༤. སུ་ནྡ་རཱི་ན་ནྡཱ་ཐེ་རཱི་གཱ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
ཨཱ་ཏུ་རཾ ཨ་སུ་ཙིནྟི་ཨཱ་དི་ཀཱ སུ་ནྡ་རཱི་ན་ནྡཱ་ཡ ཐེ་རི་ཡཱ གཱ་ཐཱ. ཨ་ཡ་མྤི ཀི་ར པ་དུ་མུ་ཏྟ་ར་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཀཱ་ལེ ཧཾ་ས་ཝ་ཏཱི་ན་ག་རེ ཀུ་ལ་གེ་ཧེ ནི་བྦ་ཏྟི་ཏྭཱ ཝི་ཉྙུ་ཏཾ པ་ཏྭཱ, ས་ཏྠུ ས་ནྟི་ཀེ དྷ་མྨཾ སུ་ཎ་ནྟཱི ས་ཏྠཱ་རཾ ཨེ་ཀཾ བྷི་ཀྑུ་ནིཾ ཛྷཱ་ཡི་ནཱི་ནཾ ཨ་གྒ་ཊྛཱ་ནེ ཋ་པེ་ནྟཾ དི་སྭཱ ཨ་དྷི་ཀཱ་ར་ཀ་མྨཾ ཀ་ཏྭཱ ཏཾ ཋཱ་ན་ནྟ་རཾ པ་ཏྠེ་ཏྭཱ ཀུ་ས་ལཾ ཨུ་པ་ཙི་ན་ནྟཱི ཀ་པྤ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཾ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶེ་སུ སཾ་ས་ར་ནྟཱི ཨི་མ་སྨིཾ བུ་དྡྷུ་པྤཱ་དེ ས་ཀྱ་རཱ་ཛ་ཀུ་ལེ ནི་བྦ་ཏྟི. ན་ནྡཱཏི་སྶཱ ནཱ་མཾ ཨ་ཀཾ་སུ. ཨ་པ་ར་བྷཱ་གེ རཱུ་པ་ས་མྤ་ཏྟི་ཡཱ སུ་ནྡ་རཱི་ན་ནྡཱ, ཛ་ན་པ་ད་ཀ་ལྱཱ་ཎཱི་ཏི ཙ པ་ཉྙཱ་ཡི་ཏྠ. སཱ ཨ་མྷཱ་ཀཾ བྷ་ག་ཝ་ཏི ས་བྦ་ཉྙུ་ཏཾ པ་ཏྭཱ ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན ཀ་པི་ལ་ཝ་ཏྠུཾ ག་ནྟྭཱ ན་ནྡ་ཀུ་མཱ་ར་ཉྩ རཱ་ཧུ་ལ་ཀུ་མཱ་ར་ཉྩ པ་བྦཱ་ཛེ་ཏྭཱ ག་ཏེ སུ་དྡྷོ་ད་ན་མ་ཧཱ་རཱ་ཛེ ཙ པ་རི་ནི་བྦུ་ཏེ མ་ཧཱ་པ་ཛཱ་པ་ཏི་གོ་ཏ་མི་ཡཱ རཱ་ཧུ་ལ་མཱ་ཏཱ་ཡ ཙ པ་བྦ་ཛི་ཏཱ་ཡ ཙི་ནྟེ་སི – ‘‘མ་ཡ྄ཧཾ ཛེ་ཊྛ་བྷཱ་ཏཱ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ར་ཛྫཾ པ་ཧཱ་ཡ པ་བྦ་ཛི་ཏྭཱ ལོ་ཀེ ཨ་གྒ་པུ་གྒ་ལོ བུ་དྡྷོ ཛཱ་ཏོ, པུ་ཏྟོ་པི་སྶ རཱ་ཧུ་ལ་ཀུ་མཱ་རོ པ་བྦ་ཛི, བྷ་ཏྟཱ་པི མེ ན་ནྡ་རཱ་ཛཱ, མཱ་ཏཱ་པི མ་ཧཱ་པ་ཛཱ་པ་ཏི་གོ་ཏ་མཱི, བྷ་གི་ནཱི་པི རཱ་ཧུ་ལ་མཱ་ཏཱ པ་བྦ་ཛི་ཏཱ, ཨི་དཱ་ནཱ་ཧཾ གེ་ཧེ ཀིཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི, པ་བྦ་ཛི་སྶཱ་མཱི’’ཏི བྷི་ཀྑུ་ནུ་པ་སྶ་ཡཾ ག་ནྟྭཱ ཉཱ་ཏི་སི་ནེ་ཧེ་ན པ་བྦ་ཛི, ནོ ས་དྡྷཱ་ཡ. ཏ་སྨཱ པ་བྦ་ཛི་ཏྭཱ་པི རཱུ་པཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཨུ་པྤ་ནྣ་མ་དཱ. ‘‘ས་ཏྠཱ རཱུ་པཾ ཝི་ཝ་ཎྞེ་ཏི ག་ར་ཧ་ཏི, ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན རཱུ་པེ ཨཱ་དཱི་ན་ཝཾ ད་སྶེ་ཏཱི’’ཏི བུ་དྡྷུ་པ་ཊྛཱ་ནཾ ན ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི་ཨཱ་དི ས་བྦཾ ཧེ་ཊྛཱ ཨ་བྷི་རཱུ་པ་ན་ནྡཱ་ཡ ཝ་ཏྠུ་སྨིཾ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཨ་ཡཾ པ་ན ཝི་སེ་སོ – ས་ཏྠཱ་རཱ ནི་མྨི་ཏཾ ཨི་ཏྠི་རཱུ་པཾ ཨ་ནུ་ཀྐ་མེ་ན ཛ་རཱ་བྷི་བྷཱུ་ཏཾ དི་སྭཱ ཨ་ནི་ཙྩ་ཏོ དུ་ཀྑ་ཏོ ཨ་ན་ཏྟ་ཏོ མ་ན་སི་ཀ་རོ་ནྟི་ཡཱ ཐེ་རི་ཡཱ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཱ་བྷི་མུ་ཁཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་ཧོ་སི. ཏཾ དི་སྭཱ ས་ཏྠཱ ཏ་སྶཱ ས་པྤཱ་ཡ་ཝ་སེ་ན དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ནྟོ –
༨༢. ‘‘ཨཱ་ཏུ་རཾ ཨ་སུ་ཙིཾ པཱུ་ཏིཾ, པ་སྶ ན་ནྡེ ས་མུ་སྶ་ཡཾ;
ཨ་སུ་བྷཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ བྷཱ་ཝེ་ཧི, ཨེ་ཀ་གྒཾ སུ་ས་མཱ་ཧི་ཏཾ.
༨༣. ‘‘ཡ་ཐཱ ཨི་དཾ ཏ་ཐཱ ཨེ་ཏཾ, ཡ་ཐཱ ཨེ་ཏཾ ཏ་ཐཱ ཨི་དཾ;
དུ་གྒ་ནྡྷཾ པཱུ་ཏི་ཀཾ ཝཱ་ཏི, བཱ་ལཱ་ནཾ ཨ་བྷི་ན་ནྡི་ཏཾ.
༨༤. ‘‘ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ ཨ་ཝེ་ཀྑ་ནྟཱི, ར་ཏྟི་ནྡི་ཝ་མ་ཏ་ནྡི་ཏཱ;
ཏ་ཏོ ས་ཀཱ་ཡ པ་ཉྙཱ་ཡ, ཨ་བྷི་ནི་བྦི་ཛ྄ཛྷ ད་ཀྑི་ས’’ནྟི. –
ཨི་མཱ ཏི་སྶོ གཱ་ཐཱ ཨ་བྷཱ་སི.
སཱ དེ་ས་ནཱ་ནུ་སཱ་རེ་ན ཉཱ་ཎཾ པེ་སེ་ཏྭཱ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལེ པ་ཏི་ཊྛ་ཧི. ཏ་སྶཱ ཨུ་པ་རི་མ་གྒ་ཏྠཱ་ཡ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ཨཱ་ཙི་ཀྑ་ནྟོ ‘‘ན་ནྡེ, ཨི་མ་སྨིཾ ས་རཱི་རེ ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་ཀོ་པི སཱ་རོ ན་ཏྠི, མཾ་ས་ལོ་ཧི་ཏ་ལེ་པ་ནོ ཛ་རཱ་དཱི་ནཾ ཝཱ་ས་བྷཱུ་ཏོ, ཨ་ཊྛི་པུ་ཉྫ་མ་ཏྟོ ཨེ་ཝཱ་ཡ’’ནྟི ད་སྶེ་ཏུཾ –
‘‘ཨ་ཊྛི་ནཾ ན་ག་རཾ ཀ་ཏཾ, མཾ་ས་ལོ་ཧི་ཏ་ལེ་པ་ནཾ;
ཡ་ཏྠ ཛ་རཱ ཙ མ་ཙྩུ ཙ, མཱ་ནོ མ་ཀྑོ ཙ ཨོ་ཧི་ཏོ’’ཏི. (དྷ. པ. ༡༥༠) –
དྷ་མྨ་པ་དེ ཨི་མཾ གཱ་ཐ་མཱ་ཧ.
