༥. བྷི་ཀྑུ་ནཱི་སཾ་ཡུ་ཏྟཾ
༡. ཨཱ་ལ༹་ཝི་ཀཱ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༦༢. བྷི་ཀྑུ་ནཱི་སཾ་ཡུ་ཏྟ་སྶ པ་ཋ་མེ ཨཱ་ལ༹་ཝི་ཀཱཏི ཨཱ་ལ༹་ཝི་ཡཾ ཛཱ་ཏཱ ཨཱ་ལ༹་ཝི་ན་ག་ར་ཏོ་ཡེ་ཝ ཙ ནི་ཀྑ་མྨ པ་བྦ་ཛི་ཏཱ. ཨ་ནྡྷ་ཝ་ནནྟི ཀ་སྶ་པ་ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་སྶ ཙེ་ཏི་ཡེ ན་ཝ་ཀ་མྨ་ཏྠཱ་ཡ དྷ་ནཾ ས་མཱ་ད་པེ་ཏྭཱ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟ་སྶ ཡ་སོ་དྷ་ར་སྶ ནཱ་མ དྷ་མྨ་བྷཱ་ཎ་ཀ་སྶ ཨ་རི་ཡ་པུ་གྒ་ལ་སྶ ཨ་ཀྑཱི་ནི ཨུ་པྤཱ་ཊེ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠེ་ཝ ཨ་ཀྑི་བྷེ་ད་པྤ་ཏྟེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི ཙོ་ར་ས་ཏེ་ཧི ནི་ཝུ་ཏྠ་ཏྟཱ ཏ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ‘‘ཨ་ནྡྷ་ཝ་ན’’ནྟི ས་ངྑཾ ག་ཏཾ ཝ་ནཾ. ཏཾ ཀི་ར སཱ་ཝ་ཏྠི་ཏོ ད་ཀྑི་ཎ་པ་སྶེ གཱ་ཝུ་ཏ་མ་ཏྟེ ཧོ་ཏི རཱ་ཛཱ་ར་ཀྑཱ་ཡ གུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ པ་ཝི་ཝེ་ཀ་ཀཱ་མཱ བྷི་ཀྑཱུ ཙ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ ཙ ག་ཙྪ་ནྟི. ཏ་སྨཱ ཨ་ཡ་མྤི ཀཱ་ཡ་ཝི་ཝེ་ཀ་ཏྠི་ནཱི ཡེ་ན ཏཾ ཝ་ནཾ, ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི. ནི་སྶ་ར་ཎནྟི ནི་བྦཱ་ནཾ. པ་ཉྙཱ་ཡཱཏི པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཉཱ་ཎེ་ན. ན ཏྭཾ ཛཱ་ནཱ་སི ཏཾ པ་དནྟི ཏྭཾ ཨེ་ཏཾ ནི་བྦཱ་ན་པ་དཾ ཝཱ ནི་བྦཱ་ན་གཱ་མི་མ་གྒ་པ་དཾ ཝཱ ན ཛཱ་ནཱ་སི. ས་ཏྟི་སཱུ་ལཱུ་པ་མཱཏི ཝི་ནི་ཝི་ཛ྄ཛྷ་ན་ཏྠེ་ན ས་ཏྟི་སཱུ་ལ་ས་དི་སཱ. ཁ་ནྡྷཱ་སཾ ཨ་དྷི་ཀུ་ཊྚ་ནཱཏི ཁ་ནྡྷཱ ཏེ་སཾ ཨ་དྷི་ཀུ་ཊྚ་ན་བྷ་ཎྜི་ཀཱ. པ་ཋ་མཾ.
༢. སོ་མཱ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༦༣. དུ་ཏི་ཡེ ཋཱ་ནནྟི ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ. དུ་ར་བྷི་ས་མྦྷ་ཝནྟི དུ་པྤ་ས་ཧཾ. དྭ་ངྒུ་ལ་པ་ཉྙཱ་ཡཱཏི པ་རི་ཏྟ་པ་ཉྙཱ་ཡ. ཡ་སྨཱ ཝཱ དྭཱི་ཧི ཨ་ངྒུ་ལེ་ཧི ཀ་པྤཱ་ས་ཝ་ཊྚིཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ སུ་ཏྟཾ ཀ་ནྟ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ཨི་ཏྠཱི ‘‘དྭ་ངྒུ་ལ་པ་ཉྙཱ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཉཱ་ཎ་མྷི ཝ་ཏྟ་མཱ་ན་མྷཱིཏི ཕ་ལ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཉཱ་ཎེ པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ནེ. དྷ་མྨཾ ཝི་པ་སྶ་ཏོཏི ཙ་ཏུ་ས་ཙྩ་དྷ་མྨཾ ཝི་པ་སྶ་ནྟ་སྶ, པུ་བྦ་བྷཱ་གེ ཝཱ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་བྷཱུ་ཏཾ ཁ་ནྡྷ་པ་ཉྩ་ཀ་མེ་ཝ. ཀི་ཉྩི ཝཱ པ་ན ཨ་ཉྙ་སྨཱིཏི ཨ་ཉྙཾ ཝཱ ཀི་ཉྩི ‘‘ཨ་ཧཾ ཨ་སྨཱི’’ཏི ཏ་ཎྷཱ་མཱ་ན་དི་ཊྛི་ཝ་སེ་ན ཡ་སྶ སི་ཡཱ. དུ་ཏི་ཡཾ.
༣. ཀི་སཱ་གོ་ཏ་མཱི་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༦༤. ཏ་ཏི་ཡེ ཀི་སཱ་གོ་ཏ་མཱིཏི ཨ་པྤ་མཾ་ས་ལོ་ཧི་ཏ་ཏཱ་ཡ ཀི་སཱ, གོ་ཏ་མཱི་ཏི པ་ན་སྶཱ ནཱ་མཾ. པུ་བྦེ ཀི་ར སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཨེ་ཀ་སྨིཾ ཀུ་ལེ ཨ་སཱི་ཏི་ཀོ་ཊི་དྷ་ནཾ ས་བྦཾ ཨ་ངྒཱ་རཱ་ཝ ཛཱ་ཏཾ. ཀུ་ཊུ་མྦི་ཀོ ཨ་ངྒཱ་ར་ཛཱ་ཏཱ་ནི ཨ་ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱ – ‘‘ཨ་ཝ་སྶཾ ཀོ་ཙི པུ་ཉྙ་ཝཱ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཏ་སྶ པུ་ཉྙེ་ན པུ་ན པཱ་ཀ་ཏི་ཀཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’ཏི སུ་ཝ་ཎྞ་ཧི་ར་ཉྙ་སྶ ཙཱ་ཊི་ཡོ པཱུ་རེ་ཏྭཱ ཨཱ་པ་ཎེ ཋ་པེ་ཏྭཱ ས་མཱི་པེ ནི་སཱི་དི. ཨ་ཐེ་ཀཱ དུ་གྒ་ཏ་ཀུ་ལ་སྶ དྷཱི་ཏཱ – ‘‘ཨ་ཌྜྷ་མཱ་ས་ཀཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ དཱ་རུ་སཱ་ཀཾ ཨཱ་ཧ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཝཱི་ཐིཾ ག་ཏཱ ཏཾ དི་སྭཱ ཀུ་ཊུ་མྦི་ཀཾ ཨཱ་ཧ – ‘‘ཨཱ་པ་ཎེ ཏཱ་ཝ དྷ་ནཾ ཨེ་ཏྟ་ཀཾ, གེ་ཧེ ཀི་ཏྟ་ཀཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’ཏི. ཀིཾ དི་སྭཱ ཨ་མྨ ཨེ་ཝཾ ཀ་ཐེ་སཱི་ཏི? ཨི་མཾ ཧི་ར་ཉྙ་སུ་ཝ་ཎྞ་ནྟི. སོ ‘‘པུ་ཉྙ་ཝ་ཏཱི ཨེ་སཱ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’ཏི