༡. པ་ཏྟ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༥༩༨. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ནཱཏི པ་ཏྟ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ. ཏ་ཏྠ པ་ཏྟ་ཝཱ་ཎི་ཛྫནྟི གཱ་མ་ནི་ག་མཱ་དཱི་སུ ཝི་ཙ་ར་ནྟཱ པ་ཏྟ་ཝཱ་ཎི་ཛྫཾ ཝཱ ཀ་རི་སྶ་ནྟི. ཨཱ་མ་ཏྟི་ཀཱ་པ་ཎཾ ཝཱཏི ཨ་མ་ཏྟཱ་ནི ཝུ་ཙྩ་ནྟི བྷཱ་ཛ་ནཱ་ནི, ཏཱ་ནི ཡེ་སཾ བྷ་ཎྜཾ ཏེ ཨཱ་མ་ཏྟི་ཀཱ, ཏེ་སཾ ཨཱ་མ་ཏྟི་ཀཱ་ནཾ ཨཱ་པ་ཎཾ ཨཱ་མ་ཏྟི་ཀཱ་པ་ཎཾ, ཀུ་ལཱ་ལ་བྷ་ཎྜ་ཝཱ་ཎི་ཛ་ཀཱ་པ་ཎ་ནྟི ཨ་ཏྠོ.
༦༠༢. ཏ་ཡོ པ་ཏྟ་སྶ ཝ་ཎྞཱཏི ཏཱི་ཎི པ་ཏྟ་སྶ པ་མཱ་ཎཱ་ནི. ཨ་ཌྜྷཱ་ལ༹ྷ་ཀོ་ད་ནཾ ག་ཎྷཱ་ཏཱིཏི མ་ག་དྷ་ནཱ་ལི༹་ཡཱ དྭི་ནྣཾ ཏ་ཎྜུ་ལ་ནཱ་ལཱི༹་ནཾ ཨོ་ད་ནཾ ག་ཎྷཱ་ཏི. མ་ག་དྷ་ནཱ་ལི༹ ནཱ་མ ཨ་ཌྜྷ་ཏེ་ར་ས་པ་ལཱ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨ་ནྡྷ་ཀ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ ཝུ་ཏྟཾ. སཱི་ཧ་ལ༹་དཱི་པེ པ་ཀ་ཏི་ནཱ་ལི༹ མ་ཧ་ནྟཱ, ད་མི་ལ༹་ནཱ་ལི༹ ཁུ་དྡ་ཀཱ, མ་ག་དྷ་ནཱ་ལི༹ པ་མཱ་ཎ་ཡུ་ཏྟཱ, ཏཱ་ཡ མ་ག་དྷ་ནཱ་ལི༹་ཡཱ དི་ཡ་ཌྜྷ་ནཱ་ལི༹ ཨེ་ཀཱ སཱི་ཧ་ལ༹་ནཱ་ལི༹ ཧོ་ཏཱི་ཏི མ་ཧཱ་ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ ཝུ་ཏྟཾ. ཙ་ཏུ་བྷཱ་གཾ ཁཱ་ད་ནནྟི ཨོ་ད་ན་སྶ ཙ་ཏུ་ཏྠ་བྷཱ་ག་པྤ་མཱ་ཎཾ ཁཱ་ད་ནཾ, ཏཾ ཧ་ཏྠ་ཧཱ་རི་ཡ་སྶ མུ་གྒ་སཱུ་པ་སྶ ཝ་སེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཏ་དུ་པི་ཡཾ བྱ་ཉྫ་ནནྟི ཏ་སྶ ཨོ་ད་ན་སྶ ཨ་ནུ་རཱུ་པཾ མ་ཙྪ་མཾ་ས་སཱ་ཀ་ཕ་ལ་ཀ་ལཱི༹་རཱ་དི་བྱ་ཉྫ་ནཾ.
