༡. པཱ་ཐི་ཀ་སུ་ཏྟཾ
སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ་ཝ་ཏྠུ
༡. ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏཾ – ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ མ་ལླེ་སུ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨ་ནུ་པི་ཡཾ ནཱ་མ [ཨ་ནུ་པྤི་ཡཾ ནཱ་མ (སྱཱ.)] མ་ལླཱ་ནཾ ནི་ག་མོ. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ པུ་བྦ་ཎྷ་ས་མ་ཡཾ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ ཨ་ནུ་པི་ཡཾ པི་ཎྜཱ་ཡ པཱ་ཝི་སི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཨ་ཏི་པྤ་གོ ཁོ ཏཱ་ཝ ཨ་ནུ་པི་ཡཱ་ཡཾ [ཨ་ནུ་པི་ཡཾ (ཀ.)] པི་ཎྜཱ་ཡ ཙ་རི་ཏུཾ. ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ ཡེ་ན བྷ་གྒ་ཝ་གོ་ཏྟ་སྶ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མོ, ཡེ་ན བྷ་གྒ་ཝ་གོ་ཏྟོ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མེ་ཡྻ’’ནྟི.
༢. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཡེ་ན བྷ་གྒ་ཝ་གོ་ཏྟ་སྶ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མོ, ཡེ་ན བྷ་གྒ་ཝ་གོ་ཏྟོ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་གྒ་ཝ་གོ་ཏྟོ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨེ་ཏུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ. སྭཱ་ག་ཏཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ. ཙི་ར་སྶཾ ཁོ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨི་མཾ པ་རི་ཡཱ་ཡ་མ་ཀཱ་སི ཡ་དི་དཾ ཨི་དྷཱ་ག་མ་ནཱ་ཡ. ནི་སཱི་ད་ཏུ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ, ཨི་ད་མཱ་ས་ནཾ པ་ཉྙ་ཏྟ’’ནྟི. ནི་སཱི་དི བྷ་ག་ཝཱ པ་ཉྙ་ཏྟེ ཨཱ་ས་ནེ. བྷ་གྒ་ཝ་གོ་ཏྟོ་པི ཁོ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ནཱི་ཙཾ ཨཱ་ས་ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ བྷ་གྒ་ཝ་གོ་ཏྟོ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘པུ་རི་མཱ་ནི, བྷ་ནྟེ, དི་ཝ་སཱ་ནི པུ་རི་མ་ཏ་རཱ་ནི སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ ཡེ་ནཱ་ཧཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ མཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘པ་ཙྩ་ཀྑཱ་ཏོ དཱ་ནི མ་ཡཱ, བྷ་གྒ་ཝ, བྷ་ག་ཝཱ. ན དཱ་ནཱ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་དྡི་སྶ ཝི་ཧ་རཱ་མཱི’ཏི. ཀ་ཙྩེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ, ཏ་ཐེ་ཝ, ཡ་ཐཱ སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ ཨ་ཝ་ཙཱ’’ཏི? ‘‘ཏ་ཐེ་ཝ ཁོ ཨེ་ཏཾ, བྷ་གྒ་ཝ, ཡ་ཐཱ སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ ཨ་ཝ་ཙ’’.
༣. པུ་རི་མཱ་ནི, བྷ་གྒ་ཝ, དི་ཝ་སཱ་ནི པུ་རི་མ་ཏ་རཱ་ནི སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ ཡེ་ནཱ་ཧཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ མཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ མཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘པ་ཙྩ་ཀྑཱ་མི དཱ་ནཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ. ན དཱ་ནཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་དྡི་སྶ ཝི་ཧ་རི་སྶཱ་མཱི’ཏི. ‘ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, ཨ་ཧཾ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟཾ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙཾ – ‘ཨ་པི ནུ ཏཱ་ཧཾ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཨེ་ཝཾ ཨ་ཝ་ཙཾ, ཨེ་ཧི ཏྭཾ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, མ་མཾ ཨུ་དྡི་སྶ ཝི་ཧ་རཱ་ཧཱི’ཏི? ‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ’. ‘ཏྭཾ ཝཱ པ་ན མཾ ཨེ་ཝཾ ཨ་ཝ་ཙ – ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་དྡི་སྶ ཝི་ཧ་རི་སྶཱ་མཱི’ཏི? ‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ’. ‘ཨི་ཏི ཀི་ར, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ནེ་ཝཱ་ཧཾ ཏཾ ཝ་དཱ་མི – ཨེ་ཧི ཏྭཾ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, མ་མཾ ཨུ་དྡི་སྶ ཝི་ཧ་རཱ་ཧཱི་ཏི. ན་པི ཀི་ར མཾ ཏྭཾ ཝ་དེ་སི – ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་དྡི་སྶ ཝི་ཧ་རི་སྶཱ་མཱི་ཏི. ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཀོ ས་ནྟོ ཀཾ པ་ཙྩཱ་ཙི་ཀྑ་སི? པ་སྶ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཡཱ་ཝ་ཉྩ [ཡཱ་ཝ ཙ (ཀ.)] ཏེ ཨི་དཾ ཨ་པ་ར་དྡྷ’ནྟི.
༤. ‘ན ཧི པ་ན མེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་རོ་ཏཱི’ཏི. ‘ཨ་པི ནུ ཏཱ་ཧཾ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཨེ་ཝཾ ཨ་ཝ་ཙཾ – ཨེ་ཧི ཏྭཾ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, མ་མཾ ཨུ་དྡི་སྶ ཝི་ཧ་རཱ་ཧི, ཨ་ཧཾ ཏེ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’ཏི? ‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ’. ‘ཏྭཾ ཝཱ པ་ན མཾ ཨེ་ཝཾ ཨ་ཝ་ཙ – ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་དྡི་སྶ ཝི་ཧ་རི་སྶཱ་མི, བྷ་ག་ཝཱ མེ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་རི་སྶ་ཏཱི’ཏི? ‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ’. ‘ཨི་ཏི ཀི་ར, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ནེ་ཝཱ་ཧཾ ཏཾ ཝ་དཱ་མི – ཨེ་ཧི ཏྭཾ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, མ་མཾ ཨུ་དྡི་སྶ ཝི་ཧ་རཱ་ཧི, ཨ་ཧཾ ཏེ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’ཏི; ན་པི ཀི་ར མཾ ཏྭཾ ཝ་དེ་སི – ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་དྡི་སྶ ཝི་ཧ་རི་སྶཱ་མི, བྷ་ག་ཝཱ མེ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་རི་སྶ་ཏཱི’ཏི. ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཀོ ས་ནྟོ ཀཾ པ་ཙྩཱ་ཙི་ཀྑ་སི? ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཀ་ཏེ ཝཱ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡེ ཨ་ཀ་ཏེ ཝཱ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡེ ཡ་སྶ་ཏྠཱ་ཡ མ་ཡཱ དྷ་མྨོ དེ་སི་ཏོ སོ ནི་ཡྻཱ་ཏི ཏ་ཀྐ་ར་སྶ ས་མྨཱ དུ་ཀྑ་ཀྑ་ཡཱ་ཡཱ’ཏི? ‘ཀ་ཏེ ཝཱ, བྷ་ནྟེ, ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡེ ཨ་ཀ་ཏེ ཝཱ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡེ ཡ་སྶ་ཏྠཱ་ཡ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨོ དེ་སི་ཏོ སོ ནི་ཡྻཱ་ཏི ཏ་ཀྐ་ར་སྶ ས་མྨཱ དུ་ཀྑ་ཀྑ་ཡཱ་ཡཱ’ཏི. ‘ཨི་ཏི ཀི་ར, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཀ་ཏེ ཝཱ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡེ, ཨ་ཀ་ཏེ ཝཱ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡེ, ཡ་སྶ་ཏྠཱ་ཡ མ་ཡཱ དྷ་མྨོ དེ་སི་ཏོ, སོ ནི་ཡྻཱ་ཏི ཏ་ཀྐ་ར་སྶ ས་མྨཱ དུ་ཀྑ་ཀྑ་ཡཱ་ཡ. ཏ་ཏྲ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཀིཾ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་ཏཾ ཀ་རི་སྶ་ཏི? པ་སྶ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཡཱ་ཝ་ཉྩ ཏེ ཨི་དཾ ཨ་པ་ར་དྡྷ’ནྟི.
༥. ‘ན ཧི པ་ན མེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨ་གྒ་ཉྙཾ པ་ཉྙ་པེ་ཏཱི’ཏི [པ་ཉྙཱ་པེ་ཏཱི་ཏི (པཱི.)]? ‘ཨ་པི ནུ ཏཱ་ཧཾ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཨེ་ཝཾ ཨ་ཝ་ཙཾ – ཨེ་ཧི ཏྭཾ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, མ་མཾ ཨུ་དྡི་སྶ ཝི་ཧ་རཱ་ཧི, ཨ་ཧཾ ཏེ ཨ་གྒ་ཉྙཾ པ་ཉྙ་པེ་སྶཱ་མཱི’ཏི? ‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ’. ‘ཏྭཾ ཝཱ པ་ན མཾ ཨེ་ཝཾ ཨ་ཝ་ཙ – ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་དྡི་སྶ ཝི་ཧ་རི་སྶཱ་མི, བྷ་ག་ཝཱ མེ ཨ་གྒ་ཉྙཾ པ་ཉྙ་པེ་སྶ་ཏཱི’ཏི? ‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ’. ‘ཨི་ཏི ཀི་ར, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ནེ་ཝཱ་ཧཾ ཏཾ ཝ་དཱ་མི – ཨེ་ཧི ཏྭཾ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, མ་མཾ ཨུ་དྡི་སྶ ཝི་ཧ་རཱ་ཧི, ཨ་ཧཾ ཏེ ཨ་གྒ་ཉྙཾ པ་ཉྙ་པེ་སྶཱ་མཱི་ཏི. ན་པི ཀི་ར མཾ ཏྭཾ ཝ་དེ་སི – ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་དྡི་སྶ ཝི་ཧ་རི་སྶཱ་མི, བྷ་ག་ཝཱ མེ ཨ་གྒ་ཉྙཾ པ་ཉྙ་པེ་སྶ་ཏཱི’ཏི. ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཀོ ས་ནྟོ ཀཾ པ་ཙྩཱ་ཙི་ཀྑ་སི? ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, པ་ཉྙ་ཏྟེ ཝཱ ཨ་གྒ་ཉྙེ, ཨ་པ་ཉྙ་ཏྟེ ཝཱ ཨ་གྒ་ཉྙེ, ཡ་སྶ་ཏྠཱ་ཡ མ་ཡཱ དྷ་མྨོ དེ་སི་ཏོ, སོ ནི་ཡྻཱ་ཏི ཏ་ཀྐ་ར་སྶ ས་མྨཱ དུ་ཀྑ་ཀྑ་ཡཱ་ཡཱ’ཏི? ‘པ་ཉྙ་ཏྟེ ཝཱ, བྷ་ནྟེ, ཨ་གྒ་ཉྙེ, ཨ་པ་ཉྙ་ཏྟེ ཝཱ ཨ་གྒ་ཉྙེ, ཡ་སྶ་ཏྠཱ་ཡ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨོ དེ་སི་ཏོ, སོ ནི་ཡྻཱ་ཏི ཏ་ཀྐ་ར་སྶ ས་མྨཱ དུ་ཀྑ་ཀྑ་ཡཱ་ཡཱ’ཏི. ‘ཨི་ཏི ཀི་ར, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, པ་ཉྙ་ཏྟེ ཝཱ ཨ་གྒ་ཉྙེ, ཨ་པ་ཉྙ་ཏྟེ ཝཱ ཨ་གྒ་ཉྙེ, ཡ་སྶ་ཏྠཱ་ཡ མ་ཡཱ དྷ་མྨོ དེ་སི་ཏོ, སོ ནི་ཡྻཱ་ཏི ཏ་ཀྐ་ར་སྶ ས་མྨཱ དུ་ཀྑ་ཀྑ་ཡཱ་ཡ. ཏ་ཏྲ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཀིཾ ཨ་གྒ་ཉྙཾ པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཀ་རི་སྶ་ཏི? པ་སྶ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཡཱ་ཝ་ཉྩ ཏེ ཨི་དཾ ཨ་པ་ར་དྡྷཾ’.
༦. ‘ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཁོ ཏེ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, མ་མ ཝ་ཎྞོ བྷཱ་སི་ཏོ ཝ་ཛྫི་གཱ་མེ – ཨི་ཏི་པི སོ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ར་ཧཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ ཝི་ཛྫཱ་ཙ་ར་ཎ་ས་མྤ་ནྣོ སུ་ག་ཏོ ལོ་ཀ་ཝི་དཱུ ཨ་ནུ་ཏྟ་རོ པུ་རི་ས་ད་མྨ་སཱ་ར་ཐི ས་ཏྠཱ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ་ཏི. ཨི་ཏི ཁོ ཏེ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན མ་མ ཝ་ཎྞོ བྷཱ་སི་ཏོ ཝ་ཛྫི་གཱ་མེ.
‘ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཁོ ཏེ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, དྷ་མྨ་སྶ ཝ་ཎྞོ བྷཱ་སི་ཏོ ཝ་ཛྫི་གཱ་མེ – སྭཱ་ཀྑཱ་ཏོ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨོ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀོ ཨ་ཀཱ་ལི་ཀོ ཨེ་ཧི་པ་སྶི་ཀོ ཨོ་པ་ནེ་ཡྻི་ཀོ པ་ཙྩ་ཏྟཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ ཝི་ཉྙཱུ་ཧཱི་ཏི. ཨི་ཏི ཁོ ཏེ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན དྷ་མྨ་སྶ ཝ་ཎྞོ བྷཱ་སི་ཏོ ཝ་ཛྫི་གཱ་མེ.
‘ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཁོ ཏེ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ས་ངྒྷ་སྶ ཝ་ཎྞོ བྷཱ་སི་ཏོ ཝ་ཛྫི་གཱ་མེ – སུ་པྤ་ཊི་པ་ནྣོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ སཱ་ཝ་ཀ་ས་ངྒྷོ, ཨུ་ཛུ་པྤ་ཊི་པ་ནྣོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ སཱ་ཝ་ཀ་ས་ངྒྷོ, ཉཱ་ཡ་པྤ་ཊི་པ་ནྣོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ སཱ་ཝ་ཀ་ས་ངྒྷོ, སཱ་མཱི་ཙི་པྤ་ཊི་པ་ནྣོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ སཱ་ཝ་ཀ་ས་ངྒྷོ, ཡ་དི་དཾ ཙ་ཏྟཱ་རི པུ་རི་ས་ཡུ་གཱ་ནི ཨ་ཊྛ པུ་རི་ས་པུ་གྒ་ལཱ, ཨེ་ས བྷ་ག་ཝ་ཏོ སཱ་ཝ་ཀ་ས་ངྒྷོ, ཨཱ་ཧུ་ནེ་ཡྻོ པཱ་ཧུ་ནེ་ཡྻོ ད་ཀྑི་ཎེ་ཡྻོ ཨ་ཉྫ་ལི་ཀ་ར་ཎཱི་ཡོ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ པུ་ཉྙ་ཀྑེ་ཏྟཾ ལོ་ཀ་སྶཱ་ཏི. ཨི་ཏི ཁོ ཏེ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ས་ངྒྷ་སྶ ཝ་ཎྞོ བྷཱ་སི་ཏོ ཝ་ཛྫི་གཱ་མེ.
‘ཨཱ་རོ་ཙ་ཡཱ་མི ཁོ ཏེ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, པ་ཊི་ཝེ་ད་ཡཱ་མི ཁོ ཏེ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ. བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི ཁོ ཏེ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཝ་ཏྟཱ་རོ, ནོ ཝི་ས་ཧི སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ ས་མ་ཎེ གོ་ཏ་མེ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ ཙ་རི་ཏུཾ, སོ ཨ་ཝི་ས་ཧ་ནྟོ སི་ཀྑཾ པ་ཙྩ་ཀྑཱ་ཡ ཧཱི་ནཱ་ཡཱ་ཝ་ཏྟོ་ཏི. ཨི་ཏི ཁོ ཏེ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི ཝ་ཏྟཱ་རོ’ཏི.
ཨེ་ཝཾ པི ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ མ་ཡཱ ཝུ་ཙྩ་མཱ་ནོ ཨ་པ་ཀྐ་མེ་ཝ ཨི་མ་སྨཱ དྷ་མྨ་ཝི་ན་ཡཱ, ཡ་ཐཱ ཏཾ ཨཱ་པཱ་ཡི་ཀོ ནེ་ར་ཡི་ཀོ.
ཀོ་ར་ཀྑ་ཏྟི་ཡ་ཝ་ཏྠུ
༧. ‘‘ཨེ་ཀ་མི་དཱ་ཧཾ, བྷ་གྒ་ཝ, ས་མ་ཡཾ ཐཱུ་ལཱུ་སུ [བུ་མཱུ་སུ (སཱི. པཱི.)] ཝི་ཧ་རཱ་མི ཨུ་ཏྟ་ར་ཀཱ ནཱ་མ ཐཱུ་ལཱུ་ནཾ ནི་ག་མོ. ཨ་ཐ ཁྭཱ་ཧཾ, བྷ་གྒ་ཝ, པུ་བྦ་ཎྷ་ས་མ་ཡཾ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ སུ་ན་ཀྑ་ཏྟེ་ན ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟེ་ན པ་ཙྪཱ་ས་མ་ཎེ་ན ཨུ་ཏྟ་ར་ཀཾ པི་ཎྜཱ་ཡ པཱ་ཝི་སིཾ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨ་ཙེ་ལོ ཀོ་ར་ཀྑ་ཏྟི་ཡོ ཀུ་ཀྐུ་ར་ཝ་ཏི་ཀོ ཙ་ཏུ་ཀྐུ་ཎྜི་ཀོ [ཙ་ཏུ་ཀུ་ཎྜི་ཀོ (སཱི. པཱི.) ཙ་ཏུ་ཀོ་ཎྜི་ཀོ (སྱཱ. ཀ.)] ཚ་མཱ་ནི་ཀི་ཎྞཾ བྷ་ཀྑ་སཾ མུ་ཁེ་ནེ་ཝ ཁཱ་ད་ཏི, མུ་ཁེ་ནེ་ཝ བྷུ་ཉྫ་ཏི. ཨ་དྡ་སཱ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ ཨ་ཙེ་ལཾ ཀོ་ར་ཀྑ་ཏྟི་ཡཾ ཀུ་ཀྐུ་ར་ཝ་ཏི་ཀཾ ཙ་ཏུ་ཀྐུ་ཎྜི་ཀཾ ཚ་མཱ་ནི་ཀི་ཎྞཾ བྷ་ཀྑ་སཾ མུ་ཁེ་ནེ་ཝ ཁཱ་ད་ནྟཾ མུ་ཁེ་ནེ་ཝ བྷུ་ཉྫ་ནྟཾ. དི་སྭཱ་ན་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘སཱ་དྷུ་རཱུ་པོ ཝ་ཏ, བྷོ, ཨ་ཡཾ [ཨ་ར་ཧཾ (སཱི. སྱཱ. པཱི.)] ས་མ་ཎོ ཙ་ཏུ་ཀྐུ་ཎྜི་ཀོ ཚ་མཱ་ནི་ཀི་ཎྞཾ བྷ་ཀྑ་སཾ མུ་ཁེ་ནེ་ཝ ཁཱ་ད་ཏི, མུ་ཁེ་ནེ་ཝ བྷུ་ཉྫ་ཏཱི’ཏི.
