๕. ลกฺขณหารสมฺปาตวิภาวนา

๖๗. เยน เยน ปทฏฺฐานหารสมฺปาเตน สุตฺตปฺปเทสตฺถานิ ปทฏฺฐานานิ อาจริเยน นิทฺธาริตานิ, อเมฺหหิ จ ญาตานิ, โส ปทฏฺฐานหารสมฺปาโต ปริปุณฺโณ, ‘‘กตโม ลกฺขณหารสมฺปาโต’’ติ ปุจฺฉิตพฺพตฺตา ‘‘ตตฺถ กตโม ลกฺขโณ หารสมฺปาโต’’ติอาทิ วุตฺตํ. ตตฺถ เตสุ เทสนาหารสมฺปาตาทีสุ โสฬสสุ หารสมฺปาเตสุ กตโม สํวณฺณนาวิเสโส ลกฺขณหารสมฺปาโต นามาติ ปุจฺฉติ.

‘‘กตเมหิ สุตฺตตฺเถหิ สมานลกฺขณา กตเม ธมฺมา คหิตา’’ติ ปุจฺฉิตพฺพตฺตา ‘‘ตสฺมา’’ติอาทิ วุตฺตํ. ‘‘ตสฺมา รกฺขิตจิตฺตสฺส, สมฺมาสงฺกปฺปโคจโร’’ติ สุตฺตปฺปเทเสน วุตฺตํ อิทํ รกฺขณํ สตินฺทฺริยํ คหิตํ, สตินฺทฺริเย คหิเต สทฺธาทิปญฺจินฺทฺริยานิ คหิตานิ ภวนฺติ อินฺทฺริยฏฺเฐน สมานลกฺขณตฺตา. ‘‘สมฺมาทิฏฺฐิปุเรกฺขาโร’’ติ สุตฺตปฺปเทเสน วุตฺตา สมฺมาทิฏฺฐิ คหิตา, สมฺมาทิฏฺฐิยา คหิตาย อริโย อฏฺฐงฺคิโก มคฺโค คหิโต ภวติ. ตํ กิสฺส เหตูติ การณํ ปุจฺฉติ. ปุจฺฉิตฺวา การณมาห ‘‘สมฺมาทิฏฺฐิโต หี’’ติอาทินา. สมฺมาทิฏฺฐิเหตุโต สมฺมาสงฺกปฺโป หิ ยสฺมา ปภวติ, ตสฺมา, สมฺมาสงฺกปฺปโต สมฺมาวาจา หิ ยสฺมา ปภวติ, ตสฺมา, สมฺมาวาจาโต สมฺมากมฺมนฺโต หิ ยสฺมา ปภวติ, ตสฺมา, สมฺมากมฺมนฺตโต สมฺมาอาชีโว หิ ยสฺมา ปภวติ, ตสฺมา, สมฺมาอาชีวโต สมฺมาวายาโม หิ ยสฺมา ปภวติ, ตสฺมา, สมฺมาวายามโต สมฺมาสติหิ ยสฺมา ปภวติ, ตสฺมา, สมฺมาสติโต สมฺมาสมาธิ หิ ยสฺมา ปภวติ, ตสฺมา, สมฺมาสมาธิโต สมฺมาวิมุตฺติ หิ ยสฺมา ปภวติ, ตสฺมา, สมฺมาวิมุตฺติโต สมฺมาวิมุตฺติญาณทสฺสนํ หิ ยสฺมา ปภวติ, ตสฺมา, อริโย อฏฺฐงฺคิโก มคฺโค คหิโต ภวตีติ.

‘‘เอตฺตโกว ลกฺขณหารสมฺปาโต ปริปุณฺโณ’’ติ วตฺตพฺพตฺตา ‘‘นิยุตฺโต ลกฺขโณ หารสมฺปาโต’’ติ วุตฺตํ. เยน เยน สํวณฺณนาวิเสสภูเตน ลกฺขณหารสมฺปาเตน สุตฺตปฺปเทสตฺถา สมานลกฺขเณน คหิตา ภวนฺติ, โส โส สํวณฺณนาวิเสสภูโต ลกฺขณหารสมฺปาโต นิยุตฺโต ยถารหํ นิทฺธาเรตฺวา ยุชฺชิตพฺโพติ อตฺโถ คหิโตติ.

อิติ ลกฺขณหารสมฺปาเต สตฺติพลานุรูปา รจิตา

วิภาวนา นิฏฺฐิตา.

ปณฺฑิเตหิ ปน…เป… คเหตพฺโพติ.