ཏ་སྶཱ ཝ་ས་ན་ཊྛཱ་ནཾ པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ཨཱ་པ་ཎེ བྷ་ཎྜཾ པ་ཊི་སཱ་མེ་ཏྭཱ ཏ་སྶཱ མཱ་ཏཱ་པི་ཏ་རོ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ‘‘ཨ་མྷཱ་ཀཾ གེ་ཧེ ཝ་ཡ་པྤ་ཏྟོ དཱ་ར་ཀོ ཨ་ཏྠི, ཏ་སྶེ་ཏཾ དཱ་རི་ཀཾ དེ་ཐཱ’’ཏི. ཀིཾ སཱ་མི དུ་གྒ་ཏེ་ཧི ས་དྡྷིཾ ཀེ་ལི༹ཾ ཀ་རོ་སཱི་ཏི? མི་ཏྟ་ས་ནྠ་ཝོ ནཱ་མ དུ་གྒ་ཏེ་ཧི་པི ས་དྡྷིཾ ཧོ་ཏི, དེ་ཐ ནཾ, ཀུ་ཊུ་མྦ་སཱ་མི་ནཱི བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི་ཏི ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ གྷ་རཾ ཨཱ་ནེ་སི. སཱ སཾ་ཝཱ་ས་མ་ནྭཱ་ཡ པུ་ཏྟཾ ཝི་ཛཱ་ཏཱ. པུ་ཏྟོ པ་ད་སཱ ཨཱ་ཧི་ཎྜ་ན་ཀཱ་ལེ ཀཱ་ལ་མ་ཀཱ་སི. སཱ དུ་གྒ་ཏ་ཀུ་ལེ ཨུ་པྤ་ཛྫི་ཏྭཱ མ་ཧཱ་ཀུ་ལཾ ག་ནྟྭཱ་པི ‘‘པུ་ཏྟ་ཝི་ནཱ་སཾ པ་ཏྟཱ་མྷཱི’’ཏི ཨུ་པྤ་ནྣ་བ་ལ་ཝ་སོ་ཀཱ པུ་ཏྟ་སྶ ས་རཱི་ར་ཀི་ཙྩཾ ཝཱ་རེ་ཏྭཱ ཏཾ མ་ཏ་ཀ་ལེ༹་ཝ་རཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ན་ག་རེ ཝི་པྤ་ལ་པ་ནྟཱི ཙ་ར་ཏི.
ཨེ་ཀ་དི་ཝ་སཾ མ་ཧ་ཏི་ཡཱ བུ་དྡྷ་ཝཱི་ཐི་ཡཱ ད་ས་བ་ལ་སྶ ས་ནྟི་ཀཾ ག་ནྟྭཱ – ‘‘པུ་ཏྟ་སྶ མེ ཨ་རོ་ག་བྷཱ་ཝ་ཏྠཱ་ཡ བྷེ་ས་ཛྫཾ དེ་ཐ བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི ཨཱ་ཧ. ག་ཙྪ སཱ་ཝ་ཏྠིཾ ཨཱ་ཧི་ཎྜི་ཏྭཱ ཡ་སྨིཾ གེ་ཧེ མ་ཏ་པུ་བྦོ ན་ཏྠི, ཏ་ཏོ སི་དྡྷ་ཏྠ་ཀཾ ཨཱ་ཧ་ར, པུ་ཏྟ་སྶ ཏེ བྷེ་ས་ཛྫཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི་ཏི. སཱ ན་ག་རཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ དྷུ་ར་གེ་ཧ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན ག་ནྟྭཱ སི་དྡྷ་ཏྠ་ཀཾ ཡཱ་ཙ་ནྟཱི གྷ་རེ གྷ་རེ, ‘‘ཀུ་ཏོ ཏྭཾ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ གྷ་རཾ པ་སྶི་སྶ་སཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟཱ ཀ་ཏི་པ་ཡཱ་ནི གེ་ཧཱ་ནི ཨཱ་ཧི་ཎྜི་ཏྭཱ – ‘‘ས་བྦེ་ས་མྤི ཀི་རཱ་ཡཾ དྷ་མྨ་ཏཱ, ན མ་ཡ྄ཧཾ པུ་ཏྟ་སྶེ་ཝཱ’’ཏི སཱ་ལཱ་ཡཾ ཚ་ཝཾ ཚ་ཌྜེ་ཏྭཱ པ་བྦ་ཛྫཾ ཡཱ་ཙི. ས་ཏྠཱ ‘‘ཨི་མཾ པ་བྦཱ་ཛེ་ཏཱུ’’ཏི བྷི་ཀྑུ་ནི་ཨུ་པ་སྶ་ཡཾ པེ་སེ་སི. སཱ ཁུ་ར་གྒེ་ཡེ་ཝ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པཱ་པུ་ཎི. ཨི་མཾ ཐེ་རིཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ‘‘ཨ་ཐ ཁོ ཀི་སཱ་གོ་ཏ་མཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ.