‘‘ཨ་ཐ ཁྭཱ་ཧཾ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ་སྶ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟ་སྶ ཙེ་ཏ་སཱ ཙེ་ཏོ་པ་རི་ཝི་ཏ་ཀྐ་མ་ཉྙཱ་ཡ སུ་ན་ཀྑ་ཏྟཾ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙཾ – ‘ཏྭ་མྤི ནཱ་མ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ས་མ་ཎོ ས་ཀྱ་པུ་ཏྟི་ཡོ [མོ་གྷ་པུ་རི་ས ས་ཀྱ་པུ་ཏྟི་ཡོ (སཱི. སྱཱ. པཱི.)] པ་ཊི་ཛཱ་ནི་སྶ་སཱི’ཏི! ‘ཀིཾ པ་ན མཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ‘ཏྭ་མྤི ནཱ་མ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ས་མ་ཎོ ས་ཀྱ་པུ་ཏྟི་ཡོ [མོ་གྷ་པུ་རི་ས ས་ཀྱ་པུ་ཏྟི་ཡོ (སཱི. སྱཱ. པཱི.)] པ་ཊི་ཛཱ་ནི་སྶ་སཱི’ཏི? ‘ན་ནུ ཏེ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཨི་མཾ ཨ་ཙེ་ལཾ ཀོ་ར་ཀྑ་ཏྟི་ཡཾ ཀུ་ཀྐུ་ར་ཝ་ཏི་ཀཾ ཙ་ཏུ་ཀྐུ་ཎྜི་ཀཾ ཚ་མཱ་ནི་ཀི་ཎྞཾ བྷ་ཀྑ་སཾ མུ་ཁེ་ནེ་ཝ ཁཱ་ད་ནྟཾ མུ་ཁེ་ནེ་ཝ བྷུ་ཉྫ་ནྟཾ དི་སྭཱ་ན ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – སཱ་དྷུ་རཱུ་པོ ཝ་ཏ, བྷོ, ཨ་ཡཾ ས་མ་ཎོ ཙ་ཏུ་ཀྐུ་ཎྜི་ཀོ ཚ་མཱ་ནི་ཀི་ཎྞཾ བྷ་ཀྑ་སཾ མུ་ཁེ་ནེ་ཝ ཁཱ་ད་ཏི, མུ་ཁེ་ནེ་ཝ བྷུ་ཉྫ་ཏཱི’ཏི? ‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ. ཀིཾ པ་ན, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་སྶ མ་ཙྪ་རཱ་ཡ་ཏཱི’ཏི? ‘ན ཁོ ཨ་ཧཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་སྶ མ་ཙྪ་རཱ་ཡཱ་མི. ཨ་པི ཙ, ཏུ་ཡ྄ཧེ་ཝེ་ཏཾ པཱ་པ་ཀཾ དི་ཊྛི་ག་ཏཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ, ཏཾ པ་ཛ་ཧ. མཱ ཏེ ཨ་ཧོ་སི དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཨ་ཧི་ཏཱ་ཡ དུ་ཀྑཱ་ཡ. ཡཾ ཁོ པ་ནེ་ཏཾ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, མ་ཉྙ་སི ཨ་ཙེ་ལཾ ཀོ་ར་ཀྑ་ཏྟི་ཡཾ – སཱ་དྷུ་རཱུ་པོ ཨ་ཡཾ ས་མ་ཎོ་ཏི [མ་ཉྙ་སི ‘‘ཨ་ཙེ་ལོ ཀོ་ར་ཁ་ཏྟི་ཡོ སཱ་དྷུ་རཱུ་པོ ཨ་ར་ཧཾ ས་མ་ཎོ་ཏི’’ (སྱཱ.)]. སོ ས་ཏྟ་མཾ དི་ཝ་སཾ ཨ་ལ་ས་ཀེ་ན ཀཱ་ལ་ངྐ་རི་སྶ་ཏི. ཀཱ་ལ་ངྐ་ཏོ [ཀཱ་ལ་ཀ་ཏོ (སཱི. སྱཱ. པཱི.)] ཙ ཀཱ་ལ་ཀ་ཉྩི་ཀཱ [ཀཱ་ལ་ཀ་ཉྫཱ (སཱི. པཱི.), ཀཱ་ལ་ཀ་ཉྫི་ཀཱ (སྱཱ.)] ནཱ་མ ཨ་སུ་རཱ ས་བྦ་ནི་ཧཱི་ནོ ཨ་སུ་ར་ཀཱ་ཡོ, ཏ་ཏྲ ཨུ་པ་པ་ཛྫི་སྶ་ཏི. ཀཱ་ལ་ངྐ་ཏ་ཉྩ ནཾ བཱི་ར་ཎ་ཏྠ་མྦ་ཀེ སུ་སཱ་ནེ ཚ་ཌྜེ་སྶ་ནྟི. ཨཱ་ཀ་ངྑ་མཱ་ནོ ཙ ཏྭཾ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཨ་ཙེ་ལཾ ཀོ་ར་ཀྑ་ཏྟི་ཡཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ པུ་ཙྪེ་ཡྻཱ་སི – ཛཱ་ནཱ་སི, ཨཱ་ཝུ་སོ ཀོ་ར་ཀྑ་ཏྟི་ཡ [ཨ་ཙེ་ལ ཀོ་ར་ཁ་ཏྟི་ཡ (ཀ.)], ཨ་ཏྟ་ནོ ག་ཏི་ནྟི? ཋཱ་ནཾ ཁོ པ་ནེ་ཏཾ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཝི་ཛྫ་ཏི ཡཾ ཏེ ཨ་ཙེ་ལོ ཀོ་ར་ཀྑ་ཏྟི་ཡོ བྱཱ་ཀ་རི་སྶ་ཏི – ཛཱ་ནཱ་མི, ཨཱ་ཝུ་སོ སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཨ་ཏྟ་ནོ ག་ཏིཾ; ཀཱ་ལ་ཀ་ཉྩི་ཀཱ ནཱ་མ ཨ་སུ་རཱ ས་བྦ་ནི་ཧཱི་ནོ ཨ་སུ་ར་ཀཱ་ཡོ, ཏ་ཏྲཱ་མྷི ཨུ་པ་པ་ནྣོ་ཏི.
‘‘ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ ཡེ་ན ཨ་ཙེ་ལོ ཀོ་ར་ཀྑ་ཏྟི་ཡོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨ་ཙེ་ལཾ ཀོ་ར་ཀྑ་ཏྟི་ཡཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘བྱཱ་ཀ་ཏོ ཁོ་སི, ཨཱ་ཝུ་སོ ཀོ་ར་ཀྑ་ཏྟི་ཡ, ས་མ་ཎེ་ན གོ་ཏ་མེ་ན – ཨ་ཙེ་ལོ ཀོ་ར་ཀྑ་ཏྟི་ཡོ ས་ཏྟ་མཾ དི་ཝ་སཾ ཨ་ལ་ས་ཀེ་ན ཀཱ་ལ་ངྐ་རི་སྶ་ཏི. ཀཱ་ལ་ངྐ་ཏོ ཙ ཀཱ་ལ་ཀ་ཉྩི་ཀཱ ནཱ་མ ཨ་སུ་རཱ ས་བྦ་ནི་ཧཱི་ནོ ཨ་སུ་ར་ཀཱ་ཡོ, ཏ་ཏྲ ཨུ་པ་པ་ཛྫི་སྶ་ཏི. ཀཱ་ལ་ངྐ་ཏ་ཉྩ ནཾ བཱི་ར་ཎ་ཏྠ་མྦ་ཀེ སུ་སཱ་ནེ ཚ་ཌྜེ་སྶ་ནྟཱི’ཏི. ཡེ་ན ཏྭཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཀོ་ར་ཀྑ་ཏྟི་ཡ, མ་ཏྟཾ མ་ཏྟ་ཉྩ བྷ་ཏྟཾ བྷུ་ཉྫེ་ཡྻཱ་སི, མ་ཏྟཾ མ་ཏྟ་ཉྩ པཱ་ནཱི་ཡཾ པི་ཝེ་ཡྻཱ་སི. ཡ་ཐཱ ས་མ་ཎ་སྶ གོ་ཏ་མ་སྶ མི་ཙྪཱ ཨ་སྶ ཝ་ཙ་ན’ནྟི.
༨. ‘‘ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ ཨེ་ཀ་དྭཱི་ཧི་ཀཱ་ཡ ས་ཏྟ་ར་ཏྟི་ནྡི་ཝཱ་ནི ག་ཎེ་སི, ཡ་ཐཱ ཏཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ ཨ་ས་དྡ་ཧ་མཱ་ནོ. ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, ཨ་ཙེ་ལོ ཀོ་ར་ཀྑ་ཏྟི་ཡོ ས་ཏྟ་མཾ དི་ཝ་སཾ ཨ་ལ་ས་ཀེ་ན ཀཱ་ལ་མ་ཀཱ་སི. ཀཱ་ལ་ངྐ་ཏོ ཙ ཀཱ་ལ་ཀ་ཉྩི་ཀཱ ནཱ་མ ཨ་སུ་རཱ ས་བྦ་ནི་ཧཱི་ནོ ཨ་སུ་ར་ཀཱ་ཡོ, ཏ་ཏྲ ཨུ་པ་པ་ཛྫི. ཀཱ་ལ་ངྐ་ཏ་ཉྩ ནཾ བཱི་ར་ཎ་ཏྠ་མྦ་ཀེ སུ་སཱ་ནེ ཚ་ཌྜེ་སུཾ.
༩. ‘‘ཨ་སྶོ་སི ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ – ‘ཨ་ཙེ་ལོ ཀི་ར ཀོ་ར་ཀྑ་ཏྟི་ཡོ ཨ་ལ་ས་ཀེ་ན ཀཱ་ལ་ངྐ་ཏོ བཱི་ར་ཎ་ཏྠ་མྦ་ཀེ སུ་སཱ་ནེ ཚ་ཌྜི་ཏོ’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ ཡེ་ན བཱི་ར་ཎ་ཏྠ་མྦ་ཀཾ སུ་སཱ་ནཾ, ཡེ་ན ཨ་ཙེ་ལོ ཀོ་ར་ཀྑ་ཏྟི་ཡོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨ་ཙེ་ལཾ ཀོ་ར་ཀྑ་ཏྟི་ཡཾ ཏི་ཀྑ་ཏྟུཾ པཱ་ཎི་ནཱ ཨཱ་ཀོ་ཊེ་སི – ‘ཛཱ་ནཱ་སི, ཨཱ་ཝུ་སོ ཀོ་ར་ཀྑ་ཏྟི་ཡ, ཨ་ཏྟ་ནོ ག་ཏི’ནྟི? ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, ཨ་ཙེ་ལོ ཀོ་ར་ཀྑ་ཏྟི་ཡོ པཱ་ཎི་ནཱ པི་ཊྛིཾ པ་རི་པུ་ཉྪ་ནྟོ ཝུ་ཊྛཱ་སི. ‘ཛཱ་ནཱ་མི, ཨཱ་ཝུ་སོ སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཨ་ཏྟ་ནོ ག་ཏིཾ. ཀཱ་ལ་ཀ་ཉྩི་ཀཱ ནཱ་མ ཨ་སུ་རཱ ས་བྦ་ནི་ཧཱི་ནོ ཨ་སུ་ར་ཀཱ་ཡོ, ཏ་ཏྲཱ་མྷི ཨུ་པ་པ་ནྣོ’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠེ་ཝ ཨུ་ཏྟཱ་ནོ པ་པ་ཏི [པ་རི་པ་ཏི (སྱཱ. ཀ.)].
༡༠. ‘‘ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ ཡེ་ནཱ་ཧཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ མཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣཾ ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟཾ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙཾ – ‘ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཡ་ཐེ་ཝ ཏེ ཨ་ཧཾ ཨ་ཙེ་ལཾ ཀོ་ར་ཀྑ་ཏྟི་ཡཾ ཨཱ་ར་བྦྷ བྱཱ་ཀཱ་སིཾ, ཏ་ཐེ་ཝ ཏཾ ཝི་པཱ་ཀཾ, ཨ་ཉྙ་ཐཱ ཝཱ’ཏི? ‘ཡ་ཐེ་ཝ མེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཙེ་ལཾ ཀོ་ར་ཀྑ་ཏྟི་ཡཾ ཨཱ་ར་བྦྷ བྱཱ་ཀཱ་སི, ཏ་ཐེ་ཝ ཏཾ ཝི་པཱ་ཀཾ, ནོ ཨ་ཉྙ་ཐཱ’ཏི. ‘ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཡ་དི ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ ཀ་ཏཾ ཝཱ ཧོ་ཏི ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ, ཨ་ཀ་ཏཾ ཝཱ་ཏི? ‘ཨ་དྡྷཱ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ, ནོ ཨ་ཀ་ཏ’ནྟི. ‘ཨེ་ཝ་མྤི ཁོ མཾ ཏྭཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་རོ་ནྟཾ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་སི – ན ཧི པ་ན མེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་རོ་ཏཱི་ཏི. པ་སྶ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཡཱ་ཝ་ཉྩ ཏེ ཨི་དཾ ཨ་པ་ར་དྡྷ’ནྟི. ‘‘ཨེ་ཝ་མྤི ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ མ་ཡཱ ཝུ་ཙྩ་མཱ་ནོ ཨ་པ་ཀྐ་མེ་ཝ ཨི་མ་སྨཱ དྷ་མྨ་ཝི་ན་ཡཱ, ཡ་ཐཱ ཏཾ ཨཱ་པཱ་ཡི་ཀོ ནེ་ར་ཡི་ཀོ.
ཨ་ཙེ་ལ་ཀ་ལཱ༹་ར་མ་ཊྚ་ཀ་ཝ་ཏྠུ
༡༡. ‘‘ཨེ་ཀ་མི་དཱ་ཧཾ, བྷ་གྒ་ཝ, ས་མ་ཡཾ ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ ཝི་ཧ་རཱ་མི མ་ཧཱ་ཝ་ནེ ཀཱུ་ཊཱ་གཱ་ར་སཱ་ལཱ་ཡཾ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨ་ཙེ་ལོ ཀ་ལཱ༹་ར་མ་ཊྚ་ཀོ ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ པ་ཊི་ཝ་ས་ཏི ལཱ་བྷ་གྒ་པྤ་ཏྟོ ཙེ་ཝ ཡ་ས་གྒ་པྤ་ཏྟོ ཙ ཝ་ཛྫི་གཱ་མེ. ཏ་སྶ ས་ཏྟ་ཝ་ཏ་པ་དཱ་ནི [ས་ཏྟ་ཝ་ཏྟ་པ་དཱ་ནི (སྱཱ. པཱི.)] ས་མ་ཏྟཱ་ནི ས་མཱ་དི་ནྣཱ་ནི ཧོ་ནྟི – ‘ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝཾ ཨ་ཙེ་ལ་ཀོ ཨ་སྶཾ, ན ཝ་ཏྠཾ པ་རི་ད་ཧེ་ཡྻཾ, ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝཾ བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རཱི ཨ་སྶཾ, ན མེ་ཐུ་ནཾ དྷ་མྨཾ པ་ཊི་སེ་ཝེ་ཡྻཾ, ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝཾ སུ་རཱ་མཾ་སེ་ནེ་ཝ ཡཱ་པེ་ཡྻཾ, ན ཨོ་ད་ན་ཀུ་མྨཱ་སཾ བྷུ་ཉྫེ་ཡྻཾ. པུ་ར་ཏྠི་མེ་ན ཝེ་སཱ་ལིཾ ཨུ་དེ་ནཾ ནཱ་མ ཙེ་ཏི་ཡཾ, ཏཾ ནཱ་ཏི་ཀྐ་མེ་ཡྻཾ, ད་ཀྑི་ཎེ་ན ཝེ་སཱ་ལིཾ གོ་ཏ་མ་ཀཾ ནཱ་མ ཙེ་ཏི་ཡཾ, ཏཾ ནཱ་ཏི་ཀྐ་མེ་ཡྻཾ, པ་ཙྪི་མེ་ན ཝེ་སཱ་ལིཾ ས་ཏྟ་མྦཾ ནཱ་མ ཙེ་ཏི་ཡཾ, ཏཾ ནཱ་ཏི་ཀྐ་མེ་ཡྻཾ, ཨུ་ཏྟ་རེ་ན ཝེ་སཱ་ལིཾ བ་ཧུ་པུ་ཏྟཾ ནཱ་མ [བ་ཧུ་པུ་ཏྟ་ཀཾ ནཱ་མ (སྱཱ.)] ཙེ་ཏི་ཡཾ ཏཾ ནཱ་ཏི་ཀྐ་མེ་ཡྻ’ནྟི. སོ ཨི་མེ་སཾ ས་ཏྟ་ནྣཾ ཝ་ཏ་པ་དཱ་ནཾ ས་མཱ་དཱ་ན་ཧེ་ཏུ ལཱ་བྷ་གྒ་པྤ་ཏྟོ ཙེ་ཝ ཡ་ས་གྒ་པྤ་ཏྟོ ཙ ཝ་ཛྫི་གཱ་མེ.
༡༢. ‘‘ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ ཡེ་ན ཨ་ཙེ་ལོ ཀ་ལཱ༹་ར་མ་ཊྚ་ཀོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨ་ཙེ་ལཾ ཀ་ལཱ༹་ར་མ་ཊྚ་ཀཾ པ་ཉྷཾ ཨ་པུ་ཙྪི. ཏ་སྶ ཨ་ཙེ་ལོ ཀ་ལཱ༹་ར་མ་ཊྚ་ཀོ པ་ཉྷཾ པུ་ཊྛོ ན ས་མྤཱ་ཡཱ་སི. ཨ་ས་མྤཱ་ཡ་ནྟོ ཀོ་པ་ཉྩ དོ་ས་ཉྩ ཨ་པྤ་ཙྩ་ཡ་ཉྩ པཱ་ཏྭཱ་ཀཱ་སི. ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ་སྶ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘སཱ་དྷུ་རཱུ་པཾ ཝ་ཏ བྷོ ཨ་ར་ཧ་ནྟཾ ས་མ་ཎཾ ཨཱ་སཱ་དི་མྷ་སེ [ཨ་སཱ་དི་ཡི་མྷ་སེ (སྱཱ.)]. མཱ ཝ་ཏ ནོ ཨ་ཧོ་སི དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཨ་ཧི་ཏཱ་ཡ དུ་ཀྑཱ་ཡཱ’ཏི.
