༤. ཨུ་པཱ་ལི་ཝ་གྒོ
༡. ཨུ་པཱ་ལི་སུ་ཏྟཾ
༣༡. ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨུ་པཱ་ལི ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨུ་པཱ་ལི བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཏྠ་ཝ་སེ པ་ཊི་ཙྩ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན སཱ་ཝ་ཀཱ་ནཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ པ་ཉྙ་ཏྟཾ, པཱ་ཏི་མོ་ཀྑཾ ཨུ་དྡི་ཊྛ’’ནྟི?
‘‘ད་ས ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, ཨ་ཏྠ་ཝ་སེ པ་ཊི་ཙྩ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན སཱ་ཝ་ཀཱ་ནཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ པ་ཉྙ་ཏྟཾ, པཱ་ཏི་མོ་ཀྑཾ ཨུ་དྡི་ཊྛཾ. ཀ་ཏ་མེ ད་ས? ས་ངྒྷ་སུ་ཊྛུ་ཏཱ་ཡ, ས་ངྒྷ་ཕཱ་སུ་ཏཱ་ཡ, དུ་མྨ་ངྐཱུ་ནཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ནི་གྒ་ཧཱ་ཡ, པེ་ས་ལཱ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཕཱ་སུ་ཝི་ཧཱ་རཱ་ཡ, དི་ཊྛ་དྷ་མྨི་ཀཱ་ནཾ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ སཾ་ཝ་རཱ་ཡ, ས་མྤ་རཱ་ཡི་ཀཱ་ནཾ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ པ་ཊི་གྷཱ་ཏཱ་ཡ, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ པ་སཱ་དཱ་ཡ, པ་ས་ནྣཱ་ནཾ བྷི་ཡྻོ་བྷཱ་ཝཱ་ཡ, ས་དྡྷ་མྨ་ཊྛི་ཏི་ཡཱ, ཝི་ན་ཡཱ་ནུ་གྒ་ཧཱ་ཡ – ཨི་མེ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, ད་ས ཨ་ཏྠ་ཝ་སེ པ་ཊི་ཙྩ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན སཱ་ཝ་ཀཱ་ནཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ པ་ཉྙ་ཏྟཾ, པཱ་ཏི་མོ་ཀྑཾ ཨུ་དྡི་ཊྛ’’ནྟི. པ་ཋ་མཾ.
༢. པཱ་ཏི་མོ་ཀྑ་ཊྛ་པ་ནཱ་སུ་ཏྟཾ
༣༢. ‘‘ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, པཱ་ཏི་མོ་ཀྑ་ཊྛ་པ་ནཱ’’ཏི? ‘‘ད་ས ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པཱ་ཏི་མོ་ཀྑ་ཊྛ་པ་ནཱ. ཀ་ཏ་མེ ད་ས? པཱ་རཱ་ཛི་ཀོ ཏ་སྶཾ པ་རི་སཱ་ཡཾ ནི་སི་ནྣོ ཧོ་ཏི, པཱ་རཱ་ཛི་ཀ་ཀ་ཐཱ ཝི་པྤ་ཀ་ཏཱ ཧོ་ཏི, ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣོ ཏ་སྶཾ པ་རི་སཱ་ཡཾ ནི་སི་ནྣོ ཧོ་ཏི, ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣ་ཀ་ཐཱ ཝི་པྤ་ཀ་ཏཱ ཧོ་ཏི, སི་ཀྑཾ པ་ཙྩ་ཀྑཱ་ཏ་ཀོ ཏ་སྶཾ པ་རི་སཱ་ཡཾ ནི་སི་ནྣོ ཧོ་ཏི, སི་ཀྑཾ པ་ཙྩ་ཀྑཱ་ཏ་ཀ་ཀ་ཐཱ ཝི་པྤ་ཀ་ཏཱ ཧོ་ཏི, པ་ཎྜ་ཀོ ཏ་སྶཾ པ་རི་སཱ་ཡཾ ནི་སི་ནྣོ ཧོ་ཏི, པ་ཎྜ་ཀ་ཀ་ཐཱ ཝི་པྤ་ཀ་ཏཱ ཧོ་ཏི, བྷི་ཀྑུ་ནི་དཱུ་ས་ཀོ ཏ་སྶཾ པ་རི་སཱ་ཡཾ ནི་སི་ནྣོ ཧོ་ཏི, བྷི་ཀྑུ་ནི་དཱུ་ས་ཀ་ཀ་ཐཱ ཝི་པྤ་ཀ་ཏཱ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, ད་ས པཱ་ཏི་མོ་ཀྑ་ཊྛ་པ་ནཱ’’ཏི. དུ་ཏི་ཡཾ.