ཏ་ཏྲཱ་ཡཾ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡོ – ཨ་ནུ་པ་ཧ་ཏ་པུ་རཱ་ཎ་སཱ་ལི་ཏ་ཎྜུ་ལཱ་ནཾ སུ་ཀོ་ཊྚི་ཏ་པ་རི་སུ་དྡྷཱ་ནཾ དྭེ མ་ག་དྷ་ནཱ་ལི༹་ཡོ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཏེ་ཧི ཏ་ཎྜུ་ལེ་ཧི ཨ་ནུ་ཏྟ་ཎྜུ་ལཾ ཨ་ཀི་ལི་ནྣཾ ཨ་པི་ཎྜི་ཏཾ སུ་ཝི་ས་དཾ ཀུ་ནྡ་མ་ཀུ་ལ༹་རཱ་སི་ས་དི་སཾ ཨ་ཝ་སྶཱ་ཝི་ཏོ་ད་ནཾ པ་ཙི་ཏྭཱ ནི་ར་ཝ་སེ་སཾ པ་ཏྟེ པ་ཀྑི་པི་ཏྭཱ ཏ་སྶ ཨོ་ད་ན་སྶ ཙ་ཏུ་ཏྠ་བྷཱ་ག་པྤ་མཱ་ཎོ ནཱ་ཏི་གྷ་ནོ ནཱ་ཏི་ཏ་ནུ་ཀོ ཧ་ཏྠ་ཧཱ་རི་ཡོ ས་བྦ་ས་མྦྷཱ་ར་ས་ངྑ་ཏོ མུ་གྒ་སཱུ་པོ པ་ཀྑི་པི་ཏ་བྦོ. ཏ་ཏོ ཨཱ་ལོ་པ་སྶ ཨཱ་ལོ་པ་སྶ ཨ་ནུ་རཱུ་པཾ ཡཱ་ཝ་ཙ་རི་མཱ་ལོ་པ་པྤ་ཧོ་ན་ཀཾ མ་ཙྪ་མཾ་སཱ་དི་བྱ་ཉྫ་ནཾ པ་ཀྑི་པི་ཏ་བྦཾ, ས་པྤི་ཏེ་ལ་ཏ་ཀྐ་ར་ས་ཀ་ཉྫི་ཀཱ་དཱི་ནི པ་ན ག་ཎ་ནཱུ་པ་གཱ་ནི ན ཧོ་ནྟི, ཏཱ་ནི ཧི ཨོ་ད་ན་ག་ཏི་ཀཱ་ནེ་ཝ, ནེ་ཝ ཧཱ་པེ་ཏུཾ ན ཝ་ཌྜྷེ་ཏུཾ ས་ཀྐོ་ནྟི. ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ ས་བྦ་མྤི པ་ཀྑི་ཏྟཾ ས་ཙེ པ་ཏྟ་སྶ མུ་ཁ་ཝ་ཊྚི་ཡཱ ཧེ་ཊྛི་མ་རཱ་ཛི་ས་མཾ ཏི་ཊྛ་ཏི, སུ་ཏྟེ་ན ཝཱ ཧཱི་རེ་ན ཝཱ ཚི་ནྡ་ནྟ་སྶ སུ་ཏྟ་སྶ ཝཱ ཧཱི་ར་སྶ ཝཱ ཧེ་ཊྛི་མ་ནྟཾ ཕུ་ས་ཏི, ཨ་ཡཾ ཨུ་ཀྐ་ཊྛོ ནཱ་མ པ་ཏྟོ. ས་ཙེ ཏཾ རཱ་ཛིཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མྨ ཐཱུ་པཱི་ཀ་ཏཾ ཏི་ཊྛ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཨུ་ཀྐ་ཊྛོ་མ་ཀོ ནཱ་མ པ་ཏྟོ. ས་ཙེ ཏཾ རཱ་ཛིཾ ན ས་མྤཱ་པུ་ཎཱ་ཏི, ཨ་ནྟོ་ག་ཏ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཨུ་ཀྐ་ཊྛུ་ཀྐ་ཊྛོ ནཱ་མ པ་ཏྟོ.
