༢. མ་ཊྛ་ཀུ་ཎྜ་ལཱི་ཝ་ཏྠུ
༢. མ་ནོ་པུ་བྦ་ངྒ་མཱ དྷ་མྨཱཏི དུ་ཏི་ཡ་གཱ་ཐཱ་པི སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ་ཡེ་ཝ མ་ཊྛ་ཀུ་ཎྜ་ལིཾ ཨཱ་ར་བྦྷ བྷཱ་སི་ཏཱ.
སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཀི་ར ཨ་དི་ནྣ་པུ་བྦ་ཀོ ནཱ་མ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཨ་ཧོ་སི. ཏེ་ན ཀ་སྶ་ཙི ཀི་ཉྩི ན དི་ནྣ་པུ་བྦཾ, ཏེ་ན ཏཾ ‘‘ཨ་དི་ནྣ་པུ་བྦ་ཀོ’’ཏྭེ་ཝ ས་ཉྫཱ་ནིཾ་སུ. ཏ་སྶ ཨེ་ཀ་པུ་ཏྟ་ཀོ ཨ་ཧོ་སི པི་ཡོ མ་ནཱ་པོ. ཨ་ཐ་སྶ པི་ལ་ནྡྷ་ནཾ ཀཱ་རེ་ཏུ་ཀཱ་མོ ‘‘ས་ཙེ སུ་ཝ་ཎྞ་ཀཱ་རེ ཀཱ་རེ་སྶཱ་མི, བྷ་ཏྟ་ཝེ་ཏ་ནཾ དཱ་ཏ་བྦཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’ཏི ས་ཡ་མེ་ཝ སུ་ཝ་ཎྞཾ ཀོ་ཊྚེ་ཏྭཱ མ་ཊྛཱ་ནི ཀུ་ཎྜ་ལཱ་ནི ཀ་ཏྭཱ ཨ་དཱ་སི. ཏེ་ན་སྶ པུ་ཏྟོ མ་ཊྛ་ཀུ་ཎྜ་ལཱིཏྭེ་ཝ པ་ཉྙཱ་ཡི་ཏྠ. ཏ་སྶ སོ་ལ༹་ས་ཝ་སྶི་ཀ་ཀཱ་ལེ པ་ཎྜུ་རོ་གོ ཨུ་ད་པཱ་དི. ཏ་སྶ མཱ་ཏཱ པུ་ཏྟཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ, ‘‘བྲཱ་ཧྨ་ཎ, པུ་ཏྟ་སྶ ཏེ རོ་གོ ཨུ་པྤ་ནྣོ, ཏི་ཀི་ཙྪཱ་པེ་ཧི ན’’ནྟི ཨཱ་ཧ. ‘‘བྷོ་ཏི ས་ཙེ ཝེ་ཛྫཾ ཨཱ་ནེ་སྶཱ་མི, བྷ་ཏྟ་ཝེ་ཏ་ནཾ དཱ་ཏ་བྦཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི; ཀིཾ ཏྭཾ མ་མ དྷ་ན་ཙྪེ་དཾ ན ཨོ་ལོ་ཀེ་སྶ་སཱི’’ཏི? ‘‘ཨ་ཐ ནཾ ཀིཾ ཀ་རི་སྶ་སི, བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ’’ཏི? ‘‘ཡ་ཐཱ མེ དྷ་ན་ཙྪེ་དོ ན ཧོ་ཏི, ཏ་ཐཱ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི. སོ ཝེ་ཛྫཱ་ནཾ ས་ནྟི་ཀཾ ག་ནྟྭཱ ‘‘ཨ་སུ་ཀ་རོ་ག་སྶ ནཱ་མ ཏུ་མྷེ ཀིཾ བྷེ་ས་ཛྫཾ ཀ་རོ་ཐཱ’’ཏི པུ་ཙྪི. ཨ་ཐ་སྶ ཏེ ཡཾ ཝཱ ཏཾ ཝཱ རུ་ཀྑ་ཏ་ཙཱ་དིཾ ཨཱ་ཙི་ཀྑ་ནྟི. སོ ཏ་མཱ་ཧ་རི་ཏྭཱ པུ་ཏྟ་སྶ བྷེ་ས་ཛྫཾ ཀ་རོ་ཏི. ཏཾ ཀ་རོ་ནྟ་སྶེ་ཝ་སྶ རོ་གོ བ་ལ་ཝཱ ཨ་ཧོ་སི, ཨ་ཏེ་ཀི་ཙྪ་བྷཱ་ཝཾ ཨུ་པཱ་ག་མི. བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཏ་སྶ དུ་བྦ་ལ་བྷཱ་ཝཾ ཉ་ཏྭཱ ཨེ་ཀཾ ཝེ་ཛྫཾ པ་ཀྐོ་སི. སོ ཏཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ་ཝ ‘‘ཨ་མྷཱ་ཀཾ ཨེ་ཀཾ ཀི་ཙྩཾ ཨ་ཏྠི, ཨ་ཉྙཾ ཝེ་ཛྫཾ པ་ཀྐོ་སི་ཏྭཱ ཏི་ཀི་ཙྪཱ་པེ་ཧཱི’’ཏི ཏཾ པ་ཧཱ་ཡ ནི་ཀྑ་མི. བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཏ་སྶ མ་ར་ཎ་ས་མ་ཡཾ ཉ་ཏྭཱ ‘‘ཨི་མ་སྶ ད་སྶ་ན་ཏྠཱ་ཡ ཨཱ་ག་ཏཱ ཨ་ནྟོ་གེ་ཧེ སཱ་པ་ཏེ་ཡྻཾ པ་སྶི་སྶ་ནྟི, བ་ཧི ནཾ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི པུ་ཏྟཾ ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱ བ་ཧི་ཨཱ་ལི༹་ནྡེ ནི་པ་ཛྫཱ་པེ་སི.
