༥. བོ་ཛ྄ཛྷ་སུ་ཏྟཾ

༤༥. ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཨ་ཐ ཁོ བོ་ཛ྄ཛྷཱ ཨུ་པཱ་སི་ཀཱ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣཾ ཁོ བོ་ཛ྄ཛྷཾ ཨུ་པཱ་སི་ཀཾ བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ –

‘‘ཨ་ཊྛ་ངྒ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ, བོ་ཛ྄ཛྷེ, ཨུ་པོ་ས་ཐོ ཨུ་པ་ཝུ་ཏྠོ མ་ཧ་པྥ་ལོ ཧོ་ཏི མ་ཧཱ་ནི་སཾ་སོ མ་ཧཱ་ཛུ་ཏི་ཀོ མ་ཧཱ་ཝི་པྥཱ་རོ. ཀ་ཐཾ ཨུ་པ་ཝུ་ཏྠོ ཙ, བོ་ཛ྄ཛྷེ, ཨ་ཊྛ་ངྒ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཨུ་པོ་ས་ཐོ མ་ཧ་པྥ་ལོ ཧོ་ཏི མ་ཧཱ་ནི་སཾ་སོ མ་ཧཱ་ཛུ་ཏི་ཀོ མ་ཧཱ་ཝི་པྥཱ་རོ? ཨི་དྷ, བོ་ཛ྄ཛྷེ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝཾ ཨ་ར་ཧ་ནྟོ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཾ པ་ཧཱ་ཡ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏཱ ནི་ཧི་ཏ་ད་ཎྜཱ ནི་ཧི་ཏ་ས་ཏྠཱ ལ་ཛྫཱི ད་ཡཱ་པ་ནྣཱ, ས་བྦ་པཱ་ཎ་བྷཱུ་ཏ་ཧི་ཏཱ་ནུ་ཀ་མྤི་ནོ ཝི་ཧ་ར་ནྟི. ཨ་ཧཾ པ་ཛྫ ཨི་མ་ཉྩ ར་ཏྟིཾ ཨི་མ་ཉྩ དི་ཝ་སཾ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཾ པ་ཧཱ་ཡ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ནི་ཧི་ཏ་ད་ཎྜོ ནི་ཧི་ཏ་ས་ཏྠོ ལ་ཛྫཱི ད་ཡཱ་པ་ནྣོ, ས་བྦ་པཱ་ཎ་བྷཱུ་ཏ་ཧི་ཏཱ་ནུ་ཀ་མྤཱི ཝི་ཧ་རཱ་མི. ཨི་མི་ནཱ་པ་ངྒེ་ན ཨ་ར་ཧ་ཏཾ ཨ་ནུ་ཀ་རོ་མི, ཨུ་པོ་ས་ཐོ ཙ མེ ཨུ་པ་ཝུ་ཏྠོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’ཏི. ཨི་མི་ནཱ པ་ཋ་མེ་ན ཨ་ངྒེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི…པེ….