ནཱ་ལི༹་ཀོ་ད་ནནྟི མ་ག་དྷ་ནཱ་ལི༹་ཡཱ ཨེ་ཀཱ་ཡ ཏ་ཎྜུ་ལ་ནཱ་ལི༹་ཡཱ ཨོ་ད་ནཾ. པ་ཏྠོ་ད་ནནྟི མ་ག་དྷ་ནཱ་ལི༹་ཡཱ ཨུ་པ་ཌྜྷ་ནཱ་ལི༹་ཀོ་ད་ནཾ. སེ་སཾ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཨ་ཡཾ པ་ན ནཱ་མ་མ་ཏྟེ ཝི་སེ་སོ – ས་ཙེ ནཱ་ལི༹་ཀོ་ད་ནཱ་དི ས་བྦ་མྤི པ་ཀྑི་ཏྟཾ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཧེ་ཊྛི་མ་རཱ་ཛི་ས་མཾ ཏི་ཊྛ་ཏི, ཨ་ཡཾ མ་ཛ྄ཛྷི་མོ ནཱ་མ པ་ཏྟོ. ས་ཙེ ཏཾ རཱ་ཛིཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མྨ ཐཱུ་པཱི་ཀ་ཏཾ ཏི་ཊྛ་ཏི, ཨ་ཡཾ མ་ཛ྄ཛྷི་མོ་མ་ཀོ ནཱ་མ པ་ཏྟོ. ས་ཙེ ཏཾ རཱ་ཛིཾ ན ས་མྤཱ་པུ་ཎཱ་ཏི ཨ་ནྟོ་ག་ཏ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི, ཨ་ཡཾ མ་ཛ྄ཛྷི་མུ་ཀྐ་ཊྛོ ནཱ་མ པ་ཏྟོ. ས་ཙེ པ་ཏྠོ་ད་ནཱ་དི ས་བྦ་མྤི པ་ཀྑི་ཏྟཾ ཧེ་ཊྛི་མ་རཱ་ཛི་ས་མཾ ཏི་ཊྛ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཨོ་མ་ཀོ ནཱ་མ པ་ཏྟོ. ས་ཙེ ཏཾ རཱ་ཛིཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མྨ ཐཱུ་པཱི་ཀ་ཏཾ ཏི་ཊྛ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཨོ་མ་ཀོ་མ་ཀོ ནཱ་མ པ་ཏྟོ. ས་ཙེ ཏཾ རཱ་ཛིཾ ན པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི ཨ་ནྟོ་ག་ཏ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཨོ་མ་ཀུ་ཀྐ་ཊྛོ ནཱ་མ པ་ཏྟོ་ཏི ཨེ་ཝ་མེ་ཏེ ན་ཝ པ་ཏྟཱ. ཏེ་སུ དྭེ ཨ་པ་ཏྟཱ ཨུ་ཀྐ་ཊྛུ་ཀྐ་ཊྛོ ཙ ཨོ་མ་ཀོ་མ་ཀོ ཙ. ‘‘ཏ་ཏོ ཨུ་ཀྐ་ཊྛོ ཨ་པ་ཏྟོ ཨོ་མ་ཀོ ཨ་པ་ཏྟོ’’ཏི ཨི་ད་ཉྷི ཨེ་ཏེ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ. ཨུ་ཀྐ་ཊྛུ་ཀྐ་ཊྛོ ཧི ཨེ་ཏྠ ཨུ་ཀྐ་ཊྛ་ཏོ ཨུ་ཀྐ་ཊྛ་ཏྟཱ ‘‘ཏ་ཏོ ཨུ་ཀྐ་ཊྛོ ཨ་པ་ཏྟོ’’ཏི ཝུ་ཏྟོ. ཨོ་མ་ཀོ་མ་ཀོ ཙ ཨོ་མ་ཀ་ཏོ ཨོ་མ་ཀ་ཏྟཱ ཏ་ཏོ ཨོ་མ་ཀོ ཨ་པ་ཏྟོ་ཏི ཝུ་ཏྟོ. ཏ་སྨཱ ཨེ་ཏེ བྷཱ་ཛ་ན་པ་རི་བྷོ་གེ་ན པ་རི་བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦཱ, ན ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནུ་པ་གཱ, ན ཝི་ཀ་པྤ་ནུ་པ་གཱ. ཨི་ཏ་རེ པ་ན ས་ཏྟ ཨ་དྷི་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ ཝཱ ཝི་ཀ་པྤེ་ཏྭཱ ཝཱ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦཱ, ཨེ་ཝཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ ཏཾ ད་སཱ་ཧཾ ཨ་ཏི་ཀྐཱ་མ་ཡ་ཏོ ནི་སྶ་གྒི་ཡཾ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་ནྟི ཏཾ ས་ཏྟ་ཝི་དྷ་མྤི པ་ཏྟཾ ད་སཱ་ཧ་པ་ར་མཾ ཀཱ་ལཾ ཨ་ཏི་ཀྐཱ་མ་ཡ་ཏོ ནི་སྶ་གྒི་ཡཾ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ.
༦༠༧. ནི་སྶ་གྒི་ཡཾ པ་ཏྟཾ ཨ་ནི་སྶ་ཛྫི་ཏྭཱ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཏཱིཏི ཡཱ་གུཾ པི་ཝི་ཏྭཱ དྷོ་ཏེ དུ་ཀྐ་ཊཾ, ཁ་ཉྫ་ཀཾ ཁཱ་དི་ཏྭཱ བྷ་ཏྟཾ བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ དྷོ་ཏེ དུ་ཀྐ་ཊ་ནྟི ཨེ་ཝཾ པ་ཡོ་གེ པ་ཡོ་གེ དུ་ཀྐ་ཊཾ.