༡༣. ‘‘ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ ཡེ་ནཱ་ཧཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ མཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣཾ ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟཾ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙཾ – ‘ཏྭ་མྤི ནཱ་མ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ས་མ་ཎོ ས་ཀྱ་པུ་ཏྟི་ཡོ པ་ཊི་ཛཱ་ནི་སྶ་སཱི’ཏི! ‘ཀིཾ པ་ན མཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ཏྭ་མྤི ནཱ་མ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ས་མ་ཎོ ས་ཀྱ་པུ་ཏྟི་ཡོ པ་ཊི་ཛཱ་ནི་སྶ་སཱི’ཏི? ‘ན་ནུ ཏྭཾ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཨ་ཙེ་ལཾ ཀ་ལཱ༹་ར་མ་ཊྚ་ཀཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ པ་ཉྷཾ ཨ་པུ་ཙྪི. ཏ་སྶ ཏེ ཨ་ཙེ་ལོ ཀ་ལཱ༹་ར་མ་ཊྚ་ཀོ པ་ཉྷཾ པུ་ཊྛོ ན ས་མྤཱ་ཡཱ་སི. ཨ་ས་མྤཱ་ཡ་ནྟོ ཀོ་པ་ཉྩ དོ་ས་ཉྩ ཨ་པྤ་ཙྩ་ཡ་ཉྩ པཱ་ཏྭཱ་ཀཱ་སི. ཏ་སྶ ཏེ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘སཱ་དྷུ་རཱུ་པཾ ཝ་ཏ, བྷོ, ཨ་ར་ཧ་ནྟཾ ས་མ་ཎཾ ཨཱ་སཱ་དི་མྷ་སེ. མཱ ཝ་ཏ ནོ ཨ་ཧོ་སི དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཨ་ཧི་ཏཱ་ཡ དུ་ཀྑཱ་ཡཱ’ཏི. ‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ. ཀིཾ པ་ན, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་སྶ མ་ཙྪ་རཱ་ཡ་ཏཱི’ཏི? ‘ན ཁོ ཨ་ཧཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་སྶ མ་ཙྪ་རཱ་ཡཱ་མི, ཨ་པི ཙ ཏུ་ཡ྄ཧེ་ཝེ་ཏཾ པཱ་པ་ཀཾ དི་ཊྛི་ག་ཏཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ, ཏཾ པ་ཛ་ཧ. མཱ ཏེ ཨ་ཧོ་སི དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཨ་ཧི་ཏཱ་ཡ དུ་ཀྑཱ་ཡ. ཡཾ ཁོ པ་ནེ་ཏཾ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, མ་ཉྙ་སི ཨ་ཙེ་ལཾ ཀ་ལཱ༹་ར་མ་ཊྚ་ཀཾ – སཱ་དྷུ་རཱུ་པོ ཨ་ཡཾ [ཨ་ར་ཧཾ (སྱཱ.)] ས་མ་ཎོ་ཏི, སོ ན་ཙི་ར་སྶེ་ཝ པ་རི་ཧི་ཏོ སཱ་ནུ་ཙཱ་རི་ཀོ ཝི་ཙ་ར་ནྟོ ཨོ་ད་ན་ཀུ་མྨཱ་སཾ བྷུ་ཉྫ་མཱ་ནོ ས་བྦཱ་ནེ་ཝ ཝེ་སཱ་ལི་ཡཱ་ནི ཙེ་ཏི་ཡཱ་ནི ས་མ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ ཡ་སཱ ནི་ཧཱི་ནོ [ཡ་སཱ་ནི་ཀི་ཎྞོ (ཀ.)] ཀཱ་ལཾ ཀ་རི་སྶ་ཏཱི’ཏི.
‘‘‘ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, ཨ་ཙེ་ལོ ཀ་ལཱ༹་ར་མ་ཊྚ་ཀོ ན་ཙི་ར་སྶེ་ཝ པ་རི་ཧི་ཏོ སཱ་ནུ་ཙཱ་རི་ཀོ ཝི་ཙ་ར་ནྟོ ཨོ་ད་ན་ཀུ་མྨཱ་སཾ བྷུ་ཉྫ་མཱ་ནོ ས་བྦཱ་ནེ་ཝ ཝེ་སཱ་ལི་ཡཱ་ནི ཙེ་ཏི་ཡཱ་ནི ས་མ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ ཡ་སཱ ནི་ཧཱི་ནོ ཀཱ་ལ་མ་ཀཱ་སི.
༡༤. ‘‘ཨ་སྶོ་སི ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ – ‘ཨ་ཙེ་ལོ ཀི་ར ཀ་ལཱ༹་ར་མ་ཊྚ་ཀོ པ་རི་ཧི་ཏོ སཱ་ནུ་ཙཱ་རི་ཀོ ཝི་ཙ་ར་ནྟོ ཨོ་ད་ན་ཀུ་མྨཱ་སཾ བྷུ་ཉྫ་མཱ་ནོ ས་བྦཱ་ནེ་ཝ ཝེ་སཱ་ལི་ཡཱ་ནི ཙེ་ཏི་ཡཱ་ནི ས་མ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ ཡ་སཱ ནི་ཧཱི་ནོ ཀཱ་ལ་ངྐ་ཏོ’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ ཡེ་ནཱ་ཧཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ མཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣཾ ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟཾ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙཾ – ‘ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཡ་ཐེ་ཝ ཏེ ཨ་ཧཾ ཨ་ཙེ་ལཾ ཀ་ལཱ༹་ར་མ་ཊྚ་ཀཾ ཨཱ་ར་བྦྷ བྱཱ་ཀཱ་སིཾ, ཏ་ཐེ་ཝ ཏཾ ཝི་པཱ་ཀཾ, ཨ་ཉྙ་ཐཱ ཝཱ’ཏི? ‘ཡ་ཐེ་ཝ མེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཙེ་ལཾ ཀ་ལཱ༹་ར་མ་ཊྚ་ཀཾ ཨཱ་ར་བྦྷ བྱཱ་ཀཱ་སི, ཏ་ཐེ་ཝ ཏཾ ཝི་པཱ་ཀཾ, ནོ ཨ་ཉྙ་ཐཱ’ཏི. ‘ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཡ་དི ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ ཀ་ཏཾ ཝཱ ཧོ་ཏི ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཨ་ཀ་ཏཾ ཝཱ’ཏི? ‘ཨ་དྡྷཱ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ, ནོ ཨ་ཀ་ཏ’ནྟི. ‘ཨེ་ཝ་མྤི ཁོ མཾ ཏྭཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་རོ་ནྟཾ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་སི – ན ཧི པ་ན མེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་རོ་ཏཱི’’ཏི. པ་སྶ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཡཱ་ཝ་ཉྩ ཏེ ཨི་དཾ ཨ་པ་ར་དྡྷ’ནྟི. ‘‘ཨེ་ཝ’མྤི ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ མ་ཡཱ ཝུ་ཙྩ་མཱ་ནོ ཨ་པ་ཀྐ་མེ་ཝ ཨི་མ་སྨཱ དྷ་མྨ་ཝི་ན་ཡཱ, ཡ་ཐཱ ཏཾ ཨཱ་པཱ་ཡི་ཀོ ནེ་ར་ཡི་ཀོ.
ཨ་ཙེ་ལ་པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ་ཝ་ཏྠུ
༡༥. ‘‘ཨེ་ཀ་མི་དཱ་ཧཾ, བྷ་གྒ་ཝ, ས་མ་ཡཾ ཏ་ཏྠེ་ཝ ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ ཝི་ཧ་རཱ་མི མ་ཧཱ་ཝ་ནེ ཀཱུ་ཊཱ་གཱ་ར་སཱ་ལཱ་ཡཾ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ [པཱ་ཊི་ཀ་པུ་ཏྟོ (སཱི. སྱཱ. པཱི.)] ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ པ་ཊི་ཝ་ས་ཏི ལཱ་བྷ་གྒ་པྤ་ཏྟོ ཙེ་ཝ ཡ་ས་གྒ་པྤ་ཏྟོ ཙ ཝ་ཛྫི་གཱ་མེ. སོ ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ པ་རི་ས་ཏི ཨེ་ཝཾ ཝཱ་ཙཾ བྷཱ་ས་ཏི – ‘ས་མ་ཎོ་པི གོ་ཏ་མོ ཉཱ་ཎ་ཝཱ་དོ, ཨ་ཧ་མྤི ཉཱ་ཎ་ཝཱ་དོ. ཉཱ་ཎ་ཝཱ་དོ ཁོ པ་ན ཉཱ་ཎ་ཝཱ་དེ་ན ཨ་ར་ཧ་ཏི ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ད་སྶེ་ཏུཾ. ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨུ་པ་ཌྜྷ་པ་ཐཾ ཨཱ་ག་ཙྪེ་ཡྻ, ཨ་ཧ་མྤི ཨུ་པ་ཌྜྷ་པ་ཐཾ ག་ཙྪེ་ཡྻཾ. ཏེ ཏ་ཏྠ ཨུ་བྷོ་པི ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་རེ་ཡྻཱ་མ. ཨེ་ཀཾ ཙེ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་རི་སྶ་ཏི, དྭཱ་ཧཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི. དྭེ ཙེ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཱ་ནི ཀ་རི་སྶ་ཏི, ཙ་ཏྟཱ་རཱ་ཧཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི. ཙ་ཏྟཱ་རི ཙེ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཱ་ནི ཀ་རི་སྶ་ཏི, ཨ་ཊྛཱ་ཧཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི. ཨི་ཏི ཡཱ་ཝ་ཏ་ཀཾ ཡཱ་ཝ་ཏ་ཀཾ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་རི་སྶ་ཏི, ཏ་དྡི་གུ་ཎཾ ཏ་དྡི་གུ་ཎཱ་ཧཾ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’ཏི.
༡༦. ‘‘ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ ཡེ་ནཱ་ཧཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ མཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ མཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ཨ་ཙེ་ལོ, བྷ་ནྟེ, པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ པ་ཊི་ཝ་ས་ཏི ལཱ་བྷ་གྒ་པྤ་ཏྟོ ཙེ་ཝ ཡ་ས་གྒ་པྤ་ཏྟོ ཙ ཝ་ཛྫི་གཱ་མེ. སོ ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ པ་རི་ས་ཏི ཨེ་ཝཾ ཝཱ་ཙཾ བྷཱ་ས་ཏི – ས་མ་ཎོ་པི གོ་ཏ་མོ ཉཱ་ཎ་ཝཱ་དོ, ཨ་ཧ་མྤི ཉཱ་ཎ་ཝཱ་དོ. ཉཱ་ཎ་ཝཱ་དོ ཁོ པ་ན ཉཱ་ཎ་ཝཱ་དེ་ན ཨ་ར་ཧ་ཏི ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ད་སྶེ་ཏུཾ. ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨུ་པ་ཌྜྷ་པ་ཐཾ ཨཱ་ག་ཙྪེ་ཡྻ, ཨ་ཧ་མྤི ཨུ་པ་ཌྜྷ་པ་ཐཾ ག་ཙྪེ་ཡྻཾ. ཏེ ཏ་ཏྠ ཨུ་བྷོ་པི ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་རེ་ཡྻཱ་མ. ཨེ་ཀཾ ཙེ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་རི་སྶ་ཏི, དྭཱ་ཧཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི. དྭེ ཙེ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཱ་ནི ཀ་རི་སྶ་ཏི, ཙ་ཏྟཱ་རཱ་ཧཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི. ཙ་ཏྟཱ་རི ཙེ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཱ་ནི ཀ་རི་སྶ་ཏི, ཨ་ཊྛཱ་ཧཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི. ཨི་ཏི ཡཱ་ཝ་ཏ་ཀཾ ཡཱ་ཝ་ཏ་ཀཾ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨུ་ཏྟ་རི མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་རི་སྶ་ཏི, ཏ་དྡི་གུ་ཎཾ ཏ་དྡི་གུ་ཎཱ་ཧཾ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི.
‘‘ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, ཨ་ཧཾ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟཾ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙཾ – ‘ཨ་བྷ་བྦོ ཁོ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ མ་མ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ཨཱ་ག་ནྟུཾ. ས་ཙེ་པི་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ཨ་ཧཾ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ ས་མ་ཎ་སྶ གོ་ཏ་མ་སྶ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ་ནྟི, མུ་དྡྷཱ་པི ཏ་སྶ ཝི་པ་ཏེ་ཡྻཱ’ཏི.
༡༧. ‘ར་ཀྑ་ཏེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཝཱ་ཙཾ, ར་ཀྑ་ཏེ་ཏཾ སུ་ག་ཏོ ཝཱ་ཙ’ནྟི. ‘ཀིཾ པ་ན མཾ ཏྭཾ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་སི – ར་ཀྑ་ཏེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཝཱ་ཙཾ, ར་ཀྑ་ཏེ་ཏཾ སུ་ག་ཏོ ཝཱ་ཙ’ནྟི? ‘བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཙ་སྶ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་སཱ ཝཱ་ཙཱ ཨེ་ཀཾ་སེ་ན ཨོ་དྷཱ་རི་ཏཱ [ཨོ་ཝཱ་དི་ཏཱ (ཀ.)] – ཨ་བྷ་བྦོ ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ མ་མ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ཨཱ་ག་ནྟུཾ. ས་ཙེ་པི་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ཨ་ཧཾ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ ས་མ་ཎ་སྶ གོ་ཏ་མ་སྶ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ་ནྟི, མུ་དྡྷཱ་པི ཏ་སྶ ཝི་པ་ཏེ་ཡྻཱ་ཏི. ཨ་ཙེ་ལོ ཙ, བྷ་ནྟེ, པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཝི་རཱུ་པ་རཱུ་པེ་ན བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ཨཱ་ག་ཙྪེ་ཡྻ, ཏ་ད་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ མུ་སཱ’ཏི.
༡༨. ‘ཨ་པི ནུ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ བྷཱ་སེ་ཡྻ ཡཱ སཱ ཝཱ་ཙཱ དྭ་ཡ་གཱ་མི་ནཱི’ཏི? ‘ཀིཾ པ་ན, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཙེ་ཏ་སཱ ཙེ་ཏོ པ་རི་ཙྩ ཝི་དི་ཏོ – ཨ་བྷ་བྦོ ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ མ་མ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ཨཱ་ག་ནྟུཾ. ས་ཙེ་པི་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ཨ་ཧཾ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ ས་མ་ཎ་སྶ གོ་ཏ་མ་སྶ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ་ནྟི, མུ་དྡྷཱ་པི ཏ་སྶ ཝི་པ་ཏེ་ཡྻཱ’ཏི?
‘ཨུ་དཱ་ཧུ, དེ་ཝ་ཏཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ – ཨ་བྷ་བྦོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ཨཱ་ག་ནྟུཾ. ས་ཙེ་པི་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ཨ་ཧཾ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ ས་མ་ཎ་སྶ གོ་ཏ་མ་སྶ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ་ནྟི, མུ་དྡྷཱ་པི ཏ་སྶ ཝི་པ་ཏེ་ཡྻཱ’ཏི?
༡༩. ‘ཙེ་ཏ་སཱ ཙེ་ཏོ པ་རི་ཙྩ ཝི་དི་ཏོ ཙེ་ཝ མེ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཨ་བྷ་བྦོ ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ མ་མ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ཨཱ་ག་ནྟུཾ. ས་ཙེ་པི་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ཨ་ཧཾ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ ས་མ་ཎ་སྶ གོ་ཏ་མ་སྶ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ་ནྟི, མུ་དྡྷཱ་པི ཏ་སྶ ཝི་པ་ཏེ་ཡྻཱ’ཏི.
‘དེ་ཝ་ཏཱ་པི མེ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ – ཨ་བྷ་བྦོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ཨཱ་ག་ནྟུཾ. ས་ཙེ་པི་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ཨ་ཧཾ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ ས་མ་ཎ་སྶ གོ་ཏ་མ་སྶ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ་ནྟི, མུ་དྡྷཱ་པི ཏ་སྶ ཝི་པ་ཏེ་ཡྻཱ’ཏི.
‘ཨ་ཛི་ཏོ་པི ནཱ་མ ལི་ཙྪ་ཝཱི་ནཾ སེ་ནཱ་པ་ཏི ཨ་དྷུ་ནཱ ཀཱ་ལ་ངྐ་ཏོ ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་ས་ཀཱ་ཡཾ ཨུ་པ་པ་ནྣོ. སོ་པི མཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨེ་ཝ་མཱ་རོ་ཙེ་སི – ཨ་ལ་ཛྫཱི, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ; མུ་སཱ་ཝཱ་དཱི, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ. མ་མྤི, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ བྱཱ་ཀཱ་སི ཝ་ཛྫི་གཱ་མེ – ཨ་ཛི་ཏོ ལི་ཙྪ་ཝཱི་ནཾ སེ་ནཱ་པ་ཏི མ་ཧཱ་ནི་ར་ཡཾ ཨུ་པ་པ་ནྣོ་ཏི. ན ཁོ པ་ནཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, མ་ཧཱ་ནི་ར་ཡཾ ཨུ་པ་པ་ནྣོ; ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་ས་ཀཱ་ཡ་མྷི ཨུ་པ་པ་ནྣོ. ཨ་ལ་ཛྫཱི, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ; མུ་སཱ་ཝཱ་དཱི, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ; ཨ་བྷ་བྦོ ཙ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ཨཱ་ག་ནྟུཾ. ས་ཙེ་པི་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ཨ་ཧཾ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ ས་མ་ཎ་སྶ གོ་ཏ་མ་སྶ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ་ནྟི, མུ་དྡྷཱ་པི ཏ་སྶ ཝི་པ་ཏེ་ཡྻཱ’ཏི.
