༢. སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལ་སུ་ཏྟཾ
རཱ་ཛཱ་མ་ཙྩ་ཀ་ཐཱ
༡༥༠. ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏཾ – ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛཱི་ཝ་ཀ་སྶ ཀོ་མཱ་ར་བྷ་ཙྩ་སྶ ཨ་མྦ་ཝ་ནེ མ་ཧ་ཏཱ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ་ན ས་དྡྷིཾ ཨ་ཌྜྷ་ཏེ་ལ༹་སེ་ཧི བྷི་ཀྑུ་ས་ཏེ་ཧི. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ ཏ་ད་ཧུ་པོ་ས་ཐེ པ་ནྣ་ར་སེ ཀོ་མུ་དི་ཡཱ ཙཱ་ཏུ་མཱ་སི་ནི་ཡཱ པུ་ཎྞཱ་ཡ པུ་ཎྞ་མཱ་ཡ ར་ཏྟི་ཡཱ རཱ་ཛཱ་མ་ཙྩ་པ་རི་ཝུ་ཏོ ཨུ་པ་རི་པཱ་སཱ་ད་ཝ་ར་ག་ཏོ ནི་སི་ནྣོ ཧོ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ ཏ་ད་ཧུ་པོ་ས་ཐེ ཨུ་དཱ་ནཾ ཨུ་དཱ་ནེ་སི – ‘‘ར་མ་ཎཱི་ཡཱ ཝ་ཏ བྷོ དོ་སི་ནཱ ར་ཏྟི, ཨ་བྷི་རཱུ་པཱ ཝ་ཏ བྷོ དོ་སི་ནཱ ར་ཏྟི, ད་སྶ་ནཱི་ཡཱ ཝ་ཏ བྷོ དོ་སི་ནཱ ར་ཏྟི, པཱ་སཱ་དི་ཀཱ ཝ་ཏ བྷོ དོ་སི་ནཱ ར་ཏྟི, ལ་ཀྑ་ཉྙཱ ཝ་ཏ བྷོ དོ་སི་ནཱ ར་ཏྟི. ཀཾ ནུ ཁྭ་ཛྫ ས་མ་ཎཾ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎཾ ཝཱ པ་ཡི་རུ་པཱ་སེ་ཡྻཱ་མ, ཡཾ ནོ པ་ཡི་རུ་པཱ་ས་ཏོ ཙི་ཏྟཾ པ་སཱི་དེ་ཡྻཱ’’ཏི?
༡༥༡. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ རཱ་ཛཱ་མ་ཙྩོ རཱ་ཛཱ་ནཾ མཱ་ག་དྷཾ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུཾ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་ཡཾ, དེ་ཝ, པཱུ་ར་ཎོ ཀ་སྶ་པོ ས་ངྒྷཱི ཙེ་ཝ ག་ཎཱི ཙ ག་ཎཱ་ཙ་རི་ཡོ ཙ ཉཱ་ཏོ ཡ་ས་སྶཱི ཏི་ཏྠ་ཀ་རོ སཱ་དྷུ་ས་མྨ་ཏོ བ་ཧུ་ཛ་ན་སྶ ར་ཏྟ་ཉྙཱུ ཙི་ར་པ་བྦ་ཛི་ཏོ ཨ་དྡྷ་ག་ཏོ ཝ་ཡོ་ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟོ. ཏཾ དེ་ཝོ པཱུ་ར་ཎཾ ཀ་སྶ་པཾ པ་ཡི་རུ་པཱ་ས་ཏུ. ཨ་པྤེ་ཝ ནཱ་མ དེ་ཝ་སྶ པཱུ་ར་ཎཾ ཀ་སྶ་པཾ པ་ཡི་རུ་པཱ་ས་ཏོ ཙི་ཏྟཾ པ་སཱི་དེ་ཡྻཱ’’ཏི. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ ཏུ་ཎྷཱི ཨ་ཧོ་སི.
༡༥༢. ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ་པི ཁོ རཱ་ཛཱ་མ་ཙྩོ རཱ་ཛཱ་ནཾ མཱ་ག་དྷཾ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུཾ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་ཡཾ, དེ་ཝ, མ་ཀྑ་ལི གོ་སཱ་ལོ ས་ངྒྷཱི ཙེ་ཝ ག་ཎཱི ཙ ག་ཎཱ་ཙ་རི་ཡོ ཙ ཉཱ་ཏོ ཡ་ས་སྶཱི ཏི་ཏྠ་ཀ་རོ སཱ་དྷུ་ས་མྨ་ཏོ བ་ཧུ་ཛ་ན་སྶ ར་ཏྟ་ཉྙཱུ ཙི་ར་པ་བྦ་ཛི་ཏོ ཨ་དྡྷ་ག་ཏོ ཝ་ཡོ་ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟོ. ཏཾ དེ་ཝོ མ་ཀྑ་ལིཾ གོ་སཱ་ལཾ པ་ཡི་རུ་པཱ་ས་ཏུ. ཨ་པྤེ་ཝ ནཱ་མ དེ་ཝ་སྶ མ་ཀྑ་ལིཾ གོ་སཱ་ལཾ པ་ཡི་རུ་པཱ་ས་ཏོ ཙི་ཏྟཾ པ་སཱི་དེ་ཡྻཱ’’ཏི. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ ཏུ་ཎྷཱི ཨ་ཧོ་སི.
༡༥༣. ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ་པི ཁོ རཱ་ཛཱ་མ་ཙྩོ རཱ་ཛཱ་ནཾ མཱ་ག་དྷཾ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུཾ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་ཡཾ, དེ་ཝ, ཨ་ཛི་ཏོ ཀེ་ས་ཀ་མྦ་ལོ ས་ངྒྷཱི ཙེ་ཝ ག་ཎཱི ཙ ག་ཎཱ་ཙ་རི་ཡོ ཙ ཉཱ་ཏོ ཡ་ས་སྶཱི ཏི་ཏྠ་ཀ་རོ སཱ་དྷུ་ས་མྨ་ཏོ བ་ཧུ་ཛ་ན་སྶ ར་ཏྟ་ཉྙཱུ ཙི་ར་པ་བྦ་ཛི་ཏོ ཨ་དྡྷ་ག་ཏོ ཝ་ཡོ་ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟོ. ཏཾ དེ་ཝོ ཨ་ཛི་ཏཾ ཀེ་ས་ཀ་མྦ་ལཾ པ་ཡི་རུ་པཱ་ས་ཏུ. ཨ་པྤེ་ཝ ནཱ་མ དེ་ཝ་སྶ ཨ་ཛི་ཏཾ ཀེ་ས་ཀ་མྦ་ལཾ པ་ཡི་རུ་པཱ་ས་ཏོ ཙི་ཏྟཾ པ་སཱི་དེ་ཡྻཱ’’ཏི. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ ཏུ་ཎྷཱི ཨ་ཧོ་སི.
༡༥༤. ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ་པི ཁོ རཱ་ཛཱ་མ་ཙྩོ རཱ་ཛཱ་ནཾ མཱ་ག་དྷཾ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུཾ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་ཡཾ, དེ་ཝ, པ་ཀུ་དྷོ [པ་ཀུ་དྡྷོ (སཱི.)] ཀ་ཙྩཱ་ཡ་ནོ ས་ངྒྷཱི ཙེ་ཝ ག་ཎཱི ཙ ག་ཎཱ་ཙ་རི་ཡོ ཙ ཉཱ་ཏོ ཡ་ས་སྶཱི ཏི་ཏྠ་ཀ་རོ སཱ་དྷུ་ས་མྨ་ཏོ བ་ཧུ་ཛ་ན་སྶ ར་ཏྟ་ཉྙཱུ ཙི་ར་པ་བྦ་ཛི་ཏོ ཨ་དྡྷ་ག་ཏོ ཝ་ཡོ་ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟོ. ཏཾ དེ་ཝོ པ་ཀུ་དྷཾ ཀ་ཙྩཱ་ཡ་ནཾ པ་ཡི་རུ་པཱ་ས་ཏུ. ཨ་པྤེ་ཝ ནཱ་མ དེ་ཝ་སྶ པ་ཀུ་དྷཾ ཀ་ཙྩཱ་ཡ་ནཾ པ་ཡི་རུ་པཱ་ས་ཏོ ཙི་ཏྟཾ པ་སཱི་དེ་ཡྻཱ’’ཏི. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ ཏུ་ཎྷཱི ཨ་ཧོ་སི.
༡༥༥. ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ་པི ཁོ རཱ་ཛཱ་མ་ཙྩོ རཱ་ཛཱ་ནཾ མཱ་ག་དྷཾ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུཾ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་ཡཾ, དེ་ཝ, ས་ཉྩ་ཡོ [ས་ཉྫ་ཡོ (སཱི. སྱཱ.)] བེ་ལ་ཊྛ་པུ་ཏྟོ [བེ་ལླ་ཊྛི་པུ་ཏྟོ (སཱི.), ཝེ་ལ་ཊྛ་པུ་ཏྟོ (སྱཱ.)] ས་ངྒྷཱི ཙེ་ཝ ག་ཎཱི ཙ ག་ཎཱ་ཙ་རི་ཡོ ཙ ཉཱ་ཏོ ཡ་ས་སྶཱི ཏི་ཏྠ་ཀ་རོ སཱ་དྷུ་ས་མྨ་ཏོ བ་ཧུ་ཛ་ན་སྶ ར་ཏྟ་ཉྙཱུ ཙི་ར་པ་བྦ་ཛི་ཏོ ཨ་དྡྷ་ག་ཏོ ཝ་ཡོ་ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟོ. ཏཾ དེ་ཝོ ས་ཉྩ་ཡཾ བེ་ལ་ཊྛ་པུ་ཏྟཾ པ་ཡི་རུ་པཱ་ས་ཏུ. ཨ་པྤེ་ཝ ནཱ་མ དེ་ཝ་སྶ ས་ཉྩ་ཡཾ བེ་ལ་ཊྛ་པུ་ཏྟཾ པ་ཡི་རུ་པཱ་ས་ཏོ ཙི་ཏྟཾ པ་སཱི་དེ་ཡྻཱ’’ཏི. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ ཏུ་ཎྷཱི ཨ་ཧོ་སི.
༡༥༦. ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ་པི ཁོ རཱ་ཛཱ་མ་ཙྩོ རཱ་ཛཱ་ནཾ མཱ་ག་དྷཾ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུཾ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་ཡཾ, དེ་ཝ, ནི་ག་ཎྛོ ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟོ [ནཱ་ཐ་པུ་ཏྟོ (སཱི.), ནཱ་ཏ་པུ་ཏྟོ (པཱི.)] ས་ངྒྷཱི ཙེ་ཝ ག་ཎཱི ཙ ག་ཎཱ་ཙ་རི་ཡོ ཙ ཉཱ་ཏོ ཡ་ས་སྶཱི ཏི་ཏྠ་ཀ་རོ སཱ་དྷུ་ས་མྨ་ཏོ བ་ཧུ་ཛ་ན་སྶ ར་ཏྟ་ཉྙཱུ ཙི་ར་པ་བྦ་ཛི་ཏོ ཨ་དྡྷ་ག་ཏོ ཝ་ཡོ་ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟོ. ཏཾ དེ་ཝོ ནི་ག་ཎྛཾ ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟཾ པ་ཡི་རུ་པཱ་ས་ཏུ. ཨ་པྤེ་ཝ ནཱ་མ དེ་ཝ་སྶ ནི་ག་ཎྛཾ ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟཾ པ་ཡི་རུ་པཱ་ས་ཏོ ཙི་ཏྟཾ པ་སཱི་དེ་ཡྻཱ’’ཏི. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ ཏུ་ཎྷཱི ཨ་ཧོ་སི.
ཀོ་མཱ་ར་བྷ་ཙྩ་ཛཱི་ཝ་ཀ་ཀ་ཐཱ
༡༥༧. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཛཱི་ཝ་ཀོ ཀོ་མཱ་ར་བྷ་ཙྩོ ར་ཉྙོ མཱ་ག་དྷ་སྶ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ་སྶ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟ་སྶ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ཏུ་ཎྷཱི་བྷཱུ་ཏོ ནི་སི་ནྣོ ཧོ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ ཛཱི་ཝ་ཀཾ ཀོ་མཱ་ར་བྷ་ཙྩཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཏྭཾ པ་ན, ས་མྨ ཛཱི་ཝ་ཀ, ཀིཾ ཏུ་ཎྷཱི’’ཏི? ‘‘ཨ་ཡཾ, དེ་ཝ, བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ར་ཧཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ ཨ་མྷཱ་ཀཾ ཨ་མྦ་ཝ་ནེ ཝི་ཧ་ར་ཏི མ་ཧ་ཏཱ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ་ན ས་དྡྷིཾ ཨ་ཌྜྷ་ཏེ་ལ༹་སེ་ཧི བྷི་ཀྑུ་ས་ཏེ་ཧི. ཏཾ ཁོ པ་ན བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ [བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ གོ་ཏ་མཾ (སཱི. ཀ. པཱི.)] ཨེ་ཝཾ ཀ་ལྱཱ་ཎོ ཀི་ཏྟི་ས་དྡོ ཨ་བྦྷུ་གྒ་ཏོ – ‘ཨི་ཏི་པི སོ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ར་ཧཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ ཝི་ཛྫཱ་ཙ་ར་ཎ་ས་མྤ་ནྣོ སུ་ག་ཏོ ལོ་ཀ་ཝི་དཱུ ཨ་ནུ་ཏྟ་རོ པུ་རི་ས་ད་མྨ་སཱ་ར་ཐི ས་ཏྠཱ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ’ཏི. ཏཾ དེ་ཝོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ པ་ཡི་རུ་པཱ་ས་ཏུ. ཨ་པྤེ་ཝ ནཱ་མ དེ་ཝ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ པ་ཡི་རུ་པཱ་ས་ཏོ ཙི་ཏྟཾ པ་སཱི་དེ་ཡྻཱ’ཏི.
༡༥༨. ‘‘ཏེ་ན ཧི, ས་མྨ ཛཱི་ཝ་ཀ, ཧ་ཏྠི་ཡཱ་ནཱ་ནི ཀ་པྤཱ་པེ་ཧཱི’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཝཾ, དེ་ཝཱ’’ཏི ཁོ ཛཱི་ཝ་ཀོ ཀོ་མཱ་ར་བྷ་ཙྩོ ར་ཉྙོ མཱ་ག་དྷ་སྶ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ་སྶ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟ་སྶ པ་ཊི་སྶུ་ཎི་ཏྭཱ པ་ཉྩ་མ་ཏྟཱ་ནི ཧ་ཏྠི་ནི་ཀཱ་ས་ཏཱ་ནི ཀ་པྤཱ་པེ་ཏྭཱ ར་ཉྙོ ཙ ཨཱ་རོ་ཧ་ཎཱི་ཡཾ ནཱ་གཾ, ར་ཉྙོ མཱ་ག་དྷ་སྶ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ་སྶ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟ་སྶ པ་ཊི་ཝེ་དེ་སི – ‘‘ཀ་པྤི་ཏཱ་ནི ཁོ ཏེ, དེ་ཝ, ཧ་ཏྠི་ཡཱ་ནཱ་ནི, ཡ་སྶ་དཱ་ནི ཀཱ་ལཾ མ་ཉྙ་སཱི’’ཏི.
༡༥༩. ཨ་ཐ ཁོ རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ པ་ཉྩ་སུ ཧ་ཏྠི་ནི་ཀཱ་ས་ཏེ་སུ པ་ཙྩེ་ཀཱ ཨི་ཏྠི་ཡོ ཨཱ་རོ་པེ་ཏྭཱ ཨཱ་རོ་ཧ་ཎཱི་ཡཾ ནཱ་གཾ ཨ་བྷི་རུ་ཧི་ཏྭཱ ཨུ་ཀྐཱ་སུ དྷཱ་རི་ཡ་མཱ་ནཱ་སུ རཱ་ཛ་ག་ཧ་མྷཱ ནི་ཡྻཱ་སི མ་ཧ་ཙྩ་རཱ་ཛཱ་ནུ་བྷཱ་ཝེ་ན, ཡེ་ན ཛཱི་ཝ་ཀ་སྶ ཀོ་མཱ་ར་བྷ་ཙྩ་སྶ ཨ་མྦ་ཝ་ནཾ ཏེ་ན པཱ་ཡཱ་སི.
ཨ་ཐ ཁོ ར་ཉྙོ མཱ་ག་དྷ་སྶ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ་སྶ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟ་སྶ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ཨ་མྦ་ཝ་ན་སྶ ཨ་ཧུ་དེ་ཝ བྷ་ཡཾ, ཨ་ཧུ ཚ་མྦྷི་ཏ་ཏྟཾ, ཨ་ཧུ ལོ་མ་ཧཾ་སོ. ཨ་ཐ ཁོ རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ བྷཱི་ཏོ སཾ་ཝི་གྒོ ལོ་མ་ཧ་ཊྛ་ཛཱ་ཏོ ཛཱི་ཝ་ཀཾ ཀོ་མཱ་ར་བྷ་ཙྩཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཀ་ཙྩི མཾ, ས་མྨ ཛཱི་ཝ་ཀ, ན ཝ་ཉྩེ་སི? ཀ་ཙྩི མཾ, ས་མྨ ཛཱི་ཝ་ཀ, ན པ་ལ་མྦྷེ་སི? ཀ་ཙྩི མཾ, ས་མྨ ཛཱི་ཝ་ཀ, ན པ་ཙྩ་ཏྠི་ཀཱ་ནཾ དེ་སི? ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཏཱ་ཝ མ་ཧ་ཏོ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་སྶ ཨ་ཌྜྷ་ཏེ་ལ༹་སཱ་ནཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ཏཱ་ནཾ ནེ་ཝ ཁི་པི་ཏ་ས་དྡོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ན ཨུ་ཀྐཱ་སི་ཏ་ས་དྡོ ན ནི་གྒྷོ་སོ’’ཏི.
‘‘མཱ བྷཱ་ཡི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, མཱ བྷཱ་ཡི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ. ན ཏཾ དེ་ཝ, ཝ་ཉྩེ་མི; ན ཏཾ, དེ་ཝ, པ་ལ་མྦྷཱ་མི; ན ཏཾ, དེ་ཝ, པ་ཙྩ་ཏྠི་ཀཱ་ནཾ དེ་མི. ཨ་བྷི་ཀྐ་མ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨ་བྷི་ཀྐ་མ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨེ་ཏེ མ་ཎྜ་ལ་མཱ་ལེ༹ དཱི་པཱ [པ་དཱི་པཱ (སཱི. སྱཱ.)] ཛྷཱ་ཡ་ནྟཱི’’ཏི.
སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལ་པུ་ཙྪཱ
༡༦༠. ཨ་ཐ ཁོ རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ ཡཱ་ཝ་ཏི་ཀཱ ནཱ་ག་སྶ བྷཱུ་མི ནཱ་གེ་ན ག་ནྟྭཱ, ནཱ་གཱ པ་ཙྩོ་རོ་ཧི་ཏྭཱ, པ་ཏྟི་ཀོ་ཝ [པ་དི་ཀོ་ཝ (སྱཱ.)] ཡེ་ན མ་ཎྜ་ལ་མཱ་ལ༹་སྶ དྭཱ་རཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཛཱི་ཝ་ཀཾ ཀོ་མཱ་ར་བྷ་ཙྩཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཀ་ཧཾ པ་ན, ས་མྨ ཛཱི་ཝ་ཀ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི? ‘‘ཨེ་སོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷ་ག་ཝཱ; ཨེ་སོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷ་ག་ཝཱ མ་ཛ྄ཛྷི་མཾ ཐ་མྦྷཾ ནི་སྶཱ་ཡ པུ་ར་ཏྠཱ་བྷི་མུ་ཁོ ནི་སི་ནྣོ པུ་ར་ཀྑ་ཏོ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་སྶཱ’’ཏི.
༡༦༡. ཨ་ཐ ཁོ རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཨ་ཊྛཱ་སི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཋི་ཏོ ཁོ རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ ཏུ་ཎྷཱི་བྷཱུ་ཏཾ ཏུ་ཎྷཱི་བྷཱུ་ཏཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷཾ ཨ་ནུ་ཝི་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ ར་ཧ་ད་མི་ཝ ཝི་པྤ་ས་ནྣཾ ཨུ་དཱ་ནཾ ཨུ་དཱ་ནེ་སི – ‘‘ཨི་མི་ནཱ མེ ཨུ་པ་ས་མེ་ན ཨུ་ད་ཡ་བྷ་དྡོ [ཨུ་དཱ་ཡི་བྷ་དྡོ (སཱི. པཱི.)] ཀུ་མཱ་རོ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏུ, ཡེ་ནེ་ཏ་ར་ཧི ཨུ་པ་ས་མེ་ན བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ’’ཏི. ‘‘ཨ་ག་མཱ ཁོ ཏྭཾ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཡ་ཐཱ་པེ་མ’’ནྟི. ‘‘པི་ཡོ མེ, བྷ་ནྟེ, ཨུ་ད་ཡ་བྷ་དྡོ ཀུ་མཱ་རོ. ཨི་མི་ནཱ མེ, བྷ་ནྟེ, ཨུ་པ་ས་མེ་ན ཨུ་ད་ཡ་བྷ་དྡོ ཀུ་མཱ་རོ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏུ ཡེ་ནེ་ཏ་ར་ཧི ཨུ་པ་ས་མེ་ན བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ’’ཏི.
༡༦༢. ཨ་ཐ ཁོ རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ, བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་སྶ ཨ་ཉྫ་ལིཾ པ་ཎཱ་མེ་ཏྭཱ, ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘པུ་ཙྪེ་ཡྻཱ་མ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཀི་ཉྩི་དེ་ཝ དེ་སཾ [ཀི་ཉྩི་དེ་ཝ དེ་སཾ ལེ་ས་མ་ཏྟཾ (སྱཱ. ཀཾ. ཀ.)]; ས་ཙེ མེ བྷ་ག་ཝཱ ཨོ་ཀཱ་སཾ ཀ་རོ་ཏི པ་ཉྷ་སྶ ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎཱ་ཡཱ’’ཏི. ‘‘པུ་ཙྪ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཡ་དཱ་ཀ་ངྑ་སཱི’’ཏི.
༡༦༣. ‘‘ཡ་ཐཱ ནུ ཁོ ཨི་མཱ་ནི, བྷ་ནྟེ, པུ་ཐུ་སི་པྤཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཧ་ཏྠཱ་རོ་ཧཱ ཨ་སྶཱ་རོ་ཧཱ ར་ཐི་ཀཱ དྷ་ནུ་གྒ་ཧཱ ཙེ་ལ་ཀཱ ཙ་ལ་ཀཱ པི་ཎྜ་དཱ་ཡ་ཀཱ ཨུ་གྒཱ རཱ་ཛ་པུ་ཏྟཱ པ་ཀྑ་ནྡི་ནོ མ་ཧཱ་ནཱ་གཱ སཱུ་རཱ ཙ་མྨ་ཡོ་དྷི་ནོ དཱ་སི་ཀ་པུ་ཏྟཱ ཨཱ་ལཱ༹་རི་ཀཱ ཀ་པྤ་ཀཱ ནྷཱ་པ་ཀཱ [ན་ཧཱ་པི་ཀཱ (སཱི.), ནྷཱ་པི་ཀཱ (སྱཱ.)] སཱུ་དཱ མཱ་ལཱ་ཀཱ་རཱ ར་ཛ་ཀཱ པེ་ས་ཀཱ་རཱ ན་ལ༹་ཀཱ་རཱ ཀུ་མྦྷ་ཀཱ་རཱ ག་ཎ་ཀཱ མུ་དྡི་ཀཱ, ཡཱ་ནི ཝཱ པ་ན་ཉྙཱ་ནི་པི ཨེ་ཝཾ་ག་ཏཱ་ནི པུ་ཐུ་སི་པྤཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི, ཏེ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སི་པྤ་ཕ་ལཾ ཨུ་པ་ཛཱི་ཝ་ནྟི; ཏེ ཏེ་ན ཨ་ཏྟཱ་ནཾ སུ་ཁེ་ནྟི པཱི་ཎེ་ནྟི [པཱི་ནེ་ནྟི (ཀ་ཏྠ་ཙི)], མཱ་ཏཱ་པི་ཏ་རོ སུ་ཁེ་ནྟི པཱི་ཎེ་ནྟི, པུ་ཏྟ་དཱ་རཾ སུ་ཁེ་ནྟི པཱི་ཎེ་ནྟི, མི་ཏྟཱ་མ་ཙྩེ སུ་ཁེ་ནྟི པཱི་ཎེ་ནྟི, ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་སུ [ས་མ་ཎེ་སུ བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་སུ (ཀ.)] ཨུ་དྡྷ་གྒི་ཀཾ ད་ཀྑི་ཎཾ པ་ཏི་ཊྛ་པེ་ནྟི སོ་ཝ་གྒི་ཀཾ སུ་ཁ་ཝི་པཱ་ཀཾ ས་གྒ་སཾ་ཝ་ཏྟ་ནི་ཀཾ. ས་ཀྐཱ ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པ་ཉྙ་པེ་ཏུ’’ནྟི?
༡༦༤. ‘‘ཨ་བྷི་ཛཱ་ནཱ་སི ནོ ཏྭཾ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨི་མཾ པ་ཉྷཾ ཨ་ཉྙེ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎེ པུ་ཙྪི་ཏཱ’’ཏི? ‘‘ཨ་བྷི་ཛཱ་ནཱ་མ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཨི་མཾ པ་ཉྷཾ ཨ་ཉྙེ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎེ པུ་ཙྪི་ཏཱ’’ཏི. ‘‘ཡ་ཐཱ ཀ་ཐཾ པ་ན ཏེ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྱཱ་ཀ་རིཾ་སུ, ས་ཙེ ཏེ ཨ་ག་རུ བྷཱ་ས་སྶཱུ’’ཏི. ‘‘ན ཁོ མེ, བྷ་ནྟེ, ག་རུ, ཡ་ཏྠ་སྶ བྷ་ག་ཝཱ ནི་སི་ནྣོ, བྷ་ག་ཝ་ནྟ་རཱུ་པོ ཝཱ’’ཏི [ཙཱ་ཏི (སཱི. ཀ.)]. ‘‘ཏེ་ན ཧི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷཱ་ས་སྶཱུ’’ཏི.