ཏཾ དི་ཝ་སཾ བྷ་ག་ཝཱ བ་ལ་ཝ་པ་ཙྩཱུ་ས་ས་མ་ཡེ མ་ཧཱ་ཀ་རུ་ཎཱ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཏོ ཝུ་ཊྛཱ་ཡ པུ་བྦ་བུ་དྡྷེ་སུ ཀ་ཏཱ་དྷི་ཀཱ་རཱ་ནཾ ཨུ་སྶ་ནྣ་ཀུ་ས་ལ་མཱུ་ལཱ་ནཾ ཝེ་ནེ་ཡྻ་བ་ནྡྷ་ཝཱ་ནཾ ད་སྶ་ན་ཏྠཾ བུ་དྡྷ་ཙ་ཀྑུ་ནཱ ལོ་ཀཾ ཝོ་ལོ་ཀེ་ནྟོ ད་ས་ས་ཧ་སྶ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལེ༹་སུ ཉཱ་ཎ་ཛཱ་ལཾ པ་ཏྠ་རི. མ་ཊྛ་ཀུ་ཎྜ་ལཱི བ་ཧི་ཨཱ་ལི༹་ནྡེ ནི་པ་ནྣཱ་ཀཱ་རེ་ནེ་ཝ ཏ་སྶ ཨ་ནྟོ པ་ཉྙཱ་ཡི. ས་ཏྠཱ ཏཾ དི་སྭཱ ཏ་སྶ ཨ་ནྟོ་གེ་ཧཱ ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱ ཏ་ཏྠ ནི་པ་ཛྫཱ་པི་ཏ་བྷཱ་ཝཾ ཉ་ཏྭཱ ‘‘ཨ་ཏྠི ནུ ཁོ མ་ཡ྄ཧཾ ཨེ་ཏྠ ག་ཏ་པ་ཙྩ་ཡེ་ན ཨ་ཏྠོ’’ཏི ཨུ་པ་དྷཱ་རེ་ནྟོ ཨི་དཾ ཨ་དྡ་ས – ཨ་ཡཾ མཱ་ཎ་ཝོ མ་ཡི ཙི་ཏྟཾ པ་སཱ་དེ་ཏྭཱ ཀཱ་ལཾ ཀ་ཏྭཱ ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་ས་དེ་ཝ་ལོ་ཀེ ཏིཾ་ས་ཡོ་ཛ་ནི་ཀེ ཀ་ན་ཀ་ཝི་མཱ་ནེ ནི་བྦ་ཏྟི་སྶ་ཏི, ཨ་ཙྪ་རཱ་ས་ཧ་སྶ་པ་རི་ཝཱ་རོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, བྲཱ་ཧྨ་ཎོ་པི ཏཾ ཛྷཱ་པེ་ཏྭཱ རོ་ད་ནྟོ ཨཱ་ལཱ༹་ཧ་ནེ ཝི་ཙ་རི་སྶ་ཏི. དེ་ཝ་པུ་ཏྟོ ཏི་གཱ་ཝུ་ཏ་པྤ་མཱ་ཎཾ ས་ཊྛི་ས་ཀ་ཊ་བྷཱ་རཱ་ལ་ངྐཱ་ར་པ་ཊི་མ་ཎྜི་ཏཾ ཨ་ཙྪ་རཱ་ས་ཧ་སྶ་པ་རི་ཝཱ་རཾ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ ‘‘ཀེ་ན ནུ ཁོ ཀ་མྨེ་ན མ་ཡཱ ཨ་ཡཾ སི་རི་ས་མྤ་ཏྟི ལ་དྡྷཱ’’ཏི ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ མ་ཡི ཙི་ཏྟ་པྤ་སཱ་དེ་ན ལ་དྡྷ་བྷཱ་ཝཾ ཉ་ཏྭཱ ‘‘ཨ་ཡཾ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ དྷ་ན་ཙྪེ་ད་བྷ་ཡེ་ན མ་མ བྷེ་ས་ཛྫ་མ་ཀ་ཏྭཱ ཨི་དཱ་ནི ཨཱ་ལཱ༹་ཧ་ནཾ ག་ནྟྭཱ རོ་ད་ཏི, ཝི་པྤ་ཀཱ་ར་པྤ་ཏྟཾ ནཾ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི པི་ཏ་རི རོ་ད་ནྟེ མ་ཊྛ་ཀུ་ཎྜ་ལི་ཝ་ཎྞེ་ན ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཨཱ་ལཱ༹་ཧ་ན་སྶཱ་ཝི་དཱུ་རེ ནི་པ་ཛྫི་ཏྭཱ རོ་དི་སྶ་ཏི. ཨ་ཐ ནཾ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ‘‘ཀོ་སི ཏྭ’’ནྟི པུ་ཙྪི་སྶ་ཏི. ‘‘ཨ་ཧཾ ཏེ པུ་ཏྟོ མ་ཊྛ་ཀུ་ཎྜ་ལཱི’’ཏི ཨཱ་ཙི་ཀྑི་སྶ་ཏི. ‘‘ཀུ་ཧིཾ ནི་བྦ་ཏྟོ་སཱི’’ཏི? ‘‘ཏཱ་ཝ་སིཾ་ས་བྷ་ཝ་ནེ’’ཏི. ‘‘ཀིཾ ཀ་མྨཾ ཀ་ཏྭཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟེ མ་ཡི ཙི་ཏྟ་པྤ་སཱ་དེ་ན ནི་བྦ་ཏྟ་བྷཱ་ཝཾ ཨཱ་ཙི་ཀྑི་སྶ་ཏི. བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ‘‘ཏུ་མྷེ་སུ ཙི་ཏྟཾ པ་སཱ་དེ་ཏྭཱ ས་གྒེ ནི་བྦ་ཏྟོ ནཱ་མ ཨ་ཏྠཱི’’ཏི མཾ པུ་ཙྪི་སྶ་ཏི. ཨ་ཐ་སྶཱ་ཧཾ ‘‘ཨེ་ཏྟ་ཀཱ་ནི ས་ཏཱ་ནི ཝཱ ས་ཧ་སྶཱ་ནི ཝཱ ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ཝཱ་ཏི ན ས་ཀྐཱ ག་ཎ་ནཱ པ་རི་ཙྪི་ནྡི་ཏུ’’ནྟི ཝ་ཏྭཱ དྷ་མྨ་པ་དེ གཱ་ཐཾ བྷཱ་སི་སྶཱ་མི. གཱ་ཐཱ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནེ ཙ་ཏུ་རཱ་སཱི་ཏི་ཡཱ པཱ་ཎ་ས་ཧ་སྶཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་བྷི་ས་མ་ཡོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, མ་ཊྛ ཀུ་ཎྜ་ལཱི སོ་ཏཱ་པ་ནྣོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི. ཏ་ཐཱ ཨ་དི་ནྣ་པུ་བྦ་ཀོ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ. ཨི་ཏི ཨི་མཾ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟཾ ནི་སྶཱ་ཡ མ་ཧཱ་དྷ་མྨཱ་བྷི་ས་མ་ཡོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི་ཏི དི་སྭཱ པུ་ན་དི་ཝ་སེ ཀ་ཏ་ས་རཱི་ར་པ་ཊི་ཛ་གྒ་ནོ མ་ཧཱ་བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་པ་རི་ཝུ་ཏོ སཱ་ཝ་ཏྠིཾ པི་ཎྜཱ་ཡ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན བྲཱ་ཧྨ་ཎ་སྶ གེ་ཧ་དྭཱ་རཾ ག་ཏོ.
