༥. སཱུ་ཙི་ལོ་མ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏནྟི སཱུ་ཙི་ལོ་མ་སུ་ཏྟཾ. ཀཱ ཨུ་པྤ་ཏྟི? ཨ་ཏྠ་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ་སྶ ཨུ་པྤ་ཏྟི ཨཱ་ཝི བྷ་ཝི་སྶ་ཏི. ཨ་ཏྠ་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཡ་ཉྩ ‘‘ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏ’’ནྟི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟ་ཏྠ་མེ་ཝ. ག་ཡཱ་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཊ་ངྐི་ཏ་མ་ཉྩེ སཱུ་ཙི་ལོ་མ་སྶ ཡ་ཀྑ་སྶ བྷ་ཝ་ནེཏི ཨེ་ཏྠ པ་ན ཀཱ ག་ཡཱ, ཀོ ཊ་ངྐི་ཏ་མ་ཉྩོ, ཀ་སྨཱ ཙ བྷ་ག་ཝཱ ཏ་སྶ ཡ་ཀྑ་སྶ བྷ་ཝ་ནེ ཝི་ཧ་ར་ཏཱི་ཏི? ཝུ་ཙྩ་ཏེ – ག་ཡཱཏི གཱ་མོ་པི ཏི་ཏྠ་མྤི ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཏ་དུ་བྷ་ཡ་མྤི ཨི་དྷ ཝ་ཊྚ་ཏི. ག་ཡཱ་གཱ་མ་སྶ ཧི ཨ་ཝི་དཱུ་རེ དེ་སེ ཝི་ཧ་ར་ནྟོ་པི ‘‘ག་ཡཱ་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏཱི’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཏ་སྶ ཙ གཱ་མ་སྶ ས་མཱི་པེ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ དྭཱ་ར་ས་ནྟི་ཀེ སོ ཊ་ངྐི་ཏ་མ་ཉྩོ. ག་ཡཱ་ཏི་ཏྠེ ཝི་ཧ་ར་ནྟོ་པི ‘‘ག་ཡཱ་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏཱི’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི, ག་ཡཱ་ཏི་ཏྠེ ཙ སོ ཊ་ངྐི་ཏ་མ་ཉྩོ. ཊ་ངྐི་ཏ་མ་ཉྩོཏི ཙ་ཏུ་ནྣཾ པཱ་སཱ་ཎཱ་ནཾ ཨུ་པ་རི ཝི་ཏྠ་ཏཾ པཱ་སཱ་ཎཾ ཨཱ་རོ་པེ་ཏྭཱ ཀ་ཏོ པཱ་སཱ་ཎ་མ་ཉྩོ. ཏཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཡ་ཀྑ་སྶ བྷ་ཝ་ནཾ ཨཱ་ལ༹་ཝ་ཀ་སྶ བྷ་ཝ་ནཾ ཝི་ཡ. ཡ་སྨཱ ཝཱ པ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏཾ དི་ཝ་སཾ པ་ཙྩཱུ་ས་ས་མ་ཡེ མ་ཧཱ་ཀ་རུ་ཎཱ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཏོ ཝུ་ཊྛཱ་ཡ བུ་དྡྷ་ཙ་ཀྑུ་ནཱ ལོ་ཀཾ ཝོ་ལོ་ཀེ་ནྟོ སཱུ་ཙི་ལོ་མ་སྶ ཙ ཁ་ར་ལོ་མ་སྶ ཙཱ་ཏི དྭི་ནྣ་མྤི ཡ་ཀྑཱ་ནཾ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལཱུ་པ་ནི་སྶ་ཡཾ ཨ་དྡ་ས, ཏ་སྨཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་རཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ཨ་ནྟོ་ཨ་རུ་ཎེ་ཡེ་ཝ ནཱ་ནཱ་དི་སཱ་ཧི ས་ནྣི་པ་ཏི་ཏ་སྶ ཛ་ན་སྶ ཁེ་ལ༹་སི་ངྒྷཱ་ཎི་ཀཱ་དི་ནཱ་ན་པྤ་ཀཱ་རཱ་སུ་ཙི་ནི་སྶ་ནྡ་ཀི་ལི་ནྣ་བྷཱུ་མི་བྷཱ་ག་མྤི ཏཾ ཏི་ཏྠ་པྤ་དེ་སཾ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཏ་སྨིཾ ཊ་ངྐི་ཏ་མ་ཉྩེ ནི་སཱི་དི སཱུ་ཙི་ལོ་མ་སྶ ཡ་ཀྑ་སྶ བྷ་ཝ་ནེ. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ ག་ཡཱ་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཊ་ངྐི་ཏ་མ་ཉྩེ སཱུ་ཙི་ལོ་མ་སྶ ཡ་ཀྑ་སྶ བྷ་ཝ་ནེ’’ཏི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ནཱཏི ཡཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ ཏ་ཏྠ ཝི་ཧ་ར་ཏི, ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན. ཁ་རོ ཙ ཡ་ཀྑོ སཱུ་ཙི་ལོ་མོ ཙ ཡ་ཀྑོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ཨ་ཏི་ཀྐ་མ་ནྟཱིཏི. ཀེ ཏེ ཡ་ཀྑཱ, ཀ་སྨཱ ཙ ཨ་ཏི་ཀྐ་མ་ནྟཱི་ཏི? ཝུ་ཙྩ་ཏེ – ཏེ་སུ ཏཱ་ཝ ཨེ་ཀོ ཨ་ཏཱི་ཏེ ས་ངྒྷ་སྶ ཏེ་ལཾ ཨ་ནཱ་པུ་ཙྪཱ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ས་རཱི་རཾ མ་ཀྑེ་སི. སོ ཏེ་ན ཀ་མྨེ་ན ནི་ར་ཡེ པ་ཙྩི་ཏྭཱ ག་ཡཱ་པོ་ཀྑ་ར་ཎི་ཏཱི་རེ ཡ་ཀྑ་ཡོ་ནི་ཡཾ ནི་བྦ་ཏྟོ. ཏ་སྶེ་ཝ ཙ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ ཝི་པཱ་ཀཱ་ཝ་སེ་སེ་ན ཝི་རཱུ་པཱ་ནི ཨ་ངྒ་པ་ཙྩ་ངྒཱ་ནི ཨ་ཧེ་སུཾ, ཨི་ཊྛ་ཀ་ཙྪ་ད་ན་ས་དི་ས་ཉྩ ཁ་ར་ས་མྥ་སྶཾ ཙ་མྨཾ. སོ ཀི་ར ཡ་དཱ པ་རཾ བྷིཾ་སཱ་པེ་ཏུ་ཀཱ་མོ ཧོ་ཏི, ཏ་དཱ ཚ་ད་ནི་ཊྛ་ཀ་ས་དི་སཱ་ནི ཙ་མྨ་ཀ་པཱ་ལཱ་ནི ཨུ་ཀྑི་པི་ཏྭཱ བྷིཾ་སཱ་པེ་ཏི. ཨེ་ཝཾ སོ ཁ་ར་ས་མྥ་སྶ་ཏྟཱ ཁ་རོ ཡ་ཀྑོཏྭེ་ཝ ནཱ་མཾ ལ་བྷི.
