེ ཨ་ན་ནུ་པྤ་དི་ཡ་མཱ་ནེ དཱ་ལི་དྡི་ཡཾ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི. དཱ་ལི་དྡི་ཡེ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནཾ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི, ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནེ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ ས་ཏྠཾ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི, ས་ཏྠེ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏོ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི, པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏེ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ མུ་སཱ་ཝཱ་དོ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི, མུ་སཱ་ཝཱ་དེ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ པི་སུ་ཎཱ ཝཱ་ཙཱ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི, པི་སུ་ཎཱ་ཡ ཝཱ་ཙཱ་ཡ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏཱ་ཡ ཏེ་སཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཨཱ་ཡུ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡི, ཝ་ཎྞོ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡི. ཏེ་སཾ ཨཱ་ཡུ་ནཱ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཝ་ཎྞེ་ན་པི པ་རི་ཧཱ་ཡ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ་ནཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ད་ས་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ པུ་ཏྟཱ ཨ་ཧེ་སུཾ.

‘‘ད་ས་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ ཨེ་ཀི་དཾ ས་ཏྟཱ ཝ་ཎྞ་ཝ་ནྟོ ཧོ་ནྟི, ཨེ་ཀི་དཾ ས་ཏྟཱ དུ་བྦ་ཎྞཱ. ཏ་ཏྠ ཡེ ཏེ ས་ཏྟཱ དུ་བྦ་ཎྞཱ, ཏེ ཝ་ཎྞ་ཝ་ནྟེ ས་ཏྟེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟཱ པ་རེ་སཾ དཱ་རེ་སུ ཙཱ་རི་ཏྟཾ ཨཱ་པ་ཛྫིཾ་སུ.

༩༧. ‘‘ཨི་ཏི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་དྷ་ནཱ་ནཾ དྷ་ནེ ཨ་ན་ནུ་པྤ་དི་ཡ་མཱ་ནེ དཱ་ལི་དྡི་ཡཾ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི. དཱ་ལི་དྡི་ཡེ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ…པེ… ཀཱ་མེ་སུ་མི་ཙྪཱ་ཙཱ་རོ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི, ཀཱ་མེ་སུ་མི་ཙྪཱ་ཙཱ་རེ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ ཏེ་སཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཨཱ་ཡུ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡི, ཝ་ཎྞོ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡི. ཏེ་སཾ ཨཱ་ཡུ་ནཱ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཝ་ཎྞེ་ན་པི པ་རི་ཧཱ་ཡ་མཱ་ནཱ་ནཾ ད་ས་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ་ནཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ པ་ཉྩ་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ པུ་ཏྟཱ ཨ་ཧེ་སུཾ.

༩༨. ‘‘པ་ཉྩ་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ དྭེ དྷ་མྨཱ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཾ་སུ – ཕ་རུ་སཱ་ཝཱ་ཙཱ ས་མྥ་པྤ་ལཱ་པོ ཙ. དྭཱི་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ་སུ ཏེ་སཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཨཱ་ཡུ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡི, ཝ་ཎྞོ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡི. ཏེ་སཾ ཨཱ་ཡུ་ནཱ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཝ་ཎྞེ་ན་པི པ་རི་ཧཱ་ཡ་མཱ་ནཱ་ནཾ པ་ཉྩ་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ་ནཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཨ་པྤེ་ཀ་ཙྩེ ཨ་ཌྜྷ་ཏེ་ཡྻ་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ, ཨ་པྤེ་ཀ་ཙྩེ དྭེ་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ པུ་ཏྟཱ ཨ་ཧེ་སུཾ.

༩༩. ‘‘ཨ་ཌྜྷ་ཏེ་ཡྻ་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་བྱཱ་པཱ་དཱ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཾ་སུ. ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་བྱཱ་པཱ་དེ་སུ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ་སུ ཏེ་སཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཨཱ་ཡུ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡི, ཝ་ཎྞོ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡི. ཏེ་སཾ ཨཱ་ཡུ་ནཱ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཝ་ཎྞེ་ན་པི པ་རི་ཧཱ་ཡ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཨ་ཌྜྷ་ཏེ་ཡྻ་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ་ནཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ པུ་ཏྟཱ ཨ་ཧེ་སུཾ.

༡༠༠. ‘‘ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི. མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཡཱ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏཱ་ཡ ཏེ་སཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཨཱ་ཡུ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡི, ཝ་ཎྞོ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡི. ཏེ་སཾ ཨཱ་ཡུ་ནཱ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཝ་ཎྞེ་ན་པི པ་རི་ཧཱ་ཡ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ་ནཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ པ་ཉྩ་ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ཡུ་ཀཱ པུ་ཏྟཱ ཨ་ཧེ་སུཾ.

༡༠༡. ‘‘པ་ཉྩ་ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ ཏ་ཡོ དྷ་མྨཱ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཾ་སུ. ཨ་དྷ་མྨ་རཱ་གོ ཝི་ས་མ་ལོ་བྷོ མི་ཙྪཱ་དྷ་མྨོ. ཏཱི་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ་སུ ཏེ་སཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཨཱ་ཡུ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡི, ཝ་ཎྞོ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡི. ཏེ་སཾ ཨཱ་ཡུ་ནཱ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཝ་ཎྞེ་ན་པི པ་རི་ཧཱ་ཡ་མཱ་ནཱ་ནཾ པ་ཉྩ་ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ཡུ་ཀཱ་ནཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཨ་པྤེ་ཀ་ཙྩེ ཨ་ཌྜྷ་ཏེ་ཡྻ་ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ཡུ་ཀཱ, ཨ་པྤེ་ཀ་ཙྩེ དྭེ་ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ཡུ་ཀཱ པུ་ཏྟཱ ཨ་ཧེ་སུཾ.