ཏ་སྨིཾ ཁ་ཎེ མ་ཊྛ་ཀུ་ཎྜ་ལཱི ཨ་ནྟོ་གེ་ཧཱ་བྷི་མུ་ཁོ ནི་པ་ནྣོ ཧོ་ཏི. ཨ་ཐ་སྶ ས་ཏྠཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་པ་སྶ་ན་བྷཱ་ཝཾ ཉ་ཏྭཱ ཨེ་ཀཾ ར་སྨིཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་སི. མཱ་ཎ་ཝོ ‘‘ཀིཾ ཨོ་བྷཱ་སོ ནཱ་མེ་སོ’’ཏི པ་རི་ཝ་ཏྟེ་ཏྭཱ ནི་པ་ནྣོ་ཝ ས་ཏྠཱ་རཾ དི་སྭཱ, ‘‘ཨ་ནྡྷ་བཱ་ལ་པི་ཏ་རཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ བུ་དྡྷཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཀཱ་ཡ་ཝེ་ཡྻཱ་ཝ་ཊི་ཀཾ ཝཱ ཀཱ་ཏུཾ དཱ་ནཾ ཝཱ དཱ་ཏུཾ དྷ་མྨཾ ཝཱ སོ་ཏུཾ ནཱ་ལ་ཏྠཾ, ཨི་དཱ་ནི མེ ཧ་ཏྠཱ་པི ཨ་ན་དྷི་པ་ཏེ་ཡྻཱ, ཨ་ཉྙཾ ཀ་ཏྟ་བྦཾ ན་ཏྠཱི’’ཏི མ་ན་མེ་ཝ པ་སཱ་དེ་སི. ས་ཏྠཱ ‘‘ཨ་ལཾ ཨེ་ཏྟ་ཀེ་ན ཙི་ཏྟ་པྤ་སཱ་དེ་ན ཨི་མ་སྶཱ’’ཏི པ་ཀྐཱ་མི. སོ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ ཙ་ཀྑུ་པ་ཐཾ ཝི་ཛ་ཧ་ནྟེ་ཡེ་ཝ པ་ས་ནྣ་མ་ནོ ཀཱ་ལཾ ཀ་ཏྭཱ སུ་ཏྟ་པྤ་བུ་དྡྷོ ཝི་ཡ དེ་ཝ་ལོ་ཀེ ཏིཾ་ས་ཡོ་ཛ་ནི་ཀེ ཀ་ན་ཀ་ཝི་མཱ་ནེ ནི་བྦ་ཏྟི.
བྲཱ་ཧྨ་ཎོ་པི་སྶ ས་རཱི་རཾ ཛྷཱ་པེ་ཏྭཱ ཨཱ་ལཱ༹་ཧ་ནེ རོ་ད་ན་པ་རཱ་ཡ་ཎོ ཨ་ཧོ་སི, དེ་ཝ་སི་ཀཾ ཨཱ་ལཱ༹་ཧ་ནཾ ག་ནྟྭཱ རོ་ད་ཏི – ‘‘ཀ་ཧཾ ཨེ་ཀ་པུ་ཏྟ་ཀ, ཀ་ཧཾ ཨེ་ཀ་པུ་ཏྟ་ཀཱ’’ཏི. དེ་ཝ་པུ་ཏྟོ་པི ཨ་ཏྟ་ནོ ས་མྤ་ཏྟིཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ, ‘‘ཀེ་ན མེ ཀ་མྨེ་ན ལ་དྡྷཱ’’ཏི ཨུ་པ་དྷཱ་རེ་ནྟོ ‘‘ས་ཏྠ་རི མ་ནོ་པ་སཱ་དེ་ནཱ’’ཏི ཉ་ཏྭཱ ‘‘ཨ་ཡཾ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ མ་མ ཨ་ཕཱ་སུ་ཀ་ཀཱ་ལེ བྷེ་ས་ཛྫ་མ་ཀཱ་རེ་ཏྭཱ ཨི་དཱ་ནི ཨཱ་ལཱ༹་ཧ་ནཾ ག་ནྟྭཱ རོ་ད་ཏི, ཝི་པྤ་ཀཱ་ར་པྤ་ཏྟ་མེ་ཝ ནཾ ཀཱ་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ཏཱི’’ཏི མ་ཊྛ་ཀུ་ཎྜ་ལི་ཝ་ཎྞེ་ན ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཨཱ་ལཱ༹་ཧ་ན་སྶཱ་ཝི་དཱུ་རེ བཱ་ཧཱ པ་གྒ་ཡ྄ཧ རོ་ད་ནྟོ ཨ་ཊྛཱ་སི. བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཏཾ དི་སྭཱ ‘‘ཨ་ཧཾ ཏཱ་ཝ པུ་ཏྟ་སོ་ཀེ་ན རོ་དཱ་མི, ཨེ་ས ཀི་མ་ཏྠཾ རོ་ད་ཏི, པུ་ཙྪི་སྶཱ་མི ན’’ནྟི པུ་ཙྪ་ནྟོ ཨི་མཾ གཱ་ཐ་མཱ་ཧ –
‘‘ཨ་ལ་ངྐ་ཏོ མ་ཊྛ་ཀུ་ཎྜ་ལཱི,
མཱ་ལ་དྷཱ་རཱི ཧ་རི་ཙ་ནྡ་ནུ་སྶ་དོ;
བཱ་ཧཱ པ་གྒ་ཡ྄ཧ ཀ་ནྡ་སི,
ཝ་ན་མ་ཛ྄ཛྷེ ཀིཾ དུ་ཀྑི་ཏོ ཏུ་ཝ’’ནྟི. (ཝི. ཝ. ༡༢༠༧; པེ. ཝ. ༡༨༦);
སོ མཱ་ཎ་ཝོ ཨཱ་ཧ –
‘‘སོ་ཝ་ཎྞ་མ་ཡོ པ་བྷ་སྶ་རོ,
ཨུ་པྤ་ནྣོ ར་ཐ་པ་ཉྫ་རོ མ་མ;
ཏ་སྶ ཙ་ཀྐ་ཡུ་གཾ ན ཝི་ནྡཱ་མི,
ཏེ་ན དུ་ཀྑེ་ན ཛ་ཧཱ་མི ཛཱི་ཝི་ཏ’’ནྟི. (ཝ. ༡༢༠༨; པེ. ཝ. ༡༨༧);
ཨ་ཐ ནཾ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཨཱ་ཧ –
‘‘སོ་ཝ་ཎྞ་མ་ཡཾ མ་ཎི་མ་ཡཾ,
ལོ་ཧི་ཏ་ཀ་མ་ཡཾ ཨ་ཐ རཱུ་པི་ཡ་མ་ཡཾ;
ཨཱ་ཙི་ཀྑ མེ བྷ་དྡ མཱ་ཎ་ཝ,
ཙ་ཀྐ་ཡུ་གཾ པ་ཊི་པཱ་ད་ཡཱ་མི ཏེ’’ཏི. (ཝི. ཝ. ༡༢༠༩; པེ. ཝ. ༡༨༨);
