༣. ཨུ་པ་ནཱི་ཡ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༣. ཏ་ཏི་ཡེ ཨུ་པ་ནཱི་ཡ་ཏཱིཏི པ་རི་ཀྑཱི་ཡ་ཏི ནི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི, ཨུ་པ་ག་ཙྪ་ཏི ཝཱ, ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན མ་ར་ཎཾ ཨུ་པེ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཡ་ཐཱ ཝཱ གོ་པཱ་ལེ་ན གོ་ག་ཎོ ནཱི་ཡ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཛ་རཱ་ཡ མ་ར་ཎ་ས་ནྟི་ཀཾ ཨུ་པ་ནཱི་ཡ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཛཱི་ཝི་ཏནྟི ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ. ཨ་པྤནྟི པ་རི་ཏྟཾ ཐོ་ཀཾ. ཏ་སྶ དྭཱི་ཧཱ་ཀཱ་རེ་ཧི པ་རི་ཏྟ་ཏཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ ས་ར་ས་པ་རི་ཏྟ་ཏཱ་ཡ ཙ ཁ་ཎ་པ་རི་ཏྟ་ཏཱ་ཡ ཙ. ས་ར་ས་པ་རི་ཏྟ་ཏཱ་ཡ་པི ཧི ‘‘ཡོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙི་རཾ ཛཱི་ཝ་ཏི, སོ ཝ་སྶ་ས་ཏཾ ཨ་པྤཾ ཝཱ བྷི་ཡྻོ’’ཏི (དཱི. ནི. ༢.༧; སཾ. ནི. ༢.༡༤༣) ཝ་ཙ་ན་ཏོ པ་རི་ཏྟཾ. ཁ་ཎ་པ་རི་ཏྟ་ཏཱ་ཡ་པི. པ་ར་མ་ཏྠ་ཏོ ཧི ཨ་ཏི་པ་རི་ཏྟོ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཛཱི་ཝི་ཏ་ཀྑ་ཎོ ཨེ་ཀ་ཙི་ཏྟ་པྤ་ཝ་ཏྟི་མ་ཏྟོ་ཡེ་ཝ. ཡ་ཐཱ ནཱ་མ ར་ཐ་ཙ་ཀྐཾ པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ན་མྤི ཨེ་ཀེ་ནེ་ཝ ནེ་མི་པྤ་དེ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་ཏི, ཏི་ཊྛ་མཱ་ན་མྤི ཨེ་ཀེ་ནེ་ཝ ཏི་ཊྛ་ཏི, ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ ཨེ་ཀ་ཙི་ཏྟ་ཀྑ་ཎི་ཀཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཛཱི་ཝི་ཏཾ, ཏ་སྨིཾ ཙི་ཏྟེ ནི་རུ་དྡྷ་མ་ཏྟེ ས་ཏྟོ ནི་རུ་དྡྷོ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཡ་ཐཱ་ཧ – ཨ་ཏཱི་ཏེ ཙི་ཏྟ་ཀྑ་ཎེ ཛཱི་ཝི་ཏྠ ན ཛཱི་ཝ་ཏི ན ཛཱི་ཝི་སྶ་ཏི, ཨ་ནཱ་ག་ཏེ ཙི་ཏྟ་ཀྑ་ཎེ ཛཱི་ཝི་སྶ་ཏི ན ཛཱི་ཝ་ཏི ན ཛཱི་ཝི་ཏྠ, པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣེ ཙི་ཏྟ་ཀྑ་ཎེ ཛཱི་ཝ་ཏི ན ཛཱི་ཝི་ཏྠ ན ཛཱི་ཝི་སྶ་ཏི.

‘‘ཛཱི་ཝི་ཏཾ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝོ ཙ, སུ་ཁ་དུ་ཀྑཱ ཙ ཀེ་ཝ་ལཱ;

ཨེ་ཀ་ཙི་ཏྟ་ས་མཱ་ཡུ་ཏྟཱ, ལ་ཧུ་སོ ཝ་ཏྟ་ཏེ ཁ་ཎོ.

‘‘ཡེ ནི་རུ་དྡྷཱ མ་ར་ནྟ་སྶ, ཏི་ཊྛ་མཱ་ན་སྶ ཝཱ ཨི་དྷ;

ས་བྦེ་པི ས་དི་སཱ ཁ་ནྡྷཱ, ག་ཏཱ ཨ་པྤ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཀཱ.

‘‘ཨ་ནི་བྦ་ཏྟེ་ན ན ཛཱ་ཏོ, པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣེ་ན ཛཱི་ཝ་ཏི;

ཙི་ཏྟ་བྷ་ངྒཱ མ་ཏོ ལོ་ཀོ, པ་ཉྙ་ཏྟི པ་ར་མ་ཏྠི་ཡཱ’’ཏི. (མ་ཧཱ་ནི. ༡༠);