‘‘ཨ་ཌྜྷ་ཏེ་ཡྻ་ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ ཨི་མེ དྷ་མྨཱ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཾ་སུ. ཨ་མ་ཏྟེ་ཡྻ་ཏཱ ཨ་པེ་ཏྟེ་ཡྻ་ཏཱ ཨ་སཱ་མ་ཉྙ་ཏཱ ཨ་བྲ་ཧྨ་ཉྙ་ཏཱ ན ཀུ་ལེ ཛེ་ཊྛཱ་པ་ཙཱ་ཡི་ཏཱ.

༡༠༢. ‘‘ཨི་ཏི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་དྷ་ནཱ་ནཾ དྷ་ནེ ཨ་ན་ནུ་པྤ་དི་ཡ་མཱ་ནེ དཱ་ལི་དྡི་ཡཾ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི. དཱ་ལི་དྡི་ཡེ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནཾ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི. ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནེ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ ས་ཏྠཾ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི. ས་ཏྠེ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏོ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི. པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏེ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ མུ་སཱ་ཝཱ་དོ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི. མུ་སཱ་ཝཱ་དེ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ པི་སུ་ཎཱ ཝཱ་ཙཱ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི. པི་སུ་ཎཱ་ཡ ཝཱ་ཙཱ་ཡ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏཱ་ཡ ཀཱ་མེ་སུ་མི་ཙྪཱ་ཙཱ་རོ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི. ཀཱ་མེ་སུ་མི་ཙྪཱ་ཙཱ་རེ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ དྭེ དྷ་མྨཱ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཾ་སུ, ཕ་རུ་སཱ ཝཱ་ཙཱ ས་མྥ་པྤ་ལཱ་པོ ཙ. དྭཱི་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ་སུ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་བྱཱ་པཱ་དཱ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཾ་སུ. ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་བྱཱ་པཱ་དེ་སུ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ་སུ མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཱ་སི. མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཡཱ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏཱ་ཡ ཏ་ཡོ དྷ་མྨཱ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཾ་སུ, ཨ་དྷ་མྨ་རཱ་གོ ཝི་ས་མ་ལོ་བྷོ མི་ཙྪཱ་དྷ་མྨོ. ཏཱི་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ་སུ ཨི་མེ དྷ་མྨཱ ཝེ་པུ་ལླ་མ་ག་མཾ་སུ, ཨ་མ་ཏྟེ་ཡྻ་ཏཱ ཨ་པེ་ཏྟེ་ཡྻ་ཏཱ ཨ་སཱ་མ་ཉྙ་ཏཱ ཨ་བྲ་ཧྨ་ཉྙ་ཏཱ ན ཀུ་ལེ ཛེ་ཊྛཱ་པ་ཙཱ་ཡི་ཏཱ. ཨི་མེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏེ་སུ ཏེ་སཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཨཱ་ཡུ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡི, ཝ་ཎྞོ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡི. ཏེ་སཾ ཨཱ་ཡུ་ནཱ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཝ་ཎྞེ་ན་པི པ་རི་ཧཱ་ཡ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཨ་ཌྜྷ་ཏེ་ཡྻ་ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ཡུ་ཀཱ་ནཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ཡུ་ཀཱ པུ་ཏྟཱ ཨ་ཧེ་སུཾ.

ད་ས་ཝ་སྶཱ་ཡུ་ཀ་ས་མ་ཡོ

༡༠༣. ‘‘བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སོ ས་མ་ཡོ, ཡཾ ཨི་མེ་སཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ད་ས་ཝ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ པུ་ཏྟཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི. ད་ས་ཝ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ པ་ཉྩ་ཝ་སྶི་ཀཱ [པ་ཉྩ་མཱ་སི་ཀཱ (ཀ. སཱི.)] ཀུ་མཱ་རི་ཀཱ ཨ་ལཾ་པ་ཏེ་ཡྻཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི. ད་ས་ཝ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ ཨི་མཱ་ནི ར་སཱ་ནི ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡི་སྶ་ནྟི, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ, ས་པྤི ན་ཝ་ནཱི་ཏཾ ཏེ་ལཾ མ་དྷུ ཕཱ་ཎི་ཏཾ ལོ་ཎཾ. ད་ས་ཝ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ ཀུ་དྲཱུ་ས་ཀོ ཨ་གྒཾ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནཾ [ཨ་གྒ་བྷོ་ཛ་ནཾ (སྱཱ.)] བྷ་ཝི་སྶ་ཏི. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཏ་ར་ཧི སཱ་ལི་མཾ་སོ་ད་ནོ ཨ་གྒཾ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནཾ; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ད་ས་ཝ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ མ་ནུ་སྶེ་སུ ཀུ་དྲཱུ་ས་ཀོ ཨ་གྒཾ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི.

