༡༢. ཏ་ཏི་ཡ་ནཱ་ག་ཝི་མཱ་ན་ཝ་ཎྞ་ནཱ

ཀོ ནུ དི་བྦེ་ན ཡཱ་ནེ་ནཱཏི ཏ་ཏི་ཡ་ནཱ་ག་ཝི་མཱ་ནཾ. ཏ་སྶ ཀཱ ཨུ་པྤ་ཏྟི? བྷ་ག་ཝཱ རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཝེ་ལུ༹་ཝ་ནེ ཀ་ལ་ནྡ་ཀ་ནི་ཝཱ་པེ. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཏ་ཡོ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝ་ཏྠེ་རཱ གཱ་མ་ཀཱ་ཝཱ་སེ ཝ་སྶཾ ཨུ་པ་ག་ཙྪིཾ་སུ. ཏེ ཝུ་ཏྠ་ཝ་སྶཱ པ་ཝཱ་རེ་ཏྭཱ ‘‘བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཝ་ནྡི་སྶཱ་མཱ’’ཏི རཱ་ཛ་ག་ཧཾ ཨུ་དྡི་སྶ ག་ཙྪ་ནྟཱ ཨ་ནྟ་རཱ་མ་གྒེ སཱ་ཡཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྨིཾ གཱ་མ་ཀེ མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀ་བྲཱ་ཧྨ་ཎ་སྶ ཨུ་ཙྪུ་ཁེ་ཏྟ་ས་མཱི་པཾ ག་ནྟྭཱ ཨུ་ཙྪུ་པཱ་ལཾ པུ་ཙྪིཾ་སུ ‘‘ཨཱ་ཝུ་སོ, ས་ཀྐཱ ཨ་ཛྫ རཱ་ཛ་ག་ཧཾ པཱ་པུ་ཎི་ཏུ’’ནྟི. ‘‘ན ས་ཀྐཱ, བྷ་ནྟེ, ཨི་ཏོ ཨ་ཌྜྷ་ཡོ་ཛ་ནེ རཱ་ཛ་ག་ཧཾ, ཨི་དྷེ་ཝ ཝ་སི་ཏྭཱ སྭེ ག་ཙྪ་ཐཱ’’ཏི ཨཱ་ཧ. ‘‘ཨ་ཏྠེ་ཏྠ ཀོ་ཙི ཝ་ས་ན་ཡོ་གྒོ ཨཱ་ཝཱ་སོ’’ཏི? ‘‘ན་ཏྠི, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཧཾ པ་ན ཝོ ཝ་ས་ན་ཊྛཱ་ནཾ ཛཱ་ནི་སྶཱ་མཱི’’ཏི. ཐེ་རཱ ཨ་དྷི་ཝཱ་སེ་སུཾ.