ཛ་རཱུ་པ་ནཱི་ཏ་སྶཱཏི ཛ་རཾ ཨུ་པ་ག་ཏ་སྶ, ཛ་རཱ་ཡ ཝཱ མ་ར་ཎ་ས་ནྟི་ཀཾ ཨུ་པ་ནཱི་ཏ་སྶ. ན ས་ནྟི ཏཱ་ཎཱཏི ཏཱ་ཎཾ ལེ་ཎཾ ས་ར་ཎཾ བྷ་ཝི་ཏུཾ ས་མ་ཏྠཱ ནཱ་མ ཀེ་ཙི ན་ཏྠི. ཨེ་ཏཾ བྷ་ཡནྟི ཨེ་ཏཾ ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡ་སྶ མ་ར་ཎཱུ་པ་ག་མ་ནཾ, ཨཱ་ཡུ་པ་རི་ཏྟ་ཏཱ, ཛ་རཱུ་པ་ནཱི་ཏ་སྶ ཏཱ་ཎཱ་བྷཱ་ཝོ་ཏི ཏི་ཝི་དྷཾ བྷ་ཡཾ བྷ་ཡ་ཝ་ཏྠུ བྷ་ཡ་ཀཱ་ར་ཎ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. པུ་ཉྙཱ་ནི ཀ་ཡི་རཱ་ཐ སུ་ཁཱ་ཝ་ཧཱ་ནཱིཏི ཝི་ཉྙཱུ པུ་རི་སོ སུ་ཁཱ་ཝ་ཧཱ་ནི སུ་ཁ་དཱ་ཡ་ཀཱ་ནི པུ་ཉྙཱ་ནི ཀ་རེ་ཡྻ. ཨི་ཏི དེ་ཝ་ཏཱ རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ པུ་བྦ་ཙེ་ཏ་ནཾ ཨ་པ་ར་ཙེ་ཏ་ནཾ མུ་ཉྩ་ཙེ་ཏ་ན་ཉྩ ག་ཧེ་ཏྭཱ བ་ཧུ་ཝ་ཙ་ན་ཝ་སེ་ན ‘‘པུ་ཉྙཱ་ནཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཛྷཱ་ན་སྶཱ་དཾ ཛྷཱ་ན་ནི་ཀ་ནྟིཾ ཛྷཱ་ན་སུ་ཁ་ཉྩ ག་ཧེ་ཏྭཱ ‘‘སུ་ཁཱ་ཝ་ཧཱ་ནཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཏ་སྶཱ ཀི་ར དེ་ཝ་ཏཱ་ཡ ས་ཡཾ དཱི་གྷཱ་ཡུ་ཀ་ཊྛཱ་ནེ བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀེ ནི་བྦ་ཏྟ་ཏྟཱ ཧེ་ཊྛཱ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་དེ་ཝེ་སུ པ་རི་ཏྟཱ་ཡུ་ཀ་ཊྛཱ་ནེ ཙ་ཝ་མཱ་ནེ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་མཱ་ནེ ཙ ཐུ་ལླ་ཕུ་སི་ཏ་ཀེ ཝུ་ཊྛི་པཱ་ཏ་ས་དི་སེ ས་ཏྟེ དི་སྭཱ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི ‘‘ཨ་ཧོ་ཝ་ཏི་མེ ས་ཏྟཱ ཛྷཱ་ནཾ བྷཱ་ཝེ་ཏྭཱ ཨ་པ་རི་ཧཱི་ན་ཛ྄ཛྷཱ་ནཱ ཀཱ་ལཾ ཀ་ཏྭཱ བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀེ ཨེ་ཀ་ཀ་པྤ-དྭེ་ཀ་པྤ-ཙ་ཏུ་ཀ་པྤ-ཨ་ཊྛ་ཀ་པྤ-སོ་ལ༹་ས་ཀ་པྤ-དྭ་ཏྟིཾ་ས་ཀ་པྤ-ཙ་ཏུ་ས་ཊྛི་ཀ་པྤ་པྤ་མཱ་ཎཾ ཨ་དྡྷཱ་ནཾ ཏི་ཊྛེ་ཡྻུ’’ནྟི. ཏ་སྨཱ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ.

ཨ་ཐ བྷ་ག་ཝཱ – ‘‘ཨ་ཡཾ དེ་ཝ་ཏཱ ཨ་ནི་ཡྻཱ་ནི་ཀཾ ཝ་ཊྚ་ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་ཏཱི’’ཏི ཝི་ཝ་ཊྚ་མ་སྶཱ ད་སྶེ་ནྟོ དུ་ཏི་ཡཾ གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ལོ་ཀཱ་མི་སནྟི དྭེ ལོ་ཀཱ་མི་སཱ པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཙ ནི་པྤ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཙ. པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཏེ་བྷཱུ་མ་ཀ་ཝ་ཊྚཾ ལོ་ཀཱ་མི་སཾ, ནི་པྤ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཙ་ཏྟཱ་རོ པ་ཙྩ་ཡཱ. ཨི་དྷ པ་རི་ཡཱ་ཡ་ལོ་ཀཱ་མི་སཾ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཾ. ནི་པྤ་རི་ཡཱ་ཡ་ལོ་ཀཱ་མི་ས་མྤི ཝ་ཊྚ་ཏི་ཡེ་ཝ. ས་ནྟི་པེ་ཀྑོཏི ནི་བྦཱ་ན་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨ་ཙྩ་ནྟ་ས་ནྟིཾ པེ་ཀྑ་ནྟོ ཨི་ཙྪ་ནྟོ པ་ཏྠ་ཡ་ནྟོ་ཏི.

ཨུ་པ་ནཱི་ཡ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.