སཱ དེ་ས་ནཱ་ཝ་སཱ་ནེ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པཱ་པུ་ཎི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ཨ་པ་དཱ་ནེ (ཨ་པ. ཐེ་རཱི ༢.༣.༡༦༦-༢༡༩) –
‘‘པ་དུ་མུ་ཏྟ་རོ ནཱ་མ ཛི་ནོ, ས་བྦ་དྷ་མྨཱ་ན པཱ་ར་གཱུ;
ཨི་ཏོ ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་མྷི, ཀ་པྤེ ཨུ་པྤ་ཛྫི ནཱ་ཡ་ཀོ.
‘‘ཨོ་ཝཱ་ད་ཀོ ཝི་ཉྙཱ་པ་ཀོ, ཏཱ་ར་ཀོ ས་བྦ་པཱ་ཎི་ནཾ;
དེ་ས་ནཱ་ཀུ་ས་ལོ བུ་དྡྷོ, ཏཱ་རེ་སི ཛ་ན་ཏཾ བ་ཧུཾ.
‘‘ཨ་ནུ་ཀ་མྤ་ཀོ ཀཱ་རུ་ཎི་ཀོ, ཧི་ཏེ་སཱི ས་བྦ་པཱ་ཎི་ནཾ;
ས་མྤ་ཏྟེ ཏི་ཏྠི་ཡེ ས་བྦེ, པ་ཉྩ་སཱི་ལེ པ་ཏི་ཊྛ་པི.
‘‘ཨེ་ཝཾ ནི་རཱ་ཀུ་ལཾ ཨཱ་སི, སུ་ཉྙ་ཏཾ ཏི་ཏྠི་ཡེ་ཧི ཙ;
ཝི་ཙི་ཏྟཾ ཨ་ར་ཧ་ནྟེ་ཧི, ཝ་སཱི་བྷཱུ་ཏེ་ཧི ཏཱ་དི་བྷི.
‘‘ར་ཏ་ནཱ་ན་ཊྛ་པ་ཉྙཱ་སཾ, ཨུ་གྒ་ཏོ་ཝ མ་ཧཱ་མུ་ནི;
ཀ་ཉྩ་ན་གྒྷི་ཡ་ས་ངྐཱ་སོ, བཱ་ཏྟིཾ་ས་ཝ་ར་ལ་ཀྑ་ཎོ.
‘‘ཝ་སྶ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི, ཨཱ་ཡུ ཝི་ཛྫ་ཏི ཏཱ་ཝ་དེ;
ཏཱ་ཝ་ཏཱ ཏི་ཊྛ་མཱ་ནོ སོ, ཏཱ་རེ་སི ཛ་ན་ཏཾ བ་ཧུཾ.
‘‘ཏ་དཱ་ཧཾ ཧཾ་ས་ཝ་ཏི་ཡཾ, ཛཱ་ཏཱ སེ་ཊྛི་ཀུ་ལེ ཨ་ཧུཾ;
ནཱ་ནཱ་ར་ཏ་ན་པ་ཛྫོ་ཏེ, མ་ཧཱ་སུ་ཁ་ས་མ་པྤི་ཏཱ.
‘‘ཨུ་པེ་ཏྭཱ ཏཾ མ་ཧཱ་ཝཱི་རཾ, ཨ་སྶོ་སིཾ དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཾ;
ཨ་མ་ཏཾ པ་ར་མ་སྶཱ་དཾ, པ་ར་མ་ཏྠ་ནི་ཝེ་ད་ཀཾ.
‘‘ཏ་དཱ ནི་མ་ནྟ་ཡི་ཏྭཱ་ན, ས་ས་ངྒྷཾ ལོ་ཀ་ནཱ་ཡ་ཀཾ;
ད་ཏྭཱ ཏ་སྶ མ་ཧཱ་དཱ་ནཾ, པ་ས་ནྣཱ སེ་ཧི པཱ་ཎི་བྷི.
‘‘ཛྷཱ་ཡི་ནཱི་ནཾ བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ནཾ, ཨ་གྒ་ཊྛཱ་ན་མ་པ་ཏྠ་ཡིཾ;
ནི་པ་ཙྩ སི་ར་སཱ དྷཱི་རཾ, ས་ས་ངྒྷཾ ལོ་ཀ་ནཱ་ཡ་ཀཾ.