‘‘ད་ས་ཝ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ ད་ས ཀུ་ས་ལ་ཀ་མྨ་པ་ཐཱ ས་བྦེ་ན ས་བྦཾ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡི་སྶ་ནྟི, ད་ས ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཀ་མྨ་པ་ཐཱ ཨ་ཏི་བྱཱ་དི་པྤི་སྶ་ནྟི [ཨ་ཏི་ཝི་ཡ དི་པྤི་སྶ་ནྟི (སྱཱ. པཱི.), ཨ་ཏི་ཝྱཱ་དི་པྤི་སྶ་ནྟི (སཱི.)]. ད་ས་ཝ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ ཀུ་ས་ལ་ནྟི་པི ན བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཀུ་ཏོ པ་ན ཀུ་ས་ལ་སྶ ཀཱ་ར་ཀོ. ད་ས་ཝ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ ཡེ ཏེ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི ཨ་མ་ཏྟེ་ཡྻཱ ཨ་པེ་ཏྟེ་ཡྻཱ ཨ་སཱ་མ་ཉྙཱ ཨ་བྲ་ཧྨ་ཉྙཱ ན ཀུ་ལེ ཛེ་ཊྛཱ་པ་ཙཱ་ཡི་ནོ, ཏེ པུ་ཛྫཱ ཙ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི པཱ་སཾ་སཱ ཙ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཏ་ར་ཧི མ་ཏྟེ་ཡྻཱ པེ་ཏྟེ་ཡྻཱ སཱ་མ་ཉྙཱ བྲ་ཧྨ་ཉྙཱ ཀུ་ལེ ཛེ་ཊྛཱ་པ་ཙཱ་ཡི་ནོ པུ་ཛྫཱ ཙ པཱ་སཾ་སཱ ཙ; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ད་ས་ཝ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ མ་ནུ་སྶེ་སུ ཡེ ཏེ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི ཨ་མ་ཏྟེ་ཡྻཱ ཨ་པེ་ཏྟེ་ཡྻཱ ཨ་སཱ་མ་ཉྙཱ ཨ་བྲ་ཧྨ་ཉྙཱ ན ཀུ་ལེ ཛེ་ཊྛཱ་པ་ཙཱ་ཡི་ནོ, ཏེ པུ་ཛྫཱ ཙ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི པཱ་སཾ་སཱ ཙ.

‘‘ད་ས་ཝ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ ན བྷ་ཝི་སྶ་ཏི མཱ་ཏཱ་ཏི ཝཱ མཱ་ཏུ་ཙྪཱ་ཏི ཝཱ མཱ་ཏུ་ལཱ་ནཱི་ཏི ཝཱ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་བྷ་རི་ཡཱ་ཏི ཝཱ ག་རཱུ་ནཾ དཱ་རཱ་ཏི ཝཱ. ས་མྦྷེ་དཾ ལོ་ཀོ ག་མི་སྶ་ཏི ཡ་ཐཱ ཨ་ཛེ་ལ༹་ཀཱ ཀུ་ཀྐུ་ཊ་སཱུ་ཀ་རཱ སོ་ཎ་སི་ངྒཱ་ལཱ [སོ་ཎ་སི་གཱ་ལཱ (སཱི. པཱི.)].

‘‘ད་ས་ཝ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ ཏེ་སཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་མྷི ཏི་བྦོ ཨཱ་གྷཱ་ཏོ པ་ཙྩུ་པ་ཊྛི་ཏོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ཏི་བྦོ བྱཱ་པཱ་དོ ཏི་བྦོ མ་ནོ་པ་དོ་སོ ཏི་བྦཾ ཝ་དྷ་ཀ་ཙི་ཏྟཾ. མཱ་ཏུ་པི པུ་ཏྟ་མྷི པུ་ཏྟ་སྶ་པི མཱ་ཏ་རི; པི་ཏུ་པི པུ་ཏྟ་མྷི པུ་ཏྟ་སྶ་པི པི་ཏ་རི; བྷཱ་ཏུ་པི བྷ་གི་ནི་ཡཱ བྷ་གི་ནི་ཡཱ་པི བྷཱ་ཏ་རི ཏི་བྦོ ཨཱ་གྷཱ་ཏོ པ་ཙྩུ་པ་ཊྛི་ཏོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ཏི་བྦོ བྱཱ་པཱ་དོ ཏི་བྦོ མ་ནོ་པ་དོ་སོ ཏི་བྦཾ ཝ་དྷ་ཀ་ཙི་ཏྟཾ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མཱ་ག་ཝི་ཀ་སྶ མི་གཾ དི་སྭཱ ཏི་བྦོ ཨཱ་གྷཱ་ཏོ པ་ཙྩུ་པ་ཊྛི་ཏོ ཧོ་ཏི ཏི་བྦོ བྱཱ་པཱ་དོ ཏི་བྦོ མ་ནོ་པ་དོ་སོ ཏི་བྦཾ ཝ་དྷ་ཀ་ཙི་ཏྟཾ; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ད་ས་ཝ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ མ་ནུ་སྶེ་སུ ཏེ་སཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་མྷི ཏི་བྦོ ཨཱ་གྷཱ་ཏོ པ་ཙྩུ་པ་ཊྛི་ཏོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ཏི་བྦོ བྱཱ་པཱ་དོ ཏི་བྦོ མ་ནོ་པ་དོ་སོ ཏི་བྦཾ ཝ་དྷ་ཀ་ཙི་ཏྟཾ. མཱ་ཏུ་པི པུ་ཏྟ་མྷི པུ་ཏྟ་སྶ་པི མཱ་ཏ་རི; པི་ཏུ་པི པུ་ཏྟ་མྷི པུ་ཏྟ་སྶ་པི པི་ཏ་རི; བྷཱ་ཏུ་པི བྷ་གི་ནི་ཡཱ བྷ་གི་ནི་ཡཱ་པི བྷཱ་ཏ་རི ཏི་བྦོ ཨཱ་གྷཱ་ཏོ པ་ཙྩུ་པ་ཊྛི་ཏོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ཏི་བྦོ བྱཱ་པཱ་དོ ཏི་བྦོ མ་ནོ་པ་དོ་སོ ཏི་བྦཾ ཝ་དྷ་ཀ་ཙི་ཏྟཾ.

༡༠༤. ‘‘ད་ས་ཝ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ ས་ཏྟཱ་ཧཾ ས་ཏྠ་ནྟ་ར་ཀ་པྤོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི. ཏེ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་མྷི མི་ག་ས་ཉྙཾ པ་ཊི་ལ་བྷི་སྶ་ནྟི. ཏེ་སཾ ཏི་ཎྷཱ་ནི ས་ཏྠཱ་ནི ཧ་ཏྠེ་སུ པཱ་ཏུ་བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི. ཏེ ཏི་ཎྷེ་ན ས་ཏྠེ་ན ‘ཨེ་ས མི་གོ ཨེ་ས མི་གོ’ཏི ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པེ་སྶ་ནྟི.