‘‘‘ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝཾ ཨ་ར་ཧ་ནྟོ ཨུ་ཙྩཱ་ས་ཡ་ན་མ་ཧཱ་ས་ཡ་ནཾ པ་ཧཱ་ཡ ཨུ་ཙྩཱ་ས་ཡ་ན་མ་ཧཱ་ས་ཡ་ནཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏཱ ནཱི་ཙ་སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་ནྟི – མ་ཉྩ་ཀེ ཝཱ ཏི་ཎ་ས་ནྠཱ་ར་ཀེ ཝཱ. ཨ་ཧཾ པ་ཛྫ ཨི་མ་ཉྩ ར་ཏྟིཾ ཨི་མ་ཉྩ དི་ཝ་སཾ ཨུ་ཙྩཱ་ས་ཡ་ན་མ་ཧཱ་ས་ཡ་ནཾ པ་ཧཱ་ཡ ཨུ་ཙྩཱ་ས་ཡ་ན་མ་ཧཱ་ས་ཡ་ནཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ནཱི་ཙ་སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་མི – མ་ཉྩ་ཀེ ཝཱ ཏི་ཎ་ས་ནྠཱ་ར་ཀེ ཝཱ. ཨི་མི་ནཱ་པ་ངྒེ་ན ཨ་ར་ཧ་ཏཾ ཨ་ནུ་ཀ་རོ་མི, ཨུ་པོ་ས་ཐོ ཙ མེ ཨུ་པ་ཝུ་ཏྠོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’ཏི. ཨི་མི་ནཱ ཨ་ཊྛ་མེ་ན ཨ་ངྒེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཨུ་པ་ཝུ་ཏྠོ ཁོ, བོ་ཛ྄ཛྷེ, ཨ་ཊྛ་ངྒ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཨུ་པོ་ས་ཐོ མ་ཧ་པྥ་ལོ ཧོ་ཏི མ་ཧཱ་ནི་སཾ་སོ མ་ཧཱ་ཛུ་ཏི་ཀོ མ་ཧཱ་ཝི་པྥཱ་རོ.

‘‘ཀཱི་ཝ་མ་ཧ་པྥ་ལོ ཧོ་ཏི, ཀཱི་ཝ་མ་ཧཱ་ནི་སཾ་སོ, ཀཱི་ཝ་མ་ཧཱ་ཛུ་ཏི་ཀོ, ཀཱི་ཝ་མ་ཧཱ་ཝི་པྥཱ་རོ? སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བོ་ཛ྄ཛྷེ, ཡོ ཨི་མེ་སཾ སོ་ལ༹་ས་ནྣཾ མ་ཧཱ་ཛ་ན་པ་དཱ་ནཾ པ་ཧཱུ་ཏ་ར་ཏྟ་ར་ཏ་ནཱ་ནཾ ཨི་སྶ་རི་ཡཱ་དྷི་པ་ཙྩཾ ར་ཛྫཾ ཀཱ་རེ་ཡྻ, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཨ་ངྒཱ་ནཾ མ་ག་དྷཱ་ནཾ ཀཱ་སཱི་ནཾ ཀོ་ས་ལཱ་ནཾ ཝ་ཛྫཱི་ནཾ མ་ལླཱ་ནཾ ཙེ་ཏཱི་ནཾ ཝ་ངྒཱ་ནཾ ཀུ་རཱུ་ནཾ པ་ཉྩཱ་ལཱ་ནཾ མ་ཙྪཱ་ནཾ སཱུ་ར་སེ་ནཱ་ནཾ ཨ་སྶ་ཀཱ་ནཾ ཨ་ཝ་ནྟཱི་ནཾ ག་ནྡྷཱ་རཱ་ནཾ ཀ་མྦོ་ཛཱ་ནཾ, ཨ་ཊྛ་ངྒ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ ཨུ་པོ་ས་ཐ་སྶ ཨེ་ཏཾ ཀ་ལཾ ནཱ་གྒྷ་ཏི སོ་ལ༹་སིཾ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ཀ་པ་ཎཾ, བོ་ཛ྄ཛྷེ, མཱ་ནུ་ས་ཀཾ ར་ཛྫཾ དི་བྦཾ སུ་ཁཾ ཨུ་པ་ནི་དྷཱ་ཡ.