༦༠༨. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི ཨ་ནྟོ་ད་སཱ་ཧཾ ཨ་དྷི་ཊྛེ་ཏི ཝི་ཀ་པྤེ་ཏཱིཏི ཨེ་ཏྠ པ་ན པ་མཱ་ཎ་ཡུ་ཏྟ་སྶ་པི ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཝི་ཀ་པྤ་ནུ་པ་ག་ཏྟཾ ཨེ་ཝཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ – ཨ་ཡོ་པ་ཏྟོ པ་ཉྩ་ཧི པཱ་ཀེ་ཧི མ་ཏྟི་ཀཱ་པ་ཏྟོ དྭཱི་ཧི པཱ་ཀེ་ཧི པ་ཀྐོ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནུ་པ་གོ, ཨུ་བྷོ་པི ཡཾ མཱུ་ལཾ དཱ་ཏ་བྦཾ, ཏ་སྨིཾ དི་ནྣེ་ཡེ་ཝ. ས་ཙེ ཨེ་ཀོ་པི པཱ་ཀོ ཨཱུ་ནོ ཧོ་ཏི, ཀཱ་ཀ་ཎི་ཀ་མ་ཏྟ་མྤི ཝཱ མཱུ་ལཾ ཨ་དི་ནྣཾ, ན ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནུ་པ་གོ. ས་ཙེ་པི པ་ཏྟ་སཱ་མི་ཀོ ཝ་ད་ཏི ‘‘ཡ་དཱ ཏུ་མྷཱ་ཀཾ མཱུ་ལཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཏ་དཱ ད་སྶ་ཐ, ཨ་དྷི་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཐཱ’’ཏི ནེ་ཝ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནུ་པ་གོ ཧོ་ཏི, པཱ་ཀ་སྶ ཧི ཨཱུ་ན་ཏྟཱ པ་ཏྟ་ས་ངྑཾ ན ག་ཙྪ་ཏི, མཱུ་ལ་སྶ ས་ཀ་ལ་སྶ ཝཱ ཨེ་ཀ་དེ་ས་སྶ ཝཱ ཨ་དི་ནྣ་ཏྟཱ ས་ཀ་བྷཱ་ཝཾ ན ཨུ་པེ་ཏི, ཨ་ཉྙ་སྶེ་ཝ ས་ནྟ་ཀོ ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ པཱ་ཀེ ཙ མཱུ་ལེ ཙ ནི་ཊྛི་ཏེ་ཡེ་ཝ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནུ་པ་གོ ཧོ་ཏི. ཡོ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནུ་པ་གོ, སྭེ་ཝ ཝི་ཀ་པྤ་ནུ་པ་གོ, སོ ཧ་ཏྠཾ ཨཱ་ག་ཏོ་པི ཨ་ནཱ་ག་ཏོ་པི ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦོ ཝི་ཀ་པྤེ་ཏ་བྦོ ཝཱ. ཡ་དི ཧི པ་ཏྟ་ཀཱ་ར་ཀོ མཱུ་ལཾ ལ་བྷི་ཏྭཱ ས་ཡཾ ཝཱ དཱ་ཏུ་ཀཱ་མོ ཧུ་ཏྭཱ ‘‘ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཏུ་མྷཱ་ཀཾ པ་ཏྟཾ ཀ་ཏྭཱ ཨ་སུ་ཀ་དི་ཝ་སེ ནཱ་མ པ་ཙི་ཏྭཱ ཋ་པེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཝ་ད་ཏི, བྷི་ཀྑུ ཙ ཏེ་ན པ་རི་ཙྪི་ནྣ་དི་ཝ་ས་ཏོ ད་སཱ་ཧཾ ཨ་ཏི་ཀྐཱ་མེ་ཏི, ནི་སྶ་གྒི་ཡཾ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. ས་ཙེ པ་ན པ་ཏྟ་ཀཱ་ར་ཀོ ‘‘ཨ་ཧཾ ཏུ་མྷཱ་ཀཾ པ་ཏྟཾ ཀ་ཏྭཱ པ་ཙི་ཏྭཱ སཱ་ས་ནཾ པེ་སེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏ་ཐེ་ཝ ཀ་རོ་ཏི, ཏེ་ན པེ་སི་ཏ་བྷི་ཀྑུ པ་ན ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ན ཨཱ་རོ་ཙེ་ཏི, ཨ་ཉྙོ དི་སྭཱ ཝཱ སུ་ཏྭཱ ཝཱ ‘‘ཏུ་མྷཱ་ཀཾ, བྷ་ནྟེ, པ་ཏྟོ ནི་ཊྛི་ཏོ’’ཏི ཨཱ་རོ་ཙེ་ཏི, ཨེ་ཏ་སྶ ཨཱ་རོ་ཙ་ནཾ ན་པ་མཱ་ཎཾ. ཡ་དཱ པ་ན ཏེ་ན པེ་སི་ཏོ་ཡེ་ཝ ཨཱ་རོ་ཙེ་ཏི, ཏ་སྶ ཝ་ཙ་ནཾ སུ་ཏ་དི་ཝ་ས་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ད་སཱ་ཧཾ ཨ་ཏི་ཀྐཱ་མ་ཡ་ཏོ ནི་སྶ་གྒི་ཡཾ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. ས་ཙེ པ་ཏྟ་ཀཱ་ར་ཀོ ‘‘ཨ་ཧཾ ཏུ་མྷཱ་ཀཾ པ་ཏྟཾ ཀ་ཏྭཱ པ་ཙི་ཏྭཱ ཀ་སྶ་ཙི ཧ་ཏྠེ པ་ཧི་ཎི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏ་ཐེ་ཝ ཀ་རོ་ཏི, པ་ཏྟཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨཱ་ག་ཏ་བྷི་ཀྑུ པ་ན ཨ་ཏྟ་ནོ པ་རི་ཝེ་ཎེ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཏ་སྶ ན ཨཱ་རོ་ཙེ་ཏི, ཨ་ཉྙོ ཀོ་ཙི བྷ་ཎ་ཏི ‘‘ཨ་པི, བྷ་ནྟེ, ཨ་དྷུ་ནཱ ཨཱ་བྷ་ཏོ པ་ཏྟོ སུ་ནྡ་རོ’’ཏི! ‘‘ཀུ་ཧིཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, པ་ཏྟོ’’ཏི? ‘‘ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མ་སྶ ཧ་ཏྠེ པེ་སི་ཏོ’’ཏི. ཨེ་ཏ་སྶ་པི ཝ་ཙ་ནཾ ན པ་མཱ་ཎཾ. ཡ་དཱ པ་ན སོ བྷི་ཀྑུ པ་ཏྟཾ དེ་ཏི, ལ་དྡྷ་དི་ཝ་ས་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ད་སཱ་ཧཾ ཨ་ཏི་ཀྐཱ་མ་ཡ་ཏོ ནི་སྶ་གྒི་ཡཾ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. ཏ་སྨཱ ད་སཱ་ཧཾ ཨ་ན་ཏི་ཀྐཱ་མེ་ཏྭཱ་ཝ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦོ ཝི་ཀ་པྤེ་ཏ་བྦོ ཝཱ.
ཏ་ཏྠ དྭེ པ་ཏྟ་སྶ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཱ – ཀཱ་ཡེ་ན ཝཱ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏི, ཝཱ་ཙཱ་ཡ ཝཱ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏི. ཏེ་སཾ ཝ་སེ་ན ཨ་དྷི་ཊྛ་ཧ་ནྟེ་ན ཙ ‘‘ཨི་མཾ པ་ཏྟཾ པ་ཙྩུ་དྡྷ་རཱ་མཱི’’ཏི ཝཱ ‘‘ཨེ་ཏཾ པ་ཏྟཾ པ་ཙྩུ་དྡྷ་རཱ་མཱི’’ཏི ཝཱ ཨེ་ཝཾ ས་མྨུ་ཁེ ཝཱ པ་ར་མྨུ་ཁེ ཝཱ ཋི་ཏཾ པུ་རཱ་ཎ་པ་ཏྟཾ པ་ཙྩུ་དྡྷ་རི་ཏྭཱ ཨ་ཉྙ་སྶ ཝཱ ད་ཏྭཱ ན་ཝཾ པ་ཏྟཾ ཡ་ཏྠ ཀ་ཏྠ་ཙི ཋི་ཏཾ ཧ་ཏྠེ་ན པ་རཱ་མ་སི་ཏྭཱ ‘‘ཨི་མཾ པ་ཏྟཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་མཱི’’ཏི ཙི་ཏྟེ་ན ཨཱ་བྷོ་གཾ ཀ་ཏྭཱ ཀཱ་ཡ་ཝི་ཀཱ་རཾ ཀ་རོ་ནྟེ་ན ཀཱ་ཡེ་ན ཝཱ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦོ, ཝ་ཙཱི་བྷེ་དཾ ཀ་ཏྭཱ ཝཱ་ཙཱ་ཡ ཝཱ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦོ. ཏ་ཏྲ དུ་ཝི་དྷཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཾ – ས་ཙེ ཧ་ཏྠ་པཱ་སེ ཧོ་ཏི ‘‘ཨི་མཾ པ་ཏྟཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་མཱི’’ཏི ཝཱ་ཙཱ བྷི་ནྡི་ཏ་བྦཱ. ཨ་ཐ ཨ་ནྟོ་ག་བྦྷེ ཝཱ ཨུ་པ་རི་པཱ་སཱ་དེ ཝཱ སཱ་མ་ནྟ་ཝི་ཧཱ་རེ ཝཱ ཧོ་ཏི, ཋ་པི་ཏ་ཊྛཱ་ནཾ ས་ལླ་ཀྑེ་ཏྭཱ ‘‘ཨེ་ཏཾ པ་ཏྟཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་མཱི’’ཏི ཝཱ་ཙཱ བྷི་ནྡི་ཏ་བྦཱ.