‘‘ཨ་ཐ ཁོ ཏེ་སཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏྟཱ་ནཾ ཨེ་ཀ་ཙྩཱ་ནཾ ཨེ་ཝཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི – ‘མཱ ཙ མ་ཡཾ ཀ་ཉྩི [ཀི་ཉྩི (ཀ.)], མཱ ཙ ཨ་མྷེ ཀོ་ཙི, ཡཾ་ནཱུ་ན མ་ཡཾ ཏི་ཎ་ག་ཧ་ནཾ ཝཱ ཝ་ན་ག་ཧ་ནཾ ཝཱ རུ་ཀྑ་ག་ཧ་ནཾ ཝཱ ན་དཱི་ཝི་དུ་གྒཾ ཝཱ པ་བྦ་ཏ་ཝི་ས་མཾ ཝཱ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ཝ་ན་མཱུ་ལ་ཕ་ལཱ་ཧཱ་རཱ ཡཱ་པེ་ཡྻཱ་མཱ’ཏི. ཏེ ཏི་ཎ་ག་ཧ་ནཾ ཝཱ ཝ་ན་ག་ཧ་ནཾ ཝཱ རུ་ཀྑ་ག་ཧ་ནཾ ཝཱ ན་དཱི་ཝི་དུ་གྒཾ ཝཱ པ་བྦ་ཏ་ཝི་ས་མཾ ཝཱ [ཏེ ཏི་ཎ་ག་ཧ་ནཾ ཝ་ན་ག་ཧ་ནཾ རུ་ཀྑ་ག་ཧ་ནཾ ན་དཱི་ཝི་དུ་གྒཾ པ་བྦ་ཏ་ཝི་ས་མཾ (སཱི. པཱི.)] པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ས་ཏྟཱ་ཧཾ ཝ་ན་མཱུ་ལ་ཕ་ལཱ་ཧཱ་རཱ ཡཱ་པེ་སྶ་ནྟི. ཏེ ཏ་སྶ ས་ཏྟཱ་ཧ་སྶ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཏི་ཎ་ག་ཧ་ནཱ ཝ་ན་ག་ཧ་ནཱ རུ་ཀྑ་ག་ཧ་ནཱ ན་དཱི་ཝི་དུ་གྒཱ པ་བྦ་ཏ་ཝི་ས་མཱ ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ཨཱ་ལི་ངྒི་ཏྭཱ ས་བྷཱ་གཱ་ཡི་སྶ་ནྟི ས་མ་སྶཱ་སི་སྶ་ནྟི – ‘དི་ཊྛཱ, བྷོ, ས་ཏྟཱ ཛཱི་ཝ་སི, དི་ཊྛཱ, བྷོ, ས་ཏྟཱ ཛཱི་ཝ་སཱི’ཏི.

ཨཱ་ཡུ་ཝ་ཎྞཱ་དི་ཝ་ཌྜྷ་ན་ཀ་ཐཱ

༡༠༥. ‘‘ཨ་ཐ ཁོ ཏེ་སཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏྟཱ་ནཾ ཨེ་ཝཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི – ‘མ་ཡཾ ཁོ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ས་མཱ་དཱ་ན་ཧེ་ཏུ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ ཨཱ་ཡ་ཏཾ ཉཱ་ཏི་ཀྑ་ཡཾ པ་ཏྟཱ. ཡཾ་ནཱུ་ན མ་ཡཾ ཀུ་ས་ལཾ ཀ་རེ་ཡྻཱ་མ. ཀིཾ ཀུ་ས་ལཾ ཀ་རེ་ཡྻཱ་མ? ཡཾ་ནཱུ་ན མ་ཡཾ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱ ཝི་ར་མེ་ཡྻཱ་མ, ཨི་དཾ ཀུ་ས་ལཾ དྷ་མྨཾ ས་མཱ་དཱ་ཡ ཝ་ཏྟེ་ཡྻཱ་མཱ’ཏི. ཏེ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱ ཝི་ར་མི་སྶ་ནྟི, ཨི་དཾ ཀུ་ས་ལཾ དྷ་མྨཾ ས་མཱ་དཱ་ཡ ཝ་ཏྟི་སྶ་ནྟི. ཏེ ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ས་མཱ་དཱ་ན་ཧེ་ཏུ ཨཱ་ཡུ་ནཱ་པི ཝ་ཌྜྷི་སྶ་ནྟི, ཝ་ཎྞེ་ན་པི ཝ་ཌྜྷི་སྶ་ནྟི. ཏེ་སཾ ཨཱ་ཡུ་ནཱ་པི ཝ་ཌྜྷ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཝ་ཎྞེ་ན་པི ཝ་ཌྜྷ་མཱ་ནཱ་ནཾ ད་ས་ཝ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ་ནཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ པུ་ཏྟཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི.