༣. ཨུ་བྦཱ་ཧི་ཀཱ་སུ་ཏྟཾ
༣༣. [ཙཱུ་ལ༹་ཝ. ༢༣༡] ‘‘ཀ་ཏི་ཧི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨུ་བྦཱ་ཧི་ཀཱ་ཡ ས་མྨ་ནྣི་ཏ་བྦོ’’ཏི? ‘‘ད་ས་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨུ་བྦཱ་ཧི་ཀཱ་ཡ ས་མྨ་ནྣི་ཏ་བྦོ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི ད་ས་ཧི? ཨི་དྷུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལ་ཝཱ ཧོ་ཏི; པཱ་ཏི་མོ་ཀྑ་སཾ་ཝ་ར་སཾ་ཝུ་ཏོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཙཱ་ར་གོ་ཙ་ར་ས་མྤ་ནྣོ ཨ་ཎུ་མ་ཏྟེ་སུ ཝ་ཛྫེ་སུ བྷ་ཡ་ད་སྶཱ་ཝཱི, ས་མཱ་དཱ་ཡ སི་ཀྑ་ཏི སི་ཀྑཱ་པ་དེ་སུ; བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ ཧོ་ཏི སུ་ཏ་དྷ་རོ སུ་ཏ་ས་ནྣི་ཙ་ཡོ, ཡེ ཏེ དྷ་མྨཱ ཨཱ་དི་ཀ་ལྱཱ་ཎཱ མ་ཛ྄ཛྷེ་ཀ་ལྱཱ་ཎཱ པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་ཀ་ལྱཱ་ཎཱ སཱ་ཏྠཾ ས་བྱ་ཉྫ་ནཾ [ས་ཏྠཱ ས་བྱ་ཉྫ་ནཱ (སཱི.) ཨེ་ཝ་མུ་པ་རི་པི] ཀེ་ཝ་ལ་པ་རི་པུ་ཎྞཾ པ་རི་སུ་དྡྷཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ ཨ་བྷི་ཝ་ད་ནྟི, ཏ་ཐཱ་རཱུ་པཱ་སྶ དྷ་མྨཱ བ་ཧུ་སྶུ་ཏཱ ཧོ་ནྟི དྷཱ་ཏཱ ཝ་ཙ་སཱ པ་རི་ཙི་ཏཱ མ་ན་སཱ་ནུ་པེ་ཀྑི་ཏཱ དི་ཊྛི་ཡཱ སུ་པྤ་ཊི་ཝི་དྡྷཱ; ཨུ་བྷ་ཡཱ་ནི ཁོ པ་ན་སྶ པཱ་ཏི་མོ་ཀྑཱ་ནི ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན སྭཱ་ག་ཏཱ་ནི ཧོ་ནྟི སུ་ཝི་བྷ་ཏྟཱ་ནི སུ་པྤ་ཝ་ཏྟཱི་ནི སུ་ཝི་ནི་ཙྪི་ཏཱ་ནི སུ་ཏྟ་སོ ཨ་ནུ་བྱ་ཉྫ་ན་སོ; ཝི་ན་ཡེ ཁོ པ་ན ཋི་ཏོ ཧོ་ཏི ཨ་སཾ་ཧཱི་རོ; པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི ཨུ་བྷོ ཨ་ཏྠ་པ་ཙྩ་ཏྠི་ཀེ ས་ཉྙཱ་པེ་ཏུཾ པ་ཉྙཱ་པེ་ཏུཾ ནི་ཛ྄ཛྷཱ་པེ་ཏུཾ པེ་ཀྑེ་ཏུཾ པ་སཱ་དེ་ཏུཾ; ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་ས་མུ་པྤཱ་ད་ཝཱུ་པ་ས་མ་ཀུ་ས་ལོ ཧོ་ཏི – ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི; ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་ས་མུ་ད་ཡཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི; ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་ནི་རོ་དྷཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི; ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནིཾ པ་ཊི་པ་དཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, ད་ས་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨུ་བྦཱ་ཧི་ཀཱ་ཡ ས་མྨ་ནྣི་ཏ་བྦོ’’ཏི. ཏ་ཏི་ཡཾ.