ཏཾ སུ་ཏྭཱ མཱ་ཎ་ཝོ ‘‘ཨ་ཡཾ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ པུ་ཏྟ་སྶ བྷེ་ས་ཛྫ་མ་ཀ་ཏྭཱ པུ་ཏྟ་པ་ཏི་རཱུ་པ་ཀཾ མཾ དི་སྭཱ རོ་ད་ནྟོ ‘སུ་ཝ་ཎྞཱ་དི་མ་ཡཾ ར་ཐ་ཙ་ཀྐཾ ཀ་རོ་མཱི’ཏི ཝ་ད་ཏི, ཧོ་ཏུ ནི་གྒ་ཎྷི་སྶཱ་མི ན’’ནྟི ཙི་ནྟེ་ཏྭཱ ‘‘ཀཱི་ཝ མ་ཧ་ནྟཾ མེ ཙ་ཀྐ་ཡུ་གཾ ཀ་རི་སྶ་སཱི’’ཏི ཝ་ཏྭཱ ‘‘ཡཱ་ཝ མ་ཧ་ནྟཾ ཨཱ་ཀ་ངྑ་སི, ཏཱ་ཝ མ་ཧ་ནྟཾ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟེ ‘‘ཙ་ནྡི་མ་སཱུ་རི་ཡེ་ཧི མེ ཨ་ཏྠོ, ཏེ མེ དེ་ཧཱི’’ཏི ཡཱ་ཙ་ནྟོ ཨཱ་ཧ –
‘‘སོ མཱ་ཎ་ཝོ ཏ་སྶ པཱ་ཝ་དི,
ཙ་ནྡ་སཱུ་རི་ཡཱ ཨུ་བྷ་ཡེ་ཏྠ དི་སྶ་རེ;
སོ་ཝ་ཎྞ་མ་ཡོ ར་ཐོ མ་མ,
ཏེ་ན ཙ་ཀྐ་ཡུ་གེ་ན སོ་བྷ་ཏཱི’’ཏི. (ཝི. ཝ. ༡༢༡༠; པེ. ཝ. ༡༨༩);
ཨ་ཐ ནཾ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཨཱ་ཧ –
‘‘བཱ་ལོ ཁོ ཏྭཾ ཨ་སི མཱ་ཎ་ཝ,
ཡོ ཏྭཾ པ་ཏྠ་ཡ་སེ ཨ་པ་ཏྠི་ཡཾ;
མ་ཉྙཱ་མི ཏུ་ཝཾ མ་རི་སྶ་སི,
ན ཧི ཏྭཾ ལ་ཙྪ་སི ཙ་ནྡ་སཱུ་རི་ཡེ’’ཏི. (ཝི. ཝ. ༡༢༡༡; པེ. ཝ. ༡༩༠);
ཨ་ཐ ནཾ མཱ་ཎ་ཝོ ཨཱ་ཧ –
‘‘ཀིཾ པ་ན པ་ཉྙཱ་ཡ་མཱ་ན་སྶ་ཏྠཱ་ཡ རོ་ད་ནྟོ བཱ་ལོ ཧོ་ཏི, ཨུ་དཱ་ཧུ ཨ་པ་ཉྙཱ་ཡ་མཱ་ན་སྶ་ཏྠཱ་ཡཱ’’ཏི ཝ་ཏྭཱ –
‘‘ག་མ་ནཱ་ག་མ་ན་མྤི དི་སྶ་ཏི,
ཝ་ཎྞ་དྷཱ་ཏུ ཨུ་བྷ་ཡ་ཏྠ ཝཱི་ཐི་ཡཱ;
པེ་ཏོ ཀཱ་ལ་ཀ་ཏོ ན དི་སྶ་ཏི,
ཀོ ནི་དྷ ཀ་ནྡ་ཏཾ བཱ་ལྱ་ཏ་རོ’’ཏི. (ཝི. ཝ. ༡༢༡༢; པེ. ཝ. ༡༩༡);
ཏཾ སུ་ཏྭཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ‘‘ཡུ་ཏྟཾ ཨེ་ས ཝ་ད་ཏཱི’’ཏི ས་ལླ་ཀྑེ་ཏྭཱ –
‘‘ས་ཙྩཾ ཁོ ཝ་དེ་སི མཱ་ཎ་ཝ,
ཨ་ཧ་མེ་ཝ ཀ་ནྡ་ཏཾ བཱ་ལྱ་ཏ་རོ;
ཙ་ནྡཾ ཝི་ཡ དཱ་ར་ཀོ རུ་དཾ,
པེ་ཏཾ ཀཱ་ལ་ཀ་ཏཱ་བྷི་པ་ཏྠ་ཡི’’ནྟི. (ཝི. ཝ. ༡༢༡༣; པེ. ཝ. ༡༩༢) –
ཝ་ཏྭཱ ཏ་སྶ ཀ་ཐཱ་ཡ ནི་སྶོ་ཀོ ཧུ་ཏྭཱ མཱ་ཎ་ཝ་སྶ ཐུ་ཏིཾ ཀ་རོ་ནྟོ ཨི་མཱ གཱ་ཐཱ ཨ་བྷཱ་སི –
‘‘ཨཱ་དི་ཏྟཾ ཝ་ཏ མཾ ས་ནྟཾ, གྷ་ཏ་སི་ཏྟཾ་ཝ པཱ་ཝ་ཀཾ;
ཝཱ་རི་ནཱ ཝི་ཡ ཨོ་སི་ཉྩཾ, ས་བྦཾ ནི་བྦཱ་པ་ཡེ ད་རཾ.
‘‘ཨ་བྦ་ཧཱི ཝ་ཏ མེ ས་ལླཾ, སོ་ཀཾ ཧ་ད་ཡ་ནི་སྶི་ཏཾ;
ཡོ མེ སོ་ཀ་པ་རེ་ཏ་སྶ, པུ་ཏྟ་སོ་ཀཾ ཨ་པཱ་ནུ་དི.
‘‘སྭཱ་ཧཾ ཨ་བྦཱུ་ལ༹ྷ་ས་ལློ་སྨི, སཱི་ཏི་བྷཱུ་ཏོ་སྨི ནི་བྦུ་ཏོ;
ན སོ་ཙཱ་མི ན རོ་དཱ་མི, ཏ་ཝ སུ་ཏྭཱ་ན མཱ་ཎ་ཝཱ’’ཏི. (ཝི. ཝ. ༡༢༡༤-༡༢༡༦; པེ. ཝ. ༡༩༣-༡༩༥);
ཨ་ཐ ནཾ ‘‘ཀོ ནཱ་མ ཏྭ’’ནྟི པུ་ཙྪ་ནྟོ –
‘‘དེ་ཝ་ཏཱ་ནུ་སི ག་ནྡྷ་བྦོ, ཨ་དུ ས་ཀྐོ པུ་རི་ནྡ་དོ;
ཀོ ཝཱ ཏྭཾ ཀ་སྶ ཝཱ པུ་ཏྟོ, ཀ་ཐཾ ཛཱ་ནེ་མུ ཏཾ མ་ཡ’’ནྟི. (ཝི. ཝ. ༡༢༡༧; པེ. ཝ. ༡༩༦) –
ཨཱ་ཧ. ཨ་ཐ་སྶ མཱ་ཎ་ཝོ –
‘‘ཡ་ཉྩ ཀ་ནྡ་སི ཡ་ཉྩ རོ་ད་སི,
པུ་ཏྟཾ ཨཱ་ལཱ༹་ཧ་ནེ ས་ཡཾ ད་ཧི་ཏྭཱ;
སྭཱ་ཧཾ ཀུ་ས་ལཾ ཀ་རི་ཏྭཱ ཀ་མྨཾ,
ཏི་ད་སཱ་ནཾ ས་ཧ་བྱ་ཏཾ ག་ཏོ’’ཏི. (ཝི. ཝ. ༡༢༡༨; པེ. ཝ. ༡༩༧) –
ཨཱ་ཙི་ཀྑི. ཨ་ཐ ནཾ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཨཱ་ཧ –
‘‘ཨ་པྤཾ ཝཱ བ་ཧུཾ ཝཱ ནཱ་དྡ་སཱ་མ,
དཱ་ནཾ ད་ད་ནྟ་སྶ ས་ཀེ ཨ་གཱ་རེ;
ཨུ་པོ་ས་ཐ་ཀ་མྨཾ ཝཱ ཏཱ་དི་སཾ,
ཀེ་ན ཀ་མྨེ་ན ག་ཏོ་སི དེ་ཝ་ལོ་ཀ’’ནྟི. (ཝི. ཝ. ༡༢༡༩; པེ. ཝ. ༡༩༨);
མཱ་ཎ་ཝོ ཨཱ་ཧ –
‘‘ཨཱ་བཱ་དྷི་ཀོ་ཧཾ དུ་ཀྑི་ཏོ གི་ལཱ་ནོ,
ཨཱ་ཏཱུ་ར་རཱུ་པོ་མྷི ས་ཀེ ནི་ཝེ་ས་ནེ;
བུ་དྡྷཾ ཝི་ག་ཏ་ར་ཛཾ ཝི་ཏི་ཎྞ་ཀ་ངྑཾ,
ཨ་དྡ་ཀྑིཾ སུ་ག་ཏཾ ཨ་ནོ་མ་པ་ཉྙཾ.