པཱུ་ར་ཎ་ཀ་སྶ་པ་ཝཱ་དོ
༡༦༥. ‘‘ཨེ་ཀ་མི་དཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ས་མ་ཡཾ ཡེ་ན པཱུ་ར་ཎོ ཀ་སྶ་པོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ པཱུ་ར་ཎེ་ན ཀ་སྶ་པེ་ན ས་དྡྷིཾ ས་མྨོ་དིཾ. ས་མྨོ་ད་ནཱི་ཡཾ ཀ་ཐཾ སཱ་ར་ཎཱི་ཡཾ ཝཱི་ཏི་སཱ་རེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དིཾ. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, པཱུ་ར་ཎཾ ཀ་སྶ་པཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙཾ – ‘ཡ་ཐཱ ནུ ཁོ ཨི་མཱ་ནི, བྷོ ཀ་སྶ་པ, པུ་ཐུ་སི་པྤཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཧ་ཏྠཱ་རོ་ཧཱ ཨ་སྶཱ་རོ་ཧཱ ར་ཐི་ཀཱ དྷ་ནུ་གྒ་ཧཱ ཙེ་ལ་ཀཱ ཙ་ལ་ཀཱ པི་ཎྜ་དཱ་ཡ་ཀཱ ཨུ་གྒཱ རཱ་ཛ་པུ་ཏྟཱ པ་ཀྑ་ནྡི་ནོ མ་ཧཱ་ནཱ་གཱ སཱུ་རཱ ཙ་མྨ་ཡོ་དྷི་ནོ དཱ་སི་ཀ་པུ་ཏྟཱ ཨཱ་ལཱ༹་རི་ཀཱ ཀ་པྤ་ཀཱ ནྷཱ་པ་ཀཱ སཱུ་དཱ མཱ་ལཱ་ཀཱ་རཱ ར་ཛ་ཀཱ པེ་ས་ཀཱ་རཱ ན་ལ༹་ཀཱ་རཱ ཀུ་མྦྷ་ཀཱ་རཱ ག་ཎ་ཀཱ མུ་དྡི་ཀཱ, ཡཱ་ནི ཝཱ པ་ན་ཉྙཱ་ནི་པི ཨེ་ཝཾ་ག་ཏཱ་ནི པུ་ཐུ་སི་པྤཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི- ཏེ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སི་པྤ་ཕ་ལཾ ཨུ་པ་ཛཱི་ཝ་ནྟི; ཏེ ཏེ་ན ཨ་ཏྟཱ་ནཾ སུ་ཁེ་ནྟི པཱི་ཎེ་ནྟི, མཱ་ཏཱ་པི་ཏ་རོ སུ་ཁེ་ནྟི པཱི་ཎེ་ནྟི, པུ་ཏྟ་དཱ་རཾ སུ་ཁེ་ནྟི པཱི་ཎེ་ནྟི, མི་ཏྟཱ་མ་ཙྩེ སུ་ཁེ་ནྟི པཱི་ཎེ་ནྟི, ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་སུ ཨུ་དྡྷ་གྒི་ཀཾ ད་ཀྑི་ཎཾ པ་ཏི་ཊྛ་པེ་ནྟི སོ་ཝ་གྒི་ཀཾ སུ་ཁ་ཝི་པཱ་ཀཾ ས་གྒ་སཾ་ཝ་ཏྟ་ནི་ཀཾ. ས་ཀྐཱ ནུ ཁོ, བྷོ ཀ་སྶ་པ, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པ་ཉྙ་པེ་ཏུ’ནྟི?
༡༦༦. ‘‘ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, བྷ་ནྟེ, པཱུ་ར་ཎོ ཀ་སྶ་པོ མཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ཀ་རོ་ཏོ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཀཱ་ར་ཡ་ཏོ, ཚི་ནྡ་ཏོ ཚེ་དཱ་པ་ཡ་ཏོ, པ་ཙ་ཏོ པཱ་ཙཱ་པ་ཡ་ཏོ སོ་ཙ་ཡ་ཏོ, སོ་ཙཱ་པ་ཡ་ཏོ, ཀི་ལ་མ་ཏོ ཀི་ལ་མཱ་པ་ཡ་ཏོ, ཕ་ནྡ་ཏོ ཕ་ནྡཱ་པ་ཡ་ཏོ, པཱ་ཎ་མ་ཏི་པཱ་ཏཱ་པ་ཡ་ཏོ, ཨ་དི་ནྣཾ ཨཱ་དི་ཡ་ཏོ, ས་ནྡྷིཾ ཚི་ནྡ་ཏོ, ནི་ལློ་པཾ ཧ་ར་ཏོ, ཨེ་ཀཱ་གཱ་རི་ཀཾ ཀ་རོ་ཏོ, པ་རི་པ་ནྠེ ཏི་ཊྛ་ཏོ, པ་ར་དཱ་རཾ ག་ཙྪ་ཏོ, མུ་སཱ བྷ་ཎ་ཏོ, ཀ་རོ་ཏོ ན ཀ་རཱི་ཡ་ཏི པཱ་པཾ. ཁུ་ར་པ་རི་ཡ་ནྟེ་ན ཙེ་པི ཙ་ཀྐེ་ན ཡོ ཨི་མི་སྶཱ པ་ཐ་ཝི་ཡཱ པཱ་ཎེ ཨེ་ཀཾ མཾ་ས་ཁ་ལཾ ཨེ་ཀཾ མཾ་ས་པུ་ཉྫཾ ཀ་རེ་ཡྻ, ན་ཏྠི ཏ་ཏོ་ནི་དཱ་ནཾ པཱ་པཾ, ན་ཏྠི པཱ་པ་སྶ ཨཱ་ག་མོ. ད་ཀྑི་ཎཾ ཙེ་པི ག་ངྒཱ་ཡ ཏཱི་རཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ ཧ་ན་ནྟོ གྷཱ་ཏེ་ནྟོ ཚི་ནྡ་ནྟོ ཚེ་དཱ་པེ་ནྟོ པ་ཙ་ནྟོ པཱ་ཙཱ་པེ་ནྟོ, ན་ཏྠི ཏ་ཏོ་ནི་དཱ་ནཾ པཱ་པཾ, ན་ཏྠི པཱ་པ་སྶ ཨཱ་ག་མོ. ཨུ་ཏྟ་ར་ཉྩེ་པི ག་ངྒཱ་ཡ ཏཱི་རཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ ད་ད་ནྟོ དཱ་པེ་ནྟོ ཡ་ཛ་ནྟོ ཡ་ཛཱ་པེ་ནྟོ, ན་ཏྠི ཏ་ཏོ་ནི་དཱ་ནཾ པུ་ཉྙཾ, ན་ཏྠི པུ་ཉྙ་སྶ ཨཱ་ག་མོ. དཱ་ནེ་ན ད་མེ་ན སཾ་ཡ་མེ་ན ས་ཙྩ་ཝ་ཛྫེ་ན ན་ཏྠི པུ་ཉྙཾ, ན་ཏྠི པུ་ཉྙ་སྶ ཨཱ་ག་མོ’ཏི. ཨི་ཏྠཾ ཁོ མེ, བྷ་ནྟེ, པཱུ་ར་ཎོ ཀ་སྶ་པོ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ཨ་ཀི་རི་ཡཾ བྱཱ་ཀཱ་སི.
‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷ་ནྟེ, ཨ་མྦཾ ཝཱ པུ་ཊྛོ ལ་བུ་ཛཾ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻ, ལ་བུ་ཛཾ ཝཱ པུ་ཊྛོ ཨ་མྦཾ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻ; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ མེ, བྷ་ནྟེ, པཱུ་ར་ཎོ ཀ་སྶ་པོ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ཨ་ཀི་རི་ཡཾ བྱཱ་ཀཱ་སི. ཏ་སྶ མ་ཡ྄ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ མཱ་དི་སོ ས་མ་ཎཾ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎཾ ཝཱ ཝི་ཛི་ཏེ ཝ་ས་ནྟཾ ཨ་པ་སཱ་དེ་ཏ་བྦཾ མ་ཉྙེ་ཡྻཱ’ཏི. སོ ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, པཱུ་ར་ཎ་སྶ ཀ་སྶ་པ་སྶ བྷཱ་སི་ཏཾ ནེ་ཝ ཨ་བྷི་ན་ནྡིཾ ན་པྤ་ཊི་ཀྐོ་སིཾ. ཨ་ན་བྷི་ན་ནྡི་ཏྭཱ ཨ་པྤ་ཊི་ཀོ་སི་ཏྭཱ ཨ་ན་ཏྟ་མ་ནོ, ཨ་ན་ཏྟ་མ་ན་ཝཱ་ཙཾ ཨ་ནི་ཙྪཱ་རེ་ཏྭཱ, ཏ་མེ་ཝ ཝཱ་ཙཾ ཨ་ནུ་གྒ་ཎྷ་ནྟོ ཨ་ནི་ཀྐུ་ཛྫ་ནྟོ [ཨ་ནི་ཀྐུ་ཛྫེ་ནྟོ (སྱཱ. ཀཾ. ཀ.)] ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ པ་ཀྐ་མིཾ [པ་ཀྐཱ་མིཾ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ. པཱི.)].
མ་ཀྑ་ལི་གོ་སཱ་ལ་ཝཱ་དོ
༡༦༧. ‘‘ཨེ་ཀ་མི་དཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ས་མ་ཡཾ ཡེ་ན མ་ཀྑ་ལི གོ་སཱ་ལོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ མ་ཀྑ་ལི་ནཱ གོ་སཱ་ལེ་ན ས་དྡྷིཾ ས་མྨོ་དིཾ. ས་མྨོ་ད་ནཱི་ཡཾ ཀ་ཐཾ སཱ་ར་ཎཱི་ཡཾ ཝཱི་ཏི་སཱ་རེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དིཾ. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, མ་ཀྑ་ལིཾ གོ་སཱ་ལཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙཾ – ‘ཡ་ཐཱ ནུ ཁོ ཨི་མཱ་ནི, བྷོ གོ་སཱ་ལ, པུ་ཐུ་སི་པྤཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི…པེ… ས་ཀྐཱ ནུ ཁོ, བྷོ གོ་སཱ་ལ, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པ་ཉྙ་པེ་ཏུ’ནྟི?
༡༦༨. ‘‘ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, བྷ་ནྟེ, མ་ཀྑ་ལི གོ་སཱ་ལོ མཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ན་ཏྠི མ་ཧཱ་རཱ་ཛ ཧེ་ཏུ ན་ཏྠི པ་ཙྩ་ཡོ ས་ཏྟཱ་ནཾ སཾ་ཀི་ལེ་སཱ་ཡ, ཨ་ཧེ་ཏཱུ [ཨ་ཧེ་ཏུ (ཀ་ཏྠ་ཙི)] ཨ་པ་ཙྩ་ཡཱ ས་ཏྟཱ སཾ་ཀི་ལི་སྶ་ནྟི. ན་ཏྠི ཧེ་ཏུ, ན་ཏྠི པ་ཙྩ་ཡོ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཝི་སུ་དྡྷི་ཡཱ, ཨ་ཧེ་ཏཱུ ཨ་པ་ཙྩ་ཡཱ ས་ཏྟཱ ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟི. ན་ཏྠི ཨ་ཏྟ་ཀཱ་རེ, ན་ཏྠི པ་ར་ཀཱ་རེ, ན་ཏྠི པུ་རི་ས་ཀཱ་རེ, ན་ཏྠི བ་ལཾ, ན་ཏྠི ཝཱི་རི་ཡཾ, ན་ཏྠི པུ་རི་ས་ཐཱ་མོ, ན་ཏྠི པུ་རི་ས་པ་ར་ཀྐ་མོ. ས་བྦེ ས་ཏྟཱ ས་བྦེ པཱ་ཎཱ ས་བྦེ བྷཱུ་ཏཱ ས་བྦེ ཛཱི་ཝཱ ཨ་ཝ་སཱ ཨ་བ་ལཱ ཨ་ཝཱི་རི་ཡཱ ནི་ཡ་ཏི་ས་ངྒ་ཏི་བྷཱ་ཝ་པ་རི་ཎ་ཏཱ ཚ་སྭེ་ཝཱ་བྷི་ཛཱ་ཏཱི་སུ སུ་ཁ་དུ་ཀྑཾ [སུ་ཁ་ཉྩ དུ་ཀྑ་ཉྩ (སྱཱ.)] པ་ཊི་སཾ་ཝེ་དེ་ནྟི. ཙུ་དྡ་ས ཁོ པ་ནི་མཱ་ནི ཡོ་ནི་པ་མུ་ཁ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ས་ཊྛི ཙ ས་ཏཱ་ནི ཚ ཙ ས་ཏཱ་ནི པ་ཉྩ ཙ ཀ་མྨུ་ནོ ས་ཏཱ་ནི པ་ཉྩ ཙ ཀ་མྨཱ་ནི ཏཱི་ཎི ཙ ཀ་མྨཱ་ནི ཀ་མྨེ ཙ ཨ་ཌྜྷ་ཀ་མྨེ ཙ དྭ་ཊྛི་པ་ཊི་པ་དཱ དྭ་ཊྛ་ནྟ་ར་ཀ་པྤཱ ཚ་ལཱ༹་བྷི་ཛཱ་ཏི་ཡོ ཨ་ཊྛ པུ་རི་ས་བྷཱུ་མི་ཡོ ཨེ་ཀཱུ་ན་པ་ཉྙཱ་ས ཨཱ་ཛཱི་ཝ་ཀ་ས་ཏེ ཨེ་ཀཱུ་ན་པ་ཉྙཱ་ས པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀ་ས་ཏེ ཨེ་ཀཱུ་ན་པ་ཉྙཱ་ས ནཱ་གཱ་ཝཱ་ས་ས་ཏེ ཝཱི་སེ ཨི་ནྡྲི་ཡ་ས་ཏེ ཏིཾ་སེ ནི་ར་ཡ་ས་ཏེ ཚ་ཏྟིཾ་ས ར་ཛོ་དྷཱ་ཏུ་ཡོ ས་ཏྟ ས་ཉྙཱི་ག་བྦྷཱ ས་ཏྟ ཨ་ས་ཉྙཱི་ག་བྦྷཱ ས་ཏྟ ནི་ག་ཎྛི་ག་བྦྷཱ ས་ཏྟ དེ་ཝཱ ས་ཏྟ མཱ་ནུ་སཱ ས་ཏྟ པི་སཱ་ཙཱ ས་ཏྟ ས་རཱ ས་ཏྟ པ་ཝུ་ཊཱ [ས་པུ་ཊཱ (ཀ.), པ་བུ་ཊཱ (སཱི.)] ས་ཏྟ པ་ཝུ་ཊ་ས་ཏཱ་ནི ས་ཏྟ པ་པཱ་ཏཱ ས་ཏྟ པ་པཱ་ཏ་ས་ཏཱ་ནི ས་ཏྟ སུ་པི་ནཱ ས་ཏྟ སུ་པི་ན་ས་ཏཱ་ནི ཙུ་ལླཱ་སཱི་ཏི མ་ཧཱ་ཀ་པྤི་ནོ [མ་ཧཱ་ཀ་པྤུ་ནོ (ཀ. སཱི. པཱི.)] ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི, ཡཱ་ནི བཱ་ལེ ཙ པ་ཎྜི་ཏེ ཙ ས་ནྡྷཱ་ཝི་ཏྭཱ སཾ་ས་རི་ཏྭཱ དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟཾ ཀ་རི་སྶ་ནྟི. ཏ་ཏྠ ན་ཏྠི ‘‘ཨི་མི་ནཱ་ཧཾ སཱི་ལེ་ན ཝཱ ཝ་ཏེ་ན ཝཱ ཏ་པེ་ན ཝཱ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡེ་ན ཝཱ ཨ་པ་རི་པ་ཀྐཾ ཝཱ ཀ་མྨཾ པ་རི་པཱ་ཙེ་སྶཱ་མི, པ་རི་པ་ཀྐཾ ཝཱ ཀ་མྨཾ ཕུ་སྶ ཕུ་སྶ བྱ་ནྟིཾ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’ཏི ཧེ་ཝཾ ན་ཏྠི. དོ་ཎ་མི་ཏེ སུ་ཁ་དུ་ཀྑེ པ་རི་ཡ་ནྟ་ཀ་ཏེ སཾ་སཱ་རེ, ན་ཏྠི ཧཱ་ཡ་ན་ཝ་ཌྜྷ་ནེ, ན་ཏྠི ཨུ་ཀྐཾ་སཱ་ཝ་ཀཾ་སེ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ནཱ་མ སུ་ཏྟ་གུ་ལེ༹ ཁི་ཏྟེ ནི་བྦེ་ཋི་ཡ་མཱ་ན་མེ་ཝ པ་ལེ་ཏི, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ བཱ་ལེ ཙ པ་ཎྜི་ཏེ ཙ ས་ནྡྷཱ་ཝི་ཏྭཱ སཾ་ས་རི་ཏྭཱ དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟཾ ཀ་རི་སྶ་ནྟཱི’ཏི.
༡༦༩. ‘‘ཨི་ཏྠཾ ཁོ མེ, བྷ་ནྟེ, མ་ཀྑ་ལི གོ་སཱ་ལོ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ སཾ་སཱ་ར་སུ་དྡྷིཾ བྱཱ་ཀཱ་སི. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷ་ནྟེ, ཨ་མྦཾ ཝཱ པུ་ཊྛོ ལ་བུ་ཛཾ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻ, ལ་བུ་ཛཾ ཝཱ པུ་ཊྛོ ཨ་མྦཾ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻ; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ མེ, བྷ་ནྟེ, མ་ཀྑ་ལི གོ་སཱ་ལོ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ སཾ་སཱ་ར་སུ་དྡྷིཾ བྱཱ་ཀཱ་སི. ཏ་སྶ མ་ཡ྄ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ མཱ་དི་སོ ས་མ་ཎཾ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎཾ ཝཱ ཝི་ཛི་ཏེ ཝ་ས་ནྟཾ ཨ་པ་སཱ་དེ་ཏ་བྦཾ མ་ཉྙེ་ཡྻཱ’ཏི. སོ ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, མ་ཀྑ་ལི་སྶ གོ་སཱ་ལ་སྶ བྷཱ་སི་ཏཾ ནེ་ཝ ཨ་བྷི་ན་ནྡིཾ ན་པྤ་ཊི་ཀྐོ་སིཾ. ཨ་ན་བྷི་ན་ནྡི་ཏྭཱ ཨ་པྤ་ཊི་ཀྐོ་སི་ཏྭཱ ཨ་ན་ཏྟ་མ་ནོ, ཨ་ན་ཏྟ་མ་ན་ཝཱ་ཙཾ ཨ་ནི་ཙྪཱ་རེ་ཏྭཱ, ཏ་མེ་ཝ ཝཱ་ཙཾ ཨ་ནུ་གྒ་ཎྷ་ནྟོ ཨ་ནི་ཀྐུ་ཛྫ་ནྟོ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ པ་ཀྐ་མིཾ.
ཨ་ཛི་ཏ་ཀེ་ས་ཀ་མྦ་ལ་ཝཱ་དོ
༡༧༠. ‘‘ཨེ་ཀ་མི་དཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ས་མ་ཡཾ ཡེ་ན ཨ་ཛི་ཏོ ཀེ་ས་ཀ་མྦ་ལོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨ་ཛི་ཏེ་ན ཀེ་ས་ཀ་མྦ་ལེ་ན ས་དྡྷིཾ ས་མྨོ་དིཾ. ས་མྨོ་ད་ནཱི་ཡཾ ཀ་ཐཾ སཱ་ར་ཎཱི་ཡཾ ཝཱི་ཏི་སཱ་རེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དིཾ. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཛི་ཏཾ ཀེ་ས་ཀ་མྦ་ལཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙཾ – ‘ཡ་ཐཱ ནུ ཁོ ཨི་མཱ་ནི, བྷོ ཨ་ཛི་ཏ, པུ་ཐུ་སི་པྤཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི…པེ… ས་ཀྐཱ ནུ ཁོ, བྷོ ཨ་ཛི་ཏ, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པ་ཉྙ་པེ་ཏུ’ནྟི?
༡༧༡. ‘‘ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཛི་ཏོ ཀེ་ས་ཀ་མྦ་ལོ མཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ན་ཏྠི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, དི་ནྣཾ, ན་ཏྠི ཡི་ཊྛཾ, ན་ཏྠི ཧུ་ཏཾ, ན་ཏྠི སུ་ཀ་ཏ་དུ་ཀྐ་ཊཱ་ནཾ ཀ་མྨཱ་ནཾ ཕ་ལཾ ཝི་པཱ་ཀོ, ན་ཏྠི ཨ་ཡཾ ལོ་ཀོ [པ་ར་ལོ་ཀོ (སྱཱ.)], ན་ཏྠི པ་རོ ལོ་ཀོ, ན་ཏྠི མཱ་ཏཱ, ན་ཏྠི པི་ཏཱ, ན་ཏྠི ས་ཏྟཱ ཨོ་པ་པཱ་ཏི་ཀཱ, ན་ཏྠི ལོ་ཀེ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ས་མྨ་གྒ་ཏཱ [ས་མ་གྒ་ཏཱ (ཀ.), ས་མ་གྒ་ཏཱ (སྱཱ.)] ས་མྨཱ་པ་ཊི་པ་ནྣཱ, ཡེ ཨི་མ་ཉྩ ལོ་ཀཾ པ་ར་ཉྩ ལོ་ཀཾ ས་ཡཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ པ་ཝེ་དེ་ནྟི. ཙཱ་ཏུ་མ་ཧཱ་བྷཱུ་ཏི་ཀོ ཨ་ཡཾ པུ་རི་སོ, ཡ་དཱ ཀཱ་ལ་ངྐ་རོ་ཏི, པ་ཐ་ཝཱི པ་ཐ་ཝི་ཀཱ་ཡཾ ཨ་ནུ་པེ་ཏི ཨ་ནུ་པ་ག་ཙྪ་ཏི, ཨཱ་པོ ཨཱ་པོ་ཀཱ་ཡཾ ཨ་ནུ་པེ་ཏི ཨ་ནུ་པ་ག་ཙྪ་ཏི, ཏེ་ཛོ ཏེ་ཛོ་ཀཱ་ཡཾ ཨ་ནུ་པེ་ཏི ཨ་ནུ་པ་ག་ཙྪ་ཏི, ཝཱ་ཡོ ཝཱ་ཡོ་ཀཱ་ཡཾ ཨ་ནུ་པེ་ཏི ཨ་ནུ་པ་ག་ཙྪ་ཏི, ཨཱ་ཀཱ་སཾ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི ས་ངྐ་མ་ནྟི. ཨཱ་ས་ནྡི་པ་ཉྩ་མཱ པུ་རི་སཱ མ་ཏཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ག་ཙྪ་ནྟི. ཡཱ་ཝཱ་ལཱ༹་ཧ་ནཱ པ་དཱ་ནི པ་ཉྙཱ་ཡ་ནྟི. ཀཱ་པོ་ཏ་ཀཱ་ནི ཨ་ཊྛཱི་ནི བྷ་ཝ་ནྟི, བྷ་སྶ་ནྟཱ ཨཱ་ཧུ་ཏི་ཡོ. ད་ཏྟུ་པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཡ་དི་དཾ དཱ་ནཾ. ཏེ་སཾ ཏུ་ཙྪཾ མུ་སཱ ཝི་ལཱ་པོ ཡེ ཀེ་ཙི ཨ་ཏྠི་ཀ་ཝཱ་དཾ ཝ་ད་ནྟི. བཱ་ལེ ཙ པ་ཎྜི་ཏེ ཙ ཀཱ་ཡ་སྶ བྷེ་དཱ ཨུ་ཙྪི་ཛྫ་ནྟི ཝི་ན་སྶ་ནྟི, ན ཧོ་ནྟི པ་རཾ མ་ར་ཎཱ’ཏི.
༡༧༢. ‘‘ཨི་ཏྠཾ ཁོ མེ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཛི་ཏོ ཀེ་ས་ཀ་མྦ་ལོ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ཨུ་ཙྪེ་དཾ བྱཱ་ཀཱ་སི. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷ་ནྟེ, ཨ་མྦཾ ཝཱ པུ་ཊྛོ ལ་བུ་ཛཾ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻ, ལ་བུ་ཛཾ ཝཱ པུ་ཊྛོ ཨ་མྦཾ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻ; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ མེ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཛི་ཏོ ཀེ་ས་ཀ་མྦ་ལོ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ཨུ་ཙྪེ་དཾ བྱཱ་ཀཱ་སི. ཏ་སྶ མ་ཡ྄ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ མཱ་དི་སོ ས་མ་ཎཾ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎཾ ཝཱ ཝི་ཛི་ཏེ ཝ་ས་ནྟཾ ཨ་པ་སཱ་དེ་ཏ་བྦཾ མ་ཉྙེ་ཡྻཱ’ཏི. སོ ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཛི་ཏ་སྶ ཀེ་ས་ཀ་མྦ་ལ་སྶ བྷཱ་སི་ཏཾ ནེ་ཝ ཨ་བྷི་ན་ནྡིཾ ན་པྤ་ཊི་ཀྐོ་སིཾ. ཨ་ན་བྷི་ན་ནྡི་ཏྭཱ ཨ་པྤ་ཊི་ཀྐོ་སི་ཏྭཱ ཨ་ན་ཏྟ་མ་ནོ ཨ་ན་ཏྟ་མ་ན་ཝཱ་ཙཾ ཨ་ནི་ཙྪཱ་རེ་ཏྭཱ ཏ་མེ་ཝ ཝཱ་ཙཾ ཨ་ནུ་གྒ་ཎྷ་ནྟོ ཨ་ནི་ཀྐུ་ཛྫ་ནྟོ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ པ་ཀྐ་མིཾ.
པ་ཀུ་དྷ་ཀ་ཙྩཱ་ཡ་ན་ཝཱ་དོ
༡༧༣. ‘‘ཨེ་ཀ་མི་དཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ས་མ་ཡཾ ཡེ་ན པ་ཀུ་དྷོ ཀ་ཙྩཱ་ཡ་ནོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ པ་ཀུ་དྷེ་ན ཀ་ཙྩཱ་ཡ་ནེ་ན ས་དྡྷིཾ ས་མྨོ་དིཾ. ས་མྨོ་ད་ནཱི་ཡཾ ཀ་ཐཾ སཱ་ར་ཎཱི་ཡཾ ཝཱི་ཏི་སཱ་རེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དིཾ. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, པ་ཀུ་དྷཾ ཀ་ཙྩཱ་ཡ་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙཾ – ‘ཡ་ཐཱ ནུ ཁོ ཨི་མཱ་ནི, བྷོ ཀ་ཙྩཱ་ཡ་ན, པུ་ཐུ་སི་པྤཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི…པེ… ས་ཀྐཱ ནུ ཁོ, བྷོ ཀ་ཙྩཱ་ཡ་ན, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པ་ཉྙ་པེ་ཏུ’ནྟི?
༡༧༤. ‘‘ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, བྷ་ནྟེ, པ་ཀུ་དྷོ ཀ་ཙྩཱ་ཡ་ནོ མཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ས་ཏྟི་མེ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཀཱ་ཡཱ ཨ་ཀ་ཊཱ ཨ་ཀ་ཊ་ཝི་དྷཱ ཨ་ནི་མྨི་ཏཱ ཨ་ནི་མྨཱ་ཏཱ ཝ་ཉྫྷཱ ཀཱུ་ཊ་ཊྛཱ ཨེ་སི་ཀ་ཊྛཱ་ཡི་ཊྛི་ཏཱ. ཏེ ན ཨི་ཉྫ་ནྟི, ན ཝི་པ་རི་ཎ་མ་ནྟི, ན ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ བྱཱ་བཱ་དྷེ་ནྟི, ནཱ་ལཾ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་སྶ སུ་ཁཱ་ཡ ཝཱ དུ་ཀྑཱ་ཡ ཝཱ སུ་ཁ་དུ་ཀྑཱ་ཡ ཝཱ. ཀ་ཏ་མེ ས་ཏྟ? པ་ཐ་ཝི་ཀཱ་ཡོ, ཨཱ་པོ་ཀཱ་ཡོ, ཏེ་ཛོ་ཀཱ་ཡོ, ཝཱ་ཡོ་ཀཱ་ཡོ, སུ་ཁེ, དུ་ཀྑེ, ཛཱི་ཝེ ས་ཏྟ་མེ – ཨི་མེ ས་ཏྟ ཀཱ་ཡཱ ཨ་ཀ་ཊཱ ཨ་ཀ་ཊ་ཝི་དྷཱ ཨ་ནི་མྨི་ཏཱ ཨ་ནི་མྨཱ་ཏཱ ཝ་ཉྫྷཱ ཀཱུ་ཊ་ཊྛཱ ཨེ་སི་ཀ་ཊྛཱ་ཡི་ཊྛི་ཏཱ. ཏེ ན ཨི་ཉྫ་ནྟི, ན ཝི་པ་རི་ཎ་མ་ནྟི, ན ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ བྱཱ་བཱ་དྷེ་ནྟི, ནཱ་ལཾ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་སྶ སུ་ཁཱ་ཡ ཝཱ དུ་ཀྑཱ་ཡ ཝཱ སུ་ཁ་དུ་ཀྑཱ་ཡ ཝཱ. ཏ་ཏྠ ན་ཏྠི ཧ་ནྟཱ ཝཱ གྷཱ་ཏེ་ཏཱ ཝཱ, སོ་ཏཱ ཝཱ སཱ་ཝེ་ཏཱ ཝཱ, ཝི་ཉྙཱ་ཏཱ ཝཱ ཝི་ཉྙཱ་པེ་ཏཱ ཝཱ. ཡོ་པི ཏི་ཎྷེ་ན ས་ཏྠེ་ན སཱི་སཾ ཚི་ནྡ་ཏི, ན ཀོ་ཙི ཀི་ཉྩི [ཀ་ཉྩི (ཀཾ.)] ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པེ་ཏི; ས་ཏྟ་ནྣཾ ཏྭེ་ཝ [ས་ཏྟ་ནྣཾ ཡེ་ཝ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ. པཱི.)] ཀཱ་ཡཱ་ན་མ་ནྟ་རེ་ན ས་ཏྠཾ ཝི་ཝ་ར་མ་ནུ་པ་ཏ་ཏཱི’ཏི.
