༡. མེ་ཏྟཱ་སུ་ཏྟཾ

༡. ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏཾ – ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཏ་ཏྲ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘བྷི་ཀྑ་ཝོ’’ཏི. ‘‘བྷ་ད་ནྟེ’’ཏི ཏེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པ་ཙྩ་སྶོ་སུཾ. བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ –

[ཨ. ནི. ༡༡.༡༥] ‘‘མེ་ཏྟཱ་ཡ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟི་ཡཱ ཨཱ་སེ་ཝི་ཏཱ་ཡ བྷཱ་ཝི་ཏཱ་ཡ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ་ཡ ཡཱ་ནཱི་ཀ་ཏཱ་ཡ ཝ་ཏྠུ་ཀ་ཏཱ་ཡ ཨ་ནུ་ཊྛི་ཏཱ་ཡ པ་རི་ཙི་ཏཱ་ཡ སུ་ས་མཱ་ར་དྡྷཱ་ཡ ཨ་ཊྛཱ་ནི་སཾ་སཱ པཱ་ཊི་ཀ་ངྑཱ. ཀ་ཏ་མེ ཨ་ཊྛ? སུ་ཁཾ སུ་པ་ཏི, སུ་ཁཾ པ་ཊི་བུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི, ན པཱ་པ་ཀཾ སུ་པི་ནཾ པ་སྶ་ཏི, མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ པི་ཡོ ཧོ་ཏི, ཨ་མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ པི་ཡོ ཧོ་ཏི, དེ་ཝ་ཏཱ ར་ཀྑ་ནྟི, ནཱ་སྶ ཨ་གྒི ཝཱ ཝི་སཾ ཝཱ ས་ཏྠཾ ཝཱ ཀ་མ་ཏི, ཨུ་ཏྟ་རིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷ་ནྟོ བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀཱུ་པ་གོ ཧོ་ཏི. མེ་ཏྟཱ་ཡ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟི་ཡཱ ཨཱ་སེ་ཝི་ཏཱ་ཡ བྷཱ་ཝི་ཏཱ་ཡ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ་ཡ ཡཱ་ནཱི་ཀ་ཏཱ་ཡ ཝ་ཏྠུ་ཀ་ཏཱ་ཡ ཨ་ནུ་ཊྛི་ཏཱ་ཡ པ་རི་ཙི་ཏཱ་ཡ སུ་ས་མཱ་ར་དྡྷཱ་ཡ ཨི་མེ ཨ་ཊྛཱ་ནི་སཾ་སཱ པཱ་ཊི་ཀ་ངྑཱ’’ཏི.

‘‘ཡོ ཙ མེ་ཏྟཾ བྷཱ་ཝ་ཡ་ཏི, ཨ་པྤ་མཱ་ཎཾ པ་ཊི་སྶ་ཏོ [པ་ཏི་སྶ་ཏོ (སཱི.)];

ཏ་ནཱུ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ ཧོ་ནྟི, པ་སྶ་ཏོ ཨུ་པ་དྷི་ཀྑ་ཡཾ.

‘‘ཨེ་ཀ་མྤི ཙེ པཱ་ཎ་མ་དུ་ཊྛ་ཙི་ཏྟོ,

མེ་ཏྟཱ་ཡ་ཏི ཀུ་ས་ལཱི ཏེ་ན ཧོ་ཏི;

ས་བྦེ ཙ པཱ་ཎེ མ་ན་སཱ་ནུ་ཀ་མྤཱི,

པ་ཧཱུ་ཏ་མ་རི་ཡོ པ་ཀ་རོ་ཏི པུ་ཉྙཾ.

‘‘ཡེ ས་ཏྟ་ས་ཎྜཾ པ་ཐ་ཝིཾ ཝི་ཛེ་ཏྭཱ,

རཱ་ཛི་ས་ཡོ ཡ་ཛ་མཱ་ནཱ ཨ་ནུ་པ་རི་ཡ་གཱ;

ཨ་སྶ་མེ་དྷཾ པུ་རི་ས་མེ་དྷཾ,

ས་མྨཱ་པཱ་སཾ ཝཱ་ཛ་པེ་ཡྻཾ ནི་ར་གྒ་ལ༹ཾ.

‘‘མེ་ཏྟ་སྶ ཙི་ཏྟ་སྶ སུ་བྷཱ་ཝི་ཏ་སྶ,

ཀ་ལ་མྤི ཏེ ནཱ་ནུ་བྷ་ཝ་ནྟི སོ་ལ༹་སིཾ;

ཙ་ནྡ་པྤ་བྷཱ ཏཱ་ར་ག་ཎཱ་ཝ ས་བྦེ,

ཡ་ཐཱ ན ཨ་གྒྷ་ནྟི ཀ་ལ་མྤི སོ་ལ༹་སིཾ [ཨ་ཡཾ པཱ་དོ བ་ཧཱུ་སུ ན དི་སྶ་ཏི].

‘‘ཡོ ན ཧ་ནྟི ན གྷཱ་ཏེ་ཏི, ན ཛི་ནཱ་ཏི ན ཛཱ་པ་ཡེ;

མེ་ཏྟཾ་སོ ས་བྦ་བྷཱུ་ཏཱ་ནཾ, ཝེ་རཾ ཏ་སྶ ན ཀེ་ན་ཙཱི’’ཏི. པ་ཋ་མཾ;