‘‘ཏ་དཱ ཨ་ད་ནྟ་ད་མ་ཀོ, ཏི་ལོ་ཀ་ས་ར་ཎོ པ་བྷཱུ;
བྱཱ་ཀཱ་སི ན་ར་སཱ་ར་ཐི, ལ་ཙྪ་སེ ཏཾ སུ་པ་ཏྠི་ཏཾ.
‘‘ས་ཏ་ས་ཧ་སྶི་ཏོ ཀ་པྤེ, ཨོ་ཀྐཱ་ཀ་ཀུ་ལ་ས་མྦྷ་ཝོ;
གོ་ཏ་མོ ནཱ་མ གོ་ཏྟེ་ན, ས་ཏྠཱ ལོ་ཀེ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི.
‘‘ཏ་སྶ དྷ་མྨེ་སུ དཱ་ཡཱ་དཱ, ཨོ་ར་སཱ དྷ་མྨ་ནི་མྨི་ཏཱ;
ན་ནྡཱ་ཏི ནཱ་མ ནཱ་མེ་ན, ཧེ་སྶ་ཏི ས་ཏྠུ སཱ་ཝི་ཀཱ.
‘‘ཏཾ སུ་ཏྭཱ མུ་དི་ཏཱ ཧུ་ཏྭཱ, ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝཾ ཏ་དཱ ཛི་ནཾ;
མེ་ཏྟ་ཙི་ཏྟཱ པ་རི་ཙ་རིཾ, པ་ཙྩ་ཡེ་ཧི ཝི་ནཱ་ཡ་ཀཾ.
‘‘ཏེ་ན ཀ་མྨེ་ན སུ་ཀ་ཏེ་ན, ཙེ་ཏ་ནཱ་པ་ཎི་དྷཱི་ཧི ཙ;
ཛ་ཧི་ཏྭཱ མཱ་ནུ་སཾ དེ་ཧཾ, ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་ས་མ་ག་ཙྪ་ཧཾ.
‘‘ཏ་ཏོ ཙུ་ཏཱ ཡཱ་མ་མ་གཾ, ཏ་ཏོ་ཧཾ ཏུ་སི་ཏཾ ག་ཏཱ;
ཏ་ཏོ ཙ ནི་མྨཱ་ན་ར་ཏིཾ, ཝ་ས་ཝ་ཏྟི་པུ་རཾ ཏ་ཏོ.
‘‘ཡ་ཏྠ ཡ་ཏྠཱུ་པ་པ་ཛྫཱ་མི, ཏ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ ཝཱ་ཧ་སཱ;
ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠེ་ཝ རཱ་ཛཱུ་ནཾ, མ་ཧེ་སི་ཏྟ་མ་ཀཱ་ར་ཡིཾ.
‘‘ཏ་ཏོ ཙུ་ཏཱ མ་ནུ་སྶ་ཏྟེ, རཱ་ཛཱ་ནཾ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ནཾ;
མ་ཎྜ་ལཱི་ན་ཉྩ རཱ་ཛཱུ་ནཾ, མ་ཧེ་སི་ཏྟ་མ་ཀཱ་ར་ཡིཾ.
‘‘ས་མྤ་ཏྟིཾ ཨ་ནུ་བྷོ་ཏྭཱ་ན, དེ་ཝེ་སུ མ་ནུ་ཛེ་སུ ཙ;
ས་བྦ་ཏྠ སུ་ཁི་ཏཱ ཧུ་ཏྭཱ, ནེ་ཀ་ཀ་པྤེ་སུ སཾ་ས་རིཾ.
‘‘པ་ཙྪི་མེ བྷ་ཝེ ས་མྤ་ཏྟེ, སུ་ར་མྨེ ཀ་པི་ལ་ཝ྄ཧ་ཡེ;
ར་ཉྙོ སུ་དྡྷོ་ད་ན་སྶཱ་ཧཾ, དྷཱི་ཏཱ ཨཱ་སིཾ ཨ་ནི་ནྡི་ཏཱ.
‘‘སི་རི་ཡཱ རཱུ་པི་ནིཾ དི་སྭཱ, ན་ནྡི་ཏཾ ཨཱ་སི ཏཾ ཀུ་ལཾ;
ཏེ་ན ན་ནྡཱ་ཏི མེ ནཱ་མཾ, སུ་ནྡ་རཾ པ་ཝ་རཾ ཨ་ཧུ.
‘‘ཡུ་ཝ་ཏཱི་ན་ཉྩ ས་བྦཱ་སཾ, ཀ་ལྱཱ་ཎཱི་ཏི ཙ ཝི་སྶུ་ཏཱ;
ཏ་སྨི་མྤི ན་ག་རེ ར་མྨེ, ཋ་པེ་ཏྭཱ ཏཾ ཡ་སོ་དྷ་རཾ.