སོ ཨུ་ཙྪཱུ་སུ་ཡེ་ཝ ཡ་ཐཱ་ཋི་ཏེ་སུ སཱ་ཁཱ་མ་ཎྜ་པཱ་ཀཱ་རེ་ན ད་ཎྜ་ཀཱ་ནི བ་ནྡྷི་ཏྭཱ ཨུ་ཙྪུ་པ་ཎྞེ་ཧི ཚཱ་དེ་ཏྭཱ ཧེ་ཊྛཱ པ་ལཱ་ལཾ ཨ་ཏྠ་རི་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་སྶ ཐེ་ར་སྶ ཨ་དཱ་སི, དུ་ཏི་ཡ་སྶ ཐེ་ར་སྶ ཏཱི་ཧི ཨུ་ཙྪཱུ་ཧི ད་ཎྜ་ཀ་ས་ངྑེ་པེ་ན བ་ནྡྷི་ཏྭཱ ཏི་ཎེ་ན ཚཱ་དེ་ཏྭཱ ཧེ་ཊྛཱ ཙ ཏི་ཎ་ས་ནྠ་རཾ ཀ་ཏྭཱ ཨ་དཱ་སི, ཨི་ཏ་ར་སྶ ཨ་ཏྟ་ནོ ཀུ་ཊི་ཡཾ དྭེ ཏ་ཡོ ད་ཎྜ་ཀེ སཱ་ཁཱ་ཡོ ཙ ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱ ཙཱི་ཝ་རེ་ན པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་ནྟོ ཙཱི་ཝ་ར་ཀུ་ཊིཾ ཀ་ཏྭཱ ཨ་དཱ་སི. ཏེ ཏ་ཏྠ ཝ་སིཾ་སུ. ཨ་ཐ ཝི་བྷཱ་ཏཱ་ཡ ར་ཏྟི་ཡཱ ཀཱ་ལ་སྶེ་ཝ བྷ་ཏྟཾ པ་ཙི་ཏྭཱ ད་ནྟ་ཀ་ཊྛ་ཉྩ མུ་ཁོ་ད་ཀ་ཉྩ ད་ཏྭཱ ས་ཧ ཨུ་ཙྪུ་ར་སེ་ན བྷ་ཏྟཾ ཨ་དཱ་སི. ཏེ་སཾ བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་མོ་ད་ནཾ ཀ་ཏྭཱ ག་ཙྪ་ནྟཱ་ནཾ ཨེ་ཀེ་ཀཾ ཨུ་ཙྪུཾ ཨ་དཱ་སི ‘‘མ་ཡ྄ཧཾ བྷཱ་གོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’ཏི. སོ ཐོ་ཀཾ མ་གྒཾ ཐེ་རེ ཨ་ནུ་ག་ནྟྭཱ ནི་ཝ་ཏྟ་ནྟོ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝེ་ཡྻཱ་ཝ་ཙྩ་ཉྩ དཱ་ན་ཉྩ ཨཱ་ར་བྦྷ ཨུ་ལཱ༹་རཾ པཱི་ཏི་སོ་མ་ན་སྶཾ པ་ཊི་སཾ་ཝེ་དེ་ནྟོ ནི་ཝ་ཏྟི.

ཁེ་ཏྟ་སཱ་མི་ཀོ པ་ན ག་ཙྪ་ནྟཱ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ པ་ཊི་པ་ཐེ་ན ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟོ བྷི་ཀྑཱུ པུ་ཙྪི ‘‘ཀུ་ཏོ ཝོ ཨུ་ཙྪུ ལ་དྡྷཱ’’ཏི? ‘‘ཨུ་ཙྪུ་པཱ་ལ་ཀེ་ན དི་ནྣཱ’’ཏི. ཏཾ སུ་ཏྭཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཀུ་པི་ཏོ ཨ་ན་ཏྟ་མ་ནོ ཏ་ཊ་ཏ་ཊཱ་ཡ་མཱ་ནོ ཀོ་དྷཱ་བྷི་བྷཱུ་ཏོ ཏ་སྶ པི་ཊྛི་ཏོ ཨུ་པ་དྷཱ་ཝི་ཏྭཱ མུ་གྒ་རེ་ན ཏཾ པ་ཧ་ར་ནྟོ ཨེ་ཀ་པྤ་ཧཱ་རེ་ནེ་ཝ ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པེ་སི. སོ ཨ་ཏྟ་ནཱ ཀ་ཏ་པུ་ཉྙ་ཀ་མྨ་མེ་ཝ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ནྟོ ཀཱ་ལཾ ཀ་ཏྭཱ སུ་དྷ་མྨཱ་དེ་ཝ་ས་བྷཱ་ཡཾ ནི་བྦ་ཏྟི. ཏ་སྶ པུ་ཉྙཱ་ནུ་བྷཱ་ཝེ་ན ས་བྦ་སེ་ཏོ མ་ཧ་ནྟོ དི་བྦ་ཝ་ར་ཝཱ་ར་ཎོ ནི་བྦ་ཏྟི.