‘‘ཨ་ཐ ཁོ ཏེ་སཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏྟཱ་ནཾ ཨེ་ཝཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི – ‘མ་ཡཾ ཁོ ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ས་མཱ་དཱ་ན་ཧེ་ཏུ ཨཱ་ཡུ་ནཱ་པི ཝ་ཌྜྷཱ་མ, ཝ་ཎྞེ་ན་པི ཝ་ཌྜྷཱ་མ. ཡཾ་ནཱུ་ན མ་ཡཾ བྷི་ཡྻོ་སོ་མ་ཏྟཱ་ཡ ཀུ་ས་ལཾ ཀ་རེ་ཡྻཱ་མ. ཀིཾ ཀུ་ས་ལཾ ཀ་རེ་ཡྻཱ་མ? ཡཾ་ནཱུ་ན མ་ཡཾ ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནཱ ཝི་ར་མེ་ཡྻཱ་མ… ཀཱ་མེ་སུ་མི་ཙྪཱ་ཙཱ་རཱ ཝི་ར་མེ་ཡྻཱ་མ… མུ་སཱ་ཝཱ་དཱ ཝི་ར་མེ་ཡྻཱ་མ… པི་སུ་ཎཱ་ཡ ཝཱ་ཙཱ་ཡ ཝི་ར་མེ་ཡྻཱ་མ… ཕ་རུ་སཱ་ཡ ཝཱ་ཙཱ་ཡ ཝི་ར་མེ་ཡྻཱ་མ… ས་མྥ་པྤ་ལཱ་པཱ ཝི་ར་མེ་ཡྻཱ་མ… ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཾ པ་ཛ་ཧེ་ཡྻཱ་མ… བྱཱ་པཱ་དཾ པ་ཛ་ཧེ་ཡྻཱ་མ… མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛིཾ པ་ཛ་ཧེ་ཡྻཱ་མ… ཏ་ཡོ དྷ་མྨེ པ་ཛ་ཧེ་ཡྻཱ་མ – ཨ་དྷ་མྨ་རཱ་གཾ ཝི་ས་མ་ལོ་བྷཾ མི་ཙྪཱ་དྷ་མྨཾ… ཡཾ་ནཱུ་ན མ་ཡཾ མ་ཏྟེ་ཡྻཱ ཨ་སྶཱ་མ པེ་ཏྟེ་ཡྻཱ སཱ་མ་ཉྙཱ བྲ་ཧྨ་ཉྙཱ ཀུ་ལེ ཛེ་ཊྛཱ་པ་ཙཱ་ཡི་ནོ, ཨི་དཾ ཀུ་ས་ལཾ དྷ་མྨཾ ས་མཱ་དཱ་ཡ ཝ་ཏྟེ་ཡྻཱ་མཱ’ཏི. ཏེ མ་ཏྟེ་ཡྻཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི པེ་ཏྟེ་ཡྻཱ སཱ་མ་ཉྙཱ བྲ་ཧྨ་ཉྙཱ ཀུ་ལེ ཛེ་ཊྛཱ་པ་ཙཱ་ཡི་ནོ, ཨི་དཾ ཀུ་ས་ལཾ དྷ་མྨཾ ས་མཱ་དཱ་ཡ ཝ་ཏྟི་སྶ་ནྟི.

‘‘ཏེ ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ས་མཱ་དཱ་ན་ཧེ་ཏུ ཨཱ་ཡུ་ནཱ་པི ཝ་ཌྜྷི་སྶ་ནྟི, ཝ་ཎྞེ་ན་པི ཝ་ཌྜྷི་སྶ་ནྟི. ཏེ་སཾ ཨཱ་ཡུ་ནཱ་པི ཝ་ཌྜྷ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཝ་ཎྞེ་ན་པི ཝ་ཌྜྷ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ་ནཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཙ་ཏྟཱ་རཱི་ས་ཝ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ པུ་ཏྟཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི… ཙ་ཏྟཱ་རཱི་ས་ཝ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ་ནཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཨ་སཱི་ཏི་ཝ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ པུ་ཏྟཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི… ཨ་སཱི་ཏི་ཝ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ་ནཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ས་ཊྛི་ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ཡུ་ཀཱ པུ་ཏྟཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི… ས་ཊྛི་ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ཡུ་ཀཱ་ནཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཝཱི་ས་ཏི་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ཡུ་ཀཱ པུ་ཏྟཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི… ཝཱི་ས་ཏི་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ཡུ་ཀཱ་ནཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཙ་ཏྟཱ་རཱི་ས་ཚ་བྦ་སྶ་ས་ཏཱ་ཡུ་ཀཱ པུ་ཏྟཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི. ཙ་ཏྟཱ་རཱི་ས་ཚ་བྦ་སྶ་ས་ཏཱ་ཡུ་ཀཱ་ནཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ དྭེ་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ པུ་ཏྟཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི… དྭེ་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ་ནཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཙ་ཏྟཱ་རི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ པུ་ཏྟཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི… ཙ་ཏྟཱ་རི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ་ནཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཨ་ཊྛ་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ པུ་ཏྟཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི… ཨ་ཊྛ་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ་ནཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ པུ་ཏྟཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི… ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ་ནཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཙ་ཏྟཱ་རཱི་ས་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ པུ་ཏྟཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི… ཙ་ཏྟཱ་རཱི་ས་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ་ནཾ མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཨ་སཱི་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀཱ པུ་ཏྟཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི… ཨ་སཱི་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ པ་ཉྩ་ཝ་སྶ་ས་ཏི་ཀཱ ཀུ་མཱ་རི་ཀཱ ཨ་ལཾ་པ་ཏེ་ཡྻཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི.