‘‘ཛེ་ཊྛོ བྷཱ་ཏཱ ཏི་ལོ་ཀ་གྒོ, པ་ཙྪི་མོ ཨ་ར་ཧཱ ཏ་ཐཱ;
ཨེ་ཀཱ་ཀི་ནཱི ག་ཧ་ཊྛཱ་ཧཾ, མཱ་ཏ་རཱ པ་རི་ཙོ་དི་ཏཱ.
‘‘སཱ་ཀི་ཡ་མྷི ཀུ་ལེ ཛཱ་ཏཱ, པུ་ཏྟེ བུ་དྡྷཱ་ནུ་ཛཱ ཏུ་ཝཾ;
ན་ནྡེ་ན་པི ཝི་ནཱ བྷཱུ་ཏཱ, ཨ་གཱ་རེ ཀི་ནྣུ ཨ་ཙྪ་སི.
‘‘ཛ་རཱ་ཝ་སཱ་ནཾ ཡོ་བྦ་ཉྙཾ, རཱུ་པཾ ཨ་སུ་ཙི་ས་མྨ་ཏཾ;
རོ་ག་ནྟ་མ་པི་ཙཱ་རོ་གྱཾ, ཛཱི་ཝི་ཏཾ མ་ར་ཎ་ནྟི་ཀཾ.
‘‘ཨི་ད་མྤི ཏེ སུ་བྷཾ རཱུ་པཾ, ས་སཱི་ཀ་ནྟཾ མ་ནོ་ཧ་རཾ;
བྷཱུ་ས་ནཱ་ནཾ ཨ་ལ་ངྐཱ་རཾ, སི་རི་ས་ངྒྷཱ་ཊ་སཾ་ནི་བྷཾ.
‘‘པུ་ཉྫི་ཏཾ ལོ་ཀ་སཱ་རཾ་ཝ, ན་ཡ་ནཱ་ནཾ ར་སཱ་ཡ་ནཾ;
པུ་ཉྙཱ་ནཾ ཀི་ཏྟི་ཛ་ན་ནཾ, ཨུ་ཀྐཱ་ཀ་ཀུ་ལ་ན་ནྡ་ནཾ.
‘‘ན ཙི་རེ་ནེ་ཝ ཀཱ་ལེ་ན, ཛ་རཱ ས་མ་དྷི་སེ་སྶ་ཏི;
ཝི་ཧཱ་ཡ གེ་ཧཾ ཀཱ་རུ་ཉྙེ, ཙ་ར དྷ་མྨ་མ་ནི་ནྡི་ཏེ.
‘‘སུ་ཏྭཱ་ཧཾ མཱ་ཏུ ཝ་ཙ་ནཾ, པ་བྦ་ཛིཾ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ;
དེ་ཧེ་ན ན་ཏུ ཙི་ཏྟེ་ན, རཱུ་པ་ཡོ་བྦ་ན་ལཱ་ལི༹་ཏཱ.
‘‘མ་ཧ་ཏཱ ཙ པ་ཡ་ཏྟེ་ན, ཛྷཱ་ན་ཛ྄ཛྷེ་ན པ་རཾ མ་མ;
ཀཱ་ཏུ་ཉྩ ཝ་ད་ཏེ མཱ་ཏཱ, ན ཙཱ་ཧཾ ཏ་ཏྠ ཨུ་སྶུ་ཀཱ.
‘‘ཏ་ཏོ མ་ཧཱ་ཀཱ་རུ་ཎི་ཀོ, དི་སྭཱ མཾ ཀཱ་མ་ལཱ་ལ་སཾ;
ནི་བྦ་ནྡ་ན་ཏྠཾ རཱུ་པ་སྨིཾ, མ་མ ཙ་ཀྑུ་པ་ཐེ ཛི་ནོ.
‘‘ས་ཀེ་ན ཨཱ་ནུ་བྷཱ་ཝེ་ན, ཨི་ཏྠིཾ མཱ་པེ་སི སོ་བྷི་ནིཾ;
ད་སྶ་ནཱི་ཡཾ སུ་རུ་ཙི་རཾ, མ་མ་ཏོ་པི སུ་རཱུ་པི་ནིཾ.
‘‘ཏ་མ་ཧཾ ཝི་མྷི་ཏཱ དི་སྭཱ, ཨ་ཏི་ཝི་མྷི་ཏ་དེ་ཧི་ནིཾ;
ཙི་ནྟ་ཡིཾ ས་ཕ་ལཾ མེ་ཏི, ནེ་ཏྟ་ལཱ་བྷ་ཉྩ མཱ་ནུ་སཾ.