༤. ཨུ་པ་ས་མྤ་དཱ་སུ་ཏྟཾ
༣༤. ‘‘ཀ་ཏི་ཧི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏ་བྦ’’ནྟི? ‘‘ད་ས་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི ད་ས་ཧི? ཨི་དྷུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལ་ཝཱ ཧོ་ཏི, པཱ་ཏི་མོ་ཀྑ་སཾ་ཝ་ར་སཾ་ཝུ་ཏོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཙཱ་ར་གོ་ཙ་ར་ས་མྤ་ནྣོ ཨ་ཎུ་མ་ཏྟེ་སུ ཝ་ཛྫེ་སུ བྷ་ཡ་ད་སྶཱ་ཝཱི, ས་མཱ་དཱ་ཡ སི་ཀྑ་ཏི སི་ཀྑཱ་པ་དེ་སུ; བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ ཧོ་ཏི སུ་ཏ་དྷ་རོ སུ་ཏ་ས་ནྣི་ཙ་ཡོ, ཡེ ཏེ དྷ་མྨཱ ཨཱ་དི་ཀ་ལྱཱ་ཎཱ མ་ཛ྄ཛྷེ་ཀ་ལྱཱ་ཎཱ པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་ཀ་ལྱཱ་ཎཱ སཱ་ཏྠཾ ས་བྱ་ཉྫ་ནཾ ཀེ་ཝ་ལ་པ་རི་པུ་ཎྞཾ པ་རི་སུ་དྡྷཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ ཨ་བྷི་ཝ་ད་ནྟི, ཏ་ཐཱ་རཱུ་པཱ་སྶ དྷ་མྨཱ བ་ཧུ་སྶུ་ཏཱ ཧོ་ནྟི དྷཱ་ཏཱ ཝ་ཙ་སཱ པ་རི་ཙི་ཏཱ མ་ན་སཱ་ནུ་པེ་ཀྑི་ཏཱ དི་ཊྛི་ཡཱ སུ་པྤ་ཊི་ཝི་དྡྷཱ; པཱ་ཏི་མོ་ཀྑཾ ཁོ པ་ན་སྶ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན སྭཱ་ག་ཏཾ ཧོ་ཏི སུ་ཝི་བྷ་ཏྟཾ སུ་པྤ་ཝ་ཏྟཾ སུ་ཝི་ནི་ཙྪི་ཏཾ སུ་ཏྟ་སོ ཨ་ནུ་བྱ་ཉྫ་ན་སོ; པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི གི་ལཱ་ནཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏུཾ ཝཱ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏུཾ ཝཱ; པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི ཨ་ན་བྷི་ར་ཏིཾ ཝཱུ་པ་ཀཱ་སེ་ཏུཾ ཝཱ ཝཱུ་པ་ཀཱ་སཱ་པེ་ཏུཾ ཝཱ; པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཾ དྷ་མྨ་ཏོ ཝི་ནོ་དེ་ཏུཾ; པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི ཨུ་པྤ་ནྣཾ དི་ཊྛི་ག་ཏཾ དྷ་མྨ་ཏོ ཝི་ཝེ་ཙེ་ཏུཾ; པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི ཨ་དྷི་སཱི་ལེ ས་མཱ་ད་པེ་ཏུཾ; པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟེ ས་མཱ་ད་པེ་ཏུཾ; པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་ཡ ས་མཱ་ད་པེ་ཏུཾ. ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, ད་ས་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏ་བྦ’’ནྟི. ཙ་ཏུ་ཏྠཾ.