ཨེ་ཀ་མཱ་སཱིཏི ཨེ་ཀཱ ཨཱ་སི. རུ་ད་མྨུ་ཁཱིཏི རུ་ད་མཱ་ན་མུ་ཁཱི ཝི་ཡ. ཨ་ཙྩ་ནྟཾ མ་ཏ་པུ་ཏྟཱ་མྷཱིཏི ཨེ་ཏྠ ཨ་ནྟཾ ཨ་ཏཱི་ཏཾ ཨ་ཙྩ་ནྟཾ, བྷཱ་ཝ་ན་པུཾ་ས་ཀ་མེ་ཏཾ. ཨི་དཾ ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི – ཡ་ཐཱ པུ་ཏྟ་མ་ར་ཎཾ ཨ་ནྟཾ ཨ་ཏཱི་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ མ་ཏ་པུ་ཏྟཱ ཨ་ཧཾ, ཨི་དཱ་ནི མ་མ པུ་ན པུ་ཏྟ་མ་ར་ཎཾ ནཱ་མ ན་ཏྠི. པུ་རི་སཱ ཨེ་ཏ་ད་ནྟི་ཀཱཏི པུ་རི་སཱ་པི མེ ཨེ་ཏ་ད་ནྟི་ཀཱ་ཝ. ཡོ མེ པུ་ཏྟ་མ་ར་ཎ་སྶ ཨ་ནྟོ, པུ་རི་སཱ་ན་མྤི མེ ཨེ་སེ་ཝ་ནྟོ, ཨ་བྷ་བྦཱ ཨ་ཧཾ ཨི་དཱ་ནི པུ་རི་སཾ ག་ཝེ་སི་ཏུ་ནྟི. ས་བྦ་ཏྠ ཝི་ཧ་ཏཱ ན་ནྡཱིཏི ས་བྦེ་སུ ཁ་ནྡྷཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏུ་བྷ་ཝ་ཡོ་ནི་ག་ཏི་ཋི་ཏི་ནི་ཝཱ་སེ་སུ མ་མ ཏ་ཎྷཱ་ན་ནྡཱི ཝི་ཧ་ཏཱ. ཏ་མོ་ཀྑ་ནྡྷོཏི ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཀྑ་ནྡྷོ. པ་དཱ་ལི་ཏོཏི ཉཱ་ཎེ་ན བྷི་ནྣོ. ཏ་ཏི་ཡཾ.
༤. ཝི་ཛ་ཡཱ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༦༥. ཙ་ཏུ་ཏྠེ པ་ཉྩ་ངྒི་ཀེ་ནཱཏི ཨཱ་ཏ་ཏཾ ཝི་ཏ་ཏཾ ཨཱ་ཏ་ཏ་ཝི་ཏ་ཏཾ གྷ་ནཾ སུ་སི་ར་ནྟི ཨེ་ཝཾ པ་ཉྩ་ངྒ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན. ནི་ཡྻཱ་ཏ་ཡཱ་མི ཏུ་ཡ྄ཧེ་ཝཱཏི ས་བྦེ ཏུ་ཡ྄ཧཾ་ཡེ་ཝ དེ་མི. ནཱ་ཧཾ ཏེ་ན་ཏྠི་ཀཱཏི ནཱ་ཧཾ ཏེ་ན ཨ་ཏྠི་ཀཱ. པཱུ་ཏི་ཀཱ་ཡེ་ནཱཏི སུ་ཝ་ཎྞ་ཝ་ཎྞོ་པི ཀཱ་ཡོ ནི་ཙྩཾ ཨུ་གྒྷ་རི་ཏ་པ་གྒྷ་རི་ཏ་ཊྛེ་ན པཱུ་ཏི་ཀཱ་ཡོ་ཝ, ཏ་སྨཱ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ. བྷི་ནྡ་ནེ་ནཱཏི བྷི་ཛྫ་ན་ས་བྷཱ་ཝེ་ན. པ་བྷ་ངྒུ་ནཱཏི