‘ཨི་ཏི ཁོ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཙེ་ཏ་སཱ ཙེ་ཏོ པ་རི་ཙྩ ཝི་དི་ཏོ ཙེ་ཝ མེ ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཨ་བྷ་བྦོ ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ མ་མ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ཨཱ་ག་ནྟུཾ. ས་ཙེ་པི་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ཨ་ཧཾ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ ས་མ་ཎ་སྶ གོ་ཏ་མ་སྶ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ་ནྟི, མུ་དྡྷཱ་པི ཏ་སྶ ཝི་པ་ཏེ་ཡྻཱ་ཏི. དེ་ཝ་ཏཱ་པི མེ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ – ཨ་བྷ་བྦོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ཨཱ་ག་ནྟུཾ. ས་ཙེ་པི་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ཨ་ཧཾ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ ས་མ་ཎ་སྶ གོ་ཏ་མ་སྶ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ་ནྟི, མུ་དྡྷཱ་པི ཏ་སྶ ཝི་པ་ཏེ་ཡྻཱ’ཏི.
‘སོ ཁོ པ་ནཱ་ཧཾ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ པི་ཎྜཱ་ཡ ཙ་རི་ཏྭཱ པ་ཙྪཱ་བྷ་ཏྟཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་པྤ་ཊི་ཀྐ་ནྟོ ཡེ་ན ཨ་ཙེ་ལ་སྶ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ་སྶ ཨཱ་རཱ་མོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི་སྶཱ་མི དི་ཝཱ་ཝི་ཧཱ་རཱ་ཡ. ཡ་སྶ་དཱ་ནི ཏྭཾ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཨི་ཙྪ་སི, ཏ་སྶ ཨཱ་རོ་ཙེ་ཧཱི’ཏི.
ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡ་ཀ་ཐཱ
༢༠. ‘‘ཨ་ཐ ཁྭཱ་ཧཾ [ཨ་ཐ ཁོ སྭཱ་ཧཾ (སྱཱ.)], བྷ་གྒ་ཝ, པུ་བྦ་ཎྷ་ས་མ་ཡཾ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ ཝེ་སཱ་ལིཾ པི་ཎྜཱ་ཡ པཱ་ཝི་སིཾ. ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ པི་ཎྜཱ་ཡ ཙ་རི་ཏྭཱ པ་ཙྪཱ་བྷ་ཏྟཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་པྤ་ཊི་ཀྐ་ནྟོ ཡེ་ན ཨ་ཙེ་ལ་སྶ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ་སྶ ཨཱ་རཱ་མོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ དི་ཝཱ་ཝི་ཧཱ་རཱ་ཡ. ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ ཏ་ར་མཱ་ན་རཱུ་པོ ཝེ་སཱ་ལིཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ཡེ་ན ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ལི་ཙྪ་ཝཱི ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏེ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏེ ལི་ཙྪ་ཝཱི ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ཨེ་སཱ་ཝུ་སོ, བྷ་ག་ཝཱ ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ པི་ཎྜཱ་ཡ ཙ་རི་ཏྭཱ པ་ཙྪཱ་བྷ་ཏྟཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་པྤ་ཊི་ཀྐ་ནྟོ ཡེ་ན ཨ་ཙེ་ལ་སྶ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ་སྶ ཨཱ་རཱ་མོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི དི་ཝཱ་ཝི་ཧཱ་རཱ་ཡ. ཨ་བྷི་ཀྐ་མ་ཐཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ ཨ་བྷི་ཀྐ་མ་ཐཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ, སཱ་དྷུ་རཱུ་པཱ་ནཾ ས་མ་ཎཱ་ནཾ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ་ནཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ་ནཾ ལི་ཙྪ་ཝཱི་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘སཱ་དྷུ་རཱུ་པཱ་ནཾ ཀི་ར, བྷོ, ས་མ་ཎཱ་ནཾ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི; ཧ་ནྡ ཝ་ཏ, བྷོ, ག་ཙྪཱ་མཱ’ཏི. ཡེ་ན ཙ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་མ་ཧཱ་སཱ་ལཱ ག་ཧ་པ་ཏི་ནེ་ཙ་ཡི་ཀཱ ནཱ་ནཱ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ [ནཱ་ནཱ་ཏི་ཏྠི་ཡ (སྱཱ.)] ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི. ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏེ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏེ ནཱ་ནཱ་ཏི་ཏྠི་ཡེ [ནཱ་ནཱ་ཏི་ཏྠི་ཡ (སྱཱ.)] ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎེ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ཨེ་སཱ་ཝུ་སོ, བྷ་ག་ཝཱ ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ པི་ཎྜཱ་ཡ ཙ་རི་ཏྭཱ པ་ཙྪཱ་བྷ་ཏྟཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་པྤ་ཊི་ཀྐ་ནྟོ ཡེ་ན ཨ་ཙེ་ལ་སྶ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ་སྶ ཨཱ་རཱ་མོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི དི་ཝཱ་ཝི་ཧཱ་རཱ་ཡ. ཨ་བྷི་ཀྐ་མ་ཐཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ ཨ་བྷི་ཀྐ་མ་ཐཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ, སཱ་དྷུ་རཱུ་པཱ་ནཾ ས་མ་ཎཱ་ནཾ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ་ནཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ་ནཾ ནཱ་ནཱ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ་ནཾ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘སཱ་དྷུ་རཱུ་པཱ་ནཾ ཀི་ར, བྷོ, ས་མ་ཎཱ་ནཾ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི; ཧ་ནྡ ཝ་ཏ, བྷོ, ག་ཙྪཱ་མཱ’ཏི.
‘‘ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ལི་ཙྪ་ཝཱི, ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ཙ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་མ་ཧཱ་སཱ་ལཱ ག་ཧ་པ་ཏི་ནེ་ཙ་ཡི་ཀཱ ནཱ་ནཱ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ཡེ་ན ཨ་ཙེ་ལ་སྶ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ་སྶ ཨཱ་རཱ་མོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ. སཱ ཨེ་སཱ, བྷ་གྒ་ཝ, པ་རི་སཱ མ་ཧཱ ཧོ་ཏི [པ་རི་སཱ ཧོ་ཏི (སཱི. སྱཱ. པཱི.)] ཨ་ནེ་ཀ་ས་ཏཱ ཨ་ནེ་ཀ་ས་ཧ་སྶཱ.
༢༡. ‘‘ཨ་སྶོ་སི ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ – ‘ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཱ ཀི་ར ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ལི་ཙྪ་ཝཱི, ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ཙ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་མ་ཧཱ་སཱ་ལཱ ག་ཧ་པ་ཏི་ནེ་ཙ་ཡི་ཀཱ ནཱ་ནཱ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ. ས་མ་ཎོ་པི གོ་ཏ་མོ མ་ཡ྄ཧཾ ཨཱ་རཱ་མེ དི་ཝཱ་ཝི་ཧཱ་རཾ ནི་སི་ནྣོ’ཏི. སུ་ཏྭཱ་ན་སྶ བྷ་ཡཾ ཚ་མྦྷི་ཏ་ཏྟཾ ལོ་མ་ཧཾ་སོ ཨུ་ད་པཱ་དི. ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ བྷཱི་ཏོ སཾ་ཝི་གྒོ ལོ་མ་ཧ་ཊྛ་ཛཱ་ཏོ ཡེ་ན ཏི་ནྡུ་ཀ་ཁཱ་ཎུ་པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཱ་རཱ་མོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི.
‘‘ཨ་སྶོ་སི ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, སཱ པ་རི་སཱ – ‘ཨ་ཙེ་ལོ ཀི་ར པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ བྷཱི་ཏོ སཾ་ཝི་གྒོ ལོ་མ་ཧ་ཊྛ་ཛཱ་ཏོ ཡེ་ན ཏི་ནྡུ་ཀ་ཁཱ་ཎུ་པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཱ་རཱ་མོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་ནྟོ’ཏི [ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མ་ནྟོ (སཱི. པཱི. ཀ.)]. ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, སཱ པ་རི་སཱ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ པུ་རི་སཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི –
‘ཨེ་ཧི ཏྭཾ, བྷོ པུ་རི་ས, ཡེ་ན ཏི་ནྡུ་ཀ་ཁཱ་ཎུ་པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཱ་རཱ་མོ, ཡེ་ན ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མ. ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨ་ཙེ་ལཾ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཧི – ཨ་བྷི་ཀྐ་མཱ་ཝུ་སོ, པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ལི་ཙྪ་ཝཱི, ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ཙ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་མ་ཧཱ་སཱ་ལཱ ག་ཧ་པ་ཏི་ནེ་ཙ་ཡི་ཀཱ ནཱ་ནཱ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ, ས་མ་ཎོ་པི གོ་ཏ་མོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨཱ་རཱ་མེ དི་ཝཱ་ཝི་ཧཱ་རཾ ནི་སི་ནྣོ; བྷཱ་སི་ཏཱ ཁོ པ་ན ཏེ ཨེ་སཱ, ཨཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ པ་རི་ས་ཏི ཝཱ་ཙཱ ས་མ་ཎོ་པི གོ་ཏ་མོ ཉཱ་ཎ་ཝཱ་དོ, ཨ་ཧ་མྤི ཉཱ་ཎ་ཝཱ་དོ. ཉཱ་ཎ་ཝཱ་དོ ཁོ པ་ན ཉཱ་ཎ་ཝཱ་དེ་ན ཨ་ར་ཧ་ཏི ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ད་སྶེ་ཏུཾ. ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨུ་པ་ཌྜྷ་པ་ཐཾ ཨཱ་ག་ཙྪེ་ཡྻ ཨ་ཧ་མྤི ཨུ་པ་ཌྜྷ་པ་ཐཾ ག་ཙྪེ་ཡྻཾ. ཏེ ཏ་ཏྠ ཨུ་བྷོ་པི ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་རེ་ཡྻཱ་མ. ཨེ་ཀཾ ཙེ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་རི་སྶ་ཏི, དྭཱ་ཧཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི. དྭེ ཙེ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཱ་ནི ཀ་རི་སྶ་ཏི, ཙ་ཏྟཱ་རཱ་ཧཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི. ཙ་ཏྟཱ་རི ཙེ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཱ་ནི ཀ་རི་སྶ་ཏི, ཨ་ཊྛཱ་ཧཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི. ཨི་ཏི ཡཱ་ཝ་ཏ་ཀཾ ཡཱ་ཝ་ཏ་ཀཾ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་རི་སྶ་ཏི, ཏ་དྡི་གུ་ཎཾ ཏ་དྡི་གུ་ཎཱ་ཧཾ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’ཏི ཨ་བྷི་ཀྐ་མ་སྶེ་ཝ [ཨ་བྷི་ཀྐ་མ་ཡེ་ཝ (སཱི. སྱཱ. པཱི.)] ཁོ; ཨཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, ཨུ་པ་ཌྜྷ་པ་ཐཾ. ས་བྦ་པ་ཋ་མཾ་ཡེ་ཝ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨཱ་རཱ་མེ དི་ཝཱ་ཝི་ཧཱ་རཾ ནི་སི་ནྣོ’ཏི.
༢༢. ‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷོ་ཏི ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, སོ པུ་རི་སོ ཏ་སྶཱ པ་རི་སཱ་ཡ པ་ཊི་སྶུ་ཏྭཱ ཡེ་ན ཏི་ནྡུ་ཀ་ཁཱ་ཎུ་པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཱ་རཱ་མོ, ཡེ་ན ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི. ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨ་ཙེ་ལཾ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ཨ་བྷི་ཀྐ་མཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ལི་ཙྪ་ཝཱི, ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ཙ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་མ་ཧཱ་སཱ་ལཱ ག་ཧ་པ་ཏི་ནེ་ཙ་ཡི་ཀཱ ནཱ་ནཱ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ. ས་མ་ཎོ་པི གོ་ཏ་མོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨཱ་རཱ་མེ དི་ཝཱ་ཝི་ཧཱ་རཾ ནི་སི་ནྣོ. བྷཱ་སི་ཏཱ ཁོ པ་ན ཏེ ཨེ་སཱ, ཨཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ པ་རི་ས་ཏི ཝཱ་ཙཱ – ས་མ་ཎོ་པི གོ་ཏ་མོ ཉཱ་ཎ་ཝཱ་དོ; ཨ་ཧ་མྤི ཉཱ་ཎ་ཝཱ་དོ. ཉཱ་ཎ་ཝཱ་དོ ཁོ པ་ན ཉཱ་ཎ་ཝཱ་དེ་ན ཨ་ར་ཧ་ཏི ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ད་སྶེ་ཏུཾ…པེ… ཏ་དྡི་གུ་ཎཾ ཏ་དྡི་གུ་ཎཱ་ཧཾ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི་ཏི. ཨ་བྷི་ཀྐ་མ་སྶེ་ཝ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, ཨུ་པ་ཌྜྷ་པ་ཐཾ. ས་བྦ་པ་ཋ་མཾ་ཡེ་ཝ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨཱ་རཱ་མེ དི་ཝཱ་ཝི་ཧཱ་རཾ ནི་སི་ནྣོ’ཏི.
‘‘ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, བྷ་གྒ་ཝ, ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ‘ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠེ་ཝ སཾ་ས་པྤ་ཏི [སཾ་ས་བྦ་ཏི (ཀ.)], ན ས་ཀྐོ་ཏི ཨཱ་ས་ནཱ་པི ཝུ་ཊྛཱ་ཏུཾ. ཨ་ཐ ཁོ སོ, བྷ་གྒ་ཝ, པུ་རི་སོ ཨ་ཙེ་ལཾ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ཀིཾ སུ ནཱ་མ ཏེ, ཨཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, པཱ་ཝ་ལཱ༹ སུ ནཱ་མ ཏེ པཱི་ཋ་ཀ་སྨིཾ ཨ་ལླཱི་ནཱ, པཱི་ཋ་ཀཾ སུ ནཱ་མ ཏེ པཱ་ཝ་ལཱ༹་སུ ཨ་ལླཱི་ནཾ? ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ་ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠེ་ཝ སཾ་ས་པྤ་སི, ན ས་ཀྐོ་སི ཨཱ་ས་ནཱ་པི ཝུ་ཊྛཱ་ཏུ’ནྟི. ཨེ་ཝ་མྤི ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, ཝུ་ཙྩ་མཱ་ནོ ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ‘ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠེ་ཝ སཾ་ས་པྤ་ཏི, ན ས་ཀྐོ་ཏི ཨཱ་ས་ནཱ་པི ཝུ་ཊྛཱ་ཏུཾ.
༢༣. ‘‘ཡ་དཱ ཁོ སོ, བྷ་གྒ་ཝ, པུ་རི་སོ ཨ་ཉྙཱ་སི – ‘པ་རཱ་བྷཱུ་ཏ་རཱུ་པོ ཨ་ཡཾ ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ. ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ་ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠེ་ཝ སཾ་ས་པྤ་ཏི, ན ས་ཀྐོ་ཏི ཨཱ་ས་ནཱ་པི ཝུ་ཊྛཱ་ཏུ’ནྟི. ཨ་ཐ ཏཾ པ་རི་སཾ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཨེ་ཝ་མཱ་རོ་ཙེ་སི – ‘པ་རཱ་བྷཱུ་ཏ་རཱུ་པོ, བྷོ [པ་རཱ་བྷཱུ་ཏ་རཱུ་པོ བྷོ ཨ་ཡཾ (སྱཱ. ཀ.), པ་རཱ་བྷཱུ་ཏ་རཱུ་པོ (སཱི. པཱི.)], ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ. ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ་ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠེ་ཝ སཾ་ས་པྤ་ཏི, ན ས་ཀྐོ་ཏི ཨཱ་ས་ནཱ་པི ཝུ་ཊྛཱ་ཏུ’ནྟི. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, ཨ་ཧཾ, བྷ་གྒ་ཝ, ཏཾ པ་རི་སཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙཾ – ‘ཨ་བྷ་བྦོ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ མ་མ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ཨཱ་ག་ནྟུཾ. ས་ཙེ་པི་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ‘ཨ་ཧཾ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ ས་མ་ཎ་སྶ གོ་ཏ་མ་སྶ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ’ནྟི, མུ་དྡྷཱ་པི ཏ་སྶ ཝི་པ་ཏེ་ཡྻཱ་ཏི.
པ་ཋ་མ་བྷཱ་ཎ་ཝཱ་རོ ནི་ཊྛི་ཏོ.
༢༤. ‘‘ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ལི་ཙྪ་ཝི་མ་ཧཱ་མ་ཏྟོ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ ཏཾ པ་རི་སཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ཏེ་ན ཧི, བྷོ, མུ་ཧུ་ཏྟཾ ཏཱ་ཝ ཨཱ་ག་མེ་ཐ, ཡཱ་ཝཱ་ཧཾ ག་ཙྪཱ་མི [པ་ཙྩཱ་ག་ཙྪཱ་མི (?)]. ཨ་པྤེ་ཝ ནཱ་མ ཨ་ཧ་མྤི ས་ཀྐུ་ཎེ་ཡྻཾ ཨ་ཙེ་ལཾ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟཾ ཨི་མཾ པ་རི་སཾ ཨཱ་ནེ་ཏུ’ནྟི.
‘‘ཨ་ཐ ཁོ སོ, བྷ་གྒ་ཝ, ལི་ཙྪ་ཝི་མ་ཧཱ་མ་ཏྟོ ཡེ་ན ཏི་ནྡུ་ཀ་ཁཱ་ཎུ་པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཱ་རཱ་མོ, ཡེ་ན ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི. ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨ་ཙེ་ལཾ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ཨ་བྷི་ཀྐ་མཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ ཏེ སེ་ཡྻོ, ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ལི་ཙྪ་ཝཱི, ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ཙ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་མ་ཧཱ་སཱ་ལཱ ག་ཧ་པ་ཏི་ནེ་ཙ་ཡི་ཀཱ ནཱ་ནཱ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ. ས་མ་ཎོ་པི གོ་ཏ་མོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨཱ་རཱ་མེ དི་ཝཱ་ཝི་ཧཱ་རཾ ནི་སི་ནྣོ. བྷཱ་སི་ཏཱ ཁོ པ་ན ཏེ ཨེ་སཱ, ཨཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ པ་རི་ས་ཏི ཝཱ་ཙཱ – ས་མ་ཎོ་པི གོ་ཏ་མོ ཉཱ་ཎ་ཝཱ་དོ…པེ… ཏ་དྡི་གུ་ཎཾ ཏ་དྡི་གུ་ཎཱ་ཧཾ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི་ཏི. ཨ་བྷི་ཀྐ་མ་སྶེ་ཝ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, ཨུ་པ་ཌྜྷ་པ་ཐཾ. ས་བྦ་པ་ཋ་མཾ་ཡེ་ཝ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨཱ་རཱ་མེ དི་ཝཱ་ཝི་ཧཱ་རཾ ནི་སི་ནྣོ. བྷཱ་སི་ཏཱ ཁོ པ་ནེ་སཱ, ཨཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, ས་མ་ཎེ་ན གོ་ཏ་མེ་ན པ་རི་ས་ཏི ཝཱ་ཙཱ – ཨ་བྷ་བྦོ ཁོ ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ མ་མ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ཨཱ་ག་ནྟུཾ. ས་ཙེ་པི་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ཨ་ཧཾ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ ས་མ་ཎ་སྶ གོ་ཏ་མ་སྶ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ་ནྟི, མུ་དྡྷཱ་པི ཏ་སྶ ཝི་པ་ཏེ་ཡྻཱ་ཏི. ཨ་བྷི་ཀྐ་མཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, ཨ་བྷི་ཀྐ་མ་ནེ་ནེ་ཝ ཏེ ཛ་ཡཾ ཀ་རི་སྶཱ་མ, ས་མ་ཎ་སྶ གོ་ཏ་མ་སྶ པ་རཱ་ཛ་ཡ’ནྟི.