ཨི་ཏ་རོ ཀ་སྶ་པ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཀཱ་ལེ ཨུ་པཱ་ས་ཀོ ཧུ་ཏྭཱ མཱ་ས་སྶ ཨ་ཊྛ དི་ཝ་སེ ཝི་ཧཱ་རཾ ག་ནྟྭཱ དྷ་མྨཾ སུ་ཎཱ་ཏི. སོ ཨེ་ཀ་དི་ཝ་སཾ དྷ་མྨ་སྶ་ཝ་ནེ གྷོ་སི་ཏེ ས་ངྒྷཱ་རཱ་མ་དྭཱ་རེ ཨ་ཏྟ་ནོ ཁེ་ཏྟཾ ཀེ་ལཱ་ཡ་ནྟོ ཨུ་གྒྷོ་ས་ནཾ སུ་ཏྭཱ ‘‘ས་ཙེ ནྷཱ་ཡཱ་མི, ཙི་རཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’ཏི ཀི་ལི་ཊྛ་ག་ཏྟོ་ཝ ཨུ་པོ་ས་ཐཱ་གཱ་རཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ མ་ཧ་གྒྷེ བྷུ་མྨ་ཏྠ་ར་ཎེ ཨ་ནཱ་ད་རེ་ན ནི་པ་ཛྫི་ཏྭཱ སུ་པི. བྷི་ཀྑུ ཨེ་ཝཱ་ཡཾ, ན ཨུ་པཱ་ས་ཀོ་ཏི སཾ་ཡུ་ཏྟ་བྷཱ་ཎ་ཀཱ. སོ ཏེ་ན ཙ ཨ་ཉྙེ་ན ཀ་མྨེ་ན ཙ ནི་ར་ཡེ པ་ཙྩི་ཏྭཱ ག་ཡཱ་པོ་ཀྑ་ར་ཎི་ཡཱ ཏཱི་རེ ཡ་ཀྑ་ཡོ་ནི་ཡཾ ནི་བྦ་ཏྟོ. སོ ཏ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ ཝི་པཱ་ཀཱ་ཝ་སེ་སེ་ན དུ་དྡ་སི་ཀོ ཨ་ཧོ་སི, ས་རཱི་རེ ཙ་སྶ སཱུ་ཙི་ས་དི་སཱ་ནི ལོ་མཱ་ནི ཨ་ཧེ་སུཾ. སོ ཧི བྷིཾ་སཱ་པེ་ཏ་བྦ་ཀེ ས་ཏྟེ སཱུ་ཙཱི་ཧི ཝི་ཛ྄ཛྷ་ནྟོ ཝི་ཡ བྷིཾ་སཱ་པེ་ཏི. ཨེ་ཝཾ སོ སཱུ་ཙི་ས་དི་ས་ལོ་མ་ཏྟཱ སཱུ་ཙི་ལོ་མོ ཡ་ཀྑོཏྭེ་ཝ ནཱ་མཾ ལ་བྷི. ཏེ ཨ་ཏྟ་ནོ གོ་ཙ་ར་ཏྠཱ་ཡ བྷ་ཝ་ན་ཏོ ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ མུ་ཧུ་ཏྟཾ ག་ནྟྭཱ ག་ཏ་མ་གྒེ་ནེ་ཝ ནི་ཝ་ཏྟི་ཏྭཱ ཨི་ཏ་རཾ དི་སཱ་བྷཱ་གཾ ག་ཙྪ་ནྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ཨ་ཏི་ཀྐ་མ་ནྟི.
ཨ་ཐ ཁོ ཁ་རོཏི ཀ་སྨཱ ཏེ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ? ཁ་རོ ས་མ་ཎ་ཀ་པྤཾ དི་སྭཱ ཨཱ་ཧ. སཱུ་ཙི་ལོ་མོ པ་ན ‘‘ཡོ བྷཱ་ཡ་ཏི ན སོ ས་མ་ཎོ, ས་མ་ཎ་པ་ཊི་རཱུ་པ་ཀ་ཏྟཱ པ་ན ས་མ་ཎ་ཀོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི ཨེ་ཝཾ་ལ་དྡྷི་ཀོ. ཏ་སྨཱ ཏཱ་དི་སཾ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ མ་ཉྙ་མཱ་ནོ ‘‘ནེ་སོ ས་མ་ཎོ, ས་མ་ཎ་ཀོ ཨེ་སོ’’ཏི ས་ཧ་སཱ་ཝ ཝ་ཏྭཱ་པི པུ་ན ཝཱི་མཾ་སི་ཏུ་ཀཱ་མོ ཨཱ་ཧ – ‘‘ཡཱ་ཝཱ་ཧཾ ཛཱ་ནཱ་མཱི’’ཏི. ‘‘ཨ་ཐ ཁོ’’ཏི ཨེ་ཝཾ ཝ་ཏྭཱ ཏ་ཏོ. སཱུ་ཙི་ལོ་མོ ཡ་ཀྑོཏི ཨི་ཏོ པ་བྷུ་ཏི ཡཱ་ཝ ཨ་པི་ཙ ཁོ ཏེ ས་མྥ་སྶོ པཱ་པ་ཀོ་ཏི, ཏཱ་ཝ ཨུ་ཏྟཱ་ན་ཏྠ་མེ་ཝ ཀེ་ཝ་ལ་ཉྩེ་ཏྠ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཀཱ་ཡནྟི ཨ་ཏྟ་ནོ ཀཱ་ཡཾ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨུ་པ་ནཱ་མེ་སཱི་ཏི ཨེ་ཝཾ ས་མྦ་ནྡྷོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ.