ཙུ་ཎྞ་ཝི་ཙུ་ཎྞཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ན་དྷ་མྨེ་ན. ཨ་ཊྚཱི་ཡཱ་མཱིཏི ཨ་ཊྚཱ པཱི་ལི༹་ཏཱ ཧོ་མི. ཧ་རཱ་ཡཱ་མཱིཏི ལ་ཛྫཱ་མི. ས་ནྟཱ ས་མཱ་པ་ཏྟཱིཏི ཨ་ཊྛ་ཝི་དྷཱ ལོ་ཀི་ཡ་ས་མཱ་པ་ཏྟི ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ས་ནྟ་ཏཱ་ཡ ཨ་ངྒ་ས་ནྟ་ཏཱ་ཡ ཙ ས་ནྟཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཱ. ས་བྦ་ཏྠཱཏི ས་བྦེ་སུ རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་བྷ་ཝེ་སུ, ཏེ་སཾ དྭི་ནྣཾ བྷ་ཝཱ་ནཾ ག་ཧི་ཏ་ཏྟཱ ག་ཧི་ཏེ ཀཱ་མ་བྷ་ཝེ ཨ་ཊྛ་སུ ཙ ས་མཱ་པ་ཏྟཱི་སཱུ་ཏི ཨེ་ཏེ་སུ ས་བྦེ་སུ ཋཱ་ནེ་སུ མ་ཡ྄ཧཾ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཏ་མོ ཝི་ཧ་ཏོ་ཏི ཝ་ད་ཏི. ཙ་ཏུ་ཏྠཾ.
༥. ཨུ་པྤ་ལ་ཝ་ཎྞཱ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༦༦. པ་ཉྩ་མེ སུ་པུ་པྥི་ཏ་གྒནྟི ཨ་གྒ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ སུ་ཊྛུ པུ་པྥི་ཏཾ སཱ་ལ་རུ་ཀྑཾ. ན ཙ་ཏྠི ཏེ དུ་ཏི་ཡཱ ཝ་ཎྞ་དྷཱ་ཏཱུཏི ཏ་ཝ ཝ་ཎྞ་དྷཱ་ཏུ་ས་དི་སཱ དུ་ཏི་ཡཱ ཝ་ཎྞ་དྷཱ་ཏུ ན་ཏྠི, ཏ་ཡཱ ས་དི་སཱ ཨ་ཉྙཱ བྷི་ཀྑུ་ནཱི ན་ཏྠཱི་ཏི ཝ་ད་ཏི. ཨི་དྷཱ་ག་ཏཱ ཏཱ་དི་སི་ཀཱ བྷ་ཝེ་ཡྻུནྟི ཡ་ཐཱ ཏྭཾ ཨི་དྷཱ་ག་ཏཱ ཀི་ཉྩི ས་ནྠ་ཝཾ ཝཱ སི་ནེ་ཧཾ ཝཱ ན ལ་བྷ་སི, ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ ཏེ་པི ཏ་ཡཱ་ཝ ས་དི་སཱ བྷ་ཝེ་ཡྻུཾ. པ་ཁུ་མ་ནྟ་རི་ཀཱ་ཡནྟི དྭི་ནྣཾ ཨ་ཀྑཱི་ནཾ མ་ཛ྄ཛྷེ ནཱ་ས་ཝཾ་སེ་པི ཏི་ཊྛ་ནྟིཾ མཾ ན པ་སྶ་སི. ཝ་སཱི་བྷཱུ་ཏ་མྷཱིཏི ཝ་སཱི་བྷཱུ་ཏཱ ཨ་སྨི. པ་ཉྩ་མཾ.