ཨ་དྷི་ཊྛ་ཧ་ནྟེ་ན པ་ན ཨེ་ཀ་ཀེ་ན ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏུ་མྤི ཝ་ཊྚ་ཏི, ཨ་ཉྙ་སྶ ས་ནྟི་ཀེ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏུ་མྤི ཝ་ཊྚ་ཏི. ཨ་ཉྙ་སྶ ས་ནྟི་ཀེ ཨ་ཡ་མཱ་ནི་སཾ་སོ – ས་ཙ་སྶ ‘‘ཨ་དྷི་ཊྛི་ཏོ ནུ ཁོ མེ, ནོ’’ཏི ཝི་མ་ཏི ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, ཨི་ཏ་རོ སཱ་རེ་ཏྭཱ ཝི་མ་ཏིཾ ཚི་ནྡི་སྶ་ཏཱི་ཏི. ས་ཙེ ཀོ་ཙི ད་ས པ་ཏྟེ ལ་བྷི་ཏྭཱ ས་བྦེ་ཝ ཨ་ཏྟ་ནཱ་ཝ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་ཏུ་ཀཱ་མོ ཧོ་ཏི, ན ས་བྦེ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦཱ. ཨེ་ཀཾ པ་ཏྟཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཡ པུ་ན་དི་ཝ་སེ ཏཾ པ་ཙྩུ་དྡྷ་རི་ཏྭཱ ཨ་ཉྙོ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦོ. ཨེ་ཏེ་ནུ་པཱ་ཡེ་ན ཝ་སྶ་ས་ཏ་མྤི པ་རི་ཧ་རི་ཏུཾ ས་ཀྐཱ.
ཨེ་ཝཾ ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ སི་ཡཱ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཝི་ཛ་ཧ་ན་ནྟི? སི་ཡཱ. ས་ཙེ ཧི ཨ་ཡཾ པ་ཏྟཾ ཨ་ཉྙ་སྶ ཝཱ དེ་ཏི, ཝི་བྦྷ་མ་ཏི ཝཱ སི་ཀྑཾ ཝཱ པ་ཙྩ་ཀྑཱ་ཏི, ཀཱ་ལཾ ཝཱ ཀ་རོ་ཏི, ལི་ངྒཾ ཝཱ་སྶ པ་རི་ཝ་ཏྟ་ཏི, པ་ཙྩུ་དྡྷ་ར་ཏི ཝཱ, པ་ཏྟེ ཝཱ ཚི་དྡཾ ཧོ་ཏི, ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཾ ཝི་ཛ་ཧ་ཏི. ཝུ་ཏྟ་མྤི ཙེ་ཏཾ –
‘‘དི་ནྣ་ཝི་བྦྷ་ནྟ་པ་ཙྩ་ཀྑཱ, ཀཱ་ལཾ་ཀི་རི་ཡ་ཀ་ཏེ་ན ཙ;
ལི་ངྒ་པ་ཙྩུ་དྡྷ་རཱ ཙེ་ཝ, ཚི་དྡེ་ན བྷ་ཝ་ཏི ས་ཏྟ་མ’’ནྟི.
ཙོ་ར་ཧ་ར་ཎ་ཝི་སྶཱ་ས་གྒཱ་ཧེ་ཧི་པི ཝི་ཛ་ཧ་ཏི་ཡེ་ཝ. ཀི་ཏྟ་ཀེ་ན ཚི་དྡེ་ན ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཾ བྷི་ཛྫ་ཏི? ཡེ་ན ཀ་ངྒུ་སི་ཏྠཾ ནི་ཀྑ་མ་ཏི ཙེ་ཝ པ་ཝི་ས་ཏི ཙ. ཨི་ད་ཉྷི ས་ཏྟ་ནྣཾ དྷ་ཉྙཱ་ནཾ ལཱ་མ་ཀ་དྷ་ཉྙ་སི་ཏྠཾ, ཏ་སྨིཾ ཨ་ཡ་ཙུ་ཎྞེ་ན ཝཱ ཨཱ་ཎི་ཡཱ ཝཱ པ་ཊི་པཱ་ཀ་ཏི་ཀེ ཀ་ཏེ ད་སཱ་ཧ་བྦྷ་ནྟ་རེ པུ་ན ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦོ. ཨ་ཡཾ ཏཱ་ཝ ‘‘ཨ་ནྟོ་ད་སཱ་ཧཾ ཨ་དྷི་ཊྛེ་ཏི ཝི་ཀ་པྤེ་ཏཱི’’ཏི ཨེ་ཏྠ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནེ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡོ.