‘‘ཡཱ་ནི, བོ་ཛ྄ཛྷེ, མཱ་ནུ་ས་ཀཱ་ནི པ་ཉྙཱ་ས ཝ་སྶཱ་ནི, ཙཱ་ཏུ་མ་ཧཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ་ནཾ དེ་ཝཱ་ནཾ ཨེ་སོ ཨེ་ཀོ ར་ཏྟི་ནྡི་ཝོ. ཏཱ་ཡ ར་ཏྟི་ཡཱ ཏིཾ་ས་ར་ཏྟི་ཡོ མཱ་སོ. ཏེ་ན མཱ་སེ་ན དྭཱ་ད་ས་མཱ་སི་ཡོ སཾ་ཝ་ཙྪ་རོ. ཏེ་ན སཾ་ཝ་ཙྪ་རེ་ན དི་བྦཱ་ནི པ་ཉྩ ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ནི ཙཱ་ཏུ་མ་ཧཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ་ནཾ དེ་ཝཱ་ནཾ ཨཱ་ཡུ་པྤ་མཱ་ཎཾ. ཋཱ་ནཾ ཁོ པ་ནེ་ཏཾ, བོ་ཛ྄ཛྷེ, ཝི་ཛྫ་ཏི ཡཾ ཨི་དྷེ་ཀ་ཙྩོ ཨི་ཏྠཱི ཝཱ པུ་རི་སོ ཝཱ ཨ་ཊྛ་ངྒ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཾ ཨུ་པོ་ས་ཐཾ ཨུ་པ་ཝ་སི་ཏྭཱ ཀཱ་ཡ་སྶ བྷེ་དཱ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ ཙཱ་ཏུ་མ་ཧཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ་ནཾ དེ་ཝཱ་ནཾ ས་ཧ་བྱ་ཏཾ ཨུ་པ་པ་ཛྫེ་ཡྻ. ཨི་དཾ ཁོ པ་ནེ་ཏཾ, བོ་ཛ྄ཛྷེ, ས་ནྡྷཱ་ཡ བྷཱ་སི་ཏཾ – ‘ཀ་པ་ཎཾ མཱ་ནུ་ས་ཀཾ ར་ཛྫཾ དི་བྦཾ སུ་ཁཾ ཨུ་པ་ནི་དྷཱ་ཡ’’’.

‘‘ཡཾ, བོ་ཛ྄ཛྷེ, མཱ་ནུ་ས་ཀཾ ཝ་སྶ་ས་ཏཾ…པེ… ཏཱ་ནི, བོ་ཛ྄ཛྷེ, མཱ་ནུ་ས་ཀཱ་ནི དྭེ ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ནི…པེ… ཙ་ཏྟཱ་རི ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ནི…པེ… ཨ་ཊྛ ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ནི…པེ… སོ་ལ༹་ས ཝ་སྶ་ས་ཏཱ་ནི པ་ར་ནི་མྨི་ཏ་ཝ་ས་ཝ་ཏྟཱི་ནཾ དེ་ཝཱ་ནཾ ཨེ་སོ ཨེ་ཀོ ར་ཏྟི་ནྡི་ཝོ. ཏཱ་ཡ ར་ཏྟི་ཡཱ ཏིཾ་ས་ར་ཏྟི་ཡོ མཱ་སོ. ཏེ་ན མཱ་སེ་ན དྭཱ་ད་ས་མཱ་སི་ཡོ སཾ་ཝ་ཙྪ་རོ. ཏེ་ན སཾ་ཝ་ཙྪ་རེ་ན དི་བྦཱ་ནི སོ་ལ༹་ས ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི པ་ར་ནི་མྨི་ཏ་ཝ་ས་ཝ་ཏྟཱི་ནཾ དེ་ཝཱ་ནཾ ཨཱ་ཡུ་པྤ་མཱ་ཎཾ. ཋཱ་ནཾ ཁོ པ་ནེ་ཏཾ, བོ་ཛ྄ཛྷེ, ཝི་ཛྫ་ཏི ཡཾ ཨི་དྷེ་ཀ་ཙྩོ ཨི་ཏྠཱི ཝཱ པུ་རི་སོ ཝཱ ཨ་ཊྛ་ངྒ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཾ ཨུ་པོ་ས་ཐཾ ཨུ་པ་ཝ་སི་ཏྭཱ ཀཱ་ཡ་སྶ བྷེ་དཱ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ པ་ར་ནི་མྨི་ཏ་ཝ་ས་ཝ་ཏྟཱི་ནཾ དེ་ཝཱ་ནཾ ས་ཧ་བྱ་ཏཾ ཨུ་པ་པ་ཛྫེ་ཡྻ. ཨི་དཾ ཁོ པ་ནེ་ཏཾ, བོ་ཛ྄ཛྷེ, ས་ནྡྷཱ་ཡ བྷཱ་སི་ཏཾ – ‘ཀ་པ་ཎཾ མཱ་ནུ་ས་ཀཾ ར་ཛྫཾ དི་བྦཾ སུ་ཁཾ ཨུ་པ་ནི་དྷཱ་ཡཱ’’’ཏི.