ས་ངྑ་རཱ་ཛ་ཨུ་པྤ་ཏྟི

༡༠༦. ‘‘ཨ་སཱི་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ ཏ་ཡོ ཨཱ་བཱ་དྷཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི, ཨི་ཙྪཱ, ཨ་ན་ས་ནཾ, ཛ་རཱ. ཨ་སཱི་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ ཨ་ཡཾ ཛ་མྦུ་དཱི་པོ ཨི་དྡྷོ ཙེ་ཝ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ཕཱི་ཏོ ཙ, ཀུ་ཀྐུ་ཊ་ས་མྤཱ་ཏི་ཀཱ གཱ་མ་ནི་ག་མ་རཱ་ཛ་དྷཱ་ནི་ཡོ [གཱ་མ་ནི་ག་མ་ཛ་ན་པ་དཱ རཱ་ཛ་དྷཱ་ནི་ཡོ (ཀ.)]. ཨ་སཱི་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ ཨ་ཡཾ ཛ་མྦུ་དཱི་པོ ཨ་ཝཱི་ཙི མ་ཉྙེ ཕུ་ཊོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི མ་ནུ་སྶེ་ཧི, སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ན་ལ༹་ཝ་ནཾ ཝཱ ས་ར་ཝ་ནཾ [སཱ་ར་ཝ་ནཾ (སྱཱ.)] ཝཱ. ཨ་སཱི་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ ཨ་ཡཾ བཱ་རཱ་ཎ་སཱི ཀེ་ཏུ་མ་ཏཱི ནཱ་མ རཱ་ཛ་དྷཱ་ནཱི བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ཨི་དྡྷཱ ཙེ་ཝ ཕཱི་ཏཱ ཙ བ་ཧུ་ཛ་ནཱ ཙ ཨཱ་ཀི་ཎྞ་མ་ནུ་སྶཱ ཙ སུ་བྷི་ཀྑཱ ཙ. ཨ་སཱི་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ ཨི་མ་སྨིཾ ཛ་མྦུ་དཱི་པེ ཙ་ཏུ་རཱ་སཱི་ཏི་ན་ག་ར་ས་ཧ་སྶཱ་ནི བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི ཀེ་ཏུ་མ་ཏཱི་རཱ་ཛ་དྷཱ་ནཱི་པ་མུ་ཁཱ་ནི. ཨ་སཱི་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ ཀེ་ཏུ་མ་ཏི་ཡཱ རཱ་ཛ་དྷཱ་ནི་ཡཱ ས་ངྑོ ནཱ་མ རཱ་ཛཱ ཨུ་པྤ་ཛྫི་སྶ་ཏི ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི དྷ་མྨི་ཀོ དྷ་མྨ་རཱ་ཛཱ ཙཱ་ཏུ་ར་ནྟོ ཝི་ཛི་ཏཱ་ཝཱི ཛ་ན་པ་ད་ཏྠཱ་ཝ་རི་ཡ་པྤ་ཏྟོ ས་ཏྟ་ར་ཏ་ན་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ. ཏ་སྶི་མཱ་ནི ས་ཏྟ ར་ཏ་ནཱ་ནི བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ, ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ནཾ ཧ་ཏྠི་ར་ཏ་ནཾ ཨ་སྶ་ར་ཏ་ནཾ མ་ཎི་ར་ཏ་ནཾ ཨི་ཏྠི་ར་ཏ་ནཾ ག་ཧ་པ་ཏི་ར་ཏ་ནཾ པ་རི་ཎཱ་ཡ་ཀ་ར་ཏ་ན་མེ་ཝ ས་ཏྟ་མཾ. པ་རོ་ས་ཧ་སྶཾ ཁོ པ་ན་སྶ པུ་ཏྟཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི སཱུ་རཱ ཝཱི་ར་ངྒ་རཱུ་པཱ པ་ར་སེ་ན་པྤ་མ་དྡ་ནཱ. སོ ཨི་མཾ པ་ཐ་ཝིཾ སཱ་ག་ར་པ་རི་ཡ་ནྟཾ ཨ་ད་ཎྜེ་ན ཨ་ས་ཏྠེ་ན དྷ་མྨེ་ན ཨ་བྷི་ཝི་ཛི་ཡ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ཝ་སི་སྶ་ཏི.

མེ་ཏྟེ་ཡྻ་བུ་དྡྷུ་པྤཱ་དོ

༡༠༧. ‘‘ཨ་སཱི་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ནུ་སྶེ་སུ མེ་ཏྟེ་ཡྻོ ནཱ་མ བྷ་ག་ཝཱ ལོ་ཀེ ཨུ་པྤ་ཛྫི་སྶ་ཏི ཨ་ར་ཧཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ ཝི་ཛྫཱ་ཙ་ར་ཎ་ས་མྤ་ནྣོ སུ་ག་ཏོ ལོ་ཀ་ཝི་དཱུ ཨ་ནུ་ཏྟ་རོ པུ་རི་ས་ད་མྨ་སཱ་ར་ཐི ས་ཏྠཱ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པཱ་ཧ་མེ་ཏ་ར་ཧི ལོ་ཀེ ཨུ་པྤ་ནྣོ ཨ་ར་ཧཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ ཝི་ཛྫཱ་ཙ་ར་ཎ་ས་མྤ་ནྣོ སུ་ག་ཏོ ལོ་ཀ་ཝི་དཱུ ཨ་ནུ་ཏྟ་རོ པུ་རི་ས་ད་མྨ་སཱ་ར་ཐི ས་ཏྠཱ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ. སོ ཨི་མཾ ལོ་ཀཾ ས་དེ་ཝ་ཀཾ ས་མཱ་ར་ཀཾ ས་བྲ་ཧྨ་ཀཾ ས་སྶ་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎིཾ པ་ཛཾ ས་དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཾ ས་ཡཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ པ་ཝེ་དེ་སྶ་ཏི, སེ་ཡྻ་ཐཱ་པཱ་ཧ་མེ་ཏ་ར་ཧི ཨི་མཾ ལོ་ཀཾ ས་དེ་ཝ་ཀཾ ས་མཱ་ར་ཀཾ ས་བྲ་ཧྨ་ཀཾ ས་སྶ་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎིཾ པ་ཛཾ ས་དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཾ ས་ཡཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ པ་ཝེ་དེ་མི. སོ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་སྶ་ཏི ཨཱ་དི་ཀ་ལྱཱ་ཎཾ མ་ཛ྄ཛྷེ་ཀ་ལྱཱ་ཎཾ པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་ཀ་ལྱཱ་ཎཾ སཱ་ཏྠཾ ས་བྱ་ཉྫ་ནཾ ཀེ་ཝ་ལ་པ་རི་པུ་ཎྞཾ པ་རི་སུ་དྡྷཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ པ་ཀཱ་སེ་སྶ་ཏི; སེ་ཡྻ་ཐཱ་པཱ་ཧ་མེ་ཏ་ར་ཧི དྷ་མྨཾ དེ་སེ་མི ཨཱ་དི་ཀ་ལྱཱ་ཎཾ མ་ཛ྄ཛྷེ་ཀ་ལྱཱ་ཎཾ པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་ཀ་ལྱཱ་ཎཾ སཱ་ཏྠཾ ས་བྱ་ཉྫ་ནཾ ཀེ་ཝ་ལ་པ་རི་པུ་ཎྞཾ པ་རི་སུ་དྡྷཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ པ་ཀཱ་སེ་མི. སོ ཨ་ནེ་ཀ་ས་ཧ་སྶཾ [ཨ་ནེ་ཀ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཾ (ཀ.)] བྷི་ཀྑུ་སཾ་གྷཾ པ་རི་ཧ་རི་སྶ་ཏི, སེ་ཡྻ་ཐཱ་པཱ་ཧ་མེ་ཏ་ར་ཧི ཨ་ནེ་ཀ་ས་ཏཾ བྷི་ཀྑུ་སཾ་གྷཾ པ་རི་ཧ་རཱ་མི.