༦. ཙཱ་ལཱ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༦༧. ཚ་ཊྛེ ཀོ ནུ ཏཾ ཨི་ད་མཱ་ད་པ་ཡཱིཏི ཀོ ནུ མ་ནྡ་བུ་དྡྷི བཱ་ལོ ཏཾ ཨེ་ཝཾ གཱ་ཧཱ་པེ་སི? པ་རི་ཀླེ་སནྟི ཨ་ཉྙ་མྤི ནཱ་ན་པྤ་ཀཱ་རཾ ཨུ་པ་དྡ་ཝཾ. ཨི་དཱ་ནི ཡཾ མཱ་རོ ཨཱ་ཧ – ‘‘ཀོ ནུ ཏཾ ཨི་ད་མཱ་ད་པ་ཡཱི’’ཏི, ཏཾ མ་དྡ་ནྟཱི – ‘‘ན མཾ ཨ་ནྡྷ་བཱ་ལོ ཨཱ་ད་པེ་སི, ལོ་ཀེ པ་ན ཨ་གྒ་པུ་གྒ་ལོ ས་ཏྠཱ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་སཱི’’ཏི ད་སྶེ་ཏུཾ, བུ་དྡྷོཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ས་ཙྩེ ནི་ཝེ་ས་ཡཱིཏི པ་ར་མ་ཏྠ་ས་ཙྩེ ནི་བྦཱ་ནེ ནི་ཝེ་སེ་སི. ནི་རོ་དྷཾ ཨ་པྤ་ཛཱ་ན་ནྟཱཏི ནི་རོ་དྷ་ས་ཙྩཾ ཨ་ཛཱ་ན་ནྟཱ. ཚ་ཊྛཾ.
༧. ཨུ་པ་ཙཱ་ལཱ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༦༨. ས་ཏྟ་མེ ཨེ་ནྟི མཱ་ར་ཝ་སཾ པུ་ནཱཏི པུ་ན་པྤུ་ནཾ མ་ར་ཎ་མཱ་ར་ཀི་ལེ་ས་མཱ་ར་དེ་ཝ་པུ་ཏྟ་མཱ་རཱ་ནཾ ཝ་སཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟི. པ་དྷཱུ་པི་ཏོཏི ས་ནྟཱ་པི་ཏོ. ཨ་ག་ཏི ཡ་ཏྠ མཱ་ར་སྶཱཏི ཡ་ཏྠ ཏུ་ཡ྄ཧཾ མཱ་ར་སྶ ཨ་ག་ཏི. ཏ་ཏྠཱཏི ཏ་སྨིཾ ནི་བྦཱ་ནེ. ས་ཏྟ་མཾ.
༨. སཱི་སུ་པ་ཙཱ་ལཱ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༦༩. ཨ་ཊྛ་མེ ས་མ་ཎཱི ཝི་ཡ དི་སྶ་སཱིཏི ས་མ་ཎི་ས་དི་སཱ དི་སྶ་སི. ཀི་མི་ཝ ཙ་ར་སི མོ་མཱུ་ཧཱཏི ཀིཾ ཀཱ་ར་ཎཱ མོ་མཱུ་ཧཱ ཝི་ཡ ཙ་ར་སི? ཨི་ཏོ བ་ཧི་དྡྷཱཏི ཨི་མ་མྷཱ སཱ་ས་ནཱ བ་ཧི. པཱ་སཾ ཌེ་ནྟཱི་ཏི པཱ་ས་ཎྜཱ, ས་ཏྟཱ་ནཾ ཙི་ཏྟེ་སུ དི་ཊྛི་པཱ་སཾ ཁི་པ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. སཱ་ས་ནཾ པ་ན པཱ་སེ མོ་ཙེ་ཏི, ཏ་སྨཱ པཱ་ས་ཎྜོ་ཏི ན ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཨི་ཏོ བ་ཧི་དྡྷཱ་ཡེ་ཝ པཱ་ས་ཎྜཱ ཧོ་ནྟི. པ་སཱི་ད་ནྟཱིཏི སཾ་སཱི་ད་ནྟི ལ་གྒ་ནྟི.