༡༧༥. ‘‘ཨི་ཏྠཾ ཁོ མེ, བྷ་ནྟེ, པ་ཀུ་དྷོ ཀ་ཙྩཱ་ཡ་ནོ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ཨ་ཉྙེ་ན ཨ་ཉྙཾ བྱཱ་ཀཱ་སི. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷ་ནྟེ, ཨ་མྦཾ ཝཱ པུ་ཊྛོ ལ་བུ་ཛཾ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻ, ལ་བུ་ཛཾ ཝཱ པུ་ཊྛོ ཨ་མྦཾ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻ; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ མེ, བྷ་ནྟེ, པ་ཀུ་དྷོ ཀ་ཙྩཱ་ཡ་ནོ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ཨ་ཉྙེ་ན ཨ་ཉྙཾ བྱཱ་ཀཱ་སི. ཏ་སྶ མ་ཡ྄ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ མཱ་དི་སོ ས་མ་ཎཾ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎཾ ཝཱ ཝི་ཛི་ཏེ ཝ་ས་ནྟཾ ཨ་པ་སཱ་དེ་ཏ་བྦཾ མ་ཉྙེ་ཡྻཱ’ཏི. སོ ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, པ་ཀུ་དྷ་སྶ ཀ་ཙྩཱ་ཡ་ན་སྶ བྷཱ་སི་ཏཾ ནེ་ཝ ཨ་བྷི་ན་ནྡིཾ ན་པྤ་ཊི་ཀྐོ་སིཾ, ཨ་ན་བྷི་ན་ནྡི་ཏྭཱ ཨ་པྤ་ཊི་ཀྐོ་སི་ཏྭཱ ཨ་ན་ཏྟ་མ་ནོ, ཨ་ན་ཏྟ་མ་ན་ཝཱ་ཙཾ ཨ་ནི་ཙྪཱ་རེ་ཏྭཱ ཏ་མེ་ཝ ཝཱ་ཙཾ ཨ་ནུ་གྒ་ཎྷ་ནྟོ ཨ་ནི་ཀྐུ་ཛྫ་ནྟོ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ པ་ཀྐ་མིཾ.
ནི་ག་ཎྛ་ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟ་ཝཱ་དོ
༡༧༦. ‘‘ཨེ་ཀ་མི་དཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ས་མ་ཡཾ ཡེ་ན ནི་ག་ཎྛོ ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ནི་ག་ཎྛེ་ན ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟེ་ན ས་དྡྷིཾ ས་མྨོ་དིཾ. ས་མྨོ་ད་ནཱི་ཡཾ ཀ་ཐཾ སཱ་ར་ཎཱི་ཡཾ ཝཱི་ཏི་སཱ་རེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དིཾ. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ནི་ག་ཎྛཾ ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙཾ – ‘ཡ་ཐཱ ནུ ཁོ ཨི་མཱ་ནི, བྷོ ཨ་གྒི་ཝེ་སྶ་ན, པུ་ཐུ་སི་པྤཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི…པེ… ས་ཀྐཱ ནུ ཁོ, བྷོ ཨ་གྒི་ཝེ་སྶ་ན, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པ་ཉྙ་པེ་ཏུ’ནྟི?
༡༧༧. ‘‘ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, བྷ་ནྟེ, ནི་ག་ཎྛོ ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟོ མཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ཨི་དྷ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ནི་ག་ཎྛོ ཙཱ་ཏུ་ཡཱ་མ་སཾ་ཝ་ར་སཾ་ཝུ་ཏོ ཧོ་ཏི. ཀ་ཐ་ཉྩ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ནི་ག་ཎྛོ ཙཱ་ཏུ་ཡཱ་མ་སཾ་ཝ་ར་སཾ་ཝུ་ཏོ ཧོ་ཏི? ཨི་དྷ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ནི་ག་ཎྛོ ས་བྦ་ཝཱ་རི་ཝཱ་རི་ཏོ ཙ ཧོ་ཏི, ས་བྦ་ཝཱ་རི་ཡུ་ཏྟོ ཙ, ས་བྦ་ཝཱ་རི་དྷུ་ཏོ ཙ, ས་བྦ་ཝཱ་རི་ཕུ་ཊོ ཙ. ཨེ་ཝཾ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ནི་ག་ཎྛོ ཙཱ་ཏུ་ཡཱ་མ་སཾ་ཝ་ར་སཾ་ཝུ་ཏོ ཧོ་ཏི. ཡ་ཏོ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ནི་ག་ཎྛོ ཨེ་ཝཾ ཙཱ་ཏུ་ཡཱ་མ་སཾ་ཝ་ར་སཾ་ཝུ་ཏོ ཧོ་ཏི; ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ནི་ག་ཎྛོ [ནི་ག་ཎྛོ ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟོ (སྱཱ. ཀ.)] ག་ཏ་ཏྟོ ཙ ཡ་ཏ་ཏྟོ ཙ ཋི་ཏ་ཏྟོ ཙཱ’ཏི.
༡༧༨. ‘‘ཨི་ཏྠཾ ཁོ མེ, བྷ་ནྟེ, ནི་ག་ཎྛོ ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟོ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ཙཱ་ཏུ་ཡཱ་མ་སཾ་ཝ་རཾ བྱཱ་ཀཱ་སི. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷ་ནྟེ, ཨ་མྦཾ ཝཱ པུ་ཊྛོ ལ་བུ་ཛཾ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻ, ལ་བུ་ཛཾ ཝཱ པུ་ཊྛོ ཨ་མྦཾ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻ; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ མེ, བྷ་ནྟེ, ནི་ག་ཎྛོ ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟོ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ཙཱ་ཏུ་ཡཱ་མ་སཾ་ཝ་རཾ བྱཱ་ཀཱ་སི. ཏ་སྶ མ་ཡ྄ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ མཱ་དི་སོ ས་མ་ཎཾ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎཾ ཝཱ ཝི་ཛི་ཏེ ཝ་ས་ནྟཾ ཨ་པ་སཱ་དེ་ཏ་བྦཾ མ་ཉྙེ་ཡྻཱ’ཏི. སོ ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ནི་ག་ཎྛ་སྶ ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟ་སྶ བྷཱ་སི་ཏཾ ནེ་ཝ ཨ་བྷི་ན་ནྡིཾ ན་པྤ་ཊི་ཀྐོ་སིཾ. ཨ་ན་བྷི་ན་ནྡི་ཏྭཱ ཨ་པྤ་ཊི་ཀྐོ་སི་ཏྭཱ ཨ་ན་ཏྟ་མ་ནོ ཨ་ན་ཏྟ་མ་ན་ཝཱ་ཙཾ ཨ་ནི་ཙྪཱ་རེ་ཏྭཱ ཏ་མེ་ཝ ཝཱ་ཙཾ ཨ་ནུ་གྒ་ཎྷ་ནྟོ ཨ་ནི་ཀྐུ་ཛྫ་ནྟོ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ པ་ཀྐ་མིཾ.
ས་ཉྩ་ཡ་བེ་ལ་ཊྛ་པུ་ཏྟ་ཝཱ་དོ
༡༧༩. ‘‘ཨེ་ཀ་མི་དཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ས་མ་ཡཾ ཡེ་ན ས་ཉྩ་ཡོ བེ་ལ་ཊྛ་པུ་ཏྟོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ས་ཉྩ་ཡེ་ན བེ་ལ་ཊྛ་པུ་ཏྟེ་ན ས་དྡྷིཾ ས་མྨོ་དིཾ. ས་མྨོ་ད་ནཱི་ཡཾ ཀ་ཐཾ སཱ་ར་ཎཱི་ཡཾ ཝཱི་ཏི་སཱ་རེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དིཾ. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ ཨ་ཧཾ བྷ་ནྟེ, ས་ཉྩ་ཡཾ བེ་ལ་ཊྛ་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙཾ – ‘ཡ་ཐཱ ནུ ཁོ ཨི་མཱ་ནི, བྷོ ས་ཉྩ་ཡ, པུ་ཐུ་སི་པྤཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི…པེ… ས་ཀྐཱ ནུ ཁོ, བྷོ ས་ཉྩ་ཡ, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པ་ཉྙ་པེ་ཏུ’ནྟི?
༡༨༠. ‘‘ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, བྷ་ནྟེ, ས་ཉྩ་ཡོ བེ་ལ་ཊྛ་པུ་ཏྟོ མཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘ཨ་ཏྠི པ་རོ ལོ་ཀོ་ཏི ཨི་ཏི ཙེ མཾ པུ་ཙྪ་སི, ཨ་ཏྠི པ་རོ ལོ་ཀོ་ཏི ཨི་ཏི ཙེ མེ ཨ་སྶ, ཨ་ཏྠི པ་རོ ལོ་ཀོ་ཏི ཨི་ཏི ཏེ ནཾ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻཾ. ཨེ་ཝ་ནྟི་པི མེ ནོ, ཏ་ཐཱ་ཏི་པི མེ ནོ, ཨ་ཉྙ་ཐཱ་ཏི་པི མེ ནོ, ནོ་ཏི་པི མེ ནོ, ནོ ནོ་ཏི་པི མེ ནོ. ན་ཏྠི པ་རོ ལོ་ཀོ…པེ… ཨ་ཏྠི ཙ ན་ཏྠི ཙ པ་རོ ལོ་ཀོ…པེ… ནེ་ཝ་ཏྠི ན ན་ཏྠི པ་རོ ལོ་ཀོ…པེ… ཨ་ཏྠི ས་ཏྟཱ ཨོ་པ་པཱ་ཏི་ཀཱ…པེ… ན་ཏྠི ས་ཏྟཱ ཨོ་པ་པཱ་ཏི་ཀཱ…པེ… ཨ་ཏྠི ཙ ན་ཏྠི ཙ ས་ཏྟཱ ཨོ་པ་པཱ་ཏི་ཀཱ…པེ… ནེ་ཝ་ཏྠི ན ན་ཏྠི ས་ཏྟཱ ཨོ་པ་པཱ་ཏི་ཀཱ…པེ… ཨ་ཏྠི སུ་ཀ་ཏ་དུ་ཀྐ་ཊཱ་ནཾ ཀ་མྨཱ་ནཾ ཕ་ལཾ ཝི་པཱ་ཀོ…པེ… ན་ཏྠི སུ་ཀ་ཏ་དུ་ཀྐ་ཊཱ་ནཾ ཀ་མྨཱ་ནཾ ཕ་ལཾ ཝི་པཱ་ཀོ…པེ…ཨ་ཏྠི ཙ ན་ཏྠི ཙ སུ་ཀ་ཏ་དུ་ཀྐ་ཊཱ་ནཾ ཀ་མྨཱ་ནཾ ཕ་ལཾ ཝི་པཱ་ཀོ…པེ… ནེ་ཝ་ཏྠི ན ན་ཏྠི སུ་ཀ་ཏ་དུ་ཀྐ་ཊཱ་ནཾ ཀ་མྨཱ་ནཾ ཕ་ལཾ ཝི་པཱ་ཀོ…པེ… ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ…པེ… ན ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ…པེ… ཧོ་ཏི ཙ ན ཙ ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ…པེ… ནེ་ཝ ཧོ་ཏི ན ན ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ་ཏི ཨི་ཏི ཙེ མཾ པུ་ཙྪ་སི, ནེ་ཝ ཧོ་ཏི ན ན ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ་ཏི ཨི་ཏི ཙེ མེ ཨ་སྶ, ནེ་ཝ ཧོ་ཏི ན ན ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ་ཏི ཨི་ཏི ཏེ ནཾ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻཾ. ཨེ་ཝ་ནྟི་པི མེ ནོ, ཏ་ཐཱ་ཏི་པི མེ ནོ, ཨ་ཉྙ་ཐཱ་ཏི་པི མེ ནོ, ནོ་ཏི་པི མེ ནོ, ནོ ནོ་ཏི་པི མེ ནོ’ཏི.
༡༨༡. ‘‘ཨི་ཏྠཾ ཁོ མེ, བྷ་ནྟེ, ས་ཉྩ་ཡོ བེ་ལ་ཊྛ་པུ་ཏྟོ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ཝི་ཀྑེ་པཾ བྱཱ་ཀཱ་སི. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷ་ནྟེ, ཨ་མྦཾ ཝཱ པུ་ཊྛོ ལ་བུ་ཛཾ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻ, ལ་བུ་ཛཾ ཝཱ པུ་ཊྛོ ཨ་མྦཾ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻ; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ མེ, བྷ་ནྟེ, ས་ཉྩ་ཡོ བེ་ལ་ཊྛ་པུ་ཏྟོ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ཝི་ཀྑེ་པཾ བྱཱ་ཀཱ་སི. ཏ་སྶ མ་ཡ྄ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘ཨ་ཡ་ཉྩ ཨི་མེ་སཾ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ་ནཾ ས་བྦ་བཱ་ལོ ས་བྦ་མཱུ་ལ༹ྷོ. ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ཝི་ཀྑེ་པཾ བྱཱ་ཀ་རི་སྶ་ཏཱི’ཏི. ཏ་སྶ མ་ཡ྄ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ མཱ་དི་སོ ས་མ་ཎཾ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎཾ ཝཱ ཝི་ཛི་ཏེ ཝ་ས་ནྟཾ ཨ་པ་སཱ་དེ་ཏ་བྦཾ མ་ཉྙེ་ཡྻཱ’ཏི. སོ ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ས་ཉྩ་ཡ་སྶ བེ་ལ་ཊྛ་པུ་ཏྟ་སྶ བྷཱ་སི་ཏཾ ནེ་ཝ ཨ་བྷི་ན་ནྡིཾ ན་པྤ་ཊི་ཀྐོ་སིཾ. ཨ་ན་བྷི་ན་ནྡི་ཏྭཱ ཨ་པྤ་ཊི་ཀྐོ་སི་ཏྭཱ ཨ་ན་ཏྟ་མ་ནོ ཨ་ན་ཏྟ་མ་ན་ཝཱ་ཙཾ ཨ་ནི་ཙྪཱ་རེ་ཏྭཱ ཏ་མེ་ཝ ཝཱ་ཙཾ ཨ་ནུ་གྒ་ཎྷ་ནྟོ ཨ་ནི་ཀྐུ་ཛྫ་ནྟོ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ པ་ཀྐ་མིཾ.
པ་ཋ་མ་ས་ནྡི་ཊྛི་ཀ་སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ
༡༨༢. ‘‘སོ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ནྟ་མྤི པུ་ཙྪཱ་མི – ‘ཡ་ཐཱ ནུ ཁོ ཨི་མཱ་ནི, བྷ་ནྟེ, པུ་ཐུ་སི་པྤཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཧ་ཏྠཱ་རོ་ཧཱ ཨ་སྶཱ་རོ་ཧཱ ར་ཐི་ཀཱ དྷ་ནུ་གྒ་ཧཱ ཙེ་ལ་ཀཱ ཙ་ལ་ཀཱ པི་ཎྜ་དཱ་ཡ་ཀཱ ཨུ་གྒཱ རཱ་ཛ་པུ་ཏྟཱ པ་ཀྑ་ནྡི་ནོ མ་ཧཱ་ནཱ་གཱ སཱུ་རཱ ཙ་མྨ་ཡོ་དྷི་ནོ དཱ་སི་ཀ་པུ་ཏྟཱ ཨཱ་ལཱ༹་རི་ཀཱ ཀ་པྤ་ཀཱ ནྷཱ་པ་ཀཱ སཱུ་དཱ མཱ་ལཱ་ཀཱ་རཱ ར་ཛ་ཀཱ པེ་ས་ཀཱ་རཱ ན་ལ༹་ཀཱ་རཱ ཀུ་མྦྷ་ཀཱ་རཱ ག་ཎ་ཀཱ མུ་དྡི་ཀཱ, ཡཱ་ནི ཝཱ པ་ན་ཉྙཱ་ནི་པི ཨེ་ཝཾ་ག་ཏཱ་ནི པུ་ཐུ་སི་པྤཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི, ཏེ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སི་པྤ་ཕ་ལཾ ཨུ་པ་ཛཱི་ཝ་ནྟི, ཏེ ཏེ་ན ཨ་ཏྟཱ་ནཾ སུ་ཁེ་ནྟི པཱི་ཎེ་ནྟི, མཱ་ཏཱ་པི་ཏ་རོ སུ་ཁེ་ནྟི པཱི་ཎེ་ནྟི, པུ་ཏྟ་དཱ་རཾ སུ་ཁེ་ནྟི པཱི་ཎེ་ནྟི, མི་ཏྟཱ་མ་ཙྩེ སུ་ཁེ་ནྟི པཱི་ཎེ་ནྟི, ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་སུ ཨུ་དྡྷ་གྒི་ཀཾ ད་ཀྑི་ཎཾ པ་ཏི་ཊྛ་པེ་ནྟི སོ་ཝ་གྒི་ཀཾ སུ་ཁ་ཝི་པཱ་ཀཾ ས་གྒ་སཾ་ཝ་ཏྟ་ནི་ཀཾ. ས་ཀྐཱ ནུ ཁོ མེ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པ་ཉྙ་པེ་ཏུ’ནྟི?
༡༨༣. ‘‘ས་ཀྐཱ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ. ཏེ་ན ཧི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཏ་ཉྙེ་ཝེ་ཏྠ པ་ཊི་པུ་ཙྪི་སྶཱ་མི. ཡ་ཐཱ ཏེ ཁ་མེ་ཡྻ, ཏ་ཐཱ ནཾ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻཱ་སི. ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨི་དྷ ཏེ ཨ་སྶ པུ་རི་སོ དཱ་སོ ཀ་མྨ་ཀཱ་རོ [ཀ་མྨ་ཀ་རོ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ. པཱི.)] པུ་བྦུ་ཊྛཱ་ཡཱི པ་ཙྪཱ་ནི་པཱ་ཏཱི ཀི་ངྐཱ་ར་པ་ཊི་སྶཱ་ཝཱི མ་ནཱ་པ་ཙཱ་རཱི པི་ཡ་ཝཱ་དཱི མུ་ཁུ་ལློ་ཀ་ཀོ [མུ་ཁུ་ལློ་ཀི་ཀོ (སྱཱ. ཀཾ. ཀ.)]. ཏ་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ‘ཨ་ཙྪ་རི་ཡཾ, ཝ་ཏ བྷོ, ཨ་བྦྷུ་ཏཾ, ཝ་ཏ བྷོ, པུ་ཉྙཱ་ནཾ ག་ཏི, པུ་ཉྙཱ་ནཾ ཝི་པཱ་ཀོ. ཨ་ཡ་ཉྷི རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ མ་ནུ་སྶོ; ཨ་ཧ་མྤི མ་ནུ་སྶོ. ཨ་ཡ་ཉྷི རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ པ་ཉྩ་ཧི ཀཱ་མ་གུ་ཎེ་ཧི ས་མ་པྤི་ཏོ ས་མ་ངྒཱི་བྷཱུ་ཏོ པ་རི་ཙཱ་རེ་ཏི, དེ་ཝོ མ་ཉྙེ. ཨ་ཧཾ པ་ན་མྷི་སྶ དཱ་སོ ཀ་མྨ་ཀཱ་རོ པུ་བྦུ་ཊྛཱ་ཡཱི པ་ཙྪཱ་ནི་པཱ་ཏཱི ཀི་ངྐཱ་ར་པ་ཊི་སྶཱ་ཝཱི མ་ནཱ་པ་ཙཱ་རཱི པི་ཡ་ཝཱ་དཱི མུ་ཁུ་ལློ་ཀ་ཀོ. སོ ཝ་ཏ་སྶཱ་ཧཾ པུ་ཉྙཱ་ནི ཀ་རེ་ཡྻཾ. ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ ཀེ་ས་མ་སྶུཾ ཨོ་ཧཱ་རེ་ཏྭཱ ཀཱ་སཱ་ཡཱ་ནི ཝ་ཏྠཱ་ནི ཨ་ཙྪཱ་དེ་ཏྭཱ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛེ་ཡྻ’ནྟི. སོ ཨ་པ་རེ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཀེ་ས་མ་སྶུཾ ཨོ་ཧཱ་རེ་ཏྭཱ ཀཱ་སཱ་ཡཱ་ནི ཝ་ཏྠཱ་ནི ཨ་ཙྪཱ་དེ་ཏྭཱ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛེ་ཡྻ. སོ ཨེ་ཝཾ པ་བྦ་ཛི་ཏོ ས་མཱ་ནོ ཀཱ་ཡེ་ན སཾ་ཝུ་ཏོ ཝི་ཧ་རེ་ཡྻ, ཝཱ་ཙཱ་ཡ སཾ་ཝུ་ཏོ ཝི་ཧ་རེ་ཡྻ, མ་ན་སཱ སཾ་ཝུ་ཏོ ཝི་ཧ་རེ་ཡྻ, གྷཱ་ས་ཙྪཱ་ད་ན་པ་ར་མ་ཏཱ་ཡ ས་ནྟུ་ཊྛོ, ཨ་བྷི་ར་ཏོ པ་ཝི་ཝེ་ཀེ. ཏཾ ཙེ ཏེ པུ་རི་སཱ ཨེ་ཝ་མཱ་རོ་ཙེ་ཡྻུཾ – ‘ཡ་གྒྷེ དེ་ཝ ཛཱ་ནེ་ཡྻཱ་སི, ཡོ ཏེ སོ པུ་རི་སོ [ཡོ ཏེ པུ་རི་སོ (སཱི. ཀ.)] དཱ་སོ ཀ་མྨ་ཀཱ་རོ པུ་བྦུ་ཊྛཱ་ཡཱི པ་ཙྪཱ་ནི་པཱ་ཏཱི ཀི་ངྐཱ་ར་པ་ཊི་སྶཱ་ཝཱི མ་ནཱ་པ་ཙཱ་རཱི པི་ཡ་ཝཱ་དཱི མུ་ཁུ་ལློ་ཀ་ཀོ; སོ, དེ་ཝ, ཀེ་ས་མ་སྶུཾ ཨོ་ཧཱ་རེ་ཏྭཱ ཀཱ་སཱ་ཡཱ་ནི ཝ་ཏྠཱ་ནི ཨ་ཙྪཱ་དེ་ཏྭཱ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛི་ཏོ. སོ ཨེ་ཝཾ པ་བྦ་ཛི་ཏོ ས་མཱ་ནོ ཀཱ་ཡེ་ན སཾ་ཝུ་ཏོ ཝི་ཧ་ར་ཏི, ཝཱ་ཙཱ་ཡ སཾ་ཝུ་ཏོ ཝི་ཧ་ར་ཏི, མ་ན་སཱ སཾ་ཝུ་ཏོ ཝི་ཧ་ར་ཏི, གྷཱ་ས་ཙྪཱ་ད་ན་པ་ར་མ་ཏཱ་ཡ ས་ནྟུ་ཊྛོ, ཨ་བྷི་ར་ཏོ པ་ཝི་ཝེ་ཀེ’ཏི. ཨ་པི ནུ ཏྭཾ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻཱ་སི – ‘ཨེ་ཏུ མེ, བྷོ, སོ པུ་རི་སོ, པུ་ན་དེ་ཝ ཧོ་ཏུ དཱ་སོ ཀ་མྨ་ཀཱ་རོ པུ་བྦུ་ཊྛཱ་ཡཱི པ་ཙྪཱ་ནི་པཱ་ཏཱི ཀི་ངྐཱ་ར་པ་ཊི་སྶཱ་ཝཱི མ་ནཱ་པ་ཙཱ་རཱི པི་ཡ་ཝཱ་དཱི མུ་ཁུ་ལློ་ཀ་ཀོ’ཏི?
༡༨༤. ‘‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ. ཨ་ཐ ཁོ ནཾ མ་ཡ་མེ་ཝ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཡྻཱ་མ་པི, པ་ཙྩུ་ཊྛེ་ཡྻཱ་མ་པི, ཨཱ་ས་ནེ་ན་པི ནི་མ་ནྟེ་ཡྻཱ་མ, ཨ་བྷི་ནི་མ་ནྟེ་ཡྻཱ་མ་པི ནཾ ཙཱི་ཝ་ར་པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་སེ་ནཱ་ས་ན་གི་ལཱ་ན་པྤ་ཙྩ་ཡ་བྷེ་ས་ཛྫ་པ་རི་ཀྑཱ་རེ་ཧི, དྷ་མྨི་ཀ་མྤི་སྶ ར་ཀྑཱ་ཝ་ར་ཎ་གུ་ཏྟིཾ སཾ་ཝི་ད་ཧེ་ཡྻཱ་མཱ’’ཏི.
༡༨༥. ‘‘ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཡ་དི ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ ཧོ་ཏི ཝཱ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ ནོ ཝཱ’’ཏི? ‘‘ཨ་དྡྷཱ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ ཧོ་ཏི ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལ’’ནྟི. ‘‘ཨི་དཾ ཁོ ཏེ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, མ་ཡཱ པ་ཋ་མཾ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པ་ཉྙ་ཏྟ’’ནྟི.
དུ་ཏི་ཡ་ས་ནྡི་ཊྛི་ཀ་སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ
༡༨༦. ‘‘ས་ཀྐཱ པ་ན, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཉྙ་མྤི ཨེ་ཝ་མེ་ཝ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པ་ཉྙ་པེ་ཏུ’’ནྟི? ‘‘ས་ཀྐཱ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ. ཏེ་ན ཧི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཏ་ཉྙེ་ཝེ་ཏྠ པ་ཊི་པུ་ཙྪི་སྶཱ་མི. ཡ་ཐཱ ཏེ ཁ་མེ་ཡྻ, ཏ་ཐཱ ནཾ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻཱ་སི. ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨི་དྷ ཏེ ཨ་སྶ པུ་རི་སོ ཀ་སྶ་ཀོ ག་ཧ་པ་ཏི་ཀོ ཀ་ར་ཀཱ་ར་ཀོ རཱ་སི་ཝ་ཌྜྷ་ཀོ. ཏ་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ‘ཨ་ཙྪ་རི་ཡཾ ཝ་ཏ བྷོ, ཨ་བྦྷུ་ཏཾ ཝ་ཏ བྷོ, པུ་ཉྙཱ་ནཾ ག་ཏི, པུ་ཉྙཱ་ནཾ ཝི་པཱ་ཀོ. ཨ་ཡ་ཉྷི རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ མ་ནུ་སྶོ, ཨ་ཧ་མྤི མ་ནུ་སྶོ. ཨ་ཡ་ཉྷི རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ པ་ཉྩ་ཧི ཀཱ་མ་གུ་ཎེ་ཧི ས་མ་པྤི་ཏོ ས་མ་ངྒཱི་བྷཱུ་ཏོ པ་རི་ཙཱ་རེ་ཏི, དེ་ཝོ མ་ཉྙེ. ཨ་ཧཾ པ་ན་མྷི་སྶ ཀ་སྶ་ཀོ ག་ཧ་པ་ཏི་ཀོ ཀ་ར་ཀཱ་ར་ཀོ རཱ་སི་ཝ་ཌྜྷ་ཀོ. སོ ཝ་ཏ་སྶཱ་ཧཾ པུ་ཉྙཱ་ནི ཀ་རེ་ཡྻཾ. ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ ཀེ་ས་མ་སྶུཾ ཨོ་ཧཱ་རེ་ཏྭཱ ཀཱ་སཱ་ཡཱ་ནི ཝ་ཏྠཱ་ནི ཨ་ཙྪཱ་དེ་ཏྭཱ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛེ་ཡྻ’ནྟི.