‘‘ཏ་མ་ཧཾ ཨེ་ཧི སུ་བྷ་གེ, ཡེ་ན་ཏྠོ ཏཾ ཝ་དེ་ཧི མེ;
ཀུ་ལཾ ཏེ ནཱ་མ་གོ་ཏྟ་ཉྩ, ཝ་ད མེ ཡ་དི ཏེ པི་ཡཾ.
‘‘ན ཝ་ཉྩ་ཀཱ་ལོ སུ་བྷ་གེ, ཨུ་ཙྪ་ངྒེ མཾ ནི་ཝཱ་ས་ཡ;
སཱི་ད་ནྟཱི་ཝ མ་མ་ངྒཱ་ནི, པ་སུ་པྤ་ཡ་མུ་ཧུ་ཏྟ་ཀཾ.
‘‘ཏ་ཏོ སཱི་སཾ མ་མ་ངྒེ སཱ, ཀ་ཏྭཱ ས་ཡི སུ་ལོ་ཙ་ནཱ;
ཏ་སྶཱ ན་ལཱ་ཊེ པ་ཏི་ཏཱ, ལུ་དྡྷཱ པ་ར་མ་དཱ་རུ་ཎཱ.
‘‘ས་ཧ ཏ་སྶཱ ནི་པཱ་ཏེ་ན, པི་ལ༹་ཀཱ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་ཐ;
པ་གྒྷ་རིཾ་སུ པ་བྷི་ནྣཱ ཙ, ཀུ་ཎ་པཱ པུ་བྦ་ལོ་ཧི་ཏཱ.
‘‘པ་བྷི་ནྣཾ ཝ་ད་ན་ཉྩཱ་པི, ཀུ་ཎ་པཾ པཱུ་ཏི་ག་ནྡྷ་ནཾ;
ཨུ་དྡྷུ་མཱ་ཏཾ ཝི་ནི་ལ་ཉྩ, པུ་བྦ་ཉྩཱ་པི ས་རཱི་ར་ཀཾ.
‘‘སཱ པ་ཝེ་དི་ཏ་ས་བྦ་ངྒཱི, ནི་སྶ་ས་ནྟཱི མུ་ཧུཾ མུ་ཧུཾ;
ཝེ་ད་ཡ་ནྟཱི ས་ཀཾ དུ་ཀྑཾ, ཀ་རུ་ཎཾ པ་རི་དེ་ཝ་ཡི.
‘‘དུ་ཀྑེ་ན དུ་ཀྑི་ཏཱ ཧོ་མི, ཕུ་ས་ཡ་ནྟི ཙ ཝེ་ད་ནཱ;
མ་ཧཱ་དུ་ཀྑེ ནི་མུ་གྒ་མྷི, ས་ར་ཎཾ ཧོ་ཧི མེ ས་ཁཱི.
‘‘ཀུ་ཧིཾ ཝ་ད་ན་སོ་ཏཾ ཏེ, ཀུ་ཧིཾ ཏེ ཏུ་ངྒ་ནཱ་སི་ཀཱ;
ཏ་མྦ་བི་མྦ་ཝ་རོ་ཊྛ་ནྟེ, ཝ་ད་ནཾ ཏེ ཀུ་ཧིཾ ག་ཏཾ.
‘‘ཀུ་ཧིཾ ས་སཱི་ནི་བྷཾ ཝ་ཎྞཾ, ཀ་མྦུ་གཱི་ཝཱ ཀུ་ཧིཾ ག་ཏཱ;
དོ་ལཱ༹ ལོ་ལཱ་ཝ ཏེ ཀ་ཎྞཱ, ཝེ་ཝ་ཎྞཾ ས་མུ་པཱ་ག་ཏཱ.
‘‘མ་ཀུ་ལ༹་ཁཱ་ར་ཀཱ་ཀཱ་རཱ, ཀ་ལི་ཀཱ་ཝ པ་ཡོ་དྷ་རཱ;
པ་བྷི་ནྣཱ པཱུ་ཏི་ཀུ་ཎ་པཱ, དུ་ཊྛ་ག་ནྡྷི་ཏྟ་མཱ་ག་ཏཱ.
‘‘ཝེ་དི་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ཝ སུ་སྶོ་ཎཱི, སཱུ་ནཱ་ཝ ནཱི་ཏ་ཀི་བྦི་སཱ;
ཛཱ་ཏཱ ཨ་མ་ཛ྄ཛྷ་བྷ་རི་ཏཱ, ཨ་ཧོ རཱུ་པ་མ་ས་སྶ་ཏཾ.