‘‘སྭཱ་ཧཾ མུ་དི་ཏ་དྷ་ནོ པ་ས་ནྣ་ཙི་ཏྟོ,
ཨ་ཉྫ་ལིཾ ཨ་ཀ་རིཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ;
ཏཱ་ཧཾ ཀུ་ས་ལཾ ཀ་རི་ཏྭཱ་ན ཀ་མྨཾ,
ཏི་ད་སཱ་ནཾ ས་ཧ་བྱ་ཏཾ ག་ཏོ’’ཏི. (ཝི. ཝ. ༡༢༢༠-༡༢༢༡; པེ. ཝ. ༡༩༩-༢༠༠);
ཏ་སྨིཾ ཀ་ཐེ་ནྟེ་ཡེ་ཝ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་སྶ ས་ཀ་ལ་ས་རཱི་རཾ པཱི་ཏི་ཡཱ པ་རི་པཱུ་རི. སོ ཏཾ པཱི་ཏིཾ པ་ཝེ་དེ་ནྟོ –
‘‘ཨ་ཙྪ་རི་ཡཾ ཝ་ཏ ཨ་བྦྷུ་ཏཾ ཝ་ཏ,
ཨ་ཉྫ་ལི་ཀ་མྨ་སྶ ཨ་ཡ་མཱི་དི་སོ ཝི་པཱ་ཀོ;
ཨ་ཧ་མྤི པ་མུ་དི་ཏ་མ་ནོ པ་ས་ནྣ་ཙི་ཏྟོ,
ཨ་ཛྫེ་ཝ བུ་དྡྷཾ ས་ར་ཎཾ ཝ་ཛཱ་མཱི’’ཏི. (ཝི. ཝ. ༡༢༢༢; པེ. ཝ. ༢༠༡) –
ཨཱ་ཧ. ཨ་ཐ ནཾ མཱ་ཎ་ཝོ –
‘‘ཨ་ཛྫེ་ཝ བུ་དྡྷཾ ས་ར་ཎཾ ཝ་ཛཱ་ཧི,
དྷ་མྨ་ཉྩ ས་ངྒྷ་ཉྩ པ་ས་ནྣ་ཙི་ཏྟོ;
ཏ་ཐེ་ཝ སི་ཀྑཱ་པ་དཱ་ནི པ་ཉྩ,
ཨ་ཁ་ཎྜ་ཕུ་ལླཱ་ནི ས་མཱ་དི་ཡ་སྶུ.
པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱ ཝི་ར་མ་སྶུ ཁི་པྤཾ,
ལོ་ཀེ ཨ་དི་ནྣཾ པ་རི་ཝ་ཛྫ་ཡ་སྶུ;
ཨ་མ་ཛྫ་པོ མཱ ཙ མུ་སཱ བྷ་ཎཱ་ཧི,
ས་ཀེ་ན དཱ་རེ་ན ཙ ཧོ་ཧི ཏུ་ཊྛོ’’ཏི. (ཝི. ཝ. ༡༢༢༣-༡༢༢༤; པེ. ཝ. ༢༠༢-༢༠༣) –
ཨཱ་ཧ. སོ ‘‘སཱ་དྷཱུ’’ཏི ས་མྤ་ཊི་ཙྪི་ཏྭཱ ཨི་མཱ གཱ་ཐཱ ཨ་བྷཱ་སི –
‘‘ཨ་ཏྠ་ཀཱ་མོ་སི མེ ཡ་ཀྑ, ཧི་ཏ་ཀཱ་མོ་སི དེ་ཝ་ཏེ;
ཀ་རོ་མི ཏུ་ཡ྄ཧཾ ཝ་ཙ་ནཾ, ཏྭཾ་སི ཨཱ་ཙ་རི་ཡོ མ་མ.
‘‘ཨུ་པེ་མི ས་ར་ཎཾ བུ་དྡྷཾ, དྷ་མྨ་ཉྩཱ་པི ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ;
ས་ངྒྷ་ཉྩ ན་ར་དེ་ཝ་སྶ, ག་ཙྪཱ་མི ས་ར་ཎཾ ཨ་ཧཾ.
‘‘པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱ ཝི་ར་མཱ་མི ཁི་པྤཾ,
ལོ་ཀེ ཨ་དི་ནྣཾ པ་རི་ཝ་ཛྫ་ཡཱ་མི;
ཨ་མ་ཛྫ་པོ ནོ ཙ མུ་སཱ བྷ་ཎཱ་མི,
ས་ཀེ་ན དཱ་རེ་ན ཙ ཧོ་མི ཏུ་ཊྛོ’’ཏི. (ཝི. ཝ. ༡༢༢༥-༡༢༢༧; པེ. ཝ. ༢༠༤-༢༠༦);
ཨ་ཐ ནཾ དེ་ཝ་པུ་ཏྟོ, ‘‘བྲཱ་ཧྨ་ཎ, ཏེ གེ་ཧེ བ་ཧུཾ དྷ་ནཾ ཨ་ཏྠི, ས་ཏྠཱ་རཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ དཱ་ནཾ དེ་ཧི, དྷ་མྨཾ སུ་ཎཱ་ཧི, པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪཱ་ཧཱི’’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠེ་ཝ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡི.
བྲཱ་ཧྨ་ཎོ་པི གེ་ཧཾ ག་ནྟྭཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎིཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་ཏྭཱ, ‘‘བྷ་དྡེ, ཨ་ཧཾ ཨ་ཛྫ ས་མ་ཎཾ གོ་ཏ་མཾ ནི་མ་ནྟེ་ཏྭཱ པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪི་སྶཱ་མི, ས་ཀྐཱ་རཾ ཀ་རོ་ཧཱི’’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཝི་ཧཱ་རཾ ག་ནྟྭཱ ས་ཏྠཱ་རཾ ནེ་ཝ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ན པ་ཊི་ས་ནྠཱ་རཾ ཀ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཋི་ཏོ, ‘‘བྷོ གོ་ཏ་མ, ཨ་དྷི་ཝཱ་སེ་ཧི ཨ་ཛྫ་ཏ་ནཱ་ཡ བྷ་ཏྟཾ ས་དྡྷིཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ་ནཱ’’ཏི ཨཱ་ཧ. ས་ཏྠཱ ཨ་དྷི་ཝཱ་སེ་སི. སོ ས་ཏྠུ ཨ་དྷི་ཝཱ་ས་ནཾ ཝི་དི་ཏྭཱ ཝེ་གེ་ནཱ་ག་ནྟྭཱ ས་ཀེ ནི་ཝེ་ས་ནེ པ་ཎཱི་ཏཾ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡ་ཉྩ པ་ཊི་ཡཱ་དཱ་པེ་སི. ས་ཏྠཱ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་པ་རི་ཝུ་ཏོ ཏ་སྶ གེ་ཧཾ ག་ནྟྭཱ པ་ཉྙ་ཏྟཱ་ས་ནེ ནི་སཱི་དི. བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ས་ཀྐ་ཙྩཾ པ་རི་ཝི་སི, མ་ཧཱ་ཛ་ནོ ས་ནྣི་པ་ཏི. མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀེ་ན ཀི་ར ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ ནི་མ་ནྟི་ཏེ དྭེ ཛ་ན་ཀཱ་ཡཱ ས་ནྣི་པ་ཏ་ནྟི མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀཱ ‘‘ཨ་ཛྫ ས་མ་ཎཾ གོ་ཏ་མཾ པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪ་ནཱ་ཡ ཝི་ཧེ་ཋི་ཡ་མཱ་ནཾ པ་སྶི་སྶཱ་མཱ’’ཏི ས་ནྣི་པ་ཏ་ནྟི, ས་མྨཱ་དི་ཊྛི་ཀཱ ‘‘ཨ་ཛྫ བུ་དྡྷ་ཝི་ས་ཡཾ བུ་དྡྷ་ལཱི་ལ༹ཾ པ་སྶི་སྶཱ་མཱ’’ཏི ས་ནྣི་པ་ཏ་ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཀ་ཏ་བྷ་ཏྟ་ཀི་ཙྩཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་མུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ནཱི་ཙཱ་ས་ནེ ནི་སི་ནྣོ པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪི – ‘‘བྷོ གོ་ཏ་མ, ཏུ་མྷཱ་ཀཾ དཱ་ནཾ ཨ་ད་ཏྭཱ པཱུ་ཛཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ དྷ་མྨཾ ཨ་སུ་ཏྭཱ ཨུ་པོ་ས་ཐ་ཝཱ་སཾ ཨ་ཝ་སི་ཏྭཱ ཀེ་ཝ་ལཾ མ་ནོ་པ་སཱ་ད་མ་ཏྟེ་ནེ་ཝ ས་གྒེ ནི་བྦ་ཏྟཱ ནཱ་མ ཧོ་ནྟཱི’’ཏི? ‘‘བྲཱ་ཧྨ་ཎ, ཀ་སྨཱ མཾ པུ་ཙྪ་སི, ན་ནུ ཏེ པུ་ཏྟེ་ན མ་ཊྛ་ཀུ་ཎྜ་ལི་ནཱ མ་ཡི མ་ནཾ པ་སཱ་དེ་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ས་གྒེ ནི་བྦ་ཏྟ་བྷཱ་ཝོ ཀ་ཐི་ཏོ’’ཏི? ‘‘ཀ་དཱ, བྷོ གོ་ཏ་མཱ’’ཏི? ན་ནུ ཏྭཾ ཨ་ཛྫ སུ་སཱ་ནཾ ག་ནྟྭཱ ཀ་ནྡ་ནྟོ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ བཱ་ཧཱ པ་གྒ་ཡ྄ཧ ཀ་ནྡ་ནྟཾ ཨེ་ཀཾ མཱ་ཎ་ཝཾ དི་སྭཱ ‘‘ཨ་ལ་ངྐ་ཏོ མ་ཊྛ་ཀུ་ཎྜ་ལཱི, མཱ་ལ་དྷཱ་རཱི ཧ་རི་ཙ་ནྡ་ནུ་སྶ་དོ’’ཏི དྭཱི་ཧི ཛ་ནེ་ཧི ཀ་ཐི་ཏ་ཀ་ཐཾ པ་ཀཱ་སེ་ནྟོ ས་བྦཾ མ་ཊྛ་ཀུ་ཎྜ་ལི་ཝ་ཏྠུཾ ཀ་ཐེ་སི. ཏེ་ནེ་ཝེ་ཏཾ བུ་དྡྷ་བྷཱ་སི་ཏཾ ནཱ་མ ཛཱ་ཏཾ.
ཏཾ ཀ་ཐེ་ཏྭཱ ཙ པ་ན ‘‘ན ཁོ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, ཨེ་ཀ་ས་ཏཾ ཝཱ ན དྭེ་ས་ཏཾ, ཨ་ཐ ཁོ མ་ཡི མ་ནཾ པ་སཱ་དེ་ཏྭཱ ས་གྒེ ནི་བྦ་ཏྟཱ་ནཾ ག་ཎ་ནཱ ནཱ་མ ན་ཏྠཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཨ་ཐ མ་ཧཱ་ཛ་ནོ ན ནི་བྦེ་མ་ཏི་ཀོ ཧོ་ཏི, ཨ་ཐ་སྶ ཨ་ནི་བྦེ་མ་ཏི་ཀ་བྷཱ་ཝཾ ཝི་དི་ཏྭཱ ས་ཏྠཱ ‘‘མ་ཊྛ་ཀུ་ཎྜ་ལི་དེ་ཝ་པུ་ཏྟོ ཝི་མཱ་ནེ་ནེ་ཝ ས་དྡྷིཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏཱུ’’ཏི ཨ་དྷི་ཊྛཱ་སི. སོ ཏི་གཱ་ཝུ་ཏ་པྤ་མཱ་ཎེ་ནེ་ཝ དི་བྦཱ་བྷ་ར་ཎ་པ་ཊི་མ་ཎྜི་ཏེ་ན ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ་ན ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཝི་མཱ་ན་ཏོ ཨོ་རུ་ཡ྄ཧ ས་ཏྠཱ་རཾ ཝ་ནྡི་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཨ་ཊྛཱ་སི. ཨ་ཐ ནཾ ས་ཏྠཱ ‘‘ཏྭཾ ཨི་མཾ ས་མྤ་ཏྟིཾ ཀིཾ ཀ་མྨཾ ཀ་ཏྭཱ པ་ཊི་ལ་བྷཱི’’ཏི པུ་ཙྪ་ནྟོ –
‘‘ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟེ་ན ཝ་ཎྞེ་ན, ཡཱ ཏྭཾ ཏི་ཊྛ་སི དེ་ཝ་ཏེ;
ཨོ་བྷཱ་སེ་ནྟཱི དི་སཱ ས་བྦཱ, ཨོ་ས་དྷཱི ཝི་ཡ ཏཱ་ར་ཀཱ;
པུ་ཙྪཱ་མི ཏཾ དེ་ཝ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝ, མ་ནུ་སྶ་བྷཱུ་ཏོ ཀི་མ་ཀཱ་སི པུ་ཉྙ’’ནྟི. –
གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. ‘‘དེ་ཝ་པུ་ཏྟོ ཨ་ཡཾ མེ, བྷ་ནྟེ, ས་མྤ་ཏྟི ཏུ་མྷེ་སུ ཙི་ཏྟཾ པ་སཱ་དེ་ཏྭཱ ལ་དྡྷཱ’’ཏི. ‘‘མ་ཡི ཙི་ཏྟཾ པ་སཱ་དེ་ཏྭཱ ལ་དྡྷཱ ཏེ’’ཏི? ‘‘ཨཱ་མ, བྷ་ནྟེ’’ཏི. མ་ཧཱ་ཛ་ནོ དེ་ཝ་པུ་ཏྟཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ ‘‘ཨ་ཙྪ་རི་ཡཱ ཝ་ཏ, བྷོ, བུ་དྡྷ་གུ་ཎཱ, ཨ་དི་ནྣ་པུ་བྦ་ཀ་བྲཱ་ཧྨ་ཎ་སྶ ནཱ་མ པུ་ཏྟོ ཨ་ཉྙཾ ཀི་ཉྩི པུ་ཉྙཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ ས་ཏྠ་རི ཙི་ཏྟཾ པ་སཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ ས་མྤ་ཏྟིཾ པ་ཊི་ལ་བྷཱི’’ཏི ཏུ་ཊྛིཾ པ་ཝེ་དེ་སི.