‘‘སོ ཨ་པ་རེ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨ་པྤཾ ཝཱ བྷོ་ག་ཀྑ་ནྡྷཾ པ་ཧཱ་ཡ མ་ཧ་ནྟཾ ཝཱ བྷོ་ག་ཀྑ་ནྡྷཾ པ་ཧཱ་ཡ, ཨ་པྤཾ ཝཱ ཉཱ་ཏི་པ་རི་ཝ་ཊྚཾ པ་ཧཱ་ཡ མ་ཧ་ནྟཾ ཝཱ ཉཱ་ཏི་པ་རི་ཝ་ཊྚཾ པ་ཧཱ་ཡ ཀེ་ས་མ་སྶུཾ ཨོ་ཧཱ་རེ་ཏྭཱ ཀཱ་སཱ་ཡཱ་ནི ཝ་ཏྠཱ་ནི ཨ་ཙྪཱ་དེ་ཏྭཱ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛེ་ཡྻ. སོ ཨེ་ཝཾ པ་བྦ་ཛི་ཏོ ས་མཱ་ནོ ཀཱ་ཡེ་ན སཾ་ཝུ་ཏོ ཝི་ཧ་རེ་ཡྻ, ཝཱ་ཙཱ་ཡ སཾ་ཝུ་ཏོ ཝི་ཧ་རེ་ཡྻ, མ་ན་སཱ སཾ་ཝུ་ཏོ ཝི་ཧ་རེ་ཡྻ, གྷཱ་ས་ཙྪཱ་ད་ན་པ་ར་མ་ཏཱ་ཡ ས་ནྟུ་ཊྛོ, ཨ་བྷི་ར་ཏོ པ་ཝི་ཝེ་ཀེ. ཏཾ ཙེ ཏེ པུ་རི་སཱ ཨེ་ཝ་མཱ་རོ་ཙེ་ཡྻུཾ – ‘ཡ་གྒྷེ, དེ་ཝ ཛཱ་ནེ་ཡྻཱ་སི, ཡོ ཏེ སོ པུ་རི་སོ [ཡོ ཏེ པུ་རི་སོ (སཱི.)] ཀ་སྶ་ཀོ ག་ཧ་པ་ཏི་ཀོ ཀ་ར་ཀཱ་ར་ཀོ རཱ་སི་ཝ་ཌྜྷ་ཀོ; སོ དེ་ཝ ཀེ་ས་མ་སྶུཾ ཨོ་ཧཱ་རེ་ཏྭཱ ཀཱ་སཱ་ཡཱ་ནི ཝ་ཏྠཱ་ནི ཨ་ཙྪཱ་དེ་ཏྭཱ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛི་ཏོ. སོ ཨེ་ཝཾ པ་བྦ་ཛི་ཏོ ས་མཱ་ནོ ཀཱ་ཡེ་ན སཾ་ཝུ་ཏོ ཝི་ཧ་ར་ཏི, ཝཱ་ཙཱ་ཡ སཾ་ཝུ་ཏོ ཝི་ཧ་ར་ཏི, མ་ན་སཱ སཾ་ཝུ་ཏོ ཝི་ཧ་ར་ཏི, གྷཱ་ས་ཙྪཱ་ད་ན་པ་ར་མ་ཏཱ་ཡ ས་ནྟུ་ཊྛོ, ཨ་བྷི་ར་ཏོ པ་ཝི་ཝེ་ཀེ’’ཏི. ཨ་པི ནུ ཏྭཾ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻཱ་སི – ‘ཨེ་ཏུ མེ, བྷོ, སོ པུ་རི་སོ, པུ་ན་དེ་ཝ ཧོ་ཏུ ཀ་སྶ་ཀོ ག་ཧ་པ་ཏི་ཀོ ཀ་ར་ཀཱ་ར་ཀོ རཱ་སི་ཝ་ཌྜྷ་ཀོ’ཏི?
༡༨༧. ‘‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ. ཨ་ཐ ཁོ ནཾ མ་ཡ་མེ་ཝ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཡྻཱ་མ་པི, པ་ཙྩུ་ཊྛེ་ཡྻཱ་མ་པི, ཨཱ་ས་ནེ་ན་པི ནི་མ་ནྟེ་ཡྻཱ་མ, ཨ་བྷི་ནི་མ་ནྟེ་ཡྻཱ་མ་པི ནཾ ཙཱི་ཝ་ར་པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་སེ་ནཱ་ས་ན་གི་ལཱ་ན་པྤ་ཙྩ་ཡ་བྷེ་ས་ཛྫ་པ་རི་ཀྑཱ་རེ་ཧི, དྷ་མྨི་ཀ་མྤི་སྶ ར་ཀྑཱ་ཝ་ར་ཎ་གུ་ཏྟིཾ སཾ་ཝི་ད་ཧེ་ཡྻཱ་མཱ’’ཏི.
༡༨༨. ‘‘ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ? ཡ་དི ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ ཧོ་ཏི ཝཱ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ ནོ ཝཱ’’ཏི? ‘‘ཨ་དྡྷཱ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ ཧོ་ཏི ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལ’’ནྟི. ‘‘ཨི་དཾ ཁོ ཏེ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, མ་ཡཱ དུ་ཏི་ཡཾ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པ་ཉྙ་ཏྟ’’ནྟི.
པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་ར་སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ
༡༨༩. ‘‘ས་ཀྐཱ པ་ན, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཉྙ་མྤི དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པ་ཉྙ་པེ་ཏུཾ ཨི་མེ་ཧི ས་ནྡི་ཊྛི་ཀེ་ཧི སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལེ་ཧི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་ར་ཉྩ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་ར་ཉྩཱ’’ཏི? ‘‘ས་ཀྐཱ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ. ཏེ་ན ཧི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, སུ་ཎོ་ཧི, སཱ་དྷུ་ཀཾ མ་ན་སི ཀ་རོ་ཧི, བྷཱ་སི་སྶཱ་མཱི’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ’’ཏི ཁོ རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པ་ཙྩ་སྶོ་སི.
༡༩༠. བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨི་དྷ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ལོ་ཀེ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཨ་ར་ཧཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ ཝི་ཛྫཱ་ཙ་ར་ཎ་ས་མྤ་ནྣོ སུ་ག་ཏོ ལོ་ཀ་ཝི་དཱུ ཨ་ནུ་ཏྟ་རོ པུ་རི་ས་ད་མྨ་སཱ་ར་ཐི ས་ཏྠཱ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ. སོ ཨི་མཾ ལོ་ཀཾ ས་དེ་ཝ་ཀཾ ས་མཱ་ར་ཀཾ ས་བྲ་ཧྨ་ཀཾ ས་སྶ་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎིཾ པ་ཛཾ ས་དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཾ ས་ཡཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ པ་ཝེ་དེ་ཏི. སོ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ཏི ཨཱ་དི་ཀ་ལྱཱ་ཎཾ མ་ཛ྄ཛྷེ་ཀ་ལྱཱ་ཎཾ པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་ཀ་ལྱཱ་ཎཾ སཱ་ཏྠཾ ས་བྱ་ཉྫ་ནཾ, ཀེ་ཝ་ལ་པ་རི་པུ་ཎྞཾ པ་རི་སུ་དྡྷཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ པ་ཀཱ་སེ་ཏི.
༡༩༡. ‘‘ཏཾ དྷ་མྨཾ སུ་ཎཱ་ཏི ག་ཧ་པ་ཏི ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པུ་ཏྟོ ཝཱ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྨིཾ ཝཱ ཀུ་ལེ པ་ཙྩཱ་ཛཱ་ཏོ. སོ ཏཾ དྷ་མྨཾ སུ་ཏྭཱ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ ས་དྡྷཾ པ་ཊི་ལ་བྷ་ཏི. སོ ཏེ་ན ས་དྡྷཱ་པ་ཊི་ལཱ་བྷེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ས་མྦཱ་དྷོ གྷ་རཱ་ཝཱ་སོ ར་ཛོ་པ་ཐོ, ཨ་བྦྷོ་ཀཱ་སོ པ་བྦ་ཛྫཱ. ན་ཡི་དཾ སུ་ཀ་རཾ ཨ་གཱ་རཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ཝ་ས་ཏཱ ཨེ་ཀ་ནྟ་པ་རི་པུ་ཎྞཾ ཨེ་ཀ་ནྟ་པ་རི་སུ་དྡྷཾ ས་ངྑ་ལི་ཁི་ཏཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ ཙ་རི་ཏུཾ. ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ ཀེ་ས་མ་སྶུཾ ཨོ་ཧཱ་རེ་ཏྭཱ ཀཱ་སཱ་ཡཱ་ནི ཝ་ཏྠཱ་ནི ཨ་ཙྪཱ་དེ་ཏྭཱ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛེ་ཡྻ’ནྟི.
༡༩༢. ‘‘སོ ཨ་པ་རེ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨ་པྤཾ ཝཱ བྷོ་ག་ཀྑ་ནྡྷཾ པ་ཧཱ་ཡ མ་ཧ་ནྟཾ ཝཱ བྷོ་ག་ཀྑ་ནྡྷཾ པ་ཧཱ་ཡ ཨ་པྤཾ ཝཱ ཉཱ་ཏི་པ་རི་ཝ་ཊྚཾ པ་ཧཱ་ཡ མ་ཧ་ནྟཾ ཝཱ ཉཱ་ཏི་པ་རི་ཝ་ཊྚཾ པ་ཧཱ་ཡ ཀེ་ས་མ་སྶུཾ ཨོ་ཧཱ་རེ་ཏྭཱ ཀཱ་སཱ་ཡཱ་ནི ཝ་ཏྠཱ་ནི ཨ་ཙྪཱ་དེ་ཏྭཱ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛ་ཏི.
༡༩༣. ‘‘སོ ཨེ་ཝཾ པ་བྦ་ཛི་ཏོ ས་མཱ་ནོ པཱ་ཏི་མོ་ཀྑ་སཾ་ཝ་ར་སཾ་ཝུ་ཏོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཙཱ་ར་གོ་ཙ་ར་ས་མྤ་ནྣོ, ཨ་ཎུ་མ་ཏྟེ་སུ ཝ་ཛྫེ་སུ བྷ་ཡ་ད་སྶཱ་ཝཱི, ས་མཱ་དཱ་ཡ སི་ཀྑ་ཏི སི་ཀྑཱ་པ་དེ་སུ, ཀཱ་ཡ་ཀ་མྨ་ཝ་ཙཱི་ཀ་མྨེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཀུ་ས་ལེ་ན, པ་རི་སུ་དྡྷཱ་ཛཱི་ཝོ སཱི་ལ་ས་མྤ་ནྣོ, ཨི་ནྡྲི་ཡེ་སུ གུ་ཏྟ་དྭཱ་རོ [གུ་ཏྟ་དྭཱ་རོ, བྷོ་ཛ་ནེ མ་ཏྟ་ཉྙཱུ (ཀ.)], ས་ཏི་ས་མྤ་ཛ་ཉྙེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ, ས་ནྟུ་ཊྛོ.
ཙཱུ་ལ༹་སཱི་ལཾ
༡༩༤. ‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལ་ས་མྤ་ནྣོ ཧོ་ཏི? ཨི་དྷ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཾ པ་ཧཱ་ཡ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ནི་ཧི་ཏ་ད་ཎྜོ ནི་ཧི་ཏ་ས་ཏྠོ ལ་ཛྫཱི ད་ཡཱ་པ་ནྣོ ས་བྦ་པཱ་ཎ་བྷཱུ་ཏ་ཧི་ཏཱ་ནུ་ཀ་མྤཱི ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
‘‘ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ཡ ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི དི་ནྣཱ་དཱ་ཡཱི དི་ནྣ་པཱ་ཊི་ཀ་ངྑཱི, ཨ་ཐེ་ནེ་ན སུ་ཙི་བྷཱུ་ཏེ་ན ཨ་ཏྟ་ནཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
‘‘ཨ་བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ པ་ཧཱ་ཡ བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རཱི ཧོ་ཏི ཨཱ་རཱ་ཙཱ་རཱི ཝི་ར་ཏོ མེ་ཐུ་ནཱ གཱ་མ་དྷ་མྨཱ. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
‘‘མུ་སཱ་ཝཱ་དཾ པ་ཧཱ་ཡ མུ་སཱ་ཝཱ་དཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི ས་ཙྩ་ཝཱ་དཱི ས་ཙྩ་ས་ནྡྷོ ཐེ་ཏོ པ་ཙྩ་ཡི་ཀོ ཨ་ཝི་སཾ་ཝཱ་ད་ཀོ ལོ་ཀ་སྶ. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
‘‘པི་སུ་ཎཾ ཝཱ་ཙཾ པ་ཧཱ་ཡ པི་སུ་ཎཱ་ཡ ཝཱ་ཙཱ་ཡ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི; ཨི་ཏོ སུ་ཏྭཱ ན ཨ་མུ་ཏྲ ཨ་ཀྑཱ་ཏཱ ཨི་མེ་སཾ བྷེ་དཱ་ཡ; ཨ་མུ་ཏྲ ཝཱ སུ་ཏྭཱ ན ཨི་མེ་སཾ ཨ་ཀྑཱ་ཏཱ, ཨ་མཱུ་སཾ བྷེ་དཱ་ཡ. ཨི་ཏི བྷི་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ ས་ནྡྷཱ་ཏཱ, ས་ཧི་ཏཱ་ནཾ ཝཱ ཨ་ནུ་པྤ་དཱ་ཏཱ, ས་མ་གྒཱ་རཱ་མོ ས་མ་གྒ་ར་ཏོ ས་མ་གྒ་ན་ནྡཱི ས་མ་གྒ་ཀ་ར་ཎིཾ ཝཱ་ཙཾ བྷཱ་སི་ཏཱ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
‘‘ཕ་རུ་སཾ ཝཱ་ཙཾ པ་ཧཱ་ཡ ཕ་རུ་སཱ་ཡ ཝཱ་ཙཱ་ཡ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི; ཡཱ སཱ ཝཱ་ཙཱ ནེ་ལཱ ཀ་ཎྞ་སུ་ཁཱ པེ་མ་ནཱི་ཡཱ ཧ་ད་ཡ་ངྒ་མཱ པོ་རཱི བ་ཧུ་ཛ་ན་ཀ་ནྟཱ བ་ཧུ་ཛ་ན་མ་ནཱ་པཱ ཏ་ཐཱ་རཱུ་པིཾ ཝཱ་ཙཾ བྷཱ་སི་ཏཱ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
‘‘ས་མྥ་པྤ་ལཱ་པཾ པ་ཧཱ་ཡ ས་མྥ་པྤ་ལཱ་པཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི ཀཱ་ལ་ཝཱ་དཱི བྷཱུ་ཏ་ཝཱ་དཱི ཨ་ཏྠ་ཝཱ་དཱི དྷ་མྨ་ཝཱ་དཱི ཝི་ན་ཡ་ཝཱ་དཱི, ནི་དྷཱ་ན་ཝ་ཏིཾ ཝཱ་ཙཾ བྷཱ་སི་ཏཱ ཧོ་ཏི ཀཱ་ལེ་ན སཱ་པ་དེ་སཾ པ་རི་ཡ་ནྟ་ཝ་ཏིཾ ཨ་ཏྠ་སཾ་ཧི་ཏཾ. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
‘‘བཱི་ཛ་གཱ་མ་བྷཱུ་ཏ་གཱ་མ་ས་མཱ་ར་མྦྷཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི…པེ… ཨེ་ཀ་བྷ་ཏྟི་ཀོ ཧོ་ཏི ར་ཏྟཱུ་པ་ར་ཏོ ཝི་ར་ཏོ ཝི་ཀཱ་ལ་བྷོ་ཛ་ནཱ. ན་ཙྩ་གཱི་ཏ་ཝཱ་དི་ཏ་ཝི་སཱུ་ཀ་ད་སྶ་ནཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. མཱ་ལཱ་ག་ནྡྷ་ཝི་ལེ་པ་ན་དྷཱ་ར་ཎ་མ་ཎྜ་ན་ཝི་བྷཱུ་ས་ན་ཊྛཱ་ནཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨུ་ཙྩཱ་ས་ཡ་ན་མ་ཧཱ་ས་ཡ་ནཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཛཱ་ཏ་རཱུ་པ་ར་ཛ་ཏ་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨཱ་མ་ཀ་དྷ་ཉྙ་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨཱ་མ་ཀ་མཾ་ས་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨི་ཏྠི་ཀུ་མཱ་རི་ཀ་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. དཱ་སི་དཱ་ས་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨ་ཛེ་ལ༹་ཀ་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཀུ་ཀྐུ་ཊ་སཱུ་ཀ་ར་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཧ་ཏྠི་ག་ཝ་སྶ་ཝ་ལ༹་ཝ་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཁེ་ཏྟ་ཝ་ཏྠུ་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. དཱུ་ཏེ་ཡྻ་པ་ཧི་ཎ་ག་མ་ནཱ་ནུ་ཡོ་གཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཀ་ཡ་ཝི་ཀྐ་ཡཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཏུ་ལཱ་ཀཱུ་ཊ་ཀཾ་ས་ཀཱུ་ཊ་མཱ་ན་ཀཱུ་ཊཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨུ་ཀྐོ་ཊ་ན་ཝ་ཉྩ་ན་ནི་ཀ་ཏི་སཱ་ཙི་ཡོ་གཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཚེ་ད་ན་ཝ་དྷ་བ་ནྡྷ་ན་ཝི་པ་རཱ་མོ་ས་ཨཱ་ལོ་པ་ས་ཧ་སཱ་ཀཱ་རཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
ཙཱུ་ལ༹་སཱི་ལཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ.
མ་ཛ྄ཛྷི་མ་སཱི་ལཾ
༡༩༥. ‘‘ཡ་ཐཱ ཝཱ པ་ནེ་ཀེ བྷོ་ནྟོ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ས་དྡྷཱ་དེ་ཡྻཱ་ནི བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏེ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ བཱི་ཛ་གཱ་མ་བྷཱུ་ཏ་གཱ་མ་ས་མཱ་ར་མྦྷཾ ཨ་ནུ་ཡུ་ཏྟཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟི. སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – མཱུ་ལ་བཱི་ཛཾ ཁ་ནྡྷ་བཱི་ཛཾ ཕ་ལུ༹་བཱི་ཛཾ ཨ་གྒ་བཱི་ཛཾ བཱི་ཛ་བཱི་ཛ་མེ་ཝ པ་ཉྩ་མཾ, ཨི་ཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ བཱི་ཛ་གཱ་མ་བྷཱུ་ཏ་གཱ་མ་ས་མཱ་ར་མྦྷཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
༡༩༦. ‘‘ཡ་ཐཱ ཝཱ པ་ནེ་ཀེ བྷོ་ནྟོ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ས་དྡྷཱ་དེ་ཡྻཱ་ནི བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏེ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ ས་ནྣི་དྷི་ཀཱ་ར་པ་རི་བྷོ་གཾ ཨ་ནུ་ཡུ་ཏྟཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟི. སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཨ་ནྣ་ས་ནྣི་དྷིཾ པཱ་ན་ས་ནྣི་དྷིཾ ཝ་ཏྠ་ས་ནྣི་དྷིཾ ཡཱ་ན་ས་ནྣི་དྷིཾ ས་ཡ་ན་ས་ནྣི་དྷིཾ ག་ནྡྷ་ས་ནྣི་དྷིཾ ཨཱ་མི་ས་ས་ནྣི་དྷིཾ, ཨི་ཏི ཝཱ ཨི་ཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ ས་ནྣི་དྷི་ཀཱ་ར་པ་རི་བྷོ་གཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
༡༩༧. ‘‘ཡ་ཐཱ ཝཱ པ་ནེ་ཀེ བྷོ་ནྟོ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ས་དྡྷཱ་དེ་ཡྻཱ་ནི བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏེ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ ཝི་སཱུ་ཀ་ད་སྶ་ནཾ ཨ་ནུ་ཡུ་ཏྟཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟི. སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ན་ཙྩཾ གཱི་ཏཾ ཝཱ་དི་ཏཾ པེ་ཀྑཾ ཨ་ཀྑཱ་ནཾ པཱ་ཎི་སྶ་རཾ ཝེ་ཏཱ་ལ༹ཾ ཀུ་མྦྷ་ཐཱུ་ཎཾ སོ་བྷ་ན་ཀཾ ཙ་ཎྜཱ་ལཾ ཝཾ་སཾ དྷོ་ཝ་ནཾ ཧ་ཏྠི་ཡུ་དྡྷཾ ཨ་སྶ་ཡུ་དྡྷཾ མ་ཧིཾ་ས་ཡུ་དྡྷཾ ཨུ་ས་བྷ་ཡུ་དྡྷཾ ཨ་ཛ་ཡུ་དྡྷཾ མེ་ཎྜ་ཡུ་དྡྷཾ ཀུ་ཀྐུ་ཊ་ཡུ་དྡྷཾ ཝ་ཊྚ་ཀ་ཡུ་དྡྷཾ ད་ཎྜ་ཡུ་དྡྷཾ མུ་ཊྛི་ཡུ་དྡྷཾ ནི་བྦུ་དྡྷཾ ཨུ་ཡྻོ་དྷི་ཀཾ བ་ལ་གྒཾ སེ་ནཱ་བྱཱུ་ཧཾ ཨ་ནཱི་ཀ་ད་སྶ་ནཾ ཨི་ཏི ཝཱ ཨི་ཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ ཝི་སཱུ་ཀ་ད་སྶ་ནཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
༡༩༨. ‘‘ཡ་ཐཱ ཝཱ པ་ནེ་ཀེ བྷོ་ནྟོ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ས་དྡྷཱ་དེ་ཡྻཱ་ནི བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏེ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ ཛཱུ་ཏ་པྤ་མཱ་ད་ཊྛཱ་ནཱ་ནུ་ཡོ་གཾ ཨ་ནུ་ཡུ་ཏྟཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟི. སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཨ་ཊྛ་པ་དཾ ད་ས་པ་དཾ ཨཱ་ཀཱ་སཾ པ་རི་ཧཱ་ར་པ་ཐཾ ས་ནྟི་ཀཾ ཁ་ལི་ཀཾ གྷ་ཊི་ཀཾ ས་ལཱ་ཀ་ཧ་ཏྠཾ ཨ་ཀྑཾ པ་ངྒ་ཙཱི་རཾ ཝ་ངྐ་ཀཾ མོ་ཀྑ་ཙི་ཀཾ ཙི་ངྒུ་ལི་ཀཾ པ་ཏྟཱ་ལ༹ྷ་ཀཾ ར་ཐ་ཀཾ དྷ་ནུ་ཀཾ ཨ་ཀྑ་རི་ཀཾ མ་ནེ་སི་ཀཾ ཡ་ཐཱ་ཝ་ཛྫཾ ཨི་ཏི ཝཱ ཨི་ཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ ཛཱུ་ཏ་པྤ་མཱ་ད་ཊྛཱ་ནཱ་ནུ་ཡོ་གཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
༡༩༩. ‘‘ཡ་ཐཱ ཝཱ པ་ནེ་ཀེ བྷོ་ནྟོ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ས་དྡྷཱ་དེ་ཡྻཱ་ནི བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏེ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ ཨུ་ཙྩཱ་ས་ཡ་ན་མ་ཧཱ་ས་ཡ་ནཾ ཨ་ནུ་ཡུ་ཏྟཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟི. སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཨཱ་ས་ནྡིཾ པ་ལླ་ངྐཾ གོ་ན་ཀཾ ཙི་ཏྟ་ཀཾ པ་ཊི་ཀཾ པ་ཊ་ལི་ཀཾ ཏཱུ་ལི་ཀཾ ཝི་ཀ་ཏི་ཀཾ ཨུ་དྡ་ལོ་མིཾ ཨེ་ཀ་ནྟ་ལོ་མིཾ ཀ་ཊྚི་སྶཾ ཀོ་སེ་ཡྻཾ ཀུ་ཏྟ་ཀཾ ཧ་ཏྠ་ཏྠ་རཾ ཨ་སྶ་ཏྠ་རཾ ར་ཐ་ཏྠ་རཾ ཨ་ཛི་ན་པྤ་ཝེ་ཎིཾ ཀ་ད་ལི་མི་ག་པ་ཝ་ར་པ་ཙྩ་ཏྠ་ར་ཎཾ ས་ཨུ་ཏྟ་ར་ཙྪ་དཾ ཨུ་བྷ་ཏོ་ལོ་ཧི་ཏ་ཀཱུ་པ་དྷཱ་ནཾ ཨི་ཏི ཝཱ ཨི་ཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ ཨུ་ཙྩཱ་ས་ཡ་ན་མ་ཧཱ་ས་ཡ་ནཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
༢༠༠. ‘‘ཡ་ཐཱ ཝཱ པ་ནེ་ཀེ བྷོ་ནྟོ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ས་དྡྷཱ་དེ་ཡྻཱ་ནི བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏེ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ མ་ཎྜ་ན་ཝི་བྷཱུ་ས་ན་ཊྛཱ་ནཱ་ནུ་ཡོ་གཾ ཨ་ནུ་ཡུ་ཏྟཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟི. སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཨུ་ཙྪཱ་ད་ནཾ པ་རི་མ་དྡ་ནཾ ནྷཱ་པ་ནཾ ས་མྦཱ་ཧ་ནཾ ཨཱ་དཱ་སཾ ཨ་ཉྫ་ནཾ མཱ་ལཱ་ག་ནྡྷ་ཝི་ལེ་པ་ནཾ མུ་ཁ་ཙུ་ཎྞཾ མུ་ཁ་ལེ་པ་ནཾ ཧ་ཏྠ་བ་ནྡྷཾ སི་ཁཱ་བ་ནྡྷཾ ད་ཎྜཾ ནཱ་ལི༹་ཀཾ ཨ་སིཾ [ཁ་གྒཾ (སཱི. པཱི.), ཨ་སིཾ ཁ་གྒཾ (སྱཱ. ཀཾ.), ཁ་གྒཾ ཨ་སིཾ (ཀ.)] ཚ་ཏྟཾ ཙི་ཏྲུ་པཱ་ཧ་ནཾ ཨུ་ཎྷཱི་སཾ མ་ཎིཾ ཝཱ་ལ་བཱི་ཛ་ནིཾ ཨོ་དཱ་ཏཱ་ནི ཝ་ཏྠཱ་ནི དཱི་གྷ་ད་སཱ་ནི ཨི་ཏི ཝཱ ཨི་ཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ མ་ཎྜ་ན་ཝི་བྷཱུ་ས་ན་ཊྛཱ་ནཱ་ནུ་ཡོ་གཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
༢༠༡. ‘‘ཡ་ཐཱ ཝཱ པ་ནེ་ཀེ བྷོ་ནྟོ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ས་དྡྷཱ་དེ་ཡྻཱ་ནི བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏེ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཀ་ཐཾ ཨ་ནུ་ཡུ་ཏྟཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟི. སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – རཱ་ཛ་ཀ་ཐཾ ཙོ་ར་ཀ་ཐཾ མ་ཧཱ་མ་ཏྟ་ཀ་ཐཾ སེ་ནཱ་ཀ་ཐཾ བྷ་ཡ་ཀ་ཐཾ ཡུ་དྡྷ་ཀ་ཐཾ ཨ་ནྣ་ཀ་ཐཾ པཱ་ན་ཀ་ཐཾ ཝ་ཏྠ་ཀ་ཐཾ ས་ཡ་ན་ཀ་ཐཾ མཱ་ལཱ་ཀ་ཐཾ ག་ནྡྷ་ཀ་ཐཾ ཉཱ་ཏི་ཀ་ཐཾ ཡཱ་ན་ཀ་ཐཾ གཱ་མ་ཀ་ཐཾ ནི་ག་མ་ཀ་ཐཾ ན་ག་ར་ཀ་ཐཾ ཛ་ན་པ་ད་ཀ་ཐཾ ཨི་ཏྠི་ཀ་ཐཾ [ཨི་ཏྠི་ཀ་ཐཾ པུ་རི་ས་ཀ་ཐཾ ཀུ་མཱ་ར་ཀ་ཐཾ ཀུ་མཱ་རི་ཀ་ཐཾ (ཀ.)] སཱུ་ར་ཀ་ཐཾ ཝི་སི་ཁཱ་ཀ་ཐཾ ཀུ་མྦྷ་ཊྛཱ་ན་ཀ་ཐཾ པུ་བྦ་པེ་ཏ་ཀ་ཐཾ ནཱ་ན་ཏྟ་ཀ་ཐཾ ལོ་ཀ་ཀྑཱ་ཡི་ཀཾ ས་མུ་དྡ་ཀྑཱ་ཡི་ཀཾ ཨི་ཏི་བྷ་ཝཱ་བྷ་ཝ་ཀ་ཐཾ ཨི་ཏི ཝཱ ཨི་ཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ་ཡ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཀ་ཐཱ་ཡ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
༢༠༢. ‘‘ཡ་ཐཱ ཝཱ པ་ནེ་ཀེ བྷོ་ནྟོ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ས་དྡྷཱ་དེ་ཡྻཱ་ནི བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏེ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ ཝི་གྒཱ་ཧི་ཀ་ཀ་ཐཾ ཨ་ནུ་ཡུ་ཏྟཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟི. སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ན ཏྭཾ ཨི་མཾ དྷ་མྨ་ཝི་ན་ཡཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་སི, ཨ་ཧཾ ཨི་མཾ དྷ་མྨ་ཝི་ན་ཡཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི, ཀིཾ ཏྭཾ ཨི་མཾ དྷ་མྨ་ཝི་ན་ཡཾ ཨཱ་ཛཱ་ནི་སྶ་སི, མི་ཙྪཱ པ་ཊི་པ་ནྣོ ཏྭ་མ་སི, ཨ་ཧ་མ་སྨི ས་མྨཱ པ་ཊི་པ་ནྣོ, ས་ཧི་ཏཾ མེ, ཨ་ས་ཧི་ཏཾ ཏེ, པུ་རེ ཝ་ཙ་ནཱི་ཡཾ པ་ཙྪཱ ཨ་ཝ་ཙ, པ་ཙྪཱ ཝ་ཙ་ནཱི་ཡཾ པུ་རེ ཨ་ཝ་ཙ, ཨ་དྷི་ཙི་ཎྞཾ ཏེ ཝི་པ་རཱ་ཝ་ཏྟཾ, ཨཱ་རོ་པི་ཏོ ཏེ ཝཱ་དོ, ནི་གྒ་ཧི་ཏོ ཏྭ་མ་སི, ཙ་ར ཝཱ་ད་པྤ་མོ་ཀྑཱ་ཡ, ནི་བྦེ་ཋེ་ཧི ཝཱ ས་ཙེ པ་ཧོ་སཱི་ཏི ཨི་ཏི ཝཱ ཨི་ཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ་ཡ ཝི་གྒཱ་ཧི་ཀ་ཀ་ཐཱ་ཡ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
༢༠༣. ‘‘ཡ་ཐཱ ཝཱ པ་ནེ་ཀེ བྷོ་ནྟོ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ས་དྡྷཱ་དེ་ཡྻཱ་ནི བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏེ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ དཱུ་ཏེ་ཡྻ་པ་ཧི་ཎ་ག་མ་ནཱ་ནུ་ཡོ་གཾ ཨ་ནུ་ཡུ་ཏྟཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟི. སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ར་ཉྙཾ, རཱ་ཛ་མ་ཧཱ་མ་ཏྟཱ་ནཾ, ཁ་ཏྟི་ཡཱ་ནཾ, བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ་ནཾ, ག་ཧ་པ་ཏི་ཀཱ་ནཾ, ཀུ་མཱ་རཱ་ནཾ – ‘ཨི་དྷ ག་ཙྪ, ཨ་མུ་ཏྲཱ་ག་ཙྪ, ཨི་དཾ ཧ་ར, ཨ་མུ་ཏྲ ཨི་དཾ ཨཱ་ཧ་རཱ’ཏི ཨི་ཏི ཝཱ ཨི་ཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ དཱུ་ཏེ་ཡྻ་པ་ཧི་ཎ་ག་མ་ནཱ་ནུ་ཡོ་གཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
༢༠༤. ‘‘ཡ་ཐཱ ཝཱ པ་ནེ་ཀེ བྷོ་ནྟོ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ས་དྡྷཱ་དེ་ཡྻཱ་ནི བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏེ ཀུ་ཧ་ཀཱ ཙ ཧོ་ནྟི ལ་པ་ཀཱ ཙ ནེ་མི་ཏྟི་ཀཱ ཙ ནི་པྤེ་སི་ཀཱ ཙ ལཱ་བྷེ་ན ལཱ་བྷཾ ནི་ཛི་གཱིཾ་སི་ཏཱ་རོ ཙ. ཨི་ཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ ཀུ་ཧ་ན་ལ་པ་ནཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ’’.