༥. ནི་སྶ་ཡ་སུ་ཏྟཾ
༣༥. ‘‘ཀ་ཏི་ཧི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ནི་སྶ་ཡོ དཱ་ཏ་བྦོ’’ཏི? ‘‘ད་ས་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ནི་སྶ་ཡོ དཱ་ཏ་བྦོ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི ད་ས་ཧི? ཨི་དྷུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལ་ཝཱ ཧོ་ཏི…པེ… ས་མཱ་དཱ་ཡ སི་ཀྑ་ཏི སི་ཀྑཱ་པ་དེ་སུ; བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ ཧོ་ཏི…པེ… དི་ཊྛི་ཡཱ སུ་པྤ་ཊི་ཝི་དྡྷཱ; པཱ་ཏི་མོ་ཀྑཾ ཁོ པ་ན་སྶ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན སྭཱ་ག་ཏཾ ཧོ་ཏི སུ་ཝི་བྷ་ཏྟཾ སུ་པྤ་ཝ་ཏྟཾ སུ་ཝི་ནི་ཙྪི་ཏཾ སུ་ཏྟ་སོ ཨ་ནུ་བྱ་ཉྫ་ན་སོ; པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི གི་ལཱ་ནཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏུཾ ཝཱ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏུཾ ཝཱ; པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི ཨ་ན་བྷི་ར་ཏིཾ ཝཱུ་པ་ཀཱ་སེ་ཏུཾ ཝཱ ཝཱུ་པ་ཀཱ་སཱ་པེ་ཏུཾ ཝཱ; པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཾ དྷ་མྨ་ཏོ ཝི་ནོ་དེ་ཏུཾ; པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི ཨུ་པྤ་ནྣཾ དི་ཊྛི་ག་ཏཾ དྷ་མྨ་ཏོ ཝི་ཝེ་ཙེ་ཏུཾ; པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི ཨ་དྷི་སཱི་ལེ…པེ… ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟེ… ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་ཡ ས་མཱ་ད་པེ་ཏུཾ. ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, ད་ས་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ནི་སྶ་ཡོ དཱ་ཏ་བྦོ’’ཏི. པ་ཉྩ་མཾ.
༦. སཱ་མ་ཎེ་ར་སུ་ཏྟཾ
༣༦. ‘‘ཀ་ཏི་ཧི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ སཱ་མ་ཎེ་རོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏ་བྦོ’’ཏི? ‘‘ད་ས་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ སཱ་མ་ཎེ་རོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏ་བྦོ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི ད་ས་ཧི? ཨི་དྷུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལ་ཝཱ ཧོ་ཏི…པེ… ས་མཱ་དཱ་ཡ སི་ཀྑ་ཏི སི་ཀྑཱ་པ་དེ་སུ; བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ ཧོ་ཏི…པེ… དི་ཊྛི་ཡཱ སུ་པྤ་ཊི་ཝི་དྡྷཱ; པཱ་ཏི་མོ་ཀྑཾ ཁོ པ་ན་སྶ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན སྭཱ་ག་ཏཾ ཧོ་ཏི སུ་ཝི་བྷ་ཏྟཾ སུ་པྤ་ཝ་ཏྟཾ སུ་ཝི་ནི་ཙྪི་ཏཾ སུ་ཏྟ་སོ ཨ་ནུ་བྱ་ཉྫ་ན་སོ; པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི གི་ལཱ་ནཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏུཾ ཝཱ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏུཾ ཝཱ; པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི ཨ་ན་བྷི་ར་ཏིཾ ཝཱུ་པ་ཀཱ་སེ་ཏུཾ ཝཱ ཝཱུ་པ་ཀཱ་སཱ་པེ་ཏུཾ ཝཱ; པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཾ དྷ་མྨ་ཏོ ཝི་ནོ་དེ་ཏུཾ; པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི ཨུ་པྤ་ནྣཾ དི་ཊྛི་ག་ཏཾ དྷ་མྨ་ཏོ ཝི་ཝེ་ཙེ་ཏུཾ; པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི ཨ་དྷི་སཱི་ལེ ས་མཱ་ད་པེ་ཏུཾ; པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟེ ས་མཱ་ད་པེ་ཏུཾ; པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་ཡ ས་མཱ་ད་པེ་ཏུཾ. ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, ད་ས་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ སཱ་མ་ཎེ་རོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏ་བྦོ’’ཏི. ཚ་ཊྛཾ.
༧. ས་ངྒྷ་བྷེ་ད་སུ་ཏྟཾ
༣༧. ‘‘‘ས་ངྒྷ་བྷེ་དོ ས་ངྒྷ་བྷེ་དོ’ཏི, བྷ་ནྟེ, ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཀི་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ས་ངྒྷོ བྷི་ནྣོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི? ‘‘ཨི་དྷུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑཱུ ཨ་དྷ་མྨཾ དྷ་མྨོ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, དྷ་མྨཾ ཨ་དྷ་མྨོ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, ཨ་ཝི་ན་ཡཾ ཝི་ན་ཡོ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, ཝི་ན་ཡཾ ཨ་ཝི་ན་ཡོ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, ཨ་བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་ལ་པི་ཏཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན བྷཱ་སི་ཏཾ ལ་པི་ཏཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ནཱ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, བྷཱ་སི་ཏཾ ལ་པི་ཏཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན ཨ་བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་ལ་པི་ཏཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ནཱ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, ཨ་ནཱ་ཙི་ཎྞཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན ཨཱ་ཙི་ཎྞཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ནཱ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, ཨཱ་ཙི་ཎྞཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན ཨ་ནཱ་ཙི་ཎྞཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ནཱ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, ཨ་པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ནཱ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན ཨ་པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ནཱ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི. ཏེ ཨི་མེ་ཧི ད་ས་ཧི ཝ་ཏྠཱུ་ཧི ཨ་ཝ་ཀ་སྶ་ནྟི ཨ་པ་ཀ་སྶ་ནྟི ཨཱ་ཝེ་ནི [ཨཱ་ཝེ་ནིཾ (ཙཱུ་ལ༹་ཝ. ༣༥༢) ཨཱ་ཝེ་ཎི, ཨཱ་ཝེ་ཎི་ཀཾ (ཏ་ཏྠེ་ཝ ཨ་དྷོ་ལི་པི)] ཀ་མྨཱ་ནི ཀ་རོ་ནྟི ཨཱ་ཝེ་ནི པཱ་ཏི་མོ་ཀྑཾ ཨུ་དྡི་ས་ནྟི. ཨེ་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, ས་ངྒྷོ བྷི་ནྣོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི. ས་ཏྟ་མཾ.