ཨུ་ཙྪུ་པཱ་ལ་ཀ་སྶ མ་ར་ཎཾ སུ་ཏྭཱ ཏ་སྶ མཱ་ཏཱ་པི་ཏ་རོ ཙེ་ཝ ཉཱ་ཏི་མི་ཏྟཱ ཙ ཨ་སྶུ་མུ་ཁཱ རོ་ད་མཱ་ནཱ ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཨ་ག་མཾ་སུ, ས་བྦེ ཙ གཱ་མ་ཝཱ་སི་ནོ ས་ནྣི་པ་ཏིཾ་སུ. ཏ་ཏྲ་སྶ མཱ་ཏཱ་པི་ཏ་རོ ས་རཱི་ར་ཀི་ཙྩཾ ཀཱ་ཏུཾ ཨཱ་ར་བྷིཾ་སུ. ཏ་སྨིཾ ཁ་ཎེ སོ དེ་ཝ་པུ་ཏྟོ ཏཾ དི་བྦ་ཧ་ཏྠིཾ ཨ་བྷི་རུ་ཧི་ཏྭཱ ས་བྦ་ཏཱ་ལཱ༹་ཝ་ཙ་ར་པ་རི་ཝུ་ཏོ པ་ཉྩ་ངྒི་ཀེ་ན ཏཱུ་རི་ཡེ་ན པ་ཝ་ཛྫ་མཱ་ནེ་ན མ་ཧ་ནྟེ་ན པ་རི་ཝཱ་རེ་ན མ་ཧ་ཏི་ཡཱ དེ་ཝི་དྡྷི་ཡཱ དེ་ཝ་ལོ་ཀ་ཏོ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཏཱ་ཡ པ་རི་སཱ་ཡ དི་སྶ་མཱ་ན་རཱུ་པོ ཨཱ་ཀཱ་སེ ཨ་ཊྛཱ་སི. ཨ་ཐ ནཾ ཏ་ཏྠ པ་ཎྜི་ཏ་ཛཱ་ཏི་ཀོ པུ་རི་སོ ཨི་མཱ་ཧི གཱ་ཐཱ་ཧི ཏེ་ན ཀ་ཏ་པུ་ཉྙ་ཀ་མྨཾ པུ་ཙྪི –

༩༧༦. ‘‘ཀོ ནུ དི་བྦེ་ན ཡཱ་ནེ་ན, ས་བྦ་སེ་ཏེ་ན ཧ་ཏྠི་ནཱ;

ཏཱུ་རི་ཡ་ཏཱ་ལི༹་ཏ་ནི་གྒྷོ་སོ, ཨ་ནྟ་ལི་ཀྑེ མ་ཧཱི་ཡ་ཏི.

༩༧༧. ‘‘དེ་ཝ་ཏཱ ནུ་སི ག་ནྡྷ་བྦོ, ཨ་དུ ས་ཀྐོ པུ་རི་ནྡ་དོ;

ཨ་ཛཱ་ན་ནྟཱ ཏཾ པུ་ཙྪཱ་མ, ཀ་ཐཾ ཛཱ་ནེ་མུ ཏཾ མ་ཡ’’ནྟི.

སོ་པི་སྶ ཨི་མཱ་ཧི གཱ་ཐཱ་ཧི ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ བྱཱ་ཀཱ་སི –

༩༧༨. ‘‘ནཱ་མྷི དེ་ཝོ ན ག་ནྡྷ་བྦོ, ནཱ་པི ས་ཀྐོ པུ་རི་ནྡ་དོ;

སུ་དྷ་མྨཱ ནཱ་མ ཡེ དེ་ཝཱ, ཏེ་སཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ཨ་ཧ’’ནྟི.

༩༧༩. ‘‘པུ་ཙྪཱ་མ དེ་ཝཾ སུ་དྷ་མྨཾ, པུ་ཐུཾ ཀ་ཏྭཱ་ན ཨ་ཉྫ་ལིཾ;

ཀིཾ ཀ་ཏྭཱ མཱ་ནུ་སེ ཀ་མྨཾ, སུ་དྷ་མྨཾ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་ཏཱི’’ཏི – པུ་ན་པི པུ་ཙྪི;

༩༨༠. ‘‘ཨུ་ཙྪཱ་གཱ་རཾ ཏི་ཎཱ་གཱ་རཾ, ཝ་ཏྠཱ་གཱ་ར་ཉྩ ཡོ ད་དེ;

ཏི་ཎྞཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ད་ཏྭཱ, སུ་དྷ་མྨཾ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་ཏཱི’’ཏི. – པུ་ན་པི བྱཱ་ཀཱ་སི;