མ་ཛ྄ཛྷི་མ་སཱི་ལཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ.
མ་ཧཱ་སཱི་ལཾ
༢༠༥. ‘‘ཡ་ཐཱ ཝཱ པ་ནེ་ཀེ བྷོ་ནྟོ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ས་དྡྷཱ་དེ་ཡྻཱ་ནི བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏེ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ་ཡ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཝི་ཛྫཱ་ཡ མི་ཙྪཱ་ཛཱི་ཝེ་ན ཛཱི་ཝི་ཏཾ ཀ་པྤེ་ནྟི. སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཨ་ངྒཾ ནི་མི་ཏྟཾ ཨུ་པྤཱ་ཏཾ སུ་པི་ནཾ ལ་ཀྑ་ཎཾ མཱུ་སི་ཀ་ཙྪི་ནྣཾ ཨ་གྒི་ཧོ་མཾ ད་བྦི་ཧོ་མཾ ཐུ་ས་ཧོ་མཾ ཀ་ཎ་ཧོ་མཾ ཏ་ཎྜུ་ལ་ཧོ་མཾ ས་པྤི་ཧོ་མཾ ཏེ་ལ་ཧོ་མཾ མུ་ཁ་ཧོ་མཾ ལོ་ཧི་ཏ་ཧོ་མཾ ཨ་ངྒ་ཝི་ཛྫཱ ཝ་ཏྠུ་ཝི་ཛྫཱ ཁ་ཏྟ་ཝི་ཛྫཱ སི་ཝ་ཝི་ཛྫཱ བྷཱུ་ཏ་ཝི་ཛྫཱ བྷཱུ་རི་ཝི་ཛྫཱ ཨ་ཧི་ཝི་ཛྫཱ ཝི་ས་ཝི་ཛྫཱ ཝི་ཙྪི་ཀ་ཝི་ཛྫཱ མཱུ་སི་ཀ་ཝི་ཛྫཱ ས་ཀུ་ཎ་ཝི་ཛྫཱ ཝཱ་ཡ་ས་ཝི་ཛྫཱ པ་ཀྐ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ ས་ར་པ་རི་ཏྟཱ་ཎཾ མི་ག་ཙ་ཀྐཾ ཨི་ཏི ཝཱ ཨི་ཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ་ཡ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཝི་ཛྫཱ་ཡ མི་ཙྪཱ་ཛཱི་ཝཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
༢༠༦. ‘‘ཡ་ཐཱ ཝཱ པ་ནེ་ཀེ བྷོ་ནྟོ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ས་དྡྷཱ་དེ་ཡྻཱ་ནི བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏེ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ་ཡ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཝི་ཛྫཱ་ཡ མི་ཙྪཱ་ཛཱི་ཝེ་ན ཛཱི་ཝི་ཏཾ ཀ་པྤེ་ནྟི. སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – མ་ཎི་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཝ་ཏྠ་ལ་ཀྑ་ཎཾ ད་ཎྜ་ལ་ཀྑ་ཎཾ ས་ཏྠ་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཨ་སི་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཨུ་སུ་ལ་ཀྑ་ཎཾ དྷ་ནུ་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཨཱ་ཝུ་དྷ་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཨི་ཏྠི་ལ་ཀྑ་ཎཾ པུ་རི་ས་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཀུ་མཱ་ར་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཀུ་མཱ་རི་ལ་ཀྑ་ཎཾ དཱ་ས་ལ་ཀྑ་ཎཾ དཱ་སི་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཧ་ཏྠི་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཨ་སྶ་ལ་ཀྑ་ཎཾ མ་ཧིཾ་ས་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཨུ་ས་བྷ་ལ་ཀྑ་ཎཾ གོ་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཨ་ཛ་ལ་ཀྑ་ཎཾ མེ་ཎྜ་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཀུ་ཀྐུ་ཊ་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཝ་ཊྚ་ཀ་ལ་ཀྑ་ཎཾ གོ་དྷཱ་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཀ་ཎྞི་ཀ་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཀ་ཙྪ་པ་ལ་ཀྑ་ཎཾ མི་ག་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཨི་ཏི ཝཱ ཨི་ཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ་ཡ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཝི་ཛྫཱ་ཡ མི་ཙྪཱ་ཛཱི་ཝཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
༢༠༧. ‘‘ཡ་ཐཱ ཝཱ པ་ནེ་ཀེ བྷོ་ནྟོ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ས་དྡྷཱ་དེ་ཡྻཱ་ནི བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏེ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ་ཡ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཝི་ཛྫཱ་ཡ མི་ཙྪཱ་ཛཱི་ཝེ་ན ཛཱི་ཝི་ཏཾ ཀ་པྤེ་ནྟི. སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ར་ཉྙཾ ནི་ཡྻཱ་ནཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ར་ཉྙཾ ཨ་ནི་ཡྻཱ་ནཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཨ་བྦྷ་ནྟ་རཱ་ནཾ ར་ཉྙཾ ཨུ་པ་ཡཱ་ནཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, བཱ་ཧི་རཱ་ནཾ ར་ཉྙཾ ཨ་པ་ཡཱ་ནཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, བཱ་ཧི་རཱ་ནཾ ར་ཉྙཾ ཨུ་པ་ཡཱ་ནཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཨ་བྦྷ་ནྟ་རཱ་ནཾ ར་ཉྙཾ ཨ་པ་ཡཱ་ནཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཨ་བྦྷ་ནྟ་རཱ་ནཾ ར་ཉྙཾ ཛ་ཡོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, བཱ་ཧི་རཱ་ནཾ ར་ཉྙཾ པ་རཱ་ཛ་ཡོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, བཱ་ཧི་རཱ་ནཾ ར་ཉྙཾ ཛ་ཡོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཨ་བྦྷ་ནྟ་རཱ་ནཾ ར་ཉྙཾ པ་རཱ་ཛ་ཡོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཨི་ཏི ཨི་མ་སྶ ཛ་ཡོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཨི་མ་སྶ པ་རཱ་ཛ་ཡོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ཨི་ཏི ཝཱ ཨི་ཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ་ཡ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཝི་ཛྫཱ་ཡ མི་ཙྪཱ་ཛཱི་ཝཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
༢༠༨. ‘‘ཡ་ཐཱ ཝཱ པ་ནེ་ཀེ བྷོ་ནྟོ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ས་དྡྷཱ་དེ་ཡྻཱ་ནི བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏེ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ་ཡ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཝི་ཛྫཱ་ཡ མི་ཙྪཱ་ཛཱི་ཝེ་ན ཛཱི་ཝི་ཏཾ ཀ་པྤེ་ནྟི. སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཙ་ནྡ་གྒཱ་ཧོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, སཱུ་རི་ཡ་གྒཱ་ཧོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ན་ཀྑ་ཏྟ་གྒཱ་ཧོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཙ་ནྡི་མ་སཱུ་རི་ཡཱ་ནཾ པ་ཐ་ག་མ་ནཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཙ་ནྡི་མ་སཱུ་རི་ཡཱ་ནཾ ཨུ་པྤ་ཐ་ག་མ་ནཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ན་ཀྑ་ཏྟཱ་ནཾ པ་ཐ་ག་མ་ནཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ན་ཀྑ་ཏྟཱ་ནཾ ཨུ་པྤ་ཐ་ག་མ་ནཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཨུ་ཀྐཱ་པཱ་ཏོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, དི་སཱ་ཌཱ་ཧོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, བྷཱུ་མི་ཙཱ་ལོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, དེ་ཝ་དུ་དྲ་བྷི བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཙ་ནྡི་མ་སཱུ་རི་ཡ་ན་ཀྑ་ཏྟཱ་ནཾ ཨུ་གྒ་མ་ནཾ ཨོ་ག་མ་ནཾ སཾ་ཀི་ལེ་སཾ ཝོ་དཱ་ནཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཨེ་ཝཾ་ཝི་པཱ་ཀོ ཙ་ནྡ་གྒཱ་ཧོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཨེ་ཝཾ་ཝི་པཱ་ཀོ སཱུ་རི་ཡ་གྒཱ་ཧོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཨེ་ཝཾ་ཝི་པཱ་ཀོ ན་ཀྑ་ཏྟ་གྒཱ་ཧོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཨེ་ཝཾ་ཝི་པཱ་ཀཾ ཙ་ནྡི་མ་སཱུ་རི་ཡཱ་ནཾ པ་ཐ་ག་མ་ནཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཨེ་ཝཾ་ཝི་པཱ་ཀཾ ཙ་ནྡི་མ་སཱུ་རི་ཡཱ་ནཾ ཨུ་པྤ་ཐ་ག་མ་ནཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཨེ་ཝཾ་ཝི་པཱ་ཀཾ ན་ཀྑ་ཏྟཱ་ནཾ པ་ཐ་ག་མ་ནཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཨེ་ཝཾ་ཝི་པཱ་ཀཾ ན་ཀྑ་ཏྟཱ་ནཾ ཨུ་པྤ་ཐ་ག་མ་ནཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཨེ་ཝཾ་ཝི་པཱ་ཀོ ཨུ་ཀྐཱ་པཱ་ཏོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཨེ་ཝཾ་ཝི་པཱ་ཀོ དི་སཱ་ཌཱ་ཧོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཨེ་ཝཾ་ཝི་པཱ་ཀོ བྷཱུ་མི་ཙཱ་ལོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཨེ་ཝཾ་ཝི་པཱ་ཀོ དེ་ཝ་དུ་དྲ་བྷི བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཨེ་ཝཾ་ཝི་པཱ་ཀཾ ཙ་ནྡི་མ་སཱུ་རི་ཡ་ན་ཀྑ་ཏྟཱ་ནཾ ཨུ་གྒ་མ་ནཾ ཨོ་ག་མ་ནཾ སཾ་ཀི་ལེ་སཾ ཝོ་དཱ་ནཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ཨི་ཏི ཝཱ ཨི་ཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ་ཡ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཝི་ཛྫཱ་ཡ མི་ཙྪཱ་ཛཱི་ཝཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
༢༠༩. ‘‘ཡ་ཐཱ ཝཱ པ་ནེ་ཀེ བྷོ་ནྟོ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ས་དྡྷཱ་དེ་ཡྻཱ་ནི བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏེ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ་ཡ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཝི་ཛྫཱ་ཡ མི་ཙྪཱ་ཛཱི་ཝེ་ན ཛཱི་ཝི་ཏཾ ཀ་པྤེ་ནྟི. སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – སུ་ཝུ་ཊྛི་ཀཱ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, དུ་བྦུ་ཊྛི་ཀཱ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, སུ་བྷི་ཀྑཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, དུ་བྦྷི་ཀྑཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཁེ་མཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, བྷ་ཡཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, རོ་གོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཨཱ་རོ་གྱཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, མུ་དྡཱ, ག་ཎ་ནཱ, ས་ངྑཱ་ནཾ, ཀཱ་ཝེ་ཡྻཾ, ལོ་ཀཱ་ཡ་ཏཾ ཨི་ཏི ཝཱ ཨི་ཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ་ཡ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཝི་ཛྫཱ་ཡ མི་ཙྪཱ་ཛཱི་ཝཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
༢༡༠. ‘‘ཡ་ཐཱ ཝཱ པ་ནེ་ཀེ བྷོ་ནྟོ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ས་དྡྷཱ་དེ་ཡྻཱ་ནི བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏེ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ་ཡ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཝི་ཛྫཱ་ཡ མི་ཙྪཱ་ཛཱི་ཝེ་ན ཛཱི་ཝི་ཏཾ ཀ་པྤེ་ནྟི. སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཨཱ་ཝཱ་ཧ་ནཾ ཝི་ཝཱ་ཧ་ནཾ སཾ་ཝ་ར་ཎཾ ཝི་ཝ་ར་ཎཾ ས་ངྐི་ར་ཎཾ ཝི་ཀི་ར་ཎཾ སུ་བྷ་ག་ཀ་ར་ཎཾ དུ་བྦྷ་ག་ཀ་ར་ཎཾ ཝི་རུ་དྡྷ་ག་བྦྷ་ཀ་ར་ཎཾ ཛི་ཝ྄ཧཱ་ནི་བ་ནྡྷ་ནཾ ཧ་ནུ་སཾ་ཧ་ན་ནཾ ཧ་ཏྠཱ་བྷི་ཛ་པྤ་ནཾ ཧ་ནུ་ཛ་པྤ་ནཾ ཀ་ཎྞ་ཛ་པྤ་ནཾ ཨཱ་དཱ་ས་པ་ཉྷཾ ཀུ་མཱ་རི་ཀ་པ་ཉྷཾ དེ་ཝ་པ་ཉྷཾ ཨཱ་དི་ཙྩུ་པ་ཊྛཱ་ནཾ མ་ཧ་ཏུ་པ་ཊྛཱ་ནཾ ཨ་བྦྷུ་ཛྫ་ལ་ནཾ སི་རི་ཝ྄ཧཱ་ཡ་ནཾ ཨི་ཏི ཝཱ ཨི་ཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ་ཡ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཝི་ཛྫཱ་ཡ མི་ཙྪཱ་ཛཱི་ཝཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
༢༡༡. ‘‘ཡ་ཐཱ ཝཱ པ་ནེ་ཀེ བྷོ་ནྟོ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ས་དྡྷཱ་དེ་ཡྻཱ་ནི བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏེ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ་ཡ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཝི་ཛྫཱ་ཡ མི་ཙྪཱ་ཛཱི་ཝེ་ན ཛཱི་ཝི་ཏཾ ཀ་པྤེ་ནྟི. སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ས་ནྟི་ཀ་མྨཾ པ་ཎི་དྷི་ཀ་མྨཾ བྷཱུ་ཏ་ཀ་མྨཾ བྷཱུ་རི་ཀ་མྨཾ ཝ་སྶ་ཀ་མྨཾ ཝོ་སྶ་ཀ་མྨཾ ཝ་ཏྠུ་ཀ་མྨཾ ཝ་ཏྠུ་པ་རི་ཀ་མྨཾ ཨཱ་ཙ་མ་ནཾ ནྷཱ་པ་ནཾ ཛུ་ཧ་ནཾ ཝ་མ་ནཾ ཝི་རེ་ཙ་ནཾ ཨུ་དྡྷཾ་ཝི་རེ་ཙ་ནཾ ཨ་དྷོ་ཝི་རེ་ཙ་ནཾ སཱི་ས་ཝི་རེ་ཙ་ནཾ ཀ་ཎྞ་ཏེ་ལཾ ནེ་ཏྟ་ཏ་པྤ་ནཾ ན་ཏྠུ་ཀ་མྨཾ ཨ་ཉྫ་ནཾ པ་ཙྩ་ཉྫ་ནཾ སཱ་ལཱ་ཀི་ཡཾ ས་ལླ་ཀ་ཏྟི་ཡཾ དཱ་ར་ཀ་ཏི་ཀི་ཙྪཱ, མཱུ་ལ་བྷེ་ས་ཛྫཱ་ནཾ ཨ་ནུ་པྤ་དཱ་ནཾ, ཨོ་ས་དྷཱི་ནཾ པ་ཊི་མོ་ཀྑོ ཨི་ཏི ཝཱ ཨི་ཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ་ཡ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཝི་ཛྫཱ་ཡ མི་ཙྪཱ་ཛཱི་ཝཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་སྨིཾ.
༢༡༢. ‘‘ས ཁོ སོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ཨེ་ཝཾ སཱི་ལ་ས་མྤ་ནྣོ ན ཀུ་ཏོ་ཙི བྷ་ཡཾ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ཏི, ཡ་དི་དཾ སཱི་ལ་སཾ་ཝ་ར་ཏོ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི – མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, རཱ་ཛཱ ཁ་ཏྟི་ཡོ མུ་དྡྷཱ་བྷི་སི་ཏྟོ ནི་ཧ་ཏ་པ་ཙྩཱ་མི་ཏྟོ ན ཀུ་ཏོ་ཙི བྷ་ཡཾ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ཏི, ཡ་དི་དཾ པ་ཙྩ་ཏྠི་ཀ་ཏོ; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ཨེ་ཝཾ སཱི་ལ་ས་མྤ་ནྣོ ན ཀུ་ཏོ་ཙི བྷ་ཡཾ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ཏི, ཡ་དི་དཾ སཱི་ལ་སཾ་ཝ་ར་ཏོ. སོ ཨི་མི་ནཱ ཨ་རི་ཡེ་ན སཱི་ལ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཨ་ན་ཝ་ཛྫ་སུ་ཁཾ པ་ཊི་སཾ་ཝེ་དེ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལ་ས་མྤ་ནྣོ ཧོ་ཏི.
མ་ཧཱ་སཱི་ལཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ.
ཨི་ནྡྲི་ཡ་སཾ་ཝ་རོ
༢༡༣. ‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ཨི་ནྡྲི་ཡེ་སུ གུ་ཏྟ་དྭཱ་རོ ཧོ་ཏི? ཨི་དྷ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ཙ་ཀྑུ་ནཱ རཱུ་པཾ དི་སྭཱ ན ནི་མི་ཏྟ་གྒཱ་ཧཱི ཧོ་ཏི ནཱ་ནུ་བྱ་ཉྫ་ན་གྒཱ་ཧཱི. ཡ་ཏྭཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་མེ་ནཾ ཙ་ཀྑུ་ནྡྲི་ཡཾ ཨ་སཾ་ཝུ་ཏཾ ཝི་ཧ་ར་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ དོ་མ་ན་སྶཱ པཱ་པ་ཀཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ཨ་ནྭཱ་སྶ་ཝེ་ཡྻུཾ, ཏ་སྶ སཾ་ཝ་རཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ཏི, ར་ཀྑ་ཏི ཙ་ཀྑུ་ནྡྲི་ཡཾ, ཙ་ཀྑུ་ནྡྲི་ཡེ སཾ་ཝ་རཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. སོ་ཏེ་ན ས་དྡཾ སུ་ཏྭཱ…པེ… གྷཱ་ནེ་ན ག་ནྡྷཾ གྷཱ་ཡི་ཏྭཱ…པེ… ཛི་ཝ྄ཧཱ་ཡ ར་སཾ སཱ་ཡི་ཏྭཱ…པེ… ཀཱ་ཡེ་ན ཕོ་ཊྛ་བྦཾ ཕུ་སི་ཏྭཱ…པེ… མ་ན་སཱ དྷ་མྨཾ ཝི་ཉྙཱ་ཡ ན ནི་མི་ཏྟ་གྒཱ་ཧཱི ཧོ་ཏི ནཱ་ནུ་བྱ་ཉྫ་ན་གྒཱ་ཧཱི. ཡ་ཏྭཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་མེ་ནཾ མ་ནི་ནྡྲི་ཡཾ ཨ་སཾ་ཝུ་ཏཾ ཝི་ཧ་ར་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ དོ་མ་ན་སྶཱ པཱ་པ་ཀཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ཨ་ནྭཱ་སྶ་ཝེ་ཡྻུཾ, ཏ་སྶ སཾ་ཝ་རཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ཏི, ར་ཀྑ་ཏི མ་ནི་ནྡྲི་ཡཾ, མ་ནི་ནྡྲི་ཡེ སཾ་ཝ་རཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. སོ ཨི་མི་ནཱ ཨ་རི་ཡེ་ན ཨི་ནྡྲི་ཡ་སཾ་ཝ་རེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཨ་བྱཱ་སེ་ཀ་སུ་ཁཾ པ་ཊི་སཾ་ཝེ་དེ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ཨི་ནྡྲི་ཡེ་སུ གུ་ཏྟ་དྭཱ་རོ ཧོ་ཏི.
ས་ཏི་ས་མྤ་ཛ་ཉྙཾ
༢༡༤. ‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ས་ཏི་ས་མྤ་ཛ་ཉྙེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི? ཨི་དྷ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟེ པ་ཊི་ཀྐ་ནྟེ ས་མྤ་ཛཱ་ན་ཀཱ་རཱི ཧོ་ཏི, ཨཱ་ལོ་ཀི་ཏེ ཝི་ལོ་ཀི་ཏེ ས་མྤ་ཛཱ་ན་ཀཱ་རཱི ཧོ་ཏི, ས་མི་ཉྫི་ཏེ པ་སཱ་རི་ཏེ ས་མྤ་ཛཱ་ན་ཀཱ་རཱི ཧོ་ཏི, ས་ངྒྷཱ་ཊི་པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་དྷཱ་ར་ཎེ ས་མྤ་ཛཱ་ན་ཀཱ་རཱི ཧོ་ཏི, ཨ་སི་ཏེ པཱི་ཏེ ཁཱ་ཡི་ཏེ སཱ་ཡི་ཏེ ས་མྤ་ཛཱ་ན་ཀཱ་རཱི ཧོ་ཏི, ཨུ་ཙྩཱ་ར་པ་སྶཱ་ཝ་ཀ་མྨེ ས་མྤ་ཛཱ་ན་ཀཱ་རཱི ཧོ་ཏི, ག་ཏེ ཋི་ཏེ ནི་སི་ནྣེ སུ་ཏྟེ ཛཱ་ག་རི་ཏེ བྷཱ་སི་ཏེ ཏུ་ཎྷཱི་བྷཱ་ཝེ ས་མྤ་ཛཱ་ན་ཀཱ་རཱི ཧོ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ས་ཏི་ས་མྤ་ཛ་ཉྙེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི.
ས་ནྟོ་སོ
༢༡༥. ‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ས་ནྟུ་ཊྛོ ཧོ་ཏི? ཨི་དྷ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ས་ནྟུ་ཊྛོ ཧོ་ཏི ཀཱ་ཡ་པ་རི་ཧཱ་རི་ཀེ་ན ཙཱི་ཝ་རེ་ན, ཀུ་ཙྪི་པ་རི་ཧཱ་རི་ཀེ་ན པི་ཎྜ་པཱ་ཏེ་ན. སོ ཡེ་ན ཡེ་ནེ་ཝ པ་ཀྐ་མ་ཏི, ས་མཱ་དཱ་ཡེ་ཝ པ་ཀྐ་མ་ཏི. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, པ་ཀྑཱི ས་ཀུ་ཎོ ཡེ་ན ཡེ་ནེ་ཝ ཌེ་ཏི, ས་པ་ཏྟ་བྷཱ་རོ་ཝ ཌེ་ཏི. ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ས་ནྟུ་ཊྛོ ཧོ་ཏི ཀཱ་ཡ་པ་རི་ཧཱ་རི་ཀེ་ན ཙཱི་ཝ་རེ་ན ཀུ་ཙྪི་པ་རི་ཧཱ་རི་ཀེ་ན པི་ཎྜ་པཱ་ཏེ་ན. སོ ཡེ་ན ཡེ་ནེ་ཝ པ་ཀྐ་མ་ཏི, ས་མཱ་དཱ་ཡེ་ཝ པ་ཀྐ་མ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ས་ནྟུ་ཊྛོ ཧོ་ཏི.
