༩. ཨ་ཀྑ་ཎ་སུ་ཏྟཾ

༢༩. ‘‘‘ཁ་ཎ་ཀི་ཙྩོ ལོ་ཀོ, ཁ་ཎ་ཀི་ཙྩོ ལོ་ཀོ’ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་སྶུ་ཏ་ཝཱ པུ་ཐུ་ཛྫ་ནོ བྷཱ་ས་ཏི, ནོ ཙ ཁོ སོ ཛཱ་ནཱ་ཏི ཁ་ཎཾ ཝཱ ཨ་ཀྑ་ཎཾ ཝཱ. ཨ་ཊྛི་མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཀྑ་ཎཱ ཨ་ས་མ་ཡཱ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ཝཱ་སཱ་ཡ. ཀ་ཏ་མེ ཨ་ཊྛ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཙ ལོ་ཀེ ཨུ་པྤ་ནྣོ ཧོ་ཏི ཨ་ར་ཧཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ ཝི་ཛྫཱ་ཙ་ར་ཎ་ས་མྤ་ནྣོ སུ་ག་ཏོ ལོ་ཀ་ཝི་དཱུ ཨ་ནུ་ཏྟ་རོ པུ་རི་ས་ད་མྨ་སཱ་ར་ཐི ས་ཏྠཱ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ, དྷ་མྨོ ཙ དེ་སི་ཡ་ཏི ཨོ་པ་ས་མི་ཀོ པ་རི་ནི་བྦཱ་ནི་ཀོ ས་མྦོ་དྷ་གཱ་མཱི སུ་ག་ཏ་པྤ་ཝེ་དི་ཏོ; ཨ་ཡ་ཉྩ པུ་གྒ་ལོ ནི་ར་ཡཾ ཨུ་པ་པ་ནྣོ ཧོ་ཏི. ཨ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཋ་མོ ཨ་ཀྑ་ཎོ ཨ་ས་མ་ཡོ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ཝཱ་སཱ་ཡ.

‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཙ ལོ་ཀེ ཨུ་པྤ་ནྣོ ཧོ་ཏི…པེ… ས་ཏྠཱ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ, དྷ་མྨོ ཙ དེ་སི་ཡ་ཏི ཨོ་པ་ས་མི་ཀོ པ་རི་ནི་བྦཱ་ནི་ཀོ ས་མྦོ་དྷ་གཱ་མཱི སུ་ག་ཏ་པྤ་ཝེ་དི་ཏོ; ཨ་ཡ་ཉྩ པུ་གྒ་ལོ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཡོ་ནིཾ ཨུ་པ་པ་ནྣོ ཧོ་ཏི…པེ….

‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ…པེ… ཨ་ཡ་ཉྩ པུ་གྒ་ལོ པེ་ཏྟི་ཝི་ས་ཡཾ ཨུ་པ་པ་ནྣོ ཧོ་ཏི…པེ….

‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ…པེ… ཨ་ཡ་ཉྩ པུ་གྒ་ལོ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ དཱི་གྷཱ་ཡུ་ཀཾ དེ་ཝ་ནི་ཀཱ་ཡཾ ཨུ་པ་པ་ནྣོ ཧོ་ཏི…པེ….

‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ…པེ… ཨ་ཡ་ཉྩ པུ་གྒ་ལོ པ་ཙྩ་ནྟི་མེ་སུ ཛ་ན་པ་དེ་སུ པ་ཙྩཱ་ཛཱ་ཏོ ཧོ་ཏི, སོ ཙ ཧོ་ཏི ཨ་ཝི་ཉྙཱ་ཏཱ་རེ་སུ མི་ལ་ཀྑེ་སུ [མི་ལ་ཀྑཱུ་སུ (སྱཱ. ཀ.) དཱི. ནི. ༣.༣༥༨], ཡ་ཏྠ ན་ཏྠི ག་ཏི བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ནཾ ཨུ་པཱ་ས་ཀཱ་ནཾ ཨུ་པཱ་སི་ཀཱ་ནཾ…པེ… པ་ཉྩ་མོ ཨ་ཀྑ་ཎོ ཨ་ས་མ་ཡོ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ཝཱ་སཱ་ཡ.

‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ…པེ… ཨ་ཡ་ཉྩ པུ་གྒ་ལོ མ་ཛ྄ཛྷི་མེ་སུ ཛ་ན་པ་དེ་སུ པ་ཙྩཱ་ཛཱ་ཏོ ཧོ་ཏི, སོ ཙ ཧོ་ཏི མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀོ ཝི་པ་རཱི་ཏ་ད་སྶ་ནོ – ‘ན་ཏྠི དི་ནྣཾ, ན་ཏྠི ཡི་ཊྛཾ, ན་ཏྠི ཧུ་ཏཾ, ན་ཏྠི སུ་ཀ་ཏ་དུ་ཀྐ་ཊཱ་ནཾ ཀ་མྨཱ་ནཾ ཕ་ལཾ ཝི་པཱ་ཀོ, ན་ཏྠི ཨ་ཡཾ ལོ་ཀོ, ན་ཏྠི པ་རོ ལོ་ཀོ, ན་ཏྠི མཱ་ཏཱ, ན་ཏྠི པི་ཏཱ, ན་ཏྠི ས་ཏྟཱ ཨོ་པ་པཱ་ཏི་ཀཱ, ན་ཏྠི ལོ་ཀེ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ས་མྨ་གྒ་ཏཱ ས་མྨཱ པ་ཊི་པ་ནྣཱ ཡེ ཨི་མ་ཉྩ ལོ་ཀཾ པ་ར་ཉྩ ལོ་ཀཾ ས་ཡཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ པ་ཝེ་དེ་ནྟཱི’ཏི…པེ….

‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ…པེ… ཨ་ཡ་ཉྩ པུ་གྒ་ལོ མ་ཛ྄ཛྷི་མེ་སུ ཛ་ན་པ་དེ་སུ པ་ཙྩཱ་ཛཱ་ཏོ ཧོ་ཏི, སོ ཙ ཧོ་ཏི དུ་པྤ་ཉྙོ ཛ་ལོ༹ ཨེ་ལ༹་མཱུ་གོ ཨ་པྤ་ཊི་བ་ལོ སུ་བྷཱ་སི་ཏ་དུ་བྦྷཱ་སི་ཏ་སྶ ཨ་ཏྠ་མ་ཉྙཱ་ཏུཾ. ཨ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏྟ་མོ ཨ་ཀྑ་ཎོ ཨ་ས་མ་ཡོ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ཝཱ་སཱ་ཡ.

‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཙ ལོ་ཀེ ཨ་ནུ་པྤ་ནྣོ ཧོ་ཏི ཨ་ར་ཧཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ…པེ… ས་ཏྠཱ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ. དྷ་མྨོ ཙ ན དེ་སི་ཡ་ཏི ཨོ་པ་ས་མི་ཀོ པ་རི་ནི་བྦཱ་ནི་ཀོ ས་མྦོ་དྷ་གཱ་མཱི སུ་ག་ཏ་པྤ་ཝེ་དི་ཏོ. ཨ་ཡ་ཉྩ པུ་གྒ་ལོ མ་ཛ྄ཛྷི་མེ་སུ ཛ་ན་པ་དེ་སུ པ་ཙྩཱ་ཛཱ་ཏོ ཧོ་ཏི, སོ ཙ ཧོ་ཏི པ་ཉྙ་ཝཱ ཨ་ཛ་ལོ༹ ཨ་ནེ་ལ༹་མཱུ་གོ པ་ཊི་བ་ལོ སུ་བྷཱ་སི་ཏ་དུ་བྦྷཱ་སི་ཏ་སྶ ཨ་ཏྠ་མ་ཉྙཱ་ཏུཾ. ཨ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཊྛ་མོ ཨ་ཀྑ་ཎོ ཨ་ས་མ་ཡོ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ཝཱ་སཱ་ཡ. ‘ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཊྛ ཨ་ཀྑ་ཎཱ ཨ་ས་མ་ཡཱ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ཝཱ་སཱ་ཡ’’’.

‘‘ཨེ་ཀོ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཁ་ཎོ ཙ ས་མ་ཡོ ཙ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ཝཱ་སཱ་ཡ. ཀ་ཏ་མོ ཨེ་ཀོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཙ ལོ་ཀེ ཨུ་པྤ་ནྣོ ཧོ་ཏི ཨ་ར་ཧཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ ཝི་ཛྫཱ་ཙ་ར་ཎ་ས་མྤ་ནྣོ སུ་ག་ཏོ ལོ་ཀ་ཝི་དཱུ ཨ་ནུ་ཏྟ་རོ པུ་རི་ས་ད་མྨ་སཱ་ར་ཐི ས་ཏྠཱ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ. དྷ་མྨོ ཙ དེ་སི་ཡ་ཏི ཨོ་པ་ས་མི་ཀོ པ་རི་ནི་བྦཱ་ནི་ཀོ ས་མྦོ་དྷ་གཱ་མཱི སུ་ག་ཏ་པྤ་ཝེ་དི་ཏོ. ཨ་ཡ་ཉྩ པུ་གྒ་ལོ མ་ཛ྄ཛྷི་མེ་སུ ཛ་ན་པ་དེ་སུ པ་ཙྩཱ་ཛཱ་ཏོ ཧོ་ཏི, སོ ཙ ཧོ་ཏི པ་ཉྙ་ཝཱ ཨ་ཛ་ལོ༹ ཨ་ནེ་ལ༹་མཱུ་གོ པ་ཊི་བ་ལོ སུ་བྷཱ་སི་ཏ་དུ་བྦྷཱ་སི་ཏ་སྶ ཨ་ཏྠ་མ་ཉྙཱ་ཏུཾ. ཨ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀོ་ཝ ཁ་ཎོ ཙ ས་མ་ཡོ ཙ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ཝཱ་སཱ་ཡཱ’’ཏི.