༩༧༦. ཏ་ཏྠ ཏཱུ་རི་ཡ་ཏཱ་ལི༹་ཏ་ནི་གྒྷོ་སོཏི ཏཱ་ལི༹་ཏ་པ་ཉྩ་ངྒི་ཏ་དི་བྦ་ཏཱུ་རི་ཡ་ནི་གྒྷོ་སོ ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ཨུ་དྡི་སྶ པ་ཝ་ཛྫ་མཱ་ན་དི་བྦ་ཏཱུ་རི་ཡ་ས་དྡོ. ཨ་ནྟ་ལི་ཀྑེ མ་ཧཱི་ཡ་ཏཱིཏི ཨཱ་ཀཱ་སེ ཋ་ཏྭཱ ཨཱ་ཀཱ་ས་ཊྛེ་ནེ་ཝ མ་ཧ་ཏཱ པ་རི་ཝཱ་རེ་ན པཱུ་ཛཱི་ཡ་ཏི.

༩༧༧. དེ་ཝ་ཏཱ ནུ་སཱིཏི དེ་ཝ་ཏཱ ནུ ཨ་སི, ཀིཾ ནུ ཏྭཾ དེ་ཝོ་སཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ག་ནྡྷ་བྦོཏི ག་ནྡྷ་བྦ་ཀཱ་ཡི་ཀ་དེ་ཝོ ཨ་སཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་དུ ས་ཀྐོ པུ་རི་ནྡ་དོཏི ཨུ་དཱ་ཧུ པུ་རེ ད་དཱ་ཏཱི་ཏི ‘‘པུ་རི་ནྡ་དོ’’ཏི ཝི་སྶུ་ཏོ ས་ཀྐོ ནུ་སི, ཨ་ཐ ས་ཀྐོ དེ་ཝ་རཱ་ཛཱ ཨ་སཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨེ་ཏྠ ཙ ས་ཏི་པི ས་ཀྐ་ག་ནྡྷ་བྦཱ་ནཾ དེ་ཝ་བྷཱ་ཝེ ཏེ་སཾ ཝི་སུཾ ག་ཧི་ཏ་ཏྟཱ གོ་བ་ལི་བ་དྡྷ་ཉཱ་ཡེ་ན ཏ་ད་ཉྙ་དེ་ཝ་ཝཱ་ཙ་ཀོ དེ་ཝ་ས་དྡོ ད་ཊྛ་བྦོ.

༩༧༨. ཨ་ཐ དེ་ཝ་པུ་ཏྟོ ‘‘ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཾ ནཱ་མ པུ་ཙྪཱ་ས་བྷཱ་གེ་ན ཧོ་ཏཱི’’ཏི ཏེ་ཧི པུ་ཙྪི་ཏཾ དེ་ཝ་ག་ནྡྷ་བྦ་ས་ཀྐ་བྷཱ་ཝཾ པ་ཊི་ཀྑི་པི་ཏྭཱ ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ཨཱ་ཙི་ཀྑ་ནྟོ ‘‘ན་མྷི དེ་ཝོ ན ག་ནྡྷ་བྦོ’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ན་མྷི དེ་ཝོཏི ཏ་ཡཱ ཨཱ་ས་ངྐི་ཏོ ཡོ ཀོ་ཙི དེ་ཝོ ན ཧོ་མི ན ག་ནྡྷ་བྦོ ན ས་ཀྐོ, ཨ་པི་ཙ ཁོ སུ་དྷ་མྨཱ ནཱ་མ ཡེ དེ་ཝཱ, ཏེ་སཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ཨ་ཧཾ, སུ་དྷ་མྨཱ དེ་ཝ་ཏཱ ནཱ་མ ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་ས་དེ་ཝ་ནི་ཀཱ་ཡ་སྶེ་ཝ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་དེ་ཝ་ནི་ཀཱ་ཡོ. སོ ཀི་ར ཨུ་ཙྪུ་པཱ་ལོ ཏེ་སཾ དེ་ཝཱ་ནཾ ས་མྤ་ཏྟིཾ སུ་ཏྭཱ པ་གེ་ཝ ཏ་ཏྠ ཙི་ཏྟཾ པ་ཎི་དྷཱ་ཡ ཋི་ཏོ་ཏི ཀེ་ཙི ཝ་ད་ནྟི.