ཏ་ཏོ ཨ་བྷཱ་ཡ་ནྟཾ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ དི་སྭཱ ‘‘པ་ཉྷཾ ཏཾ ས་མ་ཎཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཀིཾ ཀཱ་ར་ཎཱ? སོ ཧི ཙི་ནྟེ་སི – ‘‘ཨི་མི་ནཱ་པི ནཱ་མ མེ ཨེ་ཝཾ ཁ་རེ་ན ཨ་མ་ནུ་སྶ་ས་མྥ་སྶེ་ན མ་ནུ་སྶོ ས་མཱ་ནོ ཨ་ཡཾ ན བྷཱ་ཡ་ཏི, ཧ་ནྡཱ་ཧཾ ཨེ་ཏཾ བུ་དྡྷ་ཝི་ས་ཡེ པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪཱ་མི, ཨ་དྡྷཱ ཨ་ཡཾ ཏ་ཏྠ ན ས་མྤཱ་ཡི་སྶ་ཏི, ཏ་ཏོ ནཾ ཨེ་ཝཾ ཝི་ཧེ་ཋེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི. བྷ་ག་ཝཱ ཏཾ སུ་ཏྭཱ ‘‘ན ཁྭཱ་ཧཾ ཏཾ ཨཱ་ཝུ་སོ’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཏཾ ས་བྦཾ ཨཱ་ལ༹་ཝ་ཀ་སུ་ཏྟེ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ས་བྦཱ་ཀཱ་རེ་ཧི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
༢༧༣. ཨ་ཐ ཁོ སཱུ་ཙི་ལོ་མོ ཡ་ཀྑོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ གཱ་ཐཱ་ཡ ཨ་ཛ྄ཛྷ་བྷཱ་སི ‘‘རཱ་གོ ཙ དོ་སོ ཙཱ’’ཏི. ཏ་ཏྠ རཱ་ག་དོ་སཱ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡཱ ཨེ་ཝ. ཀུ་ཏོ་ནི་དཱ་ནཱཏི ཀིཾ་ནི་དཱ་ནཱ ཀིཾ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ. ཀུ་ཏོཏི པ་ཙྩ་ཏྟ་ཝ་ཙ་ན་སྶ ཏོ-ཨཱ་དེ་སོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ, ས་མཱ་སེ ཙ་སྶ ལོ་པཱ་བྷཱ་ཝོ. ཨ་ཐ ཝཱ ནི་དཱ་ནཱཏི ཛཱ་ཏཱ ཨུ་པྤ་ནྣཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ, ཏ་སྨཱ ཀུ་ཏོ་ནི་དཱ་ནཱ, ཀུ་ཏོ་ཛཱ་ཏཱ, ཀུ་ཏོ་ཨུ་པྤ་ནྣཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཨ་ར་ཏཱི ར་ཏཱི ལོ་མ་ཧཾ་སོ ཀུ་ཏོ་ཛཱཏི ཡཱ་ཡཾ ‘‘པ་ནྟེ་སུ ཝཱ སེ་ནཱ་ས་ནེ་སུ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་ཉྙ་ཏ་རེ་སུ ཝཱ ཨ་དྷི་ཀུ་ས་ལེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཨ་ར་ཏི ཨ་ར་ཏི་ཏཱ ཨ་ན་བྷི་ར་ཏི ཨ་ན་བྷི་ར་མ་ཎཱ ཨུ་ཀྐ་ཎྛི་ཏཱ པ་རི་ཏ་སྶི་ཏཱ’’ཏི (ཝི་བྷ. ༨༥༦) ཨེ་ཝཾ ཝི་བྷ་ཏྟཱ ཨ་ར་ཏི, ཡཱ ཙ པ་ཉྩ་སུ ཀཱ་མ་གུ་ཎེ་སུ ར་ཏི, ཡོ ཙ ལོ་མ་ཧཾ་ས་ས་མུ་ཊྛཱ་པ་ན་ཏོ ‘‘ལོ་མ་ཧཾ་སོ’’ཏྭེ་ཝ ས་ངྑྱཾ ག་ཏོ ཙི་ཏྟུ་ཏྲཱ་སོ. ཨི་མེ ཏ་ཡོ དྷ་མྨཱ ཀུ་ཏོ་ཛཱ ཀུ་ཏོ་ཛཱ་ཏཱ་ཏི པུ་ཙྪ་ཏི. ཀུ་ཏོ ས་མུ་ཊྛཱ་ཡཱཏི ཀུ་ཏོ ཨུ་པྤ་ཛྫི་ཏྭཱ. མ་ནོཏི ཀུ་ས་ལ་ཙི་ཏྟཾ, ཝི་ཏ་ཀྐཱཏི ཨུ་ར་ག་སུ་ཏྟེ ཝུ་ཏྟཱ ན་ཝ ཀཱ་མ་ཝི་ཏ་ཀྐཱ་ད་ཡོ. ཀུ་མཱ་ར་ཀཱ དྷ་ངྐ་མི་ཝོ་སྶ་ཛ་ནྟཱིཏི ཡ་ཐཱ གཱ་མ་དཱ་ར་ཀཱ ཀཱི་ལ༹་ནྟཱ ཀཱ་ཀཾ སུ་ཏྟེ་ན པཱ་དེ བ་ནྡྷི་ཏྭཱ ཨོ་སྶ་ཛ་ནྟི ཁི་པ་ནྟི, ཨེ་ཝཾ ཀུ་ས་ལ་མ་ནཾ ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཝི་ཏ་ཀྐཱ ཀུ་ཏོ ས་མུ་ཊྛཱ་ཡ ཨོ་སྶ་ཛ་ནྟཱི་ཏི པུ་ཙྪ་ཏི.
༢༧༤. ཨ་ཐ་སྶ བྷ་ག་ཝཱ ཏེ པ་ཉྷེ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ནྟོ ‘‘རཱ་གོ ཙཱ’’ཏི དུ་ཏི་ཡ་གཱ་ཐ་མ་བྷཱ་སི. ཏ་ཏྠ ཨི་ཏོཏི ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝཾ ས་ནྡྷཱ་ཡཱ་ཧ. ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ནི་དཱ་ནཱ ཧི རཱ་ག་དོ་སཱ. ཨ་ར་ཏི་ར་ཏི་ལོ་མ་ཧཾ་སཱ ཙ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཛཱ་ཏཱ, ཀཱ་མ་ཝི་ཏ་ཀྐཱ་དི་ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཝི་ཏ་ཀྐཱ ཙ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ཏོ་ཡེ་ཝ ས་མུ་ཊྛཱ་ཡ ཀུ་ས་ལ་མ་ནོ ཨོ་སྶ་ཛ་ནྟི, ཏེ་ན ཏ་ད་ཉྙཾ པ་ཀ་ཏི་ཨཱ་དི་ཀཱ་ར་ཎཾ པ་ཊི་ཀྑི་པ་ནྟོ ཨཱ་ཧ – ‘‘ཨི་ཏོ་ནི་དཱ་ནཱ ཨི་ཏོ་ཛཱ ཨི་ཏོ ས་མུ་ཊྛཱ་ཡཱ’’ཏི. ས་དྡ་སི་དྡྷི ཙེ་ཏྠ པུ་རི་མ་གཱ་ཐཱ་ཡ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.