‘‘པཱ་ཎཾ ན ཧ་ཉྙེ ན ཙ་དི་ནྣ་མཱ་དི་ཡེ,

མུ་སཱ ན བྷཱ་སེ ན ཙ མ་ཛྫ་པོ སི་ཡཱ;

ཨ་བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཱ ཝི་ར་མེ་ཡྻ མེ་ཐུ་ནཱ,

ར་ཏྟིཾ ན བྷུ་ཉྫེ་ཡྻ ཝི་ཀཱ་ལ་བྷོ་ཛ་ནཾ.

‘‘མཱ་ལཾ ན དྷཱ་རེ ན ཙ ག་ནྡྷ་མཱ་ཙ་རེ,

མ་ཉྩེ ཚ་མཱ་ཡཾ ཝ ས་ཡེ་ཐ ས་ནྠ་ཏེ;

ཨེ་ཏ་ཉྷི ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀ་མཱ་ཧུ་པོ་ས་ཐཾ,

བུ་དྡྷེ་ན དུ་ཀྑ་ནྟ་གུ་ནཱ པ་ཀཱ་སི་ཏཾ.

‘‘ཙ་ནྡོ ཙ སུ་རི་ཡོ ཙ ཨུ་བྷོ སུ་ད་སྶ་ནཱ,

ཨོ་བྷཱ་ས་ཡཾ ཨ་ནུ་པ་རི་ཡ་ནྟི ཡཱ་ཝ་ཏཱ;

ཏ་མོ་ནུ་དཱ ཏེ པ་ན ཨ་ནྟ་ལི་ཀྑ་གཱ,

ན་བྷེ པ་བྷཱ་ས་ནྟི དི་སཱ་ཝི་རོ་ཙ་ནཱ.

‘‘ཨེ་ཏ་སྨིཾ ཡཾ ཝི་ཛྫ་ཏི ཨ་ནྟ་རེ དྷ་ནཾ,

མུ་ཏྟཱ མ་ཎི ཝེ་ལུ༹་རི་ཡ་ཉྩ བྷ་དྡ་ཀཾ;

སི་ངྒཱི་སུ་ཝ་ཎྞཾ ཨ་ཐ ཝཱ་པི ཀ་ཉྩ་ནཾ,

ཡཾ ཛཱ་ཏ་རཱུ་པཾ ཧ་ཊ་ཀ་ནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏི.

‘‘ཨ་ཊྛ་ངྒུ་པེ་ཏ་སྶ ཨུ་པོ་ས་ཐ་སྶ,

ཀ་ལ་མྤི ཏེ ནཱ་ནུ་བྷ་ཝ་ནྟི སོ་ལ༹་སིཾ;

ཙ་ནྡ་པྤ་བྷཱ ཏཱ་ར་ག་ཎཱ ཙ ས་བྦེ.

‘‘ཏ་སྨཱ ཧི ནཱ་རཱི ཙ ན་རོ ཙ སཱི་ལ་ཝཱ,

ཨ་ཊྛ་ངྒུ་པེ་ཏཾ ཨུ་པ་ཝ་སྶུ་པོ་ས་ཐཾ;

པུ་ཉྙཱ་ནི ཀ་ཏྭཱ་ན སུ་ཁུ་དྲ་ཡཱ་ནི,

ཨ་ནི་ནྡི་ཏཱ ས་གྒ་མུ་པེ་ནྟི ཋཱ་ན’’ནྟི. པ་ཉྩ་མཾ;