༩༧༩. པུ་ཐུནྟི མ་ཧ་ནྟཾ, པ་རི་པུ་ཎྞཾ ཀ་ཏྭཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ས་ཀྐ་ཙྩ་ཀི་རི་ཡཱ་དཱི་པ་ན་ཏྠ་ཉྷེ་ཏཾ ཝུ་ཏྟཾ.

༩༨༠. སུ་དྷ་མྨཱ་དེ་ཝ་ཡཱ་ནཾ པུ་ཊྛོ དེ་ཝ་པུ་ཏྟོ ཀ་ཀ་ཎྚ་ཀ་ནི་མི་ཏྟཾ ཝ་ད་ནྟོ ཝི་ཡ དི་ཊྛ་མ་ཏྟ་མེ་ཝ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནཱ ཀ་ཏ་པུ་ཉྙཾ ཨཱ་ཙི་ཀྑ་ནྟོ ‘‘ཨུ་ཙྪཱ་གཱ་ར’’ནྟི གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ཏི་ཎྞཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ད་ཏྭཱཏི ཡ་དི་པི མ་ཡཱ ཏཱི་ཎི ཨ་གཱ་རཱ་ནི དི་ནྣཱ་ནི, ཏཱི་སུ པ་ན ཨ་ཉྙ་ཏ་རེ་ནཱ་ཏི ཨ་ཡ་མ་ཏྠོ་པི སི་ཛ྄ཛྷ་ཏཱི་ཏི ན་ཡ་གྒཱ་ཧེ་ན དེ་ཝ་པུ་ཏྟོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ. སེ་སཾ སུ་ཝི་ཉྙེ་ཡྻ་མེ་ཝ.

ཨེ་ཝཾ སོ ཏེ་ན པུ་ཙྪི ཏ་མ་ཏྠཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཏྭཱ ར་ཏ་ན་ཏྟ་ཡ་གུ་ཎཾ པ་ཀཱ་སེ་ནྟོ མཱ་ཏཱ་པི་ཏཱུ་ཧི ས་དྡྷིཾ ས་མྨོ་ད་ནཾ ཀ་ཏྭཱ དེ་ཝ་ལོ་ཀ་མེ་ཝ ག་ཏོ. མ་ནུ་སྶཱ དེ་ཝ་པུ་ཏྟ་སྶ ཝ་ཙ་ནཾ སུ་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏི བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ ཙ ས་ཉྫཱ་ཏ་པ་སཱ་ད་བ་ཧུ་མཱ་ནཱ བ་ཧུཾ དཱ་ནཱུ་པ་ཀ་ར་ཎཾ ས་ཛྫེ་ཏྭཱ ས་ཀ་ཊཱ་ནཾ པཱུ་རེ་ཏྭཱ ཝེ་ལུ༹་ཝ་ནཾ ག་ནྟྭཱ བུ་དྡྷ་པྤ་མུ་ཁ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་སྶ མ་ཧཱ་དཱ་ནཾ ད་ཏྭཱ ས་ཏྠུ ཏཾ པ་ཝ་ཏྟིཾ ཨཱ་རོ་ཙ་ཡིཾ་སུ. ས་ཏྠཱ ཏཾ པུ་ཙྪཱ་ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཾ ཏ་ཐེ་ཝ ཝ་ཏྭཱ ཏ་མེ་ཝ ཨ་ཏྠཾ ཨ་ཊྛུ་པྤ་ཏྟིཾ ཀ་ཏྭཱ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ཏྭཱ ཏེ ས་ར་ཎེ་སུ ཙ སཱི་ལེ་སུ ཙ པ་ཏི་ཊྛཱ་པེ་སི. ཏེ ཙ པ་ཏི་ཊྛི་ཏ་ས་དྡྷཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཝ་ནྡི་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ གཱ་མཾ ཨུ་པ་ག་ནྟྭཱ ཨུ་ཙྪུ་པཱ་ལ་སྶ མ་ཏ་ཊྛཱ་ནེ ཝི་ཧཱ་རཾ ཀཱ་ར་ཡིཾ་སཱུ་ཏི.

ཏ་ཏི་ཡ་ནཱ་ག་ཝི་མཱ་ན་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.