༢༧༥-༦. ཨེ་ཝཾ ཏེ པ་ཉྷེ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཏྭཱ ཨི་དཱ་ནི ཡྭཱ་ཡཾ ‘‘ཨི་ཏོ་ནི་དཱ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ‘‘ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ནི་དཱ་ནཱ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཛཱ་ཏཱ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ས་མུ་ཊྛཱ་ཡཱ’’ཏི ཨ་ཏྠོ ཝུ་ཏྟོ, ཏཾ སཱ་དྷེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ – ‘‘སྣེ་ཧ་ཛཱ ཨ་ཏྟ་ས་མྦྷཱུ་ཏཱ’’ཏི. ཨེ་ཏེ ཧི ས་བྦེ་པི རཱ་གཱ་ད་ཡོ ཝི་ཏ་ཀྐ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཱ ཏ་ཎྷཱ་སྣེ་ཧེ་ན ཛཱ་ཏཱ, ཏ་ཐཱ ཛཱ་ཡ་ནྟཱ ཙ པ་ཉྩུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷ་བྷེ་དེ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ ཨ་ཏྟ་ནི ས་མྦྷཱུ་ཏཱ. ཏེ་ནཱ་ཧ – ‘‘སྣེ་ཧ་ཛཱ ཨ་ཏྟ་ས་མྦྷཱུ་ཏཱ’’ཏི. ཨི་དཱ་ནི ཏ་ད་ཏྠ་ཛོ་ཏི་ཀཾ ཨུ་པ་མཾ ཀ་རོ་ཏི ‘‘ནི་གྲོ་དྷ་སྶེ་ཝ ཁ་ནྡྷ་ཛཱ’’ཏི. ཏ་ཏྠ ཁ་ནྡྷེ་སུ ཛཱ་ཏཱ ཁ་ནྡྷ་ཛཱ, པཱ་རོ་ཧཱ་ན་མེ་ཏཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཾ. ཀིཾ ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི? ཡ་ཐཱ ནི་གྲོ་དྷ་སྶ ཁ་ནྡྷ་ཛཱ ནཱ་མ པཱ་རོ་ཧཱ ཨཱ་པོ་ར་ས་སི་ནེ་ཧེ ས་ཏི ཛཱ་ཡ་ནྟི, ཛཱ་ཡ་ནྟཱ ཙ ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ནི་གྲོ་དྷེ ཏེ་སུ ཏེ་སུ སཱ་ཁ་པྤ་བྷེ་དེ་སུ ས་མྦྷ་ཝ་ནྟི, ཨེ་ཝ་མེ་ཏེ་པི རཱ་གཱ་ད་ཡོ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་ཏ་ཎྷཱ་སྣེ་ཧེ ས་ཏི ཛཱ་ཡ་ནྟི, ཛཱ་ཡ་ནྟཱ ཙ ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ ཏེ་སུ ཏེ་སུ ཙ་ཀྑཱ་དི་བྷེ་དེ་སུ དྭཱ་རཱ་ར་མྨ་ཎ་ཝ་ཏྠཱུ་སུ ས་མྦྷ་ཝ་ནྟི. ཏ་སྨཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦ་མེ་ཏཾ ‘‘ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ནི་དཱ་ནཱ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ཛཱ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཱ ཙ ཨེ་ཏེ’’ཏི.