ཨ་ཐ ནེ་སཾ ཀུ་ས་ལཱ་ཀུ་ས་ལ་ཀ་མྨ་ཀ་ར་ཎེ མ་ནོ་ཝ པུ་བྦ་ངྒ་མོ, མ་ནོ་ཝ སེ་ཊྛོ. པ་ས་ནྣེ་ན ཧི མ་ནེ་ན ཀ་ཏཾ ཀ་མྨཾ དེ་ཝ་ལོ་ཀཾ མ་ནུ་སྶ་ལོ་ཀཾ ག་ཙྪ་ནྟཾ པུ་གྒ་ལཾ ཚཱ་ཡཱ་ཝ ན ཝི་ཛ་ཧ་ཏཱི་ཏི ཨི་དཾ ཝ་ཏྠུཾ ཀ་ཐེ་ཏྭཱ ཨ་ནུ་ས་ནྡྷིཾ གྷ་ཊེ་ཏྭཱ པ་ཏི་ཊྛཱ་པི་ཏ་མ་ཏྟི་ཀཾ སཱ་ས་ནཾ རཱ་ཛ་མུ་དྡཱ་ཡ ལ་ཉྪ་ནྟོ ཝི་ཡ དྷ་མྨ་རཱ་ཛཱ ཨི་མཾ གཱ་ཐ་མཱ་ཧ –
༢. ‘‘མ་ནོ་པུ་བྦ་ངྒ་མཱ དྷ་མྨཱ, མ་ནོ་སེ་ཊྛཱ མ་ནོ་མ་ཡཱ.
མ་ན་སཱ ཙེ པ་ས་ནྣེ་ན, བྷཱ་ས་ཏི ཝཱ ཀ་རོ་ཏི ཝཱ;
ཏ་ཏོ ནཾ སུ་ཁ་མ་ནྭེ་ཏི, ཚཱ་ཡཱ་ཝ ཨ་ན་པཱ་ཡི་ནཱི’’ཏི.
ཏ་ཏྠ ཀི་ཉྩཱ་པི མ་ནོཏི ཨ་ཝི་སེ་སེ་ན ས་བྦ་མྤི ཙ་ཏུ་བྷཱུ་མི་ཀ་ཙི་ཏྟཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཨི་མ་སྨིཾ པ་ན པ་དེ ནི་ཡ་མི་ཡ་མཱ་ནཾ ཝ་ཝ་ཏྠཱ་པི་ཡ་མཱ་ནཾ པ་རི་ཙྪི་ཛྫི་ཡ་མཱ་ནཾ ཨ་ཊྛ་ཝི་དྷཾ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀུ་ས་ལ་ཙི་ཏྟཾ ལ་བྦྷ་ཏི. ཝ་ཏྠུ་ཝ་སེ་ན པ་ནཱ་ཧ་རི་ཡ་མཱ་ནཾ ཏ་ཏོ་པི སོ་མ་ན་སྶ་ས་ཧ་ག་ཏཾ ཉཱ་ཎ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཙི་ཏྟ་མེ་ཝ ལ་བྦྷ་ཏི. པུ་བྦ་ངྒ་མཱཏི ཏེ་ན པ་ཋ་མ་གཱ་མི་ནཱ ཧུ་ཏྭཱ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ. དྷ་མྨཱཏི ཝེ་ད་ནཱ་ད་ཡོ ཏ་ཡོ ཁ་ནྡྷཱ. ཨེ་ཏེ ཧི ཨུ་པྤཱ་ད་པ་ཙྩ་ཡ་ཊྛེ་ན སོ་མ་ན་སྶ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་མ་ནོ པུ་བྦ་ངྒ་མོ ཨེ་ཏེ་ས་ནྟི མ་ནོ་པུ་བྦ་ངྒ་མཱ ནཱ་མ. ཡ་ཐཱ ཧི བ་ཧཱུ་སུ ཨེ་ཀ་ཏོ ཧུ་ཏྭཱ མ་ཧཱ་བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་སྶ ཙཱི་ཝ་ར་དཱ་ནཱ་དཱི་ནི ཝཱ ཨུ་ལཱ༹་ར་པཱུ་ཛཱ་དྷ་མྨ་སྶ་ཝ་ནཱ་དཱི་ནི ཝཱ མཱ་ལཱ་ག་ནྡྷ་ས་ཀྐཱ་ར་ཀ་ར་ཎཱ་དཱི་ནི ཝཱ པུ་ཉྙཱ་ནི ཀ་རོ་ནྟེ་སུ ‘‘ཀོ ཨེ་ཏེ་སཾ པུ་བྦ་ངྒ་མོ’’ཏི ཝུ་ཏྟེ ཡོ ཏེ་སཾ པ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏི, ཡཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཏེ ཏཱ་ནི པུ་ཉྙཱ་ནི ཀ་རོ་ནྟི, སོ ཏི་སྶོ ཝཱ ཕུ་སྶོ ཝཱ ཏེ་སཾ པུ་བྦ་ངྒ་མོ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཨེ་ཝཾ་ས་མྤ་ད་མི་དཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཨི་ཏི ཨུ་པྤཱ་ད་པ་ཙྩ་ཡ་ཊྛེ་ན མ་ནོ པུ་བྦ་ངྒ་མོ ཨེ་ཏེ་ས་ནྟི མ་ནོ་པུ་བྦ་ངྒ་མཱ. ན ཧི ཏེ མ་ནེ ཨ་ནུ་པྤ་ཛྫ་ནྟེ ཨུ་པྤ་ཛྫི་ཏུཾ ས་ཀྐོ་ནྟི, མ་ནོ པ་ན ཨེ་ཀ་ཙྩེ་སུ ཙེ་ཏ་སི་ཀེ་སུ ཨ་ནུ་པྤ་ཛྫ་ནྟེ་སུ་པི ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི་ཡེ་ཝ. ཨེ་ཝཾ ཨ་དྷི་པ་ཏི་ཝ་སེ་ན པ་ན མ་ནོ སེ་ཊྛོ ཨེ་ཏེ་ས་ནྟི མ་ནོ་སེ་ཊྛཱ. ཡ་ཐཱ ཧི ག་ཎཱ་དཱི་ནཾ ཨ་དྷི་པ་ཏི པུ་རི་སོ ག་ཎ་སེ་ཊྛོ སེ་ཎི་སེ་ཊྛོ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཏ་ཐཱ ཏེ་ས་མྤི མ་ནོ་ཝ སེ་ཊྛོ. ཡ་ཐཱ པ་ན སུ་ཝ་ཎྞཱ་དཱི་ཧི ནི་པྥཱ་དི་ཏཱ་ནི བྷ་ཎྜཱ་ནི སུ་ཝ་ཎྞ་མ་ཡཱ་དཱི་ནི ནཱ་མ ཧོ་ནྟི, ཏ་ཐཱ ཨེ་ཏེ་པི མ་ན་ཏོ ནི་པྥ་ནྣ་ཏྟཱ མ་ནོ་མ་ཡཱ ནཱ་མ.