ནཱི་ཝ་ར་ཎ་པྤ་ཧཱ་ནཾ
༢༡༦. ‘‘སོ ཨི་མི་ནཱ ཙ ཨ་རི་ཡེ་ན སཱི་ལ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ, ཨི་མི་ནཱ ཙ ཨ་རི་ཡེ་ན ཨི་ནྡྲི་ཡ་སཾ་ཝ་རེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ, ཨི་མི་ནཱ ཙ ཨ་རི་ཡེ་ན ས་ཏི་ས་མྤ་ཛ་ཉྙེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ, ཨི་མཱ་ཡ ཙ ཨ་རི་ཡཱ་ཡ ས་ནྟུ་ཊྛི་ཡཱ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ, ཝི་ཝི་ཏྟཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ བྷ་ཛ་ཏི ཨ་ར་ཉྙཾ རུ་ཀྑ་མཱུ་ལཾ པ་བྦ་ཏཾ ཀ་ནྡ་རཾ གི་རི་གུ་ཧཾ སུ་སཱ་ནཾ ཝ་ན་པ་ཏྠཾ ཨ་བྦྷོ་ཀཱ་སཾ པ་ལཱ་ལ་པུ་ཉྫཾ. སོ པ་ཙྪཱ་བྷ་ཏྟཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་པྤ་ཊི་ཀྐ་ནྟོ ནི་སཱི་ད་ཏི པ་ལླ་ངྐཾ ཨཱ་བྷུ་ཛི་ཏྭཱ ཨུ་ཛུཾ ཀཱ་ཡཾ པ་ཎི་དྷཱ་ཡ པ་རི་མུ་ཁཾ ས་ཏིཾ ཨུ་པ་ཊྛ་པེ་ཏྭཱ.
༢༡༧. ‘‘སོ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཾ ལོ་ཀེ པ་ཧཱ་ཡ ཝི་ག་ཏཱ་བྷི་ཛ྄ཛྷེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི, ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ པ་རི་སོ་དྷེ་ཏི. བྱཱ་པཱ་ད་པ་དོ་སཾ པ་ཧཱ་ཡ ཨ་བྱཱ་པ་ནྣ་ཙི་ཏྟོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ས་བྦ་པཱ་ཎ་བྷཱུ་ཏ་ཧི་ཏཱ་ནུ་ཀ་མྤཱི, བྱཱ་པཱ་ད་པ་དོ་སཱ ཙི་ཏྟཾ པ་རི་སོ་དྷེ་ཏི. ཐི་ན་མི་དྡྷཾ པ་ཧཱ་ཡ ཝི་ག་ཏ་ཐི་ན་མི་དྡྷོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ལོ་ཀ་ས་ཉྙཱི, ས་ཏོ ས་མྤ་ཛཱ་ནོ, ཐི་ན་མི་དྡྷཱ ཙི་ཏྟཾ པ་རི་སོ་དྷེ་ཏི. ཨུ་དྡྷ་ཙྩ་ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཾ པ་ཧཱ་ཡ ཨ་ནུ་དྡྷ་ཏོ ཝི་ཧ་ར་ཏི, ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཝཱུ་པ་ས་ནྟ་ཙི་ཏྟོ, ཨུ་དྡྷ་ཙྩ་ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཱ ཙི་ཏྟཾ པ་རི་སོ་དྷེ་ཏི. ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཾ པ་ཧཱ་ཡ ཏི་ཎྞ་ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪོ ཝི་ཧ་ར་ཏི, ཨ་ཀ་ཐཾ་ཀ་ཐཱི ཀུ་ས་ལེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ, ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ པ་རི་སོ་དྷེ་ཏི.
༢༡༨. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, པུ་རི་སོ ཨི་ཎཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ཀ་མྨ་ནྟེ པ་ཡོ་ཛེ་ཡྻ. ཏ་སྶ ཏེ ཀ་མྨ་ནྟཱ ས་མི་ཛ྄ཛྷེ་ཡྻུཾ. སོ ཡཱ་ནི ཙ པོ་རཱ་ཎཱ་ནི ཨི་ཎ་མཱུ་ལཱ་ནི, ཏཱ་ནི ཙ བྱ་ནྟིཾ ཀ་རེ་ཡྻ [བྱ་ནྟཱི་ཀ་རེ་ཡྻ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ.)], སི་ཡཱ ཙ་སྶ ཨུ་ཏྟ་རིཾ ཨ་ཝ་སི་ཊྛཾ དཱ་ར་བྷ་ར་ཎཱ་ཡ. ཏ་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ‘ཨ་ཧཾ ཁོ པུ་བྦེ ཨི་ཎཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ཀ་མྨ་ནྟེ པ་ཡོ་ཛེ་སིཾ. ཏ་སྶ མེ ཏེ ཀ་མྨ་ནྟཱ ས་མི་ཛ྄ཛྷིཾ་སུ. སོ་ཧཾ ཡཱ་ནི ཙ པོ་རཱ་ཎཱ་ནི ཨི་ཎ་མཱུ་ལཱ་ནི, ཏཱ་ནི ཙ བྱ་ནྟིཾ ཨ་ཀཱ་སིཾ, ཨ་ཏྠི ཙ མེ ཨུ་ཏྟ་རིཾ ཨ་ཝ་སི་ཊྛཾ དཱ་ར་བྷ་ར་ཎཱ་ཡཱ’ཏི. སོ ཏ་ཏོ་ནི་དཱ་ནཾ ལ་བྷེ་ཐ པཱ་མོ་ཛྫཾ, ཨ་དྷི་ག་ཙྪེ་ཡྻ སོ་མ་ན་སྶཾ.
༢༡༩. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, པུ་རི་སོ ཨཱ་བཱ་དྷི་ཀོ ཨ་སྶ དུ་ཀྑི་ཏོ བཱ་ལ༹ྷ་གི་ལཱ་ནོ; བྷ་ཏྟ་ཉྩ་སྶ ན་ཙྪཱ་དེ་ཡྻ, ན ཙ་སྶ ཀཱ་ཡེ བ་ལ་མ་ཏྟཱ. སོ ཨ་པ་རེ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཏ་མྷཱ ཨཱ་བཱ་དྷཱ མུ་ཙྩེ་ཡྻ; བྷ་ཏྟཾ ཙ་སྶ ཚཱ་དེ་ཡྻ, སི་ཡཱ ཙ་སྶ ཀཱ་ཡེ བ་ལ་མ་ཏྟཱ. ཏ་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ‘ཨ་ཧཾ ཁོ པུ་བྦེ ཨཱ་བཱ་དྷི་ཀོ ཨ་ཧོ་སིཾ དུ་ཀྑི་ཏོ བཱ་ལ༹ྷ་གི་ལཱ་ནོ; བྷ་ཏྟ་ཉྩ མེ ན་ཙྪཱ་དེ་སི, ན ཙ མེ ཨཱ་སི [ན ཙ་སྶ མེ (ཀ.)] ཀཱ་ཡེ བ་ལ་མ་ཏྟཱ. སོ་མྷི ཨེ་ཏ་ར་ཧི ཏ་མྷཱ ཨཱ་བཱ་དྷཱ མུ་ཏྟོ; བྷ་ཏྟ་ཉྩ མེ ཚཱ་དེ་ཏི, ཨ་ཏྠི ཙ མེ ཀཱ་ཡེ བ་ལ་མ་ཏྟཱ’ཏི. སོ ཏ་ཏོ་ནི་དཱ་ནཾ ལ་བྷེ་ཐ པཱ་མོ་ཛྫཾ, ཨ་དྷི་ག་ཙྪེ་ཡྻ སོ་མ་ན་སྶཾ.
༢༢༠. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, པུ་རི་སོ བ་ནྡྷ་ནཱ་གཱ་རེ བ་དྡྷོ ཨ་སྶ. སོ ཨ་པ་རེ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཏ་མྷཱ བ་ནྡྷ་ནཱ་གཱ་རཱ མུ་ཙྩེ་ཡྻ སོ་ཏྠི་ནཱ ཨ་བྦྷ་ཡེ་ན [ཨུ་བྦ་ཡེ་ན (སཱི. ཀ.)], ན ཙ་སྶ ཀི་ཉྩི བྷོ་གཱ་ནཾ ཝ་ཡོ. ཏ་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ‘ཨ་ཧཾ ཁོ པུ་བྦེ བ་ནྡྷ་ནཱ་གཱ་རེ བ་དྡྷོ ཨ་ཧོ་སིཾ, སོ་མྷི ཨེ་ཏ་ར་ཧི ཏ་མྷཱ བ་ནྡྷ་ནཱ་གཱ་རཱ མུ་ཏྟོ སོ་ཏྠི་ནཱ ཨ་བྦྷ་ཡེ་ན. ན་ཏྠི ཙ མེ ཀི་ཉྩི བྷོ་གཱ་ནཾ ཝ་ཡོ’ཏི. སོ ཏ་ཏོ་ནི་དཱ་ནཾ ལ་བྷེ་ཐ པཱ་མོ་ཛྫཾ, ཨ་དྷི་ག་ཙྪེ་ཡྻ སོ་མ་ན་སྶཾ.
༢༢༡. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, པུ་རི་སོ དཱ་སོ ཨ་སྶ ཨ་ན་ཏྟཱ་དྷཱི་ནོ པ་རཱ་དྷཱི་ནོ ན ཡེ་ན་ཀཱ་མཾ་ག་མོ. སོ ཨ་པ་རེ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཏ་མྷཱ དཱ་ས་བྱཱ མུ་ཙྩེ་ཡྻ ཨ་ཏྟཱ་དྷཱི་ནོ ཨ་པ་རཱ་དྷཱི་ནོ བྷུ་ཛི་སྶོ ཡེ་ན་ཀཱ་མཾ་ག་མོ. ཏ་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ‘ཨ་ཧཾ ཁོ པུ་བྦེ དཱ་སོ ཨ་ཧོ་སིཾ ཨ་ན་ཏྟཱ་དྷཱི་ནོ པ་རཱ་དྷཱི་ནོ ན ཡེ་ན་ཀཱ་མཾ་ག་མོ. སོ་མྷི ཨེ་ཏ་ར་ཧི ཏ་མྷཱ དཱ་ས་བྱཱ མུ་ཏྟོ ཨ་ཏྟཱ་དྷཱི་ནོ ཨ་པ་རཱ་དྷཱི་ནོ བྷུ་ཛི་སྶོ ཡེ་ན་ཀཱ་མཾ་ག་མོ’ཏི. སོ ཏ་ཏོ་ནི་དཱ་ནཾ ལ་བྷེ་ཐ པཱ་མོ་ཛྫཾ, ཨ་དྷི་ག་ཙྪེ་ཡྻ སོ་མ་ན་སྶཾ.
༢༢༢. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, པུ་རི་སོ ས་དྷ་ནོ ས་བྷོ་གོ ཀ་ནྟཱ་ར་དྡྷཱ་ན་མ་གྒཾ པ་ཊི་པ་ཛྫེ་ཡྻ དུ་བྦྷི་ཀྑཾ ས་པྤ་ཊི་བྷ་ཡཾ. སོ ཨ་པ་རེ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཏཾ ཀ་ནྟཱ་རཾ ནི་ཏྠ་རེ་ཡྻ སོ་ཏྠི་ནཱ, གཱ་མ་ནྟཾ ཨ་ནུ་པཱ་པུ་ཎེ་ཡྻ ཁེ་མཾ ཨ་པྤ་ཊི་བྷ་ཡཾ. ཏ་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ‘ཨ་ཧཾ ཁོ པུ་བྦེ ས་དྷ་ནོ ས་བྷོ་གོ ཀ་ནྟཱ་ར་དྡྷཱ་ན་མ་གྒཾ པ་ཊི་པ་ཛྫིཾ དུ་བྦྷི་ཀྑཾ ས་པྤ་ཊི་བྷ་ཡཾ. སོ་མྷི ཨེ་ཏ་ར་ཧི ཏཾ ཀ་ནྟཱ་རཾ ནི་ཏྠི་ཎྞོ སོ་ཏྠི་ནཱ, གཱ་མ་ནྟཾ ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟོ ཁེ་མཾ ཨ་པྤ་ཊི་བྷ་ཡ’ནྟི. སོ ཏ་ཏོ་ནི་དཱ་ནཾ ལ་བྷེ་ཐ པཱ་མོ་ཛྫཾ, ཨ་དྷི་ག་ཙྪེ་ཡྻ སོ་མ་ན་སྶཾ.
༢༢༣. ‘‘ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ཡ་ཐཱ ཨི་ཎཾ ཡ་ཐཱ རོ་གཾ ཡ་ཐཱ བ་ནྡྷ་ནཱ་གཱ་རཾ ཡ་ཐཱ དཱ་ས་བྱཾ ཡ་ཐཱ ཀ་ནྟཱ་ར་དྡྷཱ་ན་མ་གྒཾ, ཨེ་ཝཾ ཨི་མེ པ་ཉྩ ནཱི་ཝ་ར་ཎེ ཨ་པྤ་ཧཱི་ནེ ཨ་ཏྟ་ནི ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ཏི.
༢༢༤. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཡ་ཐཱ ཨཱ་ཎ་ཎྱཾ ཡ་ཐཱ ཨཱ་རོ་གྱཾ ཡ་ཐཱ བ་ནྡྷ་ནཱ་མོ་ཀྑཾ ཡ་ཐཱ བྷུ་ཛི་སྶཾ ཡ་ཐཱ ཁེ་མ་ནྟ་བྷཱུ་མིཾ; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ཨི་མེ པ་ཉྩ ནཱི་ཝ་ར་ཎེ པ་ཧཱི་ནེ ཨ་ཏྟ་ནི ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ཏི.
༢༢༥. ‘‘ཏ་སྶི་མེ པ་ཉྩ ནཱི་ཝ་ར་ཎེ པ་ཧཱི་ནེ ཨ་ཏྟ་ནི ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ཏོ པཱ་མོ་ཛྫཾ ཛཱ་ཡ་ཏི, པ་མུ་དི་ཏ་སྶ པཱི་ཏི ཛཱ་ཡ་ཏི, པཱི་ཏི་མ་ན་སྶ ཀཱ་ཡོ པ་སྶ་མྦྷ་ཏི, པ་སྶ་དྡྷ་ཀཱ་ཡོ སུ་ཁཾ ཝེ་དེ་ཏི, སུ་ཁི་ནོ ཙི་ཏྟཾ ས་མཱ་དྷི་ཡ་ཏི.
པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ
༢༢༦. ‘‘སོ ཝི་ཝི་ཙྩེ་ཝ ཀཱ་མེ་ཧི, ཝི་ཝི་ཙྩ ཨ་ཀུ་ས་ལེ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ས་ཝི་ཏ་ཀྐཾ ས་ཝི་ཙཱ་རཾ ཝི་ཝེ་ཀ་ཛཾ པཱི་ཏི་སུ་ཁཾ པ་ཋ་མཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. སོ ཨི་མ་མེ་ཝ ཀཱ་ཡཾ ཝི་ཝེ་ཀ་ཛེ་ན པཱི་ཏི་སུ་ཁེ་ན ཨ་བྷི་ས་ནྡེ་ཏི པ་རི་ས་ནྡེ་ཏི པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི པ་རི་པྥ་ར་ཏི, ནཱ་སྶ ཀི་ཉྩི ས་བྦཱ་ཝ་ཏོ ཀཱ་ཡ་སྶ ཝི་ཝེ་ཀ་ཛེ་ན པཱི་ཏི་སུ་ཁེ་ན ཨ་པྥུ་ཊཾ ཧོ་ཏི.
༢༢༧. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ད་ཀྑོ ནྷཱ་པ་ཀོ ཝཱ ནྷཱ་པ་ཀ་ནྟེ་ཝཱ་སཱི ཝཱ ཀཾ་ས་ཐཱ་ལེ ནྷཱ་ནཱི་ཡ་ཙུ་ཎྞཱ་ནི ཨཱ་ཀི་རི་ཏྭཱ ཨུ་ད་ཀེ་ན པ་རི་པྥོ་ས་ཀཾ པ་རི་པྥོ་ས་ཀཾ ས་ནྣེ་ཡྻ, སཱ་ཡཾ ནྷཱ་ནཱི་ཡ་པི་ཎྜི སྣེ་ཧཱ་ནུ་ག་ཏཱ སྣེ་ཧ་པ་རེ་ཏཱ ས་ནྟ་ར་བཱ་ཧི་རཱ ཕུ་ཊཱ སྣེ་ཧེ་ན, ན ཙ པ་གྒྷ་ར་ཎཱི; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ཨི་མ་མེ་ཝ ཀཱ་ཡཾ ཝི་ཝེ་ཀ་ཛེ་ན པཱི་ཏི་སུ་ཁེ་ན ཨ་བྷི་ས་ནྡེ་ཏི པ་རི་ས་ནྡེ་ཏི པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི པ་རི་པྥ་ར་ཏི, ནཱ་སྶ ཀི་ཉྩི ས་བྦཱ་ཝ་ཏོ ཀཱ་ཡ་སྶ ཝི་ཝེ་ཀ་ཛེ་ན པཱི་ཏི་སུ་ཁེ་ན ཨ་པྥུ་ཊཾ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་རི་མེ་ཧི ས་ནྡི་ཊྛི་ཀེ་ཧི སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལེ་ཧི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་ར་ཉྩ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་ར་ཉྩ.
དུ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ
༢༢༨. ‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་རཱ་ནཾ ཝཱུ་པ་ས་མཱ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ས་མྤ་སཱ་ད་ནཾ ཙེ་ཏ་སོ ཨེ་ཀོ་དི་བྷཱ་ཝཾ ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐཾ ཨ་ཝི་ཙཱ་རཾ ས་མཱ་དྷི་ཛཾ པཱི་ཏི་སུ་ཁཾ དུ་ཏི་ཡཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. སོ ཨི་མ་མེ་ཝ ཀཱ་ཡཾ ས་མཱ་དྷི་ཛེ་ན པཱི་ཏི་སུ་ཁེ་ན ཨ་བྷི་ས་ནྡེ་ཏི པ་རི་ས་ནྡེ་ཏི པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི པ་རི་པྥ་ར་ཏི, ནཱ་སྶ ཀི་ཉྩི ས་བྦཱ་ཝ་ཏོ ཀཱ་ཡ་སྶ ས་མཱ་དྷི་ཛེ་ན པཱི་ཏི་སུ་ཁེ་ན ཨ་པྥུ་ཊཾ ཧོ་ཏི.
༢༢༩. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨུ་ད་ཀ་ར་ཧ་དོ ག་མྦྷཱི་རོ ཨུ་བྦྷི་དོ་ད་ཀོ [ཨུ་བྦྷི་ཏོ་ད་ཀོ (སྱཱ. ཀཾ. ཀ.)] ཏ་སྶ ནེ་ཝ་སྶ པུ་ར་ཏྠི་མཱ་ཡ དི་སཱ་ཡ ཨུ་ད་ཀ་སྶ ཨཱ་ཡ་མུ་ཁཾ, ན ད་ཀྑི་ཎཱ་ཡ དི་སཱ་ཡ ཨུ་ད་ཀ་སྶ ཨཱ་ཡ་མུ་ཁཾ, ན པ་ཙྪི་མཱ་ཡ དི་སཱ་ཡ ཨུ་ད་ཀ་སྶ ཨཱ་ཡ་མུ་ཁཾ, ན ཨུ་ཏྟ་རཱ་ཡ དི་སཱ་ཡ ཨུ་ད་ཀ་སྶ ཨཱ་ཡ་མུ་ཁཾ, དེ་ཝོ ཙ ན ཀཱ་ལེ་ན་ཀཱ་ལཾ ས་མྨཱ་དྷཱ་རཾ ཨ་ནུ་པྤ་ཝེ་ཙྪེ་ཡྻ. ཨ་ཐ ཁོ ཏ་མྷཱ་ཝ ཨུ་ད་ཀ་ར་ཧ་དཱ སཱི་ཏཱ ཝཱ་རི་དྷཱ་རཱ ཨུ་བྦྷི་ཛྫི་ཏྭཱ ཏ་མེ་ཝ ཨུ་ད་ཀ་ར་ཧ་དཾ སཱི་ཏེ་ན ཝཱ་རི་ནཱ ཨ་བྷི་ས་ནྡེ་ཡྻ པ་རི་ས་ནྡེ་ཡྻ པ་རི་པཱུ་རེ་ཡྻ པ་རི་པྥ་རེ་ཡྻ, ནཱ་སྶ ཀི་ཉྩི ས་བྦཱ་ཝ་ཏོ ཨུ་ད་ཀ་ར་ཧ་ད་སྶ སཱི་ཏེ་ན ཝཱ་རི་ནཱ ཨ་པྥུ་ཊཾ ཨ་སྶ. ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ཨི་མ་མེ་ཝ ཀཱ་ཡཾ ས་མཱ་དྷི་ཛེ་ན པཱི་ཏི་སུ་ཁེ་ན ཨ་བྷི་ས་ནྡེ་ཏི པ་རི་ས་ནྡེ་ཏི པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི པ་རི་པྥ་ར་ཏི, ནཱ་སྶ ཀི་ཉྩི ས་བྦཱ་ཝ་ཏོ ཀཱ་ཡ་སྶ ས་མཱ་དྷི་ཛེ་ན པཱི་ཏི་སུ་ཁེ་ན ཨ་པྥུ་ཊཾ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་རི་མེ་ཧི ས་ནྡི་ཊྛི་ཀེ་ཧི སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལེ་ཧི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་ར་ཉྩ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་ར་ཉྩ.
ཏ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ
༢༣༠. ‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ པཱི་ཏི་ཡཱ ཙ ཝི་རཱ་གཱ ཨུ་པེ་ཀྑ་ཀོ ཙ ཝི་ཧ་ར་ཏི ས་ཏོ ས་མྤ་ཛཱ་ནོ, སུ་ཁ་ཉྩ ཀཱ་ཡེ་ན པ་ཊི་སཾ་ཝེ་དེ་ཏི, ཡཾ ཏཾ ཨ་རི་ཡཱ ཨཱ་ཙི་ཀྑ་ནྟི – ‘ཨུ་པེ་ཀྑ་ཀོ ས་ཏི་མཱ སུ་ཁ་ཝི་ཧཱ་རཱི’ཏི, ཏ་ཏི་ཡཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. སོ ཨི་མ་མེ་ཝ ཀཱ་ཡཾ ནི་པྤཱི་ཏི་ཀེ་ན སུ་ཁེ་ན ཨ་བྷི་ས་ནྡེ་ཏི པ་རི་ས་ནྡེ་ཏི པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི པ་རི་པྥ་ར་ཏི, ནཱ་སྶ ཀི་ཉྩི ས་བྦཱ་ཝ་ཏོ ཀཱ་ཡ་སྶ ནི་པྤཱི་ཏི་ཀེ་ན སུ་ཁེ་ན ཨ་པྥུ་ཊཾ ཧོ་ཏི.
༢༣༡. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨུ་པྤ་ལི་ནི་ཡཾ ཝཱ པ་དུ་མི་ནི་ཡཾ ཝཱ པུ་ཎྜ་རཱི་ཀི་ནི་ཡཾ ཝཱ ཨ་པྤེ་ཀ་ཙྩཱ་ནི ཨུ་པྤ་ལཱ་ནི ཝཱ པ་དུ་མཱ་ནི ཝཱ པུ་ཎྜ་རཱི་ཀཱ་ནི ཝཱ ཨུ་ད་ཀེ ཛཱ་ཏཱ་ནི ཨུ་ད་ཀེ སཾ་ཝ་ཌྜྷཱ་ནི ཨུ་ད་ཀཱ་ནུ་གྒ་ཏཱ་ནི ཨ་ནྟོ་ནི་མུ་གྒ་པོ་སཱི་ནི, ཏཱ་ནི ཡཱ་ཝ ཙ་གྒཱ ཡཱ་ཝ ཙ མཱུ་ལཱ སཱི་ཏེ་ན ཝཱ་རི་ནཱ ཨ་བྷི་ས་ནྣཱ་ནི པ་རི་ས་ནྣཱ་ནི [ཨ་བྷི་ས་ནྡཱ་ནི པ་རི་ས་ནྡཱ་ནི (ཀ.)] པ་རི་པཱུ་རཱ་ནི པ་རི་པྥུ་ཊཱ་ནི [པ་རི་པྥུ་ཊྛཱ་ནི (པཱི.)], ནཱ་སྶ ཀི་ཉྩི ས་བྦཱ་ཝ་ཏཾ ཨུ་པྤ་ལཱ་ནཾ ཝཱ པ་དུ་མཱ་ནཾ ཝཱ པུ་ཎྜ་རཱི་ཀཱ་ནཾ ཝཱ སཱི་ཏེ་ན ཝཱ་རི་ནཱ ཨ་པྥུ་ཊཾ ཨ་སྶ; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ཨི་མ་མེ་ཝ ཀཱ་ཡཾ ནི་པྤཱི་ཏི་ཀེ་ན སུ་ཁེ་ན ཨ་བྷི་ས་ནྡེ་ཏི པ་རི་ས་ནྡེ་ཏི པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི པ་རི་པྥ་ར་ཏི, ནཱ་སྶ ཀི་ཉྩི ས་བྦཱ་ཝ་ཏོ ཀཱ་ཡ་སྶ ནི་པྤཱི་ཏི་ཀེ་ན སུ་ཁེ་ན ཨ་པྥུ་ཊཾ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་རི་མེ་ཧི ས་ནྡི་ཊྛི་ཀེ་ཧི སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལེ་ཧི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་ར་ཉྩ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་ར་ཉྩ.
ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ
༢༣༢. ‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ སུ་ཁ་སྶ ཙ པ་ཧཱ་ནཱ དུ་ཀྑ་སྶ ཙ པ་ཧཱ་ནཱ, པུ་བྦེ་ཝ སོ་མ་ན་སྶ་དོ་མ་ན་སྶཱ་ནཾ ཨ་ཏྠ་ངྒ་མཱ ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཏི་པཱ་རི་སུ་དྡྷིཾ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི, སོ ཨི་མ་མེ་ཝ ཀཱ་ཡཾ པ་རི་སུ་དྡྷེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ་ན ཕ་རི་ཏྭཱ ནི་སི་ནྣོ ཧོ་ཏི, ནཱ་སྶ ཀི་ཉྩི ས་བྦཱ་ཝ་ཏོ ཀཱ་ཡ་སྶ པ་རི་སུ་དྡྷེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ་ན ཨ་པྥུ་ཊཾ ཧོ་ཏི.
༢༣༣. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, པུ་རི་སོ ཨོ་དཱ་ཏེ་ན ཝ་ཏྠེ་ན ས་སཱི་སཾ པཱ་རུ་པི་ཏྭཱ ནི་སི་ནྣོ ཨ་སྶ, ནཱ་སྶ ཀི་ཉྩི ས་བྦཱ་ཝ་ཏོ ཀཱ་ཡ་སྶ ཨོ་དཱ་ཏེ་ན ཝ་ཏྠེ་ན ཨ་པྥུ་ཊཾ ཨ་སྶ; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ཨི་མ་མེ་ཝ ཀཱ་ཡཾ པ་རི་སུ་དྡྷེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ་ན ཕ་རི་ཏྭཱ ནི་སི་ནྣོ ཧོ་ཏི, ནཱ་སྶ ཀི་ཉྩི ས་བྦཱ་ཝ་ཏོ ཀཱ་ཡ་སྶ པ་རི་སུ་དྡྷེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ་ན ཨ་པྥུ་ཊཾ ཧོ་ཏི. ཨི་ད་མྤི ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་རི་མེ་ཧི ས་ནྡི་ཊྛི་ཀེ་ཧི སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལེ་ཧི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་ར་ཉྩ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་ར་ཉྩ.
ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཉཱ་ཎཾ
༢༣༤. ‘‘སོ [པུ་ན ཙ་པ་རཾ མ་ཧཱ་རཱ་ཛ བྷི་ཀྑུ སོ (ཀ.)] ཨེ་ཝཾ ས་མཱ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ པ་རི་སུ་དྡྷེ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ ཨ་ན་ངྒ་ཎེ ཝི་ག་ཏཱུ་པ་ཀྐི་ལེ་སེ མུ་དུ་བྷཱུ་ཏེ ཀ་མྨ་ནི་ཡེ ཋི་ཏེ ཨཱ་ནེ་ཉྫ་པྤ་ཏྟེ ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ནཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ ཨ་བྷི་ནཱི་ཧ་ར་ཏི ཨ་བྷི་ནི་ནྣཱ་མེ་ཏི. སོ ཨེ་ཝཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི – ‘ཨ་ཡཾ ཁོ མེ ཀཱ་ཡོ རཱུ་པཱི ཙཱ་ཏུ་མ་ཧཱ་བྷཱུ་ཏི་ཀོ མཱ་ཏཱ་པེ་ཏྟི་ཀ་ས་མྦྷ་ཝོ ཨོ་ད་ན་ཀུ་མྨཱ་སཱུ་པ་ཙ་ཡོ ཨ་ནི་ཙྩུ་ཙྪཱ་ད་ན-པ་རི་མ་དྡ་ན-བྷེ་ད་ན-ཝི་དྡྷཾ་ས་ན-དྷ་མྨོ; ཨི་ད་ཉྩ པ་ན མེ ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཨེ་ཏྠ སི་ཏཾ ཨེ་ཏྠ པ་ཊི་བ་དྡྷ’ནྟི.
༢༣༥. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, མ་ཎི ཝེ་ལུ༹་རི་ཡོ སུ་བྷོ ཛཱ་ཏི་མཱ ཨ་ཊྛཾ་སོ སུ་པ་རི་ཀ་མྨ་ཀ་ཏོ ཨ་ཙྪོ ཝི་པྤ་ས་ནྣོ ཨ་ནཱ་ཝི་ལོ ས་བྦཱ་ཀཱ་ར་ས་མྤ་ནྣོ. ཏ་ཏྲཱ་སྶ སུ་ཏྟཾ ཨཱ་ཝུ་ཏཾ ནཱི་ལཾ ཝཱ པཱི་ཏཾ ཝཱ ལོ་ཧི་ཏཾ ཝཱ [པཱི་ཏ་ཀཾ ཝཱ ལོ་ཧི་ཏ་ཀཾ ཝཱ (ཀ.)] ཨོ་དཱ་ཏཾ ཝཱ པ་ཎྜུ་སུ་ཏྟཾ ཝཱ. ཏ་མེ་ནཾ ཙ་ཀྑུ་མཱ པུ་རི་སོ ཧ་ཏྠེ ཀ་རི་ཏྭཱ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑེ་ཡྻ – ‘ཨ་ཡཾ ཁོ མ་ཎི ཝེ་ལུ༹་རི་ཡོ སུ་བྷོ ཛཱ་ཏི་མཱ ཨ་ཊྛཾ་སོ སུ་པ་རི་ཀ་མྨ་ཀ་ཏོ ཨ་ཙྪོ ཝི་པྤ་ས་ནྣོ ཨ་ནཱ་ཝི་ལོ ས་བྦཱ་ཀཱ་ར་ས་མྤ་ནྣོ; ཏ་ཏྲི་དཾ སུ་ཏྟཾ ཨཱ་ཝུ་ཏཾ ནཱི་ལཾ ཝཱ པཱི་ཏཾ ཝཱ ལོ་ཧི་ཏཾ ཝཱ ཨོ་དཱ་ཏཾ ཝཱ པ་ཎྜུ་སུ་ཏྟཾ ཝཱ’ཏི. ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ཨེ་ཝཾ ས་མཱ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ པ་རི་སུ་དྡྷེ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ ཨ་ན་ངྒ་ཎེ ཝི་ག་ཏཱུ་པ་ཀྐི་ལེ་སེ མུ་དུ་བྷཱུ་ཏེ ཀ་མྨ་ནི་ཡེ ཋི་ཏེ ཨཱ་ནེ་ཉྫ་པྤ་ཏྟེ ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ནཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ ཨ་བྷི་ནཱི་ཧ་ར་ཏི ཨ་བྷི་ནི་ནྣཱ་མེ་ཏི. སོ ཨེ་ཝཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི – ‘ཨ་ཡཾ ཁོ མེ ཀཱ་ཡོ རཱུ་པཱི ཙཱ་ཏུ་མ་ཧཱ་བྷཱུ་ཏི་ཀོ མཱ་ཏཱ་པེ་ཏྟི་ཀ་ས་མྦྷ་ཝོ ཨོ་ད་ན་ཀུ་མྨཱ་སཱུ་པ་ཙ་ཡོ ཨ་ནི་ཙྩུ་ཙྪཱ་ད་ན་པ་རི་མ་དྡ་ན་བྷེ་ད་ན་ཝི་དྡྷཾ་ས་ན་དྷ་མྨོ; ཨི་ད་ཉྩ པ་ན མེ ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཨེ་ཏྠ སི་ཏཾ ཨེ་ཏྠ པ་ཊི་བ་དྡྷ’ནྟི. ཨི་ད་མྤི ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་རི་མེ་ཧི ས་ནྡི་ཊྛི་ཀེ་ཧི སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལེ་ཧི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་ར་ཉྩ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་ར་ཉྩ.
མ་ནོ་མ་ཡི་དྡྷི་ཉཱ་ཎཾ
༢༣༦. ‘‘སོ ཨེ་ཝཾ ས་མཱ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ པ་རི་སུ་དྡྷེ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ ཨ་ན་ངྒ་ཎེ ཝི་ག་ཏཱུ་པ་ཀྐི་ལེ་སེ མུ་དུ་བྷཱུ་ཏེ ཀ་མྨ་ནི་ཡེ ཋི་ཏེ ཨཱ་ནེ་ཉྫ་པྤ་ཏྟེ མ་ནོ་མ་ཡཾ ཀཱ་ཡཾ ཨ་བྷི་ནི་མྨཱ་ནཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ ཨ་བྷི་ནཱི་ཧ་ར་ཏི ཨ་བྷི་ནི་ནྣཱ་མེ་ཏི. སོ ཨི་མ་མྷཱ ཀཱ་ཡཱ ཨ་ཉྙཾ ཀཱ་ཡཾ ཨ་བྷི་ནི་མྨི་ནཱ་ཏི རཱུ་པིཾ མ་ནོ་མ་ཡཾ ས་བྦ་ངྒ་པ་ཙྩ་ངྒིཾ ཨ་ཧཱི་ནི་ནྡྲི་ཡཾ.
༢༣༧. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, པུ་རི་སོ མུ་ཉྫ་མྷཱ ཨཱི་སི་ཀཾ པ་ཝཱ་ཧེ་ཡྻ [པ་བྦཱ་ཧེ་ཡྻ (སྱཱ. ཀ.)]. ཏ་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ‘ཨ་ཡཾ མུ་ཉྫོ, ཨ་ཡཾ ཨཱི་སི་ཀཱ, ཨ་ཉྙོ མུ་ཉྫོ, ཨ་ཉྙཱ ཨཱི་སི་ཀཱ, མུ་ཉྫ་མྷཱ ཏྭེ་ཝ ཨཱི་སི་ཀཱ པ་ཝཱ་ལ༹ྷཱ’ཏི [པ་བྦཱ་ལ༹ྷཱ་ཏི (སྱཱ. ཀ.)]. སེ་ཡྻ་ཐཱ ཝཱ པ་ན, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, པུ་རི་སོ ཨ་སིཾ ཀོ་སི་ཡཱ པ་ཝཱ་ཧེ་ཡྻ. ཏ་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ‘ཨ་ཡཾ ཨ་སི, ཨ་ཡཾ ཀོ་སི, ཨ་ཉྙོ ཨ་སི, ཨ་ཉྙཱ ཀོ་སི, ཀོ་སི་ཡཱ ཏྭེ་ཝ ཨ་སི པ་ཝཱ་ལ༹ྷོ’’ཏི. སེ་ཡྻ་ཐཱ ཝཱ པ་ན, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, པུ་རི་སོ ཨ་ཧིཾ ཀ་ར་ཎྜཱ ཨུ་དྡྷ་རེ་ཡྻ. ཏ་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ‘ཨ་ཡཾ ཨ་ཧི, ཨ་ཡཾ ཀ་ར་ཎྜོ. ཨ་ཉྙོ ཨ་ཧི, ཨ་ཉྙོ ཀ་ར་ཎྜོ, ཀ་ར་ཎྜཱ ཏྭེ་ཝ ཨ་ཧི ཨུ་བྦྷ་ཏོ’ཏི [ཨུ་དྡྷ་རི་ཏོ (སྱཱ. ཀཾ.)]. ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ཨེ་ཝཾ ས་མཱ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ པ་རི་སུ་དྡྷེ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ ཨ་ན་ངྒ་ཎེ ཝི་ག་ཏཱུ་པ་ཀྐི་ལེ་སེ མུ་དུ་བྷཱུ་ཏེ ཀ་མྨ་ནི་ཡེ ཋི་ཏེ ཨཱ་ནེ་ཉྫ་པྤ་ཏྟེ མ་ནོ་མ་ཡཾ ཀཱ་ཡཾ ཨ་བྷི་ནི་མྨཱ་ནཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ ཨ་བྷི་ནཱི་ཧ་ར་ཏི ཨ་བྷི་ནི་ནྣཱ་མེ་ཏི. སོ ཨི་མ་མྷཱ ཀཱ་ཡཱ ཨ་ཉྙཾ ཀཱ་ཡཾ ཨ་བྷི་ནི་མྨི་ནཱ་ཏི རཱུ་པིཾ མ་ནོ་མ་ཡཾ ས་བྦ་ངྒ་པ་ཙྩ་ངྒིཾ ཨ་ཧཱི་ནི་ནྡྲི་ཡཾ. ཨི་ད་མྤི ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་རི་མེ་ཧི ས་ནྡི་ཊྛི་ཀེ་ཧི སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལེ་ཧི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་ར་ཉྩ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་ར་ཉྩ.
ཨི་དྡྷི་ཝི་དྷ་ཉཱ་ཎཾ
༢༣༨. ‘‘སོ ཨེ་ཝཾ ས་མཱ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ པ་རི་སུ་དྡྷེ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ ཨ་ན་ངྒ་ཎེ ཝི་ག་ཏཱུ་པ་ཀྐི་ལེ་སེ མུ་དུ་བྷཱུ་ཏེ ཀ་མྨ་ནི་ཡེ ཋི་ཏེ ཨཱ་ནེ་ཉྫ་པྤ་ཏྟེ ཨི་དྡྷི་ཝི་དྷཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ ཨ་བྷི་ནཱི་ཧ་ར་ཏི ཨ་བྷི་ནི་ནྣཱ་མེ་ཏི. སོ ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་ཧི་ཏཾ ཨི་དྡྷི་ཝི་དྷཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷོ་ཏི – ཨེ་ཀོ་པི ཧུ་ཏྭཱ བ་ཧུ་དྷཱ ཧོ་ཏི, བ་ཧུ་དྷཱ་པི ཧུ་ཏྭཱ ཨེ་ཀོ ཧོ་ཏི; ཨཱ་ཝི་བྷཱ་ཝཾ ཏི་རོ་བྷཱ་ཝཾ ཏི་རོ་ཀུ་ཊྚཾ ཏི་རོ་པཱ་ཀཱ་རཾ ཏི་རོ་པ་བྦ་ཏཾ ཨ་ས་ཛྫ་མཱ་ནོ ག་ཙྪ་ཏི སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ཨཱ་ཀཱ་སེ. པ་ཐ་ཝི་ཡཱ་པི ཨུ་མྨུ་ཛྫ་ནི་མུ་ཛྫཾ ཀ་རོ་ཏི སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ཨུ་ད་ཀེ. ཨུ་ད་ཀེ་པི ཨ་བྷི་ཛྫ་མཱ་ནེ ག་ཙྪ་ཏི [ཨ་བྷི་ཛྫ་མཱ་ནོ (སཱི. ཀ.)] སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི པ་ཐ་ཝི་ཡཱ. ཨཱ་ཀཱ་སེ་པི པ་ལླ་ངྐེ་ན ཀ་མ་ཏི སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི པ་ཀྑཱི ས་ཀུ་ཎོ. ཨི་མེ་པི ཙ་ནྡི་མ་སཱུ་རི་ཡེ ཨེ་ཝཾ་མ་ཧི་དྡྷི་ཀེ ཨེ་ཝཾ་མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝེ པཱ་ཎི་ནཱ པ་རཱ་མ་ས་ཏི པ་རི་མ་ཛྫ་ཏི. ཡཱ་ཝ བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀཱ་པི ཀཱ་ཡེ་ན ཝ་སཾ ཝ་ཏྟེ་ཏི.
༢༣༩. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ད་ཀྑོ ཀུ་མྦྷ་ཀཱ་རོ ཝཱ ཀུ་མྦྷ་ཀཱ་ར་ནྟེ་ཝཱ་སཱི ཝཱ སུ་པ་རི་ཀ་མྨ་ཀ་ཏཱ་ཡ མ་ཏྟི་ཀཱ་ཡ ཡཾ ཡ་དེ་ཝ བྷཱ་ཛ་ན་ཝི་ཀ་ཏིཾ ཨཱ་ཀ་ངྑེ་ཡྻ, ཏཾ ཏ་དེ་ཝ ཀ་རེ་ཡྻ ཨ་བྷི་ནི་པྥཱ་དེ་ཡྻ. སེ་ཡྻ་ཐཱ ཝཱ པ་ན, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ད་ཀྑོ ད་ནྟ་ཀཱ་རོ ཝཱ ད་ནྟ་ཀཱ་ར་ནྟེ་ཝཱ་སཱི ཝཱ སུ་པ་རི་ཀ་མྨ་ཀ་ཏ་སྨིཾ ད་ནྟ་སྨིཾ ཡཾ ཡ་དེ་ཝ ད་ནྟ་ཝི་ཀ་ཏིཾ ཨཱ་ཀ་ངྑེ་ཡྻ, ཏཾ ཏ་དེ་ཝ ཀ་རེ་ཡྻ ཨ་བྷི་ནི་པྥཱ་དེ་ཡྻ. སེ་ཡྻ་ཐཱ ཝཱ པ་ན, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ད་ཀྑོ སུ་ཝ་ཎྞ་ཀཱ་རོ ཝཱ སུ་ཝ་ཎྞ་ཀཱ་ར་ནྟེ་ཝཱ་སཱི ཝཱ སུ་པ་རི་ཀ་མྨ་ཀ་ཏ་སྨིཾ སུ་ཝ་ཎྞ་སྨིཾ ཡཾ ཡ་དེ་ཝ སུ་ཝ་ཎྞ་ཝི་ཀ་ཏིཾ ཨཱ་ཀ་ངྑེ་ཡྻ, ཏཾ ཏ་དེ་ཝ ཀ་རེ་ཡྻ ཨ་བྷི་ནི་པྥཱ་དེ་ཡྻ. ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ཨེ་ཝཾ ས་མཱ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ པ་རི་སུ་དྡྷེ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ ཨ་ན་ངྒ་ཎེ ཝི་ག་ཏཱུ་པ་ཀྐི་ལེ་སེ མུ་དུ་བྷཱུ་ཏེ ཀ་མྨ་ནི་ཡེ ཋི་ཏེ ཨཱ་ནེ་ཉྫ་པྤ་ཏྟེ ཨི་དྡྷི་ཝི་དྷཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ ཨ་བྷི་ནཱི་ཧ་ར་ཏི ཨ་བྷི་ནི་ནྣཱ་མེ་ཏི. སོ ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་ཧི་ཏཾ ཨི་དྡྷི་ཝི་དྷཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷོ་ཏི – ཨེ་ཀོ་པི ཧུ་ཏྭཱ བ་ཧུ་དྷཱ ཧོ་ཏི, བ་ཧུ་དྷཱ་པི ཧུ་ཏྭཱ ཨེ་ཀོ ཧོ་ཏི; ཨཱ་ཝི་བྷཱ་ཝཾ ཏི་རོ་བྷཱ་ཝཾ ཏི་རོ་ཀུ་ཊྚཾ ཏི་རོ་པཱ་ཀཱ་རཾ ཏི་རོ་པ་བྦ་ཏཾ ཨ་ས་ཛྫ་མཱ་ནོ ག་ཙྪ་ཏི སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ཨཱ་ཀཱ་སེ. པ་ཐ་ཝི་ཡཱ་པི ཨུ་མྨུ་ཛྫ་ནི་མུ་ཛྫཾ ཀ་རོ་ཏི སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ཨུ་ད་ཀེ. ཨུ་ད་ཀེ་པི ཨ་བྷི་ཛྫ་མཱ་ནེ ག་ཙྪ་ཏི སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི པ་ཐ་ཝི་ཡཱ. ཨཱ་ཀཱ་སེ་པི པ་ལླ་ངྐེ་ན ཀ་མ་ཏི སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི པ་ཀྑཱི ས་ཀུ་ཎོ. ཨི་མེ་པི ཙ་ནྡི་མ་སཱུ་རི་ཡེ ཨེ་ཝཾ་མ་ཧི་དྡྷི་ཀེ ཨེ་ཝཾ་མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝེ པཱ་ཎི་ནཱ པ་རཱ་མ་ས་ཏི པ་རི་མ་ཛྫ་ཏི. ཡཱ་ཝ བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀཱ་པི ཀཱ་ཡེ་ན ཝ་སཾ ཝ་ཏྟེ་ཏི. ཨི་ད་མྤི ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་རི་མེ་ཧི ས་ནྡི་ཊྛི་ཀེ་ཧི སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལེ་ཧི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་ར་ཉྩ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་ར་ཉྩ.
དི་བྦ་སོ་ཏ་ཉཱ་ཎཾ
༢༤༠. ‘‘སོ ཨེ་ཝཾ ས་མཱ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ པ་རི་སུ་དྡྷེ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ ཨ་ན་ངྒ་ཎེ ཝི་ག་ཏཱུ་པ་ཀྐི་ལེ་སེ མུ་དུ་བྷཱུ་ཏེ ཀ་མྨ་ནི་ཡེ ཋི་ཏེ ཨཱ་ནེ་ཉྫ་པྤ་ཏྟེ དི་བྦཱ་ཡ སོ་ཏ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ཙི་ཏྟཾ ཨ་བྷི་ནཱི་ཧ་ར་ཏི ཨ་བྷི་ནི་ནྣཱ་མེ་ཏི. སོ དི་བྦཱ་ཡ སོ་ཏ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ཝི་སུ་དྡྷཱ་ཡ ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟ་མཱ་ནུ་སི་ཀཱ་ཡ ཨུ་བྷོ ས་དྡེ སུ་ཎཱ་ཏི དི་བྦེ ཙ མཱ་ནུ་སེ ཙ ཡེ དཱུ་རེ ས་ནྟི་ཀེ ཙ.
༢༤༡. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, པུ་རི་སོ ཨ་དྡྷཱ་ན་མ་གྒ་པྤ་ཊི་པ་ནྣོ. སོ སུ་ཎེ་ཡྻ བྷེ་རི་ས་དྡ་མྤི མུ་དི་ངྒ་ས་དྡ་མྤི [མུ་ཏི་ངྒ་ས་དྡ་མྤི (སཱི. པཱི.)] ས་ངྑ་པ་ཎ་ཝ་དི་ནྡི་མ་ས་དྡ་མྤི [ས་ངྑ་པ་ཎ་ཝ་དེ་ཎྜི་མ་ས་དྡ་མྤི (སཱི. པཱི.), ས་ངྑ་ས་དྡཾ་པི པ་ཎ་ཝ་ས་དྡཾ་པི དེ་ནྡི་མ་ས་དྡཾ་པི (སྱཱ. ཀཾ.)]. ཏ་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ‘བྷེ་རི་ས་དྡོ’ ཨི་ཏི་པི, ‘མུ་དི་ངྒ་ས་དྡོ’ ཨི་ཏི་པི, ‘ས་ངྑ་པ་ཎ་ཝ་དི་ནྡི་མ་ས་དྡོ’ ཨི་ཏི་པི [ས་ངྑ་ས་དྡོ ཨི་ཏི་པི པ་ཎ་ཝ་ས་དྡོ ཨི་ཏི་པི དེ་ནྡི་མ་ས་དྡོ ཨི་ཏི་པི (སྱཱ. ཀཾ.)]. ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ཨེ་ཝཾ ས་མཱ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ པ་རི་སུ་དྡྷེ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ ཨ་ན་ངྒ་ཎེ ཝི་ག་ཏཱུ་པ་ཀྐི་ལེ་སེ མུ་དུ་བྷཱུ་ཏེ ཀ་མྨ་ནི་ཡེ ཋི་ཏེ ཨཱ་ནེ་ཉྫ་པྤ་ཏྟེ དི་བྦཱ་ཡ སོ་ཏ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ཙི་ཏྟཾ ཨ་བྷི་ནཱི་ཧ་ར་ཏི ཨ་བྷི་ནི་ནྣཱ་མེ་ཏི. སོ དི་བྦཱ་ཡ སོ་ཏ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ཝི་སུ་དྡྷཱ་ཡ ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟ་མཱ་ནུ་སི་ཀཱ་ཡ ཨུ་བྷོ ས་དྡེ སུ་ཎཱ་ཏི དི་བྦེ ཙ མཱ་ནུ་སེ ཙ ཡེ དཱུ་རེ ས་ནྟི་ཀེ ཙ. ཨི་ད་མྤི ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་རི་མེ་ཧི ས་ནྡི་ཊྛི་ཀེ་ཧི སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལེ་ཧི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་ར་ཉྩ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་ར་ཉྩ.
ཙེ་ཏོ་པ་རི་ཡ་ཉཱ་ཎཾ
༢༤༢. ‘‘སོ ཨེ་ཝཾ ས་མཱ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ པ་རི་སུ་དྡྷེ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ ཨ་ན་ངྒ་ཎེ ཝི་ག་ཏཱུ་པ་ཀྐི་ལེ་སེ མུ་དུ་བྷཱུ་ཏེ ཀ་མྨ་ནི་ཡེ ཋི་ཏེ ཨཱ་ནེ་ཉྫ་པྤ་ཏྟེ ཙེ་ཏོ་པ་རི་ཡ་ཉཱ་ཎཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ ཨ་བྷི་ནཱི་ཧ་ར་ཏི ཨ་བྷི་ནི་ནྣཱ་མེ་ཏི. སོ པ་ར་ས་ཏྟཱ་ནཾ པ་ར་པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ཙེ་ཏ་སཱ ཙེ་ཏོ པ་རི་ཙྩ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི – ས་རཱ་གཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ས་རཱ་གཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝཱི་ཏ་རཱ་གཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ཝཱི་ཏ་རཱ་གཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ས་དོ་སཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ས་དོ་སཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝཱི་ཏ་དོ་སཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ཝཱི་ཏ་དོ་སཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ས་མོ་ཧཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ས་མོ་ཧཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝཱི་ཏ་མོ་ཧཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ཝཱི་ཏ་མོ་ཧཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ས་ངྑི་ཏྟཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ས་ངྑི་ཏྟཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝི་ཀྑི་ཏྟཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ཝི་ཀྑི་ཏྟཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, མ་ཧ་གྒ་ཏཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘མ་ཧ་གྒ་ཏཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་མ་ཧ་གྒ་ཏཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ཨ་མ་ཧ་གྒ་ཏཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ས་ཨུ་ཏྟ་རཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ས་ཨུ་ཏྟ་རཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ས་མཱ་ཧི་ཏཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ས་མཱ་ཧི་ཏཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ས་མཱ་ཧི་ཏཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ཨ་ས་མཱ་ཧི་ཏཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝི་མུ་ཏྟཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ཝི་མུ་ཏྟཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ཝི་མུ་ཏྟཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ཨ་ཝི་མུ་ཏྟཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི.
༢༤༣. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨི་ཏྠཱི ཝཱ པུ་རི་སོ ཝཱ ད་ཧ་རོ ཡུ་ཝཱ མ་ཎྜ་ན་ཛཱ་ཏི་ཀོ ཨཱ་དཱ་སེ ཝཱ པ་རི་སུ་དྡྷེ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ ཨ་ཙྪེ ཝཱ ཨུ་ད་ཀ་པ་ཏྟེ ས་ཀཾ མུ་ཁ་ནི་མི་ཏྟཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་མཱ་ནོ ས་ཀ་ཎི་ཀཾ ཝཱ ‘ས་ཀ་ཎི་ཀ’ནྟི ཛཱ་ནེ་ཡྻ, ཨ་ཀ་ཎི་ཀཾ ཝཱ ‘ཨ་ཀ་ཎི་ཀ’ནྟི ཛཱ་ནེ་ཡྻ; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ཨེ་ཝཾ ས་མཱ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ པ་རི་སུ་དྡྷེ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ ཨ་ན་ངྒ་ཎེ ཝི་ག་ཏཱུ་པ་ཀྐི་ལེ་སེ མུ་དུ་བྷཱུ་ཏེ ཀ་མྨ་ནི་ཡེ ཋི་ཏེ ཨཱ་ནེ་ཉྫ་པྤ་ཏྟེ ཙེ་ཏོ་པ་རི་ཡ་ཉཱ་ཎཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ ཨ་བྷི་ནཱི་ཧ་ར་ཏི ཨ་བྷི་ནི་ནྣཱ་མེ་ཏི. སོ པ་ར་ས་ཏྟཱ་ནཾ པ་ར་པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ཙེ་ཏ་སཱ ཙེ་ཏོ པ་རི་ཙྩ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི – ས་རཱ་གཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ས་རཱ་གཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝཱི་ཏ་རཱ་གཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ཝཱི་ཏ་རཱ་གཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ས་དོ་སཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ས་དོ་སཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝཱི་ཏ་དོ་སཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ཝཱི་ཏ་དོ་སཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ས་མོ་ཧཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ས་མོ་ཧཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝཱི་ཏ་མོ་ཧཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ཝཱི་ཏ་མོ་ཧཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ས་ངྑི་ཏྟཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ས་ངྑི་ཏྟཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝི་ཀྑི་ཏྟཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ཝི་ཀྑི་ཏྟཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, མ་ཧ་གྒ་ཏཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘མ་ཧ་གྒ་ཏཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་མ་ཧ་གྒ་ཏཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ཨ་མ་ཧ་གྒ་ཏཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ས་ཨུ་ཏྟ་རཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ས་ཨུ་ཏྟ་རཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ས་མཱ་ཧི་ཏཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ས་མཱ་ཧི་ཏཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ས་མཱ་ཧི་ཏཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ཨ་ས་མཱ་ཧི་ཏཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝི་མུ་ཏྟཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ཝི་མུ་ཏྟཾ ཙི་ཏྟ’’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ཝི་མུ་ཏྟཾ ཝཱ ཙི་ཏྟཾ ‘ཨ་ཝི་མུ་ཏྟཾ ཙི་ཏྟ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨི་ད་མྤི ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་རི་མེ་ཧི ས་ནྡི་ཊྛི་ཀེ་ཧི སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལེ་ཧི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་ར་ཉྩ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་ར་ཉྩ.
པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཉཱ་ཎཾ
༢༤༤. ‘‘སོ ཨེ་ཝཾ ས་མཱ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ པ་རི་སུ་དྡྷེ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ ཨ་ན་ངྒ་ཎེ ཝི་ག་ཏཱུ་པ་ཀྐི་ལེ་སེ མུ་དུ་བྷཱུ་ཏེ ཀ་མྨ་ནི་ཡེ ཋི་ཏེ ཨཱ་ནེ་ཉྫ་པྤ་ཏྟེ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཉཱ་ཎཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ ཨ་བྷི་ནཱི་ཧ་ར་ཏི ཨ་བྷི་ནི་ནྣཱ་མེ་ཏི. སོ ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་ཧི་ཏཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏི, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཨེ་ཀ་མྤི ཛཱ་ཏིཾ དྭེ་པི ཛཱ་ཏི་ཡོ ཏི་སྶོ་པི ཛཱ་ཏི་ཡོ ཙ་ཏ་སྶོ་པི ཛཱ་ཏི་ཡོ པ་ཉྩ་པི ཛཱ་ཏི་ཡོ ད་ས་པི ཛཱ་ཏི་ཡོ ཝཱི་ས་མྤི ཛཱ་ཏི་ཡོ ཏིཾ་ས་མྤི ཛཱ་ཏི་ཡོ ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས་མྤི ཛཱ་ཏི་ཡོ པ་ཉྙཱ་ས་མྤི ཛཱ་ཏི་ཡོ ཛཱ་ཏི་ས་ཏ་མྤི ཛཱ་ཏི་ས་ཧ་སྶ་མྤི ཛཱ་ཏི་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་མྤི ཨ་ནེ་ཀེ་པི སཾ་ཝ་ཊྚ་ཀ་པྤེ ཨ་ནེ་ཀེ་པི ཝི་ཝ་ཊྚ་ཀ་པྤེ ཨ་ནེ་ཀེ་པི སཾ་ཝ་ཊྚ་ཝི་ཝ་ཊྚ་ཀ་པྤེ, ‘ཨ་མུ་ཏྲཱ་སིཾ ཨེ་ཝཾ་ནཱ་མོ ཨེ་ཝཾ་གོ་ཏྟོ ཨེ་ཝཾ་ཝ་ཎྞོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཱ་རོ ཨེ་ཝཾ་སུ་ཁ་དུ་ཀྑ་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱི ཨེ་ཝ་མཱ་ཡུ་པ་རི་ཡ་ནྟོ, སོ ཏ་ཏོ ཙུ་ཏོ ཨ་མུ་ཏྲ ཨུ་ད་པཱ་དིཾ; ཏ་ཏྲཱ་པཱ་སིཾ ཨེ་ཝཾ་ནཱ་མོ ཨེ་ཝཾ་གོ་ཏྟོ ཨེ་ཝཾ་ཝ་ཎྞོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཱ་རོ ཨེ་ཝཾ་སུ་ཁ་དུ་ཀྑ་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱི ཨེ་ཝ་མཱ་ཡུ་པ་རི་ཡ་ནྟོ, སོ ཏ་ཏོ ཙུ་ཏོ ཨི་དྷཱུ་པ་པ་ནྣོ’ཏི. ཨི་ཏི སཱ་ཀཱ་རཾ ས་ཨུ་དྡེ་སཾ ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་ཧི་ཏཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏི.
༢༤༥. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, པུ་རི་སོ ས་ཀ་མྷཱ གཱ་མཱ ཨ་ཉྙཾ གཱ་མཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ, ཏ་མྷཱ་པི གཱ་མཱ ཨ་ཉྙཾ གཱ་མཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ. སོ ཏ་མྷཱ གཱ་མཱ ས་ཀཾ་ཡེ་ཝ གཱ་མཾ པ་ཙྩཱ་ག་ཙྪེ་ཡྻ. ཏ་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ‘ཨ་ཧཾ ཁོ ས་ཀ་མྷཱ གཱ་མཱ ཨ་མུཾ གཱ་མཾ ཨ་ག་ཙྪིཾ [ཨ་ག་ཉྪིཾ (སྱཱ. ཀཾ.)], ཏ་ཏྲཱ་པི ཨེ་ཝཾ ཨ་ཊྛཱ་སིཾ, ཨེ་ཝཾ ནི་སཱི་དིཾ, ཨེ་ཝཾ ཨ་བྷཱ་སིཾ, ཨེ་ཝཾ ཏུ་ཎྷཱི ཨ་ཧོ་སིཾ, ཏ་མྷཱ་པི གཱ་མཱ ཨ་མུཾ གཱ་མཾ ཨ་ག་ཙྪིཾ, ཏ་ཏྲཱ་པི ཨེ་ཝཾ ཨ་ཊྛཱ་སིཾ, ཨེ་ཝཾ ནི་སཱི་དིཾ, ཨེ་ཝཾ ཨ་བྷཱ་སིཾ, ཨེ་ཝཾ ཏུ་ཎྷཱི ཨ་ཧོ་སིཾ, སོ་མྷི ཏ་མྷཱ གཱ་མཱ ས་ཀཾ་ཡེ་ཝ གཱ་མཾ པ་ཙྩཱ་ག་ཏོ’ཏི. ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ཨེ་ཝཾ ས་མཱ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ པ་རི་སུ་དྡྷེ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ ཨ་ན་ངྒ་ཎེ ཝི་ག་ཏཱུ་པ་ཀྐི་ལེ་སེ མུ་དུ་བྷཱུ་ཏེ ཀ་མྨ་ནི་ཡེ ཋི་ཏེ ཨཱ་ནེ་ཉྫ་པྤ་ཏྟེ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཉཱ་ཎཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ ཨ་བྷི་ནཱི་ཧ་ར་ཏི ཨ་བྷི་ནི་ནྣཱ་མེ་ཏི. སོ ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་ཧི་ཏཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏི, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཨེ་ཀ་མྤི ཛཱ་ཏིཾ དྭེ་པི ཛཱ་ཏི་ཡོ ཏི་སྶོ་པི ཛཱ་ཏི་ཡོ ཙ་ཏ་སྶོ་པི ཛཱ་ཏི་ཡོ པ་ཉྩ་པི ཛཱ་ཏི་ཡོ ད་ས་པི ཛཱ་ཏི་ཡོ ཝཱི་ས་མྤི ཛཱ་ཏི་ཡོ ཏིཾ་ས་མྤི ཛཱ་ཏི་ཡོ ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས་མྤི ཛཱ་ཏི་ཡོ པ་ཉྙཱ་ས་མྤི ཛཱ་ཏི་ཡོ ཛཱ་ཏི་ས་ཏ་མྤི ཛཱ་ཏི་ས་ཧ་སྶ་མྤི ཛཱ་ཏི་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་མྤི ཨ་ནེ་ཀེ་པི སཾ་ཝ་ཊྚ་ཀ་པྤེ ཨ་ནེ་ཀེ་པི ཝི་ཝ་ཊྚ་ཀ་པྤེ ཨ་ནེ་ཀེ་པི སཾ་ཝ་ཊྚ་ཝི་ཝ་ཊྚ་ཀ་པྤེ, ‘ཨ་མུ་ཏྲཱ་སིཾ ཨེ་ཝཾ་ནཱ་མོ ཨེ་ཝཾ་གོ་ཏྟོ ཨེ་ཝཾ་ཝ་ཎྞོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཱ་རོ ཨེ་ཝཾ་སུ་ཁ་དུ་ཀྑ་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱི ཨེ་ཝ་མཱ་ཡུ་པ་རི་ཡ་ནྟོ, སོ ཏ་ཏོ ཙུ་ཏོ ཨ་མུ་ཏྲ ཨུ་ད་པཱ་དིཾ; ཏ་ཏྲཱ་པཱ་སིཾ ཨེ་ཝཾ་ནཱ་མོ ཨེ་ཝཾ་གོ་ཏྟོ ཨེ་ཝཾ་ཝ་ཎྞོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཱ་རོ ཨེ་ཝཾ་སུ་ཁ་དུ་ཀྑ་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱི ཨེ་ཝ་མཱ་ཡུ་པ་རི་ཡ་ནྟོ, སོ ཏ་ཏོ ཙུ་ཏོ ཨི་དྷཱུ་པ་པ་ནྣོ’ཏི, ཨི་ཏི སཱ་ཀཱ་རཾ ས་ཨུ་དྡེ་སཾ ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་ཧི་ཏཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏི. ཨི་ད་མྤི ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་རི་མེ་ཧི ས་ནྡི་ཊྛི་ཀེ་ཧི སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལེ་ཧི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་ར་ཉྩ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་ར་ཉྩ.
དི་བྦ་ཙ་ཀྑུ་ཉཱ་ཎཾ
༢༤༦. ‘‘སོ ཨེ་ཝཾ ས་མཱ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ པ་རི་སུ་དྡྷེ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ ཨ་ན་ངྒ་ཎེ ཝི་ག་ཏཱུ་པ་ཀྐི་ལེ་སེ མུ་དུ་བྷཱུ་ཏེ ཀ་མྨ་ནི་ཡེ ཋི་ཏེ ཨཱ་ནེ་ཉྫ་པྤ་ཏྟེ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཙུ་ཏཱུ་པ་པཱ་ཏ་ཉཱ་ཎཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ ཨ་བྷི་ནཱི་ཧ་ར་ཏི ཨ་བྷི་ནི་ནྣཱ་མེ་ཏི. སོ དི་བྦེ་ན ཙ་ཀྑུ་ནཱ ཝི་སུ་དྡྷེ་ན ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟ་མཱ་ནུ་ས་ཀེ་ན ས་ཏྟེ པ་སྶ་ཏི ཙ་ཝ་མཱ་ནེ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་མཱ་ནེ ཧཱི་ནེ པ་ཎཱི་ཏེ སུ་ཝ་ཎྞེ དུ་བྦ་ཎྞེ སུ་ག་ཏེ དུ་གྒ་ཏེ, ཡ་ཐཱ་ཀ་མྨཱུ་པ་གེ ས་ཏྟེ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི – ‘ཨི་མེ ཝ་ཏ བྷོ་ནྟོ ས་ཏྟཱ ཀཱ་ཡ་དུ་ཙྩ་རི་ཏེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ ཝ་ཙཱི་དུ་ཙྩ་རི་ཏེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ མ་ནོ་དུ་ཙྩ་རི་ཏེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ ཨ་རི་ཡཱ་ནཾ ཨུ་པ་ཝཱ་ད་ཀཱ མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀཱ མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀ་མྨ་ས་མཱ་དཱ་ནཱ. ཏེ ཀཱ་ཡ་སྶ བྷེ་དཱ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ ཨ་པཱ་ཡཾ དུ་གྒ་ཏིཾ ཝི་ནི་པཱ་ཏཾ ནི་ར་ཡཾ ཨུ་པ་པ་ནྣཱ. ཨི་མེ ཝཱ པ་ན བྷོ་ནྟོ ས་ཏྟཱ ཀཱ་ཡ་སུ་ཙ་རི་ཏེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ ཝ་ཙཱི་སུ་ཙ་རི་ཏེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ མ་ནོ་སུ་ཙ་རི་ཏེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ ཨ་རི་ཡཱ་ནཾ ཨ་ནུ་པ་ཝཱ་ད་ཀཱ ས་མྨཱ་དི་ཊྛི་ཀཱ ས་མྨཱ་དི་ཊྛི་ཀ་མྨ་ས་མཱ་དཱ་ནཱ, ཏེ ཀཱ་ཡ་སྶ བྷེ་དཱ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ སུ་ག་ཏིཾ ས་གྒཾ ལོ་ཀཾ ཨུ་པ་པ་ནྣཱ’ཏི. ཨི་ཏི དི་བྦེ་ན ཙ་ཀྑུ་ནཱ ཝི་སུ་དྡྷེ་ན ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟ་མཱ་ནུ་ས་ཀེ་ན ས་ཏྟེ པ་སྶ་ཏི ཙ་ཝ་མཱ་ནེ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་མཱ་ནེ ཧཱི་ནེ པ་ཎཱི་ཏེ སུ་ཝ་ཎྞེ དུ་བྦ་ཎྞེ སུ་ག་ཏེ དུ་གྒ་ཏེ, ཡ་ཐཱ་ཀ་མྨཱུ་པ་གེ ས་ཏྟེ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི.
༢༤༧. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, མ་ཛ྄ཛྷེ སི་ངྒྷཱ་ཊ་ཀེ པཱ་སཱ་དོ. ཏ་ཏྠ ཙ་ཀྑུ་མཱ པུ་རི་སོ ཋི་ཏོ པ་སྶེ་ཡྻ མ་ནུ་སྶེ གེ་ཧཾ པ་ཝི་ས་ནྟེ་པི ནི་ཀྑ་མ་ནྟེ་པི ར་ཐི་ཀཱ་ཡ་པི ཝཱི་ཐིཾ ས་ཉྩ་ར་ནྟེ [ར་ཐི་ཡཱ་པཱི ར་ཐིཾ ས་ཉྩ་ར་ནྟེ (སཱི.), ར་ཐི་ཡཱ་ཡ ཝི་ཐིཾ ས་ཉྩ་ར་ནྟེ་པི (སྱཱ.)] མ་ཛ྄ཛྷེ སི་ངྒྷཱ་ཊ་ཀེ ནི་སི་ནྣེ་པི. ཏ་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ‘ཨེ་ཏེ མ་ནུ་སྶཱ གེ་ཧཾ པ་ཝི་ས་ནྟི, ཨེ་ཏེ ནི་ཀྑ་མ་ནྟི, ཨེ་ཏེ ར་ཐི་ཀཱ་ཡ ཝཱི་ཐིཾ ས་ཉྩ་ར་ནྟི, ཨེ་ཏེ མ་ཛ྄ཛྷེ སི་ངྒྷཱ་ཊ་ཀེ ནི་སི་ནྣཱ’ཏི. ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ཨེ་ཝཾ ས་མཱ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ པ་རི་སུ་དྡྷེ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ ཨ་ན་ངྒ་ཎེ ཝི་ག་ཏཱུ་པ་ཀྐི་ལེ་སེ མུ་དུ་བྷཱུ་ཏེ ཀ་མྨ་ནི་ཡེ ཋི་ཏེ ཨཱ་ནེ་ཉྫ་པྤ་ཏྟེ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཙུ་ཏཱུ་པ་པཱ་ཏ་ཉཱ་ཎཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ ཨ་བྷི་ནཱི་ཧ་ར་ཏི ཨ་བྷི་ནི་ནྣཱ་མེ་ཏི. སོ དི་བྦེ་ན ཙ་ཀྑུ་ནཱ ཝི་སུ་དྡྷེ་ན ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟ་མཱ་ནུ་ས་ཀེ་ན ས་ཏྟེ པ་སྶ་ཏི ཙ་ཝ་མཱ་ནེ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་མཱ་ནེ ཧཱི་ནེ པ་ཎཱི་ཏེ སུ་ཝ་ཎྞེ དུ་བྦ་ཎྞེ སུ་ག་ཏེ དུ་གྒ་ཏེ, ཡ་ཐཱ་ཀ་མྨཱུ་པ་གེ ས་ཏྟེ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི – ‘ཨི་མེ ཝ་ཏ བྷོ་ནྟོ ས་ཏྟཱ ཀཱ་ཡ་དུ་ཙྩ་རི་ཏེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ ཝ་ཙཱི་དུ་ཙྩ་རི་ཏེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ མ་ནོ་དུ་ཙྩ་རི་ཏེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ ཨ་རི་ཡཱ་ནཾ ཨུ་པ་ཝཱ་ད་ཀཱ མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀཱ མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀ་མྨ་ས་མཱ་དཱ་ནཱ, ཏེ ཀཱ་ཡ་སྶ བྷེ་དཱ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ ཨ་པཱ་ཡཾ དུ་གྒ་ཏིཾ ཝི་ནི་པཱ་ཏཾ ནི་ར་ཡཾ ཨུ་པ་པ་ནྣཱ. ཨི་མེ ཝཱ པ་ན བྷོ་ནྟོ ས་ཏྟཱ ཀཱ་ཡ་སུ་ཙ་རི་ཏེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ ཝ་ཙཱི་སུ་ཙ་རི་ཏེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ མ་ནོ་སུ་ཙ་རི་ཏེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ ཨ་རི་ཡཱ་ནཾ ཨ་ནུ་པ་ཝཱ་ད་ཀཱ ས་མྨཱ་དི་ཊྛི་ཀཱ ས་མྨཱ་དི་ཊྛི་ཀ་མྨ་ས་མཱ་དཱ་ནཱ. ཏེ ཀཱ་ཡ་སྶ བྷེ་དཱ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ སུ་ག་ཏིཾ ས་གྒཾ ལོ་ཀཾ ཨུ་པ་པ་ནྣཱ’ཏི. ཨི་ཏི དི་བྦེ་ན ཙ་ཀྑུ་ནཱ ཝི་སུ་དྡྷེ་ན ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟ་མཱ་ནུ་ས་ཀེ་ན ས་ཏྟེ པ་སྶ་ཏི ཙ་ཝ་མཱ་ནེ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་མཱ་ནེ ཧཱི་ནེ པ་ཎཱི་ཏེ སུ་ཝ་ཎྞེ དུ་བྦ་ཎྞེ སུ་ག་ཏེ དུ་གྒ་ཏེ; ཡ་ཐཱ་ཀ་མྨཱུ་པ་གེ ས་ཏྟེ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ‘ཨི་ད་མྤི ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་རི་མེ་ཧི ས་ནྡི་ཊྛི་ཀེ་ཧི སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལེ་ཧི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་ར་ཉྩ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་ར་ཉྩ.
ཨཱ་ས་ཝ་ཀྑ་ཡ་ཉཱ་ཎཾ
༢༤༨. ‘‘སོ ཨེ་ཝཾ ས་མཱ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ པ་རི་སུ་དྡྷེ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ ཨ་ན་ངྒ་ཎེ ཝི་ག་ཏཱུ་པ་ཀྐི་ལེ་སེ མུ་དུ་བྷཱུ་ཏེ ཀ་མྨ་ནི་ཡེ ཋི་ཏེ ཨཱ་ནེ་ཉྫ་པྤ་ཏྟེ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཁ་ཡ་ཉཱ་ཎཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ ཨ་བྷི་ནཱི་ཧ་ར་ཏི ཨ་བྷི་ནི་ནྣཱ་མེ་ཏི. སོ ཨི་དཾ དུ་ཀྑ་ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ས་མུ་ད་ཡོ་ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷོ་ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ་ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨི་མེ ཨཱ་ས་ཝཱ་ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཨཱ་ས་ཝ་ས་མུ་ད་ཡོ་ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཨཱ་ས་ཝ་ནི་རོ་དྷོ་ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཨཱ་ས་ཝ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ་ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཏ་སྶ ཨེ་ཝཾ ཛཱ་ན་ཏོ ཨེ་ཝཾ པ་སྶ་ཏོ ཀཱ་མཱ་ས་ཝཱ་པི ཙི་ཏྟཾ ཝི་མུ་ཙྩ་ཏི, བྷ་ཝཱ་ས་ཝཱ་པི ཙི་ཏྟཾ ཝི་མུ་ཙྩ་ཏི, ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ས་ཝཱ་པི ཙི་ཏྟཾ ཝི་མུ་ཙྩ་ཏི, ‘ཝི་མུ་ཏྟ་སྨིཾ ཝི་མུ་ཏྟ་མི’ཏི ཉཱ་ཎཾ ཧོ་ཏི, ‘ཁཱི་ཎཱ ཛཱ་ཏི, ཝུ་སི་ཏཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ, ཀ་ཏཾ ཀ་ར་ཎཱི་ཡཾ, ནཱ་པ་རཾ ཨི་ཏྠ་ཏྟཱ་ཡཱ’ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི.
༢༤༩. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, པ་བྦ་ཏ་ས་ངྑེ་པེ ཨུ་ད་ཀ་ར་ཧ་དོ ཨ་ཙྪོ ཝི་པྤ་ས་ནྣོ ཨ་ནཱ་ཝི་ལོ. ཏ་ཏྠ ཙ་ཀྑུ་མཱ པུ་རི་སོ ཏཱི་རེ ཋི་ཏོ པ་སྶེ་ཡྻ སི་པྤི་ས་མྦུ་ཀ་མྤི ས་ཀྑ་ར་ཀ་ཐ་ལ་མྤི མ་ཙྪ་གུ་མྦ་མྤི ཙ་ར་ནྟ་མྤི ཏི་ཊྛ་ནྟ་མྤི. ཏ་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ‘ཨ་ཡཾ ཁོ ཨུ་ད་ཀ་ར་ཧ་དོ ཨ་ཙྪོ ཝི་པྤ་ས་ནྣོ ཨ་ནཱ་ཝི་ལོ. ཏ་ཏྲི་མེ སི་པྤི་ས་མྦུ་ཀཱ་པི ས་ཀྑ་ར་ཀ་ཐ་ལཱ་པི མ་ཙྪ་གུ་མྦཱ་པི ཙ་ར་ནྟི་པི ཏི་ཊྛ་ནྟི་པཱི’ཏི. ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ཨེ་ཝཾ ས་མཱ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ པ་རི་སུ་དྡྷེ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ ཨ་ན་ངྒ་ཎེ ཝི་ག་ཏཱུ་པ་ཀྐི་ལེ་སེ མུ་དུ་བྷཱུ་ཏེ ཀ་མྨ་ནི་ཡེ ཋི་ཏེ ཨཱ་ནེ་ཉྫ་པྤ་ཏྟེ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཁ་ཡ་ཉཱ་ཎཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ ཨ་བྷི་ནཱི་ཧ་ར་ཏི ཨ་བྷི་ནི་ནྣཱ་མེ་ཏི. ‘སོ ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ས་མུ་ད་ཡོ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷོ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ‘ཨི་མེ ཨཱ་ས་ཝཱ་ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ‘ཨ་ཡཾ ཨཱ་ས་ཝ་ས་མུ་ད་ཡོ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ‘ཨ་ཡཾ ཨཱ་ས་ཝ་ནི་རོ་དྷོ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ‘ཨ་ཡཾ ཨཱ་ས་ཝ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ་ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཏ་སྶ ཨེ་ཝཾ ཛཱ་ན་ཏོ ཨེ་ཝཾ པ་སྶ་ཏོ ཀཱ་མཱ་ས་ཝཱ་པི ཙི་ཏྟཾ ཝི་མུ་ཙྩ་ཏི, བྷ་ཝཱ་ས་ཝཱ་པི ཙི་ཏྟཾ ཝི་མུ་ཙྩ་ཏི, ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ས་ཝཱ་པི ཙི་ཏྟཾ ཝི་མུ་ཙྩ་ཏི, ‘ཝི་མུ་ཏྟ་སྨིཾ ཝི་མུ་ཏྟ་མི་ཏི ཉཱ་ཎཾ ཧོ་ཏི, ‘ཁཱི་ཎཱ ཛཱ་ཏི, ཝུ་སི་ཏཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ, ཀ་ཏཾ ཀ་ར་ཎཱི་ཡཾ, ནཱ་པ་རཾ ཨི་ཏྠ་ཏྟཱ་ཡཱ’ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨི་དཾ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ པུ་རི་མེ་ཧི ས་ནྡི་ཊྛི་ཀེ་ཧི སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལེ་ཧི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་ར་ཉྩ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་ར་ཉྩ. ཨི་མ་སྨཱ ཙ པ་ན, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཱ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཱ ཨ་ཉྙཾ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ ཨུ་ཏྟ་རི་ཏ་རཾ ཝཱ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རཾ ཝཱ ན་ཏྠཱི’’ཏི.
ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ་ཨུ་པཱ་ས་ཀ་ཏྟ་པ་ཊི་ཝེ་ད་ནཱ
༢༥༠. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ, བྷ་ནྟེ, ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ, བྷ་ནྟེ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷ་ནྟེ, ནི་ཀྐུ་ཛྫི་ཏཾ ཝཱ ཨུ་ཀྐུ་ཛྫེ་ཡྻ, པ་ཊི་ཙྪ་ནྣཾ ཝཱ ཝི་ཝ་རེ་ཡྻ, མཱུ་ལ༹ྷ་སྶ ཝཱ མ་གྒཾ ཨཱ་ཙི་ཀྑེ་ཡྻ, ཨ་ནྡྷ་ཀཱ་རེ ཝཱ ཏེ་ལ་པ་ཛྫོ་ཏཾ དྷཱ་རེ་ཡྻ ‘ཙ་ཀྑུ་མ་ནྟོ རཱུ་པཱ་ནི ད་ཀྑ་ནྟཱི’ཏི; ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན དྷ་མྨོ པ་ཀཱ་སི་ཏོ. ཨེ་སཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ས་ར་ཎཾ ག་ཙྪཱ་མི དྷ་མྨ་ཉྩ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་ཉྩ. ཨུ་པཱ་ས་ཀཾ མཾ བྷ་ག་ཝཱ དྷཱ་རེ་ཏུ ཨ་ཛྫ་ཏ་གྒེ པཱ་ཎུ་པེ་ཏཾ ས་ར་ཎཾ ག་ཏཾ. ཨ་ཙྩ་ཡོ མཾ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཙྩ་ག་མཱ ཡ་ཐཱ་བཱ་ལཾ ཡ་ཐཱ་མཱུ་ལ༹ྷཾ ཡ་ཐཱ་ཨ་ཀུ་ས་ལཾ, ཡོ་ཧཾ པི་ཏ་རཾ དྷ་མྨི་ཀཾ དྷ་མྨ་རཱ་ཛཱ་ནཾ ཨི་སྶ་རི་ཡ་ཀཱ་ར་ཎཱ ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པེ་སིཾ. ཏ་སྶ མེ, བྷ་ནྟེ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཙྩ་ཡཾ ཨ་ཙྩ་ཡ་ཏོ པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏུ ཨཱ་ཡ་ཏིཾ སཾ་ཝ་རཱ་ཡཱ’’ཏི.
༢༥༡. ‘‘ཏ་གྒྷ ཏྭཾ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨ་ཙྩ་ཡོ ཨ་ཙྩ་ག་མཱ ཡ་ཐཱ་བཱ་ལཾ ཡ་ཐཱ་མཱུ་ལ༹ྷཾ ཡ་ཐཱ་ཨ་ཀུ་ས་ལཾ, ཡཾ ཏྭཾ པི་ཏ་རཾ དྷ་མྨི་ཀཾ དྷ་མྨ་རཱ་ཛཱ་ནཾ ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པེ་སི. ཡ་ཏོ ཙ ཁོ ཏྭཾ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨ་ཙྩ་ཡཾ ཨ་ཙྩ་ཡ་ཏོ དི་སྭཱ ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨཾ པ་ཊི་ཀ་རོ་སི, ཏཾ ཏེ མ་ཡཾ པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་མ. ཝུ་དྡྷི་ཧེ་སཱ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨ་རི་ཡ་སྶ ཝི་ན་ཡེ, ཡོ ཨ་ཙྩ་ཡཾ ཨ་ཙྩ་ཡ་ཏོ དི་སྭཱ ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨཾ པ་ཊི་ཀ་རོ་ཏི, ཨཱ་ཡ་ཏིཾ སཾ་ཝ་རཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི’’ཏི.
༢༥༢. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཧ་ནྡ ཙ དཱ་ནི མ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, ག་ཙྪཱ་མ བ་ཧུ་ཀི་ཙྩཱ མ་ཡཾ བ་ཧུ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ’’ཏི. ‘‘ཡ་སྶ་དཱ་ནི ཏྭཾ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཀཱ་ལཾ མ་ཉྙ་སཱི’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ རཱ་ཛཱ མཱ་ག་དྷོ ཨ་ཛཱ་ཏ་ས་ཏྟུ ཝེ་དེ་ཧི་པུ་ཏྟོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་བྷི་ན་ནྡི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་མོ་དི་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ པ་ད་ཀྑི་ཎཾ ཀ་ཏྭཱ པ་ཀྐཱ་མི.