‘‘ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, བྷ་གྒ་ཝ, ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ‘ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠེ་ཝ སཾ་ས་པྤ་ཏི, ན ས་ཀྐོ་ཏི ཨཱ་ས་ནཱ་པི ཝུ་ཊྛཱ་ཏུཾ. ཨ་ཐ ཁོ སོ, བྷ་གྒ་ཝ, ལི་ཙྪ་ཝི་མ་ཧཱ་མ་ཏྟོ ཨ་ཙེ་ལཾ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ཀིཾ སུ ནཱ་མ ཏེ, ཨཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, པཱ་ཝ་ལཱ༹ སུ ནཱ་མ ཏེ པཱི་ཋ་ཀ་སྨིཾ ཨ་ལླཱི་ནཱ, པཱི་ཋ་ཀཾ སུ ནཱ་མ ཏེ པཱ་ཝ་ལཱ༹་སུ ཨ་ལླཱི་ནཾ? ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ་ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠེ་ཝ སཾ་ས་པྤ་སི, ན ས་ཀྐོ་སི ཨཱ་ས་ནཱ་པི ཝུ་ཊྛཱ་ཏུ’ནྟི. ཨེ་ཝ་མྤི ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, ཝུ་ཙྩ་མཱ་ནོ ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ‘ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠེ་ཝ སཾ་ས་པྤ་ཏི, ན ས་ཀྐོ་ཏི ཨཱ་ས་ནཱ་པི ཝུ་ཊྛཱ་ཏུཾ.
༢༥. ‘‘ཡ་དཱ ཁོ སོ, བྷ་གྒ་ཝ, ལི་ཙྪ་ཝི་མ་ཧཱ་མ་ཏྟོ ཨ་ཉྙཱ་སི – ‘པ་རཱ་བྷཱུ་ཏ་རཱུ་པོ ཨ་ཡཾ ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ་ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠེ་ཝ སཾ་ས་པྤ་ཏི, ན ས་ཀྐོ་ཏི ཨཱ་ས་ནཱ་པི ཝུ་ཊྛཱ་ཏུ’ནྟི. ཨ་ཐ ཏཾ པ་རི་སཾ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཨེ་ཝ་མཱ་རོ་ཙེ་སི – ‘པ་རཱ་བྷཱུ་ཏ་རཱུ་པོ, བྷོ [པ་རཱ་བྷཱུ་ཏ་རཱུ་པོ (སཱི. པཱི.), པ་རཱ་བྷཱུ་ཏ་རཱུ་པོ ཨ་ཡཾ (སྱཱ.)], ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ་ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠེ་ཝ སཾ་ས་པྤ་ཏི, ན ས་ཀྐོ་ཏི ཨཱ་ས་ནཱ་པི ཝུ་ཊྛཱ་ཏུ’ནྟི. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, ཨ་ཧཾ, བྷ་གྒ་ཝ, ཏཾ པ་རི་སཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙཾ – ‘ཨ་བྷ་བྦོ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ མ་མ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ཨཱ་ག་ནྟུཾ. ས་ཙེ་པི་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ཨ་ཧཾ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ ས་མ་ཎ་སྶ གོ་ཏ་མ་སྶ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ་ནྟི, མུ་དྡྷཱ་པི ཏ་སྶ ཝི་པ་ཏེ་ཡྻ. ས་ཙེ པཱ་ཡ་སྨ་ནྟཱ་ནཾ ལི་ཙྪ་ཝཱི་ནཾ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – མ་ཡཾ ཨ་ཙེ་ལཾ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟཾ ཝ་ར་ཏྟཱ་ཧི [ཡཱ་ཧི ཝ་ར་ཏྟཱ་ཧི (སྱཱ. ཀ.)] བ་ནྡྷི་ཏྭཱ གོ་ཡུ་གེ་ཧི ཨཱ་ཝི་ཉྪེ་ཡྻཱ་མཱ་ཏི [ཨཱ་ཝི་ཉྫེ་ཡྻཱ་མཱ་ཏི (སྱཱ.), ཨཱ་ཝི་ཛ྄ཛྷེ་ཡྻཱ་མཱ་ཏི (སཱི. པཱི.)], ཏཱ ཝ་ར་ཏྟཱ ཚི་ཛྫེ་ཡྻུཾ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཝཱ. ཨ་བྷ་བྦོ པ་ན ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ མ་མ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ཨཱ་ག་ནྟུཾ. ས་ཙེ་པི་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ཨ་ཧཾ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ ས་མ་ཎ་སྶ གོ་ཏ་མ་སྶ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ་ནྟི, མུ་དྡྷཱ་པི ཏ་སྶ ཝི་པ་ཏེ་ཡྻཱ’ཏི.
༢༦. ‘‘ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, ཛཱ་ལི་ཡོ དཱ་རུ་པ་ཏྟི་ཀ་ནྟེ་ཝཱ་སཱི ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ ཏཾ པ་རི་སཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ཏེ་ན ཧི, བྷོ, མུ་ཧུ་ཏྟཾ ཏཱ་ཝ ཨཱ་ག་མེ་ཐ, ཡཱ་ཝཱ་ཧཾ ག་ཙྪཱ་མི; ཨ་པྤེ་ཝ ནཱ་མ ཨ་ཧ་མྤི ས་ཀྐུ་ཎེ་ཡྻཾ ཨ་ཙེ་ལཾ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟཾ ཨི་མཾ པ་རི་སཾ ཨཱ་ནེ་ཏུ’’ནྟི.
‘‘ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, ཛཱ་ལི་ཡོ དཱ་རུ་པ་ཏྟི་ཀ་ནྟེ་ཝཱ་སཱི ཡེ་ན ཏི་ནྡུ་ཀ་ཁཱ་ཎུ་པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཱ་རཱ་མོ, ཡེ་ན ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི. ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨ་ཙེ་ལཾ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ཨ་བྷི་ཀྐ་མཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ ཏེ སེ་ཡྻོ. ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ལི་ཙྪ་ཝཱི, ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཏཱ ཙ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་མ་ཧཱ་སཱ་ལཱ ག་ཧ་པ་ཏི་ནེ་ཙ་ཡི་ཀཱ ནཱ་ནཱ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ. ས་མ་ཎོ་པི གོ་ཏ་མོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨཱ་རཱ་མེ དི་ཝཱ་ཝི་ཧཱ་རཾ ནི་སི་ནྣོ. བྷཱ་སི་ཏཱ ཁོ པ་ན ཏེ ཨེ་སཱ, ཨཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ པ་རི་ས་ཏི ཝཱ་ཙཱ – ས་མ་ཎོ་པི གོ་ཏ་མོ ཉཱ་ཎ་ཝཱ་དོ…པེ… ཏ་དྡི་གུ་ཎཾ ཏ་དྡི་གུ་ཎཱ་ཧཾ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི་ཏི. ཨ་བྷི་ཀྐ་མ་སྶེ་ཝ, ཁོ ཨཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, ཨུ་པ་ཌྜྷ་པ་ཐཾ. ས་བྦ་པ་ཋ་མཾ་ཡེ་ཝ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨཱ་རཱ་མེ དི་ཝཱ་ཝི་ཧཱ་རཾ ནི་སི་ནྣོ. བྷཱ་སི་ཏཱ ཁོ པ་ནེ་སཱ, ཨཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, ས་མ་ཎེ་ན གོ་ཏ་མེ་ན པ་རི་ས་ཏི ཝཱ་ཙཱ – ཨ་བྷ་བྦོ ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ མ་མ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ཨཱ་ག་ནྟུཾ. ས་ཙེ་པི་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ཨ་ཧཾ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ ས་མ་ཎ་སྶ གོ་ཏ་མ་སྶ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ་ནྟི, མུ་དྡྷཱ་པི ཏ་སྶ ཝི་པ་ཏེ་ཡྻ. ས་ཙེ པཱ་ཡ་སྨ་ནྟཱ་ནཾ ལི་ཙྪ་ཝཱི་ནཾ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – མ་ཡཾ ཨ་ཙེ་ལཾ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟཾ ཝ་ར་ཏྟཱ་ཧི བ་ནྡྷི་ཏྭཱ གོ་ཡུ་གེ་ཧི ཨཱ་ཝི་ཉྪེ་ཡྻཱ་མཱ་ཏི. ཏཱ ཝ་ར་ཏྟཱ ཚི་ཛྫེ་ཡྻུཾ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཝཱ. ཨ་བྷ་བྦོ པ་ན ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ མ་མ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ཨཱ་ག་ནྟུཾ. ས་ཙེ་པི་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ཨ་ཧཾ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ ས་མ་ཎ་སྶ གོ་ཏ་མ་སྶ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ཨཱ་ག་ཙྪེ་ཡྻ་ནྟི, མུ་དྡྷཱ་པི ཏ་སྶ ཝི་པ་ཏེ་ཡྻཱ་ཏི. ཨ་བྷི་ཀྐ་མཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, ཨ་བྷི་ཀྐ་མ་ནེ་ནེ་ཝ ཏེ ཛ་ཡཾ ཀ་རི་སྶཱ་མ, ས་མ་ཎ་སྶ གོ་ཏ་མ་སྶ པ་རཱ་ཛ་ཡ’ནྟི.
‘‘ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, བྷ་གྒ་ཝ, ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ‘ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠེ་ཝ སཾ་ས་པྤ་ཏི, ན ས་ཀྐོ་ཏི ཨཱ་ས་ནཱ་པི ཝུ་ཊྛཱ་ཏུཾ. ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, ཛཱ་ལི་ཡོ དཱ་རུ་པ་ཏྟི་ཀ་ནྟེ་ཝཱ་སཱི ཨ་ཙེ་ལཾ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ཀིཾ སུ ནཱ་མ ཏེ, ཨཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, པཱ་ཝ་ལཱ༹ སུ ནཱ་མ ཏེ པཱི་ཋ་ཀ་སྨིཾ ཨ་ལླཱི་ནཱ, པཱི་ཋ་ཀཾ སུ ནཱ་མ ཏེ པཱ་ཝ་ལཱ༹་སུ ཨ་ལླཱི་ནཾ? ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ་ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠེ་ཝ སཾ་ས་པྤ་སི, ན ས་ཀྐོ་སི ཨཱ་ས་ནཱ་པི ཝུ་ཊྛཱ་ཏུ’ནྟི. ཨེ་ཝ་མྤི ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, ཝུ་ཙྩ་མཱ་ནོ ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ‘‘ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ’’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠེ་ཝ སཾ་ས་པྤ་ཏི, ན ས་ཀྐོ་ཏི ཨཱ་ས་ནཱ་པི ཝུ་ཊྛཱ་ཏུ་ནྟི.
༢༧. ‘‘ཡ་དཱ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, ཛཱ་ལི་ཡོ དཱ་རུ་པ་ཏྟི་ཀ་ནྟེ་ཝཱ་སཱི ཨ་ཉྙཱ་སི – ‘པ་རཱ་བྷཱུ་ཏ་རཱུ་པོ ཨ་ཡཾ ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ‘ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ་ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠེ་ཝ སཾ་ས་པྤ་ཏི, ན ས་ཀྐོ་ཏི ཨཱ་ས་ནཱ་པི ཝུ་ཊྛཱ་ཏུ’ནྟི, ཨ་ཐ ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ –
‘བྷཱུ་ཏ་པུ་བྦཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, སཱི་ཧ་སྶ མི་ག་ར་ཉྙོ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ཝ་ན་ས་ཎྜཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཨཱ་ས་ཡཾ ཀ་པྤེ་ཡྻཾ. ཏ་ཏྲཱ་ས་ཡཾ ཀ་པྤེ་ཏྭཱ སཱ་ཡ་ནྷ་ས་མ་ཡཾ ཨཱ་ས་ཡཱ ནི་ཀྑ་མེ་ཡྻཾ, ཨཱ་ས་ཡཱ ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ ཝི་ཛ་མྦྷེ་ཡྻཾ, ཝི་ཛ་མྦྷི་ཏྭཱ ས་མ་ནྟཱ ཙ་ཏུ་དྡི་སཱ ཨ་ནུ་ཝི་ལོ་ཀེ་ཡྻཾ, ས་མ་ནྟཱ ཙ་ཏུ་དྡི་སཱ ཨ་ནུ་ཝི་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ ཏི་ཀྑ་ཏྟུཾ སཱི་ཧ་ནཱ་དཾ ན་དེ་ཡྻཾ, ཏི་ཀྑ་ཏྟུཾ སཱི་ཧ་ནཱ་དཾ ན་དི་ཏྭཱ གོ་ཙ་རཱ་ཡ པ་ཀྐ་མེ་ཡྻཾ. སོ ཝ་རཾ ཝ་རཾ མི་ག་སཾ་གྷེ [མི་ག་སཾ་གྷཾ (སྱཱ. ཀ.)] ཝ་དྷི་ཏྭཱ མུ་དུ་མཾ་སཱ་ནི མུ་དུ་མཾ་སཱ་ནི བྷ་ཀྑ་ཡི་ཏྭཱ ཏ་མེ་ཝ ཨཱ་ས་ཡཾ ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པེ་ཡྻ’ནྟི.
‘ཨ་ཐ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, སོ སཱི་ཧོ མི་ག་རཱ་ཛཱ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ཝ་ན་ས་ཎྜཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཨཱ་ས་ཡཾ ཀ་པྤེ་སི. ཏ་ཏྲཱ་ས་ཡཾ ཀ་པྤེ་ཏྭཱ སཱ་ཡ་ནྷ་ས་མ་ཡཾ ཨཱ་ས་ཡཱ ནི་ཀྑ་མི, ཨཱ་ས་ཡཱ ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ ཝི་ཛ་མྦྷི, ཝི་ཛ་མྦྷི་ཏྭཱ ས་མ་ནྟཱ ཙ་ཏུ་དྡི་སཱ ཨ་ནུ་ཝི་ལོ་ཀེ་སི, ས་མ་ནྟཱ ཙ་ཏུ་དྡི་སཱ ཨ་ནུ་ཝི་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ ཏི་ཀྑ་ཏྟུཾ སཱི་ཧ་ནཱ་དཾ ན་དི, ཏི་ཀྑ་ཏྟུཾ སཱི་ཧ་ནཱ་དཾ ན་དི་ཏྭཱ གོ་ཙ་རཱ་ཡ པ་ཀྐཱ་མི. སོ ཝ་རཾ ཝ་རཾ མི་ག་ས་ངྒྷེ ཝ་དྷི་ཏྭཱ མུ་དུ་མཾ་སཱ་ནི མུ་དུ་མཾ་སཱ་ནི བྷ་ཀྑ་ཡི་ཏྭཱ ཏ་མེ་ཝ ཨཱ་ས་ཡཾ ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པེ་སི.
༢༨. ‘ཏ་སྶེ་ཝ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, སཱི་ཧ་སྶ མི་ག་ར་ཉྙོ ཝི་གྷཱ་ས་སཾ་ཝ་ཌྜྷོ ཛ་ར་སི་ངྒཱ་ལོ [ཛ་ར་སི་གཱ་ལོ (སཱི. སྱཱ. པཱི.)] དི་ཏྟོ ཙེ་ཝ བ་ལ་ཝཱ ཙ. ཨ་ཐ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཏ་སྶ ཛ་ར་སི་ངྒཱ་ལ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ཀོ ཙཱ་ཧཾ, ཀོ སཱི་ཧོ མི་ག་རཱ་ཛཱ. ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧ་མྤི ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ཝ་ན་ས་ཎྜཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཨཱ་ས་ཡཾ ཀ་པྤེ་ཡྻཾ. ཏ་ཏྲཱ་ས་ཡཾ ཀ་པྤེ་ཏྭཱ སཱ་ཡ་ནྷ་ས་མ་ཡཾ ཨཱ་ས་ཡཱ ནི་ཀྑ་མེ་ཡྻཾ, ཨཱ་ས་ཡཱ ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ ཝི་ཛ་མྦྷེ་ཡྻཾ, ཝི་ཛ་མྦྷི་ཏྭཱ ས་མ་ནྟཱ ཙ་ཏུ་དྡི་སཱ ཨ་ནུ་ཝི་ལོ་ཀེ་ཡྻཾ, ས་མ་ནྟཱ ཙ་ཏུ་དྡི་སཱ ཨ་ནུ་ཝི་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ ཏི་ཀྑ་ཏྟུཾ སཱི་ཧ་ནཱ་དཾ ན་དེ་ཡྻཾ, ཏི་ཀྑ་ཏྟུཾ སཱི་ཧ་ནཱ་དཾ ན་དི་ཏྭཱ གོ་ཙ་རཱ་ཡ པ་ཀྐ་མེ་ཡྻཾ. སོ ཝ་རཾ ཝ་རཾ མི་ག་ས་ངྒྷེ ཝ་དྷི་ཏྭཱ མུ་དུ་མཾ་སཱ་ནི མུ་དུ་མཾ་སཱ་ནི བྷ་ཀྑ་ཡི་ཏྭཱ ཏ་མེ་ཝ ཨཱ་ས་ཡཾ ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པེ་ཡྻ’ནྟི.