ཨི་དཱ་ནི ‘‘ཀཾ ནུ ཨུ་དྡི་སྶ མུ་ཎྜཱ་སཱི’’ཏི པ་ཉྷཾ ཀ་ཐེ་ནྟཱི ཨ་ཏྠི ས་ཀྱ་ཀུ་ལེ ཛཱ་ཏོཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ས་བྦཱ་བྷི་བྷཱུཏི ས་བྦཱ་ནི ཁ་ནྡྷཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏུ་བྷ་ཝ་ཡོ་ནི་ག་ཏི་ཨཱ་དཱི་ནི ཨ་བྷི་བྷ་ཝི་ཏྭཱ ཋི་ཏོ. མ་ར་ཎ་མཱ་རཱ་ད་ཡོ ནུ་དི ནཱི་ཧ་རཱི་ཏི མཱ་ར་ནུ་དོ. ས་བྦ་ཏྠ་མ་པ་རཱ་ཛི་ཏོཏི ས་བྦེ་སུ རཱ་གཱ་དཱི་སུ ཝཱ མཱ་ར་ཡུ་དྡྷེ ཝཱ ཨ་ཛི་ཏོ. ས་བྦ་ཏྠ མུ་ཏྟོཏི ས་བྦེ་སུ ཁ་ནྡྷཱ་དཱི་སུ མུ་ཏྟོ. ཨ་སི་ཏོཏི ཏ་ཎྷཱ་དི་ཊྛི་ནི་སྶ་ཡེ་ན ཨ་ནི་སྶི་ཏོ. ས་བྦ་ཀ་མྨ་ཀྑ་ཡཾ པ་ཏྟོཏི ས་བྦ་ཀ་མྨ་ཀྑ་ཡ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པ་ཏྟོ. ཨུ་པ་དྷི་ས་ངྑ་ཡེཏི ཨུ་པ་དྷི་ས་ངྑ་ཡ་ས་ངྑཱ་ཏེ ནི་བྦཱ་ནེ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏོ ཝི་མུ་ཏྟོ. ཨ་ཊྛ་མཾ.
༩. སེ་ལཱ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༧༠. ན་ཝ་མེ ཀེ་ནི་དཾ པ་ཀ་ཏནྟི ཀེ་ན ཨི་དཾ ཀ་ཏཾ. བི་མྦནྟི ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝ་ད་ཏི. ཨ་གྷནྟི དུ་ཀྑ་པ་ཏི་ཊྛཱ་ན་ཏྟཱ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་མེ་ཝ ཝ་ད་ཏི. ཧེ་ཏུ་བྷ་ངྒཱཏི ཧེ་ཏུ་ནི་རོ་དྷེ་ན པ་ཙྩ་ཡ་ཝེ་ཀ་ལླེ་ན. ན་ཝ་མཾ.
༡༠. ཝ་ཛི་རཱ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༧༡. ད་ས་མེ ན་ཡི་དྷ ས་ཏྟུ་པ་ལ་བྦྷ་ཏཱིཏི ཨི་མ་སྨིཾ སུ་དྡྷ་ས་ངྑཱ་ར་པུ་ཉྫེ པ་ར་མ་ཏྠ་ཏོ ས་ཏྟོ ནཱ་མ ན ཨུ་པ་ལ་བྦྷ་ཏི. ཁ་ནྡྷེ་སུ ས་ནྟེ་སཱུཏི པ་ཉྩ་སུ ཁ་ནྡྷེ་སུ ཝི་ཛྫ་མཱ་ནེ་སུ ཏེ་ན ཏེ་ནཱ་ཀཱ་རེ་ན ཝ་ཝ་ཏྠི་ཏེ་སུ. ས་མྨུ་ཏཱིཏི ས་ཏྟོ་ཏི ས་མ་ཉྙཱ་མ་ཏྟ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི. དུ་ཀྑནྟི པ་ཉྩ་ཀྑ་ནྡྷ་དུ་ཀྑཾ. ནཱ་ཉྙ་ཏྲ དུ་ཀྑཱཏི ཋ་པེ་ཏྭཱ དུ་ཀྑཾ ཨ་ཉྙོ ནེ་ཝ ས་མྦྷོ་ཏི ན ནི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ཏཱི་ཏི. ད་ས་མཾ.
ཨི་ཏི སཱ་ར་ཏྠ་པྤ་ཀཱ་སི་ནི་ཡཱ
སཾ་ཡུ་ཏྟ་ནི་ཀཱ་ཡ-ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡ
བྷི་ཀྑུ་ནཱི་སཾ་ཡུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.