‘‘མ་ནུ་སྶ་ལཱ་བྷཾ [མ་ནུ་སྶ་ལོ་ཀཾ (སྱཱ.)] ལ་དྡྷཱ་ན, ས་དྡྷ་མྨེ སུ་པྤ་ཝེ་དི་ཏེ;

ཡེ ཁ་ཎཾ ནཱ་དྷི་ག་ཙྪ་ནྟི, ཨ་ཏི་ནཱ་མེ་ནྟི ཏེ ཁ་ཎཾ.

‘‘བ་ཧཱུ ཧི ཨ་ཀྑ་ཎཱ ཝུ་ཏྟཱ, མ་གྒ་སྶ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ;

ཀ་དཱ་ཙི ཀ་ར་ཧ་ཙི ལོ་ཀེ, ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི ཏ་ཐཱ་ག་ཏཱ.

‘‘ཏ་ཡི་དཾ [ཏ་སྶི་དཾ (ཀ.)] ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱུ་ཏཾ, ཡཾ ལོ་ཀ་སྨིཾ སུ་དུ་ལླ་བྷཾ;

མ་ནུ་སྶ་པ་ཊི་ལཱ་བྷོ ཙ, ས་དྡྷ་མྨ་སྶ ཙ དེ་ས་ནཱ;

ཨ་ལཾ ཝཱ་ཡ་མི་ཏུཾ ཏ་ཏྠ, ཨ་ཏྟ་ཀཱ་མེ་ན [ཨ་ཏྠ་ཀཱ་མེ་ན (སཱི. སྱཱ. ཀ.)] ཛ་ནྟུ་ནཱ.

‘‘ཀ་ཐཾ ཝི་ཛ་ཉྙཱ ས་དྡྷ་མྨཾ, ཁ་ཎོ ཝེ [ཝོ (སྱཱ.)] མཱ ཨུ་པ་ཙྩ་གཱ;

ཁ་ཎཱ་ཏཱི་ཏཱ ཧི སོ་ཙ་ནྟི, ནི་ར་ཡ་མྷི ས་མ་པྤི་ཏཱ.

‘‘ཨི་དྷ ཙེ ནཾ ཝི་རཱ་དྷེ་ཏི, ས་དྡྷ་མྨ་སྶ ནི་ཡཱ་མ་ཏཾ [ནི་ཡཱ་མི་ཏཾ (སྱཱ.)];

ཝཱ་ཎི་ཛོ་ཝ ཨ་ཏཱི་ཏ་ཏྠོ, ཙི་ར་ཏྟཾ [ཙི་ར་ནྟཾ (ཀ.)] ཨ་ནུ་ཏ་པི་སྶ་ཏི.

‘‘ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ནི་ཝུ་ཏོ པོ་སོ, ས་དྡྷ་མྨཾ ཨ་པ་རཱ་དྷི་ཀོ;

ཛཱ་ཏི་མ་ར་ཎ་སཾ་སཱ་རཾ, ཙི་རཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷོ་སྶ་ཏི.

‘‘ཡེ ཙ ལ་དྡྷཱ མ་ནུ་སྶ་ཏྟཾ, ས་དྡྷ་མྨེ སུ་པྤ་ཝེ་དི་ཏེ;

ཨ་ཀཾ་སུ ས་ཏྠུ ཝ་ཙ་ནཾ, ཀ་རི་སྶ་ནྟི ཀ་རོ་ནྟི ཝཱ.

‘‘ཁ་ཎཾ པ་ཙྩ་ཝི་དུཾ ལོ་ཀེ, བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ;

ཡེ མ་གྒཾ པ་ཊི་པ་ཛྫིཾ་སུ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་པྤ་ཝེ་དི་ཏཾ.

‘‘ཡེ སཾ་ཝ་རཱ ཙ་ཀྑུ་མ་ཏཱ, དེ་སི་ཏཱ་དི་ཙྩ་བ་ནྡྷུ་ནཱ;

ཏེ་སུ [ཏེ་སཾ (ཀ.)] གུ་ཏྟོ ས་དཱ ས་ཏོ, ཝི་ཧ་རེ ཨ་ན་ཝ་སྶུ་ཏོ.

‘‘ས་བྦེ ཨ་ནུ་ས་ཡེ ཚེ་ཏྭཱ, མཱ་ར་དྷེ་ཡྻ་པ་རཱ་ནུ་གེ;

ཏེ ཝེ པཱ་ར་ངྒ་ཏཱ [པཱ་ར་ག་ཏཱ (སཱི. སྱཱ. པཱི.)] ལོ་ཀེ, ཡེ པ་ཏྟཱ ཨཱ་ས་ཝ་ཀྑ་ཡ’’ནྟི. ན་ཝ་མཾ;