‘ཨ་ཐ ཁོ སོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཛ་ར་སི་ངྒཱ་ལོ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ཝ་ན་ས་ཎྜཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཨཱ་ས་ཡཾ ཀ་པྤེ་སི. ཏ་ཏྲཱ་ས་ཡཾ ཀ་པྤེ་ཏྭཱ སཱ་ཡ་ནྷ་ས་མ་ཡཾ ཨཱ་ས་ཡཱ ནི་ཀྑ་མི, ཨཱ་ས་ཡཱ ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ ཝི་ཛ་མྦྷི, ཝི་ཛ་མྦྷི་ཏྭཱ ས་མ་ནྟཱ ཙ་ཏུ་དྡི་སཱ ཨ་ནུ་ཝི་ལོ་ཀེ་སི, ས་མ་ནྟཱ ཙ་ཏུ་དྡི་སཱ ཨ་ནུ་ཝི་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ ཏི་ཀྑ་ཏྟུཾ སཱི་ཧ་ནཱ་དཾ ན་དི་སྶཱ་མཱི་ཏི སི་ངྒཱ་ལ་ཀཾ་ཡེ་ཝ ཨ་ན་དི བྷེ་ར་ཎྜ་ཀཾ་ཡེ་ཝ [བྷེ་ད་ཎྜ་ཀཾ་ཡེ་ཝ (ཀ.)] ཨ་ན་དི, ཀེ ཙ ཚ་ཝེ སི་ངྒཱ་ལེ, ཀེ པ་ན སཱི་ཧ་ནཱ་དེ་ཏི [སཱི་ཧ་ནཱ་དེ (?)].
‘ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ ཏྭཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, སུ་ག་ཏཱ་པ་དཱ་ནེ་སུ ཛཱི་ཝ་མཱ་ནོ སུ་ག་ཏཱ་ཏི་རི་ཏྟཱ་ནི བྷུ་ཉྫ་མཱ་ནོ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ ཨ་ར་ཧ་ནྟེ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷེ ཨཱ་སཱ་དེ་ཏ་བྦཾ མ་ཉྙ་སི. ཀེ ཙ ཚ་ཝེ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟེ, ཀཱ ཙ ཏ་ཐཱ་ག་ཏཱ་ནཾ ཨ་ར་ཧ་ནྟཱ་ནཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷཱ་ནཾ ཨཱ་སཱ་ད་ནཱ’ཏི.
༢༩. ‘‘ཡ་ཏོ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, ཛཱ་ལི་ཡོ དཱ་རུ་པ་ཏྟི་ཀ་ནྟེ་ཝཱ་སཱི ཨི་མི་ནཱ ཨོ་པ་མྨེ་ན ནེ་ཝ ཨ་ས་ཀྑི ཨ་ཙེ་ལཾ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟཾ ཏ་མྷཱ ཨཱ་ས་ནཱ ཙཱ་ཝེ་ཏུཾ. ཨ་ཐ ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ –
‘སཱི་ཧོ་ཏི ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ས་མེ་ཀྑི་ཡཱ་ན,
ཨ་མ་ཉྙི ཀོ་ཏྠུ མི་ག་རཱ་ཛཱ་ཧ་མ་སྨི;
ཏ་ཐེ་ཝ [ཏ་མེ་ཝ (སྱཱ.)] སོ སི་ངྒཱ་ལ་ཀཾ ཨ་ན་དི,
ཀེ ཙ ཚ་ཝེ སི་ངྒཱ་ལེ ཀེ པ་ན སཱི་ཧ་ནཱ་དེ’ཏི.
‘ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ ཏྭཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, སུ་ག་ཏཱ་པ་དཱ་ནེ་སུ ཛཱི་ཝ་མཱ་ནོ སུ་ག་ཏཱ་ཏི་རི་ཏྟཱ་ནི བྷུ་ཉྫ་མཱ་ནོ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ ཨ་ར་ཧ་ནྟེ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷེ ཨཱ་སཱ་དེ་ཏ་བྦཾ མ་ཉྙ་སི. ཀེ ཙ ཚ་ཝེ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟེ, ཀཱ ཙ ཏ་ཐཱ་ག་ཏཱ་ནཾ ཨ་ར་ཧ་ནྟཱ་ནཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷཱ་ནཾ ཨཱ་སཱ་ད་ནཱ’ཏི.
༣༠. ‘‘ཡ་ཏོ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, ཛཱ་ལི་ཡོ དཱ་རུ་པ་ཏྟི་ཀ་ནྟེ་ཝཱ་སཱི ཨི་མི་ནཱ་པི ཨོ་པ་མྨེ་ན ནེ་ཝ ཨ་ས་ཀྑི ཨ་ཙེ་ལཾ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟཾ ཏ་མྷཱ ཨཱ་ས་ནཱ ཙཱ་ཝེ་ཏུཾ. ཨ་ཐ ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ –
‘ཨ་ཉྙཾ ཨ་ནུ་ཙ་ངྐ་མ་ནཾ, ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ཝི་གྷཱ་སེ ས་མེ་ཀྑི་ཡ;
ཡཱ་ཝ ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ན པ་སྶ་ཏི, ཀོ་ཏྠུ ཏཱ་ཝ བྱ་གྒྷོ་ཏི མ་ཉྙ་ཏི.
ཏ་ཐེ་ཝ སོ སི་ངྒཱ་ལ་ཀཾ ཨ་ན་དི;
ཀེ ཙ ཚ་ཝེ སི་ངྒཱ་ལེ ཀེ པ་ན སཱི་ཧ་ནཱ་དེ’ཏི.
‘ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ ཏྭཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, སུ་ག་ཏཱ་པ་དཱ་ནེ་སུ ཛཱི་ཝ་མཱ་ནོ སུ་ག་ཏཱ་ཏི་རི་ཏྟཱ་ནི བྷུ་ཉྫ་མཱ་ནོ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ ཨ་ར་ཧ་ནྟེ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷེ ཨཱ་སཱ་དེ་ཏ་བྦཾ མ་ཉྙ་སི. ཀེ ཙ ཚ་ཝེ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟེ, ཀཱ ཙ ཏ་ཐཱ་ག་ཏཱ་ནཾ ཨ་ར་ཧ་ནྟཱ་ནཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷཱ་ནཾ ཨཱ་སཱ་ད་ནཱ’ཏི.
༣༡. ‘‘ཡ་ཏོ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, ཛཱ་ལི་ཡོ དཱ་རུ་པ་ཏྟི་ཀ་ནྟེ་ཝཱ་སཱི ཨི་མི་ནཱ་པི ཨོ་པ་མྨེ་ན ནེ་ཝ ཨ་ས་ཀྑི ཨ་ཙེ་ལཾ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟཾ ཏ་མྷཱ ཨཱ་ས་ནཱ ཙཱ་ཝེ་ཏུཾ. ཨ་ཐ ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ –
‘བྷུ་ཏྭཱ་ན བྷེ་ཀེ [བྷི་ངྒེ (ཀ.)] ཁ་ལ་མཱུ་སི་ཀཱ་ཡོ,
ཀ་ཊ་སཱི་སུ ཁི་ཏྟཱ་ནི ཙ ཀོ་ཎ་པཱ་ནི [ཀཱུ་ཎ་པཱ་ནི (སྱཱ.)];
མ་ཧཱ་ཝ་ནེ སུ་ཉྙ་ཝ་ནེ ཝི་ཝ་ཌྜྷོ,
ཨ་མ་ཉྙི ཀོ་ཏྠུ མི་ག་རཱ་ཛཱ་ཧ་མ་སྨི.
ཏ་ཐེ་ཝ སོ སི་ངྒཱ་ལ་ཀཾ ཨ་ན་དི;
ཀེ ཙ ཚ་ཝེ སི་ངྒཱ་ལེ ཀེ པ་ན སཱི་ཧ་ནཱ་དེ’ཏི.
‘ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ ཏྭཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟ, སུ་ག་ཏཱ་པ་དཱ་ནེ་སུ ཛཱི་ཝ་མཱ་ནོ སུ་ག་ཏཱ་ཏི་རི་ཏྟཱ་ནི བྷུ་ཉྫ་མཱ་ནོ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ ཨ་ར་ཧ་ནྟེ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷེ ཨཱ་སཱ་དེ་ཏ་བྦཾ མ་ཉྙ་སི. ཀེ ཙ ཚ་ཝེ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟེ, ཀཱ ཙ ཏ་ཐཱ་ག་ཏཱ་ནཾ ཨ་ར་ཧ་ནྟཱ་ནཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷཱ་ནཾ ཨཱ་སཱ་ད་ནཱ’ཏི.
༣༢. ‘‘ཡ་ཏོ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, ཛཱ་ལི་ཡོ དཱ་རུ་པ་ཏྟི་ཀ་ནྟེ་ཝཱ་སཱི ཨི་མི་ནཱ་པི ཨོ་པ་མྨེ་ན ནེ་ཝ ཨ་ས་ཀྑི ཨ་ཙེ་ལཾ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟཾ ཏ་མྷཱ ཨཱ་ས་ནཱ ཙཱ་ཝེ་ཏུཾ. ཨ་ཐ ཏཾ པ་རི་སཾ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཨེ་ཝ་མཱ་རོ་ཙེ་སི – ‘པ་རཱ་བྷཱུ་ཏ་རཱུ་པོ, བྷོ, ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨཱ་ཡཱ་མི ཨཱ་ཝུ་སོ་ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠེ་ཝ སཾ་ས་པྤ་ཏི, ན ས་ཀྐོ་ཏི ཨཱ་ས་ནཱ་པི ཝུ་ཊྛཱ་ཏུ’ནྟི.
༣༣. ‘‘ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, ཨ་ཧཾ, བྷ་གྒ་ཝ, ཏཾ པ་རི་སཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙཾ – ‘ཨ་བྷ་བྦོ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ མ་མ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ཨཱ་ག་ནྟུཾ. ས་ཙེ་པི་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ཨ་ཧཾ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ ས་མ་ཎ་སྶ གོ་ཏ་མ་སྶ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ་ནྟི, མུ་དྡྷཱ་པི ཏ་སྶ ཝི་པ་ཏེ་ཡྻ. ས་ཙེ་པཱ་ཡ་སྨ་ནྟཱ་ནཾ ལི་ཙྪ་ཝཱི་ནཾ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – མ་ཡཾ ཨ་ཙེ་ལཾ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟཾ ཝ་ར་ཏྟཱ་ཧི བ་ནྡྷི་ཏྭཱ ནཱ་གེ་ཧི [གོ་ཡུ་གེ་ཧི (ས་བྦ་ཏྠ) ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ པ་སྶི་ཏ་བྦཱ] ཨཱ་ཝི་ཉྪེ་ཡྻཱ་མཱ་ཏི. ཏཱ ཝ་ར་ཏྟཱ ཚི་ཛྫེ་ཡྻུཾ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཝཱ. ཨ་བྷ་བྦོ པ་ན ཨ་ཙེ་ལོ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟོ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ མ་མ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ཨཱ་ག་ནྟུཾ. ས་ཙེ་པི་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ཨ་ཧཾ ཏཾ ཝཱ་ཙཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་པྤ་ཧཱ་ཡ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ ས་མ་ཎ་སྶ གོ་ཏ་མ་སྶ ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱ་ཝཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ་ནྟི, མུ་དྡྷཱ་པི ཏ་སྶ ཝི་པ་ཏེ་ཡྻཱ’ཏི.
༣༤. ‘‘ཨ་ཐ ཁྭཱ་ཧཾ, བྷ་གྒ་ཝ, ཏཾ པ་རི་སཾ དྷ་མྨི་ཡཱ ཀ་ཐཱ་ཡ ས་ནྡ་སྶེ་སིཾ ས་མཱ་ད་པེ་སིཾ ས་མུ་ཏྟེ་ཛེ་སིཾ ས་མྤ་ཧཾ་སེ་སིཾ, ཏཾ པ་རི་སཾ དྷ་མྨི་ཡཱ ཀ་ཐཱ་ཡ ས་ནྡ་སྶེ་ཏྭཱ ས་མཱ་ད་པེ་ཏྭཱ ས་མུ་ཏྟེ་ཛེ་ཏྭཱ ས་མྤ་ཧཾ་སེ་ཏྭཱ མ་ཧཱ་བ་ནྡྷ་ནཱ མོ་ཀྑཾ ཀ་རི་ཏྭཱ ཙ་ཏུ་རཱ་སཱི་ཏི་པཱ་ཎ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི མ་ཧཱ་ཝི་དུ་གྒཱ ཨུ་དྡྷ་རི་ཏྭཱ ཏེ་ཛོ་དྷཱ་ཏུཾ ས་མཱ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ ས་ཏྟ་ཏཱ་ལཾ ཝེ་ཧཱ་སཾ ཨ་བྦྷུ་གྒ་ནྟྭཱ ཨ་ཉྙཾ ས་ཏྟ་ཏཱ་ལ་མྤི ཨ་ཙྩིཾ [ཨ་གྒིཾ (སྱཱ.)] ཨ་བྷི་ནི་མྨི་ནི་ཏྭཱ པ་ཛྫ་ལི་ཏྭཱ དྷཱུ་མཱ་ཡི་ཏྭཱ [དྷཱུ་པཱ་ཡི་ཏྭཱ (སཱི. པཱི.)] མ་ཧཱ་ཝ་ནེ ཀཱུ་ཊཱ་གཱ་ར་སཱ་ལཱ་ཡཾ པ་ཙྩུ་ཊྛཱ་སིཾ.
༣༥. ‘‘ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ ཡེ་ནཱ་ཧཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ མཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣཾ ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟཾ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙཾ – ‘ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཡ་ཐེ་ཝ ཏེ ཨ་ཧཾ ཨ་ཙེ་ལཾ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟཾ ཨཱ་ར་བྦྷ བྱཱ་ཀཱ་སིཾ, ཏ་ཐེ་ཝ ཏཾ ཝི་པཱ་ཀཾ ཨ་ཉྙ་ཐཱ ཝཱ’ཏི? ‘ཡ་ཐེ་ཝ མེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཙེ་ལཾ པཱ་ཐི་ཀ་པུ་ཏྟཾ ཨཱ་ར་བྦྷ བྱཱ་ཀཱ་སི, ཏ་ཐེ་ཝ ཏཾ ཝི་པཱ་ཀཾ, ནོ ཨ་ཉྙ་ཐཱ’ཏི.
‘ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟ, ཡ་དི ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ ཀ་ཏཾ ཝཱ ཧོ་ཏི ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ, ཨ་ཀ་ཏཾ ཝཱ’ཏི? ‘ཨ་དྡྷཱ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ, ནོ ཨ་ཀ་ཏ’ནྟི. ‘ཨེ་ཝ་མྤི ཁོ མཾ ཏྭཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་རོ་ནྟཾ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་སི – ན ཧི པ་ན མེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་རོ་ཏཱི་ཏི. པ་སྶ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཡཱ་ཝ་ཉྩ ཏེ ཨི་དཾ ཨ་པ་ར་དྡྷཾ’ཏི.
‘‘ཨེ་ཝ་མྤི ཁོ, བྷ་གྒ་ཝ, སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ ལི་ཙྪ་ཝི་པུ་ཏྟོ མ་ཡཱ ཝུ་ཙྩ་མཱ་ནོ ཨ་པ་ཀྐ་མེ་ཝ ཨི་མ་སྨཱ དྷ་མྨ་ཝི་ན་ཡཱ, ཡ་ཐཱ ཏཾ ཨཱ་པཱ་ཡི་ཀོ ནེ་ར་ཡི་ཀོ.
ཨ་གྒ་ཉྙ་པ་ཉྙ་ཏྟི་ཀ་ཐཱ
༣༦. ‘‘ཨ་གྒ་ཉྙ་ཉྩཱ་ཧཾ, བྷ་གྒ་ཝ, པ་ཛཱ་ནཱ་མི. ཏ་ཉྩ པ་ཛཱ་ནཱ་མི [‘‘ཏ་ཉྩ་པ་ཛཱ་ནཱ་མཱི’’ཏི ཨི་དཾ སྱཱ་པོ་ཏྠ་ཀེ་ན་ཏྠི], ཏ་ཏོ ཙ ཨུ་ཏྟ་རི་ཏ་རཾ པ་ཛཱ་ནཱ་མི, ཏ་ཉྩ པ་ཛཱ་ནཾ [པ་ཛཱ་ན་ནཾ (སྱཱ. ཀ.) ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་སཾ་ཝ་ཎྞ་ནཱ པ་སྶི་ཏ་བྦཱ] ན པ་རཱ་མ་སཱ་མི, ཨ་པ་རཱ་མ་ས་ཏོ ཙ མེ པ་ཙྩ་ཏྟ་ཉྙེ་ཝ ནི་བྦུ་ཏི ཝི་དི་ཏཱ, ཡ་ད་བྷི་ཛཱ་ནཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ནོ ཨ་ན་ཡཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི.
༣༧. ‘‘ས་ནྟི, བྷ་གྒ་ཝ, ཨེ་ཀེ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ཨི་སྶ་ར་ཀུ་ཏྟཾ བྲ་ཧྨ་ཀུ་ཏྟཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ཀཾ ཨ་གྒ་ཉྙཾ པ་ཉྙ་པེ་ནྟི. ཏྱཱ་ཧཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨེ་ཝཾ ཝ་དཱ་མི – ‘ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏུ་མྷེ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ ཨི་སྶ་ར་ཀུ་ཏྟཾ བྲ་ཧྨ་ཀུ་ཏྟཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ཀཾ ཨ་གྒ་ཉྙཾ པ་ཉྙ་པེ་ཐཱ’ཏི? ཏེ ཙ མེ ཨེ་ཝཾ པུ་ཊྛཱ, ‘ཨཱ་མོ’ཏི [ཨཱ་མཱ་ཏི (སྱཱ.)] པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི. ཏྱཱ་ཧཾ ཨེ་ཝཾ ཝ་དཱ་མི – ‘ཀ་ཐཾ་ཝི་ཧི་ཏ་ཀཾ པ་ན [ཀ་ཐཾ ཝི་ཧི་ཏ་ཀཾ་ནོ པ་ན (ཀ.)] ཏུ་མྷེ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ ཨི་སྶ་ར་ཀུ་ཏྟཾ བྲ་ཧྨ་ཀུ་ཏྟཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ཀཾ ཨ་གྒ་ཉྙཾ པ་ཉྙ་པེ་ཐཱ’ཏི? ཏེ མ་ཡཱ པུ་ཊྛཱ ན ས་མྤཱ་ཡ་ནྟི, ཨ་ས་མྤཱ་ཡ་ནྟཱ མ་མ་ཉྙེ་ཝ པ་ཊི་པུ་ཙྪ་ནྟི. ཏེ་སཱ་ཧཾ པུ་ཊྛོ བྱཱ་ཀ་རོ་མི –
༣༨. ‘ཧོ་ཏི ཁོ སོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ས་མ་ཡོ ཡཾ ཀ་དཱ་ཙི ཀ་ར་ཧ་ཙི དཱི་གྷ་སྶ ཨ་དྡྷུ་ནོ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཨ་ཡཾ ལོ་ཀོ སཾ་ཝ་ཊྚ་ཏི. སཾ་ཝ་ཊྚ་མཱ་ནེ ལོ་ཀེ ཡེ་བྷུ་ཡྻེ་ན ས་ཏྟཱ ཨཱ་བྷ་སྶ་ར་སཾ་ཝ་ཏྟ་ནི་ཀཱ ཧོ་ནྟི. ཏེ ཏ་ཏྠ ཧོ་ནྟི མ་ནོ་མ་ཡཱ པཱི་ཏི་བྷ་ཀྑཱ ས་ཡཾ་པ་བྷཱ ཨ་ནྟ་ལི་ཀྑ་ཙ་རཱ སུ་བྷ་ཊྛཱ་ཡི་ནོ ཙི་རཾ དཱི་གྷ་མ་དྡྷཱ་ནཾ ཏི་ཊྛ་ནྟི.