༨. ས་ངྒྷ་སཱ་མ་གྒཱི་སུ་ཏྟཾ
༣༨. [ཙཱུ་ལ༹་ཝ. ༣༥༣] ‘‘‘ས་ངྒྷ་སཱ་མ་གྒཱི ས་ངྒྷ་སཱ་མ་གྒཱི’ཏི, བྷ་ནྟེ, ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཀི་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ས་ངྒྷོ ས་མ་གྒོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི? ‘‘ཨི་དྷུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑཱུ ཨ་དྷ་མྨཾ ཨ་དྷ་མྨོ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, དྷ་མྨཾ དྷ་མྨོ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, ཨ་ཝི་ན་ཡཾ ཨ་ཝི་ན་ཡོ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, ཝི་ན་ཡཾ ཝི་ན་ཡོ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, ཨ་བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་ལ་པི་ཏཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན ཨ་བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་ལ་པི་ཏཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ནཱ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, བྷཱ་སི་ཏཾ ལ་པི་ཏཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན བྷཱ་སི་ཏཾ ལ་པི་ཏཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ནཱ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, ཨ་ནཱ་ཙི་ཎྞཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན ཨ་ནཱ་ཙི་ཎྞཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ནཱ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, ཨཱ་ཙི་ཎྞཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན ཨཱ་ཙི་ཎྞཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ནཱ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, ཨ་པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན ཨ་པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ནཱ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ནཱ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི. ཏེ ཨི་མེ་ཧི ད་ས་ཧི ཝ་ཏྠཱུ་ཧི ན ཨ་ཝ་ཀ་སྶ་ནྟི ན ཨ་པ་ཀ་སྶ་ནྟི ན ཨཱ་ཝེ་ནི ཀ་མྨཱ་ནི ཀ་རོ་ནྟི ན ཨཱ་ཝེ་ནི པཱ་ཏི་མོ་ཀྑཾ ཨུ་དྡི་ས་ནྟི. ཨེ་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, ས་ངྒྷོ ས་མ་གྒོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི. ཨ་ཊྛ་མཾ.
༩. པ་ཋ་མ་ཨཱ་ན་ནྡ་སུ་ཏྟཾ
༣༩. ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘‘ས་ངྒྷ་བྷེ་དོ ས་ངྒྷ་བྷེ་དོ’ཏི, བྷ་ནྟེ, ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཀི་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ས་ངྒྷོ བྷི་ནྣོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི? ‘‘ཨི་དྷཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑཱུ ཨ་དྷ་མྨཾ དྷ་མྨོ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, དྷ་མྨཾ ཨ་དྷ་མྨོ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, ཨ་ཝི་ན་ཡཾ ཝི་ན་ཡོ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི…པེ… པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན ཨ་པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ནཱ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི. ཏེ ཨི་མེ་ཧི ད་ས་ཧི ཝ་ཏྠཱུ་ཧི ཨ་ཝ་ཀ་སྶ་ནྟི ཨ་པ་ཀ་སྶ་ནྟི ཨཱ་ཝེ་ནི ཀ་མྨཱ་ནི ཀ་རོ་ནྟི ཨཱ་ཝེ་ནི པཱ་ཏི་མོ་ཀྑཾ ཨུ་དྡི་ས་ནྟི. ཨེ་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ཁོ, ཨཱ་ན་ནྡ, ས་ངྒྷོ བྷི་ནྣོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི.