ཨ་ཝ་སེ་ས་དི་ཡ་ཌྜྷ་གཱ་ཐཱ་ཡ པ་ན ཨ་ཡཾ ས་བྦ་ས་ངྒཱ་ཧི་ཀཱ ཨ་ཏྠ་ཝ་ཎྞ་ནཱ – ཨེ་ཝཾ ཨ་ཏྟ་ས་མྦྷཱུ་ཏཱ ཙ ཨེ་ཏེ པུ་ཐཱུ ཝི་ས་ཏྟཱ ཀཱ་མེ་སུ. རཱ་གོ་པི ཧི པ་ཉྩ་ཀཱ་མ་གུ་ཎི་ཀཱ་དི་ཝ་སེ་ན, དོ་སོ་པི ཨཱ་གྷཱ་ཏ་ཝ་ཏྠཱ་དི་ཝ་སེ་ན, ཨ་ར་ཏི་ཨཱ་ད་ཡོ་པི ཏ་སྶ ཏ་སྶེ་ཝ བྷེ་ད་སྶ ཝ་སེ་ནཱ་ཏི ས་བྦ་ཐཱ ས་བྦེ་པི་མེ ཀི་ལེ་སཱ པུ་ཐཱུ ཨ་ནེ་ཀ་པྤ་ཀཱ་རཱ ཧུ་ཏྭཱ ཝ་ཏྠུ་དྭཱ་རཱ་ར་མྨ་ཎཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཏེ་སུ ཏེ་སུ ཝ་ཏྠུ་ཀཱ་མེ་སུ ཏ་ཐཱ ཏ་ཐཱ ཝི་ས་ཏྟཱ ལ་གྒཱ ལ་གྒི་ཏཱ སཾ་སི་བྦི་ཏྭཱ ཋི་ཏཱ. ཀི་མི་ཝ? མཱ་ལུ་ཝཱ་ཝ ཝི་ཏ་ཏཱ ཝ་ནེ, ཡ་ཐཱ ཝ་ནེ ཝི་ཏ་ཏཱ མཱ་ལུ་ཝཱ ཏེ་སུ ཏེ་སུ རུ་ཀྑ་སྶ སཱ་ཁ་པ་སཱ་ཁཱ་དི་བྷེ་དེ་སུ ཝི་ས་ཏྟཱ ཧོ་ཏི ལ་གྒཱ ལ་གྒི་ཏཱ སཾ་སི་བྦི་ཏྭཱ ཋི་ཏཱ, ཨེ་ཝཾ པུ་ཐུ་པྤ་བྷེ་དེ་སུ ཝ་ཏྠུ་ཀཱ་མེ་སུ ཝི་ས་ཏྟཾ ཀི་ལེ་ས་ག་ཎཾ ཡེ ནཾ པ་ཛཱ་ན་ནྟི ཡ་ཏོ་ནི་དཱ་ནཾ, ཏེ ནཾ ཝི་ནོ་དེ་ནྟི སུ་ཎོ་ཧི ཡ་ཀྑ.
ཏ་ཏྠ ཡ་ཏོ་ནི་དཱ་ནནྟི བྷཱ་ཝ་ན་པུཾ་ས་ཀ་ནི་དྡེ་སོ, ཏེ་ན ཀིཾ དཱི་པེ་ཏི? ཡེ ས་ཏྟཱ ནཾ ཀི་ལེ་ས་ག་ཎཾ ‘‘ཡ་ཏོ་ནི་དཱ་ནཾ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏཱི’’ཏི ཨེ་ཝཾ ཛཱ་ན་ནྟི, ཏེ ནཾ ‘‘ཏ་ཎྷཱ་སྣེ་ཧ་སྣེ་ཧི་ཏེ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏཱི’’ཏི ཉ་ཏྭཱ ཏཾ ཏ་ཎྷཱ་སྣེ་ཧཾ ཨཱ་དཱི་ན་ཝཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ་དི་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཉཱ་ཎ་གྒི་ནཱ ཝི་སོ་སེ་ནྟཱ ཝི་ནོ་དེ་ནྟི པ་ཛ་ཧ་ནྟི བྱ་ནྟཱི་ཀ་རོ་ནྟི ཙ, ཨེ་ཏཾ ཨ་མྷཱ་ཀཾ སུ་བྷཱ་སི་ཏཾ སུ་ཎོ་ཧི ཡ་ཀྑཱ་ཏི. ཨེ་ཝ་མེ་ཏྠ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ཛཱ་ན་ནེ་ན དུ་ཀྑ་པ་རི་ཉྙཾ ཏ་ཎྷཱ་སྣེ་ཧ་རཱ་གཱ་དི་ཀི་ལེ་ས་ག་ཎ་ཝི་ནོ་ད་ནེ་ན ས་མུ་ད་ཡ་པྤ་ཧཱ་ན་ཉྩ དཱི་པེ་ཏི.