‘‘ས་བྦཾ ས་རཱི་ར་ས་ཉྫཱ་ཏཾ, པཱུ་ཏི་ག་ནྡྷཾ བྷ་ཡཱ་ན་ཀཾ;
སུ་སཱ་ན་མི་ཝ བཱི་བྷ་ཙྪཾ, ར་མ་ནྟེ ཡ་ཏྠ བཱ་ལི་སཱ.
‘‘ཏ་དཱ མ་ཧཱ་ཀཱ་རུ་ཎི་ཀོ, བྷཱ་ཏཱ མེ ལོ་ཀ་ནཱ་ཡ་ཀོ;
དི་སྭཱ སཾ་ཝི་གྒ་ཙི་ཏྟཾ མཾ, ཨི་མཱ གཱ་ཐཱ ཨ་བྷཱ་ས་ཐ.
‘‘ཨཱ་ཏུ་རཾ ཀུ་ཎ་པཾ པཱུ་ཏིཾ, པ་སྶ ན་ནྡེ ས་མུ་སྶ་ཡཾ;
ཨ་སུ་བྷཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ བྷཱ་ཝེ་ཧི, ཨེ་ཀ་གྒཾ སུ་ས་མཱ་ཧི་ཏཾ.
‘‘ཡ་ཐཱ ཨི་དཾ ཏ་ཐཱ ཨེ་ཏཾ, ཡ་ཐཱ ཨེ་ཏཾ ཏ་ཐཱ ཨི་དཾ;
དུ་གྒ་ནྡྷཾ པཱུ་ཏི་ཀཾ ཝཱ་ཏི, བཱ་ལཱ་ནཾ ཨ་བྷི་ན་ནྡི་ཏཾ.
‘‘ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ ཨ་ཝེ་ཀྑ་ནྟཱི, ར་ཏྟི་ནྡི་ཝ་མ་ཏ་ནྡི་ཏཱ;
ཏ་ཏོ ས་ཀཱ་ཡ པ་ཉྙཱ་ཡ, ཨ་བྷི་ནི་བྦི་ཛ྄ཛྷ ད་ཀྑི་སཾ.
‘‘ཏ་ཏོ་ཧཾ ཨ་ཏི་སཾ་ཝི་གྒཱ, སུ་ཏྭཱ གཱ་ཐཱ སུ་བྷཱ་སི་ཏཱ;
ཏ་ཏྲ་ཊྛི་ཏཱ་ཝ་ཧཾ ས་ནྟཱི, ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་མ་པཱ་པུ་ཎིཾ.
‘‘ཡ་ཏྠ ཡ་ཏྠ ནི་སི་ནྣཱ་ཧཾ, ས་དཱ ཛྷཱ་ན་པ་རཱ་ཡ་ཎཱ;
ཛི་ནོ ཏ་སྨིཾ གུ་ཎེ ཏུ་ཊྛོ, ཨེ་ཏ་ད་གྒེ ཋ་པེ་སི མཾ.
‘‘ཀི་ལེ་སཱ ཛྷཱ་པི་ཏཱ མ་ཡ྄ཧཾ…པེ… ཀ་ཏཾ བུ་དྡྷ་སྶ སཱ་ས་ན’’ནྟི.
ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པ་ན པ་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ པ་ཊི་པ་ཏྟིཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑི་ཏྭཱ ཨུ་དཱ་ན་ཝ་སེ་ན ‘‘ཨཱ་ཏུ་རཾ ཨ་སུ་ཙི’’ནྟི་ཨཱ་དི་ནཱ ས་ཏྠཱ་རཱ དེ་སི་ཏཱ་ཧི ཏཱི་ཧི གཱ་ཐཱ་ཧི ས་དྡྷིཾ –
༨༥. ‘‘ཏ་སྶཱ མེ ཨ་པྤ་མ་ཏྟཱ་ཡ, ཝི་ཙི་ན་ནྟི་ཡཱ ཡོ་ནི་སོ;
ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ཨ་ཡཾ ཀཱ་ཡོ, དི་ཊྛོ ས་ནྟ་ར་བཱ་ཧི་རོ.
༨༦. ‘‘ཨ་ཐ ནི་བྦི་ནྡ་ཧཾ ཀཱ་ཡེ, ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་ཉྩ ཝི་ར་ཛྫ་ཧཾ;
ཨ་པྤ་མ་ཏྟཱ ཝི་སཾ་ཡུ་ཏྟཱ, ཨུ་པ་ས་ནྟཱ་མྷི ནི་བྦུ་ཏཱ’’ཏི. –
ཨི་མཱ དྭེ གཱ་ཐཱ ཨ་བྷཱ་སི.