‘ཧོ་ཏི ཁོ སོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ས་མ་ཡོ ཡཾ ཀ་དཱ་ཙི ཀ་ར་ཧ་ཙི དཱི་གྷ་སྶ ཨ་དྡྷུ་ནོ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཨ་ཡཾ ལོ་ཀོ ཝི་ཝ་ཊྚ་ཏི. ཝི་ཝ་ཊྚ་མཱ་ནེ ལོ་ཀེ སུ་ཉྙཾ བྲ་ཧྨ་ཝི་མཱ་ནཾ པཱ་ཏུ་བྷ་ཝ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ [ཨ་ཐ (སཱི. སྱཱ. པཱི.)] ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ས་ཏྟོ ཨཱ་ཡུ་ཀྑ་ཡཱ ཝཱ པུ་ཉྙ་ཀྑ་ཡཱ ཝཱ ཨཱ་བྷ་སྶ་ར་ཀཱ་ཡཱ ཙ་ཝི་ཏྭཱ སུ་ཉྙཾ བྲ་ཧྨ་ཝི་མཱ་ནཾ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་ཏི. སོ ཏ་ཏྠ ཧོ་ཏི མ་ནོ་མ་ཡོ པཱི་ཏི་བྷ་ཀྑོ ས་ཡཾ་པ་བྷོ ཨ་ནྟ་ལི་ཀྑ་ཙ་རོ སུ་བྷ་ཊྛཱ་ཡཱི, ཙི་རཾ དཱི་གྷ་མ་དྡྷཱ་ནཾ ཏི་ཊྛ་ཏི.
‘ཏ་སྶ ཏ་ཏྠ ཨེ་ཀ་ཀ་སྶ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ནི་ཝུ་སི་ཏ་ཏྟཱ ཨ་ན་བྷི་ར་ཏི པ་རི་ཏ་སྶ་ནཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི – ཨ་ཧོ ཝ་ཏ ཨ་ཉྙེ་པི ས་ཏྟཱ ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ ཨཱ་ག་ཙྪེ་ཡྻུ་ནྟི. ཨ་ཐ ཨ་ཉྙེ་པི ས་ཏྟཱ ཨཱ་ཡུ་ཀྑ་ཡཱ ཝཱ པུ་ཉྙ་ཀྑ་ཡཱ ཝཱ ཨཱ་བྷ་སྶ་ར་ཀཱ་ཡཱ ཙ་ཝི་ཏྭཱ བྲ་ཧྨ་ཝི་མཱ་ནཾ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་ནྟི ཏ་སྶ ས་ཏྟ་སྶ ས་ཧ་བྱ་ཏཾ. ཏེ་པི ཏ་ཏྠ ཧོ་ནྟི མ་ནོ་མ་ཡཱ པཱི་ཏི་བྷ་ཀྑཱ ས་ཡཾ་པ་བྷཱ ཨ་ནྟ་ལི་ཀྑ་ཙ་རཱ སུ་བྷ་ཊྛཱ་ཡི་ནོ, ཙི་རཾ དཱི་གྷ་མ་དྡྷཱ་ནཾ ཏི་ཊྛ་ནྟི.
༣༩. ‘ཏ་ཏྲཱ་ཝུ་སོ, ཡོ སོ ས་ཏྟོ པ་ཋ་མཾ ཨུ་པ་པ་ནྣོ, ཏ་སྶ ཨེ་ཝཾ ཧོ་ཏི – ཨ་ཧ་མ་སྨི བྲ་ཧྨཱ མ་ཧཱ་བྲ་ཧྨཱ ཨ་བྷི་བྷཱུ ཨ་ན་བྷི་བྷཱུ་ཏོ ཨ་ཉྙ་ད་ཏྠུ་ད་སོ ཝ་ས་ཝ་ཏྟཱི ཨི་སྶ་རོ ཀ་ཏྟཱ ནི་མྨཱ་ཏཱ སེ་ཊྛོ ས་ཛི་ཏཱ [ས་ཉྫི་ཏཱ (སཱི. པཱི.), ས་ཛྫི་ཏཱ (སྱཱ. ཀཾ.)] ཝ་སཱི པི་ཏཱ བྷཱུ་ཏ་བྷ་བྱཱ་ནཾ, མ་ཡཱ ཨི་མེ ས་ཏྟཱ ནི་མྨི་ཏཱ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? མ་མ་ཉྷི པུ་བྦེ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ཨ་ཧོ ཝ་ཏ ཨ་ཉྙེ་པི ས་ཏྟཱ ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ ཨཱ་ག་ཙྪེ་ཡྻུ་ནྟི; ཨི་ཏི མ་མ ཙ མ་ནོ་པ་ཎི་དྷི. ཨི་མེ ཙ ས་ཏྟཱ ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ ཨཱ་ག་ཏཱ་ཏི.
‘ཡེ་པི ཏེ ས་ཏྟཱ པ་ཙྪཱ ཨུ་པ་པ་ནྣཱ, ཏེ་ས་མྤི ཨེ་ཝཾ ཧོ་ཏི – ཨ་ཡཾ ཁོ བྷ་ཝཾ བྲ་ཧྨཱ མ་ཧཱ་བྲ་ཧྨཱ ཨ་བྷི་བྷཱུ ཨ་ན་བྷི་བྷཱུ་ཏོ ཨ་ཉྙ་ད་ཏྠུ་ད་སོ ཝ་ས་ཝ་ཏྟཱི ཨི་སྶ་རོ ཀ་ཏྟཱ ནི་མྨཱ་ཏཱ སེ་ཊྛོ ས་ཛི་ཏཱ ཝ་སཱི པི་ཏཱ བྷཱུ་ཏ་བྷ་བྱཱ་ནཾ; ཨི་མི་ནཱ མ་ཡཾ བྷོ་ཏཱ བྲ་ཧྨུ་ནཱ ནི་མྨི་ཏཱ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ཨི་མ་ཉྷི མ་ཡཾ ཨ་དྡ་སཱ་མ ཨི་དྷ པ་ཋ་མཾ ཨུ་པ་པ་ནྣཾ; མ་ཡཾ པ་ནཱ་མྷ པ་ཙྪཱ ཨུ་པ་པ་ནྣཱ་ཏི.
༤༠. ‘ཏ་ཏྲཱ་ཝུ་སོ, ཡོ སོ ས་ཏྟོ པ་ཋ་མཾ ཨུ་པ་པ་ནྣོ, སོ དཱི་གྷཱ་ཡུ་ཀ་ཏ་རོ ཙ ཧོ་ཏི ཝ་ཎྞ་ཝ་ནྟ་ཏ་རོ ཙ མ་ཧེ་ས་ཀྑ་ཏ་རོ ཙ. ཡེ པ་ན ཏེ ས་ཏྟཱ པ་ཙྪཱ ཨུ་པ་པ་ནྣཱ, ཏེ ཨ་པྤཱ་ཡུ་ཀ་ཏ་རཱ ཙ ཧོ་ནྟི དུ་བྦ་ཎྞ་ཏ་རཱ ཙ ཨ་པྤེ་ས་ཀྑ་ཏ་རཱ ཙ.
‘ཋཱ་ནཾ ཁོ པ་ནེ་ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཝི་ཛྫ་ཏི, ཡཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ས་ཏྟོ ཏ་མྷཱ ཀཱ་ཡཱ ཙ་ཝི་ཏྭཱ ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏི. ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ ཨཱ་ག་ཏོ ས་མཱ་ནོ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛ་ཏི. ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛི་ཏོ ས་མཱ་ནོ ཨཱ་ཏ་པྤ་མ་ནྭཱ་ཡ པ་དྷཱ་ན་མ་ནྭཱ་ཡ ཨ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནྭཱ་ཡ ཨ་པྤ་མཱ་ད་མ་ནྭཱ་ཡ ས་མྨཱ་མ་ན་སི་ཀཱ་ར་མ་ནྭཱ་ཡ ཏ་ཐཱ་རཱུ་པཾ ཙེ་ཏོ་ས་མཱ་དྷིཾ ཕུ་ས་ཏི, ཡ་ཐཱ་ས་མཱ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ ཏཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏི; ཏ་ཏོ པ་རཾ ནཱ་ནུ་སྶ་ར་ཏི.
‘སོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ཡོ ཁོ སོ བྷ་ཝཾ བྲ་ཧྨཱ མ་ཧཱ་བྲ་ཧྨཱ ཨ་བྷི་བྷཱུ ཨ་ན་བྷི་བྷཱུ་ཏོ ཨ་ཉྙ་ད་ཏྠུ་ད་སོ ཝ་ས་ཝ་ཏྟཱི ཨི་སྶ་རོ ཀ་ཏྟཱ ནི་མྨཱ་ཏཱ སེ་ཊྛོ ས་ཛི་ཏཱ ཝ་སཱི པི་ཏཱ བྷཱུ་ཏ་བྷ་བྱཱ་ནཾ, ཡེ་ན མ་ཡཾ བྷོ་ཏཱ བྲ་ཧྨུ་ནཱ ནི་མྨི་ཏཱ. སོ ནི་ཙྩོ དྷུ་ཝོ [ས་སྶ་ཏོ དཱི་གྷཱ་ཡུ་ཀོ (སྱཱ. ཀ.)] ས་སྶ་ཏོ ཨ་ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་དྷ་མྨོ ས་སྶ་ཏི་ས་མཾ ཏ་ཐེ་ཝ ཋ་སྶ་ཏི. ཡེ པ་ན མ་ཡཾ ཨ་ཧུ་མྷཱ ཏེ་ན བྷོ་ཏཱ བྲ་ཧྨུ་ནཱ ནི་མྨི་ཏཱ, ཏེ མ་ཡཾ ཨ་ནི་ཙྩཱ ཨ་དྡྷུ་ཝཱ [ཨ་དྡྷུ་ཝཱ ཨ་ས་སྶ་ཏཱ (སྱཱ. ཀ.)] ཨ་པྤཱ་ཡུ་ཀཱ ཙ་ཝ་ན་དྷ་མྨཱ ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ ཨཱ་ག་ཏཱ’ཏི. ཨེ་ཝཾ་ཝི་ཧི་ཏ་ཀཾ ནོ ཏུ་མྷེ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ ཨི་སྶ་ར་ཀུ་ཏྟཾ བྲ་ཧྨ་ཀུ་ཏྟཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ཀཾ ཨ་གྒ་ཉྙཾ པ་ཉྙ་པེ་ཐཱ་ཏི. ‘ཏེ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ཨེ་ཝཾ ཁོ ནོ, ཨཱ་ཝུ་སོ གོ་ཏ་མ, སུ་ཏཾ, ཡ་ཐེ་ཝཱ་ཡ་སྨཱ གོ་ཏ་མོ ཨཱ་ཧཱ’ཏི. ‘‘ཨ་གྒ་ཉྙ་ཉྩཱ་ཧཾ, བྷ་གྒ་ཝ, པ་ཛཱ་ནཱ་མི. ཏ་ཉྩ པ་ཛཱ་ནཱ་མི, ཏ་ཏོ ཙ ཨུ་ཏྟ་རི་ཏ་རཾ པ་ཛཱ་ནཱ་མི, ཏ་ཉྩ པ་ཛཱ་ནཾ ན པ་རཱ་མ་སཱ་མི, ཨ་པ་རཱ་མ་ས་ཏོ ཙ མེ པ་ཙྩ་ཏྟ་ཉྙེ་ཝ ནི་བྦུ་ཏི ཝི་དི་ཏཱ. ཡ་ད་བྷི་ཛཱ་ནཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ནོ ཨ་ན་ཡཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི.
༤༡. ‘‘ས་ནྟི, བྷ་གྒ་ཝ, ཨེ་ཀེ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ཁི་ཌྜཱ་པ་དོ་སི་ཀཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ཀཾ ཨ་གྒ་ཉྙཾ པ་ཉྙ་པེ་ནྟི. ཏྱཱ་ཧཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨེ་ཝཾ ཝ་དཱ་མི – ‘ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏུ་མྷེ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ ཁི་ཌྜཱ་པ་དོ་སི་ཀཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ཀཾ ཨ་གྒ་ཉྙཾ པ་ཉྙ་པེ་ཐཱ’ཏི? ཏེ ཙ མེ ཨེ་ཝཾ པུ་ཊྛཱ ‘ཨཱ་མོ’ཏི པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི. ཏྱཱ་ཧཾ ཨེ་ཝཾ ཝ་དཱ་མི – ‘ཀ་ཐཾ་ཝི་ཧི་ཏ་ཀཾ པ་ན ཏུ་མྷེ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ ཁི་ཌྜཱ་པ་དོ་སི་ཀཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ཀཾ ཨ་གྒ་ཉྙཾ པ་ཉྙ་པེ་ཐཱ’ཏི? ཏེ མ་ཡཱ པུ་ཊྛཱ ན ས་མྤཱ་ཡ་ནྟི, ཨ་ས་མྤཱ་ཡ་ནྟཱ མ་མ་ཉྙེ་ཝ པ་ཊི་པུ་ཙྪ་ནྟི, ཏེ་སཱ་ཧཾ པུ་ཊྛོ བྱཱ་ཀ་རོ་མི –
༤༢. ‘ས་ནྟཱ་ཝུ་སོ, ཁི་ཌྜཱ་པ་དོ་སི་ཀཱ ནཱ་མ དེ་ཝཱ. ཏེ ཨ་ཏི་ཝེ་ལཾ ཧ་སྶ་ཁི་ཌྜཱ་ར་ཏི་དྷ་མྨ་ས་མཱ་པ་ནྣཱ [ཧ་ས་ཁི་ཌྜཱ་ར་ཏི་དྷ་མྨ་ས་མཱ་པ་ནྣཱ (ཀ.)] ཝི་ཧ་ར་ནྟི. ཏེ་སཾ ཨ་ཏི་ཝེ་ལཾ ཧ་སྶ་ཁི་ཌྜཱ་ར་ཏི་དྷ་མྨ་ས་མཱ་པ་ནྣཱ་ནཾ ཝི་ཧ་ར་ཏཾ ས་ཏི ས་མྨུ་སྶ་ཏི, ས་ཏི་ཡཱ ས་མྨོ་སཱ [ས་ཏི་ཡཱ ས་མྨོ་སཱ་ཡ (སྱཱ.)] ཏེ དེ་ཝཱ ཏ་མྷཱ ཀཱ་ཡཱ ཙ་ཝ་ནྟི.
‘ཋཱ་ནཾ ཁོ པ་ནེ་ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཝི་ཛྫ་ཏི, ཡཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ས་ཏྟོ ཏ་མྷཱ ཀཱ་ཡཱ ཙ་ཝི་ཏྭཱ ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏི, ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ ཨཱ་ག་ཏོ ས་མཱ་ནོ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛ་ཏི, ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛི་ཏོ ས་མཱ་ནོ ཨཱ་ཏ་པྤ་མ་ནྭཱ་ཡ པ་དྷཱ་ན་མ་ནྭཱ་ཡ ཨ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནྭཱ་ཡ ཨ་པྤ་མཱ་ད་མ་ནྭཱ་ཡ ས་མྨཱ་མ་ན་སི་ཀཱ་ར་མ་ནྭཱ་ཡ ཏ་ཐཱ་རཱུ་པཾ ཙེ་ཏོ་ས་མཱ་དྷིཾ ཕུ་ས་ཏི, ཡ་ཐཱ་ས་མཱ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ ཏཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏི; ཏ་ཏོ པ་རཾ ནཱ་ནུ་སྶ་ར་ཏི.
‘སོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ཡེ ཁོ ཏེ བྷོ་ནྟོ དེ་ཝཱ ན ཁི་ཌྜཱ་པ་དོ་སི་ཀཱ ཏེ ན ཨ་ཏི་ཝེ་ལཾ ཧ་སྶ་ཁི་ཌྜཱ་ར་ཏི་དྷ་མྨ་ས་མཱ་པ་ནྣཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟི. ཏེ་སཾ ནཱ་ཏི་ཝེ་ལཾ ཧ་སྶ་ཁི་ཌྜཱ་ར་ཏི་དྷ་མྨ་ས་མཱ་པ་ནྣཱ་ནཾ ཝི་ཧ་ར་ཏཾ ས་ཏི ན ས་མྨུ་སྶ་ཏི, ས་ཏི་ཡཱ ཨ་ས་མྨོ་སཱ ཏེ དེ་ཝཱ ཏ་མྷཱ ཀཱ་ཡཱ ན ཙ་ཝ་ནྟི, ནི་ཙྩཱ དྷུ་ཝཱ ས་སྶ་ཏཱ ཨ་ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་དྷ་མྨཱ ས་སྶ་ཏི་ས་མཾ ཏ་ཐེ་ཝ ཋ་སྶ་ནྟི. ཡེ པ་ན མ་ཡཾ ཨ་ཧུ་མྷཱ ཁི་ཌྜཱ་པ་དོ་སི་ཀཱ ཏེ མ་ཡཾ ཨ་ཏི་ཝེ་ལཾ ཧ་སྶ་ཁི་ཌྜཱ་ར་ཏི་དྷ་མྨ་ས་མཱ་པ་ནྣཱ ཝི་ཧ་རི་མྷཱ, ཏེ་སཾ ནོ ཨ་ཏི་ཝེ་ལཾ ཧ་སྶ་ཁི་ཌྜཱ་ར་ཏི་དྷ་མྨ་ས་མཱ་པ་ནྣཱ་ནཾ ཝི་ཧ་ར་ཏཾ ས་ཏི ས་མྨུ་སྶ་ཏི, ས་ཏི་ཡཱ ས་མྨོ་སཱ ཨེ་ཝཾ [ས་མྨོ་སཱ ཨེ་ཝ (སཱི. པཱི.) ས་མྨོ་སཱ ཏེ (སྱཱ. ཀ.)] མ་ཡཾ ཏ་མྷཱ ཀཱ་ཡཱ ཙུ་ཏཱ, ཨ་ནི་ཙྩཱ ཨ་དྡྷུ་ཝཱ ཨ་པྤཱ་ཡུ་ཀཱ ཙ་ཝ་ན་དྷ་མྨཱ ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ ཨཱ་ག་ཏཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ་ཝི་ཧི་ཏ་ཀཾ ནོ ཏུ་མྷེ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ ཁི་ཌྜཱ་པ་དོ་སི་ཀཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ཀཾ ཨ་གྒ་ཉྙཾ པ་ཉྙ་པེ་ཐཱ’ཏི. ‘ཏེ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ཨེ་ཝཾ ཁོ ནོ, ཨཱ་ཝུ་སོ གོ་ཏ་མ, སུ་ཏཾ, ཡ་ཐེ་ཝཱ་ཡ་སྨཱ གོ་ཏ་མོ ཨཱ་ཧཱ’ཏི. ‘‘ཨ་གྒ་ཉྙ་ཉྩཱ་ཧཾ, བྷ་གྒ་ཝ, པ་ཛཱ་ནཱ་མི…པེ… ཡ་ད་བྷི་ཛཱ་ནཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ནོ ཨ་ན་ཡཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི.