པ་ས་ནྣེ་ནཱཏི ཨ་ན་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དཱི་ཧི གུ་ཎེ་ཧི པ་ས་ནྣེ་ན. བྷཱ་ས་ཏི ཝཱ ཀ་རོ་ཏི ཝཱཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པེ་ན མ་ནེ་ན བྷཱ་ས་ནྟོ ཙ་ཏུ་བྦི་དྷཾ ཝ་ཙཱི་སུ་ཙ་རི་ཏ་མེ་ཝ བྷཱ་ས་ཏི, ཀ་རོ་ནྟོ ཏི་ཝི་དྷཾ ཀཱ་ཡ་སུ་ཙ་རི་ཏ་མེ་ཝ ཀ་རོ་ཏི, ཨ་བྷཱ་ས་ནྟོ ཨ་ཀ་རོ་ནྟོ ཏཱ་ཡ ཨ་ན་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དཱི་ཧི པ་ས་ནྣ་མཱ་ན་ས་ཏཱ་ཡ ཏི་ཝི་དྷཾ མ་ནོ་སུ་ཙ་རི་ཏཾ པཱུ་རེ་ཏི. ཨེ་ཝ་མ་སྶ ད་ས ཀུ་ས་ལ་ཀ་མྨ་པ་ཐཱ པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི.
ཏ་ཏོ ནཾ སུ་ཁ་མ་ནྭེ་ཏཱིཏི ཏ་ཏོ ཏི་ཝི་དྷ་སུ་ཙ་རི་ཏ་ཏོ ནཾ པུ་གྒ་ལཾ སུ་ཁ མ་ནྭེ་ཏི. ཨི་དྷ ཏེ་བྷཱུ་མི་ཀ་མྤི ཀུ་ས་ལཾ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཾ, ཏ་སྨཱ ཏེ་བྷཱུ་མི་ཀ་སུ་ཙ་རི་ཏཱ་ནུ་བྷཱ་ཝེ་ན སུ་ག་ཏི་བྷ་ཝེ ནི་བྦ་ཏྟཾ པུ་གྒ་ལཾ, དུ་གྒ་ཏི་ཡཾ ཝཱ སུ་ཁཱ་ནུ་བྷ་ཝ་ན་ཊྛཱ་ནེ ཋི་ཏཾ ཀཱ་ཡ་ཝ་ཏྠུ་ཀ་མྤི ཨི་ཏ་ར་ཝ་ཏྠུ་ཀ་མྤི ཨ་ཝ་ཏྠུ་ཀ་མྤཱི་ཏི ཀཱ་ཡི་ཀ་ཙེ་ཏ་སི་ཀཾ ཝི་པཱ་ཀ་སུ་ཁཾ ཨ་ནུ་ག་ཙྪ་ཏི, ན ཝི་ཛ་ཧ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཡ་ཐཱ ཀིཾ? ཚཱ་ཡཱ་ཝ ཨ་ན་པཱ་ཡི་ནཱིཏི ཡ་ཐཱ ཧི ཚཱ་ཡཱ ནཱ་མ ས་རཱི་ར་པྤ་ཊི་བ་དྡྷཱ ས་རཱི་རེ ག་ཙྪ་ནྟེ ག་ཙྪ་ཏི, ཏི་ཊྛ་ནྟེ ཏི་ཊྛ་ཏི, ནི་སཱི་ད་ནྟེ ནི་སཱི་ད་ཏི, ན ས་ཀྐོ་ཏི, ‘‘ས་ཎྷེ་ན ཝཱ ཕ་རུ་སེ་ན ཝཱ ནི་ཝ་ཏྟཱ་ཧཱི’’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཝཱ པོ་ཐེ་ཏྭཱ ཝཱ ནི་ཝ་ཏྟཱ་པེ་ཏུཾ. ཀ་སྨཱ? ས་རཱི་ར་པྤ་ཊི་བ་དྡྷ་ཏྟཱ. ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཨི་མེ་སཾ ད་ས་ནྣཾ ཀུ་ས་ལ་ཀ་མྨ་པ་ཐཱ་ནཾ ཨཱ་ཙི་ཎྞ་ས་མཱ་ཙི་ཎྞ་ཀུ་ས་ལ་མཱུ་ལི་ཀཾ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་རཱ་དི་བྷེ་དཾ ཀཱ་ཡི་ཀ་ཙེ་ཏ་སི་ཀ་སུ་ཁཾ ག་ཏ་ག་ཏ་ཊྛཱ་ནེ ཨ་ན་པཱ་ཡི་ནཱི ཚཱ་ཡཱ ཝི་ཡ ཧུ་ཏྭཱ ན ཝི་ཛ་ཧ་ཏཱི་ཏི.
གཱ་ཐཱ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནེ ཙ་ཏུ་རཱ་སཱི་ཏི་ཡཱ པཱ་ཎ་ས་ཧ་སྶཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་བྷི་ས་མ་ཡོ ཨ་ཧོ་སི, མ་ཊྛ་ཀུ་ཎྜ་ལི་དེ་ཝ་པུ་ཏྟོ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལེ པ་ཏི་ཊྛ་ཧི, ཏ་ཐཱ ཨ་དི་ནྣ་པུ་བྦ་ཀོ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ. སོ ཏཱ་ཝ་མ་ཧ་ནྟཾ ཝི་བྷ་ཝཾ བུ་དྡྷ་སཱ་ས་ནེ ཝི་པྤ་ཀི་རཱི་ཏི.
མ་ཊྛ་ཀུ་ཎྜ་ལཱི་ཝ་ཏྠུ དུ་ཏི་ཡཾ.