ཡེ ཙ ནཾ ཝི་ནོ་དེ་ནྟི, ཏེ དུ་ཏྟ་རཾ ཨོ་གྷ་མི་མཾ ཏ་ར་ནྟི ཨ་ཏི་ཎྞ་པུ་བྦཾ ཨ་པུ་ན་བྦྷ་ཝཱ་ཡ. ཨེ་ཏེ་ན མ་གྒ་བྷཱ་ཝ་ནཾ ནི་རོ་དྷ་ས་ཙྪི་ཀི་རི་ཡ་ཉྩ དཱི་པེ་ཏི. ཡེ ཧི ནཾ ཀི་ལེ་ས་ག་ཎཾ ཝི་ནོ་དེ་ནྟི, ཏེ ཨ་ཝ་སྶཾ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟི. ན ཧི མ་གྒ་བྷཱ་ཝ་ནཾ ཝི་ནཱ ཀི་ལེ་ས་ཝི་ནོ་ད་ནཾ ཨ་ཏྠི. ཡེ ཙ མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ནྟི, ཏེ དུ་ཏྟ་རཾ པ་ཀ་ཏི་ཉཱ་ཎེ་ན ཀཱ་མོ་གྷཱ་དིཾ ཙ་ཏུ་བྦི་དྷ་མྤི ཨོ་གྷ་མི་མཾ ཏ་ར་ནྟི. མ་གྒ་བྷཱ་ཝ་ནཱ ཧི ཨོ་གྷ་ཏ་ར་ཎཾ. ཨ་ཏི་ཎྞ་པུ་བྦནྟི ཨི་མི་ནཱ དཱི་གྷེ་ན ཨ་དྡྷུ་ནཱ སུ་པི་ན་ནྟེ་ན་པི ཨ་ཝཱི་ཏི་ཀྐ་ནྟ་པུ་བྦཾ. ཨ་པུ་ན་བྦྷ་ཝཱ་ཡཱཏི ནི་བྦཱ་ནཱ་ཡ. ཨེ་ཝ་མི་མཾ ཙ་ཏུ་ས་ཙྩ་དཱི་པི་ཀཾ གཱ་ཐཾ སུ་ཎ་ནྟཱ ‘‘སུ་ཏྭཱ དྷ་མྨཾ དྷཱ་རེ་ནྟི, དྷ་ཏཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨ་ཏྠ་མུ་པ་པ་རི་ཀྑ་ནྟཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ཀཾ ཀ་ཐཾ སུ་བྷཱ་ཝི་ནི་ཡཱ པ་ཉྙཱ་ཡ ཨ་ནུ་ཀྐ་མ་མཱ་ནཱ ཏེ དྭེ་པི ས་ཧཱ་ཡ་ཀཱ ཡ་ཀྑཱ གཱ་ཐཱ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནེ་ཡེ་ཝ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལེ པ་ཏི་ཊྛ་ཧིཾ་སུ, པཱ་སཱ་དི་ཀཱ ཙ ཨ་ཧེ་སུཾ སུ་ཝ་ཎྞ་ཝ་ཎྞཱ དི་བྦཱ་ལ་ངྐཱ་ར་ཝི་བྷཱུ་སི་ཏཱ་ཏི.
པ་ར་མ་ཏྠ་ཛོ་ཏི་ཀཱ་ཡ ཁུ་དྡ་ཀ-ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡ
སུ་ཏྟ་ནི་པཱ་ཏ-ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡ སཱུ་ཙི་ལོ་མ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.