ཝི་ཀ་པྤ་ནེ པ་ན དྭེ ཝི་ཀ་པྤ་ནཱ – ས་མྨུ་ཁཱ་ཝི་ཀ་པྤ་ནཱ ཙ པ་ར་མྨུ་ཁཱ་ཝི་ཀ་པྤ་ནཱ ཙ. ཀ་ཐཾ ས་མྨུ་ཁཱ་ཝི་ཀ་པྤ་ནཱ ཧོ་ཏི? པ་ཏྟཱ་ནཾ ཨེ་ཀ་བ་ཧུ་བྷཱ་ཝཾ ས་ནྣི་ཧི་ཏཱ་ས་ནྣི་ཧི་ཏ་བྷཱ་ཝ་ཉྩ ཉ་ཏྭཱ ‘‘ཨི་མཾ པ་ཏྟ’’ནྟི ཝཱ ‘‘ཨི་མེ པ་ཏྟེ’’ཏི ཝཱ ‘‘ཨེ་ཏཾ པ་ཏྟ’’ནྟི ཝཱ ‘‘ཨེ་ཏེ པ་ཏྟེ’’ཏི ཝཱ ཝ་ཏྭཱ ‘‘ཏུ་ཡ྄ཧཾ ཝི་ཀ་པྤེ་མཱི’’ཏི ཝ་ཏྟ་བྦཾ. ཨ་ཡ་མེ་ཀཱ ས་མྨུ་ཁཱ་ཝི་ཀ་པྤ་ནཱ. ཨེ་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ནི་དྷེ་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི, པ་རི་བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ ཝཱ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཏུཾ ཝཱ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏུཾ ཝཱ ན ཝ་ཊྚ་ཏི. ‘‘མ་ཡ྄ཧཾ ས་ནྟ་ཀཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫ ཝཱ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཧི ཝཱ ཡ་ཐཱ་པ་ཙྩ་ཡཾ ཝཱ ཀ་རོ་ཧཱི’’ཏི ཨེ་ཝཾ པ་ན ཝུ་ཏྟེ པ་ཙྩུ་དྡྷཱ་རོ ནཱ་མ ཧོ་ཏི, ཏ་ཏོ་པ་བྷུ་ཏི པ་རི་བྷོ་གཱ་ད་ཡོ་པི ཝ་ཊྚ་ནྟི.
ཨ་པ་རོ ན་ཡོ – ཏ་ཐེ་ཝ པ་ཏྟཱ་ནཾ ཨེ་ཀ་བ་ཧུ་བྷཱ་ཝཾ ས་ནྣི་ཧི་ཏཱ་ས་ནྣི་ཧི་ཏ་བྷཱ་ཝ་ཉྩ ཉ་ཏྭཱ ཏ་སྶེ་ཝ བྷི་ཀྑུ་ནོ ས་ནྟི་ཀེ ‘‘ཨི་མཾ པ་ཏྟ’’ནྟི ཝཱ ‘‘ཨི་མེ པ་ཏྟེ’’ཏི ཝཱ ‘‘ཨེ་ཏཾ པ་ཏྟ’’ནྟི ཝཱ ‘‘ཨེ་ཏེ པ་ཏྟེ’’ཏི ཝཱ ཝ་ཏྭཱ པ་ཉྩ་སུ ས་ཧ་དྷ་མྨི་ཀེ་སུ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྶ ཨ་ཏྟ་ནཱ ཨ་བྷི་རུ་ཙི་ཏ་སྶ ཡ་སྶ ཀ་སྶ་ཙི ནཱ་མཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ‘‘ཏི་སྶ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཝི་ཀ་པྤེ་མཱི’’ཏི ཝཱ ‘‘ཏི་སྶཱ་ཡ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡཱ སི་ཀྑ་མཱ་ནཱ་ཡ སཱ་མ་ཎེ་ར་སྶ ཏི་སྶཱ་ཡ སཱ་མ་ཎེ་རི་ཡཱ ཝི་ཀ་པྤེ་མཱི’’ཏི ཝཱ ཝ་ཏྟ་བྦཾ, ཨ་ཡཾ ཨ་པ་རཱ་པི ས་མྨུ་ཁཱ་ཝི་ཀ་པྤ་ནཱ. ཨེ་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ནི་དྷེ་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི, པ་རི་བྷོ་གཱ་དཱི་སུ པ་ན ཨེ་ཀ་མྤི ན ཝ་ཊྚ་ཏི. ཏེ་ན པ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ‘‘ཏི་སྶ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ས་ནྟ་ཀཾ…པེ… ཏི་སྶཱ་ཡ སཱ་མ་ཎེ་རི་ཡཱ ས་ནྟ་ཀཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫ ཝཱ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཧི ཝཱ ཡ་ཐཱ་པ་ཙྩ་ཡཾ ཝཱ ཀ་རོ་ཧཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟེ པ་ཙྩུ་དྡྷཱ་རོ ནཱ་མ ཧོ་ཏི. ཏ་ཏོ་པ་བྷུ་ཏི པ་རི་བྷོ་གཱ་ད་ཡོ་པི ཝ་ཊྚ་ནྟི.