ཏ་ཏྠ ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ ཨ་ཝེ་ཀྑ་ནྟཱི…པེ… ད་ཀྑི་སནྟི ཨེ་ཏཾ ཨཱ་ཏུ་རཱ་དི་ས་བྷཱ་ཝཾ ཀཱ་ཡཾ ཨེ་ཝཾ ‘‘ཡ་ཐཱ ཨི་དཾ ཏ་ཐཱ ཨེ་ཏ’’ནྟི་ཨཱ་དི་ནཱ ཝུ་ཏྟ་པྤ་ཀཱ་རེ་ན ར་ཏྟི་ནྡི་ཝཾ ས་བྦ་ཀཱ་ལཾ ཨ་ཏ་ནྡི་ཏཱ ཧུ་ཏྭཱ པ་ར་ཏོ གྷོ་ས་ཧེ་ཏུ་ཀཾ སུ་ཏ་མ་ཡ་ཉཱ་ཎཾ མུ་ཉྩི་ཏྭཱ, ཏ་ཏོ ཏཾ་ནི་མི་ཏྟཾ ཨ་ཏྟ་ནི ས་མྦྷཱུ་ཏ་ཏྟཱ ས་ཀཱ་ཡབྷཱ་ཝ་ནཱ་མ་ཡཱ་ཡ པ་ཉྙཱ་ཡ ཡཱ་ཐཱ་ཝ་ཏོ གྷ་ན་ཝི་ནི་བྦྷོ་ག་ཀ་ར་ཎེ་ན ཨ་བྷི་ནི་བྦི་ཛ྄ཛྷ, ཀ་ཐཾ ནུ ཁོ ད་ཀྑི་སཾ པ་སྶི་སྶ་ནྟི ཨཱ་བྷོ་ག་པུ་རེ་ཙཱ་རི་ཀེ་ན པུ་བྦ་བྷཱ་ག་ཉཱ་ཎ་ཙ་ཀྑུ་ནཱ ཨ་ཝེ་ཀྑ་ནྟཱི ཝི་ཙི་ན་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཏ་སྶཱ མེ ཨ་པྤ་མ་ཏྟཱ་ཡཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཏ་སྶ་ཏྠོ – ཏ་སྶཱ མེ ས་ཏི་ཨ་ཝི་པྤ་ཝཱ་སེ་ན ཨ་པྤ་མ་ཏྟཱ་ཡ ཡོ་ནི་སོ ཨུ་པཱ་ཡེ་ན ཨ་ནི་ཙྩཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཝི་པ་སྶ་ནཱ་པ་ཉྙཱ་ཡ ཝི་ཙི་ན་ནྟི་ཡཱ ཝཱི་མཾ་ས་ནྟི་ཡཱ, ཨ་ཡཾ ཁ་ནྡྷ་པ་ཉྩ་ཀ་ས་ངྑཱ་ཏོ ཀཱ་ཡོ ས་ས་ནྟཱ་ན་པ་ར་ས་ནྟཱ་ན་ཝི་བྷཱ་ག་ཏོ ས་ནྟ་ར་བཱ་ཧི་རོ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ དི་ཊྛོ.
ཨ་ཐ ཏ་ཐཱ ད་སྶ་ན་ཏོ པ་ཙྪཱ ནི་བྦི་ནྡ་ཧཾ ཀཱ་ཡེ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་པ་ཉྙཱ་ས་ཧི་ཏཱ་ཡ མ་གྒ་པ་ཉྙཱ་ཡ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ ནི་བྦི་ནྡིཾ, ཝི་སེ་ས་ཏོ་ཝ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་ས་ནྟཱ་ནེ ཝི་ར་ཛྫི ཝི་རཱ་གཾ ཨཱ་པ་ཛྫིཾ, ཨ་ཧཾ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཱ་ཡ ཨ་པྤ་མཱ་ད་པ་ཊི་པ་ཏྟི་ཡཱ མ་ཏྠ་ཀ་པྤ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་པྤ་མ་ཏྟཱ ས་བྦ་སོ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ས་མུ་ཙྪི་ནྣ་ཏྟཱ ཝི་སཾ་ཡུ་ཏྟཱ ཨུ་པ་ས་ནྟཱ ཙ ནི་བྦུ་ཏཱ ཙ ཨ་མྷཱི་ཏི.
སུ་ནྡ་རཱི་ན་ནྡཱ་ཐེ་རཱི་གཱ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.