༤༣. ‘‘ས་ནྟི, བྷ་གྒ་ཝ, ཨེ་ཀེ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ མ་ནོ་པ་དོ་སི་ཀཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ཀཾ ཨ་གྒ་ཉྙཾ པ་ཉྙ་པེ་ནྟི. ཏྱཱ་ཧཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨེ་ཝཾ ཝ་དཱ་མི – ‘ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏུ་མྷེ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ མ་ནོ་པ་དོ་སི་ཀཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ཀཾ ཨ་གྒ་ཉྙཾ པ་ཉྙ་པེ་ཐཱ’ཏི? ཏེ ཙ མེ ཨེ་ཝཾ པུ་ཊྛཱ ‘ཨཱ་མོ’ཏི པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི. ཏྱཱ་ཧཾ ཨེ་ཝཾ ཝ་དཱ་མི – ‘ཀ་ཐཾ་ཝི་ཧི་ཏ་ཀཾ པ་ན ཏུ་མྷེ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ མ་ནོ་པ་དོ་སི་ཀཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ཀཾ ཨ་གྒ་ཉྙཾ པ་ཉྙ་པེ་ཐཱ’ཏི? ཏེ མ་ཡཱ པུ་ཊྛཱ ན ས་མྤཱ་ཡ་ནྟི, ཨ་ས་མྤཱ་ཡ་ནྟཱ མ་མ་ཉྙེ་ཝ པ་ཊི་པུ་ཙྪ་ནྟི. ཏེ་སཱ་ཧཾ པུ་ཊྛོ བྱཱ་ཀ་རོ་མི –
༤༤. ‘ས་ནྟཱ་ཝུ་སོ, མ་ནོ་པ་དོ་སི་ཀཱ ནཱ་མ དེ་ཝཱ. ཏེ ཨ་ཏི་ཝེ་ལཾ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ཨུ་པ་ནི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི. ཏེ ཨ་ཏི་ཝེ་ལཾ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ཨུ་པ་ནི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟཱ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་མྷི ཙི་ཏྟཱ་ནི པ་དཱུ་སེ་ནྟི. ཏེ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ པ་དུ་ཊྛ་ཙི་ཏྟཱ ཀི་ལ་ནྟ་ཀཱ་ཡཱ ཀི་ལ་ནྟ་ཙི་ཏྟཱ. ཏེ དེ་ཝཱ ཏ་མྷཱ ཀཱ་ཡཱ ཙ་ཝ་ནྟི.
‘ཋཱ་ནཾ ཁོ པ་ནེ་ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཝི་ཛྫ་ཏི, ཡཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ས་ཏྟོ ཏ་མྷཱ ཀཱ་ཡཱ ཙ་ཝི་ཏྭཱ ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏི. ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ ཨཱ་ག་ཏོ ས་མཱ་ནོ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛ་ཏི. ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛི་ཏོ ས་མཱ་ནོ ཨཱ་ཏ་པྤ་མ་ནྭཱ་ཡ པ་དྷཱ་ན་མ་ནྭཱ་ཡ ཨ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནྭཱ་ཡ ཨ་པྤ་མཱ་ད་མ་ནྭཱ་ཡ ས་མྨཱ་མ་ན་སི་ཀཱ་ར་མ་ནྭཱ་ཡ ཏ་ཐཱ་རཱུ་པཾ ཙེ་ཏོ་ས་མཱ་དྷིཾ ཕུ་ས་ཏི, ཡ་ཐཱ་ས་མཱ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ ཏཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏི, ཏ་ཏོ པ་རཾ ནཱ་ནུ་སྶ་ར་ཏི.
‘སོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ཡེ ཁོ ཏེ བྷོ་ནྟོ དེ་ཝཱ ན མ་ནོ་པ་དོ་སི་ཀཱ ཏེ ནཱ་ཏི་ཝེ་ལཾ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ཨུ་པ་ནི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི. ཏེ ནཱ་ཏི་ཝེ་ལཾ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ཨུ་པ་ནི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟཱ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་མྷི ཙི་ཏྟཱ་ནི ན་པྤ་དཱུ་སེ་ནྟི. ཏེ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ཨ་པྤ་དུ་ཊྛ་ཙི་ཏྟཱ ཨ་ཀི་ལ་ནྟ་ཀཱ་ཡཱ ཨ་ཀི་ལ་ནྟ་ཙི་ཏྟཱ. ཏེ དེ་ཝཱ ཏ་མྷཱ [ཨ་ཀི་ལ་ནྟ་ཙི་ཏྟཱ ཏ་མྷཱ (ཀ.)] ཀཱ་ཡཱ ན ཙ་ཝ་ནྟི, ནི་ཙྩཱ དྷུ་ཝཱ ས་སྶ་ཏཱ ཨ་ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་དྷ་མྨཱ ས་སྶ་ཏི་ས་མཾ ཏ་ཐེ་ཝ ཋ་སྶ་ནྟི. ཡེ པ་ན མ་ཡཾ ཨ་ཧུ་མྷཱ མ་ནོ་པ་དོ་སི་ཀཱ, ཏེ མ་ཡཾ ཨ་ཏི་ཝེ་ལཾ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ཨུ་པ་ནི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡི་མྷཱ. ཏེ མ་ཡཾ ཨ་ཏི་ཝེ་ལཾ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ཨུ་པ་ནི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟཱ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་མྷི ཙི་ཏྟཱ་ནི པ་དཱུ་སི་མྷཱ [པ་དོ་སི་ཡི་མྷཱ (སྱཱ.), པ་དཱུ་ས་ཡི་མྷཱ (?)]. ཏེ མ་ཡཾ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ པ་དུ་ཊྛ་ཙི་ཏྟཱ ཀི་ལ་ནྟ་ཀཱ་ཡཱ ཀི་ལ་ནྟ་ཙི་ཏྟཱ. ཨེ་ཝཾ མ་ཡཾ [ཀི་ལ་ནྟ་ཙི་ཏྟཱ་ཨེ་ཝ མ་ཡཾ (སཱི. པཱི.), ཀི་ལ་ནྟ་ཙི་ཏྟཱ (ཀ.)] ཏ་མྷཱ ཀཱ་ཡཱ ཙུ་ཏཱ, ཨ་ནི་ཙྩཱ ཨ་དྡྷུ་ཝཱ ཨ་པྤཱ་ཡུ་ཀཱ ཙ་ཝ་ན་དྷ་མྨཱ ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ ཨཱ་ག་ཏཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ་ཝི་ཧི་ཏ་ཀཾ ནོ ཏུ་མྷེ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ མ་ནོ་པ་དོ་སི་ཀཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ཀཾ ཨ་གྒ་ཉྙཾ པ་ཉྙ་པེ་ཐཱ’ཏི. ‘ཏེ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ཨེ་ཝཾ ཁོ ནོ, ཨཱ་ཝུ་སོ གོ་ཏ་མ, སུ་ཏཾ, ཡ་ཐེ་ཝཱ་ཡ་སྨཱ གོ་ཏ་མོ ཨཱ་ཧཱ’ཏི. ‘‘ཨ་གྒ་ཉྙ་ཉྩཱ་ཧཾ, བྷ་གྒ་ཝ, པ་ཛཱ་ནཱ་མི…པེ… ཡ་ད་བྷི་ཛཱ་ནཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ནོ ཨ་ན་ཡཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི.
༤༥. ‘‘ས་ནྟི, བྷ་གྒ་ཝ, ཨེ་ཀེ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ཨ་དྷི་ཙྩ་ས་མུ་པྤ་ནྣཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ཀཾ ཨ་གྒ་ཉྙཾ པ་ཉྙ་པེ་ནྟི. ཏྱཱ་ཧཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨེ་ཝཾ ཝ་དཱ་མི – ‘ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏུ་མྷེ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ ཨ་དྷི་ཙྩ་ས་མུ་པྤ་ནྣཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ཀཾ ཨ་གྒ་ཉྙཾ པ་ཉྙ་པེ་ཐཱ’ཏི? ཏེ ཙ མེ ཨེ་ཝཾ པུ་ཊྛཱ ‘ཨཱ་མོ’ཏི པ་ཊི་ཛཱ་ན་ནྟི. ཏྱཱ་ཧཾ ཨེ་ཝཾ ཝ་དཱ་མི – ‘ཀ་ཐཾ་ཝི་ཧི་ཏ་ཀཾ པ་ན ཏུ་མྷེ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ ཨ་དྷི་ཙྩ་ས་མུ་པྤ་ནྣཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ཀཾ ཨ་གྒ་ཉྙཾ པ་ཉྙ་པེ་ཐཱ’ཏི? ཏེ མ་ཡཱ པུ་ཊྛཱ ན ས་མྤཱ་ཡ་ནྟི, ཨ་ས་མྤཱ་ཡ་ནྟཱ མ་མ་ཉྙེ་ཝ པ་ཊི་པུ་ཙྪ་ནྟི. ཏེ་སཱ་ཧཾ པུ་ཊྛོ བྱཱ་ཀ་རོ་མི –
༤༦. ‘ས་ནྟཱ་ཝུ་སོ, ཨ་ས་ཉྙ་ས་ཏྟཱ ནཱ་མ དེ་ཝཱ. ས་ཉྙུ་པྤཱ་དཱ ཙ པ་ན ཏེ དེ་ཝཱ ཏ་མྷཱ ཀཱ་ཡཱ ཙ་ཝ་ནྟི.
‘ཋཱ་ནཾ ཁོ པ་ནེ་ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཝི་ཛྫ་ཏི. ཡཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ས་ཏྟོ ཏ་མྷཱ ཀཱ་ཡཱ ཙ་ཝི་ཏྭཱ ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏི. ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ ཨཱ་ག་ཏོ ས་མཱ་ནོ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛ་ཏི. ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛི་ཏོ ས་མཱ་ནོ ཨཱ་ཏ་པྤ་མ་ནྭཱ་ཡ པ་དྷཱ་ན་མ་ནྭཱ་ཡ ཨ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནྭཱ་ཡ ཨ་པྤ་མཱ་ད་མ་ནྭཱ་ཡ ས་མྨཱ་མ་ན་སི་ཀཱ་ར་མ་ནྭཱ་ཡ ཏ་ཐཱ་རཱུ་པཾ ཙེ་ཏོ་ས་མཱ་དྷིཾ ཕུ་ས་ཏི, ཡ་ཐཱ་ས་མཱ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ ཏཾ [ཨི་དཾ པ་དཾ བྲ་ཧྨ་ཛཱ་ལ་སུ་ཏྟེ ན དི་སྶ་ཏི. ཨེ་ཝཾ (པཱི. ཀ.)] ས་ཉྙུ་པྤཱ་དཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏི, ཏ་ཏོ པ་རཾ ནཱ་ནུ་སྶ་ར་ཏི.
‘སོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ཨ་དྷི་ཙྩ་ས་མུ་པྤ་ནྣོ ཨ་ཏྟཱ ཙ ལོ་ཀོ ཙ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ཨ་ཧ་ཉྷི པུ་བྦེ ནཱ་ཧོ་སིཾ, སོ་མྷི ཨེ་ཏ་ར་ཧི ཨ་ཧུ་ཏྭཱ ས་ནྟ་ཏཱ་ཡ [ས་ཏྟ་ཀཱ་ཡ (སཱི. པཱི.), ས་ཏྟཱ་ཡ (ཀ. སཱི.)] པ་རི་ཎ་ཏོ་ཏི. ཨེ་ཝཾ་ཝི་ཧི་ཏ་ཀཾ ནོ ཏུ་མྷེ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ ཨ་དྷི་ཙྩ་ས་མུ་པྤ་ནྣཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ཀཾ ཨ་གྒ་ཉྙཾ པ་ཉྙ་པེ་ཐཱ’ཏི? ‘ཏེ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ཨེ་ཝཾ ཁོ ནོ, ཨཱ་ཝུ་སོ གོ་ཏ་མ, སུ་ཏཾ ཡ་ཐེ་ཝཱ་ཡ་སྨཱ གོ་ཏ་མོ ཨཱ་ཧཱ’ཏི. ‘‘ཨ་གྒ་ཉྙ་ཉྩཱ་ཧཾ, བྷ་གྒ་ཝ, པ་ཛཱ་ནཱ་མི ཏ་ཉྩ པ་ཛཱ་ནཱ་མི, ཏ་ཏོ ཙ ཨུ་ཏྟ་རི་ཏ་རཾ པ་ཛཱ་ནཱ་མི, ཏ་ཉྩ པ་ཛཱ་ནཾ ན པ་རཱ་མ་སཱ་མི, ཨ་པ་རཱ་མ་ས་ཏོ ཙ མེ པ་ཙྩ་ཏྟ་ཉྙེ་ཝ ནི་བྦུ་ཏི ཝི་དི་ཏཱ. ཡ་ད་བྷི་ཛཱ་ནཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ནོ ཨ་ན་ཡཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི.
༤༧. ‘‘ཨེ་ཝཾ་ཝཱ་དིཾ ཁོ མཾ, བྷ་གྒ་ཝ, ཨེ་ཝ་མ་ཀྑཱ་ཡིཾ ཨེ་ཀེ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ཨ་ས་ཏཱ ཏུ་ཙྪཱ མུ་སཱ ཨ་བྷཱུ་ཏེ་ན ཨ་བྦྷཱ་ཙི་ཀྑ་ནྟི – ‘ཝི་པ་རཱི་ཏོ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ བྷི་ཀྑ་ཝོ ཙ. ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ སུ་བྷཾ ཝི་མོ་ཀྑཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི, ས་བྦཾ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཨ་སུ་བྷ་ནྟྭེ་ཝ [ཨ་སུ་བྷ་ནྟེ་ཝ (སཱི. སྱཱ. པཱི.)] པ་ཛཱ་ནཱ་ཏཱི’ཏི [ས་ཉྫཱ་ནཱ་ཏཱི་ཏི (སཱི. པཱི.)]. ན ཁོ པ་ནཱ་ཧཾ, བྷ་གྒ་ཝ, ཨེ་ཝཾ ཝ་དཱ་མི – ‘ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ སུ་བྷཾ ཝི་མོ་ཀྑཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི, ས་བྦཾ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཨ་སུ་བྷ་ནྟྭེ་ཝ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏཱི’ཏི. ཨེ་ཝ་ཉྩ ཁྭཱ་ཧཾ, བྷ་གྒ་ཝ, ཝ་དཱ་མི – ‘ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ སུ་བྷཾ ཝི་མོ་ཀྑཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི, སུ་བྷ་ནྟྭེ་ཝ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏཱི’ཏི.
‘‘ཏེ ཙ, བྷ་ནྟེ, ཝི་པ་རཱི་ཏཱ, ཡེ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཝི་པ་རཱི་ཏ་ཏོ ད་ཧ་ནྟི བྷི་ཀྑ་ཝོ ཙ. ཨེ་ཝཾ་པ་ས་ནྣོ ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏི. པ་ཧོ་ཏི མེ བྷ་ག་ཝཱ ཏ་ཐཱ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ཏུཾ, ཡ་ཐཱ ཨ་ཧཾ སུ་བྷཾ ཝི་མོ་ཀྑཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་རེ་ཡྻ’’ནྟི.
༤༨. ‘‘དུ་ཀྐ་རཾ ཁོ ཨེ་ཏཾ, བྷ་གྒ་ཝ, ཏ་ཡཱ ཨ་ཉྙ་དི་ཊྛི་ཀེ་ན ཨ་ཉྙ་ཁ་ནྟི་ཀེ་ན ཨ་ཉྙ་རུ་ཙི་ཀེ་ན ཨ་ཉྙ་ཏྲཱ་ཡོ་གེ་ན ཨ་ཉྙ་ཏྲཱ་ཙ་རི་ཡ་ཀེ་ན སུ་བྷཾ ཝི་མོ་ཀྑཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་རི་ཏུཾ. ཨི་ངྒྷ ཏྭཾ, བྷ་གྒ་ཝ, ཡོ ཙ ཏེ ཨ་ཡཾ མ་ཡི པ་སཱ་དོ, ཏ་མེ་ཝ ཏྭཾ སཱ་དྷུ་ཀ་མ་ནུ་ར་ཀྑཱ’’ཏི. ‘‘ས་ཙེ ཏཾ, བྷ་ནྟེ, མ་ཡཱ དུ་ཀྐ་རཾ ཨ་ཉྙ་དི་ཊྛི་ཀེ་ན ཨ་ཉྙ་ཁ་ནྟི་ཀེ་ན ཨ་ཉྙ་རུ་ཙི་ཀེ་ན ཨ་ཉྙ་ཏྲཱ་ཡོ་གེ་ན ཨ་ཉྙ་ཏྲཱ་ཙ་རི་ཡ་ཀེ་ན སུ་བྷཾ ཝི་མོ་ཀྑཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་རི་ཏུཾ. ཡོ ཙ མེ ཨ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏི པ་སཱ་དོ, ཏ་མེ་ཝཱ་ཧཾ སཱ་དྷུ་ཀ་མ་ནུ་ར་ཀྑི་སྶཱ་མཱི’’ཏི. ཨི་ད་མ་ཝོ་ཙ བྷ་ག་ཝཱ. ཨ་ཏྟ་མ་ནོ བྷ་གྒ་ཝ་གོ་ཏྟོ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་བྷི་ན་ནྡཱི་ཏི.
པཱ་ཐི་ཀ་སུ་ཏྟཾ [པཱ་ཊི་ཀ་སུ་ཏྟ་ནྟཾ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ. པཱི.)] ནི་ཊྛི་ཏཾ པ་ཋ་མཾ.