༡༠༨. ‘‘ཨ་ཐ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ངྑོ ནཱ་མ རཱ་ཛཱ ཡོ སོ ཡཱུ་པོ ར་ཉྙཱ མ་ཧཱ་པ་ནཱ་དེ་ན ཀཱ་རཱ་པི་ཏོ. ཏཾ ཡཱུ་པཾ ཨུ་སྶཱ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ཝ་སི་ཏྭཱ ཏཾ ད་ཏྭཱ ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎ་ཀ་པ་ཎ་དྡྷི་ཀ་ཝ་ཎི་བྦ་ཀ་ཡཱ་ཙ་ཀཱ་ནཾ དཱ་ནཾ ད་ཏྭཱ མེ་ཏྟེ་ཡྻ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་ར་ཧ་ཏོ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་སྶ ས་ནྟི་ཀེ ཀེ་ས་མ་སྶུཾ ཨོ་ཧཱ་རེ་ཏྭཱ ཀཱ་སཱ་ཡཱ་ནི ཝ་ཏྠཱ་ནི ཨ་ཙྪཱ་དེ་ཏྭཱ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛི་སྶ་ཏི. སོ ཨེ་ཝཾ པ་བྦ་ཛི་ཏོ ས་མཱ་ནོ ཨེ་ཀོ ཝཱུ་པ་ཀ་ཊྛོ ཨ་པྤ་མ་ཏྟོ ཨཱ་ཏཱ་པཱི པ་ཧི་ཏ་ཏྟོ ཝི་ཧ་ར་ནྟོ ན་ཙི་ར་སྶེ་ཝ ཡ་སྶ་ཏྠཱ་ཡ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟཱ ས་མྨ་དེ་ཝ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛ་ནྟི, ཏ་ད་ནུ་ཏྟ་རཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ཡཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་རི་སྶ་ཏི.

༡༠༩. ‘‘ཨ་ཏྟ་དཱི་པཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝི་ཧ་ར་ཐ ཨ་ཏྟ་ས་ར་ཎཱ ཨ་ན་ཉྙ་ས་ར་ཎཱ, དྷ་མྨ་དཱི་པཱ དྷ་མྨ་ས་ར་ཎཱ ཨ་ན་ཉྙ་ས་ར་ཎཱ. ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་ཏྟ་དཱི་པོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨ་ཏྟ་ས་ར་ཎོ ཨ་ན་ཉྙ་ས་ར་ཎོ དྷ་མྨ་དཱི་པོ དྷ་མྨ་ས་ར་ཎོ ཨ་ན་ཉྙ་ས་ར་ཎོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཀཱ་ཡེ ཀཱ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ. ཝེ་ད་ནཱ་སུ ཝེ་ད་ནཱ་ནུ་པ་སྶཱི…པེ… ཙི་ཏྟེ ཙི་ཏྟཱ་ནུ་པ་སྶཱི…པེ… དྷ་མྨེ་སུ དྷ་མྨཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་ཏྟ་དཱི་པོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨ་ཏྟ་ས་ར་ཎོ ཨ་ན་ཉྙ་ས་ར་ཎོ དྷ་མྨ་དཱི་པོ དྷ་མྨ་ས་ར་ཎོ ཨ་ན་ཉྙ་ས་ར་ཎོ.

བྷི་ཀྑུ་ནོ་ཨཱ་ཡུ་ཝ་ཎྞཱ་དི་ཝ་ཌྜྷ་ན་ཀ་ཐཱ

༡༡༠. ‘‘གོ་ཙ་རེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ར་ཐ ས་ཀེ པེ་ཏྟི་ཀེ ཝི་ས་ཡེ. གོ་ཙ་རེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ར་ནྟཱ ས་ཀེ པེ་ཏྟི་ཀེ ཝི་ས་ཡེ ཨཱ་ཡུ་ནཱ་པི ཝ་ཌྜྷི་སྶ་ཐ, ཝ་ཎྞེ་ན་པི ཝ་ཌྜྷི་སྶ་ཐ, སུ་ཁེ་ན་པི ཝ་ཌྜྷི་སྶ་ཐ, བྷོ་གེ་ན་པི ཝ་ཌྜྷི་སྶ་ཐ, བ་ལེ་ན་པི ཝ་ཌྜྷི་སྶ་ཐ.