‘‘ས་མ་གྒཾ པ་ན, བྷ་ནྟེ, ས་ངྒྷཾ བྷི་ནྡི་ཏྭཱ ཀིཾ སོ པ་ས་ཝ་ཏཱི’’ཏི? ‘‘ཀ་པྤ་ཊྛི་ཀཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཀི་བྦི་སཾ པ་ས་ཝ་ཏཱི’’ཏི. ‘‘ཀིཾ པ་ན, བྷ་ནྟེ, ཀ་པྤ་ཊྛི་ཀཾ ཀི་བྦི་ས’’ནྟི? ‘‘ཀ་པྤཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, ནི་ར་ཡ་མྷི པ་ཙྩ་ཏཱི་ཏི –
‘‘ཨཱ་པཱ་ཡི་ཀོ ནེ་ར་ཡི་ཀོ, ཀ་པྤ་ཊྛོ ས་ངྒྷ་བྷེ་ད་ཀོ;
ཝ་གྒ་ར་ཏོ ཨ་དྷ་མྨ་ཊྛོ, ཡོ་ག་ཀྑེ་མཱ པ་དྷཾ་ས་ཏི;
ས་ངྒྷཾ ས་མ་གྒཾ བྷི་ནྡི་ཏྭཱ [བྷེ་ཏྭཱ་ན (སཱི. སྱཱ.), བྷི་ཏྭཱ་ན (ཀ.) ཙཱུ་ལ༹་ཝ. ༣༥༤; ཨི་ཏི་ཝུ. ༡༨; ཀ་ཐཱ་ཝ. ༦༥༧] ཀ་པྤཾ ནི་ར་ཡ་མྷི པ་ཙྩ་ཏཱི’’ཏི. ན་ཝ་མཾ;
༡༠. དུ་ཏི་ཡ་ཨཱ་ན་ནྡ་སུ་ཏྟཾ
༤༠. ‘‘‘ས་ངྒྷ་སཱ་མ་གྒཱི ས་ངྒྷ་སཱ་མ་གྒཱི’ཏི, བྷ་ནྟེ, ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཀི་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ས་ངྒྷོ ས་མ་གྒོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི? ‘‘ཨི་དྷཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑཱུ ཨ་དྷ་མྨཾ ཨ་དྷ་མྨོ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, དྷ་མྨཾ དྷ་མྨོ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, ཨ་ཝི་ན་ཡཾ ཨ་ཝི་ན་ཡོ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, ཝི་ན་ཡཾ ཝི་ན་ཡོ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, ཨ་བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་ལ་པི་ཏཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན ཨ་བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་ལ་པི་ཏཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ནཱ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, བྷཱ་སི་ཏཾ ལ་པི་ཏཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན བྷཱ་སི་ཏཾ ལ་པི་ཏཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ནཱ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, ཨ་ནཱ་ཙི་ཎྞཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན ཨ་ནཱ་ཙི་ཎྞཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ནཱ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, ཨཱ་ཙི་ཎྞཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན ཨཱ་ཙི་ཎྞཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ནཱ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, ཨ་པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན ཨ་པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ནཱ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི, པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ནཱ་ཏི དཱི་པེ་ནྟི. ཏེ ཨི་མེ་ཧི ད་ས་ཧི ཝ་ཏྠཱུ་ཧི ན ཨ་ཝ་ཀ་སྶ་ནྟི ན ཨ་པ་ཀ་སྶ་ནྟི ན ཨཱ་ཝེ་ནི ཀ་མྨཱ་ནི ཀ་རོ་ནྟི ན ཨཱ་ཝེ་ནི པཱ་ཏི་མོ་ཀྑཾ ཨུ་དྡི་ས་ནྟི. ཨེ་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ཁོ, ཨཱ་ན་ནྡ, ས་ངྒྷོ ས་མ་གྒོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི.
‘‘བྷི་ནྣཾ པ་ན, བྷ་ནྟེ, ས་ངྒྷཾ ས་མ་གྒཾ ཀ་ཏྭཱ ཀིཾ སོ པ་ས་ཝ་ཏཱི’’ཏི? ‘‘བྲ་ཧྨཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, པུ་ཉྙཾ པ་ས་ཝ་ཏཱི’’ཏི. ‘‘ཀིཾ པ་ན, བྷ་ནྟེ, བྲ་ཧྨཾ པུ་ཉྙ’’ནྟི? ‘‘ཀ་པྤཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, ས་གྒ་མྷི མོ་ད་ཏཱི་ཏི –
‘‘སུ་ཁཱ ས་ངྒྷ་སྶ སཱ་མ་གྒཱི, ས་མ་གྒཱ་ན་ཉྩ ཨ་ནུ་གྒ་ཧོ;
ས་མ་གྒ་ར་ཏོ དྷ་མྨ་ཊྛོ, ཡོ་ག་ཀྑེ་མཱ ན དྷཾ་ས་ཏི;
ས་ངྒྷཾ ས་མ་གྒཾ ཀ་ཏྭཱ་ན, ཀ་པྤཾ ས་གྒ་མྷི མོ་ད་ཏཱི’’ཏི. ད་ས་མཾ;
ཨུ་པཱ་ལི་ཝ་གྒོ ཙ་ཏུ་ཏྠོ.