ཀ་ཐཾ པ་ར་མྨུ་ཁཱ་ཝི་ཀ་པྤ་ནཱ ཧོ་ཏི? པ་ཏྟཱ་ནཾ ཏ་ཐེ་ཝ ཨེ་ཀ་བ་ཧུ་བྷཱ་ཝཾ ས་ནྣི་ཧི་ཏཱ་ས་ནྣི་ཧི་ཏ་བྷཱ་ཝ་ཉྩ ཉ་ཏྭཱ ‘‘ཨི་མཾ པ་ཏྟ’’ནྟི ཝཱ ‘‘ཨི་མེ པ་ཏྟེ’’ཏི ཝཱ ‘‘ཨེ་ཏཾ པ་ཏྟ’’ནྟི ཝཱ ‘‘ཨེ་ཏེ པ་ཏྟེ’’ཏི ཝཱ ཝ་ཏྭཱ ‘‘ཏུ་ཡ྄ཧཾ ཝི་ཀ་པྤ་ན་ཏྠཱ་ཡ ད་མྨཱི’’ཏི ཝ་ཏྟ་བྦཾ. ཏེ་ན ཝ་ཏྟ་བྦོ – ‘‘ཀོ ཏེ མི་ཏྟོ ཝཱ ས་ནྡི་ཊྛོ ཝཱ’’ཏི? ཏ་ཏོ ཨི་ཏ་རེ་ན པུ་རི་མ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ‘‘ཏི་སྶོ བྷི་ཀྑཱུ་ཏི ཝཱ…པེ… ཏི་སྶཱ སཱ་མ་ཎེ་རཱི’’ཏི ཝཱ ཝ་ཏྟ་བྦཾ. པུ་ན ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ‘‘ཨ་ཧཾ ཏི་སྶ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ད་མྨཱི’’ཏི ཝཱ…པེ… ‘‘ཏི་སྶཱ་ཡ སཱ་མ་ཎེ་རི་ཡཱ ད་མྨཱི’’ཏི ཝཱ ཝ་ཏྟ་བྦཾ, ཨ་ཡཾ པ་ར་མྨུ་ཁཱ་ཝི་ཀ་པྤ་ནཱ. ཨེ་ཏྟཱ་ཝ་ཏྟཱ ནི་དྷེ་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི, པ་རི་བྷོ་གཱ་དཱི་སུ པ་ན ཨེ་ཀ་མྤི ན ཝ་ཊྚ་ཏི. ཏེ་ན པ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ དུ་ཏི་ཡ་ས་མྨུ་ཁཱ་ཝི་ཀ་པྤ་ནཱ་ཡཾ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ‘‘ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མ་སྶ ས་ནྟ་ཀཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫ ཝཱ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཧི ཝཱ ཡ་ཐཱ་པ་ཙྩ་ཡཾ ཝཱ ཀ་རོ་ཧཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟེ པ་ཙྩུ་དྡྷཱ་རོ ནཱ་མ ཧོ་ཏི. ཏ་ཏོ་པ་བྷུ་ཏི པ་རི་བྷོ་གཱ་ད་ཡོ་པི ཝ་ཊྚ་ནྟི.
ཨི་མཱ་སཾ པ་ན དྭི་ནྣཾ ཝི་ཀ་པྤ་ནཱ་ནཾ ནཱ་ནཱ་ཀ་ར་ཎཾ, ཨ་ཝ་སེ་སོ ཙ ཝ་ཙ་ན་ཀྐ་མོ ས་བྦོ པ་ཋ་མ་ཀ་ཐི་ན་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཡཾ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ ས་དྡྷིཾ ས་མུ་ཊྛཱ་ནཱ་དཱི་ཧཱི་ཏི.
པ་ཏྟ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.