‘‘ཀི་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་ཡུ་སྨིཾ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཚ་ནྡ་ས་མཱ་དྷི་པ་དྷཱ་ན་ས་ངྑཱ་ར་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཾ ཨི་དྡྷི་པཱ་དཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི, ཝཱི་རི་ཡ་ས་མཱ་དྷི་པ་དྷཱ་ན་ས་ངྑཱ་ར་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཾ ཨི་དྡྷི་པཱ་དཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི, ཙི་ཏྟ་ས་མཱ་དྷི་པ་དྷཱ་ན་ས་ངྑཱ་ར་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཾ ཨི་དྡྷི་པཱ་དཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི, ཝཱི་མཾ་སཱ་ས་མཱ་དྷི་པ་དྷཱ་ན་ས་ངྑཱ་ར་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཾ ཨི་དྡྷི་པཱ་དཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི. སོ ཨི་མེ་སཾ ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཨི་དྡྷི་པཱ་དཱ་ནཾ བྷཱ་ཝི་ཏ་ཏྟཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏ་ཏྟཱ ཨཱ་ཀ་ངྑ་མཱ་ནོ ཀ་པྤཾ ཝཱ ཏི་ཊྛེ་ཡྻ ཀ་པྤཱ་ཝ་སེ་སཾ ཝཱ. ཨི་དཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་ཡུ་སྨིཾ.

‘‘ཀི་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ ཝ་ཎྞ་སྨིཾ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལ་ཝཱ ཧོ་ཏི, པཱ་ཏི་མོ་ཀྑ་སཾ་ཝ་ར་སཾ་ཝུ་ཏོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཙཱ་ར་གོ་ཙ་ར་ས་མྤ་ནྣོ, ཨ་ཎུ་མ་ཏྟེ་སུ ཝ་ཛྫེ་སུ བྷ་ཡ་ད་སྶཱ་ཝཱི, ས་མཱ་དཱ་ཡ སི་ཀྑ་ཏི སི་ཀྑཱ་པ་དེ་སུ. ཨི་དཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ ཝ་ཎྞ་སྨིཾ.

‘‘ཀི་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ སུ་ཁ་སྨིཾ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཝི་ཝི་ཙྩེ་ཝ ཀཱ་མེ་ཧི ཝི་ཝི་ཙྩ ཨ་ཀུ་ས་ལེ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ས་ཝི་ཏ་ཀྐཾ ས་ཝི་ཙཱ་རཾ ཝི་ཝེ་ཀ་ཛཾ པཱི་ཏི་སུ་ཁཾ པ་ཋ་མཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་རཱ་ནཾ ཝཱུ་པ་ས་མཱ…པེ… དུ་ཏི་ཡཾ ཛྷཱ་ནཾ…པེ… ཏ་ཏི་ཡཾ ཛྷཱ་ནཾ…པེ… ཙ་ཏུ་ཏྠཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨི་དཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ, སུ་ཁ་སྨིཾ.

‘‘ཀི་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷོ་ག་སྨིཾ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ མེ་ཏྟཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ ཨེ་ཀཾ དི་སཾ ཕ་རི་ཏྭཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཏ་ཐཱ དུ་ཏི་ཡཾ. ཏ་ཐཱ ཏ་ཏི་ཡཾ. ཏ་ཐཱ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ. ཨི་ཏི ཨུ་དྡྷ་མ་དྷོ ཏི་རི་ཡཾ ས་བྦ་དྷི ས་བྦ་ཏྟ་ཏཱ་ཡ ས་བྦཱ་ཝ་ནྟཾ ལོ་ཀཾ མེ་ཏྟཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ ཝི་པུ་ལེ་ན མ་ཧ་གྒ་ཏེ་ན ཨ་པྤ་མཱ་ཎེ་ན ཨ་ཝེ་རེ་ན ཨ་བྱཱ་པ་ཛྫེ་ན ཕ་རི་ཏྭཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཀ་རུ་ཎཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ…པེ… མུ་དི་ཏཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ…པེ… ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ ཨེ་ཀཾ དི་སཾ ཕ་རི་ཏྭཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཏ་ཐཱ དུ་ཏི་ཡཾ. ཏ་ཐཱ ཏ་ཏི་ཡཾ. ཏ་ཐཱ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ. ཨི་ཏི ཨུ་དྡྷ་མ་དྷོ ཏི་རི་ཡཾ ས་བྦ་དྷི ས་བྦ་ཏྟ་ཏཱ་ཡ ས་བྦཱ་ཝ་ནྟཾ ལོ་ཀཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ ཝི་པུ་ལེ་ན མ་ཧ་གྒ་ཏེ་ན ཨ་པྤ་མཱ་ཎེ་ན ཨ་ཝེ་རེ་ན ཨ་བྱཱ་པ་ཛྫེ་ན ཕ་རི་ཏྭཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨི་དཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷོ་ག་སྨིཾ.

‘‘ཀི་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ བ་ལ་སྨིཾ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཁ་ཡཱ ཨ་ནཱ་ས་ཝཾ ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་ཉྙཱ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ཡཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨི་དཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ བ་ལ་སྨིཾ.

‘‘ནཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཉྙཾ ཨེ་ཀ་བ་ལ་མྤི ས་མ་ནུ་པ་སྶཱ་མི ཡཾ ཨེ་ཝཾ དུ་པྤ་ས་ཧཾ, ཡ་ཐ་ཡི་དཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མཱ་ར་བ་ལཾ. ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨཱ་ནཾ ས་མཱ་དཱ་ན་ཧེ་ཏུ ཨེ་ཝ་མི་དཾ པུ་ཉྙཾ པ་ཝ་ཌྜྷ་ཏཱི’’ཏི. ཨི་ད་མ་ཝོ་ཙ བྷ་ག་ཝཱ. ཨ་ཏྟ་མ་ནཱ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་བྷི་ན་ནྡུ་ནྟི.

ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་སུ་ཏྟཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ ཏ་ཏི་ཡཾ.